Krishna

6.2 - ਯਦੁਭੌ ਵਿਮੁਚ੍ਯਾਤਿਥ੍ਯਮ੍ - ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਸਂਹਿਤਾ ਪਾਠਃ

6.2 - Yadubhau Vimuchyatithyam - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah

✍️ Vedic 🖋️ Gurmukhi script
📄 Download PDF
ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨਃ - ਸੋਮਮਨ੍ਤ੍ਰਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਨਿਰੂਪਣਂ
ਓ-ਨ੍ਨਮਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਗਣਪਤਯੇ ਨਮਃ,
ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ । ਹ॒ਰਿਃ॒ ਓਮ੍ ॥
ਯਦੁ॒ਭੌ ਵਿ॒ਮੁਚ੍ਯਾੑ-ऽऽਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਗृੑਹ੍ਣੀ॒ਯਾ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਂ-ਵਿਁਚ੍ਛਿੑਨ੍ਦ੍ਯਾ॒-ਦ੍ਯਦੁ॒ਭਾਵ-ਵਿੑਮੁਚ੍ਯ॒ ਯਥਾ-ऽਨਾੑਗਤਾਯਾ-ऽऽਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਕ੍ਰਿ॒ਯਤੇੑ ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਵਿਮੁੑਕ੍ਤੋ॒-ऽਨ੍ਯੋੑ-ऽਨ॒ਡ੍ਵਾ-ਨ੍ਭਵ॒ਤ੍ਯ ਵਿੑਮੁਕ੍ਤੋ॒-ऽਨ੍ਯੋ-ऽਥਾੑ-ऽऽਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਗृੑਹ੍ਣਾਤਿ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਸਨ੍ਤੑਤ੍ਯੈ॒ ਪਤ੍ਨ੍ਯ॒ਨ੍ਵਾਰੑਭਤੇ॒ ਪਤ੍ਨੀ॒ ਹਿ ਪਾਰੀੑਣਹ੍ਯ॒ਸ੍ਯੇਸ਼ੇ॒ ਪਤ੍ਨਿੑਯੈ॒ ਵਾਨੁੑਮਤ॒-ਨ੍ਨਿਰ੍ਵੑਪਤਿ॒ ਯਦ੍ਵੈ ਪਤ੍ਨੀੑ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਕ॒ਰੋਤਿੑ ਮਿਥੁ॒ਨ-ਨ੍ਤਦਥੋ॒ ਪਤ੍ਨਿੑਯਾ ਏ॒ਵੈ- [ਪਤ੍ਨਿੑਯਾ ਏ॒ਵ, ਏ॒ष] 1
-ष ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯਾ᳚ਨ੍ਵਾਰ॒ਭੋਂ ऽਨੑਵਚ੍ਛਿਤ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਯਾਵੑ-ਦ੍ਭਿ॒ਰ੍ਵੈ ਰਾਜਾੑ-ऽਨੁਚ॒ਰੈਰਾ॒ਗਚ੍ਛੑਤਿ॒ ਸਰ੍ਵੇ᳚ਭ੍ਯੋ॒ ਵੈ ਤੇਭ੍ਯੑ ਆਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਕ੍ਰਿੑਯਤੇ॒ ਛਨ੍ਦਾਗ੍ਂੑਸਿ॒ ਖਲੁ॒ ਵੈ ਸੋਮੑਸ੍ਯ॒ ਰਾਜ੍ਞੋੑ-ऽਨੁਚ॒ਰਾਣ੍ਯ॒ਗ੍ਨੇ-ਰਾੑਤਿ॒ਥ੍ਯਮੑਸਿ॒ ਵਿष੍ਣੑਵੇ॒ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹ ਗਾਯਤ੍ਰਿ॒ਯਾ ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ ਕਰੋਤਿ॒ ਸੋਮੑਸ੍ਯਾ-ऽऽਤਿ॒ਥ੍ਯਮੑਸਿ॒ ਵਿष੍ਣੑਵੇ॒ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹ ਤ੍ਰਿ॒ष੍ਟੁਭੑ ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ ਕਰੋ॒ਤ੍ਯਤਿੑਥੇਰਾਤਿ॒ਥ੍ਯਮੑਸਿ॒ ਵਿष੍ਣੑਵੇ॒ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਜਗੑਤ੍ਯਾ [ਜਗੑਤ੍ਯੈ, ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ] 2
ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ ਕਰੋਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨਯੇ᳚ ਤ੍ਵਾ ਰਾਯਸ੍ਪੋष॒ਦਾਵ੍ਨ੍ਨੇ॒ ਵਿष੍ਣੑਵੇ॒ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹਾਨੁ॒ष੍ਟੁਭੑ ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ ਕਰੋਤਿ ਸ਼੍ਯੇ॒ਨਾਯੑ ਤ੍ਵਾ ਸੋਮ॒ਭृਤੇ॒ ਵਿष੍ਣੑਵੇ॒ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹ ਗਾਯਤ੍ਰਿ॒ਯਾ ਏ॒ਵੈਤੇਨੑ ਕਰੋਤਿ॒ ਪਞ੍ਚ॒ ਕृਤ੍ਵੋੑ ਗृਹ੍ਣਾਤਿ॒ ਪਞ੍ਚਾ᳚ਕ੍षਰਾ ਪ॒ਙ੍ਕ੍ਤਿਃ ਪਾਙ੍ਕ੍ਤੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਯ॒ਜ੍ਞਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾ॒ਦਿਨੋੑ ਵਦਨ੍ਤਿ॒ ਕਸ੍ਮਾ᳚-ਥ੍ਸ॒ਤ੍ਯਾ-ਦ੍ਗਾੑਯਤ੍ਰਿ॒ਯਾ ਉੑਭ॒ਯਤੑ ਆਤਿ॒ਥ੍ਯਸ੍ਯੑ ਕ੍ਰਿਯਤ॒ ਇਤਿ॒ ਯਦੇ॒ਵਾ-ऽਦ-ਸ੍ਸੋਮ॒ਮਾ- [ਯਦੇ॒ਵਾ-ऽਦ-ਸ੍ਸੋਮ॒ਮਾ, ਆਹੑਰ॒-ਤ੍ਤਸ੍ਮਾ᳚-] 3
-ऽਹੑਰ॒-ਤ੍ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਦ੍ਗਾਯਤ੍ਰਿ॒ਯਾ ਉੑਭ॒ਯਤੑ ਆਤਿ॒ਥ੍ਯਸ੍ਯੑ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚ਚ੍ਚੋ॒ ਪਰਿੑष੍ਟਾਚ੍ਚ॒ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦਾੑਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਨ੍ਨਵੑਕਪਾਲਃ ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ੋੑ ਭਵਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚ਨ੍ਨਵ॒ਧਾ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਿष੍ਯੂੑਤ॒-ਨ੍ਨਵੑਕਪਾਲਃ ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ੋੑ ਭਵਤਿ॒ ਤੇ ਤ੍ਰਯੑਸ੍ਤ੍ਰਿਕਪਾ॒ਲਾਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृਤਾ॒ ਸ੍ਤੋਮੇੑਨ॒ ਸਮ੍ਮਿੑਤਾ॒ਸ੍ਤੇਜੑਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृ-ਤ੍ਤੇਜੑ ਏ॒ਵ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਸ਼ੀ॒ਰ੍॒ष-ਨ੍ਦੑਧਾਤਿ॒ ਨਵੑਕਪਾਲਃ ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ੋੑ ਭਵਤਿ॒ ਤੇ ਤ੍ਰਯੑਸ੍ਤ੍ਰਿਕਪਾ॒ਲਾਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृਤਾ᳚ ਪ੍ਰਾ॒ਣੇਨ॒ ਸਮ੍ਮਿੑਤਾਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृਦ੍ਵੈ [ ] 4
ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृਤੑਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰਾ॒ਣਮੑਭਿਪੂ॒ਰ੍ਵਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਸ਼ੀ॒ਰ੍॒ष-ਨ੍ਦੑਧਾਤਿ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤੇ॒ਰ੍ਵਾ ਏ॒ਤਾਨਿ॒ ਪਕ੍ष੍ਮਾੑਣਿ॒ ਯਦੑਸ਼੍ਵਵਾ॒ਲਾ ਐ᳚ਕ੍ष॒ਵੀ ਤਿ॒ਰਸ਼੍ਚੀ॒ ਯਦਾਸ਼੍ਵੑਵਾਲਃ ਪ੍ਰਸ੍ਤ॒ਰੋ ਭਵੑਤ੍ਯੈਕ੍ष॒ਵੀ ਤਿ॒ਰਸ਼੍ਚੀ᳚ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤੇਰੇ॒ਵ ਤਚ੍ਚਕ੍षੁ॒-ਸ੍ਸਮ੍ਭੑਰਤਿ ਦੇ॒ਵਾ ਵੈ ਯਾ ਆਹੁੑਤੀ॒ਰਜੁੑਹਵੁ॒ਸ੍ਤਾ ਅਸੁੑਰਾ ਨਿ॒ष੍ਕਾਵੑਮਾਦ॒-ਨ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵਾਃ ਕਾ᳚ਰ੍​ष੍ਮ॒ਰ੍ਯੑਮਪਸ਼੍ਯਨ੍ ਕਰ੍ਮ॒ਣ੍ਯੋੑ ਵੈ ਕਰ੍ਮੈੑਨੇਨ ਕੁਰ੍ਵੀ॒ਤੇਤਿ॒ ਤੇ ਕਾ᳚ਰ੍​ष੍ਮਰ੍ਯ॒ਮਯਾ᳚-ਨ੍ਪਰਿ॒ਧੀ- [-ਨ੍ਪਰਿ॒ਧੀਨ੍, ਅ॒ਕੁ॒ਰ੍ਵ॒ਤ॒ ਤੈਰ੍ਵੈ] 5
-ਨੑਕੁਰ੍ਵਤ॒ ਤੈਰ੍ਵੈ ਤੇ ਰਕ੍षਾ॒ਗ੍॒ਸ੍ਯਪਾ᳚ਘ੍ਨਤ॒ ਯ-ਤ੍ਕਾ᳚ਰ੍​ष੍ਮਰ੍ਯ॒ਮਯਾਃ᳚ ਪਰਿ॒ਧਯੋ॒ ਭਵੑਨ੍ਤਿ॒ ਰਕ੍षੑਸਾ॒ਮਪੑਹਤ੍ਯੈ॒ ਸਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਪੑਰ੍​ਸ਼ਯਤਿ॒ ਰਕ੍षੑਸਾ॒ਮਨੑਨ੍ਵ-ਵਚਾਰਾਯ॒ ਨ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒-ਤ੍ਪਰਿੑ ਦਧਾਤ੍ਯਾਦਿ॒ਤ੍ਯੋ ਹ੍ਯੇੑਵੋਦ੍ਯ-ਨ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒-ਦ੍ਰਕ੍षਾਗ੍ੑਸ੍ਯਪ॒ਹਨ੍ਤ੍ਯੂ॒ਰ੍ਧ੍ਵੇ ਸ॒ਮਿਧਾ॒ਵਾ ਦੑਧਾਤ੍ਯੁ॒ਪਰਿੑष੍ਟਾਦੇ॒ਵ ਰਕ੍षਾ॒ਗ੍॒ਸ੍ਯਪੑ ਹਨ੍ਤਿ॒ ਯਜੁੑषਾ॒-ऽਨ੍ਯਾ-ਨ੍ਤੂ॒ष੍ਣੀਮ॒ਨ੍ਯਾ-ਮ੍ਮਿੑਥੁਨ॒ਤ੍ਵਾਯ॒ ਦ੍ਵੇ ਆ ਦੑਧਾਤਿ ਦ੍ਵਿ॒ਪਾ-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨਃ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ੍ਯੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾ॒ਦਿਨੋੑ ਵਦ- [ਵਦਨ੍ਤਿ, ਅ॒ਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ॒ ਵਾ] 6
-ਨ੍ਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨਿਸ਼੍ਚ॒ ਵਾ ਏ॒ਤੌ ਸੋਮੑਸ਼੍ਚ ਕ॒ਥਾ ਸੋਮਾੑਯਾ-ऽऽਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਕ੍ਰਿ॒ਯਤੇ॒ ਨਾਗ੍ਨਯ॒ ਇਤਿ॒ ਯਦ॒ਗ੍ਨਾਵ॒ਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਮੑਥਿ॒ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰ॒ਹਰੑਤਿ॒ ਤੇਨੈ॒ਵਾਗ੍ਨਯੑ ਆਤਿ॒ਥ੍ਯ-ਙ੍ਕ੍ਰਿੑਯ॒ਤੇ ऽਥੋ॒ ਖਲ੍ਵਾੑਹੁਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਸ੍ਸਰ੍ਵਾੑ ਦੇ॒ਵਤਾ॒ ਇਤਿ॒ ਯਦ੍ਧ॒ਵਿਰਾ॒ਸਾਦ੍ਯਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਮਨ੍ਥੑਤਿ ਹ॒ਵ੍ਯਾਯੈ॒ਵਾ-ऽऽਸੑਨ੍ਨਾਯ॒ ਸਰ੍ਵਾੑ ਦੇ॒ਵਤਾੑ ਜਨਯਤਿ ॥ 7 ॥
(ਪਤ੍ਨਿੑਯਾ ਏ॒ਵ - ਜਗੑਤ੍ਯਾ॒ - ਆ - ਤ੍ਰਿ॒ਵृਦ੍ਵੈ - ਪੑਰਿ॒ਧੀਨ੍ - ਵੑਦ॒ਨ੍ਤ੍ਯੇ - ਕੑਚਤ੍ਵਾਰਿਗ੍ਂਸ਼ਚ੍ਚ) (ਅ. 1)
ਦੇ॒ਵਾ॒ਸੁ॒ਰਾ-ਸ੍ਸਂ​ਯਁੑਤ੍ਤਾ ਆਸ॒-ਨ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਮਿ॒ਥੋ ਵਿਪ੍ਰਿੑਯਾ ਆਸ॒-ਨ੍ਤੇ᳚-ऽ(1॒)ਨ੍ਯੋ᳚-ऽਨ੍ਯਸ੍ਮੈ॒ ਜ੍ਯੈष੍ਠ੍ਯਾ॒ਯਾਤਿੑष੍ਠਮਾਨਾਃ ਪਞ੍ਚ॒ਧਾ ਵ੍ਯੑਕ੍ਰਾਮਨ੍ਨ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਵਸੁੑਭਿ॒-ਸ੍ਸੋਮੋੑ ਰੁ॒ਦ੍ਰੈਰਿਨ੍ਦ੍ਰੋੑ ਮ॒ਰੁਦ੍ਭਿ॒-ਰ੍ਵਰੁੑਣ ਆਦਿ॒ਤ੍ਯੈ-ਰ੍ਬृਹ॒ਸ੍ਪਤਿ॒-ਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵੈ᳚ਰ੍ਦੇ॒ਵੈਸ੍ਤੇੑ ऽਮਨ੍ਯ॒ਨ੍ਤਾਸੁੑਰੇਭ੍ਯੋ॒ ਵਾ ਇ॒ਦ-ਮ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੇਭ੍ਯੋ ਰਦ੍ਧ੍ਯਾਮੋ॒ ਯਨ੍ਮਿ॒ਥੋ ਵਿਪ੍ਰਿੑਯਾ॒-ਸ੍ਸ੍ਮੋ ਯਾ ਨੑ ਇ॒ਮਾਃ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵ॒ਸ੍ਤਾ-ਸ੍ਸ॒ਮਵੑਦ੍ਯਾਮਹੈ॒ ਤਾਭ੍ਯ॒-ਸ੍ਸ ਨਿਰ੍-ऋੑਚ੍ਛਾ॒ਦ੍ਯੋ [ਨਿਰ੍-ऋੑਚ੍ਛਾ॒ਦ੍ਯਃ, ਨਃ॒ ਪ੍ਰ॒ਥ॒ਮੋ᳚(1॒)-ऽਨ੍ਯੋ᳚] 8
ਨਃੑ ਪ੍ਰਥ॒ਮੋ᳚(1॒)-ऽਨ੍ਯੋ᳚-ऽਨ੍ਯਸ੍ਮੈ॒ ਦ੍ਰੁਹ੍ਯਾ॒ਦਿਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒ਦ੍ਯ-ਸ੍ਸਤਾੑਨੂਨਪ੍ਤ੍ਰਿਣਾ-ਮ੍ਪ੍ਰਥ॒ਮੋ ਦ੍ਰੁਹ੍ਯੑਤਿ॒ ਸ ਆਰ੍ਤਿ॒ਮਾਰ੍ਚ੍ਛੑਤਿ॒ ਯ-ਤ੍ਤਾੑਨੂਨ॒ਪ੍ਤ੍ਰਗ੍ਂ ਸੑਮਵ॒ਦ੍ਯਤਿ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਭਿਭੂਤ੍ਯੈ॒ ਭਵੑਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਨਾ॒ ਪਰਾ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੋ ਭਵਤਿ॒ ਪਞ੍ਚ॒ ਕृਤ੍ਵੋ-ऽਵੑਦ੍ਯਤਿ ਪਞ੍ਚ॒ਧਾ ਹਿ ਤੇ ਤ-ਥ੍ਸੑਮ॒ਵਾਦ੍ਯ॒ਨ੍ਤਾਥੋ॒ ਪਞ੍ਚਾ᳚ਕ੍षਰਾ ਪ॒ਙ੍ਕ੍ਤਿਃ ਪਾਙ੍ਕ੍ਤੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਯ॒ਜ੍ਞਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧ॒ ਆਪੑਤਯੇ ਤ੍ਵਾ ਗृਹ੍ਣਾ॒ਮੀਤ੍ਯਾੑਹ ਪ੍ਰਾ॒ਣੋ ਵਾ [ਪ੍ਰਾ॒ਣੋ ਵੈ, ਆਪੑਤਿਃ] 9
ਆਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ॒ ਪਰਿੑਪਤਯ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਮਨੋ॒ ਵੈ ਪਰਿੑਪਤਿ॒ਰ੍ਮਨੑ ਏ॒ਵ ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ॒ ਤਨੂ॒ਨਪ੍ਤ੍ਰ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ ਤ॒ਨੁਵੋ॒ ਹਿ ਤੇ ਤਾ-ਸ੍ਸੑਮ॒ਵਾਦ੍ਯੑਨ੍ਤ ਸ਼ਾਕ੍ਵ॒ਰਾਯੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਹਿ ਤੇ ਤਾ-ਸ੍ਸੑਮ॒ਵਾਦ੍ਯੑਨ੍ਤ॒ ਸ਼ਕ੍ਮ॒-ਨ੍ਨੋਜਿੑष੍ਠਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾ॒ਹੌਜਿੑष੍ਠ॒ਗ੍ਂ॒ ਹਿ ਤੇ ਤ ਦਾ॒ਤ੍ਮਨਃੑ ਸਮ॒ਵਾਦ੍ਯ॒ਨ੍ਤਾ--ਨਾੑਧृष੍ਟ-ਮਸ੍ਯਨਾਧृ॒ष੍ਯ-ਮਿਤ੍ਯਾ॒ਹਾ-ऽਨਾੑਧृष੍ਟ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਹ੍ਯੇੑਤਦੑਨਾਧृ॒ष੍ਯ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਮੋਜ॒ [ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਮੋਜਃੑ, ਇਤ੍ਯਾੑਹ] 10
ਇਤ੍ਯਾੑਹ ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒ਗ੍॒ ਹ੍ਯੇੑਤਦੋਜੋੑ-ऽਭਿਸ਼ਸ੍ਤਿ॒ਪਾ ਅੑਨਭਿਸ਼ਸ੍ਤੇ॒ਨ੍ਯਮਿਤ੍ਯਾੑਹਾ-ਭਿਸ਼ਸ੍ਤਿ॒ਪਾ ਹ੍ਯੇੑਤਦੑ -ਨਭਿਸ਼ਸ੍ਤੇ॒ਨ੍ਯਮਨੁੑ ਮੇ ਦੀ॒ਕ੍षਾ-ਨ੍ਦੀ॒ਕ੍षਾਪੑਤਿ-ਰ੍ਮਨ੍ਯਤਾ॒ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ ਯਥਾਯ॒ਜੁਰੇ॒ਵੈਤ-ਦ੍ਘृ॒ਤਂ-ਵੈਁ ਦੇ॒ਵਾ ਵਜ੍ਰੑ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵਾ ਸੋਮੑਮਘ੍ਨ-ਨ੍ਨਨ੍ਤਿ॒ਕਮਿੑਵ॒ ਖਲੁ॒ ਵਾ ਅੑਸ੍ਯੈ॒ਤਚ੍ਚੑਰਨ੍ਤਿ॒ ਯ-ਤ੍ਤਾੑਨੂਨ॒ਪ੍ਤ੍ਰੇਣੑ ਪ੍ਰ॒ਚਰੑਨ੍ਤ੍ਯ॒ਗ੍ਂ॒ ਸ਼ੁਰਗ੍ਂੑ ਸ਼ੁਸ੍ਤੇ ਦੇਵ ਸੋ॒ਮਾ-ऽऽ ਪ੍ਯਾੑਯਤਾ॒-ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਯ- [-ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਯਤ੍, ਏ॒ਵਾਸ੍ਯਾੑ-] 11
-ਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯਾੑ-ਪੁਵਾ॒ਯਤੇ॒ ਯਨ੍ਮੀਯੑਤੇ॒-ਤਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯੈ॒ਤੇਨਾ-ऽऽ ਪ੍ਯਾੑਯਯ॒ਤ੍ਯਾ ਤੁਭ੍ਯ॒ਮਿਨ੍ਦ੍ਰਃੑ ਪ੍ਯਾਯਤਾ॒ਮਾ ਤ੍ਵਮਿਨ੍ਦ੍ਰਾੑਯ ਪ੍ਯਾਯ॒ਸ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑ-ਹੋ॒ਭਾਵੇ॒ਵੇਨ੍ਦ੍ਰੑ-ਞ੍ਚ॒ ਸੋਮ॒-ਞ੍ਚਾ-ऽऽਪ੍ਯਾੑਯਯ॒ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਯਾੑਯਯ॒ ਸਖੀ᳚ਨ੍-ਥ੍ਸ॒ਨ੍ਯਾ ਮੇ॒ਧਯੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ਰ੍ਤ੍ਵਿਜੋ॒ ਵਾ ਅੑਸ੍ਯ॒ ਸਖਾੑਯ॒ਸ੍ਤਾ-ਨੇ॒ਵਾ-ऽऽਪ੍ਯਾੑਯਯਤਿ ਸ੍ਵ॒ਸ੍ਤਿ ਤੇੑ ਦੇਵ ਸੋਮ ਸੁ॒ਤ੍ਯਾਮੑਸ਼ੀ॒ਯੇ- [ਸੁ॒ਤ੍ਯਾਮੑਸ਼ੀ॒ਯ, ਇਤ੍ਯਾੑਹਾ॒ ऽऽਸ਼ਿषੑ-] 12
-ਤ੍ਯਾੑਹਾ॒ ऽऽਸ਼ਿषੑ-ਮੇ॒ਵੈਤਾਮਾ ਸ਼ਾ᳚ਸ੍ਤੇ॒ ਪ੍ਰ ਵਾ ਏ॒ਤੇ᳚-ऽਸ੍ਮਾ-ਲ੍ਲੋ॒ਕਾਚ੍ਚ੍ਯੑਵਨ੍ਤੇ॒ ਯੇ ਸੋਮੑਮਾ-ਪ੍ਯਾ॒ਯਯੑਨ੍ਤ੍ਯ-ਨ੍ਤਰਿਕ੍षਦੇਵ॒ਤ੍ਯੋੑ ਹਿ ਸੋਮ॒ ਆਪ੍ਯਾੑਯਿਤ॒ ਏष੍ਟਾ॒ ਰਾਯਃ॒ ਪ੍ਰੇषੇ ਭਗਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਦ੍ਯਾਵਾੑਪृਥਿ॒ਵੀਭ੍ਯਾੑਮੇ॒ਵ ਨੑਮ॒ਸ੍ਕृਤ੍ਯਾ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ ਁਲੋ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤਿੑ ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਦੇਵਾਸੁ॒ਰਾ-ਸ੍ਸਂ​ਯਁੑਤ੍ਤਾ ਆਸ॒-ਨ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਬਿਭ੍ਯੑਤੋ॒-ऽਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਪ੍ਰਾਵਿੑਸ਼॒-ਨ੍ਤਸ੍ਮਾੑਦਾਹੁਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਸ੍ਸਰ੍ਵਾੑ ਦੇ॒ਵਤਾ॒ ਇਤਿ॒ ਤੇ᳚- [ਦੇ॒ਵਤਾ॒ ਇਤਿ॒ ਤੇ, ਅ॒ਗ੍ਨਿਮੇ॒ਵ] 13
-ऽਗ੍ਨਿਮੇ॒ਵ ਵਰੂੑਥ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵਾ ऽਸੁੑਰਾਨ॒ਭ੍ਯੑਭਵ-ਨ੍ਨ॒ਗ੍ਨਿਮਿੑਵ॒ ਖਲੁ॒ ਵਾ ਏ॒ष ਪ੍ਰਵਿੑਸ਼ਤਿ॒ ਯੋੑ-ऽਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਾਮੁ॒ਪੈਤਿ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਭਿਭੂਤ੍ਯੈ॒ ਭਵੑਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਨਾ॒ ਪਰਾ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੋ ਭਵਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਾਨੑਮੇ॒ਵ ਦੀ॒ਕ੍षਯਾੑ ਪਾਤਿ ਪ੍ਰ॒ਜਾਮੑਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਯਾੑ ਸਨ੍ਤ॒ਰਾ-ਮ੍ਮੇਖੑਲਾਗ੍ਂ ਸ॒ਮਾਯੑਚ੍ਛਤੇ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਹ੍ਯਾ᳚ਤ੍ਮਨੋ-ऽਨ੍ਤੑਰਤਰਾ ਤ॒ਪ੍ਤਵ੍ਰੑਤੋ ਭਵਤਿ॒ ਮਦੑਨ੍ਤੀਭਿਰ੍ਮਾਰ੍ਜਯਤੇ॒ ਨਿਰ੍​ਹ੍ਯੑਗ੍ਨਿ-ਸ਼੍ਸ਼ੀ॒ਤੇਨ॒ ਵਾਯੑਤਿ॒ ਸਮਿੑਦ੍ਧ੍ਯੈ॒ ਯਾ ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ॒ ਰੁਦ੍ਰਿੑਯਾ ਤ॒ਨੂਰਿਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਸ੍ਵਯੈ॒ਵੈਨੑ-ਦ੍ਦੇ॒ਵਤੑਯਾ ਵ੍ਰਤਯਤਿ ਸਯੋਨਿ॒ਤ੍ਵਾਯ॒ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ᳚ ॥ 14 ॥
(ਯੋ - ਵਾ - ਓਜੑ - ਆਹ॒ ਯ - ਦੑਸ਼ੀ॒ਯੇ - ਤਿ॒ ਤੇ᳚ - ऽਗ੍ਨ॒ - ਏਕਾੑਦਸ਼ ਚ) (ਅ. 2)
ਤੇषਾ॒ਮਸੁੑਰਾਣਾ-ਨ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰਃ ਪੁਰੑ ਆਸ-ਨ੍ਨਯ॒ਸ੍ਮ-ਯ੍ਯੑਵ॒ਮਾ-ऽਥੑ ਰਜ॒ਤਾ-ऽਥ॒ ਹਰਿੑਣੀ॒ ਤਾ ਦੇ॒ਵਾ ਜੇਤੁ॒-ਨ੍ਨਾਸ਼ੑਕ੍ਨੁਵ॒-ਨ੍ਤਾ ਉੑਪ॒ਸਦੈ॒ਵਾਜਿੑਗੀष॒-ਨ੍ਤਸ੍ਮਾੑਦਾਹੁ॒ਰ੍ਯਸ਼੍ਚੈ॒ਵਂ-ਵੇਁਦ॒ ਯਸ਼੍ਚ॒ ਨੋਪ॒ਸਦਾ॒ ਵੈ ਮੑਹਾਪੁ॒ਰ-ਞ੍ਜੑਯ॒ਨ੍ਤੀਤਿ॒ ਤ ਇषੁ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮੑਸ੍ਕੁਰ੍ਵਤਾ॒- ਗ੍ਨਿਮਨੀੑਕ॒ਗ੍ਂ॒ ਸੋਮਗ੍ਂੑ ਸ਼॒ਲ੍ਯਂ-ਵਿਁष੍ਣੁ॒-ਨ੍ਤੇਜੑਨ॒-ਨ੍ਤੇ᳚-ऽਬ੍ਰੁਵ॒ਨ੍ ਕ ਇ॒ਮਾਮੑਸਿष੍ਯ॒ਤੀਤਿੑ [ ] 15
ਰੁ॒ਦ੍ਰ ਇਤ੍ਯੑਬ੍ਰੁਵ-ਨ੍ਰੁ॒ਦ੍ਰੋ ਵੈ ਕ੍ਰੂ॒ਰ-ਸ੍ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ਤ੍ਵਿਤਿ॒ ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ॒-ਦ੍ਵਰਂੑ-ਵृਁਣਾ ਅ॒ਹਮੇ॒ਵ ਪੑਸ਼ੂ॒ਨਾ-ਮਧਿੑਪਤਿਰਸਾ॒ਨੀਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਦ੍ਰੁ॒ਦ੍ਰਃ ਪੑਸ਼ੂ॒ਨਾ-ਮਧਿੑਪਤਿ॒ਸ੍ਤਾਗ੍ਂ ਰੁ॒ਦ੍ਰੋ-ऽਵਾੑਸृਜ॒-ਥ੍ਸ ਤਿ॒ਸ੍ਰਃ ਪੁਰੋੑ ਭਿ॒ਤ੍ਤ੍ਵੈਭ੍ਯੋ ਲੋ॒ਕੇਭ੍ਯੋ- ऽਸੁੑਰਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰਾਣੁੑਦਤ॒ ਯਦੁੑਪ॒ਸਦੑ ਉਪਸ॒ਦ੍ਯਨ੍ਤੇ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਪਰਾਣੁਤ੍ਯੈ॒ ਨਾਨ੍ਯਾਮਾਹੁੑਤਿ-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚-ਜ੍ਜੁਹੁਯਾ॒-ਦ੍ਯਦ॒ਨ੍ਯਾਮਾਹੁੑਤਿ-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚-ਜ੍ਜੁਹੁ॒ਯਾ- [-ਜ੍ਜੁਹੁ॒ਯਾਤ੍, ਅ॒ਨ੍ਯਨ੍ਮੁਖੑ-ਙ੍ਕੁਰ੍ਯਾ-] 16
-ਦ॒ਨ੍ਯਨ੍ਮੁਖੑ-ਙ੍ਕੁਰ੍ਯਾ-ਥ੍ਸ੍ਰੁ॒ਵੇਣਾੑ-ऽਘਾ॒ਰਮਾ ਘਾੑਰਯਤਿ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ᳚ਤ੍ਯੈ॒ ਪਰਾਂੑਅਤਿ॒ਕ੍ਰਮ੍ਯੑ ਜੁਹੋਤਿ॒ ਪਰਾੑਚ ਏ॒ਵੈਭ੍ਯੋ ਲੋ॒ਕੇਭ੍ਯੋ॒ ਯਜੑਮਾਨੋ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰ ਣੁੑਦਤੇ॒ ਪੁਨੑਰਤ੍ਯਾ॒ਕ੍ਰਮ੍ਯੋੑਪ॒ਸਦੑ-ਞ੍ਜੁਹੋਤਿ ਪ੍ਰ॒ਣੁਦ੍ਯੈ॒ਵੈਭ੍ਯੋ ਲੋ॒ਕੇਭ੍ਯੋ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਞ੍ਜਿ॒ਤ੍ਵਾ ਭ੍ਰਾੑਤृਵ੍ਯਲੋ॒ਕ-ਮ॒ਭ੍ਯਾਰੋੑਹਤਿ ਦੇ॒ਵਾ ਵੈ ਯਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਤਰੁੑਪ॒ਸਦੑ ਉ॒ਪਾਸੀੑਦ॒-ਨ੍ਨਹ੍ਨ॒ਸ੍ਤਾਭਿ॒ਰਸੁੑਰਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰਾਣੁੑਦਨ੍ਤ॒ ਯਾ-ਸ੍ਸਾ॒ਯਗ੍ਂ ਰਾਤ੍ਰਿੑਯੈ॒ ਤਾਭਿ॒ਰ੍ਯ-ਥ੍ਸਾ॒ਯ-ਮ੍ਪ੍ਰਾੑਤ-ਰੁਪ॒ਸਦੑ- [-ਰੁਪ॒ਸਦਃੑ, ਉ॒ਪ॒ਸ॒ਦ੍ਯਨ੍ਤੇੑ] 17
ਉਪਸ॒ਦ੍ਯਨ੍ਤੇੑ ऽਹੋਰਾ॒ਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾੑਮੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨੋ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰ ਣੁੑਦਤੇ॒ ਯਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਤਰ੍ਯਾ॒ਜ੍ਯਾ᳚-ਸ੍ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਾ-ਸ੍ਸਾ॒ਯ-ਮ੍ਪੁੑਰੋ-ऽਨੁਵਾ॒ਕ੍ਯਾਃ᳚ ਕੁਰ੍ਯਾ॒ਦਯਾੑਤਯਾਮਤ੍ਵਾਯ ਤਿ॒ਸ੍ਰ ਉੑਪ॒ਸਦ॒ ਉਪੈੑਤਿ॒ ਤ੍ਰਯੑ ਇ॒ਮੇ ਲੋ॒ਕਾ ਇ॒ਮਾਨੇ॒ਵ ਲੋ॒ਕਾ-ਨ੍ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ॒ षਟ੍-ਥ੍ਸ-ਮ੍ਪੑਦ੍ਯਨ੍ਤੇ॒ षਡ੍ਵਾ ऋ॒ਤਵੑ ऋ॒ਤੂਨੇ॒ਵ ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ॒ ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼ਾ॒ਹੀਨੇ॒ ਸੋਮ॒ ਉਪੈੑਤਿ॒ ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼॒ ਮਾਸਾ᳚-ਸ੍ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰ-ਸ੍ਸੑਵਨ੍​ਥ੍ਸ॒ਰਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ॒ ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿ॒-ਸ੍ਸ- [ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿ॒-ਸ੍ਸਮ੍, ਪ॒ਦ੍ਯ॒ਨ੍ਤੇ॒ ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿ-] 18
-ਮ੍ਪੑਦ੍ਯਨ੍ਤੇ॒ ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿ-ਰਰ੍ਧਮਾ॒ਸਾ ਅੑਰ੍ਧਮਾ॒ਸਾਨੇ॒ਵ ਪ੍ਰੀੑਣਾ॒ਤ੍ਯਾਰਾ᳚ਗ੍ਰਾ-ਮਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਾ-ਮੁਪੇੑਯਾ॒ਦ੍ਯਃ ਕਾ॒ਮਯੇੑਤਾ॒-ऽਸ੍ਮਿ-ਨ੍ਮੇੑ ਲੋ॒ਕੇ-ऽਰ੍ਧੁੑਕਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾ॒ਦਿਤ੍ਯੇਕ॒ਮਗ੍ਰੇ-ऽਥ॒ ਦ੍ਵਾਵਥ॒ ਤ੍ਰੀਨਥੑ ਚ॒ਤੁਰੑ ਏ॒षਾ ਵਾ ਆਰਾ᳚ਗ੍ਰਾ ऽਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਾ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਲੋ॒ਕੇ-ऽਰ੍ਧੁੑਕ-ਮ੍ਭਵਤਿ ਪ॒ਰੋਵੑਰੀਯਸੀ-ਮਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਾ-ਮੁਪੇੑਯਾ॒ਦ੍ਯਃ ਕਾ॒ਮਯੇੑਤਾ॒ਮੁष੍ਮਿੑ-ਨ੍ਮੇ ਲੋ॒ਕੇ-ऽਰ੍ਧੁੑਕਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾ॒ਦਿਤਿੑ ਚ॒ਤੁਰੋ-ऽਗ੍ਰੇ ऽਥ॒ ਤ੍ਰੀਨਥ॒ ਦ੍ਵਾਵਥੈਕੑਮੇ॒षਾ ਵੈ ਪ॒ਰੋਵੑਰੀਯਸ੍ਯ-ਵਾਨ੍ਤਰਦੀ॒ਕ੍षਾ ऽਮੁष੍ਮਿੑਨ੍ਨੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਲੋ॒ਕੇ-ऽਰ੍ਧੁੑਕ-ਮ੍ਭਵਤਿ ॥ 19 ॥
(ਅ॒ਸਿ॒ष੍ਯ॒ਤੀਤਿੑ - ਜੁਹੁ॒ਯਾਥ੍ - ਸਾ॒ਯ-ਮ੍ਪ੍ਰਾੑਤਰੁਪ॒ਸਦ॒ - ਸ਼੍ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿ॒-ਸ੍ਸਂ - ਚ॒ਤੁਰੋ-ऽਗ੍ਰੇ॒ - षੋਡੑਸ਼ ਚ) (ਅ. 3)
ਸੁ॒ਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਵਾਁ ਏ॒ਤੇ ਲੋ॒ਕਂ-ਯਁੑਨ੍ਤਿ॒ ਯ ਉੑਪ॒ਸਦੑ ਉਪ॒ਯਨ੍ਤਿ॒ ਤੇषਾਂ॒-ਯਁ ਉ॒ਨ੍ਨਯੑਤੇ॒ ਹੀਯੑਤ ਏ॒ਵ ਸ ਨੋਦੑਨੇ॒षੀਤਿ॒ ਸੂ᳚ਨ੍ਨੀਯਮਿਵ॒ ਯੋ ਵੈ ਸ੍ਵਾ॒ਰ੍ਥੇਤਾਂ᳚-ਯਁ॒ਤਾਗ੍​ ਸ਼੍ਰਾ॒ਨ੍ਤੋ ਹੀਯੑਤ ਉ॒ਤ ਸ ਨਿ॒ष੍ਟ੍ਯਾਯੑ ਸ॒ਹ ਵੑਸਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਥ੍ਸ॒ਕृਦੁ॒ਨ੍ਨੀਯ॒ ਨਾਪੑਰ॒ਮੁਨ੍ਨੑਯੇਤ ਦ॒ਦ੍ਧ੍ਨੋਨ੍ਨੑਯੇਤੈ॒ਤਦ੍ਵੈ ਪੑਸ਼ੂ॒ਨਾਗ੍ਂ ਰੂ॒ਪਗ੍ਂ ਰੂ॒ਪੇਣੈ॒ਵ ਪ॒ਸ਼ੂਨਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ [ ] 20
ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ॒ ਨਿਲਾੑਯਤ॒ ਵਿष੍ਣੂੑ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵਾ ਸ ਪृੑਥਿ॒ਵੀ-ਮ੍ਪ੍ਰਾਵਿੑਸ਼॒-ਤ੍ਤ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾ ਹਸ੍ਤਾ᳚ਨ੍-ਥ੍ਸ॒ਗ੍ਂ॒ ਰਭ੍ਯੈ᳚ਚ੍ਛ॒-ਨ੍ਤਮਿਨ੍ਦ੍ਰੑ ਉ॒ਪਰ੍ਯੁੑਪ॒ਰ੍ਯਤ੍ਯੑਕ੍ਰਾਮ॒-ਥ੍ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ॒-ਤ੍ਕੋ ਮਾ॒-ऽਯਮੁ॒ਪਰ੍ਯੁੑਪ॒ਰ੍ਯਤ੍ਯੑਕ੍ਰਮੀ॒-ਦਿਤ੍ਯ॒ਹ-ਨ੍ਦੁ॒ਰ੍ਗੇ ਹਨ੍ਤੇਤ੍ਯਥ॒ ਕਸ੍ਤ੍ਵਮਿਤ੍ਯ॒ਹ-ਨ੍ਦੁ॒ਰ੍ਗਾਦਾਹ॒ਰ੍ਤੇਤਿ॒ ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ-ਦ੍ਦੁ॒ਰ੍ਗੇ ਵੈ ਹਨ੍ਤਾੑ-ऽਵੋਚਥਾ ਵਰਾ॒ਹੋੑ-ऽਯਂ-ਵਾਁੑਮਮੋ॒ष- [-ਁਵਾੑਮਮੋ॒षਃ, ਸ॒ਪ੍ਤਾ॒ਨਾ] 21
-ਸ੍ਸੑਪ੍ਤਾ॒ਨਾ-ਙ੍ਗਿੑਰੀ॒ਣਾ-ਮ੍ਪ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚ਦ੍ਵਿ॒ਤ੍ਤਂ-ਵੇਁਦ੍ਯ॒ਮਸੁੑਰਾਣਾ-ਮ੍ਬਿਭਰ੍ਤਿ॒ ਤ-ਞ੍ਜੑਹਿ॒ ਯਦਿੑ ਦੁ॒ਰ੍ਗੇ ਹਨ੍ਤਾ-ऽਸੀਤਿ॒ ਸ ਦੑਰ੍ਭਪੁਞ੍ਜੀ॒ਲਮੁ॒-ਦ੍ਵृਹ੍ਯੑ ਸ॒ਪ੍ਤ ਗਿ॒ਰੀ-ਨ੍ਭਿ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ ਤਮੑਹ॒ਨ੍-ਥ੍ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ-ਦ੍ਦੁ॒ਰ੍ਗਾਦ੍ਵਾ ਆਹੑਰ੍ਤਾਵੋਚਥਾ ਏ॒ਤਮਾ ਹ॒ਰੇਤਿ॒ ਤਮੇ᳚ਭ੍ਯੋ ਯ॒ਜ੍ਞ ਏ॒ਵ ਯ॒ਜ੍ਞਮਾ-ऽਹੑਰ॒ਦ੍ਯ-ਤ੍ਤਦ੍ਵਿ॒ਤ੍ਤਂ-ਵੇਁਦ੍ਯ॒ਮਸੁੑਰਾਣਾ॒-ਮਵਿੑਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਤਦੇਕਂ॒-ਵੇਁਦ੍ਯੈੑ ਵੇਦਿ॒ਤ੍ਵ-ਮਸੁੑਰਾਣਾਂ॒- [-ਮਸੁੑਰਾਣਾਮ੍, ਵਾ ਇ॒ਯਮਗ੍ਰੑ] 22
-ਁਵਾ ਇ॒ਯਮਗ੍ਰੑ ਆਸੀ॒-ਦ੍ਯਾਵ॒ਦਾਸੀੑਨਃ ਪਰਾ॒ਪਸ਼੍ਯੑਤਿ॒ ਤਾਵੑ-ਦ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਨ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਅੑਬ੍ਰੁਵ॒ਨ੍ਨਸ੍ਤ੍ਵੇ॒ਵ ਨੋ॒-ऽਸ੍ਯਾਮਪੀਤਿ॒ ਕਿਯੑਦ੍ਵੋ ਦਾਸ੍ਯਾਮ॒ ਇਤਿ॒ ਯਾਵੑਦਿ॒ਯਗ੍ਂ ਸੑਲਾਵृ॒ਕੀ ਤ੍ਰਿਃ ਪੑਰਿ॒ਕ੍ਰਾਮੑਤਿ॒ ਤਾਵੑਨ੍ਨੋ ਦ॒ਤ੍ਤੇਤਿ॒ ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਃੑ ਸਲਾਵृ॒ਕੀ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵੇਮਾ-ਨ੍ਤ੍ਰਿ-ਸ੍ਸ॒ਰ੍ਵਤਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਕ੍ਰਾਮ॒-ਤ੍ਤਦਿ॒ਮਾਮੑਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਯਦਿ॒ਮਾਮਵਿੑਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਤ-ਦ੍ਵੇਦ੍ਯੈੑ ਵੇਦਿ॒ਤ੍ਵਗ੍ਂ [ਵੇਦਿ॒ਤ੍ਵਮ੍, ਸਾ ਵਾ ਇ॒ਯਗ੍ਂ] 23
ਸਾ ਵਾ ਇ॒ਯਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵੈ॒ਵ ਵੇਦਿ॒ਰਿਯੑਤਿ ਸ਼ਕ੍ष੍ਯਾ॒ਮੀਤਿ॒ ਤ੍ਵਾ ਅੑਵ॒ਮਾਯੑ ਯਜਨ੍ਤੇ ਤ੍ਰਿ॒ਗ੍ਂ॒ਸ਼-ਤ੍ਪ॒ਦਾਨਿੑ ਪ॒ਸ਼੍ਚਾ-ਤ੍ਤਿ॒ਰਸ਼੍ਚੀੑ ਭਵਤਿ॒ षਟ੍ਤ੍ਰਿਗ੍ਂੑਸ਼॒-ਤ੍ਪ੍ਰਾਚੀ॒ ਚਤੁੑਰ੍ਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿਃ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚-ਤ੍ਤਿ॒ਰਸ਼੍ਚੀ॒ ਦਸ਼ੑਦਸ਼॒ ਸਮ੍ਪੑਦ੍ਯਨ੍ਤੇ॒ ਦਸ਼ਾ᳚ਕ੍षਰਾ ਵਿ॒ਰਾਡਨ੍ਨਂੑ-ਵਿਁ॒ਰਾ-ਡ੍ਵਿ॒ਰਾਜੈ॒ਵਾਨ੍ਨਾਦ੍ਯ॒ਮਵੑ ਰੁਨ੍ਧ॒ ਉਦ੍ਧੑਨ੍ਤਿ॒ ਯਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯਾੑ ਅਮੇ॒ਦ੍ਧ੍ਯ-ਨ੍ਤਦਪੑ ਹ॒ਨ੍ਤ੍ਯੁਦ੍ਧੑਨ੍ਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒ਦੋषੑਧਯਃ॒ ਪਰਾੑ ਭਵਨ੍ਤਿ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸ੍ਤृੑਣਾਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒ਦੋषੑਧਯਃ॒ ਪੁਨ॒ਰਾ ਭੑਵ॒ਨ੍ਤ੍ਯੁਤ੍ਤੑਰ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿषੑ ਉਤ੍ਤਰਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸ੍ਤृੑਣਾਤਿ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਵੈ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰ੍ਯਜੑਮਾਨ ਉਤ੍ਤਰ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ ਰ੍ਯਜੑਮਾਨ-ਮੇ॒ਵਾ-ਯੑਜਮਾਨਾ॒ਦੁਤ੍ਤੑਰ-ਙ੍ਕਰੋਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਦ੍ਯਜੑਮਾ॒ਨੋ ऽਯੑਜਮਾਨਾ॒ਦੁਤ੍ਤੑਰਃ ॥ 24 ॥
(ਰੁ॒ਨ੍ਧੇ॒ - ਵਾ॒ਮ॒ਮੋ॒षੋ - ਵੇੑਦਿ॒ਤ੍ਵਮਸੁੑਰਾਣਾਂ - ਁਵੇਦਿ॒ਤ੍ਵਂ - ਭੑਵਨ੍ਤਿ॒ - ਪਞ੍ਚੑਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿਸ਼੍ਚ) (ਅ. 4)
ਯਦ੍ਵਾ ਅਨੀੑਸ਼ਾਨੋ ਭਾ॒ਰਮਾੑਦ॒ਤ੍ਤੇ ਵਿ ਵੈ ਸ ਲਿੑਸ਼ਤੇ॒ ਯ-ਦ੍ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼ ਸਾ॒ਹ੍ਨਸ੍ਯੋੑਪ॒ਸਦ॒-ਸ੍ਸ੍ਯੁਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਤ੍ਰੋੑ-ऽਹੀਨੑਸ੍ਯ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਵਿਲੋੑਮ ਕ੍ਰਿਯੇਤ ਤਿ॒ਸ੍ਰ ਏ॒ਵ ਸਾ॒ਹ੍ਨਸ੍ਯੋੑਪ॒ਸਦੋ॒ ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼ਾ॒ਹੀਨੑਸ੍ਯ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਸਵੀਰ੍ਯ॒ਤ੍ਵਾਯਾਥੋ॒ ਸਲੋੑਮ ਕ੍ਰਿਯਤੇ ਵ॒ਥ੍ਸਸ੍ਯੈਕ॒-ਸ੍ਸ੍ਤਨੋੑ ਭਾ॒ਗੀ ਹਿ ਸੋ-ऽਥੈਕ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਸ੍ਤਨਂੑ-ਵ੍ਰਁ॒ਤਮੁਪੈ॒ਤ੍ਯਥ॒ ਦ੍ਵਾਵਥ॒ ਤ੍ਰੀਨਥੑ ਚ॒ਤੁਰੑ ਏ॒ਤਦ੍ਵੈ [ ] 25
ਕ੍षੁ॒ਰਪੑਵਿ॒ ਨਾਮੑ ਵ੍ਰ॒ਤਂ-ਯੇਁਨ॒ ਪ੍ਰ ਜਾ॒ਤਾ-ਨ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ-ਨ੍ਨੁ॒ਦਤੇ॒ ਪ੍ਰਤਿੑ ਜਨਿ॒ष੍ਯਮਾੑਣਾ॒ਨਥੋ॒ ਕਨੀੑਯਸੈ॒ਵ ਭੂਯ॒ ਉਪੈੑਤਿ ਚ॒ਤੁਰੋ-ऽਗ੍ਰੇ॒ ਸ੍ਤਨਾ᳚ਨ੍ ਵ੍ਰ॒ਤਮੁਪੈ॒ਤ੍ਯਥ॒ ਤ੍ਰੀਨਥ॒ ਦ੍ਵਾਵਥੈਕੑਮੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਸੁੑਜਘ॒ਨ-ਨ੍ਨਾਮੑ ਵ੍ਰ॒ਤ-ਨ੍ਤੑਪ॒ਸ੍ਯਗ੍ਂੑ ਸੁਵ॒ਰ੍ਗ੍ਯੑਮਥੋ॒ ਪ੍ਰੈਵ ਜਾੑਯਤੇ ਪ੍ਰ॒ਜਯਾੑ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑਰ੍ਯਵਾ॒ਗੂ ਰਾੑਜ॒ਨ੍ਯੑਸ੍ਯ ਵ੍ਰ॒ਤ-ਙ੍ਕ੍ਰੂ॒ਰੇਵ॒ ਵੈ ਯੑਵਾ॒ਗੂਃ ਕ੍ਰੂ॒ਰ ਇੑਵ [ਕ੍ਰੂ॒ਰ ਇੑਵ, ਰਾ॒ਜ॒ਨ੍ਯੋੑ ਵਜ੍ਰੑਸ੍ਯ] 26
ਰਾਜ॒ਨ੍ਯੋੑ ਵਜ੍ਰੑਸ੍ਯ ਰੂ॒ਪਗ੍ਂ ਸਮृੑਦ੍ਧ੍ਯਾ ਆ॒ਮਿਕ੍षਾ॒ ਵੈਸ਼੍ਯੑਸ੍ਯ ਪਾਕਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਰੂ॒ਪ-ਮ੍ਪੁष੍ਟ੍ਯੈ॒ ਪਯੋ᳚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣਸ੍ਯ॒ ਤੇਜੋ॒ ਵੈ ਬ੍ਰਾ᳚ਹ੍ਮ॒ਣਸ੍ਤੇਜਃ॒ ਪਯ॒ਸ੍ਤੇਜੑਸੈ॒ਵ ਤੇਜਃ॒ ਪਯੑ ਆ॒ਤ੍ਮ-ਨ੍ਧ॒ਤ੍ਤੇ ऽਥੋ॒ ਪਯੑਸਾ॒ ਵੈ ਗਰ੍ਭਾੑ ਵਰ੍ਧਨ੍ਤੇ॒ ਗਰ੍ਭੑ ਇਵ॒ ਖਲੁ॒ ਵਾ ਏ॒ष ਯ-ਦ੍ਦੀ᳚ਕ੍षਿ॒ਤੋ ਯਦੑਸ੍ਯ॒ ਪਯੋ᳚ ਵ੍ਰ॒ਤ-ਮ੍ਭਵੑਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਾਨੑਮੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਵੑਰ੍ਧਯਤਿ॒ ਤ੍ਰਿਵ੍ਰੑਤੋ॒ ਵੈ ਮਨੁੑਰਾਸੀ॒-ਦ੍ਦ੍ਵਿਵ੍ਰੑਤਾ॒ ਅਸੁੑਰਾ॒ ਏਕੑਵ੍ਰਤਾ [ਏਕੑਵ੍ਰਤਾਃ, ਦੇ॒ਵਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਤਰ੍ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਦਿੑਨੇ] 27
ਦੇ॒ਵਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਤਰ੍ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਦਿੑਨੇ ਸਾ॒ਯ-ਨ੍ਤ-ਨ੍ਮਨੋ᳚ਰ੍ਵ੍ਰ॒ਤਮਾੑਸੀ-ਤ੍ਪਾਕਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਰੂ॒ਪ-ਮ੍ਪੁष੍ਟ੍ਯੈ᳚ ਪ੍ਰਾ॒ਤਸ਼੍ਚੑ ਸਾ॒ਯ-ਞ੍ਚਾਸੁੑਰਾਣਾ-ਨ੍ਨਿਰ੍ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯ-ਙ੍ਕ੍षੁ॒ਧੋ ਰੂ॒ਪ-ਨ੍ਤਤ॒ਸ੍ਤੇ ਪਰਾੑ-ऽਭਵ-ਨ੍ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਦਿੑਨੇ ਮਦ੍ਧ੍ਯਰਾ॒ਤ੍ਰੇ ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਨ੍ਤਤ॒ਸ੍ਤੇੑ-ऽਭਵਨ੍-ਥ੍ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮਾੑਯ॒ਨ੍॒. ਯਦੑਸ੍ਯ ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯਨ੍ਦਿੑਨੇ ਮਦ੍ਧ੍ਯਰਾ॒ਤ੍ਰੇ ਵ੍ਰ॒ਤ-ਮ੍ਭਵੑਤਿ ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤੋ ਵਾ ਅਨ੍ਨੇੑਨ ਭੁਞ੍ਜਤੇ ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤ ਏ॒ਵ ਤਦੂਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਧਤ੍ਤੇ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਭਿਭੂਤ੍ਯੈ॒ ਭਵੑਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਨਾ॒ [ਭਵੑਤ੍ਯਾ॒ਤ੍ਮਨਾ᳚, ਪਰਾ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੋ] 28
ਪਰਾ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੋ ਭਵਤਿ॒ ਗਰ੍ਭੋ॒ ਵਾ ਏ॒ष ਯ-ਦ੍ਦੀ᳚ਕ੍षਿ॒ਤੋ ਯੋਨਿੑ ਰ੍ਦੀਕ੍षਿਤਵਿਮਿ॒ਤਂ-ਯਁ-ਦ੍ਦੀ᳚ਕ੍षਿ॒ਤੋ ਦੀ᳚ਕ੍षਿਤਵਿਮਿ॒ਤਾ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਵਸੇ॒-ਦ੍ਯਥਾ॒ ਯੋਨੇ॒ਰ੍ਗਰ੍ਭ॒-ਸ੍ਸ੍ਕਨ੍ਦੑਤਿ ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤਨ੍ਨ ਪ੍ਰੑਵਸ੍ਤ॒ਵ੍ਯੑਮਾ॒ਤ੍ਮਨੋੑ ਗੋਪੀ॒ਥਾਯੈ॒ष ਵੈ ਵ੍ਯਾ॒ਘ੍ਰਃ ਕੁੑਲਗੋ॒ਪੋ ਯਦ॒ਗ੍ਨਿਸ੍ਤਸ੍ਮਾ॒-ਦ੍ਯ-ਦ੍ਦੀ᳚ਕ੍षਿ॒ਤਃ ਪ੍ਰ॒ਵਸੇ॒-ਥ੍ਸ ਏੑਨਮੀਸ਼੍ਵ॒ਰੋੑ-ऽਨੂ॒ਤ੍ਥਾਯ॒ ਹਨ੍ਤੋ॒ਰ੍ਨ ਪ੍ਰੑਵਸ੍ਤ॒ਵ੍ਯੑਮਾ॒ਤ੍ਮਨੋ॒ ਗੁਪ੍ਤ੍ਯੈੑ ਦਕ੍षਿਣ॒ਤ-ਸ਼੍ਸ਼ੑਯ ਏ॒ਤਦ੍ਵੈ ਯਜੑਮਾਨਸ੍ਯਾ॒ ऽऽਯਤੑਨ॒ਗ੍ਗ੍॒ਸ੍ਵ ਏ॒ਵਾ-ऽऽਯਤੑਨੇ ਸ਼ਯੇ॒ ऽਗ੍ਨਿਮੑਭ੍ਯਾ॒ਵृਤ੍ਯੑ ਸ਼ਯੇ ਦੇ॒ਵਤਾੑ ਏ॒ਵ ਯ॒ਜ੍ਞਮੑਭ੍ਯਾ॒ਵृਤ੍ਯੑ ਸ਼ਯੇ ॥ 29 ॥
(ਏ॒ਤਦ੍ਵੈ-ਕ੍ਰੂ॒ਰ ਇ॒ਵੈ-ਕੑਵ੍ਰਤਾ-ਆ॒ਤ੍ਮਨਾ॒-ਯਜੑਮਾਨਸ੍ਯ॒-ਤ੍ਰਯੋੑਦਸ਼ ਚ) (ਅ. 5)
ਪੁ॒ਰੋਹੑਵਿषਿ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ॒ਦ੍ਯ-ਙ੍ਕਾ॒ਮਯੇ॒ਤੋਪੈੑਨ॒ਮੁਤ੍ਤੑਰੋ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਨੑਮੇਦ॒ਭਿ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਞ੍ਜੑਯੇ॒ਦਿਤ੍ਯੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਪੁ॒ਰੋਹੑਵਿਰ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨਂ॒-ਯਁਸ੍ਯ॒ ਹੋਤਾ᳚ ਪ੍ਰਾਤਰਨੁਵਾ॒ਕ -ਮੑਨੁਬ੍ਰੁ॒ਵ-ਨ੍ਨ॒ਗ੍ਨਿਮ॒ਪ ਆੑਦਿ॒ਤ੍ਯਮ॒ਭਿ ਵਿ॒ਪਸ਼੍ਯ॒ਤ੍ਯੁਪੈੑਨ॒ਮੁਤ੍ਤੑਰੋ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਨੑਮਤ੍ਯ॒ਭਿ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਞ੍ਜੑਯਤ੍ਯਾ॒ਪ੍ਤੇ ਦੇੑਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ॒--ਦ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਵਨ੍ਤ॒-ਮ੍ਪਨ੍ਥਾਂ᳚-ਵਾਁ-ऽਧਿਸ੍ਪ॒ਰ੍॒ਸ਼ਯੇ᳚-ਤ੍ਕ॒ਰ੍ਤਂ-ਵਾਁ॒ ਯਾਵ॒ਨ੍ਨਾਨੑਸੇ॒ ਯਾਤ॒ਵੈ [ ] 30
ਨ ਰਥਾੑਯੈ॒ਤਦ੍ਵਾ ਆ॒ਪ੍ਤ-ਨ੍ਦੇੑਵ॒ਯਜੑਨਮਾ॒ਪ੍ਨੋਤ੍ਯੇ॒ਵ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯ॒-ਨ੍ਨੈਨ॒-ਮ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯ ਆਪ੍ਨੋ॒ਤ੍ਯੇਕੋ᳚ਨ੍ਨਤੇ ਦੇਵ॒ਯੑਜਨੇ ਯਾਜਯੇ-ਤ੍ਪ॒ਸ਼ੁਕਾੑਮ॒-ਮੇਕੋ᳚ਨ੍ਨਤਾ॒ਦ੍ਵੈ ਦੇੑਵ॒ਯਜੑਨਾ॒ਦਙ੍ਗਿੑਰਸਃ ਪ॒ਸ਼ੂਨੑਸृਜਨ੍ਤਾਨ੍ਤ॒ਰਾ ਸੑਦੋਹਵਿਰ੍ਧਾ॒ਨੇ ਉੑਨ੍ਨ॒ਤਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾੑਦੇ॒ਤਦ੍ਵਾ ਏਕੋ᳚ਨ੍ਨਤ-ਨ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨ-ਮ੍ਪਸ਼ੁ॒ਮਾਨੇ॒ਵ ਭੑਵਤਿ॒ ਤ੍ਰ੍ਯੁੑਨ੍ਨਤੇ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ-ਥ੍ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਕਾੑਮ॒-ਨ੍ਤ੍ਰ੍ਯੁੑਨ੍ਨਤਾ॒ਦ੍ਵੈ ਦੇੑਵ॒ਯਜੑਨਾ॒ਦਙ੍ਗਿੑਰਸ-ਸ੍ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮਾੑਯ-ਨ੍ਨਨ੍ਤ॒ਰਾ ऽऽਹੑਵ॒ਨੀਯੑ-ਞ੍ਚ ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਞ੍ਚੋ- [ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਞ੍ਚ, ਉ॒ਨ੍ਨ॒ਤਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾੑਦਨ੍ਤ॒ਰਾ] 31
-ਨ੍ਨ॒ਤਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾੑਦਨ੍ਤ॒ਰਾ ਹੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਞ੍ਚ॒ ਸਦੑਸ਼੍ਚਾਨ੍ਤ॒ਰਾ ਸਦੑਸ਼੍ਚ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ-ਞ੍ਚੈ॒ਤਦ੍ਵੈ ਤ੍ਰ੍ਯੁੑਨ੍ਨਤ-ਨ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨਗ੍ਂ ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਮੇ॒ਵ ਲੋ॒ਕਮੇੑਤਿ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤੇ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ-ਤ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾਕਾੑਮਮੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ-ਨ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨਂ॒-ਯਁ-ਥ੍ਸ॒ਰ੍ਵਤਃੑ ਸ॒ਮ-ਮ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯੇ॒ਵ ਤਿੑष੍ਠਤਿ॒ ਯਤ੍ਰਾ॒ਨ੍ਯਾ ਅੑਨ੍ਯਾ॒ ਓषੑਧਯੋ॒ ਵ੍ਯਤਿੑषਕ੍ਤਾ॒-ਸ੍ਸ੍ਯੁਸ੍ਤ-ਦ੍ਯਾੑਜਯੇ-ਤ੍ਪ॒ਸ਼ੁਕਾੑਮਮੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਪੑਸ਼ੂ॒ਨਾਗ੍ਂ ਰੂ॒ਪਗ੍ਂ ਰੂ॒ਪੇਣੈ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਪ॒ਸ਼ੂ- [ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍, ਅਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ] 32
-ਨਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਪਸ਼ੁ॒ਮਾਨੇ॒ਵ ਭੑਵਤਿ॒ ਨਿਰ੍-ऋੑਤਿਗृਹੀਤੇ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ॒ਦ੍ਯ-ਙ੍ਕਾ॒ਮਯੇੑਤ॒ ਨਿਰ੍-ऋੑਤ੍ਯਾਸ੍ਯ ਯ॒ਜ੍ਞ-ਙ੍ਗ੍ਰਾੑਹਯੇਯ॒ਮਿਤ੍ਯੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਨਿਰ੍-ऋੑਤਿਗृਹੀਤ-ਨ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨਂ॒-ਯਁ-ਥ੍ਸ॒ਦृਸ਼੍ਯੈੑ ਸ॒ਤ੍ਯਾੑ ऋ॒ਕ੍ष-ਨ੍ਨਿਰ੍-ऋੑਤ੍ਯੈ॒ਵਾਸ੍ਯੑ ਯ॒ਜ੍ਞ-ਙ੍ਗ੍ਰਾੑਹਯਤਿ॒ ਵ੍ਯਾਵृੑਤ੍ਤੇ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ-ਦ੍ਵ੍ਯਾ॒ਵृਤ੍ਕਾੑਮਂ॒-ਯਁ-ਮ੍ਪਾਤ੍ਰੇੑ ਵਾ॒ ਤਲ੍ਪੇੑ ਵਾ॒ ਮੀਮਾਗ੍ਂੑਸੇਰ-ਨ੍ਪ੍ਰਾ॒ਚੀਨੑਮਾਹਵ॒ਨੀਯਾ᳚-ਤ੍ਪ੍ਰਵ॒ਣਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾ᳚-ਤ੍ਪ੍ਰਤੀ॒ਚੀਨ॒-ਙ੍ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯਾਦੇ॒ਤਦ੍ਵੈ ਵ੍ਯਾਵृੑਤ੍ਤ-ਨ੍ਦੇਵ॒ਯਜੑਨਂ॒-ਵਿਁ ਪਾ॒ਪ੍ਮਨਾ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯੇ॒ਣਾ- ऽऽਵੑਰ੍ਤਤੇ॒ ਨੈਨ॒-ਮ੍ਪਾਤ੍ਰੇ॒ ਨ ਤਲ੍ਪੇੑ ਮੀਮਾਗ੍ਂ ਸਨ੍ਤੇ ਕਾ॒ਰ੍ਯੇੑ ਦੇਵ॒ਯਜੑਨੇ ਯਾਜਯੇ॒-ਦ੍ਭੂਤਿੑਕਾਮ-ਙ੍ਕਾ॒ਯਾੑ ਵੈ ਪੁਰੁੑषੋ॒ ਭਵੑਤ੍ਯੇ॒ਵ ॥ 33 ॥
(ਯਾਤ॒ਵੈ - ਹੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਞ੍ਚ - ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍ - ਪਾ॒ਪ੍ਮਨਾ॒ - ऽष੍ਟਾਦੑਸ਼ ਚ) (ਅ. 6)
ਤੇਭ੍ਯੑ ਉਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦਿ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵੋਭਯਾੑ-ਨਨ੍ਤ॒ਰਾ-ऽਪ॒ਕ੍ਰਮ੍ਯਾੑਤਿष੍ਠ॒-ਤ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਅੑਮਨ੍ਯਨ੍ਤ ਯਤ॒ਰਾਨ੍. ਵਾ ਇ॒ਯਮੁੑਪਾਵ॒ਰ੍ਥ੍ਸ੍ਯਤਿ॒ ਤ ਇ॒ਦ-ਮ੍ਭੑਵਿष੍ਯ॒ਨ੍ਤੀਤਿ॒ ਤਾਮੁਪਾੑਮਨ੍ਤ੍ਰਯਨ੍ਤ॒ ਸਾ-ऽਬ੍ਰੑਵੀ॒-ਦ੍ਵਰਂੑ-ਵृਁਣੈ॒ ਸਰ੍ਵਾ॒-ਨ੍ਮਯਾ॒ ਕਾਮਾ॒ਨ੍ ਵ੍ਯੑਸ਼੍ਞਵਥ॒ ਪੂਰ੍ਵਾ॒-ਨ੍ਤੁ ਮਾ॒-ऽਗ੍ਨੇਰਾਹੁੑਤਿਰਸ਼੍ਞਵਤਾ॒ ਇਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾੑਦੁਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦਿ-ਮ੍ਪੂਰ੍ਵਾੑਮ॒ਗ੍ਨੇ- ਰ੍ਵ੍ਯਾਘਾੑਰਯਨ੍ਤਿ॒ ਵਾਰੇੑਵृਤ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਹ੍ਯੑਸ੍ਯੈ॒ ਸ਼ਮ੍ਯੑਯਾ॒ ਪਰਿੑ ਮਿਮੀਤੇ॒ [ਮਿਮੀਤੇ, ਮਾਤ੍ਰੈ॒ਵਾ-ऽਸ੍ਯੈ॒] 34
ਮਾਤ੍ਰੈ॒ਵਾ-ऽਸ੍ਯੈ॒ ਸਾਥੋੑ ਯੁ॒ਕ੍ਤੇਨੈ॒ਵ ਯੁ॒ਕ੍ਤਮਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਵਿ॒ਤ੍ਤਾਯੑਨੀ ਮੇ॒-ऽਸੀਤ੍ਯਾੑਹ ਵਿ॒ਤ੍ਤਾ ਹ੍ਯੇੑਨਾ॒ਨਾਵੑ-ਤ੍ਤਿ॒ਕ੍ਤਾਯੑਨੀ ਮੇ॒-ऽਸੀਤ੍ਯਾੑਹ ਤਿ॒ਕ੍ਤਾਨ੍. ਹ੍ਯੇੑਨਾ॒ਨਾਵ॒ਦਵੑਤਾਨ੍ਮਾ ਨਾਥਿ॒ਤਮਿਤ੍ਯਾੑਹ ਨਾਥਿ॒ਤਾਨ੍. ਹ੍ਯੇੑਨਾ॒ਨਾਵ॒ਦਵੑਤਾਨ੍ਮਾ ਵ੍ਯਥਿ॒ਤਮਿਤ੍ਯਾੑਹ ਵ੍ਯਥਿ॒ਤਾਨ੍. ਹ੍ਯੇੑਨਾ॒ਨਾਵੑ-ਦ੍ਵਿ॒ਦੇ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਰ੍ਨਭੋ॒ ਨਾਮਾ- [-ਰ੍ਨਭੋ॒ ਨਾਮਾੑ, ਅਗ੍ਨੇੑ ਅਙ੍ਗਿਰ॒ ਇਤਿ॒] 35
-ऽਗ੍ਨੇੑ ਅਙ੍ਗਿਰ॒ ਇਤਿ॒ ਤ੍ਰਿਰ੍​ਹੑਰਤਿ॒ ਯ ਏ॒ਵੈषੁ ਲੋ॒ਕੇष੍ਵ॒ਗ੍ਨਯ॒-ਸ੍ਤਾਨੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਤੂ॒ष੍ਣੀ-ਞ੍ਚੑਤੁ॒ਰ੍ਥਗ੍ਂ ਹੑਰ॒ਤ੍ਯਨਿੑ-ਰੁਕ੍ਤਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰੑਸਿ ਮਹਿ॒षੀਰ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹ ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰ੍​ਹ੍ਯੇੑषਾ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵੋਭਯਾੑ-ਨਨ੍ਤ॒ਰਾ ऽਪ॒ਕ੍ਰਮ੍ਯਾਤਿੑष੍ਠਦੁ॒ਰੁ ਪ੍ਰੑਥਸ੍ਵੋ॒ਰੁ ਤੇੑ ਯ॒ਜ੍ਞਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰਥਤਾ॒ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਯਜੑਮਾਨਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਜਯਾੑ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿਃੑ ਪ੍ਰਥਯਤਿ ਧ੍ਰੁ॒ਵਾ- [ਧ੍ਰੁ॒ਵਾ, ਅ॒ਸੀਤਿ॒ ਸਗ੍ਂ ਹੑਨ੍ਤਿ॒] 36
-ऽਸੀਤਿ॒ ਸਗ੍ਂ ਹੑਨ੍ਤਿ॒ ਧृਤ੍ਯੈੑ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯਃੑ ਸ਼ੁਨ੍ਧਸ੍ਵ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯਃੑ ਸ਼ੁਮ੍ਭ॒ਸ੍ਵੇਤ੍ਯਵੑ ਚੋ॒ਕ੍षਤਿ॒ ਪ੍ਰ ਚੑ ਕਿਰਤਿ॒ ਸ਼ੁਦ੍ਧ੍ਯਾੑ ਇਨ੍ਦ੍ਰਘੋ॒षਸ੍ਤ੍ਵਾ॒ ਵਸੁੑਭਿਃ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚-ਤ੍ਪਾ॒ਤ੍ਵਿਤ੍ਯਾੑਹ ਦਿ॒ਗ੍ਭ੍ਯ ਏ॒ਵੈਨਾ॒-ਮ੍ਪ੍ਰੋਕ੍षੑਤਿ ਦੇ॒ਵਾਗ੍​ਸ਼੍ਚੇਦੁੑ-ਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦਿਰੁ॒ਪਾਵੑਵਰ੍ਤੀ॒ਹੈਵ ਵਿ ਜੑਯਾਮਹਾ॒ ਇਤ੍ਯਸੁੑਰਾ॒ ਵਜ੍ਰੑਮੁ॒ਦ੍ਯਤ੍ਯੑ ਦੇ॒ਵਾਨ॒ਭ੍ਯਾੑਯਨ੍ਤ॒ ਤਾਨਿੑਨ੍ਦ੍ਰਘੋ॒षੋ ਵਸੁੑਭਿਃ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਦਪਾੑ- [ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਦਪਾੑ, ਅ॒ਨੁ॒ਦ॒ਤ॒ ਮਨੋੑਜਵਾਃ] 37
-ਨੁਦਤ॒ ਮਨੋੑਜਵਾਃ ਪਿ॒ਤृਭਿੑ ਰ੍ਦਕ੍षਿਣ॒ਤਃ ਪ੍ਰਚੇੑਤਾ ਰੁ॒ਦ੍ਰੈਃ ਪ॒ਸ਼੍ਚਾ-ਦ੍ਵਿ॒ਸ਼੍ਵਕੑਰ੍ਮਾ-ऽऽਦਿ॒ਤ੍ਯੈਰੁੑਤ੍ਤਰ॒ਤੋ ਯਦੇ॒ਵਮੁੑਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦਿ-ਮ੍ਪ੍ਰੋ॒ਕ੍षਤਿੑ ਦਿ॒ਗ੍ਭ੍ਯ ਏ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨੋ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰ ਣੁੑਦਤ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ॒ ਯਤੀ᳚ਨ੍-ਥ੍ਸਾਲਾਵृ॒ਕੇਭ੍ਯਃ॒ ਪ੍ਰਾਯੑਚ੍ਛ॒-ਤ੍ਤਾ-ਨ੍ਦੑਕ੍षਿਣ॒ਤ ਉੑਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦ੍ਯਾ ਆੑਦ॒ਨ੍॒ ਯ-ਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍षੑਣੀਨਾ-ਮੁ॒ਚ੍ਛਿष੍ਯੇੑਤ॒ ਤ-ਦ੍ਦੑਕ੍षਿਣ॒ਤ ਉੑਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦ੍ਯੈ ਨਿ ਨੑਯੇ॒-ਦ੍ਯਦੇ॒ਵ ਤਤ੍ਰੑ ਕ੍ਰੂ॒ਰ-ਨ੍ਤ-ਤ੍ਤੇਨੑ ਸ਼ਮਯਤਿ॒ ਯ-ਨ੍ਦ੍ਵਿ॒ष੍ਯਾ-ਤ੍ਤ-ਨ੍ਧ੍ਯਾੑਯੇਚ੍ਛੁ॒ਚੈ ਵੈਨੑਮਰ੍ਪਯਤਿ ॥ 38 ॥
(ਮਿ॒ਮੀ॒ਤੇ॒ - ਨਾਮੑ - ਧ੍ਰੁ॒ਵਾ - ऽਪੑ - ਸ਼ੁ॒ਚਾ - ਤ੍ਰੀਣਿੑ ਚ) ( ਆ7)
ਸੋਤ੍ਤੑਰਵੇ॒ਦਿਰੑਬ੍ਰਵੀ॒-ਥ੍ਸਰ੍ਵਾ॒-ਨ੍ਮਯਾ॒ ਕਾਮਾ॒ਨ੍ ਵ੍ਯੑਸ਼੍ਞਵ॒ਥੇਤਿ॒ ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਅੑਕਾਮਯ॒ਨ੍ਤਾਸੁੑਰਾ॒-ਨ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਨ॒ਭਿ ਭੑਵੇ॒ਮੇਤਿ॒ ਤੇੑ-ऽਜੁਹਵੁ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰੑਸਿ ਸਪਤ੍ਨਸਾ॒ਹੀ ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ॒ ਤੇ-ऽਸੁੑਰਾ॒-ਨ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ-ਨ॒ਭ੍ਯੑਭਵ॒-ਨ੍ਤੇ-ऽਸੁੑਰਾ॒-ਨ੍ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ-ਨਭਿ॒ਭੂਯਾੑਕਾਮਯਨ੍ਤ ਪ੍ਰ॒ਜਾਂ-ਵਿਁੑਨ੍ਦੇਮ॒ਹੀਤਿ॒ ਤੇੑ-ऽਜੁਹਵੁ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰੑਸਿ ਸੁਪ੍ਰਜਾ॒ਵਨਿ॒-ਸ੍ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ॒ ਤੇ ਪ੍ਰ॒ਜਾਮੑਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਤੇ ਪ੍ਰ॒ਜਾਂ-ਵਿਁ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ- [ਪ੍ਰ॒ਜਾਂ-ਵਿਁ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ,ਅ॒ਕਾ॒ਮ॒ਯ॒ਨ੍ਤ॒ ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍. ] 39
-ऽਕਾੑਮਯਨ੍ਤ ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍. ਵਿੑਨ੍ਦੇਮ॒ਹੀਤਿ॒ ਤੇੑ-ऽਜੁਹਵੁ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰੑਸਿ ਰਾਯਸ੍ਪੋष॒ਵਨਿ॒-ਸ੍ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ॒ ਤੇ ਪ॒ਸ਼ੂਨੑਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਤੇ ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍. ਵਿ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ-ऽਕਾੑਮਯਨ੍ਤ ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾਂ-ਵਿਁੑਨ੍ਦੇਮ॒ਹੀਤਿ॒ ਤੇੑ-ऽਜੁਹਵੁ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀ-ਰੑਸ੍ਯਾਦਿਤ੍ਯ॒ਵਨਿ॒-ਸ੍ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ॒ ਤ ਇ॒ਮਾ-ਮ੍ਪ੍ਰੑਤਿ॒ष੍ਠਾਮੑਵਿਨ੍ਦਨ੍ਤ॒ ਤ ਇ॒ਮਾ-ਮ੍ਪ੍ਰੑਤਿ॒ष੍ਠਾਂ-ਵਿਁ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ-ऽਕਾੑਮਯਨ੍ਤ ਦੇ॒ਵਤਾੑ ਆ॒ਸ਼ਿष॒ ਉਪੇੑਯਾ॒ਮੇਤਿ॒ ਤੇੑ-ऽਜੁਹਵੁ-ਸ੍ਸਿ॒ਗ੍ਂ॒ਹੀਰ॒ਸ੍ਯਾ ਵੑਹ ਦੇ॒ਵਾ-ਨ੍ਦੇੑਵਯ॒ਤੇ [ ] 40
ਯਜੑਮਾਨਾਯ॒ ਸ੍ਵਾਹੇਤਿ॒ ਤੇ ਦੇ॒ਵਤਾੑ ਆ॒ਸ਼ਿष॒ ਉਪਾੑਯ॒-ਨ੍ਪਞ੍ਚ॒ ਕृਤ੍ਵੋ॒ ਵ੍ਯਾਘਾੑਰਯਤਿ॒ ਪਞ੍ਚਾ᳚ਕ੍षਰਾ ਪ॒ਙ੍ਕ੍ਤਿਃ ਪਾਙ੍ਕ੍ਤੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਯ॒ਜ੍ਞਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ऽਕ੍ष੍ਣ॒ਯਾ ਵ੍ਯਾਘਾੑਰਯਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾੑਦਕ੍ष੍ਣ॒ਯਾ ਪ॒ਸ਼ਵੋ-ऽਙ੍ਗਾੑਨਿ॒ ਪ੍ਰਹੑਰਨ੍ਤਿ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ੍ਯੈ ਭੂ॒ਤੇਭ੍ਯ॒ਸ੍ਤ੍ਵੇਤਿ॒ ਸ੍ਰੁਚ॒ਮੁਦ੍ਗृੑਹ੍ਣਾਤਿ॒ ਯ ਏ॒ਵ ਦੇ॒ਵਾ ਭੂ॒ਤਾਸ੍ਤੇषਾ॒-ਨ੍ਤ-ਦ੍ਭਾੑਗ॒ਧੇਯ॒-ਨ੍ਤਾਨੇ॒ਵ ਤੇਨੑ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ॒ ਪੌਤੁੑਦ੍ਰਵਾ-ਨ੍ਪਰਿ॒ਧੀ-ਨ੍ਪਰਿੑ ਦਧਾਤ੍ਯੇ॒षਾਂ- [ਦਧਾਤ੍ਯੇ॒षਾਮ੍, ਲੋ॒ਕਾਨਾਂ॒-ਵਿਁਧृੑਤ੍ਯਾ] 41
-ਁਲੋ॒ਕਾਨਾਂ॒-ਵਿਁਧृੑਤ੍ਯਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇਸ੍ਤ੍ਰਯੋ॒ ਜ੍ਯਾਯਾਗ੍ਂੑਸੋ॒ ਭ੍ਰਾਤੑਰ ਆਸ॒-ਨ੍ਤੇ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਹ॒ਵ੍ਯਂ-ਵਁਹੑਨ੍ਤਃ॒ ਪ੍ਰਾਮੀੑਯਨ੍ਤ॒ ਸੋ᳚-ऽਗ੍ਨਿਰੑਬਿਭੇਦਿ॒ਤ੍ਥਂ-ਵਾਁਵ ਸ੍ਯ ਆਰ੍ਤਿ॒ਮਾ-ऽਰਿੑष੍ਯ॒ਤੀਤਿ॒ ਸ ਨਿਲਾੑਯਤ॒ ਸ ਯਾਂ-ਵਁਨ॒ਸ੍ਪਤਿ॒ष੍ਵਵੑਸ॒ਤ੍ਤਾ-ਮ੍ਪੂਤੁੑਦ੍ਰੌ॒ ਯਾਮੋषੑਧੀषੁ॒ ਤਾਗ੍ਂ ਸੁੑਗਨ੍ਧਿ॒ਤੇਜੑਨੇ॒ ਯਾ-ਮ੍ਪ॒ਸ਼ੁषੁ॒ ਤਾ-ਮ੍ਪੇਤ੍ਵੑਸ੍ਯਾਨ੍ਤ॒ਰਾ ਸ਼ृਙ੍ਗੇ॒ ਤ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਤਾਃ॒ ਪ੍ਰੈषੑਮੈਚ੍ਛ॒-ਨ੍ਤਮਨ੍ਵੑਵਿਨ੍ਦ॒-ਨ੍ਤ-ਮੑਬ੍ਰੁਵ॒- [-ਮੑਬ੍ਰੁਵਨ੍ਨ੍, ਉਪੑ ਨ॒ ਆ] 42
-ਨ੍ਨੁਪੑ ਨ॒ ਆ ਵੑਰ੍ਤਸ੍ਵ ਹ॒ਵ੍ਯ-ਨ੍ਨੋੑ ਵ॒ਹੇਤਿ॒ ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ॒-ਦ੍ਵਰਂੑ-ਵृਁਣੈ॒ ਯਦੇ॒ਵ ਗृੑਹੀ॒ਤਸ੍ਯਾਹੁੑਤਸ੍ਯ ਬਹਿਃਪਰਿ॒ਧਿ ਸ੍ਕਨ੍ਦਾ॒-ਤ੍ਤਨ੍ਮੇ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਣਾ-ਮ੍ਭਾਗ॒ਧੇਯੑ-ਮਸ॒ਦਿਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਦ੍ਯ-ਦ੍ਗृੑਹੀ॒ਤਸ੍ਯਾ-ऽਹੁੑਤਸ੍ਯ ਬਹਿਃਪਰਿ॒ਧਿ ਸ੍ਕਨ੍ਦੑਤਿ॒ ਤੇषਾ॒-ਨ੍ਤ-ਦ੍ਭਾੑਗ॒ਧੇਯ॒-ਨ੍ਤਾਨੇ॒ਵ ਤੇਨੑ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ॒ ਸੋੑ-ऽਮਨ੍ਯਤਾ-ऽਸ੍ਥ॒ਨ੍ਵਨ੍ਤੋੑ ਮੇ॒ ਪੂਰ੍ਵੇ॒ ਭ੍ਰਾਤੑਰਃ॒ ਪ੍ਰਾਮੇੑषਤਾ॒-ऽਸ੍ਥਾਨਿੑ ਸ਼ਾਤਯਾ॒ ਇਤਿ॒ ਸ ਯਾ- [ਸ ਯਾਨਿੑ, ] 43
-ਨ੍ਯ॒ਸ੍ਥਾਨ੍ਯਸ਼ਾੑਤਯਤ॒ ਤ-ਤ੍ਪੂਤੁੑਦ੍ਰ੍ਵ-ਭਵ॒-ਦ੍ਯਨ੍ਮਾ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮੁਪੑਮृਤ॒-ਨ੍ਤ-ਦ੍ਗੁਲ੍ਗੁੑਲੁ॒ ਯਦੇ॒ਤਾਨ੍-ਥ੍ਸੑਭਾਂ॒ਰਾਨ੍-ਥ੍ਸ॒-ਮ੍ਭਰੑਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨਿਮੇ॒ਵ ਤ-ਥ੍ਸਮ੍ਭੑਰਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨੇਃ ਪੁਰੀੑष-ਮ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹਾ॒-ऽਗ੍ਨੇਰ੍​ਹ੍ਯੇੑਤ-ਤ੍ਪੁਰੀੑषਂ॒-ਯਁ-ਥ੍ਸੑਮ੍ਭਾ॒ਰਾ ਅਥੋ॒ ਖਲ੍ਵਾੑਹੁਰੇ॒ਤੇ ਵਾਵੈਨ॒-ਨ੍ਤੇ ਭ੍ਰਾਤੑਰਃ॒ ਪਰਿੑ ਸ਼ੇਰੇ॒ ਯ-ਤ੍ਪੌਤੁੑਦ੍ਰਵਾਃ ਪਰਿ॒ਧਯ॒ ਇਤਿੑ ॥ 44 ॥
(ਵਿ॒ਤ੍ਤ੍ਵਾ - ਦੇੑਵਯ॒ਤ - ਏ॒षਾ - ਮੑਬ੍ਰੁਵ॒ਨ੍ - ਯਾਨਿ॒ - ਚਤੁੑਸ਼੍ਚਤ੍ਵਾਰਿਗ੍ਂਸ਼ਚ੍ਚ) (ਅ. 8)
ਬ॒ਦ੍ਧਮਵੑ ਸ੍ਯਤਿ ਵਰੁਣਪਾ॒ਸ਼ਾਦੇ॒ਵੈਨੇੑ ਮੁਞ੍ਚਤਿ॒ ਪ੍ਰਣੇੑਨੇਕ੍ਤਿ॒ ਮੇਦ੍ਧ੍ਯੇੑ ਏ॒ਵੈਨੇੑ ਕਰੋਤਿ ਸਾਵਿਤ੍ਰਿ॒ਯਰ੍ਚਾ ਹੁ॒ਤ੍ਵਾ ਹੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੇ॒ ਪ੍ਰ ਵੑਰ੍ਤਯਤਿ ਸਵਿ॒ਤृਪ੍ਰੑਸੂਤ ਏ॒ਵੈਨੇ॒ ਪ੍ਰ ਵੑਰ੍ਤਯਤਿ॒ ਵਰੁੑਣੋ॒ ਵਾ ਏ॒ष ਦੁ॒ਰ੍ਵਾਗੁੑਭ॒ਯਤੋੑ ਬ॒ਦ੍ਧੋ ਯਦਕ੍ष॒-ਸ੍ਸ ਯਦੁ॒-ਥ੍ਸਰ੍ਜੇ॒-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨਸ੍ਯ ਗृ॒ਹਾ-ਨ॒ਭ੍ਯੁਥ੍ਸੑਰ੍ਜੇ-ਥ੍ਸੁ॒ਵਾਗ੍ਦੇੑਵ॒ ਦੁਰ੍ਯਾ॒ਗ੍ਂ॒ ਆ ਵ॒ਦੇਤ੍ਯਾੑਹ ਗृ॒ਹਾ ਵੈ ਦੁਰ੍ਯਾ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਪ- [ਦੁਰ੍ਯਾ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਪਤ੍ਨੀ᳚, ਉਪਾੑਨਕ੍ਤਿ॒] 45
-ਤ੍ਨ੍ਯੁਪਾੑਨਕ੍ਤਿ॒ ਪਤ੍ਨੀ॒ ਹਿ ਸਰ੍ਵੑਸ੍ਯ ਮਿ॒ਤ੍ਰ-ਮ੍ਮਿੑਤ੍ਰ॒ਤ੍ਵਾਯ॒ ਯਦ੍ਵੈ ਪਤ੍ਨੀੑ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਕ॒ਰੋਤਿੑ ਮਿਥੁ॒ਨ-ਨ੍ਤਦਥੋ॒ ਪਤ੍ਨਿੑਯਾ ਏ॒ਵੈष ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯਾ᳚-ਨ੍ਵਾਰ॒ਭੋਂ-ऽਨੑਵਚ੍ਛਿਤ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਵਰ੍ਤ੍ਮੑਨਾ॒ ਵਾ ਅ॒ਨ੍ਵਿਤ੍ਯੑ ਯ॒ਜ੍ਞਗ੍ਂ ਰਕ੍षਾਗ੍ਂੑਸਿ ਜਿਘਾਗ੍ਂਸਨ੍ਤਿ ਵੈष੍ਣ॒ਵੀਭ੍ਯਾੑਮृ॒ਗ੍ਭ੍ਯਾਂ-ਵਁਰ੍ਤ੍ਮੑਨੋ ਰ੍ਜੁਹੋਤਿ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਵੈ ਵਿष੍ਣੁੑਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਾਦੇ॒ਵ ਰਕ੍षਾ॒ਗ੍॒ਸ੍ਯਪੑ ਹਨ੍ਤਿ॒ ਯਦੑਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁ-ਰੑਨ॒ਗ੍ਨਾ-ਵਾਹੁੑਤਿ-ਞ੍ਜੁਹੁ॒ਯਾ-ਦ॒ਨ੍ਧੋ᳚-ऽਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁ-ਸ੍ਸ੍ਯਾ॒-ਦ੍ਰਕ੍षਾਗ੍ਂੑਸਿ ਯ॒ਜ੍ਞਗ੍ਂ ਹੑਨ੍ਯੁ॒ਰ੍॒- [ਯ॒ਜ੍ਞਗ੍ਂ ਹੑਨ੍ਯੁਃ, ਹਿਰੑਣ੍ਯ-ਮੁ॒ਪਾਸ੍ਯੑ] 46
-ਹਿਰੑਣ੍ਯ-ਮੁ॒ਪਾਸ੍ਯੑ ਜੁਹੋਤ੍ਯਗ੍ਨਿ॒ਵਤ੍ਯੇ॒ਵ ਜੁੑਹੋਤਿ॒ ਨਾਨ੍ਧੋ᳚-ऽਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁਰ੍ਭਵੑਤਿ॒ ਨ ਯ॒ਜ੍ਞਗ੍ਂ ਰਕ੍षਾਗ੍ਂੑਸਿ ਘ੍ਨਨ੍ਤਿ॒ ਪ੍ਰਾਚੀ॒ ਪ੍ਰੇਤੑਮਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ-ਙ੍ਕ॒ਲ੍ਪਯੑਨ੍ਤੀ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਮੇ॒ਵੈਨੇੑ ਲੋ॒ਕ-ਙ੍ਗੑਮਯ॒ਤ੍ਯਤ੍ਰੑ ਰਮੇਥਾਂ॒-ਵਁਰ੍​ष੍ਮੑ-ਨ੍ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਵਰ੍​ष੍ਮ॒ ਹ੍ਯੇੑਤ-ਤ੍ਪृੑਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਯ-ਦ੍ਦੇੑਵ॒ਯਜੑਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦ੍ਧੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਨ੍ਦਿ॒ਵੋ ਵਾੑ ਵਿष੍ਣਵੁ॒ਤ ਵਾੑ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ [ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾਃ, ਇਤ੍ਯਾ॒ਸ਼ੀਰ੍ਪੑਦਯ॒ਰ੍ਚਾ] 47
ਇਤ੍ਯਾ॒ਸ਼ੀਰ੍ਪੑਦਯ॒ਰ੍ਚਾ ਦਕ੍षਿੑਣਸ੍ਯ ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑਸ੍ਯ ਮੇ॒ਥੀ-ਨ੍ਨਿ ਹੑਨ੍ਤਿ ਸ਼ੀਰ੍​ष॒ਤ ਏ॒ਵ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਜੑਮਾਨ ਆ॒ਸ਼ਿषੋ-ऽਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ਦ॒ਣ੍ਡੋ ਵਾ ਔੑਪ॒ਰਸ੍ਤृ॒ਤੀਯੑਸ੍ਯ ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑਸ੍ਯ ਵषਟ੍ਕਾ॒ਰੇ-ਣਾਕ੍षੑ-ਮਚ੍ਛਿਨ॒-ਦ੍ਯਤ੍-ਤृ॒ਤੀਯੑ-ਞ੍ਛ॒ਦਿਰ੍-ਹੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑਯੋ-ਰੁਦਾਹ੍ਰਿ॒ਯਤੇੑ ਤृ॒ਤੀਯੑਸ੍ਯ ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨ॒ਸ੍ਯਾਵੑਰੁਦ੍ਧ੍ਯੈ॒ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦ੍ਧੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨਂ॒-ਵਿਁष੍ਣੋੑ ਰ॒ਰਾਟੑਮਸਿ॒ ਵਿष੍ਣੋਃ᳚ ਪृ॒ष੍ਠਮ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਤਸ੍ਮਾੑਦੇਤਾਵ॒ਦ੍ਧਾ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਿष੍ਯੂੑਤਂ॒-ਵਿਁष੍ਣੋ॒-ਸ੍ਸ੍ਯੂਰੑਸਿ॒ ਵਿष੍ਣੋ᳚ਰ੍ਧ੍ਰੁ॒ਵਮ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹ ਵੈष੍ਣ॒ਵਗ੍ਂ ਹਿ ਦੇ॒ਵਤੑਯਾ ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨਂ॒-ਯਁ-ਮ੍ਪ੍ਰੑਥ॒ਮ-ਙ੍ਗ੍ਰ॒ਨ੍ਥਿ-ਙ੍ਗ੍ਰੑਥ੍ਨੀ॒ਯਾਦ੍ਯ-ਤ੍ਤ-ਨ੍ਨ ਵਿੑਸ੍ਰ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਯੇ॒ਦਮੇੑਹੇਨਾਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁਃ ਪ੍ਰਮੀੑਯੇਤ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਥ੍ਸ ਵਿ॒ਸ੍ਰਸ੍ਯਃੑ ॥ 48 ॥
(ਪਤ੍ਨੀੑ -ਹਨ੍ਯੁ-ਰ੍ਵਾ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ-ਵਿष੍ਯੂੑਤਂ॒-ਵਿਁष੍ਣੋਃ॒-षਡ੍ਵਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਸ਼੍ਚ) (ਅ. 9)
ਦੇ॒ਵਸ੍ਯੑ ਤ੍ਵਾ ਸਵਿ॒ਤੁਃ ਪ੍ਰੑਸ॒ਵ ਇਤ੍ਯਭ੍ਰਿ॒ਮਾ ਦੑਤ੍ਤੇ॒ ਪ੍ਰਸੂ᳚ਤ੍ਯਾ ਅ॒ਸ਼੍ਵਿਨੋ᳚ ਰ੍ਬਾ॒ਹੁਭ੍ਯਾ॒ਮਿਤ੍ਯਾੑਹਾ॒ਸ਼੍ਵਿਨੌ॒ ਹਿ ਦੇ॒ਵਾਨਾੑਮਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੂ ਆਸ੍ਤਾ᳚-ਮ੍ਪੂ॒ष੍ਣੋ ਹਸ੍ਤਾ᳚ਭ੍ਯਾ॒ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਯਤ੍ਯੈ॒ ਵਜ੍ਰੑ ਇਵ॒ ਵਾ ਏ॒षਾ ਯਦਭ੍ਰਿ॒ਰਭ੍ਰਿੑਰਸਿ॒ ਨਾਰਿੑਰ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਕਾਣ੍ਡੇੑ ਕਾਣ੍ਡੇ॒ ਵੈ ਕ੍ਰਿ॒ਯਮਾੑਣੇ ਯ॒ਜ੍ਞਗ੍ਂ ਰਕ੍षਾਗ੍ਂੑਸਿ ਜਿਘਾਗ੍ਂਸਨ੍ਤਿ॒ ਪਰਿੑਲਿਖਿਤ॒ਗ੍ਂ॒ ਰਕ੍षਃ॒ ਪਰਿੑਲਿਖਿਤਾ॒ ਅਰਾੑਤਯ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਰਕ੍षੑਸਾ॒-ਮਪੑਹਤ੍ਯਾ [ਰਕ੍षੑਸਾ॒-ਮਪੑਹਤ੍ਯੈ, ਇ॒ਦਮ॒ਹਗ੍ਂ] 49
ਇ॒ਦਮ॒ਹਗ੍ਂ ਰਕ੍षੑਸੋ ਗ੍ਰੀ॒ਵਾ ਅਪਿੑ ਕृਨ੍ਤਾਮਿ॒ ਯੋ᳚-ऽਸ੍ਮਾ-ਨ੍ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ॒ ਯ-ਞ੍ਚੑ ਵ॒ਯ-ਨ੍ਦ੍ਵਿ॒ष੍ਮ ਇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਦ੍ਵੌ ਵਾਵ ਪੁਰੁੑषੌ॒ ਯ-ਞ੍ਚੈ॒ਵ ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ॒ ਯਸ਼੍ਚੈੑਨ॒-ਨ੍ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ॒ ਤਯੋੑ-ਰੇ॒ਵਾ-ऽਨੑਨ੍ਤਰਾਯ-ਙ੍ਗ੍ਰੀ॒ਵਾਃ ਕृੑਨ੍ਤਤਿ ਦਿ॒ਵੇ ਤ੍ਵਾ॒-ऽਨ੍ਤਰਿੑਕ੍षਾਯ ਤ੍ਵਾ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯੈ ਤ੍ਵੇਤ੍ਯਾੑਹੈ॒ਭ੍ਯ ਏ॒ਵੈਨਾਂ᳚-ਲੋਁ॒ਕੇਭ੍ਯਃ॒ ਪ੍ਰੋਕ੍षੑਤਿ ਪ॒ਰਸ੍ਤਾੑ-ਦ॒ਰ੍ਵਾਚੀ॒-ਮ੍ਪ੍ਰੋਕ੍षੑਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚- [ਤਸ੍ਮਾ᳚ਤ੍, ਪ॒ਰਸ੍ਤਾੑ-] 50
-ਤ੍ਪ॒ਰਸ੍ਤਾੑ-ਦ॒ਰ੍ਵਾਚੀ᳚-ਮ੍ਮਨੁ॒ष੍ਯਾੑ ਊਰ੍ਜ॒ਮੁਪੑ ਜੀਵਨ੍ਤਿ ਕ੍ਰੂ॒ਰਮਿੑਵ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਤ੍ਕੑਰੋਤਿ॒ ਯ-ਤ੍ਖਨੑਤ੍ਯ॒ਪੋ-ऽਵੑ ਨਯਤਿ॒ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਯਵੑਮਤੀ॒ਰਵੑ ਨਯ॒ਤ੍ਯੂਰ੍ਗ੍ਵੈ ਯਵ॒ ਊਰ੍ਗੁੑਦੁ॒ਬਂਰੑ ਊ॒ਰ੍ਜੈਵੋਰ੍ਜ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮੑਰ੍ਧਯਤਿ॒ ਯਜੑਮਾਨੇਨ॒ ਸਮ੍ਮਿ॒ਤੌਦੁੑਬਂਰੀ ਭਵਤਿ॒ ਯਾਵਾੑਨੇ॒ਵ ਯਜੑਮਾਨ॒ਸ੍ਤਾਵੑਤੀ-ਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮਿ॒-ਨ੍ਨੂਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਦਧਾਤਿ ਪਿਤृ॒ਣਾਗ੍ਂ ਸਦੑਨਮ॒ਸੀਤਿੑ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰਵੑ ਸ੍ਤृਣਾਤਿ ਪਿਤृਦੇਵ॒ਤ੍ਯਾ᳚(1॒)ਗ੍ਗ੍॒- [ਪਿਤृਦੇਵ॒ਤ੍ਯਾ᳚ਮ੍, ਹ੍ਯੇੑਤ-ਦ੍ਯਨ੍ਨਿਖਾੑਤਂ॒-] 51
-ਹ੍ਯੇੑਤ-ਦ੍ਯਨ੍ਨਿਖਾੑਤਂ॒-ਯਁ-ਦ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਰਨੑਵਸ੍ਤੀਰ੍ਯ ਮਿਨੁ॒ਯਾ-ਤ੍ਪਿੑਤृਦੇਵ॒ਤ੍ਯਾੑ ਨਿਖਾੑਤਾ ਸ੍ਯਾ-ਦ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਰੑਵ॒ਸ੍ਤੀਰ੍ਯੑ ਮਿਨੋਤ੍ਯ॒ਸ੍ਯਾ-ਮੇ॒ਵੈਨਾ᳚-ਮ੍ਮਿਨੋ॒ਤ੍ਯਥੋ᳚ ਸ੍ਵਾ॒ਰੁਹੑ-ਮੇ॒ਵੈਨਾ᳚-ਙ੍ਕਰੋ॒ਤ੍ਯੁ-ਦ੍ਦਿਵਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਤਭਾ॒ਨਾ-ऽऽਨ੍ਤਰਿੑਕ੍ष-ਮ੍ਪृ॒ਣੇਤ੍ਯਾੑਹੈ॒षਾਂ-ਲੋਁ॒ਕਾਨਾਂ॒-ਵਿਁਧृੑਤ੍ਯੈ ਦ੍ਯੁਤਾ॒ਨਸ੍ਤ੍ਵਾੑ ਮਾਰੁ॒ਤੋ ਮਿੑਨੋ॒ਤ੍ਵਿਤ੍ਯਾੑਹ ਦ੍ਯੁਤਾ॒ਨੋ ਹੑ ਸ੍ਮ॒ ਵੈ ਮਾੑਰੁ॒ਤੋ ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਮੌਦੁੑਬਂਰੀ-ਮ੍ਮਿਨੋਤਿ॒ ਤੇਨੈ॒ਵੈ- [ਤੇਨੈ॒ਵ, ਏ॒ਨਾ॒-ਮ੍ਮਿ॒ਨੋ॒ਤਿ॒ ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਨਿੑ-ਨ੍ਤ੍ਵਾ] 52
-ਨਾ᳚-ਮ੍ਮਿਨੋਤਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ਵਨਿੑ-ਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕ੍षਤ੍ਰ॒ਵਨਿ॒ਮਿਤ੍ਯਾੑਹ ਯਥਾਯ॒ਜੁਰੇ॒ਵੈਤ-ਦ੍ਘृ॒ਤੇਨੑ ਦ੍ਯਾਵਾਪृਥਿਵੀ॒ ਆ ਪृੑਣੇਥਾ॒ਮਿਤ੍ਯੌਦੁੑਬਂਰ੍ਯਾ-ਞ੍ਜੁਹੋਤਿ॒ ਦ੍ਯਾਵਾੑਪृਥਿ॒ਵੀ ਏ॒ਵ ਰਸੇੑਨਾਨਕ੍ਤ੍ਯਾ॒-ਨ੍ਤਮ॒ਨ੍ਵ-ਵੑਸ੍ਰਾਵਯਤ੍ਯਾ॒ਨ੍ਤਮੇ॒ਵ ਯਜੑਮਾਨ॒-ਨ੍ਤੇਜੑਸਾ-ਨਕ੍ਤ੍ਯੈ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮ॒ਸੀਤਿੑ ਛ॒ਦਿਰਧਿ॒ ਨਿ ਦੑਧਾਤ੍ਯੈ॒ਨ੍ਦ੍ਰਗ੍ਂ ਹਿ ਦੇ॒ਵਤੑਯਾ॒ ਸਦੋੑ ਵਿਸ਼੍ਵਜ॒ਨਸ੍ਯੑ ਛਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ ਵਿਸ਼੍ਵਜ॒ਨਸ੍ਯ॒ ਹ੍ਯੇੑषਾ ਛਾ॒ਯਾ ਯ-ਥ੍ਸਦੋ॒ ਨਵੑਛਦਿ॒ [ਨਵੑਛਦਿ, ਤੇਜੑਸ੍ਕਾਮਸ੍ਯ] 53
ਤੇਜੑਸ੍ਕਾਮਸ੍ਯ ਮਿਨੁਯਾ-ਤ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृਤਾ॒ ਸ੍ਤੋਮੇੑਨ॒ ਸਮ੍ਮਿੑਤ॒-ਨ੍ਤੇਜੑਸ੍ਤ੍ਰਿ॒ਵृ-ਤ੍ਤੇੑਜ॒ਸ੍ਵ੍ਯੇੑਵ ਭੑਵ॒-ਤ੍ਯੇਕਾੑਦਸ਼-ਛਦੀਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਕਾੑਮ॒-ਸ੍ਯੈਕਾੑਦਸ਼ਾਕ੍षਰਾ ਤ੍ਰਿ॒ष੍ਟੁਗਿੑਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯ-ਨ੍ਤ੍ਰਿ॒ष੍ਟੁਗਿੑਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ॒ਵ੍ਯੇੑਵ ਭੑਵਤਿ॒ ਪਞ੍ਚੑਦਸ਼ਛਦਿ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਵਤਃ ਪਞ੍ਚਦ॒ਸ਼ੋ ਵਜ੍ਰੋ॒ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਭਿਭੂਤ੍ਯੈ ਸ॒ਪ੍ਤਦੑਸ਼ਛਦਿ ਪ੍ਰ॒ਜਾਕਾੑਮਸ੍ਯ ਸਪ੍ਤਦ॒ਸ਼ਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤੇ॒ਰਾਪ੍ਤ੍ਯਾ॒ ਏਕੑਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿਛਦਿ ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾਕਾੑਮ-ਸ੍ਯੈਕਵਿ॒ਗ੍ਂ॒ਸ਼-ਸ੍ਸ੍ਤੋਮਾੑਨਾ-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿ॒ष੍ਠਾ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ੍ਯਾ ਉ॒ਦਰਂ॒-ਵੈਁ ਸਦ॒ ਊਰ੍ਗੁੑਦੁ॒ਬਂਰੋੑ ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤ ਔਦੁੑਬਂਰੀ-ਮ੍ਮਿਨੋਤਿ ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤ ਏ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਜਾਨਾ॒ਮੂਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਦਧਾਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚- [ਤਸ੍ਮਾ᳚ਤ੍, ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤ ਊ॒ਰ੍ਜਾ] 54
-ਨ੍ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤ ਊ॒ਰ੍ਜਾ ਭੁੑਞ੍ਜਤੇ ਯਜਮਾਨਲੋ॒ਕੇ ਵੈ ਦਕ੍षਿੑਣਾਨਿ ਛ॒ਦੀਗ੍ਂषਿੑ ਭ੍ਰਾਤृਵ੍ਯਲੋ॒ਕ ਉਤ੍ਤੑਰਾਣਿ॒ ਦਕ੍षਿੑਣਾ॒ਨ੍ਯੁਤ੍ਤੑਰਾਣਿ ਕਰੋਤਿ॒ ਯਜੑਮਾਨ-ਮੇ॒ਵਾ-ਯੑਜਮਾਨਾ॒ਦੁਤ੍ਤੑਰ-ਙ੍ਕਰੋਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਦ੍ਯਜੑਮਾ॒ਨੋ-ऽਯੑਜਮਾਨਾ॒ਦੁਤ੍ਤੑਰੋ ऽਨ੍ਤਰ੍ਵ॒ਰ੍ਤਾਨ੍ ਕੑਰੋਤਿ॒ ਵ੍ਯਾਵृੑਤ੍ਤ੍ਯੈ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒ਦਰੑਣ੍ਯ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਉਪੑ ਜੀਵਨ੍ਤਿ॒ ਪਰਿੑ ਤ੍ਵਾ ਗਿਰ੍ਵਣੋ॒ ਗਿਰ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ ਯਥਾਯ॒ਜੁਰੇ॒ਵੈਤਦਿਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯ॒ ਸ੍ਯੂਰ॒ਸੀਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯ ਧ੍ਰੁ॒ਵਮ॒ਸੀਤ੍ਯਾੑਹੈ॒ਨ੍ਦ੍ਰਗ੍ਂ ਹਿ ਦੇ॒ਵਤੑਯਾ॒ ਸਦੋ॒ ਯ-ਮ੍ਪ੍ਰੑਥ॒ਮ-ਙ੍ਗ੍ਰ॒ਨ੍ਥਿ-ਙ੍ਗ੍ਰੑਥ੍ਨੀ॒ਯਾਦ੍ਯ-ਤ੍ਤ-ਨ੍ਨ ਵਿੑਸ੍ਰ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਯੇ॒ਦਮੇੑਹੇਨਾਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁਃ ਪ੍ਰਮੀੑਯੇਤ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਥ੍ਸ ਵਿ॒ਸ੍ਰਸ੍ਯਃੑ ॥ 55 ॥
(ਅਪੑਹਤ੍ਯੈ॒ - ਤਸ੍ਮਾ᳚ਤ੍ - ਪਿਤृਦੇਵ॒ਤ੍ਯਂੑ - ਤੇਨੈ॒ਵ - ਨਵੑਛਦਿ॒ - ਤਸ੍ਮਾ॒ਥ੍ - ਸਦਃ॒ - ਪਞ੍ਚੑਦਸ਼ ਚ) (ਅ. 10)
ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦ੍ਧੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਉੑਪਰ॒ਵਾ ਹੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੇੑ ਖਾਯਨ੍ਤੇ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਚ੍ਛੀ॒ਰ੍॒ष-ਨ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਅ॒ਧਸ੍ਤਾ᳚-ਤ੍ਖਾਯਨ੍ਤੇ॒ ਤਸ੍ਮਾੑ-ਦ॒ਧਸ੍ਤਾ᳚-ਚ੍ਛੀ॒ਰ੍​ष੍ਣਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਰੑਕ੍षੋ॒ਹਣੋੑ ਵਲਗ॒ਹਨੋੑ ਵੈष੍ਣ॒ਵਾ-ਨ੍ਖੑਨਾ॒ਮੀਤ੍ਯਾੑਹ ਵੈष੍ਣ॒ਵਾ ਹਿ ਦੇ॒ਵਤੑਯੋਪਰ॒ਵਾ ਅਸੁੑਰਾ॒ ਵੈ ਨਿ॒ਰ੍ਯਨ੍ਤੋੑ ਦੇ॒ਵਾਨਾ᳚-ਮ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣੇषੁੑ ਵਲ॒ਗਾ-ਨ੍ਨ੍ਯੑਖਨ॒-ਨ੍ਤਾ-ਨ੍ਬਾੑਹੁਮਾ॒ਤ੍ਰੇ-ऽਨ੍ਵੑਵਿਨ੍ਦ॒-ਨ੍ਤਸ੍ਮਾ᳚-ਦ੍ਬਾਹੁਮਾ॒ਤ੍ਰਾਃ ਖਾੑਯਨ੍ਤ ਇ॒ਦਮ॒ਹ-ਨ੍ਤਂ-ਵਁੑਲ॒ਗ-ਮੁਦ੍ਵੑਪਾਮਿ॒ [ ] 56
ਯ-ਨ੍ਨਃੑ ਸਮਾ॒ਨੋ ਯਮਸੑਮਾਨੋ ਨਿਚ॒ਖਾਨੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ ਦ੍ਵੌ ਵਾਵ ਪੁਰੁੑषੌ॒ ਯਸ਼੍ਚੈ॒ਵ ਸੑਮਾ॒ਨੋ ਯਸ਼੍ਚਾਸੑਮਾਨੋ॒ ਯਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈ॒ ਤੌ ਵੑਲ॒ਗ-ਨ੍ਨਿ॒ਖਨੑਤ॒ਸ੍ਤ-ਮੇ॒ਵੋਦ੍ਵੑਪਤਿ॒ ਸਨ੍ਤृੑਣਤ੍ਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਥ੍ਸਨ੍ਤृੑਣ੍ਣਾ ਅਨ੍ਤਰ॒ਤਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਨ ਸ-ਮ੍ਭਿੑਨਤ੍ਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ॒-ਦਸੑਭਿਨ੍ਨ੍ਨਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਅ॒ਪੋ-ऽਵੑ ਨਯਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾੑ-ਦਾ॒ਰ੍ਦ੍ਰਾ ਅੑਨ੍ਤਰ॒ਤਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਯਵੑਮਤੀ॒-ਰਵੑ ਨਯ॒- [-ਰਵੑ ਨਯਤਿ, ਊਰ੍ਗ੍ਵੈ] 57
-ਤ੍ਯੂਰ੍ਗ੍ਵੈ ਯਵਃੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਉੑਪਰ॒ਵਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣੇष੍ਵੇ॒ਵੋਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਦਧਾਤਿ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰਵੑ ਸ੍ਤृਣਾਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚ਲ੍ਲੋਮ॒ਸ਼ਾ ਅੑਨ੍ਤਰ॒ਤਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਆਜ੍ਯੇੑਨ॒ ਵ੍ਯਾਘਾੑਰਯਤਿ॒ ਤੇਜੋ॒ ਵਾ ਆਜ੍ਯੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਉੑਪਰ॒ਵਾਃ ਪ੍ਰਾ॒ਣੇष੍ਵੇ॒ਵ ਤੇਜੋੑ ਦਧਾਤਿ॒ ਹਨੂ॒ ਵਾ ਏ॒ਤੇ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦੑਧਿ॒षਵੑਣੇ॒ ਨ ਸ-ਨ੍ਤृੑਣ॒ਤ੍ਤ੍ਯ ਸੑਤृਂਣ੍ਣੇ॒ ਹਿ ਹਨੂ॒ ਅਥੋ॒ ਖਲੁੑ ਦੀਰ੍ਘਸੋ॒ਮੇ ਸ॒ਤृਨ੍ਦ੍ਯੇ॒ ਧृਤ੍ਯੈ॒ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯ॒ ਯਦ੍ਧੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ- [ਯਦ੍ਧੑਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨ᳚ਮ੍, ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਉੑਪਰ॒ਵਾ ਹਨੂੑ] 58
-ਮ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ ਉੑਪਰ॒ਵਾ ਹਨੂੑ ਅਧਿ॒षਵੑਣੇ ਜਿ॒ਹ੍ਵਾ ਚਰ੍ਮ॒ ਗ੍ਰਾਵਾੑਣੋ॒ ਦਨ੍ਤਾ॒ ਮੁਖੑਮਾਹਵ॒ਨੀਯੋ॒ ਨਾਸਿੑਕੋ-ਤ੍ਤਰਵੇ॒ਦਿ-ਰੁ॒ਦਰ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਦੋੑ ਯ॒ਦਾ ਖਲੁ॒ ਵੈ ਜਿ॒ਹ੍ਵਯਾੑ ਦ॒ਥ੍ਸ੍ਵਧਿ॒ ਖਾਦ॒ਤ੍ਯਥ॒ ਮੁਖੑ-ਙ੍ਗਚ੍ਛਤਿ ਯ॒ਦਾ ਮੁਖ॒-ਙ੍ਗਚ੍ਛ॒ਤ੍ਯਥੋ॒ਦਰੑ-ਙ੍ਗਚ੍ਛਤਿ॒ ਤਸ੍ਮਾ᳚ਦ੍ਧਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੇ॒ ਚਰ੍ਮ॒ਨ੍ਨਧਿ॒ ਗ੍ਰਾਵੑਭਿਰਭਿ॒षੁਤ੍ਯਾੑ-ऽऽਹਵ॒ਨੀਯੇੑ ਹੁ॒ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਞ੍ਚਃੑ ਪ॒ਰੇਤ੍ਯ॒ ਸਦੑਸਿ ਭਕ੍षਯਨ੍ਤਿ॒ ਯੋ ਵੈ ਵਿ॒ਰਾਜੋੑ ਯਜ੍ਞਮੁ॒ਖੇ ਦੋਹਂ॒-ਵੇਁਦੑ ਦੁ॒ਹ ਏ॒ਵੈ ਨਾੑਮਿ॒ਯਂ-ਵੈਁ ਵਿ॒ਰਾ-ਟ੍ਤਸ੍ਯੈ॒ ਤ੍ਵਕ੍ਚਰ੍ਮੋਧੋੑ-ऽਧਿ॒षਵੑਣੇ॒ ਸ੍ਤਨਾੑ ਉਪਰ॒ਵਾ ਗ੍ਰਾਵਾੑਣੋ ਵ॒ਥ੍ਸਾ ऋ॒ਤ੍ਵਿਜੋੑ ਦੁਹਨ੍ਤਿ॒ ਸੋਮਃ॒ ਪਯੋ॒ ਯ ਏ॒ਵਂ-ਵੇਁਦੑ ਦੁ॒ਹ ਏ॒ਵੈਨਾ᳚ਮ੍ ॥ 59 ॥
(ਵ॒ਪਾ॒ਮਿ॒-ਯਵੑਮਤੀ॒ਰਵੑ ਨਯਤਿ-ਹਵਿ॒ਰ੍ਧਾਨੑ-ਮੇ॒ਵ-ਤ੍ਰਯੋੑਵਿਗ੍ਂਸ਼ਤਿਸ਼੍ਚ) (ਅ. 11)
(ਯਦੁ॒ਭੌ - ਦੇੑਵਾਸੁ॒ਰਾਃ ਮਿ॒ਥ - ਸ੍ਤੇषਾਗ੍ਂੑ - ਸੁਵ॒ਰ੍ਗਂ - ਁਯਦ੍ਵਾ ਅਨੀੑਸ਼ਾਨਃ - ਪੁ॒ਰੋਹੑਵਿषਿ॒ - ਤੇਭ੍ਯਃ॒ - ਸੋਤ੍ਤੑਰਵੇ॒ਦਿ - ਰ੍ਬ॒ਦ੍ਧਨ੍ - ਦੇ॒ਵਸ੍ਯਾ-ऽਭ੍ਰਿਂ॒-ਵਁਜ੍ਰਃ - ਸ਼ਿਰੋ॒ ਵਾ - ਏਕਾੑਦਸ਼ )
(ਯਦੁ॒ਭਾ - ਵਿਤ੍ਯਾੑਹ ਦੇ॒ਵਾਨਾਂ᳚ - ਁਯ॒ਜ੍ਞੋ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ॒ - ਨ ਰਥਾੑਯ॒ - ਯਜੑਮਾਨਾਯ - ਪ॒ਰਸ੍ਤਾੑਦ॒ਰ੍ਵਾਚੀ॒ - ਨ੍ਨਵੑ ਪਞ੍ਚਾ॒ਸ਼ਤ੍)
(ਯਦੁ॒ਭੌ, ਦੁ॒ਹ ਏ॒ਵੈਨਾ᳚ਮ੍)
॥ ਹਰਿਃੑ ਓਮ੍ ॥
॥ ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਸਂਹਿਤਾਯਾਂ षष੍ਠਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਤੀਯਃ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨ-ਸ੍ਸਮਾਪ੍ਤਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
yadu॒bhau vi॒mucyā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇī॒yā-dya॒jñaṃ-vi~cchi̭ndyā॒-dyadu॒bhāva-vi̭mucya॒ yathā-'nā̭gatāyā-''ti॒thya-ṅkri॒yatḙ tā॒dṛge॒va ta-dvimṷkto॒-'nyo̭-'na॒ḍvā-nbhava॒tya vi̭mukto॒-'nyo-'thā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇāti ya॒jñasya॒ santa̭tyai॒ patnya॒nvāra̭bhate॒ patnī॒ hi pārī̭ṇahya॒syeśe॒ patni̭yai॒ vānṷmata॒-nnirva̭pati॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vai- [patni̭yā e॒va, e॒ṣa] 1
-ṣa ya॒jñasyā᳚nvāra॒bhoṃ 'na̭vacchittyai॒ yāva̭-dbhi॒rvai rājā̭-'nuca॒rairā॒gaccha̭ti॒ sarve᳚bhyo॒ vai tebhya̭ āti॒thya-ṅkri̭yate॒ chandāgṃ̭si॒ khalu॒ vai soma̭sya॒ rājño̭-'nuca॒rāṇya॒gne-rā̭ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ soma̭syā-''ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha tri॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karo॒tyati̭therāti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha॒ jaga̭tyā [jaga̭tyai, e॒vaitena̭] 2
e॒vaitena̭ karotya॒gnaye᳚ tvā rāyaspoṣa॒dāvnne॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭hānu॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karoti śye॒nāya̭ tvā soma॒bhṛte॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ pañca॒ kṛtvo̭ gṛhṇāti॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe brahmavā॒dino̭ vadanti॒ kasmā᳚-thsa॒tyā-dgā̭yatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyata॒ iti॒ yade॒vā-'da-ssoma॒mā- [yade॒vā-'da-ssoma॒mā, āha̭ra॒-ttasmā᳚-] 3
-'ha̭ra॒-ttasmā᳚-dgāyatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyate pu॒rastā᳚cco॒ pari̭ṣṭācca॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ti॒thya-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ tasmā᳚nnava॒dhā śiro॒ viṣyṷ̄ta॒-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭tā॒steja̭stri॒vṛ-tteja̭ e॒va ya॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti॒ nava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā᳚ prā॒ṇena॒ sammi̭tāstri॒vṛdvai [ ] 4
prā॒ṇa-stri॒vṛta̭me॒va prā॒ṇama̭bhipū॒rvaṃ-ya~॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti pra॒jāpa̭te॒rvā e॒tāni॒ pakṣmā̭ṇi॒ yada̭śvavā॒lā ai᳚kṣa॒vī ti॒raścī॒ yadāśva̭vālaḥ prasta॒ro bhava̭tyaikṣa॒vī ti॒raścī᳚ pra॒jāpa̭tere॒va taccakṣu॒-ssambha̭rati de॒vā vai yā āhṷtī॒rajṷhavu॒stā asṷrā ni॒ṣkāva̭māda॒-nte de॒vāḥ kā᳚r​ṣma॒rya̭mapaśyan karma॒ṇyo̭ vai karmai̭nena kurvī॒teti॒ te kā᳚r​ṣmarya॒mayā᳚-npari॒dhī- [-npari॒dhīn, a॒ku॒rva॒ta॒ tairvai] 5
-na̭kurvata॒ tairvai te rakṣā॒g॒syapā᳚ghnata॒ ya-tkā᳚r​ṣmarya॒mayāḥ᳚ pari॒dhayo॒ bhava̭nti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ sagg​ spa̭r​śayati॒ rakṣa̭sā॒mana̭nva-vacārāya॒ na pu॒rastā॒-tpari̭ dadhātyādi॒tyo hyḙvodya-npu॒rastā॒-drakṣāg̭syapa॒hantyū॒rdhve sa॒midhā॒vā da̭dhātyu॒pari̭ṣṭāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yajṷṣā॒-'nyā-ntū॒ṣṇīma॒nyā-mmi̭thuna॒tvāya॒ dve ā da̭dhāti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai brahmavā॒dino̭ vada- [vadanti, a॒gniśca॒ vā] 6
-ntya॒gniśca॒ vā e॒tau soma̭śca ka॒thā somā̭yā-''ti॒thya-ṅkri॒yate॒ nāgnaya॒ iti॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara̭ti॒ tenai॒vāgnaya̭ āti॒thya-ṅkri̭ya॒te 'tho॒ khalvā̭hura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ yaddha॒virā॒sādyā॒gni-mmantha̭ti ha॒vyāyai॒vā-''sa̭nnāya॒ sarvā̭ de॒vatā̭ janayati || 7 ||
(patni̭yā e॒va - jaga̭tyā॒ - ā - tri॒vṛdvai - pa̭ri॒dhīn - va̭da॒ntye - ka̭catvārigṃśacca) (a. 1)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚-'(1॒)nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yāti̭ṣṭhamānāḥ pañca॒dhā vya̭krāmanna॒gnirvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-rbṛha॒spati॒-rviśvai᳚rde॒vaistḙ 'manya॒ntāsṷrebhyo॒ vā i॒da-mbhrātṛ̭vyebhyo raddhyāmo॒ yanmi॒tho vipri̭yā॒-ssmo yā na̭ i॒māḥ pri॒yāsta॒nuva॒stā-ssa॒mava̭dyāmahai॒ tābhya॒-ssa nir-ṛ̭cchā॒dyo [nir-ṛ̭cchā॒dyaḥ, naḥ॒ pra॒tha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚] 8
naḥ̭ pratha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚-'nyasmai॒ druhyā॒diti॒ tasmā॒dya-ssatā̭nūnaptriṇā-mpratha॒mo druhya̭ti॒ sa ārti॒mārccha̭ti॒ ya-ttā̭nūna॒ptragṃ sa̭mava॒dyati॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ pañca॒ kṛtvo-'va̭dyati pañca॒dhā hi te ta-thsa̭ma॒vādya॒ntātho॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundha॒ āpa̭taye tvā gṛhṇā॒mītyā̭ha prā॒ṇo vā [prā॒ṇo vai, āpa̭tiḥ] 9
āpa̭tiḥ prā॒ṇame॒va prī̭ṇāti॒ pari̭pataya॒ ityā̭ha॒ mano॒ vai pari̭pati॒rmana̭ e॒va prī̭ṇāti॒ tanū॒naptra॒ ityā̭ha ta॒nuvo॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta śākva॒rāyetyā̭ha॒ śaktyai॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta॒ śakma॒-nnoji̭ṣṭhā॒yetyā॒hauji̭ṣṭha॒gṃ॒ hi te ta dā॒tmanaḥ̭ sama॒vādya॒ntā--nā̭dhṛṣṭa-masyanādhṛ॒ṣya-mityā॒hā-'nā̭dhṛṣṭa॒gg॒ hyḙtada̭nādhṛ॒ṣya-nde॒vānā॒-moja॒ [de॒vānā॒-mojaḥ̭, ityā̭ha] 10
ityā̭ha de॒vānā॒g॒ hyḙtadojo̭-'bhiśasti॒pā a̭nabhiśaste॒nyamityā̭hā-bhiśasti॒pā hyḙtada̭ -nabhiśaste॒nyamanṷ me dī॒kṣā-ndī॒kṣāpa̭ti-rmanyatā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒taṃ-vai~ de॒vā vajra̭-ṅkṛ॒tvā soma̭maghna-nnanti॒kami̭va॒ khalu॒ vā a̭syai॒tacca̭ranti॒ ya-ttā̭nūna॒ptreṇa̭ pra॒cara̭ntya॒gṃ॒ śuragṃ̭ śuste deva so॒mā-'' pyā̭yatā॒-mityā̭ha॒ ya- [-mityā̭ha॒ yat, e॒vāsyā̭-] 11
-de॒vāsyā̭-puvā॒yate॒ yanmīya̭te॒-tade॒vāsyai॒tenā-'' pyā̭yaya॒tyā tubhya॒mindraḥ̭ pyāyatā॒mā tvamindrā̭ya pyāya॒svetyā̭-ho॒bhāve॒vendra̭-ñca॒ soma॒-ñcā-''pyā̭yaya॒tyā pyā̭yaya॒ sakhī᳚n-thsa॒nyā me॒dhayetyā̭ha॒rtvijo॒ vā a̭sya॒ sakhā̭ya॒stā-ne॒vā-''pyā̭yayati sva॒sti tḙ deva soma su॒tyāma̭śī॒ye- [su॒tyāma̭śī॒ya, ityā̭hā॒ ''śiṣa̭-] 12
-tyā̭hā॒ ''śiṣa̭-me॒vaitāmā śā᳚ste॒ pra vā e॒te᳚-'smā-llo॒kāccya̭vante॒ ye soma̭mā-pyā॒yaya̭ntya-ntarikṣadeva॒tyo̭ hi soma॒ āpyā̭yita॒ eṣṭā॒ rāyaḥ॒ preṣe bhagā॒yetyā̭ha॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā̭me॒va na̭ma॒skṛtyā॒smin ~lo॒ke prati̭ tiṣṭhanti devāsu॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā bibhya̭to॒-'gni-mprāvi̭śa॒-ntasmā̭dāhura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ te᳚- [de॒vatā॒ iti॒ te, a॒gnime॒va] 13
-'gnime॒va varṷ̄tha-ṅkṛ॒tvā 'sṷrāna॒bhya̭bhava-nna॒gnimi̭va॒ khalu॒ vā e॒ṣa pravi̭śati॒ yo̭-'vāntaradī॒kṣāmu॒paiti॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavatyā॒tmāna̭me॒va dī॒kṣayā̭ pāti pra॒jāma̭vāntaradī॒kṣayā̭ santa॒rā-mmekha̭lāgṃ sa॒māya̭cchate pra॒jā hyā᳚tmano-'nta̭ratarā ta॒ptavra̭to bhavati॒ mada̭ntībhirmārjayate॒ nir​hya̭gni-śśī॒tena॒ vāya̭ti॒ sami̭ddhyai॒ yā tḙ agne॒ rudri̭yā ta॒nūrityā̭ha॒ svayai॒vaina̭-dde॒vata̭yā vratayati sayoni॒tvāya॒ śāntyai᳚ || 14 ||
(yo - vā - oja̭ - āha॒ ya - da̭śī॒ye - ti॒ te᳚ - 'gna॒ - ekā̭daśa ca) (a. 2)
teṣā॒masṷrāṇā-nti॒sraḥ pura̭ āsa-nnaya॒sma-yya̭va॒mā-'tha̭ raja॒tā-'tha॒ hari̭ṇī॒ tā de॒vā jetu॒-nnāśa̭knuva॒-ntā ṷpa॒sadai॒vāji̭gīṣa॒-ntasmā̭dāhu॒ryaścai॒vaṃ-ve~da॒ yaśca॒ nopa॒sadā॒ vai ma̭hāpu॒ra-ñja̭ya॒ntīti॒ ta iṣu॒gṃ॒ sama̭skurvatā॒- gnimanī̭ka॒gṃ॒ somagṃ̭ śa॒lyaṃ-vi~ṣṇu॒-nteja̭na॒-nte᳚-'bruva॒n ka i॒māma̭siṣya॒tīti̭ [ ] 15
ru॒dra itya̭bruva-nru॒dro vai krū॒ra-sso᳚-'sya॒tviti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇā a॒hame॒va pa̭śū॒nā-madhi̭patirasā॒nīti॒ tasmā᳚-dru॒draḥ pa̭śū॒nā-madhi̭pati॒stāgṃ ru॒dro-'vā̭sṛja॒-thsa ti॒sraḥ puro̭ bhi॒ttvaibhyo lo॒kebhyo- 'sṷrā॒-nprāṇṷdata॒ yadṷpa॒sada̭ upasa॒dyante॒ bhrātṛ̭vyaparāṇutyai॒ nānyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhuyā॒-dyada॒nyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhu॒yā- [-jjuhu॒yāt, a॒nyanmukha̭-ṅkuryā-] 16
-da॒nyanmukha̭-ṅkuryā-thsru॒veṇā̭-'ghā॒ramā ghā̭rayati ya॒jñasya॒ prajñā᳚tyai॒ parāṃ̭ati॒kramya̭ juhoti॒ parā̭ca e॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ yaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ puna̭ratyā॒kramyo̭pa॒sada̭-ñjuhoti pra॒ṇudyai॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ bhrātṛ̭vyāñji॒tvā bhrā̭tṛvyalo॒ka-ma॒bhyāro̭hati de॒vā vai yāḥ prā॒tarṷpa॒sada̭ u॒pāsī̭da॒-nnahna॒stābhi॒rasṷrā॒-nprāṇṷdanta॒ yā-ssā॒yagṃ rātri̭yai॒ tābhi॒rya-thsā॒ya-mprā̭ta-rupa॒sada̭- [-rupa॒sadaḥ̭, u॒pa॒sa॒dyantḙ] 17
upasa॒dyantḙ 'horā॒trābhyā̭me॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ yāḥ prā॒taryā॒jyā᳚-ssyustā-ssā॒ya-mpṷro-'nuvā॒kyāḥ᳚ kuryā॒dayā̭tayāmatvāya ti॒sra ṷpa॒sada॒ upai̭ti॒ traya̭ i॒me lo॒kā i॒māne॒va lo॒kā-nprī̭ṇāti॒ ṣaṭ-thsa-mpa̭dyante॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tūne॒va prī̭ṇāti॒ dvāda̭śā॒hīne॒ soma॒ upai̭ti॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssa̭van​thsa॒rame॒va prī̭ṇāti॒ catṷrvigṃśati॒-ssa- [catṷrvigṃśati॒-ssam, pa॒dya॒nte॒ catṷrvigṃśati-] 18
-mpa̭dyante॒ catṷrvigṃśati-rardhamā॒sā a̭rdhamā॒sāne॒va prī̭ṇā॒tyārā᳚grā-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒-'smi-nmḙ lo॒ke-'rdhṷkagg​ syā॒dityeka॒magre-'tha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒ṣā vā ārā᳚grā 'vāntaradī॒kṣā 'sminne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati pa॒rova̭rīyasī-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒muṣmi̭-nme lo॒ke-'rdhṷkagg​ syā॒diti̭ ca॒turo-'gre 'tha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒ṣā vai pa॒rova̭rīyasya-vāntaradī॒kṣā 'muṣmi̭nne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati || 19 ||
(a॒si॒ṣya॒tīti̭ - juhu॒yāth - sā॒ya-mprā̭tarupa॒sada॒ - ścatṷrvigṃśati॒-ssaṃ - ca॒turo-'gre॒ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 3)
su॒va॒rgaṃ-vā~ e॒te lo॒kaṃ-ya~̭nti॒ ya ṷpa॒sada̭ upa॒yanti॒ teṣāṃ॒-ya~ u॒nnaya̭te॒ hīya̭ta e॒va sa noda̭ne॒ṣīti॒ sū᳚nnīyamiva॒ yo vai svā॒rthetāṃ᳚-ya~॒tāg​ śrā॒nto hīya̭ta u॒ta sa ni॒ṣṭyāya̭ sa॒ha va̭sati॒ tasmā᳚-thsa॒kṛdu॒nnīya॒ nāpa̭ra॒munna̭yeta da॒ddhnonna̭yetai॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe [ ] 20
ya॒jño de॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ viṣṇṷ̄ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā sa pṛ̭thi॒vī-mprāvi̭śa॒-tta-nde॒vā hastā᳚n-thsa॒gṃ॒ rabhyai᳚ccha॒-ntamindra̭ u॒paryṷpa॒ryatya̭krāma॒-thso᳚-'bravī॒-tko mā॒-'yamu॒paryṷpa॒ryatya̭kramī॒-ditya॒ha-ndu॒rge hantetyatha॒ kastvamitya॒ha-ndu॒rgādāha॒rteti॒ so᳚-'bravī-ddu॒rge vai hantā̭-'vocathā varā॒ho̭-'yaṃ-vā~̭mamo॒ṣa- [-~vā̭mamo॒ṣaḥ, sa॒ptā॒nā] 21
-ssa̭ptā॒nā-ṅgi̭rī॒ṇā-mpa॒rastā᳚dvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā-mbibharti॒ ta-ñja̭hi॒ yadi̭ du॒rge hantā-'sīti॒ sa da̭rbhapuñjī॒lamu॒-dvṛhya̭ sa॒pta gi॒rī-nbhi॒ttvā tama̭ha॒n-thso᳚-'bravī-ddu॒rgādvā āha̭rtāvocathā e॒tamā ha॒reti॒ tame᳚bhyo ya॒jña e॒va ya॒jñamā-'ha̭ra॒dya-ttadvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā॒-mavi̭ndanta॒ tadekaṃ॒-ve~dyai̭ vedi॒tva-masṷrāṇāṃ॒- [-masṷrāṇām, vā i॒yamagra̭] 22
-~vā i॒yamagra̭ āsī॒-dyāva॒dāsī̭naḥ parā॒paśya̭ti॒ tāva̭-dde॒vānā॒-nte de॒vā a̭bruva॒nnastve॒va no॒-'syāmapīti॒ kiya̭dvo dāsyāma॒ iti॒ yāva̭di॒yagṃ sa̭lāvṛ॒kī triḥ pa̭ri॒krāma̭ti॒ tāva̭nno da॒tteti॒ sa indraḥ̭ salāvṛ॒kī rū॒pa-ṅkṛ॒tvemā-ntri-ssa॒rvataḥ॒ parya̭krāma॒-ttadi॒māma̭vindanta॒ yadi॒māmavi̭ndanta॒ ta-dvedyai̭ vedi॒tvagṃ [vedi॒tvam, sā vā i॒yagṃ] 23
sā vā i॒yagṃ sarvai॒va vedi॒riya̭ti śakṣyā॒mīti॒ tvā a̭va॒māya̭ yajante tri॒gṃ॒śa-tpa॒dāni̭ pa॒ścā-tti॒raścī̭ bhavati॒ ṣaṭtrigṃ̭śa॒-tprācī॒ catṷrvigṃśatiḥ pu॒rastā᳚-tti॒raścī॒ daśa̭daśa॒ sampa̭dyante॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vānnādya॒mava̭ rundha॒ uddha̭nti॒ yade॒vāsyā̭ ame॒ddhya-ntadapa̭ ha॒ntyuddha̭nti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ parā̭ bhavanti ba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ puna॒rā bha̭va॒ntyutta̭ra-mba॒r॒hiṣa̭ uttaraba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti pra॒jā vai ba॒r॒hiryaja̭māna uttara ba॒r॒hi ryaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no 'ya̭jamānā॒dutta̭raḥ || 24 ||
(ru॒ndhe॒ - vā॒ma॒mo॒ṣo - vḙdi॒tvamasṷrāṇāṃ - ~vedi॒tvaṃ - bha̭vanti॒ - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 4)
yadvā anī̭śāno bhā॒ramā̭da॒tte vi vai sa li̭śate॒ ya-ddvāda̭śa sā॒hnasyo̭pa॒sada॒-ssyusti॒stro̭-'hīna̭sya ya॒jñasya॒ vilo̭ma kriyeta ti॒sra e॒va sā॒hnasyo̭pa॒sado॒ dvāda̭śā॒hīna̭sya ya॒jñasya̭ savīrya॒tvāyātho॒ salo̭ma kriyate va॒thsasyaika॒-sstano̭ bhā॒gī hi so-'thaika॒gg॒ stanaṃ̭-vra~॒tamupai॒tyatha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒tadvai [ ] 25
kṣu॒rapa̭vi॒ nāma̭ vra॒taṃ-ye~na॒ pra jā॒tā-nbhrātṛ̭vyā-nnu॒date॒ prati̭ jani॒ṣyamā̭ṇā॒natho॒ kanī̭yasai॒va bhūya॒ upai̭ti ca॒turo-'gre॒ stanā᳚n vra॒tamupai॒tyatha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒tadvai sṷjagha॒na-nnāma̭ vra॒ta-nta̭pa॒syagṃ̭ suva॒rgya̭matho॒ praiva jā̭yate pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭ryavā॒gū rā̭ja॒nya̭sya vra॒ta-ṅkrū॒reva॒ vai ya̭vā॒gūḥ krū॒ra i̭va [krū॒ra i̭va, rā॒ja॒nyo̭ vajra̭sya] 26
rāja॒nyo̭ vajra̭sya rū॒pagṃ samṛ̭ddhyā ā॒mikṣā॒ vaiśya̭sya pākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai॒ payo᳚ brāhma॒ṇasya॒ tejo॒ vai brā᳚hma॒ṇastejaḥ॒ paya॒steja̭sai॒va tejaḥ॒ paya̭ ā॒tma-ndha॒tte 'tho॒ paya̭sā॒ vai garbhā̭ vardhante॒ garbha̭ iva॒ khalu॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yada̭sya॒ payo᳚ vra॒ta-mbhava̭tyā॒tmāna̭me॒va ta-dva̭rdhayati॒ trivra̭to॒ vai manṷrāsī॒-ddvivra̭tā॒ asṷrā॒ eka̭vratā [eka̭vratāḥ, de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne] 27
de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne sā॒ya-nta-nmano᳚rvra॒tamā̭sī-tpākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai᳚ prā॒taśca̭ sā॒ya-ñcāsṷrāṇā-nnirma॒ddhya-ṅkṣu॒dho rū॒pa-ntata॒ste parā̭-'bhava-nma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre de॒vānā॒-ntata॒stḙ-'bhavan-thsuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒n॒. yada̭sya ma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre vra॒ta-mbhava̭ti maddhya॒to vā annḙna bhuñjate maddhya॒ta e॒va tadūrja̭-ndhatte॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ [bhava̭tyā॒tmanā᳚, parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo] 28
parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ garbho॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yoni̭ rdīkṣitavimi॒taṃ-ya~-ddī᳚kṣi॒to dī᳚kṣitavimi॒tā-tpra॒vase॒-dyathā॒ yone॒rgarbha॒-sskanda̭ti tā॒dṛge॒va tanna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano̭ gopī॒thāyai॒ṣa vai vyā॒ghraḥ kṷlago॒po yada॒gnistasmā॒-dya-ddī᳚kṣi॒taḥ pra॒vase॒-thsa ḙnamīśva॒ro̭-'nū॒tthāya॒ hanto॒rna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano॒ guptyai̭ dakṣiṇa॒ta-śśa̭ya e॒tadvai yaja̭mānasyā॒ ''yata̭na॒gg॒sva e॒vā-''yata̭ne śaye॒ 'gnima̭bhyā॒vṛtya̭ śaye de॒vatā̭ e॒va ya॒jñama̭bhyā॒vṛtya̭ śaye || 29 ||
(e॒tadvai-krū॒ra i॒vai-ka̭vratā-ā॒tmanā॒-yaja̭mānasya॒-trayo̭daśa ca) (a. 5)
pu॒roha̭viṣi deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒maye॒topai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭meda॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭ye॒ditye॒tadvai pu॒roha̭virdeva॒yaja̭naṃ॒-ya~sya॒ hotā᳚ prātaranuvā॒ka -ma̭nubru॒va-nna॒gnima॒pa ā̭di॒tyama॒bhi vi॒paśya॒tyupai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭matya॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭yatyā॒pte dḙva॒yaja̭ne yājaye॒--dbhrātṛ̭vyavanta॒-mpanthāṃ᳚-vā~-'dhispa॒r॒śaye᳚-tka॒rtaṃ-vā~॒ yāva॒nnāna̭se॒ yāta॒vai [ ] 30
na rathā̭yai॒tadvā ā॒pta-ndḙva॒yaja̭namā॒pnotye॒va bhrātṛ̭vya॒-nnaina॒-mbhrātṛ̭vya āpno॒tyeko᳚nnate deva॒ya̭jane yājaye-tpa॒śukā̭ma॒-meko᳚nnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasaḥ pa॒śūna̭sṛjantānta॒rā sa̭dohavirdhā॒ne ṷnna॒tagg​ syā̭de॒tadvā eko᳚nnata-ndeva॒yaja̭na-mpaśu॒māne॒va bha̭vati॒ tryṷnnate deva॒yaja̭ne yājaye-thsuva॒rgakā̭ma॒-ntryṷnnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasa-ssuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya-nnanta॒rā ''ha̭va॒nīya̭-ñca havi॒rdhāna̭-ñco- [havi॒rdhāna̭-ñca, u॒nna॒tagg​ syā̭danta॒rā] 31
-nna॒tagg​ syā̭danta॒rā ha̭vi॒rdhāna̭-ñca॒ sada̭ścānta॒rā sada̭śca॒ gār​ha̭patya-ñcai॒tadvai tryṷnnata-ndeva॒yaja̭nagṃ suva॒rgame॒va lo॒kamḙti॒ prati̭ṣṭhite deva॒yaja̭ne yājaye-tprati॒ṣṭhākā̭mame॒tadvai prati̭ṣṭhita-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒rvataḥ̭ sa॒ma-mpratye॒va ti̭ṣṭhati॒ yatrā॒nyā a̭nyā॒ oṣa̭dhayo॒ vyati̭ṣaktā॒-ssyusta-dyā̭jaye-tpa॒śukā̭mame॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒vāsmai̭ pa॒śū- [pa॒śūn, ava̭ rundhe] 32
-nava̭ rundhe paśu॒māne॒va bha̭vati॒ nir-ṛ̭tigṛhīte deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒mayḙta॒ nir-ṛ̭tyāsya ya॒jña-ṅgrā̭hayeya॒mitye॒tadvai nir-ṛ̭tigṛhīta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒dṛśyai̭ sa॒tyā̭ ṛ॒kṣa-nnir-ṛ̭tyai॒vāsya̭ ya॒jña-ṅgrā̭hayati॒ vyāvṛ̭tte deva॒yaja̭ne yājaye-dvyā॒vṛtkā̭maṃ॒-ya~-mpātrḙ vā॒ talpḙ vā॒ mīmāgṃ̭sera-nprā॒cīna̭māhava॒nīyā᳚-tprava॒ṇagg​ syā᳚-tpratī॒cīna॒-ṅgār​ha̭patyāde॒tadvai vyāvṛ̭tta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-vi~ pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vye॒ṇā- ''va̭rtate॒ naina॒-mpātre॒ na talpḙ mīmāgṃ sante kā॒ryḙ deva॒yaja̭ne yājaye॒-dbhūti̭kāma-ṅkā॒yā̭ vai purṷṣo॒ bhava̭tye॒va || 33 ||
(yāta॒vai - ha̭vi॒rdhāna̭-ñca - pa॒śūn - pā॒pmanā॒ - 'ṣṭāda̭śa ca) (a. 6)
tebhya̭ uttarave॒di-ssi॒gṃ॒hī rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā-'pa॒kramyā̭tiṣṭha॒-tte de॒vā a̭manyanta yata॒rān. vā i॒yamṷpāva॒rthsyati॒ ta i॒da-mbha̭viṣya॒ntīti॒ tāmupā̭mantrayanta॒ sā-'bra̭vī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ sarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñavatha॒ pūrvā॒-ntu mā॒-'gnerāhṷtiraśñavatā॒ iti॒ tasmā̭duttarave॒di-mpūrvā̭ma॒gne- rvyāghā̭rayanti॒ vārḙvṛta॒gg॒ hya̭syai॒ śamya̭yā॒ pari̭ mimīte॒ [mimīte, mātrai॒vā-'syai॒] 34
mātrai॒vā-'syai॒ sātho̭ yu॒ktenai॒va yu॒ktamava̭ rundhe vi॒ttāya̭nī me॒-'sītyā̭ha vi॒ttā hyḙnā॒nāva̭-tti॒ktāya̭nī me॒-'sītyā̭ha ti॒ktān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā nāthi॒tamityā̭ha nāthi॒tān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā vyathi॒tamityā̭ha vyathi॒tān. hyḙnā॒nāva̭-dvi॒de-ra॒gni-rnabho॒ nāmā- [-rnabho॒ nāmā̭, agnḙ aṅgira॒ iti॒] 35
-'gnḙ aṅgira॒ iti॒ trir​ha̭rati॒ ya e॒vaiṣu lo॒keṣva॒gnaya॒-stāne॒vāva̭ rundhe tū॒ṣṇī-ñca̭tu॒rthagṃ ha̭ra॒tyani̭-ruktame॒vāva̭ rundhe si॒gṃ॒hīra̭si mahi॒ṣīra॒sītyā̭ha si॒gṃ॒hīr​hyḙṣā rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā 'pa॒kramyāti̭ṣṭhadu॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒mityā̭ha॒ yaja̭māname॒va pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ prathayati dhru॒vā- [dhru॒vā, a॒sīti॒ sagṃ ha̭nti॒] 36
-'sīti॒ sagṃ ha̭nti॒ dhṛtyai̭ de॒vebhyaḥ̭ śundhasva de॒vebhyaḥ̭ śumbha॒svetyava̭ co॒kṣati॒ pra ca̭ kirati॒ śuddhyā̭ indragho॒ṣastvā॒ vasṷbhiḥ pu॒rastā᳚-tpā॒tvityā̭ha di॒gbhya e॒vainā॒-mprokṣa̭ti de॒vāg​ścedṷ-ttarave॒diru॒pāva̭vartī॒haiva vi ja̭yāmahā॒ ityasṷrā॒ vajra̭mu॒dyatya̭ de॒vāna॒bhyā̭yanta॒ tāni̭ndragho॒ṣo vasṷbhiḥ pu॒rastā॒dapā̭- [pu॒rastā॒dapā̭, a॒nu॒da॒ta॒ mano̭javāḥ] 37
-nudata॒ mano̭javāḥ pi॒tṛbhi̭ rdakṣiṇa॒taḥ pracḙtā ru॒draiḥ pa॒ścā-dvi॒śvaka̭rmā-''di॒tyairṷttara॒to yade॒vamṷttarave॒di-mpro॒kṣati̭ di॒gbhya e॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdata॒ indro॒ yatī᳚n-thsālāvṛ॒kebhyaḥ॒ prāya̭ccha॒-ttā-nda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyā ā̭da॒n॒ ya-tprokṣa̭ṇīnā-mu॒cchiṣyḙta॒ ta-dda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyai ni na̭ye॒-dyade॒va tatra̭ krū॒ra-nta-ttena̭ śamayati॒ ya-ndvi॒ṣyā-tta-ndhyā̭yecchu॒cai vaina̭marpayati || 38 ||
(mi॒mī॒te॒ - nāma̭ - dhru॒vā - 'pa̭ - śu॒cā - trīṇi̭ ca) ( ā7)
sotta̭rave॒dira̭bravī॒-thsarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñava॒theti॒ te de॒vā a̭kāmaya॒ntāsṷrā॒-nbhrātṛ̭vyāna॒bhi bha̭ve॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si sapatnasā॒hī svāheti॒ te-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-na॒bhya̭bhava॒-nte-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-nabhi॒bhūyā̭kāmayanta pra॒jāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si suprajā॒vani॒-ssvāheti॒ te pra॒jāma̭vindanta॒ te pra॒jāṃ-vi~॒ttvā- [pra॒jāṃ-vi~॒ttvā,a॒kā॒ma॒ya॒nta॒ pa॒śūn. ] 39
-'kā̭mayanta pa॒śūn. vi̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si rāyaspoṣa॒vani॒-ssvāheti॒ te pa॒śūna̭vindanta॒ te pa॒śūn. vi॒ttvā-'kā̭mayanta prati॒ṣṭhāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hī-ra̭syāditya॒vani॒-ssvāheti॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāma̭vindanta॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāṃ-vi~॒ttvā-'kā̭mayanta de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upḙyā॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra॒syā va̭ha de॒vā-ndḙvaya॒te [ ] 40
yaja̭mānāya॒ svāheti॒ te de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upā̭ya॒-npañca॒ kṛtvo॒ vyāghā̭rayati॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe 'kṣṇa॒yā vyāghā̭rayati॒ tasmā̭dakṣṇa॒yā pa॒śavo-'ṅgā̭ni॒ praha̭ranti॒ prati̭ṣṭhityai bhū॒tebhya॒stveti॒ sruca॒mudgṛ̭hṇāti॒ ya e॒va de॒vā bhū॒tāsteṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ pautṷdravā-npari॒dhī-npari̭ dadhātye॒ṣāṃ- [dadhātye॒ṣām, lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā] 41
-~lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā a॒gnestrayo॒ jyāyāgṃ̭so॒ bhrāta̭ra āsa॒-nte de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~ha̭ntaḥ॒ prāmī̭yanta॒ so᳚-'gnira̭bibhedi॒tthaṃ-vā~va sya ārti॒mā-'ri̭ṣya॒tīti॒ sa nilā̭yata॒ sa yāṃ-va~na॒spati॒ṣvava̭sa॒ttā-mpūtṷdrau॒ yāmoṣa̭dhīṣu॒ tāgṃ sṷgandhi॒teja̭ne॒ yā-mpa॒śuṣu॒ tā-mpetva̭syānta॒rā śṛṅge॒ ta-nde॒vatāḥ॒ praiṣa̭maiccha॒-ntamanva̭vinda॒-nta-ma̭bruva॒- [-ma̭bruvann, upa̭ na॒ ā] 42
-nnupa̭ na॒ ā va̭rtasva ha॒vya-nno̭ va॒heti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ yade॒va gṛ̭hī॒tasyāhṷtasya bahiḥpari॒dhi skandā॒-ttanme॒ bhrātṛ̭ṇā-mbhāga॒dheya̭-masa॒diti॒ tasmā॒-dya-dgṛ̭hī॒tasyā-'hṷtasya bahiḥpari॒dhi skanda̭ti॒ teṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ so̭-'manyatā-'stha॒nvanto̭ me॒ pūrve॒ bhrāta̭raḥ॒ prāmḙṣatā॒-'sthāni̭ śātayā॒ iti॒ sa yā- [sa yāni̭, ] 43
-nya॒sthānyaśā̭tayata॒ ta-tpūtṷdrva-bhava॒-dyanmā॒gṃ॒ samupa̭mṛta॒-nta-dgulgṷlu॒ yade॒tān-thsa̭bhāṃ॒rān-thsa॒-mbhara̭tya॒gnime॒va ta-thsambha̭ratya॒gneḥ purī̭ṣa-ma॒sītyā̭hā॒-'gner​hyḙta-tpurī̭ṣaṃ॒-ya~-thsa̭mbhā॒rā atho॒ khalvā̭hure॒te vāvaina॒-nte bhrāta̭raḥ॒ pari̭ śere॒ ya-tpautṷdravāḥ pari॒dhaya॒ iti̭ || 44 ||
(vi॒ttvā - dḙvaya॒ta - e॒ṣā - ma̭bruva॒n - yāni॒ - catṷścatvārigṃśacca) (a. 8)
ba॒ddhamava̭ syati varuṇapā॒śāde॒vainḙ muñcati॒ praṇḙnekti॒ meddhyḙ e॒vainḙ karoti sāvitri॒yarcā hu॒tvā ha̭vi॒rdhāne॒ pra va̭rtayati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaine॒ pra va̭rtayati॒ varṷṇo॒ vā e॒ṣa du॒rvāgṷbha॒yato̭ ba॒ddho yadakṣa॒-ssa yadu॒-thsarje॒-dyaja̭mānasya gṛ॒hā-na॒bhyuthsa̭rje-thsu॒vāgdḙva॒ duryā॒gṃ॒ ā va॒detyā̭ha gṛ॒hā vai duryā॒-śśāntyai॒ pa- [duryā॒-śśāntyai॒ patnī᳚, upā̭nakti॒] 45
-tnyupā̭nakti॒ patnī॒ hi sarva̭sya mi॒tra-mmi̭tra॒tvāya॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vaiṣa ya॒jñasyā᳚-nvāra॒bhoṃ-'na̭vacchittyai॒ vartma̭nā॒ vā a॒nvitya̭ ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti vaiṣṇa॒vībhyā̭mṛ॒gbhyāṃ-va~rtma̭no rjuhoti ya॒jño vai viṣṇṷrya॒jñāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yada̭ddhva॒ryu-ra̭na॒gnā-vāhṷti-ñjuhu॒yā-da॒ndho᳚-'ddhva॒ryu-ssyā॒-drakṣāgṃ̭si ya॒jñagṃ ha̭nyu॒r॒- [ya॒jñagṃ ha̭nyuḥ, hira̭ṇya-mu॒pāsya̭] 46
-hira̭ṇya-mu॒pāsya̭ juhotyagni॒vatye॒va jṷhoti॒ nāndho᳚-'ddhva॒ryurbhava̭ti॒ na ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si ghnanti॒ prācī॒ preta̭maddhva॒ra-ṅka॒lpaya̭ntī॒ ityā̭ha suva॒rgame॒vainḙ lo॒ka-ṅga̭maya॒tyatra̭ ramethāṃ॒-va~r​ṣma̭-npṛthi॒vyā ityā̭ha॒ var​ṣma॒ hyḙta-tpṛ̭thi॒vyā ya-ddḙva॒yaja̭na॒gṃ॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-ndi॒vo vā̭ viṣṇavu॒ta vā̭ pṛthi॒vyā [pṛthi॒vyāḥ, ityā॒śīrpa̭daya॒rcā] 47
ityā॒śīrpa̭daya॒rcā dakṣi̭ṇasya havi॒rdhāna̭sya me॒thī-nni ha̭nti śīr​ṣa॒ta e॒va ya॒jñasya॒ yaja̭māna ā॒śiṣo-'va̭ rundhe da॒ṇḍo vā aṷpa॒rastṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna̭sya vaṣaṭkā॒re-ṇākṣa̭-macchina॒-dyat-tṛ॒tīya̭-ñcha॒dir-ha̭vi॒rdhāna̭yo-rudāhri॒yatḙ tṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna॒syāva̭ruddhyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhānaṃ॒-vi~ṣṇo̭ ra॒rāṭa̭masi॒ viṣṇoḥ᳚ pṛ॒ṣṭhama॒sītyā̭ha॒ tasmā̭detāva॒ddhā śiro॒ viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇo॒-ssyūra̭si॒ viṣṇo᳚rdhru॒vama॒sītyā̭ha vaiṣṇa॒vagṃ hi de॒vata̭yā havi॒rdhānaṃ॒-ya~-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 48 ||
(patnī̭ -hanyu-rvā pṛthi॒vyā-viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇoḥ॒-ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 9)
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityabhri॒mā da̭tte॒ prasū᳚tyā a॒śvino᳚ rbā॒hubhyā॒mityā̭hā॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai॒ vajra̭ iva॒ vā e॒ṣā yadabhri॒rabhri̭rasi॒ nāri̭ra॒sītyā̭ha॒ śāntyai॒ kāṇḍḙ kāṇḍe॒ vai kri॒yamā̭ṇe ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti॒ pari̭likhita॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pari̭likhitā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha॒ rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyā [rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai, i॒dama॒hagṃ] 49
i॒dama॒hagṃ rakṣa̭so grī॒vā api̭ kṛntāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma ityā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ ya-ñcai॒va dveṣṭi॒ yaścai̭na॒-ndveṣṭi॒ tayo̭-re॒vā-'na̭ntarāya-ṅgrī॒vāḥ kṛ̭ntati di॒ve tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā pṛthi॒vyai tvetyā̭hai॒bhya e॒vaināṃ᳚-lo~॒kebhyaḥ॒ prokṣa̭ti pa॒rastā̭-da॒rvācī॒-mprokṣa̭ti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, pa॒rastā̭-] 50
-tpa॒rastā̭-da॒rvācī᳚-mmanu॒ṣyā̭ ūrja॒mupa̭ jīvanti krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒po-'va̭ nayati॒ śāntyai॒ yava̭matī॒rava̭ naya॒tyūrgvai yava॒ ūrgṷdu॒baṃra̭ ū॒rjaivorja॒gṃ॒ sama̭rdhayati॒ yaja̭mānena॒ sammi॒taudṷbaṃrī bhavati॒ yāvā̭ne॒va yaja̭māna॒stāva̭tī-me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti pitṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭ ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti pitṛdeva॒tyā᳚(1॒)gg॒- [pitṛdeva॒tyā᳚m, hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-] 51
-hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-ya~-dba॒r॒hi-rana̭vastīrya minu॒yā-tpi̭tṛdeva॒tyā̭ nikhā̭tā syā-dba॒r॒hi-ra̭va॒stīrya̭ minotya॒syā-me॒vainā᳚-mmino॒tyatho᳚ svā॒ruha̭-me॒vainā᳚-ṅkaro॒tyu-ddivagg̭ stabhā॒nā-''ntari̭kṣa-mpṛ॒ṇetyā̭hai॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai dyutā॒nastvā̭ māru॒to mi̭no॒tvityā̭ha dyutā॒no ha̭ sma॒ vai mā̭ru॒to de॒vānā॒-maudṷbaṃrī-mminoti॒ tenai॒vai- [tenai॒va, e॒nā॒-mmi॒no॒ti॒ bra॒hma॒vani̭-ntvā] 52
-nā᳚-mminoti brahma॒vani̭-ntvā kṣatra॒vani॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒tena̭ dyāvāpṛthivī॒ ā pṛ̭ṇethā॒mityaudṷbaṃryā-ñjuhoti॒ dyāvā̭pṛthi॒vī e॒va rasḙnānaktyā॒-ntama॒nva-va̭srāvayatyā॒ntame॒va yaja̭māna॒-nteja̭sā-naktyai॒ndrama॒sīti̭ cha॒diradhi॒ ni da̭dhātyai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado̭ viśvaja॒nasya̭ chā॒yetyā̭ha viśvaja॒nasya॒ hyḙṣā chā॒yā ya-thsado॒ nava̭chadi॒ [nava̭chadi, teja̭skāmasya] 53
teja̭skāmasya minuyā-ttri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭ta॒-nteja̭stri॒vṛ-ttḙja॒svyḙva bha̭va॒-tyekā̭daśa-chadīndri॒yakā̭ma॒-syaikā̭daśākṣarā tri॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭugi̭ndriyā॒vyḙva bha̭vati॒ pañca̭daśachadi॒ bhrātṛ̭vyavataḥ pañcada॒śo vajro॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śachadi pra॒jākā̭masya saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ eka̭vigṃśatichadi prati॒ṣṭhākā̭ma-syaikavi॒gṃ॒śa-sstomā̭nā-mprati॒ṣṭhā prati̭ṣṭhityā u॒daraṃ॒-vai~ sada॒ ūrgṷdu॒baṃro̭ maddhya॒ta audṷbaṃrī-mminoti maddhya॒ta e॒va pra॒jānā॒mūrja̭-ndadhāti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, ma॒ddhya॒ta ū॒rjā] 54
-nmaddhya॒ta ū॒rjā bhṷñjate yajamānalo॒ke vai dakṣi̭ṇāni cha॒dīgṃṣi̭ bhrātṛvyalo॒ka utta̭rāṇi॒ dakṣi̭ṇā॒nyutta̭rāṇi karoti॒ yaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no-'ya̭jamānā॒dutta̭ro 'ntarva॒rtān ka̭roti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ tasmā॒dara̭ṇya-mpra॒jā upa̭ jīvanti॒ pari̭ tvā girvaṇo॒ gira॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaitadindra̭sya॒ syūra॒sīndra̭sya dhru॒vama॒sītyā̭hai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado॒ ya-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 55 ||
(apa̭hatyai॒ - tasmā᳚t - pitṛdeva॒tyaṃ̭ - tenai॒va - nava̭chadi॒ - tasmā॒th - sadaḥ॒ - pañca̭daśa ca) (a. 10)
śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vā ha̭vi॒rdhānḙ khāyante॒ tasmā᳚-cchī॒r॒ṣa-nprā॒ṇā a॒dhastā᳚-tkhāyante॒ tasmā̭-da॒dhastā᳚-cchī॒r​ṣṇaḥ prā॒ṇā ra̭kṣo॒haṇo̭ valaga॒hano̭ vaiṣṇa॒vā-nkha̭nā॒mītyā̭ha vaiṣṇa॒vā hi de॒vata̭yopara॒vā asṷrā॒ vai ni॒ryanto̭ de॒vānā᳚-mprā॒ṇeṣṷ vala॒gā-nnya̭khana॒-ntā-nbā̭humā॒tre-'nva̭vinda॒-ntasmā᳚-dbāhumā॒trāḥ khā̭yanta i॒dama॒ha-ntaṃ-va~̭la॒ga-mudva̭pāmi॒ [ ] 56
ya-nnaḥ̭ samā॒no yamasa̭māno nica॒khānetyā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ yaścai॒va sa̭mā॒no yaścāsa̭māno॒ yame॒vāsmai॒ tau va̭la॒ga-nni॒khana̭ta॒sta-me॒vodva̭pati॒ santṛ̭ṇatti॒ tasmā॒-thsantṛ̭ṇṇā antara॒taḥ prā॒ṇā na sa-mbhi̭natti॒ tasmā॒-dasa̭bhinnnāḥ prā॒ṇā a॒po-'va̭ nayati॒ tasmā̭-dā॒rdrā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā yava̭matī॒-rava̭ naya॒- [-rava̭ nayati, ūrgvai] 57
-tyūrgvai yavaḥ̭ prā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒vorja̭-ndadhāti ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti॒ tasmā᳚lloma॒śā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā ājyḙna॒ vyāghā̭rayati॒ tejo॒ vā ājya̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒va tejo̭ dadhāti॒ hanū॒ vā e॒te ya॒jñasya॒ yada̭dhi॒ṣava̭ṇe॒ na sa-ntṛ̭ṇa॒ttya sa̭tṛṃṇṇe॒ hi hanū॒ atho॒ khalṷ dīrghaso॒me sa॒tṛndye॒ dhṛtyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭- [yaddha̭vi॒rdhāna᳚m, prā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄] 58
-mprā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄ adhi॒ṣava̭ṇe ji॒hvā carma॒ grāvā̭ṇo॒ dantā॒ mukha̭māhava॒nīyo॒ nāsi̭ko-ttarave॒di-ru॒dara॒gṃ॒ sado̭ ya॒dā khalu॒ vai ji॒hvayā̭ da॒thsvadhi॒ khāda॒tyatha॒ mukha̭-ṅgacchati ya॒dā mukha॒-ṅgaccha॒tyatho॒dara̭-ṅgacchati॒ tasmā᳚ddhavi॒rdhāne॒ carma॒nnadhi॒ grāva̭bhirabhi॒ṣutyā̭-''hava॒nīyḙ hu॒tvā pra॒tyañcaḥ̭ pa॒retya॒ sada̭si bhakṣayanti॒ yo vai vi॒rājo̭ yajñamu॒khe dohaṃ॒-ve~da̭ du॒ha e॒vai nā̭mi॒yaṃ-vai~ vi॒rā-ṭtasyai॒ tvakcarmodho̭-'dhi॒ṣava̭ṇe॒ stanā̭ upara॒vā grāvā̭ṇo va॒thsā ṛ॒tvijo̭ duhanti॒ somaḥ॒ payo॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ du॒ha e॒vainā᳚m || 59 ||
(va॒pā॒mi॒-yava̭matī॒rava̭ nayati-havi॒rdhāna̭-me॒va-trayo̭vigṃśatiśca) (a. 11)
(yadu॒bhau - dḙvāsu॒rāḥ mi॒tha - steṣāgṃ̭ - suva॒rgaṃ - ~yadvā anī̭śānaḥ - pu॒roha̭viṣi॒ - tebhyaḥ॒ - sotta̭rave॒di - rba॒ddhan - de॒vasyā-'bhriṃ॒-va~jraḥ - śiro॒ vā - ekā̭daśa )
(yadu॒bhā - vityā̭ha de॒vānāṃ᳚ - ~ya॒jño de॒vebhyo॒ - na rathā̭ya॒ - yaja̭mānāya - pa॒rastā̭da॒rvācī॒ - nnava̭ pañcā॒śat)
(yadu॒bhau, du॒ha e॒vainā᳚m)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे द्वितीयः प्रश्नः - सोममन्त्रब्राह्मणनिरूपणं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
यदु॒भौ वि॒मुच्या॑-ऽऽति॒थ्य-ङ्गृ॑ह्णी॒या-द्य॒ज्ञं-विँच्छि॑न्द्या॒-द्यदु॒भाव-वि॑मुच्य॒ यथा-ऽना॑गताया-ऽऽति॒थ्य-ङ्क्रि॒यते॑ ता॒दृगे॒व त-द्विमु॑क्तो॒-ऽन्यो॑-ऽन॒ड्वा-न्भव॒त्य वि॑मुक्तो॒-ऽन्यो-ऽथा॑-ऽऽति॒थ्य-ङ्गृ॑ह्णाति य॒ज्ञस्य॒ सन्त॑त्यै॒ पत्न्य॒न्वार॑भते॒ पत्नी॒ हि पारी॑णह्य॒स्येशे॒ पत्नि॑यै॒ वानु॑मत॒-न्निर्व॑पति॒ यद्वै पत्नी॑ य॒ज्ञस्य॑ क॒रोति॑ मिथु॒न-न्तदथो॒ पत्नि॑या ए॒वै- [पत्नि॑या ए॒व, ए॒ष] 1
-ष य॒ज्ञस्या᳚न्वार॒भों ऽन॑वच्छित्त्यै॒ याव॑-द्भि॒र्वै राजा॑-ऽनुच॒रैरा॒गच्छ॑ति॒ सर्वे᳚भ्यो॒ वै तेभ्य॑ आति॒थ्य-ङ्क्रि॑यते॒ छन्दाग्ं॑सि॒ खलु॒ वै सोम॑स्य॒ राज्ञो॑-ऽनुच॒राण्य॒ग्ने-रा॑ति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह गायत्रि॒या ए॒वैतेन॑ करोति॒ सोम॑स्या-ऽऽति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह त्रि॒ष्टुभ॑ ए॒वैतेन॑ करो॒त्यति॑थेराति॒थ्यम॑सि॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह॒ जग॑त्या [जग॑त्यै, ए॒वैतेन॑] 2
ए॒वैतेन॑ करोत्य॒ग्नये᳚ त्वा रायस्पोष॒दाव्न्ने॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑हानु॒ष्टुभ॑ ए॒वैतेन॑ करोति श्ये॒नाय॑ त्वा सोम॒भृते॒ विष्ण॑वे॒ त्वेत्या॑ह गायत्रि॒या ए॒वैतेन॑ करोति॒ पञ्च॒ कृत्वो॑ गृह्णाति॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्धे ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ कस्मा᳚-थ्स॒त्या-द्गा॑यत्रि॒या उ॑भ॒यत॑ आति॒थ्यस्य॑ क्रियत॒ इति॒ यदे॒वा-ऽद-स्सोम॒मा- [यदे॒वा-ऽद-स्सोम॒मा, आह॑र॒-त्तस्मा᳚-] 3
-ऽह॑र॒-त्तस्मा᳚-द्गायत्रि॒या उ॑भ॒यत॑ आति॒थ्यस्य॑ क्रियते पु॒रस्ता᳚च्चो॒ परि॑ष्टाच्च॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यदा॑ति॒थ्य-न्नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ तस्मा᳚न्नव॒धा शिरो॒ विष्यू॑त॒-न्नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ ते त्रय॑स्त्रिकपा॒लास्त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ सम्मि॑ता॒स्तेज॑स्त्रि॒वृ-त्तेज॑ ए॒व य॒ज्ञस्य॑ शी॒र्॒ष-न्द॑धाति॒ नव॑कपालः पुरो॒डाशो॑ भवति॒ ते त्रय॑स्त्रिकपा॒लास्त्रि॒वृता᳚ प्रा॒णेन॒ सम्मि॑तास्त्रि॒वृद्वै [ ] 4
प्रा॒ण-स्त्रि॒वृत॑मे॒व प्रा॒णम॑भिपू॒र्वं-यँ॒ज्ञस्य॑ शी॒र्॒ष-न्द॑धाति प्र॒जाप॑ते॒र्वा ए॒तानि॒ पक्ष्मा॑णि॒ यद॑श्ववा॒ला ऐ᳚क्ष॒वी ति॒रश्ची॒ यदाश्व॑वालः प्रस्त॒रो भव॑त्यैक्ष॒वी ति॒रश्ची᳚ प्र॒जाप॑तेरे॒व तच्चक्षु॒-स्सम्भ॑रति दे॒वा वै या आहु॑ती॒रजु॑हवु॒स्ता असु॑रा नि॒ष्काव॑माद॒-न्ते दे॒वाः का᳚र्​ष्म॒र्य॑मपश्यन् कर्म॒ण्यो॑ वै कर्मै॑नेन कुर्वी॒तेति॒ ते का᳚र्​ष्मर्य॒मया᳚-न्परि॒धी- [-न्परि॒धीन्, अ॒कु॒र्व॒त॒ तैर्वै] 5
-न॑कुर्वत॒ तैर्वै ते रक्षा॒ग्॒स्यपा᳚घ्नत॒ य-त्का᳚र्​ष्मर्य॒मयाः᳚ परि॒धयो॒ भव॑न्ति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै॒ सग्ग्​ स्प॑र्​शयति॒ रक्ष॑सा॒मन॑न्व-वचाराय॒ न पु॒रस्ता॒-त्परि॑ दधात्यादि॒त्यो ह्ये॑वोद्य-न्पु॒रस्ता॒-द्रक्षाग्॑स्यप॒हन्त्यू॒र्ध्वे स॒मिधा॒वा द॑धात्यु॒परि॑ष्टादे॒व रक्षा॒ग्॒स्यप॑ हन्ति॒ यजु॑षा॒-ऽन्या-न्तू॒ष्णीम॒न्या-म्मि॑थुन॒त्वाय॒ द्वे आ द॑धाति द्वि॒पा-द्यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्यै ब्रह्मवा॒दिनो॑ वद- [वदन्ति, अ॒ग्निश्च॒ वा] 6
-न्त्य॒ग्निश्च॒ वा ए॒तौ सोम॑श्च क॒था सोमा॑या-ऽऽति॒थ्य-ङ्क्रि॒यते॒ नाग्नय॒ इति॒ यद॒ग्नाव॒ग्नि-म्म॑थि॒त्वा प्र॒हर॑ति॒ तेनै॒वाग्नय॑ आति॒थ्य-ङ्क्रि॑य॒ते ऽथो॒ खल्वा॑हुर॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ इति॒ यद्ध॒विरा॒साद्या॒ग्नि-म्मन्थ॑ति ह॒व्यायै॒वा-ऽऽस॑न्नाय॒ सर्वा॑ दे॒वता॑ जनयति ॥ 7 ॥
(पत्नि॑या ए॒व - जग॑त्या॒ - आ - त्रि॒वृद्वै - प॑रि॒धीन् - व॑द॒न्त्ये - क॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 1)
दे॒वा॒सु॒रा-स्सं​यँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा मि॒थो विप्रि॑या आस॒-न्ते᳚-ऽ(1॒)न्यो᳚-ऽन्यस्मै॒ ज्यैष्ठ्या॒याति॑ष्ठमानाः पञ्च॒धा व्य॑क्रामन्न॒ग्निर्वसु॑भि॒-स्सोमो॑ रु॒द्रैरिन्द्रो॑ म॒रुद्भि॒-र्वरु॑ण आदि॒त्यै-र्बृह॒स्पति॒-र्विश्वै᳚र्दे॒वैस्ते॑ ऽमन्य॒न्तासु॑रेभ्यो॒ वा इ॒द-म्भ्रातृ॑व्येभ्यो रद्ध्यामो॒ यन्मि॒थो विप्रि॑या॒-स्स्मो या न॑ इ॒माः प्रि॒यास्त॒नुव॒स्ता-स्स॒मव॑द्यामहै॒ ताभ्य॒-स्स निर्-ऋ॑च्छा॒द्यो [निर्-ऋ॑च्छा॒द्यः, नः॒ प्र॒थ॒मो᳚(1॒)-ऽन्यो᳚] 8
नः॑ प्रथ॒मो᳚(1॒)-ऽन्यो᳚-ऽन्यस्मै॒ द्रुह्या॒दिति॒ तस्मा॒द्य-स्सता॑नूनप्त्रिणा-म्प्रथ॒मो द्रुह्य॑ति॒ स आर्ति॒मार्च्छ॑ति॒ य-त्ता॑नून॒प्त्रग्ं स॑मव॒द्यति॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति॒ पञ्च॒ कृत्वो-ऽव॑द्यति पञ्च॒धा हि ते त-थ्स॑म॒वाद्य॒न्ताथो॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्ध॒ आप॑तये त्वा गृह्णा॒मीत्या॑ह प्रा॒णो वा [प्रा॒णो वै, आप॑तिः] 9
आप॑तिः प्रा॒णमे॒व प्री॑णाति॒ परि॑पतय॒ इत्या॑ह॒ मनो॒ वै परि॑पति॒र्मन॑ ए॒व प्री॑णाति॒ तनू॒नप्त्र॒ इत्या॑ह त॒नुवो॒ हि ते ता-स्स॑म॒वाद्य॑न्त शाक्व॒रायेत्या॑ह॒ शक्त्यै॒ हि ते ता-स्स॑म॒वाद्य॑न्त॒ शक्म॒-न्नोजि॑ष्ठा॒येत्या॒हौजि॑ष्ठ॒ग्ं॒ हि ते त दा॒त्मनः॑ सम॒वाद्य॒न्ता--ना॑धृष्ट-मस्यनाधृ॒ष्य-मित्या॒हा-ऽना॑धृष्ट॒ग्ग्॒ ह्ये॑तद॑नाधृ॒ष्य-न्दे॒वाना॒-मोज॒ [दे॒वाना॒-मोजः॑, इत्या॑ह] 10
इत्या॑ह दे॒वाना॒ग्॒ ह्ये॑तदोजो॑-ऽभिशस्ति॒पा अ॑नभिशस्ते॒न्यमित्या॑हा-भिशस्ति॒पा ह्ये॑तद॑ -नभिशस्ते॒न्यमनु॑ मे दी॒क्षा-न्दी॒क्षाप॑ति-र्मन्यता॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-द्घृ॒तं-वैँ दे॒वा वज्र॑-ङ्कृ॒त्वा सोम॑मघ्न-न्नन्ति॒कमि॑व॒ खलु॒ वा अ॑स्यै॒तच्च॑रन्ति॒ य-त्ता॑नून॒प्त्रेण॑ प्र॒चर॑न्त्य॒ग्ं॒ शुरग्ं॑ शुस्ते देव सो॒मा-ऽऽ प्या॑यता॒-मित्या॑ह॒ य- [-मित्या॑ह॒ यत्, ए॒वास्या॑-] 11
-दे॒वास्या॑-पुवा॒यते॒ यन्मीय॑ते॒-तदे॒वास्यै॒तेना-ऽऽ प्या॑यय॒त्या तुभ्य॒मिन्द्रः॑ प्यायता॒मा त्वमिन्द्रा॑य प्याय॒स्वेत्या॑-हो॒भावे॒वेन्द्र॑-ञ्च॒ सोम॒-ञ्चा-ऽऽप्या॑यय॒त्या प्या॑यय॒ सखी᳚न्-थ्स॒न्या मे॒धयेत्या॑ह॒र्त्विजो॒ वा अ॑स्य॒ सखा॑य॒स्ता-ने॒वा-ऽऽप्या॑ययति स्व॒स्ति ते॑ देव सोम सु॒त्याम॑शी॒ये- [सु॒त्याम॑शी॒य, इत्या॑हा॒ ऽऽशिष॑-] 12
-त्या॑हा॒ ऽऽशिष॑-मे॒वैतामा शा᳚स्ते॒ प्र वा ए॒ते᳚-ऽस्मा-ल्लो॒काच्च्य॑वन्ते॒ ये सोम॑मा-प्या॒यय॑न्त्य-न्तरिक्षदेव॒त्यो॑ हि सोम॒ आप्या॑यित॒ एष्टा॒ रायः॒ प्रेषे भगा॒येत्या॑ह॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॑मे॒व न॑म॒स्कृत्या॒स्मिन् ँलो॒के प्रति॑ तिष्ठन्ति देवासु॒रा-स्सं​यँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा बिभ्य॑तो॒-ऽग्नि-म्प्रावि॑श॒-न्तस्मा॑दाहुर॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ इति॒ ते᳚- [दे॒वता॒ इति॒ ते, अ॒ग्निमे॒व] 13
-ऽग्निमे॒व वरू॑थ-ङ्कृ॒त्वा ऽसु॑रान॒भ्य॑भव-न्न॒ग्निमि॑व॒ खलु॒ वा ए॒ष प्रवि॑शति॒ यो॑-ऽवान्तरदी॒क्षामु॒पैति॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवत्या॒त्मान॑मे॒व दी॒क्षया॑ पाति प्र॒जाम॑वान्तरदी॒क्षया॑ सन्त॒रा-म्मेख॑लाग्ं स॒माय॑च्छते प्र॒जा ह्या᳚त्मनो-ऽन्त॑रतरा त॒प्तव्र॑तो भवति॒ मद॑न्तीभिर्मार्जयते॒ निर्​ह्य॑ग्नि-श्शी॒तेन॒ वाय॑ति॒ समि॑द्ध्यै॒ या ते॑ अग्ने॒ रुद्रि॑या त॒नूरित्या॑ह॒ स्वयै॒वैन॑-द्दे॒वत॑या व्रतयति सयोनि॒त्वाय॒ शान्त्यै᳚ ॥ 14 ॥
(यो - वा - ओज॑ - आह॒ य - द॑शी॒ये - ति॒ ते᳚ - ऽग्न॒ - एका॑दश च) (अ. 2)
तेषा॒मसु॑राणा-न्ति॒स्रः पुर॑ आस-न्नय॒स्म-य्य॑व॒मा-ऽथ॑ रज॒ता-ऽथ॒ हरि॑णी॒ ता दे॒वा जेतु॒-न्नाश॑क्नुव॒-न्ता उ॑प॒सदै॒वाजि॑गीष॒-न्तस्मा॑दाहु॒र्यश्चै॒वं-वेँद॒ यश्च॒ नोप॒सदा॒ वै म॑हापु॒र-ञ्ज॑य॒न्तीति॒ त इषु॒ग्ं॒ सम॑स्कुर्वता॒- ग्निमनी॑क॒ग्ं॒ सोमग्ं॑ श॒ल्यं-विँष्णु॒-न्तेज॑न॒-न्ते᳚-ऽब्रुव॒न् क इ॒माम॑सिष्य॒तीति॑ [ ] 15
रु॒द्र इत्य॑ब्रुव-न्रु॒द्रो वै क्रू॒र-स्सो᳚-ऽस्य॒त्विति॒ सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणा अ॒हमे॒व प॑शू॒ना-मधि॑पतिरसा॒नीति॒ तस्मा᳚-द्रु॒द्रः प॑शू॒ना-मधि॑पति॒स्ताग्ं रु॒द्रो-ऽवा॑सृज॒-थ्स ति॒स्रः पुरो॑ भि॒त्त्वैभ्यो लो॒केभ्यो- ऽसु॑रा॒-न्प्राणु॑दत॒ यदु॑प॒सद॑ उपस॒द्यन्ते॒ भ्रातृ॑व्यपराणुत्यै॒ नान्यामाहु॑ति-म्पु॒रस्ता᳚-ज्जुहुया॒-द्यद॒न्यामाहु॑ति-म्पु॒रस्ता᳚-ज्जुहु॒या- [-ज्जुहु॒यात्, अ॒न्यन्मुख॑-ङ्कुर्या-] 16
-द॒न्यन्मुख॑-ङ्कुर्या-थ्स्रु॒वेणा॑-ऽघा॒रमा घा॑रयति य॒ज्ञस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै॒ परां॑अति॒क्रम्य॑ जुहोति॒ परा॑च ए॒वैभ्यो लो॒केभ्यो॒ यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दते॒ पुन॑रत्या॒क्रम्यो॑प॒सद॑-ञ्जुहोति प्र॒णुद्यै॒वैभ्यो लो॒केभ्यो॒ भ्रातृ॑व्याञ्जि॒त्वा भ्रा॑तृव्यलो॒क-म॒भ्यारो॑हति दे॒वा वै याः प्रा॒तरु॑प॒सद॑ उ॒पासी॑द॒-न्नह्न॒स्ताभि॒रसु॑रा॒-न्प्राणु॑दन्त॒ या-स्सा॒यग्ं रात्रि॑यै॒ ताभि॒र्य-थ्सा॒य-म्प्रा॑त-रुप॒सद॑- [-रुप॒सदः॑, उ॒प॒स॒द्यन्ते॑] 17
उपस॒द्यन्ते॑ ऽहोरा॒त्राभ्या॑मे॒व त-द्यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दते॒ याः प्रा॒तर्या॒ज्या᳚-स्स्युस्ता-स्सा॒य-म्पु॑रो-ऽनुवा॒क्याः᳚ कुर्या॒दया॑तयामत्वाय ति॒स्र उ॑प॒सद॒ उपै॑ति॒ त्रय॑ इ॒मे लो॒का इ॒माने॒व लो॒का-न्प्री॑णाति॒ षट्-थ्स-म्प॑द्यन्ते॒ षड्वा ऋ॒तव॑ ऋ॒तूने॒व प्री॑णाति॒ द्वाद॑शा॒हीने॒ सोम॒ उपै॑ति॒ द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्सं​वँथ्स॒र-स्स॑वन्​थ्स॒रमे॒व प्री॑णाति॒ चतु॑र्विग्ंशति॒-स्स- [चतु॑र्विग्ंशति॒-स्सम्, प॒द्य॒न्ते॒ चतु॑र्विग्ंशति-] 18
-म्प॑द्यन्ते॒ चतु॑र्विग्ंशति-रर्धमा॒सा अ॑र्धमा॒साने॒व प्री॑णा॒त्यारा᳚ग्रा-मवान्तरदी॒क्षा-मुपे॑या॒द्यः का॒मये॑ता॒-ऽस्मि-न्मे॑ लो॒के-ऽर्धु॑कग्ग्​ स्या॒दित्येक॒मग्रे-ऽथ॒ द्वावथ॒ त्रीनथ॑ च॒तुर॑ ए॒षा वा आरा᳚ग्रा ऽवान्तरदी॒क्षा ऽस्मिन्ने॒वास्मै॑ लो॒के-ऽर्धु॑क-म्भवति प॒रोव॑रीयसी-मवान्तरदी॒क्षा-मुपे॑या॒द्यः का॒मये॑ता॒मुष्मि॑-न्मे लो॒के-ऽर्धु॑कग्ग्​ स्या॒दिति॑ च॒तुरो-ऽग्रे ऽथ॒ त्रीनथ॒ द्वावथैक॑मे॒षा वै प॒रोव॑रीयस्य-वान्तरदी॒क्षा ऽमुष्मि॑न्ने॒वास्मै॑ लो॒के-ऽर्धु॑क-म्भवति ॥ 19 ॥
(अ॒सि॒ष्य॒तीति॑ - जुहु॒याथ् - सा॒य-म्प्रा॑तरुप॒सद॒ - श्चतु॑र्विग्ंशति॒-स्सं - च॒तुरो-ऽग्रे॒ - षोड॑श च) (अ. 3)
सु॒व॒र्गं-वाँ ए॒ते लो॒कं-यँ॑न्ति॒ य उ॑प॒सद॑ उप॒यन्ति॒ तेषां॒-यँ उ॒न्नय॑ते॒ हीय॑त ए॒व स नोद॑ने॒षीति॒ सू᳚न्नीयमिव॒ यो वै स्वा॒र्थेतां᳚-यँ॒ताग्​ श्रा॒न्तो हीय॑त उ॒त स नि॒ष्ट्याय॑ स॒ह व॑सति॒ तस्मा᳚-थ्स॒कृदु॒न्नीय॒ नाप॑र॒मुन्न॑येत द॒द्ध्नोन्न॑येतै॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒व प॒शूनव॑ रुन्धे [ ] 20
य॒ज्ञो दे॒वेभ्यो॒ निला॑यत॒ विष्णू॑ रू॒प-ङ्कृ॒त्वा स पृ॑थि॒वी-म्प्रावि॑श॒-त्त-न्दे॒वा हस्ता᳚न्-थ्स॒ग्ं॒ रभ्यै᳚च्छ॒-न्तमिन्द्र॑ उ॒पर्यु॑प॒र्यत्य॑क्राम॒-थ्सो᳚-ऽब्रवी॒-त्को मा॒-ऽयमु॒पर्यु॑प॒र्यत्य॑क्रमी॒-दित्य॒ह-न्दु॒र्गे हन्तेत्यथ॒ कस्त्वमित्य॒ह-न्दु॒र्गादाह॒र्तेति॒ सो᳚-ऽब्रवी-द्दु॒र्गे वै हन्ता॑-ऽवोचथा वरा॒हो॑-ऽयं-वाँ॑ममो॒ष- [-ँवा॑ममो॒षः, स॒प्ता॒ना] 21
-स्स॑प्ता॒ना-ङ्गि॑री॒णा-म्प॒रस्ता᳚द्वि॒त्तं-वेँद्य॒मसु॑राणा-म्बिभर्ति॒ त-ञ्ज॑हि॒ यदि॑ दु॒र्गे हन्ता-ऽसीति॒ स द॑र्भपुञ्जी॒लमु॒-द्वृह्य॑ स॒प्त गि॒री-न्भि॒त्त्वा तम॑ह॒न्-थ्सो᳚-ऽब्रवी-द्दु॒र्गाद्वा आह॑र्तावोचथा ए॒तमा ह॒रेति॒ तमे᳚भ्यो य॒ज्ञ ए॒व य॒ज्ञमा-ऽह॑र॒द्य-त्तद्वि॒त्तं-वेँद्य॒मसु॑राणा॒-मवि॑न्दन्त॒ तदेकं॒-वेँद्यै॑ वेदि॒त्व-मसु॑राणां॒- [-मसु॑राणाम्, वा इ॒यमग्र॑] 22
-ँवा इ॒यमग्र॑ आसी॒-द्याव॒दासी॑नः परा॒पश्य॑ति॒ ताव॑-द्दे॒वाना॒-न्ते दे॒वा अ॑ब्रुव॒न्नस्त्वे॒व नो॒-ऽस्यामपीति॒ किय॑द्वो दास्याम॒ इति॒ याव॑दि॒यग्ं स॑लावृ॒की त्रिः प॑रि॒क्राम॑ति॒ ताव॑न्नो द॒त्तेति॒ स इन्द्रः॑ सलावृ॒की रू॒प-ङ्कृ॒त्वेमा-न्त्रि-स्स॒र्वतः॒ पर्य॑क्राम॒-त्तदि॒माम॑विन्दन्त॒ यदि॒मामवि॑न्दन्त॒ त-द्वेद्यै॑ वेदि॒त्वग्ं [वेदि॒त्वम्, सा वा इ॒यग्ं] 23
सा वा इ॒यग्ं सर्वै॒व वेदि॒रिय॑ति शक्ष्या॒मीति॒ त्वा अ॑व॒माय॑ यजन्ते त्रि॒ग्ं॒श-त्प॒दानि॑ प॒श्चा-त्ति॒रश्ची॑ भवति॒ षट्त्रिग्ं॑श॒-त्प्राची॒ चतु॑र्विग्ंशतिः पु॒रस्ता᳚-त्ति॒रश्ची॒ दश॑दश॒ सम्प॑द्यन्ते॒ दशा᳚क्षरा वि॒राडन्नं॑-विँ॒रा-ड्वि॒राजै॒वान्नाद्य॒मव॑ रुन्ध॒ उद्ध॑न्ति॒ यदे॒वास्या॑ अमे॒द्ध्य-न्तदप॑ ह॒न्त्युद्ध॑न्ति॒ तस्मा॒दोष॑धयः॒ परा॑ भवन्ति ब॒र्॒हि-स्स्तृ॑णाति॒ तस्मा॒दोष॑धयः॒ पुन॒रा भ॑व॒न्त्युत्त॑र-म्ब॒र्॒हिष॑ उत्तरब॒र्॒हि-स्स्तृ॑णाति प्र॒जा वै ब॒र्॒हिर्यज॑मान उत्तर ब॒र्॒हि र्यज॑मान-मे॒वा-य॑जमाना॒दुत्त॑र-ङ्करोति॒ तस्मा॒-द्यज॑मा॒नो ऽय॑जमाना॒दुत्त॑रः ॥ 24 ॥
(रु॒न्धे॒ - वा॒म॒मो॒षो - वे॑दि॒त्वमसु॑राणां - ँवेदि॒त्वं - भ॑वन्ति॒ - पञ्च॑विग्ंशतिश्च) (अ. 4)
यद्वा अनी॑शानो भा॒रमा॑द॒त्ते वि वै स लि॑शते॒ य-द्द्वाद॑श सा॒ह्नस्यो॑प॒सद॒-स्स्युस्ति॒स्त्रो॑-ऽहीन॑स्य य॒ज्ञस्य॒ विलो॑म क्रियेत ति॒स्र ए॒व सा॒ह्नस्यो॑प॒सदो॒ द्वाद॑शा॒हीन॑स्य य॒ज्ञस्य॑ सवीर्य॒त्वायाथो॒ सलो॑म क्रियते व॒थ्सस्यैक॒-स्स्तनो॑ भा॒गी हि सो-ऽथैक॒ग्ग्॒ स्तनं॑-व्रँ॒तमुपै॒त्यथ॒ द्वावथ॒ त्रीनथ॑ च॒तुर॑ ए॒तद्वै [ ] 25
क्षु॒रप॑वि॒ नाम॑ व्र॒तं-येँन॒ प्र जा॒ता-न्भ्रातृ॑व्या-न्नु॒दते॒ प्रति॑ जनि॒ष्यमा॑णा॒नथो॒ कनी॑यसै॒व भूय॒ उपै॑ति च॒तुरो-ऽग्रे॒ स्तना᳚न् व्र॒तमुपै॒त्यथ॒ त्रीनथ॒ द्वावथैक॑मे॒तद्वै सु॑जघ॒न-न्नाम॑ व्र॒त-न्त॑प॒स्यग्ं॑ सुव॒र्ग्य॑मथो॒ प्रैव जा॑यते प्र॒जया॑ प॒शुभि॑र्यवा॒गू रा॑ज॒न्य॑स्य व्र॒त-ङ्क्रू॒रेव॒ वै य॑वा॒गूः क्रू॒र इ॑व [क्रू॒र इ॑व, रा॒ज॒न्यो॑ वज्र॑स्य] 26
राज॒न्यो॑ वज्र॑स्य रू॒पग्ं समृ॑द्ध्या आ॒मिक्षा॒ वैश्य॑स्य पाकय॒ज्ञस्य॑ रू॒प-म्पुष्ट्यै॒ पयो᳚ ब्राह्म॒णस्य॒ तेजो॒ वै ब्रा᳚ह्म॒णस्तेजः॒ पय॒स्तेज॑सै॒व तेजः॒ पय॑ आ॒त्म-न्ध॒त्ते ऽथो॒ पय॑सा॒ वै गर्भा॑ वर्धन्ते॒ गर्भ॑ इव॒ खलु॒ वा ए॒ष य-द्दी᳚क्षि॒तो यद॑स्य॒ पयो᳚ व्र॒त-म्भव॑त्या॒त्मान॑मे॒व त-द्व॑र्धयति॒ त्रिव्र॑तो॒ वै मनु॑रासी॒-द्द्विव्र॑ता॒ असु॑रा॒ एक॑व्रता [एक॑व्रताः, दे॒वाः प्रा॒तर्म॒द्ध्यन्दि॑ने] 27
दे॒वाः प्रा॒तर्म॒द्ध्यन्दि॑ने सा॒य-न्त-न्मनो᳚र्व्र॒तमा॑सी-त्पाकय॒ज्ञस्य॑ रू॒प-म्पुष्ट्यै᳚ प्रा॒तश्च॑ सा॒य-ञ्चासु॑राणा-न्निर्म॒द्ध्य-ङ्क्षु॒धो रू॒प-न्तत॒स्ते परा॑-ऽभव-न्म॒द्ध्यन्दि॑ने मद्ध्यरा॒त्रे दे॒वाना॒-न्तत॒स्ते॑-ऽभवन्-थ्सुव॒र्गं-लोँ॒कमा॑य॒न्॒. यद॑स्य म॒द्ध्यन्दि॑ने मद्ध्यरा॒त्रे व्र॒त-म्भव॑ति मद्ध्य॒तो वा अन्ने॑न भुञ्जते मद्ध्य॒त ए॒व तदूर्ज॑-न्धत्ते॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ [भव॑त्या॒त्मना᳚, परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो] 28
परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवति॒ गर्भो॒ वा ए॒ष य-द्दी᳚क्षि॒तो योनि॑ र्दीक्षितविमि॒तं-यँ-द्दी᳚क्षि॒तो दी᳚क्षितविमि॒ता-त्प्र॒वसे॒-द्यथा॒ योने॒र्गर्भ॒-स्स्कन्द॑ति ता॒दृगे॒व तन्न प्र॑वस्त॒व्य॑मा॒त्मनो॑ गोपी॒थायै॒ष वै व्या॒घ्रः कु॑लगो॒पो यद॒ग्निस्तस्मा॒-द्य-द्दी᳚क्षि॒तः प्र॒वसे॒-थ्स ए॑नमीश्व॒रो॑-ऽनू॒त्थाय॒ हन्तो॒र्न प्र॑वस्त॒व्य॑मा॒त्मनो॒ गुप्त्यै॑ दक्षिण॒त-श्श॑य ए॒तद्वै यज॑मानस्या॒ ऽऽयत॑न॒ग्ग्॒स्व ए॒वा-ऽऽयत॑ने शये॒ ऽग्निम॑भ्या॒वृत्य॑ शये दे॒वता॑ ए॒व य॒ज्ञम॑भ्या॒वृत्य॑ शये ॥ 29 ॥
(ए॒तद्वै-क्रू॒र इ॒वै-क॑व्रता-आ॒त्मना॒-यज॑मानस्य॒-त्रयो॑दश च) (अ. 5)
पु॒रोह॑विषि देव॒यज॑ने याजये॒द्य-ङ्का॒मये॒तोपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मेद॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्ज॑ये॒दित्ये॒तद्वै पु॒रोह॑विर्देव॒यज॑नं॒-यँस्य॒ होता᳚ प्रातरनुवा॒क -म॑नुब्रु॒व-न्न॒ग्निम॒प आ॑दि॒त्यम॒भि वि॒पश्य॒त्युपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मत्य॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्ज॑यत्या॒प्ते दे॑व॒यज॑ने याजये॒--द्भ्रातृ॑व्यवन्त॒-म्पन्थां᳚-वाँ-ऽधिस्प॒र्॒शये᳚-त्क॒र्तं-वाँ॒ याव॒न्नान॑से॒ यात॒वै [ ] 30
न रथा॑यै॒तद्वा आ॒प्त-न्दे॑व॒यज॑नमा॒प्नोत्ये॒व भ्रातृ॑व्य॒-न्नैन॒-म्भ्रातृ॑व्य आप्नो॒त्येको᳚न्नते देव॒य॑जने याजये-त्प॒शुका॑म॒-मेको᳚न्नता॒द्वै दे॑व॒यज॑ना॒दङ्गि॑रसः प॒शून॑सृजन्तान्त॒रा स॑दोहविर्धा॒ने उ॑न्न॒तग्ग्​ स्या॑दे॒तद्वा एको᳚न्नत-न्देव॒यज॑न-म्पशु॒माने॒व भ॑वति॒ त्र्यु॑न्नते देव॒यज॑ने याजये-थ्सुव॒र्गका॑म॒-न्त्र्यु॑न्नता॒द्वै दे॑व॒यज॑ना॒दङ्गि॑रस-स्सुव॒र्गं-लोँ॒कमा॑य-न्नन्त॒रा ऽऽह॑व॒नीय॑-ञ्च हवि॒र्धान॑-ञ्चो- [हवि॒र्धान॑-ञ्च, उ॒न्न॒तग्ग्​ स्या॑दन्त॒रा] 31
-न्न॒तग्ग्​ स्या॑दन्त॒रा ह॑वि॒र्धान॑-ञ्च॒ सद॑श्चान्त॒रा सद॑श्च॒ गार्​ह॑पत्य-ञ्चै॒तद्वै त्र्यु॑न्नत-न्देव॒यज॑नग्ं सुव॒र्गमे॒व लो॒कमे॑ति॒ प्रति॑ष्ठिते देव॒यज॑ने याजये-त्प्रति॒ष्ठाका॑ममे॒तद्वै प्रति॑ष्ठित-न्देव॒यज॑नं॒-यँ-थ्स॒र्वतः॑ स॒म-म्प्रत्ये॒व ति॑ष्ठति॒ यत्रा॒न्या अ॑न्या॒ ओष॑धयो॒ व्यति॑षक्ता॒-स्स्युस्त-द्या॑जये-त्प॒शुका॑ममे॒तद्वै प॑शू॒नाग्ं रू॒पग्ं रू॒पेणै॒वास्मै॑ प॒शू- [प॒शून्, अव॑ रुन्धे] 32
-नव॑ रुन्धे पशु॒माने॒व भ॑वति॒ निर्-ऋ॑तिगृहीते देव॒यज॑ने याजये॒द्य-ङ्का॒मये॑त॒ निर्-ऋ॑त्यास्य य॒ज्ञ-ङ्ग्रा॑हयेय॒मित्ये॒तद्वै निर्-ऋ॑तिगृहीत-न्देव॒यज॑नं॒-यँ-थ्स॒दृश्यै॑ स॒त्या॑ ऋ॒क्ष-न्निर्-ऋ॑त्यै॒वास्य॑ य॒ज्ञ-ङ्ग्रा॑हयति॒ व्यावृ॑त्ते देव॒यज॑ने याजये-द्व्या॒वृत्का॑मं॒-यँ-म्पात्रे॑ वा॒ तल्पे॑ वा॒ मीमाग्ं॑सेर-न्प्रा॒चीन॑माहव॒नीया᳚-त्प्रव॒णग्ग्​ स्या᳚-त्प्रती॒चीन॒-ङ्गार्​ह॑पत्यादे॒तद्वै व्यावृ॑त्त-न्देव॒यज॑नं॒-विँ पा॒प्मना॒ भ्रातृ॑व्ये॒णा- ऽऽव॑र्तते॒ नैन॒-म्पात्रे॒ न तल्पे॑ मीमाग्ं सन्ते का॒र्ये॑ देव॒यज॑ने याजये॒-द्भूति॑काम-ङ्का॒या॑ वै पुरु॑षो॒ भव॑त्ये॒व ॥ 33 ॥
(यात॒वै - ह॑वि॒र्धान॑-ञ्च - प॒शून् - पा॒प्मना॒ - ऽष्टाद॑श च) (अ. 6)
तेभ्य॑ उत्तरवे॒दि-स्सि॒ग्ं॒ही रू॒प-ङ्कृ॒त्वोभया॑-नन्त॒रा-ऽप॒क्रम्या॑तिष्ठ॒-त्ते दे॒वा अ॑मन्यन्त यत॒रान्. वा इ॒यमु॑पाव॒र्थ्स्यति॒ त इ॒द-म्भ॑विष्य॒न्तीति॒ तामुपा॑मन्त्रयन्त॒ सा-ऽब्र॑वी॒-द्वरं॑-वृँणै॒ सर्वा॒-न्मया॒ कामा॒न् व्य॑श्ञवथ॒ पूर्वा॒-न्तु मा॒-ऽग्नेराहु॑तिरश्ञवता॒ इति॒ तस्मा॑दुत्तरवे॒दि-म्पूर्वा॑म॒ग्ने- र्व्याघा॑रयन्ति॒ वारे॑वृत॒ग्ग्॒ ह्य॑स्यै॒ शम्य॑या॒ परि॑ मिमीते॒ [मिमीते, मात्रै॒वा-ऽस्यै॒] 34
मात्रै॒वा-ऽस्यै॒ साथो॑ यु॒क्तेनै॒व यु॒क्तमव॑ रुन्धे वि॒त्ताय॑नी मे॒-ऽसीत्या॑ह वि॒त्ता ह्ये॑ना॒नाव॑-त्ति॒क्ताय॑नी मे॒-ऽसीत्या॑ह ति॒क्तान्. ह्ये॑ना॒नाव॒दव॑तान्मा नाथि॒तमित्या॑ह नाथि॒तान्. ह्ये॑ना॒नाव॒दव॑तान्मा व्यथि॒तमित्या॑ह व्यथि॒तान्. ह्ये॑ना॒नाव॑-द्वि॒दे-र॒ग्नि-र्नभो॒ नामा- [-र्नभो॒ नामा॑, अग्ने॑ अङ्गिर॒ इति॒] 35
-ऽग्ने॑ अङ्गिर॒ इति॒ त्रिर्​ह॑रति॒ य ए॒वैषु लो॒केष्व॒ग्नय॒-स्ताने॒वाव॑ रुन्धे तू॒ष्णी-ञ्च॑तु॒र्थग्ं ह॑र॒त्यनि॑-रुक्तमे॒वाव॑ रुन्धे सि॒ग्ं॒हीर॑सि महि॒षीर॒सीत्या॑ह सि॒ग्ं॒हीर्​ह्ये॑षा रू॒प-ङ्कृ॒त्वोभया॑-नन्त॒रा ऽप॒क्रम्याति॑ष्ठदु॒रु प्र॑थस्वो॒रु ते॑ य॒ज्ञप॑तिः प्रथता॒मित्या॑ह॒ यज॑मानमे॒व प्र॒जया॑ प॒शुभिः॑ प्रथयति ध्रु॒वा- [ध्रु॒वा, अ॒सीति॒ सग्ं ह॑न्ति॒] 36
-ऽसीति॒ सग्ं ह॑न्ति॒ धृत्यै॑ दे॒वेभ्यः॑ शुन्धस्व दे॒वेभ्यः॑ शुम्भ॒स्वेत्यव॑ चो॒क्षति॒ प्र च॑ किरति॒ शुद्ध्या॑ इन्द्रघो॒षस्त्वा॒ वसु॑भिः पु॒रस्ता᳚-त्पा॒त्वित्या॑ह दि॒ग्भ्य ए॒वैना॒-म्प्रोक्ष॑ति दे॒वाग्​श्चेदु॑-त्तरवे॒दिरु॒पाव॑वर्ती॒हैव वि ज॑यामहा॒ इत्यसु॑रा॒ वज्र॑मु॒द्यत्य॑ दे॒वान॒भ्या॑यन्त॒ तानि॑न्द्रघो॒षो वसु॑भिः पु॒रस्ता॒दपा॑- [पु॒रस्ता॒दपा॑, अ॒नु॒द॒त॒ मनो॑जवाः] 37
-नुदत॒ मनो॑जवाः पि॒तृभि॑ र्दक्षिण॒तः प्रचे॑ता रु॒द्रैः प॒श्चा-द्वि॒श्वक॑र्मा-ऽऽदि॒त्यैरु॑त्तर॒तो यदे॒वमु॑त्तरवे॒दि-म्प्रो॒क्षति॑ दि॒ग्भ्य ए॒व त-द्यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दत॒ इन्द्रो॒ यती᳚न्-थ्सालावृ॒केभ्यः॒ प्राय॑च्छ॒-त्ता-न्द॑क्षिण॒त उ॑त्तरवे॒द्या आ॑द॒न्॒ य-त्प्रोक्ष॑णीना-मु॒च्छिष्ये॑त॒ त-द्द॑क्षिण॒त उ॑त्तरवे॒द्यै नि न॑ये॒-द्यदे॒व तत्र॑ क्रू॒र-न्त-त्तेन॑ शमयति॒ य-न्द्वि॒ष्या-त्त-न्ध्या॑येच्छु॒चै वैन॑मर्पयति ॥ 38 ॥
(मि॒मी॒ते॒ - नाम॑ - ध्रु॒वा - ऽप॑ - शु॒चा - त्रीणि॑ च) ( आ7)
सोत्त॑रवे॒दिर॑ब्रवी॒-थ्सर्वा॒-न्मया॒ कामा॒न् व्य॑श्ञव॒थेति॒ ते दे॒वा अ॑कामय॒न्तासु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्यान॒भि भ॑वे॒मेति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि सपत्नसा॒ही स्वाहेति॒ ते-ऽसु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्या-न॒भ्य॑भव॒-न्ते-ऽसु॑रा॒-न्भ्रातृ॑व्या-नभि॒भूया॑कामयन्त प्र॒जां-विँ॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि सुप्रजा॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ ते प्र॒जाम॑विन्दन्त॒ ते प्र॒जां-विँ॒त्त्वा- [प्र॒जां-विँ॒त्त्वा,अ॒का॒म॒य॒न्त॒ प॒शून्. ] 39
-ऽका॑मयन्त प॒शून्. वि॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॑सि रायस्पोष॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ ते प॒शून॑विन्दन्त॒ ते प॒शून्. वि॒त्त्वा-ऽका॑मयन्त प्रति॒ष्ठां-विँ॑न्देम॒हीति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒ही-र॑स्यादित्य॒वनि॒-स्स्वाहेति॒ त इ॒मा-म्प्र॑ति॒ष्ठाम॑विन्दन्त॒ त इ॒मा-म्प्र॑ति॒ष्ठां-विँ॒त्त्वा-ऽका॑मयन्त दे॒वता॑ आ॒शिष॒ उपे॑या॒मेति॒ ते॑-ऽजुहवु-स्सि॒ग्ं॒हीर॒स्या व॑ह दे॒वा-न्दे॑वय॒ते [ ] 40
यज॑मानाय॒ स्वाहेति॒ ते दे॒वता॑ आ॒शिष॒ उपा॑य॒-न्पञ्च॒ कृत्वो॒ व्याघा॑रयति॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञो य॒ज्ञमे॒वाव॑ रुन्धे ऽक्ष्ण॒या व्याघा॑रयति॒ तस्मा॑दक्ष्ण॒या प॒शवो-ऽङ्गा॑नि॒ प्रह॑रन्ति॒ प्रति॑ष्ठित्यै भू॒तेभ्य॒स्त्वेति॒ स्रुच॒मुद्गृ॑ह्णाति॒ य ए॒व दे॒वा भू॒तास्तेषा॒-न्त-द्भा॑ग॒धेय॒-न्ताने॒व तेन॑ प्रीणाति॒ पौतु॑द्रवा-न्परि॒धी-न्परि॑ दधात्ये॒षां- [दधात्ये॒षाम्, लो॒कानां॒-विँधृ॑त्या] 41
-ँलो॒कानां॒-विँधृ॑त्या अ॒ग्नेस्त्रयो॒ ज्यायाग्ं॑सो॒ भ्रात॑र आस॒-न्ते दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यं-वँह॑न्तः॒ प्रामी॑यन्त॒ सो᳚-ऽग्निर॑बिभेदि॒त्थं-वाँव स्य आर्ति॒मा-ऽरि॑ष्य॒तीति॒ स निला॑यत॒ स यां-वँन॒स्पति॒ष्वव॑स॒त्ता-म्पूतु॑द्रौ॒ यामोष॑धीषु॒ ताग्ं सु॑गन्धि॒तेज॑ने॒ या-म्प॒शुषु॒ ता-म्पेत्व॑स्यान्त॒रा शृङ्गे॒ त-न्दे॒वताः॒ प्रैष॑मैच्छ॒-न्तमन्व॑विन्द॒-न्त-म॑ब्रुव॒- [-म॑ब्रुवन्न्, उप॑ न॒ आ] 42
-न्नुप॑ न॒ आ व॑र्तस्व ह॒व्य-न्नो॑ व॒हेति॒ सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणै॒ यदे॒व गृ॑ही॒तस्याहु॑तस्य बहिःपरि॒धि स्कन्दा॒-त्तन्मे॒ भ्रातृ॑णा-म्भाग॒धेय॑-मस॒दिति॒ तस्मा॒-द्य-द्गृ॑ही॒तस्या-ऽहु॑तस्य बहिःपरि॒धि स्कन्द॑ति॒ तेषा॒-न्त-द्भा॑ग॒धेय॒-न्ताने॒व तेन॑ प्रीणाति॒ सो॑-ऽमन्यता-ऽस्थ॒न्वन्तो॑ मे॒ पूर्वे॒ भ्रात॑रः॒ प्रामे॑षता॒-ऽस्थानि॑ शातया॒ इति॒ स या- [स यानि॑, ] 43
-न्य॒स्थान्यशा॑तयत॒ त-त्पूतु॑द्र्व-भव॒-द्यन्मा॒ग्ं॒ समुप॑मृत॒-न्त-द्गुल्गु॑लु॒ यदे॒तान्-थ्स॑भां॒रान्-थ्स॒-म्भर॑त्य॒ग्निमे॒व त-थ्सम्भ॑रत्य॒ग्नेः पुरी॑ष-म॒सीत्या॑हा॒-ऽग्नेर्​ह्ये॑त-त्पुरी॑षं॒-यँ-थ्स॑म्भा॒रा अथो॒ खल्वा॑हुरे॒ते वावैन॒-न्ते भ्रात॑रः॒ परि॑ शेरे॒ य-त्पौतु॑द्रवाः परि॒धय॒ इति॑ ॥ 44 ॥
(वि॒त्त्वा - दे॑वय॒त - ए॒षा - म॑ब्रुव॒न् - यानि॒ - चतु॑श्चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 8)
ब॒द्धमव॑ स्यति वरुणपा॒शादे॒वैने॑ मुञ्चति॒ प्रणे॑नेक्ति॒ मेद्ध्ये॑ ए॒वैने॑ करोति सावित्रि॒यर्चा हु॒त्वा ह॑वि॒र्धाने॒ प्र व॑र्तयति सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैने॒ प्र व॑र्तयति॒ वरु॑णो॒ वा ए॒ष दु॒र्वागु॑भ॒यतो॑ ब॒द्धो यदक्ष॒-स्स यदु॒-थ्सर्जे॒-द्यज॑मानस्य गृ॒हा-न॒भ्युथ्स॑र्जे-थ्सु॒वाग्दे॑व॒ दुर्या॒ग्ं॒ आ व॒देत्या॑ह गृ॒हा वै दुर्या॒-श्शान्त्यै॒ प- [दुर्या॒-श्शान्त्यै॒ पत्नी᳚, उपा॑नक्ति॒] 45
-त्न्युपा॑नक्ति॒ पत्नी॒ हि सर्व॑स्य मि॒त्र-म्मि॑त्र॒त्वाय॒ यद्वै पत्नी॑ य॒ज्ञस्य॑ क॒रोति॑ मिथु॒न-न्तदथो॒ पत्नि॑या ए॒वैष य॒ज्ञस्या᳚-न्वार॒भों-ऽन॑वच्छित्त्यै॒ वर्त्म॑ना॒ वा अ॒न्वित्य॑ य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि जिघाग्ंसन्ति वैष्ण॒वीभ्या॑मृ॒ग्भ्यां-वँर्त्म॑नो र्जुहोति य॒ज्ञो वै विष्णु॑र्य॒ज्ञादे॒व रक्षा॒ग्॒स्यप॑ हन्ति॒ यद॑द्ध्व॒र्यु-र॑न॒ग्ना-वाहु॑ति-ञ्जुहु॒या-द॒न्धो᳚-ऽद्ध्व॒र्यु-स्स्या॒-द्रक्षाग्ं॑सि य॒ज्ञग्ं ह॑न्यु॒र्॒- [य॒ज्ञग्ं ह॑न्युः, हिर॑ण्य-मु॒पास्य॑] 46
-हिर॑ण्य-मु॒पास्य॑ जुहोत्यग्नि॒वत्ये॒व जु॑होति॒ नान्धो᳚-ऽद्ध्व॒र्युर्भव॑ति॒ न य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि घ्नन्ति॒ प्राची॒ प्रेत॑मद्ध्व॒र-ङ्क॒ल्पय॑न्ती॒ इत्या॑ह सुव॒र्गमे॒वैने॑ लो॒क-ङ्ग॑मय॒त्यत्र॑ रमेथां॒-वँर्​ष्म॑-न्पृथि॒व्या इत्या॑ह॒ वर्​ष्म॒ ह्ये॑त-त्पृ॑थि॒व्या य-द्दे॑व॒यज॑न॒ग्ं॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑-न्दि॒वो वा॑ विष्णवु॒त वा॑ पृथि॒व्या [पृथि॒व्याः, इत्या॒शीर्प॑दय॒र्चा] 47
इत्या॒शीर्प॑दय॒र्चा दक्षि॑णस्य हवि॒र्धान॑स्य मे॒थी-न्नि ह॑न्ति शीर्​ष॒त ए॒व य॒ज्ञस्य॒ यज॑मान आ॒शिषो-ऽव॑ रुन्धे द॒ण्डो वा औ॑प॒रस्तृ॒तीय॑स्य हवि॒र्धान॑स्य वषट्का॒रे-णाक्ष॑-मच्छिन॒-द्यत्-तृ॒तीय॑-ञ्छ॒दिर्-ह॑वि॒र्धान॑यो-रुदाह्रि॒यते॑ तृ॒तीय॑स्य हवि॒र्धान॒स्याव॑रुद्ध्यै॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धानं॒-विँष्णो॑ र॒राट॑मसि॒ विष्णोः᳚ पृ॒ष्ठम॒सीत्या॑ह॒ तस्मा॑देताव॒द्धा शिरो॒ विष्यू॑तं॒-विँष्णो॒-स्स्यूर॑सि॒ विष्णो᳚र्ध्रु॒वम॒सीत्या॑ह वैष्ण॒वग्ं हि दे॒वत॑या हवि॒र्धानं॒-यँ-म्प्र॑थ॒म-ङ्ग्र॒न्थि-ङ्ग्र॑थ्नी॒याद्य-त्त-न्न वि॑स्र॒ग्ं॒ सये॒दमे॑हेनाद्ध्व॒र्युः प्रमी॑येत॒ तस्मा॒-थ्स वि॒स्रस्यः॑ ॥ 48 ॥
(पत्नी॑ -हन्यु-र्वा पृथि॒व्या-विष्यू॑तं॒-विँष्णोः॒-षड्विग्ं॑शतिश्च) (अ. 9)
दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒व इत्यभ्रि॒मा द॑त्ते॒ प्रसू᳚त्या अ॒श्विनो᳚ र्बा॒हुभ्या॒मित्या॑हा॒श्विनौ॒ हि दे॒वाना॑मद्ध्व॒र्यू आस्ता᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या॒मित्या॑ह॒ यत्यै॒ वज्र॑ इव॒ वा ए॒षा यदभ्रि॒रभ्रि॑रसि॒ नारि॑र॒सीत्या॑ह॒ शान्त्यै॒ काण्डे॑ काण्डे॒ वै क्रि॒यमा॑णे य॒ज्ञग्ं रक्षाग्ं॑सि जिघाग्ंसन्ति॒ परि॑लिखित॒ग्ं॒ रक्षः॒ परि॑लिखिता॒ अरा॑तय॒ इत्या॑ह॒ रक्ष॑सा॒-मप॑हत्या [रक्ष॑सा॒-मप॑हत्यै, इ॒दम॒हग्ं] 49
इ॒दम॒हग्ं रक्ष॑सो ग्री॒वा अपि॑ कृन्तामि॒ यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्म इत्या॑ह॒ द्वौ वाव पुरु॑षौ॒ य-ञ्चै॒व द्वेष्टि॒ यश्चै॑न॒-न्द्वेष्टि॒ तयो॑-रे॒वा-ऽन॑न्तराय-ङ्ग्री॒वाः कृ॑न्तति दि॒वे त्वा॒-ऽन्तरि॑क्षाय त्वा पृथि॒व्यै त्वेत्या॑है॒भ्य ए॒वैनां᳚-लोँ॒केभ्यः॒ प्रोक्ष॑ति प॒रस्ता॑-द॒र्वाची॒-म्प्रोक्ष॑ति॒ तस्मा᳚- [तस्मा᳚त्, प॒रस्ता॑-] 50
-त्प॒रस्ता॑-द॒र्वाची᳚-म्मनु॒ष्या॑ ऊर्ज॒मुप॑ जीवन्ति क्रू॒रमि॑व॒ वा ए॒त-त्क॑रोति॒ य-त्खन॑त्य॒पो-ऽव॑ नयति॒ शान्त्यै॒ यव॑मती॒रव॑ नय॒त्यूर्ग्वै यव॒ ऊर्गु॑दु॒बंर॑ ऊ॒र्जैवोर्ज॒ग्ं॒ सम॑र्धयति॒ यज॑मानेन॒ सम्मि॒तौदु॑बंरी भवति॒ यावा॑ने॒व यज॑मान॒स्ताव॑ती-मे॒वास्मि॒-न्नूर्ज॑-न्दधाति पितृ॒णाग्ं सद॑नम॒सीति॑ ब॒र्॒हिरव॑ स्तृणाति पितृदेव॒त्या᳚(1॒)ग्ग्॒- [पितृदेव॒त्या᳚म्, ह्ये॑त-द्यन्निखा॑तं॒-] 51
-ह्ये॑त-द्यन्निखा॑तं॒-यँ-द्ब॒र्॒हि-रन॑वस्तीर्य मिनु॒या-त्पि॑तृदेव॒त्या॑ निखा॑ता स्या-द्ब॒र्॒हि-र॑व॒स्तीर्य॑ मिनोत्य॒स्या-मे॒वैना᳚-म्मिनो॒त्यथो᳚ स्वा॒रुह॑-मे॒वैना᳚-ङ्करो॒त्यु-द्दिवग्ग्॑ स्तभा॒ना-ऽऽन्तरि॑क्ष-म्पृ॒णेत्या॑है॒षां-लोँ॒कानां॒-विँधृ॑त्यै द्युता॒नस्त्वा॑ मारु॒तो मि॑नो॒त्वित्या॑ह द्युता॒नो ह॑ स्म॒ वै मा॑रु॒तो दे॒वाना॒-मौदु॑बंरी-म्मिनोति॒ तेनै॒वै- [तेनै॒व, ए॒ना॒-म्मि॒नो॒ति॒ ब्र॒ह्म॒वनि॑-न्त्वा] 52
-ना᳚-म्मिनोति ब्रह्म॒वनि॑-न्त्वा क्षत्र॒वनि॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-द्घृ॒तेन॑ द्यावापृथिवी॒ आ पृ॑णेथा॒मित्यौदु॑बंर्या-ञ्जुहोति॒ द्यावा॑पृथि॒वी ए॒व रसे॑नानक्त्या॒-न्तम॒न्व-व॑स्रावयत्या॒न्तमे॒व यज॑मान॒-न्तेज॑सा-नक्त्यै॒न्द्रम॒सीति॑ छ॒दिरधि॒ नि द॑धात्यै॒न्द्रग्ं हि दे॒वत॑या॒ सदो॑ विश्वज॒नस्य॑ छा॒येत्या॑ह विश्वज॒नस्य॒ ह्ये॑षा छा॒या य-थ्सदो॒ नव॑छदि॒ [नव॑छदि, तेज॑स्कामस्य] 53
तेज॑स्कामस्य मिनुया-त्त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ सम्मि॑त॒-न्तेज॑स्त्रि॒वृ-त्ते॑ज॒स्व्ये॑व भ॑व॒-त्येका॑दश-छदीन्द्रि॒यका॑म॒-स्यैका॑दशाक्षरा त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रि॒य-न्त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रिया॒व्ये॑व भ॑वति॒ पञ्च॑दशछदि॒ भ्रातृ॑व्यवतः पञ्चद॒शो वज्रो॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै स॒प्तद॑शछदि प्र॒जाका॑मस्य सप्तद॒शः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒राप्त्या॒ एक॑विग्ंशतिछदि प्रति॒ष्ठाका॑म-स्यैकवि॒ग्ं॒श-स्स्तोमा॑ना-म्प्रति॒ष्ठा प्रति॑ष्ठित्या उ॒दरं॒-वैँ सद॒ ऊर्गु॑दु॒बंरो॑ मद्ध्य॒त औदु॑बंरी-म्मिनोति मद्ध्य॒त ए॒व प्र॒जाना॒मूर्ज॑-न्दधाति॒ तस्मा᳚- [तस्मा᳚त्, म॒द्ध्य॒त ऊ॒र्जा] 54
-न्मद्ध्य॒त ऊ॒र्जा भु॑ञ्जते यजमानलो॒के वै दक्षि॑णानि छ॒दीग्ंषि॑ भ्रातृव्यलो॒क उत्त॑राणि॒ दक्षि॑णा॒न्युत्त॑राणि करोति॒ यज॑मान-मे॒वा-य॑जमाना॒दुत्त॑र-ङ्करोति॒ तस्मा॒-द्यज॑मा॒नो-ऽय॑जमाना॒दुत्त॑रो ऽन्तर्व॒र्तान् क॑रोति॒ व्यावृ॑त्त्यै॒ तस्मा॒दर॑ण्य-म्प्र॒जा उप॑ जीवन्ति॒ परि॑ त्वा गिर्वणो॒ गिर॒ इत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैतदिन्द्र॑स्य॒ स्यूर॒सीन्द्र॑स्य ध्रु॒वम॒सीत्या॑है॒न्द्रग्ं हि दे॒वत॑या॒ सदो॒ य-म्प्र॑थ॒म-ङ्ग्र॒न्थि-ङ्ग्र॑थ्नी॒याद्य-त्त-न्न वि॑स्र॒ग्ं॒ सये॒दमे॑हेनाद्ध्व॒र्युः प्रमी॑येत॒ तस्मा॒-थ्स वि॒स्रस्यः॑ ॥ 55 ॥
(अप॑हत्यै॒ - तस्मा᳚त् - पितृदेव॒त्यं॑ - तेनै॒व - नव॑छदि॒ - तस्मा॒थ् - सदः॒ - पञ्च॑दश च) (अ. 10)
शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वा ह॑वि॒र्धाने॑ खायन्ते॒ तस्मा᳚-च्छी॒र्॒ष-न्प्रा॒णा अ॒धस्ता᳚-त्खायन्ते॒ तस्मा॑-द॒धस्ता᳚-च्छी॒र्​ष्णः प्रा॒णा र॑क्षो॒हणो॑ वलग॒हनो॑ वैष्ण॒वा-न्ख॑ना॒मीत्या॑ह वैष्ण॒वा हि दे॒वत॑योपर॒वा असु॑रा॒ वै नि॒र्यन्तो॑ दे॒वाना᳚-म्प्रा॒णेषु॑ वल॒गा-न्न्य॑खन॒-न्ता-न्बा॑हुमा॒त्रे-ऽन्व॑विन्द॒-न्तस्मा᳚-द्बाहुमा॒त्राः खा॑यन्त इ॒दम॒ह-न्तं-वँ॑ल॒ग-मुद्व॑पामि॒ [ ] 56
य-न्नः॑ समा॒नो यमस॑मानो निच॒खानेत्या॑ह॒ द्वौ वाव पुरु॑षौ॒ यश्चै॒व स॑मा॒नो यश्चास॑मानो॒ यमे॒वास्मै॒ तौ व॑ल॒ग-न्नि॒खन॑त॒स्त-मे॒वोद्व॑पति॒ सन्तृ॑णत्ति॒ तस्मा॒-थ्सन्तृ॑ण्णा अन्तर॒तः प्रा॒णा न स-म्भि॑नत्ति॒ तस्मा॒-दस॑भिन्न्नाः प्रा॒णा अ॒पो-ऽव॑ नयति॒ तस्मा॑-दा॒र्द्रा अ॑न्तर॒तः प्रा॒णा यव॑मती॒-रव॑ नय॒- [-रव॑ नयति, ऊर्ग्वै] 57
-त्यूर्ग्वै यवः॑ प्रा॒णा उ॑पर॒वाः प्रा॒णेष्वे॒वोर्ज॑-न्दधाति ब॒र्॒हिरव॑ स्तृणाति॒ तस्मा᳚ल्लोम॒शा अ॑न्तर॒तः प्रा॒णा आज्ये॑न॒ व्याघा॑रयति॒ तेजो॒ वा आज्य॑-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वाः प्रा॒णेष्वे॒व तेजो॑ दधाति॒ हनू॒ वा ए॒ते य॒ज्ञस्य॒ यद॑धि॒षव॑णे॒ न स-न्तृ॑ण॒त्त्य स॑तृंण्णे॒ हि हनू॒ अथो॒ खलु॑ दीर्घसो॒मे स॒तृन्द्ये॒ धृत्यै॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद्ध॑वि॒र्धान॑- [यद्ध॑वि॒र्धान᳚म्, प्रा॒णा उ॑पर॒वा हनू॑] 58
-म्प्रा॒णा उ॑पर॒वा हनू॑ अधि॒षव॑णे जि॒ह्वा चर्म॒ ग्रावा॑णो॒ दन्ता॒ मुख॑माहव॒नीयो॒ नासि॑को-त्तरवे॒दि-रु॒दर॒ग्ं॒ सदो॑ य॒दा खलु॒ वै जि॒ह्वया॑ द॒थ्स्वधि॒ खाद॒त्यथ॒ मुख॑-ङ्गच्छति य॒दा मुख॒-ङ्गच्छ॒त्यथो॒दर॑-ङ्गच्छति॒ तस्मा᳚द्धवि॒र्धाने॒ चर्म॒न्नधि॒ ग्राव॑भिरभि॒षुत्या॑-ऽऽहव॒नीये॑ हु॒त्वा प्र॒त्यञ्चः॑ प॒रेत्य॒ सद॑सि भक्षयन्ति॒ यो वै वि॒राजो॑ यज्ञमु॒खे दोहं॒-वेँद॑ दु॒ह ए॒वै ना॑मि॒यं-वैँ वि॒रा-ट्तस्यै॒ त्वक्चर्मोधो॑-ऽधि॒षव॑णे॒ स्तना॑ उपर॒वा ग्रावा॑णो व॒थ्सा ऋ॒त्विजो॑ दुहन्ति॒ सोमः॒ पयो॒ य ए॒वं-वेँद॑ दु॒ह ए॒वैना᳚म् ॥ 59 ॥
(व॒पा॒मि॒-यव॑मती॒रव॑ नयति-हवि॒र्धान॑-मे॒व-त्रयो॑विग्ंशतिश्च) (अ. 11)
(यदु॒भौ - दे॑वासु॒राः मि॒थ - स्तेषाग्ं॑ - सुव॒र्गं - ँयद्वा अनी॑शानः - पु॒रोह॑विषि॒ - तेभ्यः॒ - सोत्त॑रवे॒दि - र्ब॒द्धन् - दे॒वस्या-ऽभ्रिं॒-वँज्रः - शिरो॒ वा - एका॑दश )
(यदु॒भा - वित्या॑ह दे॒वानां᳚ - ँय॒ज्ञो दे॒वेभ्यो॒ - न रथा॑य॒ - यज॑मानाय - प॒रस्ता॑द॒र्वाची॒ - न्नव॑ पञ्चा॒शत्)
(यदु॒भौ, दु॒ह ए॒वैना᳚म्)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे द्वितीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
yadu॒bhau vi॒mucyā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇī॒yā-dya॒jñaṃ-vi~cchi̭ndyā॒-dyadu॒bhāva-vi̭mucya॒ yathā-'nā̭gatāyā-''ti॒thya-ṅkri॒yatḙ tā॒dṛge॒va ta-dvimṷkto॒-'nyo̭-'na॒ḍvā-nbhava॒tya vi̭mukto॒-'nyo-'thā̭-''ti॒thya-ṅgṛ̭hṇāti ya॒jñasya॒ santa̭tyai॒ patnya॒nvāra̭bhate॒ patnī॒ hi pārī̭ṇahya॒syeśe॒ patni̭yai॒ vānṷmata॒-nnirva̭pati॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vai- [patni̭yā e॒va, e॒ṣa] 1
-ṣa ya॒jñasyā᳚nvāra॒bhoṃ 'na̭vacchittyai॒ yāva̭-dbhi॒rvai rājā̭-'nuca॒rairā॒gaccha̭ti॒ sarve᳚bhyo॒ vai tebhya̭ āti॒thya-ṅkri̭yate॒ chandāgṃ̭si॒ khalu॒ vai soma̭sya॒ rājño̭-'nuca॒rāṇya॒gne-rā̭ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ soma̭syā-''ti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha tri॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karo॒tyati̭therāti॒thyama̭si॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha॒ jaga̭tyā [jaga̭tyai, e॒vaitena̭] 2
e॒vaitena̭ karotya॒gnaye᳚ tvā rāyaspoṣa॒dāvnne॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭hānu॒ṣṭubha̭ e॒vaitena̭ karoti śye॒nāya̭ tvā soma॒bhṛte॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha gāyatri॒yā e॒vaitena̭ karoti॒ pañca॒ kṛtvo̭ gṛhṇāti॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe brahmavā॒dino̭ vadanti॒ kasmā᳚-thsa॒tyā-dgā̭yatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyata॒ iti॒ yade॒vā-'da-ssoma॒mā- [yade॒vā-'da-ssoma॒mā, āha̭ra॒-ttasmā᳚-] 3
-'ha̭ra॒-ttasmā᳚-dgāyatri॒yā ṷbha॒yata̭ āti॒thyasya̭ kriyate pu॒rastā᳚cco॒ pari̭ṣṭācca॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ti॒thya-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ tasmā᳚nnava॒dhā śiro॒ viṣyṷ̄ta॒-nnava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭tā॒steja̭stri॒vṛ-tteja̭ e॒va ya॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti॒ nava̭kapālaḥ puro॒ḍāśo̭ bhavati॒ te traya̭strikapā॒lāstri॒vṛtā᳚ prā॒ṇena॒ sammi̭tāstri॒vṛdvai [ ] 4
prā॒ṇa-stri॒vṛta̭me॒va prā॒ṇama̭bhipū॒rvaṃ-ya~॒jñasya̭ śī॒r॒ṣa-nda̭dhāti pra॒jāpa̭te॒rvā e॒tāni॒ pakṣmā̭ṇi॒ yada̭śvavā॒lā ai᳚kṣa॒vī ti॒raścī॒ yadāśva̭vālaḥ prasta॒ro bhava̭tyaikṣa॒vī ti॒raścī᳚ pra॒jāpa̭tere॒va taccakṣu॒-ssambha̭rati de॒vā vai yā āhṷtī॒rajṷhavu॒stā asṷrā ni॒ṣkāva̭māda॒-nte de॒vāḥ kā᳚r​ṣma॒rya̭mapaśyan karma॒ṇyo̭ vai karmai̭nena kurvī॒teti॒ te kā᳚r​ṣmarya॒mayā᳚-npari॒dhī- [-npari॒dhīn, a॒ku॒rva॒ta॒ tairvai] 5
-na̭kurvata॒ tairvai te rakṣā॒g॒syapā᳚ghnata॒ ya-tkā᳚r​ṣmarya॒mayāḥ᳚ pari॒dhayo॒ bhava̭nti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ sagg​ spa̭r​śayati॒ rakṣa̭sā॒mana̭nva-vacārāya॒ na pu॒rastā॒-tpari̭ dadhātyādi॒tyo hyḙvodya-npu॒rastā॒-drakṣāg̭syapa॒hantyū॒rdhve sa॒midhā॒vā da̭dhātyu॒pari̭ṣṭāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yajṷṣā॒-'nyā-ntū॒ṣṇīma॒nyā-mmi̭thuna॒tvāya॒ dve ā da̭dhāti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai brahmavā॒dino̭ vada- [vadanti, a॒gniśca॒ vā] 6
-ntya॒gniśca॒ vā e॒tau soma̭śca ka॒thā somā̭yā-''ti॒thya-ṅkri॒yate॒ nāgnaya॒ iti॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara̭ti॒ tenai॒vāgnaya̭ āti॒thya-ṅkri̭ya॒te 'tho॒ khalvā̭hura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ yaddha॒virā॒sādyā॒gni-mmantha̭ti ha॒vyāyai॒vā-''sa̭nnāya॒ sarvā̭ de॒vatā̭ janayati || 7 ||
(patni̭yā e॒va - jaga̭tyā॒ - ā - tri॒vṛdvai - pa̭ri॒dhīn - va̭da॒ntye - ka̭catvārigṃśacca) (a. 1)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚-'(1॒)nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yāti̭ṣṭhamānāḥ pañca॒dhā vya̭krāmanna॒gnirvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-rbṛha॒spati॒-rviśvai᳚rde॒vaistḙ 'manya॒ntāsṷrebhyo॒ vā i॒da-mbhrātṛ̭vyebhyo raddhyāmo॒ yanmi॒tho vipri̭yā॒-ssmo yā na̭ i॒māḥ pri॒yāsta॒nuva॒stā-ssa॒mava̭dyāmahai॒ tābhya॒-ssa nir-ṛ̭cchā॒dyo [nir-ṛ̭cchā॒dyaḥ, naḥ॒ pra॒tha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚] 8
naḥ̭ pratha॒mo᳚(1॒)-'nyo᳚-'nyasmai॒ druhyā॒diti॒ tasmā॒dya-ssatā̭nūnaptriṇā-mpratha॒mo druhya̭ti॒ sa ārti॒mārccha̭ti॒ ya-ttā̭nūna॒ptragṃ sa̭mava॒dyati॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ pañca॒ kṛtvo-'va̭dyati pañca॒dhā hi te ta-thsa̭ma॒vādya॒ntātho॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundha॒ āpa̭taye tvā gṛhṇā॒mītyā̭ha prā॒ṇo vā [prā॒ṇo vai, āpa̭tiḥ] 9
āpa̭tiḥ prā॒ṇame॒va prī̭ṇāti॒ pari̭pataya॒ ityā̭ha॒ mano॒ vai pari̭pati॒rmana̭ e॒va prī̭ṇāti॒ tanū॒naptra॒ ityā̭ha ta॒nuvo॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta śākva॒rāyetyā̭ha॒ śaktyai॒ hi te tā-ssa̭ma॒vādya̭nta॒ śakma॒-nnoji̭ṣṭhā॒yetyā॒hauji̭ṣṭha॒gṃ॒ hi te ta dā॒tmanaḥ̭ sama॒vādya॒ntā--nā̭dhṛṣṭa-masyanādhṛ॒ṣya-mityā॒hā-'nā̭dhṛṣṭa॒gg॒ hyḙtada̭nādhṛ॒ṣya-nde॒vānā॒-moja॒ [de॒vānā॒-mojaḥ̭, ityā̭ha] 10
ityā̭ha de॒vānā॒g॒ hyḙtadojo̭-'bhiśasti॒pā a̭nabhiśaste॒nyamityā̭hā-bhiśasti॒pā hyḙtada̭ -nabhiśaste॒nyamanṷ me dī॒kṣā-ndī॒kṣāpa̭ti-rmanyatā॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒taṃ-vai~ de॒vā vajra̭-ṅkṛ॒tvā soma̭maghna-nnanti॒kami̭va॒ khalu॒ vā a̭syai॒tacca̭ranti॒ ya-ttā̭nūna॒ptreṇa̭ pra॒cara̭ntya॒gṃ॒ śuragṃ̭ śuste deva so॒mā-'' pyā̭yatā॒-mityā̭ha॒ ya- [-mityā̭ha॒ yat, e॒vāsyā̭-] 11
-de॒vāsyā̭-puvā॒yate॒ yanmīya̭te॒-tade॒vāsyai॒tenā-'' pyā̭yaya॒tyā tubhya॒mindraḥ̭ pyāyatā॒mā tvamindrā̭ya pyāya॒svetyā̭-ho॒bhāve॒vendra̭-ñca॒ soma॒-ñcā-''pyā̭yaya॒tyā pyā̭yaya॒ sakhī᳚n-thsa॒nyā me॒dhayetyā̭ha॒rtvijo॒ vā a̭sya॒ sakhā̭ya॒stā-ne॒vā-''pyā̭yayati sva॒sti tḙ deva soma su॒tyāma̭śī॒ye- [su॒tyāma̭śī॒ya, ityā̭hā॒ ''śiṣa̭-] 12
-tyā̭hā॒ ''śiṣa̭-me॒vaitāmā śā᳚ste॒ pra vā e॒te᳚-'smā-llo॒kāccya̭vante॒ ye soma̭mā-pyā॒yaya̭ntya-ntarikṣadeva॒tyo̭ hi soma॒ āpyā̭yita॒ eṣṭā॒ rāyaḥ॒ preṣe bhagā॒yetyā̭ha॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā̭me॒va na̭ma॒skṛtyā॒smin ~lo॒ke prati̭ tiṣṭhanti devāsu॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā bibhya̭to॒-'gni-mprāvi̭śa॒-ntasmā̭dāhura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti॒ te᳚- [de॒vatā॒ iti॒ te, a॒gnime॒va] 13
-'gnime॒va varṷ̄tha-ṅkṛ॒tvā 'sṷrāna॒bhya̭bhava-nna॒gnimi̭va॒ khalu॒ vā e॒ṣa pravi̭śati॒ yo̭-'vāntaradī॒kṣāmu॒paiti॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavatyā॒tmāna̭me॒va dī॒kṣayā̭ pāti pra॒jāma̭vāntaradī॒kṣayā̭ santa॒rā-mmekha̭lāgṃ sa॒māya̭cchate pra॒jā hyā᳚tmano-'nta̭ratarā ta॒ptavra̭to bhavati॒ mada̭ntībhirmārjayate॒ nir​hya̭gni-śśī॒tena॒ vāya̭ti॒ sami̭ddhyai॒ yā tḙ agne॒ rudri̭yā ta॒nūrityā̭ha॒ svayai॒vaina̭-dde॒vata̭yā vratayati sayoni॒tvāya॒ śāntyai᳚ || 14 ||
(yo - vā - oja̭ - āha॒ ya - da̭śī॒ye - ti॒ te᳚ - 'gna॒ - ekā̭daśa ca) (a. 2)
teṣā॒masṷrāṇā-nti॒sraḥ pura̭ āsa-nnaya॒sma-yya̭va॒mā-'tha̭ raja॒tā-'tha॒ hari̭ṇī॒ tā de॒vā jetu॒-nnāśa̭knuva॒-ntā ṷpa॒sadai॒vāji̭gīṣa॒-ntasmā̭dāhu॒ryaścai॒vaṃ-ve~da॒ yaśca॒ nopa॒sadā॒ vai ma̭hāpu॒ra-ñja̭ya॒ntīti॒ ta iṣu॒gṃ॒ sama̭skurvatā॒- gnimanī̭ka॒gṃ॒ somagṃ̭ śa॒lyaṃ-vi~ṣṇu॒-nteja̭na॒-nte᳚-'bruva॒n ka i॒māma̭siṣya॒tīti̭ [ ] 15
ru॒dra itya̭bruva-nru॒dro vai krū॒ra-sso᳚-'sya॒tviti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇā a॒hame॒va pa̭śū॒nā-madhi̭patirasā॒nīti॒ tasmā᳚-dru॒draḥ pa̭śū॒nā-madhi̭pati॒stāgṃ ru॒dro-'vā̭sṛja॒-thsa ti॒sraḥ puro̭ bhi॒ttvaibhyo lo॒kebhyo- 'sṷrā॒-nprāṇṷdata॒ yadṷpa॒sada̭ upasa॒dyante॒ bhrātṛ̭vyaparāṇutyai॒ nānyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhuyā॒-dyada॒nyāmāhṷti-mpu॒rastā᳚-jjuhu॒yā- [-jjuhu॒yāt, a॒nyanmukha̭-ṅkuryā-] 16
-da॒nyanmukha̭-ṅkuryā-thsru॒veṇā̭-'ghā॒ramā ghā̭rayati ya॒jñasya॒ prajñā᳚tyai॒ parāṃ̭ati॒kramya̭ juhoti॒ parā̭ca e॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ yaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ puna̭ratyā॒kramyo̭pa॒sada̭-ñjuhoti pra॒ṇudyai॒vaibhyo lo॒kebhyo॒ bhrātṛ̭vyāñji॒tvā bhrā̭tṛvyalo॒ka-ma॒bhyāro̭hati de॒vā vai yāḥ prā॒tarṷpa॒sada̭ u॒pāsī̭da॒-nnahna॒stābhi॒rasṷrā॒-nprāṇṷdanta॒ yā-ssā॒yagṃ rātri̭yai॒ tābhi॒rya-thsā॒ya-mprā̭ta-rupa॒sada̭- [-rupa॒sadaḥ̭, u॒pa॒sa॒dyantḙ] 17
upasa॒dyantḙ 'horā॒trābhyā̭me॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ yāḥ prā॒taryā॒jyā᳚-ssyustā-ssā॒ya-mpṷro-'nuvā॒kyāḥ᳚ kuryā॒dayā̭tayāmatvāya ti॒sra ṷpa॒sada॒ upai̭ti॒ traya̭ i॒me lo॒kā i॒māne॒va lo॒kā-nprī̭ṇāti॒ ṣaṭ-thsa-mpa̭dyante॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tūne॒va prī̭ṇāti॒ dvāda̭śā॒hīne॒ soma॒ upai̭ti॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssa̭van​thsa॒rame॒va prī̭ṇāti॒ catṷrvigṃśati॒-ssa- [catṷrvigṃśati॒-ssam, pa॒dya॒nte॒ catṷrvigṃśati-] 18
-mpa̭dyante॒ catṷrvigṃśati-rardhamā॒sā a̭rdhamā॒sāne॒va prī̭ṇā॒tyārā᳚grā-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒-'smi-nmḙ lo॒ke-'rdhṷkagg​ syā॒dityeka॒magre-'tha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒ṣā vā ārā᳚grā 'vāntaradī॒kṣā 'sminne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati pa॒rova̭rīyasī-mavāntaradī॒kṣā-mupḙyā॒dyaḥ kā॒mayḙtā॒muṣmi̭-nme lo॒ke-'rdhṷkagg​ syā॒diti̭ ca॒turo-'gre 'tha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒ṣā vai pa॒rova̭rīyasya-vāntaradī॒kṣā 'muṣmi̭nne॒vāsmai̭ lo॒ke-'rdhṷka-mbhavati || 19 ||
(a॒si॒ṣya॒tīti̭ - juhu॒yāth - sā॒ya-mprā̭tarupa॒sada॒ - ścatṷrvigṃśati॒-ssaṃ - ca॒turo-'gre॒ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 3)
su॒va॒rgaṃ-vā~ e॒te lo॒kaṃ-ya~̭nti॒ ya ṷpa॒sada̭ upa॒yanti॒ teṣāṃ॒-ya~ u॒nnaya̭te॒ hīya̭ta e॒va sa noda̭ne॒ṣīti॒ sū᳚nnīyamiva॒ yo vai svā॒rthetāṃ᳚-ya~॒tāg​ śrā॒nto hīya̭ta u॒ta sa ni॒ṣṭyāya̭ sa॒ha va̭sati॒ tasmā᳚-thsa॒kṛdu॒nnīya॒ nāpa̭ra॒munna̭yeta da॒ddhnonna̭yetai॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒va pa॒śūnava̭ rundhe [ ] 20
ya॒jño de॒vebhyo॒ nilā̭yata॒ viṣṇṷ̄ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā sa pṛ̭thi॒vī-mprāvi̭śa॒-tta-nde॒vā hastā᳚n-thsa॒gṃ॒ rabhyai᳚ccha॒-ntamindra̭ u॒paryṷpa॒ryatya̭krāma॒-thso᳚-'bravī॒-tko mā॒-'yamu॒paryṷpa॒ryatya̭kramī॒-ditya॒ha-ndu॒rge hantetyatha॒ kastvamitya॒ha-ndu॒rgādāha॒rteti॒ so᳚-'bravī-ddu॒rge vai hantā̭-'vocathā varā॒ho̭-'yaṃ-vā~̭mamo॒ṣa- [-~vā̭mamo॒ṣaḥ, sa॒ptā॒nā] 21
-ssa̭ptā॒nā-ṅgi̭rī॒ṇā-mpa॒rastā᳚dvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā-mbibharti॒ ta-ñja̭hi॒ yadi̭ du॒rge hantā-'sīti॒ sa da̭rbhapuñjī॒lamu॒-dvṛhya̭ sa॒pta gi॒rī-nbhi॒ttvā tama̭ha॒n-thso᳚-'bravī-ddu॒rgādvā āha̭rtāvocathā e॒tamā ha॒reti॒ tame᳚bhyo ya॒jña e॒va ya॒jñamā-'ha̭ra॒dya-ttadvi॒ttaṃ-ve~dya॒masṷrāṇā॒-mavi̭ndanta॒ tadekaṃ॒-ve~dyai̭ vedi॒tva-masṷrāṇāṃ॒- [-masṷrāṇām, vā i॒yamagra̭] 22
-~vā i॒yamagra̭ āsī॒-dyāva॒dāsī̭naḥ parā॒paśya̭ti॒ tāva̭-dde॒vānā॒-nte de॒vā a̭bruva॒nnastve॒va no॒-'syāmapīti॒ kiya̭dvo dāsyāma॒ iti॒ yāva̭di॒yagṃ sa̭lāvṛ॒kī triḥ pa̭ri॒krāma̭ti॒ tāva̭nno da॒tteti॒ sa indraḥ̭ salāvṛ॒kī rū॒pa-ṅkṛ॒tvemā-ntri-ssa॒rvataḥ॒ parya̭krāma॒-ttadi॒māma̭vindanta॒ yadi॒māmavi̭ndanta॒ ta-dvedyai̭ vedi॒tvagṃ [vedi॒tvam, sā vā i॒yagṃ] 23
sā vā i॒yagṃ sarvai॒va vedi॒riya̭ti śakṣyā॒mīti॒ tvā a̭va॒māya̭ yajante tri॒gṃ॒śa-tpa॒dāni̭ pa॒ścā-tti॒raścī̭ bhavati॒ ṣaṭtrigṃ̭śa॒-tprācī॒ catṷrvigṃśatiḥ pu॒rastā᳚-tti॒raścī॒ daśa̭daśa॒ sampa̭dyante॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vānnādya॒mava̭ rundha॒ uddha̭nti॒ yade॒vāsyā̭ ame॒ddhya-ntadapa̭ ha॒ntyuddha̭nti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ parā̭ bhavanti ba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti॒ tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ puna॒rā bha̭va॒ntyutta̭ra-mba॒r॒hiṣa̭ uttaraba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāti pra॒jā vai ba॒r॒hiryaja̭māna uttara ba॒r॒hi ryaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no 'ya̭jamānā॒dutta̭raḥ || 24 ||
(ru॒ndhe॒ - vā॒ma॒mo॒ṣo - vḙdi॒tvamasṷrāṇāṃ - ~vedi॒tvaṃ - bha̭vanti॒ - pañca̭vigṃśatiśca) (a. 4)
yadvā anī̭śāno bhā॒ramā̭da॒tte vi vai sa li̭śate॒ ya-ddvāda̭śa sā॒hnasyo̭pa॒sada॒-ssyusti॒stro̭-'hīna̭sya ya॒jñasya॒ vilo̭ma kriyeta ti॒sra e॒va sā॒hnasyo̭pa॒sado॒ dvāda̭śā॒hīna̭sya ya॒jñasya̭ savīrya॒tvāyātho॒ salo̭ma kriyate va॒thsasyaika॒-sstano̭ bhā॒gī hi so-'thaika॒gg॒ stanaṃ̭-vra~॒tamupai॒tyatha॒ dvāvatha॒ trīnatha̭ ca॒tura̭ e॒tadvai [ ] 25
kṣu॒rapa̭vi॒ nāma̭ vra॒taṃ-ye~na॒ pra jā॒tā-nbhrātṛ̭vyā-nnu॒date॒ prati̭ jani॒ṣyamā̭ṇā॒natho॒ kanī̭yasai॒va bhūya॒ upai̭ti ca॒turo-'gre॒ stanā᳚n vra॒tamupai॒tyatha॒ trīnatha॒ dvāvathaika̭me॒tadvai sṷjagha॒na-nnāma̭ vra॒ta-nta̭pa॒syagṃ̭ suva॒rgya̭matho॒ praiva jā̭yate pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭ryavā॒gū rā̭ja॒nya̭sya vra॒ta-ṅkrū॒reva॒ vai ya̭vā॒gūḥ krū॒ra i̭va [krū॒ra i̭va, rā॒ja॒nyo̭ vajra̭sya] 26
rāja॒nyo̭ vajra̭sya rū॒pagṃ samṛ̭ddhyā ā॒mikṣā॒ vaiśya̭sya pākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai॒ payo᳚ brāhma॒ṇasya॒ tejo॒ vai brā᳚hma॒ṇastejaḥ॒ paya॒steja̭sai॒va tejaḥ॒ paya̭ ā॒tma-ndha॒tte 'tho॒ paya̭sā॒ vai garbhā̭ vardhante॒ garbha̭ iva॒ khalu॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yada̭sya॒ payo᳚ vra॒ta-mbhava̭tyā॒tmāna̭me॒va ta-dva̭rdhayati॒ trivra̭to॒ vai manṷrāsī॒-ddvivra̭tā॒ asṷrā॒ eka̭vratā [eka̭vratāḥ, de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne] 27
de॒vāḥ prā॒tarma॒ddhyandi̭ne sā॒ya-nta-nmano᳚rvra॒tamā̭sī-tpākaya॒jñasya̭ rū॒pa-mpuṣṭyai᳚ prā॒taśca̭ sā॒ya-ñcāsṷrāṇā-nnirma॒ddhya-ṅkṣu॒dho rū॒pa-ntata॒ste parā̭-'bhava-nma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre de॒vānā॒-ntata॒stḙ-'bhavan-thsuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒n॒. yada̭sya ma॒ddhyandi̭ne maddhyarā॒tre vra॒ta-mbhava̭ti maddhya॒to vā annḙna bhuñjate maddhya॒ta e॒va tadūrja̭-ndhatte॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ [bhava̭tyā॒tmanā᳚, parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo] 28
parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati॒ garbho॒ vā e॒ṣa ya-ddī᳚kṣi॒to yoni̭ rdīkṣitavimi॒taṃ-ya~-ddī᳚kṣi॒to dī᳚kṣitavimi॒tā-tpra॒vase॒-dyathā॒ yone॒rgarbha॒-sskanda̭ti tā॒dṛge॒va tanna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano̭ gopī॒thāyai॒ṣa vai vyā॒ghraḥ kṷlago॒po yada॒gnistasmā॒-dya-ddī᳚kṣi॒taḥ pra॒vase॒-thsa ḙnamīśva॒ro̭-'nū॒tthāya॒ hanto॒rna pra̭vasta॒vya̭mā॒tmano॒ guptyai̭ dakṣiṇa॒ta-śśa̭ya e॒tadvai yaja̭mānasyā॒ ''yata̭na॒gg॒sva e॒vā-''yata̭ne śaye॒ 'gnima̭bhyā॒vṛtya̭ śaye de॒vatā̭ e॒va ya॒jñama̭bhyā॒vṛtya̭ śaye || 29 ||
(e॒tadvai-krū॒ra i॒vai-ka̭vratā-ā॒tmanā॒-yaja̭mānasya॒-trayo̭daśa ca) (a. 5)
pu॒roha̭viṣi deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒maye॒topai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭meda॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭ye॒ditye॒tadvai pu॒roha̭virdeva॒yaja̭naṃ॒-ya~sya॒ hotā᳚ prātaranuvā॒ka -ma̭nubru॒va-nna॒gnima॒pa ā̭di॒tyama॒bhi vi॒paśya॒tyupai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭matya॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭yatyā॒pte dḙva॒yaja̭ne yājaye॒--dbhrātṛ̭vyavanta॒-mpanthāṃ᳚-vā~-'dhispa॒r॒śaye᳚-tka॒rtaṃ-vā~॒ yāva॒nnāna̭se॒ yāta॒vai [ ] 30
na rathā̭yai॒tadvā ā॒pta-ndḙva॒yaja̭namā॒pnotye॒va bhrātṛ̭vya॒-nnaina॒-mbhrātṛ̭vya āpno॒tyeko᳚nnate deva॒ya̭jane yājaye-tpa॒śukā̭ma॒-meko᳚nnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasaḥ pa॒śūna̭sṛjantānta॒rā sa̭dohavirdhā॒ne ṷnna॒tagg​ syā̭de॒tadvā eko᳚nnata-ndeva॒yaja̭na-mpaśu॒māne॒va bha̭vati॒ tryṷnnate deva॒yaja̭ne yājaye-thsuva॒rgakā̭ma॒-ntryṷnnatā॒dvai dḙva॒yaja̭nā॒daṅgi̭rasa-ssuva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya-nnanta॒rā ''ha̭va॒nīya̭-ñca havi॒rdhāna̭-ñco- [havi॒rdhāna̭-ñca, u॒nna॒tagg​ syā̭danta॒rā] 31
-nna॒tagg​ syā̭danta॒rā ha̭vi॒rdhāna̭-ñca॒ sada̭ścānta॒rā sada̭śca॒ gār​ha̭patya-ñcai॒tadvai tryṷnnata-ndeva॒yaja̭nagṃ suva॒rgame॒va lo॒kamḙti॒ prati̭ṣṭhite deva॒yaja̭ne yājaye-tprati॒ṣṭhākā̭mame॒tadvai prati̭ṣṭhita-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒rvataḥ̭ sa॒ma-mpratye॒va ti̭ṣṭhati॒ yatrā॒nyā a̭nyā॒ oṣa̭dhayo॒ vyati̭ṣaktā॒-ssyusta-dyā̭jaye-tpa॒śukā̭mame॒tadvai pa̭śū॒nāgṃ rū॒pagṃ rū॒peṇai॒vāsmai̭ pa॒śū- [pa॒śūn, ava̭ rundhe] 32
-nava̭ rundhe paśu॒māne॒va bha̭vati॒ nir-ṛ̭tigṛhīte deva॒yaja̭ne yājaye॒dya-ṅkā॒mayḙta॒ nir-ṛ̭tyāsya ya॒jña-ṅgrā̭hayeya॒mitye॒tadvai nir-ṛ̭tigṛhīta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-ya~-thsa॒dṛśyai̭ sa॒tyā̭ ṛ॒kṣa-nnir-ṛ̭tyai॒vāsya̭ ya॒jña-ṅgrā̭hayati॒ vyāvṛ̭tte deva॒yaja̭ne yājaye-dvyā॒vṛtkā̭maṃ॒-ya~-mpātrḙ vā॒ talpḙ vā॒ mīmāgṃ̭sera-nprā॒cīna̭māhava॒nīyā᳚-tprava॒ṇagg​ syā᳚-tpratī॒cīna॒-ṅgār​ha̭patyāde॒tadvai vyāvṛ̭tta-ndeva॒yaja̭naṃ॒-vi~ pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vye॒ṇā- ''va̭rtate॒ naina॒-mpātre॒ na talpḙ mīmāgṃ sante kā॒ryḙ deva॒yaja̭ne yājaye॒-dbhūti̭kāma-ṅkā॒yā̭ vai purṷṣo॒ bhava̭tye॒va || 33 ||
(yāta॒vai - ha̭vi॒rdhāna̭-ñca - pa॒śūn - pā॒pmanā॒ - 'ṣṭāda̭śa ca) (a. 6)
tebhya̭ uttarave॒di-ssi॒gṃ॒hī rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā-'pa॒kramyā̭tiṣṭha॒-tte de॒vā a̭manyanta yata॒rān. vā i॒yamṷpāva॒rthsyati॒ ta i॒da-mbha̭viṣya॒ntīti॒ tāmupā̭mantrayanta॒ sā-'bra̭vī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ sarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñavatha॒ pūrvā॒-ntu mā॒-'gnerāhṷtiraśñavatā॒ iti॒ tasmā̭duttarave॒di-mpūrvā̭ma॒gne- rvyāghā̭rayanti॒ vārḙvṛta॒gg॒ hya̭syai॒ śamya̭yā॒ pari̭ mimīte॒ [mimīte, mātrai॒vā-'syai॒] 34
mātrai॒vā-'syai॒ sātho̭ yu॒ktenai॒va yu॒ktamava̭ rundhe vi॒ttāya̭nī me॒-'sītyā̭ha vi॒ttā hyḙnā॒nāva̭-tti॒ktāya̭nī me॒-'sītyā̭ha ti॒ktān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā nāthi॒tamityā̭ha nāthi॒tān. hyḙnā॒nāva॒dava̭tānmā vyathi॒tamityā̭ha vyathi॒tān. hyḙnā॒nāva̭-dvi॒de-ra॒gni-rnabho॒ nāmā- [-rnabho॒ nāmā̭, agnḙ aṅgira॒ iti॒] 35
-'gnḙ aṅgira॒ iti॒ trir​ha̭rati॒ ya e॒vaiṣu lo॒keṣva॒gnaya॒-stāne॒vāva̭ rundhe tū॒ṣṇī-ñca̭tu॒rthagṃ ha̭ra॒tyani̭-ruktame॒vāva̭ rundhe si॒gṃ॒hīra̭si mahi॒ṣīra॒sītyā̭ha si॒gṃ॒hīr​hyḙṣā rū॒pa-ṅkṛ॒tvobhayā̭-nanta॒rā 'pa॒kramyāti̭ṣṭhadu॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒mityā̭ha॒ yaja̭māname॒va pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ prathayati dhru॒vā- [dhru॒vā, a॒sīti॒ sagṃ ha̭nti॒] 36
-'sīti॒ sagṃ ha̭nti॒ dhṛtyai̭ de॒vebhyaḥ̭ śundhasva de॒vebhyaḥ̭ śumbha॒svetyava̭ co॒kṣati॒ pra ca̭ kirati॒ śuddhyā̭ indragho॒ṣastvā॒ vasṷbhiḥ pu॒rastā᳚-tpā॒tvityā̭ha di॒gbhya e॒vainā॒-mprokṣa̭ti de॒vāg​ścedṷ-ttarave॒diru॒pāva̭vartī॒haiva vi ja̭yāmahā॒ ityasṷrā॒ vajra̭mu॒dyatya̭ de॒vāna॒bhyā̭yanta॒ tāni̭ndragho॒ṣo vasṷbhiḥ pu॒rastā॒dapā̭- [pu॒rastā॒dapā̭, a॒nu॒da॒ta॒ mano̭javāḥ] 37
-nudata॒ mano̭javāḥ pi॒tṛbhi̭ rdakṣiṇa॒taḥ pracḙtā ru॒draiḥ pa॒ścā-dvi॒śvaka̭rmā-''di॒tyairṷttara॒to yade॒vamṷttarave॒di-mpro॒kṣati̭ di॒gbhya e॒va ta-dyaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdata॒ indro॒ yatī᳚n-thsālāvṛ॒kebhyaḥ॒ prāya̭ccha॒-ttā-nda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyā ā̭da॒n॒ ya-tprokṣa̭ṇīnā-mu॒cchiṣyḙta॒ ta-dda̭kṣiṇa॒ta ṷttarave॒dyai ni na̭ye॒-dyade॒va tatra̭ krū॒ra-nta-ttena̭ śamayati॒ ya-ndvi॒ṣyā-tta-ndhyā̭yecchu॒cai vaina̭marpayati || 38 ||
(mi॒mī॒te॒ - nāma̭ - dhru॒vā - 'pa̭ - śu॒cā - trīṇi̭ ca) ( ā7)
sotta̭rave॒dira̭bravī॒-thsarvā॒-nmayā॒ kāmā॒n vya̭śñava॒theti॒ te de॒vā a̭kāmaya॒ntāsṷrā॒-nbhrātṛ̭vyāna॒bhi bha̭ve॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si sapatnasā॒hī svāheti॒ te-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-na॒bhya̭bhava॒-nte-'sṷrā॒-nbhrātṛ̭vyā-nabhi॒bhūyā̭kāmayanta pra॒jāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si suprajā॒vani॒-ssvāheti॒ te pra॒jāma̭vindanta॒ te pra॒jāṃ-vi~॒ttvā- [pra॒jāṃ-vi~॒ttvā,a॒kā॒ma॒ya॒nta॒ pa॒śūn. ] 39
-'kā̭mayanta pa॒śūn. vi̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra̭si rāyaspoṣa॒vani॒-ssvāheti॒ te pa॒śūna̭vindanta॒ te pa॒śūn. vi॒ttvā-'kā̭mayanta prati॒ṣṭhāṃ-vi~̭ndema॒hīti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hī-ra̭syāditya॒vani॒-ssvāheti॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāma̭vindanta॒ ta i॒mā-mpra̭ti॒ṣṭhāṃ-vi~॒ttvā-'kā̭mayanta de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upḙyā॒meti॒ tḙ-'juhavu-ssi॒gṃ॒hīra॒syā va̭ha de॒vā-ndḙvaya॒te [ ] 40
yaja̭mānāya॒ svāheti॒ te de॒vatā̭ ā॒śiṣa॒ upā̭ya॒-npañca॒ kṛtvo॒ vyāghā̭rayati॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jño ya॒jñame॒vāva̭ rundhe 'kṣṇa॒yā vyāghā̭rayati॒ tasmā̭dakṣṇa॒yā pa॒śavo-'ṅgā̭ni॒ praha̭ranti॒ prati̭ṣṭhityai bhū॒tebhya॒stveti॒ sruca॒mudgṛ̭hṇāti॒ ya e॒va de॒vā bhū॒tāsteṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ pautṷdravā-npari॒dhī-npari̭ dadhātye॒ṣāṃ- [dadhātye॒ṣām, lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā] 41
-~lo॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyā a॒gnestrayo॒ jyāyāgṃ̭so॒ bhrāta̭ra āsa॒-nte de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~ha̭ntaḥ॒ prāmī̭yanta॒ so᳚-'gnira̭bibhedi॒tthaṃ-vā~va sya ārti॒mā-'ri̭ṣya॒tīti॒ sa nilā̭yata॒ sa yāṃ-va~na॒spati॒ṣvava̭sa॒ttā-mpūtṷdrau॒ yāmoṣa̭dhīṣu॒ tāgṃ sṷgandhi॒teja̭ne॒ yā-mpa॒śuṣu॒ tā-mpetva̭syānta॒rā śṛṅge॒ ta-nde॒vatāḥ॒ praiṣa̭maiccha॒-ntamanva̭vinda॒-nta-ma̭bruva॒- [-ma̭bruvann, upa̭ na॒ ā] 42
-nnupa̭ na॒ ā va̭rtasva ha॒vya-nno̭ va॒heti॒ so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai॒ yade॒va gṛ̭hī॒tasyāhṷtasya bahiḥpari॒dhi skandā॒-ttanme॒ bhrātṛ̭ṇā-mbhāga॒dheya̭-masa॒diti॒ tasmā॒-dya-dgṛ̭hī॒tasyā-'hṷtasya bahiḥpari॒dhi skanda̭ti॒ teṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti॒ so̭-'manyatā-'stha॒nvanto̭ me॒ pūrve॒ bhrāta̭raḥ॒ prāmḙṣatā॒-'sthāni̭ śātayā॒ iti॒ sa yā- [sa yāni̭, ] 43
-nya॒sthānyaśā̭tayata॒ ta-tpūtṷdrva-bhava॒-dyanmā॒gṃ॒ samupa̭mṛta॒-nta-dgulgṷlu॒ yade॒tān-thsa̭bhāṃ॒rān-thsa॒-mbhara̭tya॒gnime॒va ta-thsambha̭ratya॒gneḥ purī̭ṣa-ma॒sītyā̭hā॒-'gner​hyḙta-tpurī̭ṣaṃ॒-ya~-thsa̭mbhā॒rā atho॒ khalvā̭hure॒te vāvaina॒-nte bhrāta̭raḥ॒ pari̭ śere॒ ya-tpautṷdravāḥ pari॒dhaya॒ iti̭ || 44 ||
(vi॒ttvā - dḙvaya॒ta - e॒ṣā - ma̭bruva॒n - yāni॒ - catṷścatvārigṃśacca) (a. 8)
ba॒ddhamava̭ syati varuṇapā॒śāde॒vainḙ muñcati॒ praṇḙnekti॒ meddhyḙ e॒vainḙ karoti sāvitri॒yarcā hu॒tvā ha̭vi॒rdhāne॒ pra va̭rtayati savi॒tṛpra̭sūta e॒vaine॒ pra va̭rtayati॒ varṷṇo॒ vā e॒ṣa du॒rvāgṷbha॒yato̭ ba॒ddho yadakṣa॒-ssa yadu॒-thsarje॒-dyaja̭mānasya gṛ॒hā-na॒bhyuthsa̭rje-thsu॒vāgdḙva॒ duryā॒gṃ॒ ā va॒detyā̭ha gṛ॒hā vai duryā॒-śśāntyai॒ pa- [duryā॒-śśāntyai॒ patnī᳚, upā̭nakti॒] 45
-tnyupā̭nakti॒ patnī॒ hi sarva̭sya mi॒tra-mmi̭tra॒tvāya॒ yadvai patnī̭ ya॒jñasya̭ ka॒roti̭ mithu॒na-ntadatho॒ patni̭yā e॒vaiṣa ya॒jñasyā᳚-nvāra॒bhoṃ-'na̭vacchittyai॒ vartma̭nā॒ vā a॒nvitya̭ ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti vaiṣṇa॒vībhyā̭mṛ॒gbhyāṃ-va~rtma̭no rjuhoti ya॒jño vai viṣṇṷrya॒jñāde॒va rakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ yada̭ddhva॒ryu-ra̭na॒gnā-vāhṷti-ñjuhu॒yā-da॒ndho᳚-'ddhva॒ryu-ssyā॒-drakṣāgṃ̭si ya॒jñagṃ ha̭nyu॒r॒- [ya॒jñagṃ ha̭nyuḥ, hira̭ṇya-mu॒pāsya̭] 46
-hira̭ṇya-mu॒pāsya̭ juhotyagni॒vatye॒va jṷhoti॒ nāndho᳚-'ddhva॒ryurbhava̭ti॒ na ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si ghnanti॒ prācī॒ preta̭maddhva॒ra-ṅka॒lpaya̭ntī॒ ityā̭ha suva॒rgame॒vainḙ lo॒ka-ṅga̭maya॒tyatra̭ ramethāṃ॒-va~r​ṣma̭-npṛthi॒vyā ityā̭ha॒ var​ṣma॒ hyḙta-tpṛ̭thi॒vyā ya-ddḙva॒yaja̭na॒gṃ॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-ndi॒vo vā̭ viṣṇavu॒ta vā̭ pṛthi॒vyā [pṛthi॒vyāḥ, ityā॒śīrpa̭daya॒rcā] 47
ityā॒śīrpa̭daya॒rcā dakṣi̭ṇasya havi॒rdhāna̭sya me॒thī-nni ha̭nti śīr​ṣa॒ta e॒va ya॒jñasya॒ yaja̭māna ā॒śiṣo-'va̭ rundhe da॒ṇḍo vā aṷpa॒rastṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna̭sya vaṣaṭkā॒re-ṇākṣa̭-macchina॒-dyat-tṛ॒tīya̭-ñcha॒dir-ha̭vi॒rdhāna̭yo-rudāhri॒yatḙ tṛ॒tīya̭sya havi॒rdhāna॒syāva̭ruddhyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhānaṃ॒-vi~ṣṇo̭ ra॒rāṭa̭masi॒ viṣṇoḥ᳚ pṛ॒ṣṭhama॒sītyā̭ha॒ tasmā̭detāva॒ddhā śiro॒ viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇo॒-ssyūra̭si॒ viṣṇo᳚rdhru॒vama॒sītyā̭ha vaiṣṇa॒vagṃ hi de॒vata̭yā havi॒rdhānaṃ॒-ya~-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 48 ||
(patnī̭ -hanyu-rvā pṛthi॒vyā-viṣyṷ̄taṃ॒-vi~ṣṇoḥ॒-ṣaḍvigṃ̭śatiśca) (a. 9)
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityabhri॒mā da̭tte॒ prasū᳚tyā a॒śvino᳚ rbā॒hubhyā॒mityā̭hā॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai॒ vajra̭ iva॒ vā e॒ṣā yadabhri॒rabhri̭rasi॒ nāri̭ra॒sītyā̭ha॒ śāntyai॒ kāṇḍḙ kāṇḍe॒ vai kri॒yamā̭ṇe ya॒jñagṃ rakṣāgṃ̭si jighāgṃsanti॒ pari̭likhita॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pari̭likhitā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha॒ rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyā [rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai, i॒dama॒hagṃ] 49
i॒dama॒hagṃ rakṣa̭so grī॒vā api̭ kṛntāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma ityā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ ya-ñcai॒va dveṣṭi॒ yaścai̭na॒-ndveṣṭi॒ tayo̭-re॒vā-'na̭ntarāya-ṅgrī॒vāḥ kṛ̭ntati di॒ve tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā pṛthi॒vyai tvetyā̭hai॒bhya e॒vaināṃ᳚-lo~॒kebhyaḥ॒ prokṣa̭ti pa॒rastā̭-da॒rvācī॒-mprokṣa̭ti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, pa॒rastā̭-] 50
-tpa॒rastā̭-da॒rvācī᳚-mmanu॒ṣyā̭ ūrja॒mupa̭ jīvanti krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒po-'va̭ nayati॒ śāntyai॒ yava̭matī॒rava̭ naya॒tyūrgvai yava॒ ūrgṷdu॒baṃra̭ ū॒rjaivorja॒gṃ॒ sama̭rdhayati॒ yaja̭mānena॒ sammi॒taudṷbaṃrī bhavati॒ yāvā̭ne॒va yaja̭māna॒stāva̭tī-me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti pitṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭ ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti pitṛdeva॒tyā᳚(1॒)gg॒- [pitṛdeva॒tyā᳚m, hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-] 51
-hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-ya~-dba॒r॒hi-rana̭vastīrya minu॒yā-tpi̭tṛdeva॒tyā̭ nikhā̭tā syā-dba॒r॒hi-ra̭va॒stīrya̭ minotya॒syā-me॒vainā᳚-mmino॒tyatho᳚ svā॒ruha̭-me॒vainā᳚-ṅkaro॒tyu-ddivagg̭ stabhā॒nā-''ntari̭kṣa-mpṛ॒ṇetyā̭hai॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai dyutā॒nastvā̭ māru॒to mi̭no॒tvityā̭ha dyutā॒no ha̭ sma॒ vai mā̭ru॒to de॒vānā॒-maudṷbaṃrī-mminoti॒ tenai॒vai- [tenai॒va, e॒nā॒-mmi॒no॒ti॒ bra॒hma॒vani̭-ntvā] 52
-nā᳚-mminoti brahma॒vani̭-ntvā kṣatra॒vani॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dghṛ॒tena̭ dyāvāpṛthivī॒ ā pṛ̭ṇethā॒mityaudṷbaṃryā-ñjuhoti॒ dyāvā̭pṛthi॒vī e॒va rasḙnānaktyā॒-ntama॒nva-va̭srāvayatyā॒ntame॒va yaja̭māna॒-nteja̭sā-naktyai॒ndrama॒sīti̭ cha॒diradhi॒ ni da̭dhātyai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado̭ viśvaja॒nasya̭ chā॒yetyā̭ha viśvaja॒nasya॒ hyḙṣā chā॒yā ya-thsado॒ nava̭chadi॒ [nava̭chadi, teja̭skāmasya] 53
teja̭skāmasya minuyā-ttri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭ta॒-nteja̭stri॒vṛ-ttḙja॒svyḙva bha̭va॒-tyekā̭daśa-chadīndri॒yakā̭ma॒-syaikā̭daśākṣarā tri॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭugi̭ndriyā॒vyḙva bha̭vati॒ pañca̭daśachadi॒ bhrātṛ̭vyavataḥ pañcada॒śo vajro॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śachadi pra॒jākā̭masya saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ eka̭vigṃśatichadi prati॒ṣṭhākā̭ma-syaikavi॒gṃ॒śa-sstomā̭nā-mprati॒ṣṭhā prati̭ṣṭhityā u॒daraṃ॒-vai~ sada॒ ūrgṷdu॒baṃro̭ maddhya॒ta audṷbaṃrī-mminoti maddhya॒ta e॒va pra॒jānā॒mūrja̭-ndadhāti॒ tasmā᳚- [tasmā᳚t, ma॒ddhya॒ta ū॒rjā] 54
-nmaddhya॒ta ū॒rjā bhṷñjate yajamānalo॒ke vai dakṣi̭ṇāni cha॒dīgṃṣi̭ bhrātṛvyalo॒ka utta̭rāṇi॒ dakṣi̭ṇā॒nyutta̭rāṇi karoti॒ yaja̭māna-me॒vā-ya̭jamānā॒dutta̭ra-ṅkaroti॒ tasmā॒-dyaja̭mā॒no-'ya̭jamānā॒dutta̭ro 'ntarva॒rtān ka̭roti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ tasmā॒dara̭ṇya-mpra॒jā upa̭ jīvanti॒ pari̭ tvā girvaṇo॒ gira॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaitadindra̭sya॒ syūra॒sīndra̭sya dhru॒vama॒sītyā̭hai॒ndragṃ hi de॒vata̭yā॒ sado॒ ya-mpra̭tha॒ma-ṅgra॒nthi-ṅgra̭thnī॒yādya-tta-nna vi̭sra॒gṃ॒ saye॒damḙhenāddhva॒ryuḥ pramī̭yeta॒ tasmā॒-thsa vi॒srasyaḥ̭ || 55 ||
(apa̭hatyai॒ - tasmā᳚t - pitṛdeva॒tyaṃ̭ - tenai॒va - nava̭chadi॒ - tasmā॒th - sadaḥ॒ - pañca̭daśa ca) (a. 10)
śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vā ha̭vi॒rdhānḙ khāyante॒ tasmā᳚-cchī॒r॒ṣa-nprā॒ṇā a॒dhastā᳚-tkhāyante॒ tasmā̭-da॒dhastā᳚-cchī॒r​ṣṇaḥ prā॒ṇā ra̭kṣo॒haṇo̭ valaga॒hano̭ vaiṣṇa॒vā-nkha̭nā॒mītyā̭ha vaiṣṇa॒vā hi de॒vata̭yopara॒vā asṷrā॒ vai ni॒ryanto̭ de॒vānā᳚-mprā॒ṇeṣṷ vala॒gā-nnya̭khana॒-ntā-nbā̭humā॒tre-'nva̭vinda॒-ntasmā᳚-dbāhumā॒trāḥ khā̭yanta i॒dama॒ha-ntaṃ-va~̭la॒ga-mudva̭pāmi॒ [ ] 56
ya-nnaḥ̭ samā॒no yamasa̭māno nica॒khānetyā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ yaścai॒va sa̭mā॒no yaścāsa̭māno॒ yame॒vāsmai॒ tau va̭la॒ga-nni॒khana̭ta॒sta-me॒vodva̭pati॒ santṛ̭ṇatti॒ tasmā॒-thsantṛ̭ṇṇā antara॒taḥ prā॒ṇā na sa-mbhi̭natti॒ tasmā॒-dasa̭bhinnnāḥ prā॒ṇā a॒po-'va̭ nayati॒ tasmā̭-dā॒rdrā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā yava̭matī॒-rava̭ naya॒- [-rava̭ nayati, ūrgvai] 57
-tyūrgvai yavaḥ̭ prā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒vorja̭-ndadhāti ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti॒ tasmā᳚lloma॒śā a̭ntara॒taḥ prā॒ṇā ājyḙna॒ vyāghā̭rayati॒ tejo॒ vā ājya̭-mprā॒ṇā ṷpara॒vāḥ prā॒ṇeṣve॒va tejo̭ dadhāti॒ hanū॒ vā e॒te ya॒jñasya॒ yada̭dhi॒ṣava̭ṇe॒ na sa-ntṛ̭ṇa॒ttya sa̭tṛṃṇṇe॒ hi hanū॒ atho॒ khalṷ dīrghaso॒me sa॒tṛndye॒ dhṛtyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yaddha̭vi॒rdhāna̭- [yaddha̭vi॒rdhāna᳚m, prā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄] 58
-mprā॒ṇā ṷpara॒vā hanṷ̄ adhi॒ṣava̭ṇe ji॒hvā carma॒ grāvā̭ṇo॒ dantā॒ mukha̭māhava॒nīyo॒ nāsi̭ko-ttarave॒di-ru॒dara॒gṃ॒ sado̭ ya॒dā khalu॒ vai ji॒hvayā̭ da॒thsvadhi॒ khāda॒tyatha॒ mukha̭-ṅgacchati ya॒dā mukha॒-ṅgaccha॒tyatho॒dara̭-ṅgacchati॒ tasmā᳚ddhavi॒rdhāne॒ carma॒nnadhi॒ grāva̭bhirabhi॒ṣutyā̭-''hava॒nīyḙ hu॒tvā pra॒tyañcaḥ̭ pa॒retya॒ sada̭si bhakṣayanti॒ yo vai vi॒rājo̭ yajñamu॒khe dohaṃ॒-ve~da̭ du॒ha e॒vai nā̭mi॒yaṃ-vai~ vi॒rā-ṭtasyai॒ tvakcarmodho̭-'dhi॒ṣava̭ṇe॒ stanā̭ upara॒vā grāvā̭ṇo va॒thsā ṛ॒tvijo̭ duhanti॒ somaḥ॒ payo॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ du॒ha e॒vainā᳚m || 59 ||
(va॒pā॒mi॒-yava̭matī॒rava̭ nayati-havi॒rdhāna̭-me॒va-trayo̭vigṃśatiśca) (a. 11)
(yadu॒bhau - dḙvāsu॒rāḥ mi॒tha - steṣāgṃ̭ - suva॒rgaṃ - ~yadvā anī̭śānaḥ - pu॒roha̭viṣi॒ - tebhyaḥ॒ - sotta̭rave॒di - rba॒ddhan - de॒vasyā-'bhriṃ॒-va~jraḥ - śiro॒ vā - ekā̭daśa )
(yadu॒bhā - vityā̭ha de॒vānāṃ᳚ - ~ya॒jño de॒vebhyo॒ - na rathā̭ya॒ - yaja̭mānāya - pa॒rastā̭da॒rvācī॒ - nnava̭ pañcā॒śat)
(yadu॒bhau, du॒ha e॒vainā᳚m)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in