Krishna

1.1 - ਅਗ੍ਨ੍ਯਾਧੇਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ - ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ ਪਾਠਃ - ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸਨ੍ਧਤ੍ਤਂ

1.1 - Agnyadheyabrahmanam - Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana Pathah - Brahma Sandhattam

✍️ Vedic 🖋️ Gurmukhi script
📄 Download PDF
ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਪ੍ਰਥਮਾष੍ਟਕੇ ਪ੍ਰਥਮਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕਃ - ਅਗ੍ਨ੍ਯਾਧੇਯਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ
ਓ-ਨ੍ਨਮਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਗਣਪਤਯੇ ਨਮਃ,
ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ । ਹ॒ਰਿਃ॒ ਓਮ੍ ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਕ੍ष॒ਤ੍ਰਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਇष॒ਗ੍ਂ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਊਰ੍ਜ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਰ॒ਯਿਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਪੁष੍ਟਿ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਪ੍ਰ॒ਜਾਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਥ੍ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ ॥ ਸ੍ਤੁ॒ਤੋੑ-ऽਸਿ॒ ਜਨੑਧਾਃ । ਦੇ॒ਵਾਸ੍ਤ੍ਵਾੑ ਸ਼ੁਕ੍ਰ॒ਪਾਃ ਪ੍ਰਣੑਯਨ੍ਤੁ ॥ 1 ॥
ਸੁ॒ਵੀਰਾਃ᳚ ਪ੍ਰ॒ਜਾਃ ਪ੍ਰੑਜ॒ਨਯ॒-ਨ੍ਪਰੀੑਹਿ । ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰ-ਸ਼੍ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰਸ਼ੋੑਚਿषਾ ॥ ਸ੍ਤੁ॒ਤੋੑ-ऽਸਿ॒ ਜਨੑਧਾਃ । ਦੇ॒ਵਾਸ੍ਤ੍ਵਾੑ ਮਨ੍ਥਿ॒ਪਾਃ ਪ੍ਰਣੑਯਨ੍ਤੁ ॥ ਸੁ॒ਪ੍ਰ॒ਜਾਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾਃ ਪ੍ਰੑਜ॒ਨਯ॒-ਨ੍ਪਰੀੑਹਿ । ਮ॒ਨ੍ਥੀ ਮ॒ਨ੍ਥਿਸ਼ੋੑਚਿषਾ ॥ਸ॒ਜ॒ਙ੍ਗ੍ਮਾ॒ਨੌ ਦਿ॒ਵ ਆ ਪृੑਥਿ॒ਵ੍ਯਾ-ऽऽਯੁਃੑ । ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਅ॒ਪਾ॒ਨਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ ॥ 2 ॥
ਵ੍ਯਾ॒ਨਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਚਕ੍षੁ॒-ਸ੍ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਮਨ॒-ਸ੍ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਨ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ । ਵਾਚ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਮ੍ ॥ ਆਯੁਃੑ ਸ੍ਥ॒ ਆਯੁੑਰ੍ਮੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਆਯੁੑ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਾਯੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਆਯੁੑ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਪੑਤਯੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਸ੍ਸ੍ਥਃੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣ-ਮ੍ਮੇੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਾਯੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ ॥ 3 ॥
ਪ੍ਰਾ॒ਣਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਪੑਤਯੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਚਕ੍षੁਃੑ ਸ੍ਥ॒ਸ਼੍ਚਕ੍षੁੑਰ੍ਮੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਚਕ੍षੁੑ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਾਯੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਚਕ੍षੁੑ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਪੑਤਯੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਥ॒-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੑ-ਮ੍ਮੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਂੑ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਾਯੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਂੑ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਪੑਤਯੇ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਤੌ ਦੇੑਵੌ ਸ਼ੁਕ੍ਰਾਮਨ੍ਥਿਨੌ ।ਕ॒ਲ੍ਪਯੑਤ॒-ਨ੍ਦੈਵੀ॒ਰ੍ਵਿਸ਼ਃੑ । ਕ॒ਲ੍ਪਯੑਤ॒-ਮ੍ਮਾਨੁੑषੀਃ ॥ 4 ॥
ਇष॒-ਮੂਰ੍ਜੑਮ॒ਸ੍ਮਾਸੁੑ ਧਤ੍ਤਮ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਾ-ਨ੍ਪ॒ਸ਼ੁषੁੑ । ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਮ੍ਮਯਿੑ ਚ॒ ਯਜੑਮਾਨੇ ਚ ॥ ਨਿਰੑਸ੍ਤ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਣ੍ਡਃੑ । ਨਿਰੑਸ੍ਤੋ॒ ਮਰ੍ਕਃੑ ॥ ਅਪੑਨੁਤ੍ਤੌ॒ ਸ਼ਣ੍ਡਾ॒ਮਰ੍ਕੌੑ ਸ॒ਹਾਮੁਨਾ᳚ ॥ ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰਸ੍ਯੑ ਸ॒ਮਿਦੑਸਿ । ਮ॒ਨ੍ਥਿਨਃੑ ਸ॒ਮਿਦੑਸਿ ॥ ਸ ਪ੍ਰੑਥ॒ਮ-ਸ੍ਸਙ੍ਕृੑਤਿ-ਰ੍ਵਿ॒ਸ਼੍ਵਕੑਰ੍ਮਾ । ਸ ਪ੍ਰੑਥ॒ਮੋ ਮਿ॒ਤ੍ਰੋ ਵਰੁੑਣੋ ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸ ਪ੍ਰੑਥ॒ਮੋ ਬृਹ॒ਸ੍ਪਤਿੑਸ਼੍ਚਿਕਿ॒ਤ੍ਵਾਨ੍ । ਤਸ੍ਮਾ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰਾੑਯ ਸੁ॒ਤਮਾਜੁੑਹੋਮਿ ॥ 5 ॥
(ਨ॒ਯ॒ - ਨ੍ਤ੍ਵ॒ਪਾ॒ਨਗ੍ਂ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤਂ॒ ਤ-ਮ੍ਮੇੑ ਜਿਨ੍ਵਤਂ - ਪ੍ਰਾ॒ਣਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਾਯੑ ਧਤ੍ਤਂ॒ - ਮਾਨੁੑषੀ--ਰ੍ ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਰ੍ਦ੍ਵੇ ਚੑ) (ਅ. 1)
ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ ਕ੍ष॒ਤ੍ਰ-ਨ੍ਤਤ੍ । ਇष॒ਮੂਰ੍ਜਗ੍ਂੑ ਰ॒ਯਿ-ਮ੍ਪੁष੍ਟਿੑ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਨ੍ਤਾਮ੍ । ਪ॒ਸ਼ੁ-ਨ੍ਤਾਨ੍ । ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਤ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਮੑਪਾ॒ਨਂ-ਵ੍ਯਾਁ॒ਨ-ਨ੍ਤਮ੍ । ਚਕ੍षੁ॒-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ॒-ਮ੍ਮਨ॒ਸ੍ਤਤ੍ । ਵਾਚ॒-ਨ੍ਤਾਮ੍ । ਇ॒षਾਦਿ॒ਪਞ੍ਚੑਕੇ॒ ਵਾਚ॒-ਨ੍ਤਾ-ਮ੍ਮੇ᳚ । ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਥ੍ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ॒-ਨ੍ਤਾਨ੍ਮੇ᳚ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਾਦਿ॒ਤ੍ਰਿਤੑਯੇ॒ ਤ-ਮ੍ਮੇ᳚ । ਅ॒ਨ੍ਯਤ੍ਰ॒ ਤਨ੍ਮੇ᳚ । )
ਕृਤ੍ਤਿੑਕਾ-ਸ੍ਵ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧੀਤ । ਏ॒ਤਦ੍ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇ-ਰ੍ਨਕ੍षੑਤ੍ਰਮ੍ । ਯ-ਤ੍ਕृਤ੍ਤਿੑਕਾਃ । ਸ੍ਵਾਯਾੑਮੇ॒ਵੈਨੑ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਤਾੑਯਾਮਾ॒ਧਾਯੑ । ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵ॒ਰ੍ਚ॒ਸੀ ਭੑਵਤਿ ॥ ਮੁਖਂ॒-ਵਾਁ ਏ॒ਤਨ੍ਨਕ੍षੑਤ੍ਰਾਣਾਮ੍ । ਯ-ਤ੍ਕृਤ੍ਤਿੑਕਾਃ । ਯਃ ਕृਤ੍ਤਿੑਕਾ-ਸ੍ਵ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ਮੁਖ੍ਯੑ ਏ॒ਵ ਭੑਵਤਿ ॥ ਅਥੋ॒ ਖਲੁੑ ॥ 6 ॥
ਅ॒ਗ੍ਨਿ॒-ਨ॒ਕ੍ष॒ਤ੍ਰਮਿਤ੍ਯ-ਪੑਚਾਯਨ੍ਤਿ । ਗृ॒ਹਾਨਃਅ॒ ਦਾਹੁੑਕੋ ਭਵਤਿ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤੀ ਰੋਹਿ॒ਣ੍ਯਾ-ਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਸृਜਤ । ਤ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾ ਰੋੑਹਿ॒ਣ੍ਯਾ-ਮਾਦੑਧਤ । ਤਤੋ॒ ਵੈ ਤੇ ਸਰ੍ਵਾ॒-ਨ੍ਰੋਹਾੑਨਰੋਹਨ੍ਨ੍ । ਤ-ਦ੍ਰੋੑਹਿ॒ਣ੍ਯੈ ਰੋੑਹਿਣਿ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਯੋ ਰੋੑਹਿ॒ਣ੍ਯਾ-ਮ॒ਗ੍ਨਿਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ऋ॒ਧ੍ਨੋਤ੍ਯੇ॒ਵ । ਸਰ੍ਵਾ॒-ਨ੍ਰੋਹਾ᳚ਨ੍-ਰੋਹਤਿ ॥ ਦੇ॒ਵਾ ਵੈ ਭ॒ਦ੍ਰਾ-ਸ੍ਸਨ੍ਤੋ॒-ऽਗ੍ਨਿ-ਮਾਧਿੑਥ੍ਸਨ੍ਤ ॥ 7 ॥
ਤੇषਾ॒ਮਨਾੑਹਿਤੋ॒ ऽਗ੍ਨਿਰਾਸੀ᳚ਤ੍ । ਅਥੈ᳚ਭ੍ਯੋ ਵਾ॒ਮਂ-ਵਁਸ੍ਵਪਾ᳚ਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤੇ ਪੁਨੑਰ੍ਵਸ੍ਵੋ॒ਰਾਦੑਧਤ । ਤਤੋ॒ ਵੈ ਤਾਨ੍ ਵਾ॒ਮਂ-ਵਁਸੂ॒ਪਾਵੑਰ੍ਤਤ । ਯਃ ਪੁ॒ਰਾ ਭ॒ਦ੍ਰ-ਸ੍ਸਮ੍ਪਾਪੀੑਯਾ॒-ਨ੍ਥ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਸ ਪੁਨੑਰ੍ਵਸ੍ਵੋ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧੀਤ । ਪੁਨੑਰੇ॒ਵੈਨਂੑ-ਵਾਁ॒ਮਂ-ਵਁਸੂ॒ਪਾਵੑਰ੍ਤਤੇ । ਭ॒ਦ੍ਰੋ ਭੑਵਤਿ ॥ ਯਃ ਕਾ॒ਮਯੇੑਤ॒ ਦਾਨੑਕਾਮਾ ਮੇ ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਸ੍ਸ੍ਯੁ॒ਰਿਤਿੑ । ਸ ਪੂਰ੍ਵੑਯੋਃ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨ੍ਯੋ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧੀਤ ॥ 8 ॥
ਅ॒ਰ੍ਯ॒ਮ੍ਣੋ ਵਾ ਏ॒ਤਨ੍ਨਕ੍षੑਤ੍ਰਮ੍ । ਯਤ੍ਪੂਰ੍ਵੇ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨੀ । ਅ॒ਰ੍ਯ॒ਮੇਤਿ॒ ਤਮਾੑਹੁ॒ਰ੍ਯੋ ਦਦਾੑਤਿ । ਦਾਨੑਕਾਮਾ ਅਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਭੑਵਨ੍ਤਿ ॥ ਯਃ ਕਾ॒ਮਯੇੑਤ ਭ॒ਗੀ ਸ੍ਯਾ॒ਮਿਤਿੑ । ਸ ਉਤ੍ਤੑਰਯੋਃ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨ੍ਯੋ-ਰ॒ਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧੀਤ । ਭਗੑਸ੍ਯ॒ ਵਾ ਏ॒ਤਨ੍ਨਕ੍षੑਤ੍ਰਮ੍ । ਯਦੁਤ੍ਤੑਰੇ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨੀ । ਭ॒ਗ੍ਯੇੑਵ ਭੑਵਤਿ ॥ ਕਾ॒ਲ॒ਕ॒ਞ੍ਜਾ ਵੈ ਨਾਮਾਸੁੑਰਾ ਆਸਨ੍ਨ੍ ॥ 9 ॥
ਤੇ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਾਯੑ ਲੋ॒ਕਾਯਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਚਿਨ੍ਵਤ । ਪੁਰੁੑष॒ ਇष੍ਟੑਕਾ॒-ਮੁਪਾੑਦਧਾ॒ਤ੍-ਪੁਰੁੑष॒ ਇष੍ਟੑਕਾਮ੍ । ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ᳚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣੋ ਬ੍ਰੁਵਾੑਣ॒ ਇष੍ਟੑਕਾ॒ਮੁਪਾੑਧਤ੍ਤ । ਏ॒षਾ ਮੇੑ ਚਿ॒ਤ੍ਰਾ ਨਾਮੇਤਿੑ । ਤੇ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮਾਪ੍ਰਾਰੋੑਹਨ੍ਨ੍ । ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰ॒ ਇष੍ਟੑਕਾ॒ਮਾਵृੑਹਤ੍ । ਤੇ-ऽਵਾੑਕੀਰ੍ਯਨ੍ਤ । ਯੇੑ-ऽਵਾਕੀ᳚ਰ੍ਯਨ੍ਤ । ਤ ਊਰ੍ਣਾ॒ਵਭੑਯੋ-ऽਭਵਨ੍ਨ੍ । ਦ੍ਵਾਵੁਦੑਪਤਤਾਮ੍ ॥ 10 ॥
ਤੌ ਦਿ॒ਵ੍ਯੌ ਸ਼੍ਵਾਨਾੑਵਭਵਤਾਮ੍ । ਯੋ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਵਾ॒-ਨ੍ਥ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਸ ਚਿ॒ਤ੍ਰਾਯਾੑ-ਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧੀਤ । ਅ॒ਵ॒ਕੀਰ੍ਯੈ॒ਵ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾਨ੍ । ਓਜੋ॒ ਬਲੑਮਿਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਂ-ਵੀਁ॒ਰ੍ਯੑਮਾ॒ਤ੍ਮਨ੍-ਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਵ॒ਸਨ੍ਤਾ᳚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣੋ᳚ ऽਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧੀਤ । ਵ॒ਸ॒ਨ੍ਤੋ ਵੈ ਬ੍ਰਾ᳚ਹ੍ਮ॒ਣਸ੍ਯ॒ਰ੍ਤੁਃ । ਸ੍ਵ ਏ॒ਵੈਨੑ-ਮृ॒ਤਾਵਾ॒ਧਾਯੑ । ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵ॒ਰ੍ਚ॒ਸੀ ਭੑਵਤਿ । ਮੁਖਂ॒-ਵਾਁ ਏ॒ਤਦृੑਤੂ॒ਨਾਮ੍ ॥ 11 ॥
ਯ-ਦ੍ਵੑਸ॒ਨ੍ਤਃ । ਯੋ ਵ॒ਸਨ੍ਤਾ॒-ऽਗ੍ਨਿਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ਮੁਖ੍ਯੑ ਏ॒ਵ ਭੑਵਤਿ । ਅਥੋ॒ ਯੋਨਿੑਮਨ੍ਤਮੇ॒ਵੈਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਜਾੑਤ॒ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਗ੍ਰੀ॒ष੍ਮੇ ਰਾੑਜ॒ਨ੍ਯੑ ਆਦੑਧੀਤ । ਗ੍ਰੀ॒ष੍ਮੋ ਵੈ ਰਾੑਜ॒ਨ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ਰ੍ਤੁਃ । ਸ੍ਵ ਏ॒ਵੈਨੑਮृ॒ਤਾਵਾ॒ਧਾਯੑ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਾ॒ਵੀ ਭੑਵਤਿ । ਸ਼॒ਰਦਿ॒ ਵੈਸ਼੍ਯ॒ ਆਦੑਧੀਤ । ਸ਼॒ਰਦ੍ਵੈ ਵੈਸ਼੍ਯੑਸ੍ਯ॒ਰ੍ਤੁਃ ॥ 12 ॥
ਸ੍ਵ ਏ॒ਵੈਨੑਮृ॒ਤਾਵਾ॒ਧਾਯੑ । ਪ॒ਸ਼ੁ॒ਮਾ-ਨ੍ਭੑਵਤਿ ॥ ਨ ਪੂਰ੍ਵੑਯੋਃ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨ੍ਯੋ-ਰ॒ਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧੀਤ । ਏ॒षਾ ਵੈ ਜੑਘ॒ਨ੍ਯਾੑ ਰਾਤ੍ਰਿਃੑ ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਸ੍ਯੑ । ਯਤ੍ਪੂਰ੍ਵੇ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨੀ । ਪृ॒ष੍ਟਿ॒ਤ ਏ॒ਵ ਸਂੑ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਸ੍ਯਾ॒-ਗ੍ਨਿਮਾ॒ਧਾਯੑ । ਪਾਪੀੑਯਾਨ੍-ਭਵਤਿ । ਉਤ੍ਤੑਰਯੋ॒ਰਾਦੑਧੀਤ । ਏ॒षਾ ਵੈ ਪ੍ਰੑਥ॒ਮਾ ਰਾਤ੍ਰਿਃੑ ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਸ੍ਯੑ । ਯਦੁਤ੍ਤੑਰੇ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨੀ । ਮੁ॒ਖ॒ਤ ਏ॒ਵ ਸਂੑ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਸ੍ਯਾ॒-ਗ੍ਨਿਮਾ॒ਧਾਯੑ । ਵਸੀੑਯਾ-ਨ੍ਭਵਤਿ ॥ ਅਥੋ॒ ਖਲੁੑ । ਯ॒ਦੈਵੈਨਂੑ-ਯਁ॒ਜ੍ਞ ਉੑਪ॒ਨਮੇ᳚ਤ੍ । ਅਥਾਦੑਧੀਤ । ਸੈਵਾਸ੍ਯਰ੍ਧਿਃੑ ॥ 13 ॥
(ਖਲ੍ਵਾੑ - ਧਿਥ੍ਸਨ੍ਤ॒ - ਫਲ੍ਗੁੑਨ੍ਯੋਰ॒ਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧੀਤਾ - ਸਨ੍ - ਨਪਤਤਾ - ਮਤੂ॒ਨਾਂ - ਁਵੈਸ਼੍ਯੑਸ੍ਯ॒ਰ੍ਤੁ - ਰੁਤ੍ਤੑਰੇ॒ ਫਲ੍ਗੁੑਨੀ॒ षਟ੍ ਚੑ) (ਅ. 2)
ਉਦ੍ਧੑਨ੍ਤਿ । ਯਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯਾੑ ਅਮੇ॒ਦ੍ਧ੍ਯਮ੍ । ਤਦਪੑ ਹਨ੍ਤਿ ॥ ਅ॒ਪੋ-ऽਵੋ᳚ਕ੍षਤਿ॒ ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯੈ᳚ ॥ ਸਿਕੑਤਾ॒ ਨਿਵੑਪਤਿ । ਏ॒ਤਦ੍ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇ-ਰ੍ਵੈ᳚ਸ਼੍ਵਾਨ॒ਰਸ੍ਯੑ ਰੂ॒ਪਮ੍ । ਰੂ॒ਪੇਣੈ॒ਵ ਵੈ᳚ਸ਼੍ਵਾਨ॒ਰਮਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਊषਾ॒-ਨ੍ਨਿਵੑਪਤਿ । ਪੁष੍ਟਿ॒ਰ੍ਵਾ ਏ॒षਾ ਪ੍ਰ॒ਜਨੑਨਮ੍ । ਯਦੂषਾਃ᳚ ॥ 14 ॥
ਪੁष੍ਟ੍ਯਾੑਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰ॒ਜਨੑਨੇ॒ ऽਗ੍ਨਿਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਅਥੋੑ ਸ॒ਞ੍ਜ੍ਞਾਨੑ ਏ॒ਵ । ਸ॒-ਞ੍ਜ੍ਞਾਨ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਹ੍ਯੇੑਤ-ਤ੍ਪੑਸ਼ੂ॒ਨਾਮ੍ । ਯਦੂषਾਃ᳚ ॥ ਦ੍ਯਾਵਾੑਪृਥਿ॒ਵੀ ਸ॒ਹਾਸ੍ਤਾ᳚ਮ੍ । ਤੇ ਵਿੑਯ॒ਤੀ ਅੑਬ੍ਰੂਤਾਮ੍ । ਅਸ੍ਤ੍ਵੇ॒ਵ ਨੌੑ ਸ॒ਹ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯ॒ਮਿਤਿੑ । ਯਦ॒ਮੁष੍ਯਾੑ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯ॒ਮਾਸੀ᳚ਤ੍ । ਤਦ॒ਸ੍ਯਾ-ਮੑਦਧਾਤ੍ । ਤ ਊषਾੑ ਅਭਵਨ੍ਨ੍ ॥ 15 ॥
ਯਦ॒ਸ੍ਯਾ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯ॒ਮਾਸੀ᳚ਤ੍ । ਤਦ॒ਮੁष੍ਯਾੑ-ਮਦਧਾਤ੍ । ਤਦ॒ਦਸ਼੍ਚ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮੑਸਿ ਕृ॒ष੍ਣਮ੍ । ਊषਾ᳚ਨ੍ਨਿ॒ਵਪੑਨ੍ਨ॒ਦੋ ਦ੍ਧ੍ਯਾੑਯੇਤ੍ । ਦ੍ਯਾਵਾੑਪृਥਿ॒ਵ੍ਯੋਰੇ॒ਵ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯੇ॒-ऽਗ੍ਨਿਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ॒ ਨਿਲਾੑਯਤ । ਆ॒ਖੂ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵਾ । ਸ ਪृੑਥਿ॒ਵੀ-ਮ੍ਪ੍ਰਾਵਿੑਸ਼ਤ੍ । ਸ ਊ॒ਤੀਃ ਕੁੑਰ੍ਵਾ॒ਣਃ ਪृੑਥਿ॒ਵੀਮਨੁ॒ ਸਮੑਚਰਤ੍ । ਤਦਾੑਖੁਕਰੀ॒ष-ਮੑਭਵਤ੍ ॥ 16 ॥
ਯਦਾੑਖੁਕਰੀ॒षਗ੍ਂ ਸੑਭਾਂ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਯਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯ॒ ਤਤ੍ਰ॒ ਨ੍ਯੑਕ੍ਤਮ੍ । ਤਦੇ॒ਵਾਵੑਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਊਰ੍ਜਂ॒-ਵਾਁ ਏ॒ਤਗ੍ਂ ਰਸੑ-ਮ੍ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਉੑਪ॒ਦੀਕਾ॒ ਉਦ੍ਦਿੑਹਨ੍ਤਿ । ਯ-ਦ੍ਵ॒ਲ੍ਮੀਕ᳚ਮ੍ । ਯ-ਦ੍ਵੑਲ੍ਮੀਕਵ॒ਪਾ ਸੑਭਾਂ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਊਰ੍ਜੑਮੇ॒ਵ ਰਸੑ-ਮ੍ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਅਵੑਰੁਨ੍ਧੇ । ਅਥੋ॒ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰੑਮੇ॒ਵ । ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਹ੍ਯੇੑਤ-ਤ੍ਪृੑਥਿ॒ਵ੍ਯਾਃ । ਯ-ਦ੍ਵ॒ਲ੍ਮੀਕਃੑ ॥ 17 ॥
ਅਬੑਧਿਰੋ ਭਵਤਿ । ਯ ਏ॒ਵਂ-ਵੇਁਦੑ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਅੑਸृਜਤ । ਤਾਸਾ॒ਮਨ੍ਨ॒-ਮੁਪਾ᳚ਕ੍षੀਯਤ । ਤਾਭ੍ਯ॒-ਸ੍ਸੂਦ॒ਮੁਪ॒ ਪ੍ਰਾਭਿੑਨਤ੍ । ਤਤੋ॒ ਵੈ ਤਾਸਾ॒ਮਨ੍ਨ॒-ਨ੍ਨਾਕ੍षੀੑਯਤ । ਯਸ੍ਯ॒ ਸੂਦਃੑ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਨਾਸ੍ਯੑ ਗृ॒ਹੇ-ऽਨ੍ਨੑ-ਙ੍ਕ੍षੀਯਤੇ ॥ ਆਪੋ॒ ਵਾ ਇ॒ਦਮਗ੍ਰੇੑ ਸਲਿ॒ਲਮਾੑਸੀਤ੍ । ਤੇਨੑ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਰਸ਼੍ਰਾਮ੍ਯਤ੍ ॥ 18 ॥
ਕ॒ਥਮਿ॒ਦਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਯਾ॒ਦਿਤਿੑ । ਸੋੑ-ऽਪਸ਼੍ਯ-ਤ੍ਪੁष੍ਕਰਪ॒ਰ੍ਣ-ਨ੍ਤਿष੍ਠੑਤ੍ । ਸੋੑ-ऽਮਨ੍ਯਤ । ਅਸ੍ਤਿ॒ ਵੈ ਤਤ੍ । ਯਸ੍ਮਿੑ-ਨ੍ਨਿ॒ਦਮਧਿ॒ ਤਿष੍ਠ॒ਤੀਤਿੑ । ਸ ਵੑਰਾ॒ਹੋ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵੋਪ॒ਨ੍ਯੑਮਜ੍ਜਤ੍ । ਸ ਪृੑਥਿ॒ਵੀਮ॒ਧ ਆ᳚ਰ੍ਚ੍ਛਤ੍ । ਤਸ੍ਯਾੑ ਉਪ॒ਹਤ੍ਯੋਦੑਮਜ੍ਜਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪੁੑष੍ਕਰਪ॒ਰ੍ਣੇ᳚ ऽਪ੍ਰਥਯਤ੍ । ਯਦਪ੍ਰੑਥਯਤ੍ ॥ 19 ॥
ਤ-ਤ੍ਪृੑਥਿ॒ਵ੍ਯੈ ਪृੑਥਿਵਿ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਅਭੂ॒ਦ੍ਵਾ ਇ॒ਦਮਿਤਿੑ । ਤਦ੍ਭੂਮ੍ਯੈੑ ਭੂਮਿ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਤਾ-ਨ੍ਦਿਸ਼ੋ-ऽਨੁ॒ ਵਾਤ॒-ਸ੍ਸਮੑਵਹਤ੍ । ਤਾਗ੍ਂ ਸ਼ਰ੍ਕੑਰਾਭਿਰਦृਗ੍ਂ ਹਤ੍ । ਸ਼ਂ-ਵੈਁ ਨੋੑ-ऽਭੂ॒ਦਿਤਿੑ । ਤਚ੍ਛਰ੍ਕੑਰਾਣਾਗ੍ਂ ਸ਼ਰ੍ਕਰ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਯ-ਦ੍ਵੑਰਾ॒ਹਵਿੑਹਤਗ੍ਂ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਅ॒ਸ੍ਯਾਮੇ॒ਵਾ-ਛੑਮ੍ਬਟ੍ਕਾਰਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਸ਼ਰ੍ਕੑਰਾ ਭਵਨ੍ਤਿ॒ ਧृਤ੍ਯੈ᳚ ॥ 20 ॥
ਅਥੋੑ ਸ਼॒ਤ੍ਵਾਂ​ਯਁੑ ॥ ਸਰੇੑਤਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਰਾ॒ਧੇਯ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹੁਃ । ਆਪੋ॒ ਵਰੁੑਣਸ੍ਯ॒ ਪਤ੍ਨੑਯ ਆਸਨ੍ਨ੍ । ਤਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ॒ਭ੍ਯੑਦ੍ਧ੍ਯਾਯਤ੍ । ਤਾ-ਸ੍ਸਮੑਭਵਤ੍ । ਤਸ੍ਯ॒ ਰੇਤਃ॒ ਪਰਾੑ-ऽਪਤਤ੍ । ਤਦ੍ਧਿਰੑਣ੍ਯ-ਮਭਵਤ੍ । ਯਦ੍ਧਿਰੑਣ੍ਯ-ਮੁ॒ਪਾਸ੍ਯੑਤਿ । ਸਰੇੑਤਸਮੇ॒ਵਾਗ੍ਨਿ-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਪੁਰੁੑष॒ ਇਨ੍ਵੈ ਸ੍ਵਾ-ਦ੍ਰੇਤੑਸੋ ਬੀਭਥ੍ਸਤ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹੁਃ ॥ 21 ॥
ਉ॒ਤ੍ਤ॒ਰ॒ਤ ਉਪਾ᳚ਸ੍ਯ॒ਤ੍ਯ-ਬੀੑਭਥ੍ਸਾਯੈ ॥ ਅਤਿ॒ ਪ੍ਰਯੑਚ੍ਛਤਿ । ਆਰ੍ਤਿੑਮੇ॒ਵਾਤਿ॒ ਪ੍ਰਯੑਚ੍ਛਤਿ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ॒ ਨਿਲਾੑਯਤ । ਅਸ਼੍ਵੋੑ ਰੂ॒ਪ-ਙ੍ਕृ॒ਤ੍ਵਾ । ਸੋ᳚-ऽਸ਼੍ਵ॒ਤ੍ਥੇ ਸਂੑ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰ-ਮੑਤਿष੍ਠਤ੍ । ਤਦੑਸ਼੍ਵ॒ਤ੍ਥਸ੍ਯਾ᳚-ਸ਼੍ਵਤ੍ਥ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਯਦਾਸ਼੍ਵੑਤ੍ਥ-ਸ੍ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਯਦੇ॒ਵਾਸ੍ਯ॒ ਤਤ੍ਰ॒ ਨ੍ਯੑਕ੍ਤਮ੍ । ਤਦੇ॒ਵਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ 22 ॥
ਦੇ॒ਵਾ ਵਾ ਊਰ੍ਜਂ॒-ਵ੍ਯਁੑਭਜਨ੍ਤ । ਤਤੑ ਉਦੁ॒ਮ੍ਬਰ॒ ਉਦੑਤਿष੍ਠਤ੍ । ਊਰ੍ਗ੍ਵਾ ਉੑਦੁ॒ਮ੍ਬਰਃੑ । ਯਦੌਦੁੑਮ੍ਬਰ-ਸ੍ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਊਰ੍ਜੑਮੇ॒ਵਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਤृ॒ਤੀਯੑਸ੍ਯਾਮਿ॒ਤੋ ਦਿ॒ਵਿ ਸੋਮੑ ਆਸੀਤ੍ । ਤ-ਙ੍ਗਾੑਯ॒ਤ੍ਰ੍ਯਾਹੑਰਤ੍ । ਤਸ੍ਯੑ ਪ॒ਰ੍ਣਮੑਚ੍ਛਿਦ੍ਯਤ । ਤਤ੍ਪ॒ਰ੍ਣੋੑ ऽਭਵਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ॒ਰ੍ਣਸ੍ਯੑ ਪਰ੍ਣ॒ਤ੍ਵਮ੍ ॥ 23 ॥
ਯਸ੍ਯੑ ਪਰ੍ਣ॒ਮਯਃੑ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਸੋ॒ਮ॒ਪੀ॒ਥਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਦੇ॒ਵਾ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਨ੍ਨਵਦਨ੍ਤ । ਤ-ਤ੍ਪ॒ਰ੍ਣ ਉਪਾੑਸ਼ृਣੋਤ੍ । ਸੁ॒ਸ਼੍ਰਵਾ॒ ਵੈ ਨਾਮੑ । ਯ-ਤ੍ਪੑਰ੍ਣ॒ਮਯਃੑ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵ॒ਰ੍ਚ॒ਸਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਸृਜਤ । ਸੋੑ-ऽਬਿਭੇ॒ਤ੍ਪ੍ਰ ਮਾੑ ਧਕ੍ष੍ਯ॒ਤੀਤਿੑ । ਤਗ੍ਂ ਸ਼॒ਮ੍ਯਾੑ-ऽਸ਼ਮਯਤ੍ ॥ 24 ॥
ਤਚ੍ਛ॒ਮ੍ਯੈੑ ਸ਼ਮਿ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਯਚ੍ਛੑਮੀ॒ਮਯਃੑ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਾ॒ ਅਪ੍ਰੑਦਾਹਾਯ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨੇ-ਸ੍ਸृ॒ष੍ਟਸ੍ਯੑ ਯ॒ਤਃ । ਵਿਕੑਙ੍ਕਤ॒-ਮ੍ਭਾ ਆ᳚ਰ੍ਚ੍ਛਤ੍ । ਯ-ਦ੍ਵੈਕੑਙ੍ਕਤ-ਸ੍ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ । ਭਾ ਏ॒ਵਾਵੑਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਸਹृੑਦਯੋ॒ ऽਗ੍ਨਿਰਾ॒ਧੇਯ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹੁਃ । ਮ॒ਰੁਤੋ॒-ऽਦ੍ਭਿਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਤਮਯਨ੍ਨ੍ । ਤਸ੍ਯੑ ਤਾ॒ਨ੍ਤਸ੍ਯ॒ ਹृਦੑਯ॒ਮਾਚ੍ਛਿੑਨ੍ਦਨ੍ਨ੍ । ਸਾ-ऽਸ਼ਨਿੑਰਭਵਤ੍ । ਯਦ॒ਸ਼ਨਿੑਹਤਸ੍ਯ ਵृ॒ਕ੍षਸ੍ਯੑ ਸਮ੍ਭਾ॒ਰੋ ਭਵੑਤਿ ।ਸਹृੑਦਯ-ਮੇ॒ਵਾਗ੍ਨਿ-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ 25 ॥
(ਊषਾੑ - ਅਭਵਨ੍ - ਨਭਵ-ਦ੍- ਵ॒ਲ੍ਮੀਕ੍ਰੋ᳚ - ऽਸ਼੍ਰਾਮ੍ਯ॒ - ਦਪ੍ਰੑਥਯ॒ - ਦ੍ਧृਤ੍ਯੈੑ - ਬੀਭਥ੍ਸਤ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹੁ - ਰੁਨ੍ਧੇ - ਪਰ੍ਣ॒ਤ੍ਵ - ਮੑਸ਼ਮਯਦ - ਚ੍ਛਿਨ੍ਦ॒ਗ੍ਗ੍॒ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਿੑ ਚ) (ਅ. 3)
ਦ੍ਵਾ॒ਦ॒ਸ਼ਸੁੑ ਵਿਕ੍ਰਾ॒ਮੇष੍ਵ॒ਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧੀਤ । ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼॒ ਮਾਸਾ᳚-ਸ੍ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਃ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰਾ-ਦੇ॒ਵੈਨੑ-ਮਵ॒ਰੁਦ੍ਧ੍ਯਾ-ਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਯ-ਦ੍ਦ੍ਵਾੑਦ॒ਸ਼ਸੁੑ ਵਿਕ੍ਰਾ॒ਮੇ-ष੍ਵਾ॒ਦਧੀੑਤ । ਪਰਿੑਮਿਤ॒ਮਵੑਰੁਨ੍ਧੀਤ । ਚਕ੍षੁੑ-ਰ੍ਨਿਮਿਤ॒ ਆਦੑਧੀਤ । ਇਯ॒-ਦ੍ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼ ਵਿਕ੍ਰਾ॒ਮਾ(3) ਇਤਿੑ । ਪਰਿੑਮਿਤ-ਞ੍ਚੈ॒ਵਾਪੑਰਿਮਿਤ॒-ਞ੍ਚਾਵੑਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਅਨृੑਤਂ॒-ਵੈਁ ਵਾ॒ਚਾ ਵੑਦਤਿ । ਅਨृੑਤ॒-ਮ੍ਮਨੑਸਾ ਦ੍ਧ੍ਯਾਯਤਿ ॥ 26 ॥
ਚਕ੍षੁ॒-ਰ੍ਵੈ ਸ॒ਤ੍ਯਮ੍ । ਅਦ੍ਰਾ(3)ਗਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਅਦੑਰ੍​ਸ਼॒ਮਿਤਿੑ । ਤ-ਥ੍ਸ॒ਤ੍ਯਮ੍ । ਯਸ਼੍ਚਕ੍षੁੑ-ਰ੍ਨਿਮਿਤੇ॒-ऽਗ੍ਨਿ-ਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ਸ॒ਤ੍ਯ ਏ॒ਵੈਨ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਤਸ੍ਮਾ॒ਦਾਹਿੑਤਾਗ੍ਨਿ॒ਰ੍ਨਾਨृੑਤਂ-ਵਁਦੇਤ੍ । ਨਾਸ੍ਯੑ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣੋ-ऽਨਾ᳚ਸ਼੍ਵਾ-ਨ੍ਗृ॒ਹੇ ਵੑਸੇਤ੍ । ਸ॒ਤ੍ਯੇ ਹ੍ਯੑਸ੍ਯਾ॒ਗ੍ਨਿਰਾਹਿੑਤਃ ॥ ਆ॒ਗ੍ਨੇ॒ਯੀ ਵੈ ਰਾਤ੍ਰਿਃੑ ॥ 27 ॥
ਆ॒ਗ੍ਨੇ॒ਯਾਃ ਪ॒ਸ਼ਵਃੑ । ਐ॒ਨ੍ਦ੍ਰਮਹਃੑ । ਨਕ੍ਤ॒-ਙ੍ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਪ॒ਸ਼ੂਨੇ॒ਵਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ । ਦਿਵਾੑ-ऽऽਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਮੇ॒ਵਾ-ਵੑਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਅ॒ਰ੍ਧੋਦਿੑਤੇ॒ ਸੂਰ੍ਯੑ ਆਹਵ॒ਨੀਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਏ॒ਤਸ੍ਮਿ॒ਨ੍ ਵੈ ਲੋ॒ਕੇ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਅੑਸृਜਤ । ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਏ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨ-ਸ੍ਸृਜਤੇ । ਅਥੋੑ ਭੂ॒ਤ-ਞ੍ਚੈ॒ਵ ਭੑਵਿ॒ष੍ਯਚ੍ਚਾ-ਵੑਰੁਨ੍ਧੇ ॥ 28 ॥
ਇਡਾ॒ ਵੈ ਮਾੑਨ॒ਵੀ ਯੑਜ੍ਞਾਨੂਕਾ॒ਸ਼ਿਨ੍ਯਾੑਸੀਤ੍ । ਸਾ-ऽਸ਼ृੑਣੋਤ੍ । ਅਸੁੑਰਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਮਾਦੑਧਤ॒ ਇਤਿੑ । ਤਦੑਗਚ੍ਛਤ੍ । ਤ ਆੑਹਵ॒ਨੀਯ॒ਮਗ੍ਰ॒ ਆਦੑਧਤ । ਅਥ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯਮ੍ । ਅਥਾ᳚-ਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨਮ੍ । ਸਾ ऽਬ੍ਰੑਵੀਤ੍ । ਪ੍ਰ॒ਤੀਚ੍ਯੇੑषਾ॒ਗ੍॒ ਸ਼੍ਰੀਰੑਗਾਤ੍ । ਭ॒ਦ੍ਰਾ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ ਪਰਾੑਭਵਿष੍ਯ॒ਨ੍ਤੀਤਿੑ ॥ 29 ॥
ਯਸ੍ਯੈ॒ਵ-ਮ॒ਗ੍ਨਿਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਪ੍ਰ॒ਤੀਚ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਸ਼੍ਰੀਰੇੑਤਿ । ਭ॒ਦ੍ਰੋ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ ਪਰਾੑਭਵਤਿ ॥ ਸਾ-ऽਸ਼ृੑਣੋਤ੍ । ਦੇ॒ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧਤ॒ ਇਤਿੑ । ਤਦੑਗਚ੍ਛਤ੍ । ਤੇ᳚-ऽਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨ॒ਮਗ੍ਰ॒ ਆਦੑਧਤ । ਅਥ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯਮ੍ । ਅਥਾੑਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਸਾ-ऽਬ੍ਰੑਵੀਤ੍ ॥ 30 ॥
ਪ੍ਰਾਚ੍ਯੇੑषਾ॒ਗ੍॒ ਸ਼੍ਰੀਰੑਗਾਤ੍ । ਭ॒ਦ੍ਰਾ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮੇ᳚ष੍ਯਨ੍ਤਿ । ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਨ੍ਤੁ ਨ ਵੇ᳚ਥ੍ਸ੍ਯਨ੍ਤ॒ ਇਤਿੑ । ਯਸ੍ਯੈ॒ਵਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਪ੍ਰਾਚ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਸ਼੍ਰੀਰੇੑਤਿ । ਭ॒ਦ੍ਰੋ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮੇੑਤਿ । ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਨ੍ਤੁ ਨ ਵਿੑਨ੍ਦਤੇ ॥ ਸਾ-ऽਬ੍ਰੑਵੀ॒ਦਿਡਾ॒ ਮਨੁ᳚ਮ੍ । ਤਥਾ॒ ਵਾ ਅ॒ਹ-ਨ੍ਤਵਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਧਾ᳚ਸ੍ਯਾਮਿ । ਯਥਾ॒ ਪ੍ਰ ਪ੍ਰ॒ਜਯਾੑ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਮਿਥੁ॒ਨੈ-ਰ੍ਜੑਨਿ॒ष੍ਯਸੇ᳚ ॥ 31 ॥
ਪ੍ਰਤ੍ਯ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ ਁਲੋ॒ਕੇ ਸ੍ਥਾ॒ਸ੍ਯਸਿੑ । ਅ॒ਭਿ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਞ੍ਜੇ॒ष੍ਯਸੀਤਿੑ । ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒ਮਗ੍ਰ॒ ਆਦੑਧਾਤ੍ । ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯਂ॒-ਵਾਁ ਅਨੁੑ ਪ੍ਰ॒ਜਾਃ ਪ॒ਸ਼ਵਃ॒ ਪ੍ਰਜਾੑਯਨ੍ਤੇ । ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯੇਨੈ॒ਵਾਸ੍ਮੈ᳚ ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਮ੍ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਪ੍ਰਾਜੑਨਯਤ੍ । ਅਥਾ᳚-ਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨਮ੍ । ਤਿ॒ਰ੍ਯਙ੍ਙ੍ੑਵ॒ ਵਾ ਅ॒ਯਂ-ਲੋਁ॒ਕਃ । ਅ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇ॒ਵ ਤੇਨੑ ਲੋ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯੑਤਿष੍ਠਤ੍ । ਅਥਾੑਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਤੇਨੈ॒ਵ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਮ॒ਭ੍ਯੑਜਯਤ੍ ॥ 32 ॥
ਯਸ੍ਯੈ॒ਵਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਪ੍ਰ ਪ੍ਰ॒ਜਯਾੑ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਮਿਥੁ॒ਨੈ-ਰ੍ਜਾੑਯਤੇ । ਪ੍ਰਤ੍ਯ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ ਁਲੋ॒ਕੇ ਤਿੑष੍ਠਤਿ । ਅ॒ਭਿ ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕ-ਞ੍ਜੑਯਤਿ ॥ ਯਸ੍ਯ॒ ਵਾ ਅਯੑਥਾਦੇਵਤਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਆ ਦੇ॒ਵਤਾ᳚ਭ੍ਯੋ ਵृਸ਼੍ਚ੍ਯਤੇ । ਪਾਪੀੑਯਾ-ਨ੍ਭਵਤਿ । ਯਸ੍ਯੑ ਯਥਾ ਦੇਵ॒ਤਮ੍ । ਨ ਦੇ॒ਵਤਾ᳚ਭ੍ਯ॒ ਆਵृੑਸ਼੍ਚ੍ਯਤੇ । ਵਸੀੑਯਾ-ਨ੍ਭਵਤਿ ॥ 33 ॥
ਭृਗੂੑਣਾ॒-ਨ੍ਤ੍ਵਾ-ऽਙ੍ਗਿੑਰਸਾਂ-ਵ੍ਰਁਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾ-ਦੑਧਾ॒ਮੀਤਿੑ ਭृਗ੍ਵਙ੍ਗਿ॒ਰਸਾ॒ਮਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯਾਨਾ᳚-ਨ੍ਤ੍ਵਾ ਦੇ॒ਵਾਨਾਂ᳚-ਵ੍ਰਁਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾਦੑਧਾ॒ਮੀਤ੍ਯ॒ਨ੍ਯਾਸਾ॒-ਮ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੑਣੀਨਾ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਨਾ᳚ਮ੍ । ਵਰੁੑਣਸ੍ਯ ਤ੍ਵਾ॒ ਰਾਜ੍ਞੋ᳚ ਵ੍ਰਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾਦੑਧਾ॒ਮੀਤਿ॒ ਰਾਜ੍ਞਃੑ । ਇਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯ ਤ੍ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯੇਣੑ ਵ੍ਰਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾਦੑਧਾ॒ਮੀਤਿੑ ਰਾਜ॒ਨ੍ਯੑਸ੍ਯ । ਮਨੋ᳚ਸ੍ਤ੍ਵਾ ਗ੍ਰਾਮ॒ਣ੍ਯੋ᳚ ਵ੍ਰਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾਦੑਧਾ॒ਮੀਤਿ॒ ਵੈਸ਼੍ਯੑਸ੍ਯ । ऋ॒ਭੂ॒ਣਾ-ਨ੍ਤ੍ਵਾੑ ਦੇ॒ਵਾਨਾਂ᳚-ਵ੍ਰਁਤਪਤੇ ਵ੍ਰ॒ਤੇਨਾਦੑਧਾ॒ਮੀਤਿੑ ਰਥਕਾ॒ਰਸ੍ਯੑ । ਯ॒ਥਾ॒ ਦੇ॒ਵ॒ਤਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਾਧੀੑਯਤੇ । ਨ ਦੇ॒ਵਤਾ᳚ਭ੍ਯ॒ ਆ ਵृੑਸ਼੍ਚ੍ਯਤੇ । ਵਸੀੑਯਾ-ਨ੍ਭਵਤਿ ॥ 34 ॥
(ਧ੍ਯਾ॒ਯ॒ਤਿ॒ - ਵੈ ਰਾਤ੍ਰਿ॒ - ਸ਼੍ਚਾਵੑਰੁਨ੍ਧੇ - ਭਵਿष੍ਯ॒ਨ੍ਤੀਤ੍ਯੑ - ਬ੍ਰਵੀ - ਜ੍ਜਨਿ॒ष੍ਯਸੇੑ - ऽਜਯ॒-ਦ੍- ਵਸੀੑਯਾ-ਨ੍ਭਵਤਿ॒ - ਨਵੑ ਚ) (ਅ. 4)
ਅਨੁਵਾਕਂ 5 - ਤਤ੍ਰ ਪਵਮਾਨਹਬੀਂषਿ
ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ-ਰ੍ਵਾ॒ਚ-ਸ੍ਸ॒ਤ੍ਯ-ਮੑਪਸ਼੍ਯਤ੍ । ਤੇਨਾ॒ਗ੍ਨਿਮਾਧੑਤ੍ਤ । ਤੇਨ॒ ਵੈ ਸ ਆ᳚ਰ੍ਧ੍ਨੋਤ੍ । ਭੂਰ੍ਭੁਵ॒-ਸ੍ਸੁਵ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਏ॒ਤਦ੍ਵੈ ਵਾ॒ਚ-ਸ੍ਸ॒ਤ੍ਯਮ੍ । ਯ ਏ॒ਤੇਨਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ऋ॒ਦ੍ਧ੍ਨੋਤ੍ਯੇ॒ਵ । ਅਥੋੑ ਸ॒ਤ੍ਯਪ੍ਰਾੑਸ਼ੂਰੇ॒ਵ ਭੑਵਤਿ । ਅਥੋ॒ ਯ ਏ॒ਵਂ-ਵਿਁ॒ਦ੍ਵਾਨੑਭਿ॒ਚਰੑਤਿ । ਸ੍ਤृ॒ਣੁ॒ਤ ਏ॒ਵੈਨ᳚ਮ੍ ॥ 35 ॥
ਭੂਰਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਏ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਯਜੑਮਾਨ-ਸ੍ਸृਜਤੇ । ਭੁਵ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ । ਅ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇ॒ਵ ਲੋ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤਿੑ ਤਿष੍ਠਤਿ । ਸੁਵ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਸੁ॒ਵ॒ਰ੍ਗ ਏ॒ਵ ਲੋ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤਿੑ ਤਿष੍ਠਤਿ ॥ ਤ੍ਰਿ॒ਭਿਰ॒ਕ੍षਰੈ॒-ਰ੍ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਤ੍ਰਯੑ ਇ॒ਮੇ ਲੋ॒ਕਾਃ । ਏ॒ष੍ਵੇੑਵੈਨਂੑ-ਲੋਁ॒ਕੇषੁ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਸਰ੍ਵੈਃ᳚ ਪ॒ਞ੍ਚਭਿੑ-ਰਾਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ ॥ 36 ॥
ਸੁ॒ਵ॒ਰ੍ਗਾਯ॒ ਵਾ ਏ॒ष ਲੋ॒ਕਾਯਾਧੀੑਯਤੇ । ਯਦਾੑਹਵ॒ਨੀਯਃੑ । ਸੁ॒ਵ॒ਰ੍ਗ ਏ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਲੋ॒ਕੇ ਵਾ॒ਚ-ਸ੍ਸ॒ਤ੍ਯਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵੑਮਾਪ੍ਨੋਤਿ ॥ ਤ੍ਰਿ॒ਭਿ-ਰ੍ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਪ॒ਞ੍ਚਭਿੑ-ਰਾਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਅ॒ष੍ਟੌ ਸਮ੍ਪੑਦ੍ਯਨ੍ਤੇ । ਅ॒ष੍ਟਾਕ੍षੑਰਾ ਗਾਯ॒ਤ੍ਰੀ । ਗਾ॒ਯ॒ਤ੍ਰੋ᳚-ऽਗ੍ਨਿਃ । ਯਾਵਾੑਨੇ॒ਵਾਗ੍ਨਿਃ । ਤਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ 37 ॥
ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਅੑਸृਜਤ । ਤਾ ਅੑਸ੍ਮਾ-ਥ੍ਸृ॒ष੍ਟਾਃ ਪਰਾੑਚੀਰਾਯਨ੍ਨ੍ । ਤਾਭ੍ਯੋ॒ ਜ੍ਯੋਤਿ॒-ਰੁਦੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਤ-ਞ੍ਜ੍ਯੋਤਿਃ॒ ਪਸ਼੍ਯੑਨ੍ਤੀਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਅ॒ਭਿਸ॒ਮਾਵੑਰ੍ਤਨ੍ਤ । ਉ॒ਪਰੀੑਵਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੁਦ੍ਗृੑਹ੍ਣੀਯਾ-ਦੁ॒ਦ੍ਧਰਨ੍ਨ੍ੑ । ਜ੍ਯੋਤਿੑਰੇ॒ਵ ਪਸ਼੍ਯੑਨ੍ਤੀਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਯਜੑਮਾਨ-ਮ॒ਭਿ-ਸ॒ਮਾਵੑਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤੇ॒ਰਕ੍ष੍ਯੑਸ਼੍ਵਯਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪਰਾੑ-ऽਪਤਤ੍ । ਤਦਸ਼੍ਵੋੑ-ऽਭਵਤ੍ । ਤਦਸ਼੍ਵੑਸ੍ਯਾ-ਸ਼੍ਵ॒ਤ੍ਵਮ੍ ॥ 38 ॥
ਏ॒ष ਵੈ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਪ੍ਰਾ॒ਜਾ॒ਪ॒ਤ੍ਯੋ-ऽਸ਼੍ਵਃੑ । ਯਦਸ਼੍ਵੑ-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਨ੍ਨਯੑਤਿ । ਸ੍ਵਮੇ॒ਵ ਚਕ੍षੁਃ॒ ਪਸ਼੍ਯੑ-ਨ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ॒-ਰਨੂਦੇੑਤਿ ॥ ਵ॒ਜ੍ਰੀ ਵਾ ਏ॒षਃ । ਯਦਸ਼੍ਵਃੑ । ਯਦਸ਼੍ਵੑ-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਨ੍ਨਯੑਤਿ । ਜਾ॒ਤਾਨੇ॒ਵ ਭ੍ਰਾਤृੑਵ੍ਯਾ॒-ਨ੍ਪ੍ਰਣੁੑਦਤੇ ॥ ਪੁਨ॒ਰਾਵੑਰ੍ਤਯਤਿ ॥ 39 ॥
ਜ॒ਨਿ॒ष੍ਯਮਾੑਣਾਨੇ॒ਵ ਪ੍ਰਤਿੑਨੁਦਤੇ ॥ ਨ੍ਯਾੑਹਵ॒ਨੀਯੋ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ-ਮਕਾਮਯਤ । ਨਿ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ ਆਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਤੌ ਵਿ॒ਭਾਜ॒-ਨ੍ਨਾਸ਼ੑਕ੍ਨੋਤ੍ । ਸੋਸ਼੍ਵਃੑ ਪੂਰ੍ਵ॒ਵਾਡ੍-ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ । ਪ੍ਰਾਞ੍ਚ॒-ਮ੍ਪੂਰ੍ਵ॒ਮੁਦੑਵਹਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪੂ᳚ਰ੍ਵ॒ਵਾਹਃੑ ਪੂਰ੍ਵਵਾ॒ਟ੍-ਤ੍ਵਮ੍ । ਯਦਸ਼੍ਵੑ-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਨ੍ਨਯੑਤਿ । ਵਿਭੑਕ੍ਤਿਰੇ॒ਵੈਨੑਯੋ॒ਸ੍ਸਾ । ਅਥੋ॒ ਨਾਨਾੑਵੀਰ੍ਯਾਵੇ॒ਵੈਨੌੑ ਕੁਰੁਤੇ ॥ 40 ॥
ਯਦੁ॒ਪਰ੍ਯੁੑਪਰਿ॒ ਸ਼ਿਰੋ॒ ਹਰੇ᳚ਤ੍ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਾਨ੍ ਵਿਚ੍ਛਿੑਨ੍ਦ੍ਯਾਤ੍ । ਅ॒ਧੋੑ-ऽਧ॒-ਸ਼੍ਸ਼ਿਰੋੑ ਹਰਤਿ । ਪ੍ਰਾ॒ਣਾਨਾ᳚-ਙ੍ਗੋਪੀ॒ਥਾਯੑ ॥ ਇਯ॒ਤ੍ਯਗ੍ਰੇੑ ਹਰਤਿ । ਅਥੇਯ॒ਤ੍ਯਥੇਯੑਤਿ । ਤ੍ਰਯੑ ਇ॒ਮੇ ਲੋ॒ਕਾਃ । ਏ॒ष੍ਵੇੑਵੈਨਂੑ-ਲੋਁ॒ਕੇषੁ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒ਮਾ-ਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਸृਜਤ । ਸੋੑ-ऽਬਿਭੇ॒ਤ੍ਪ੍ਰ ਮਾੑ ਧਕ੍ष੍ਯ॒ਤੀਤਿੑ ॥ 41 ॥
ਤਸ੍ਯੑ ਤ੍ਰੇ॒ਧਾ ਮੑਹਿ॒ਮਾਨਂ॒-ਵ੍ਯੌਁੑਹਤ੍ । ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਾ॒ ਅਪ੍ਰੑਦਾਹਾਯ । ਯਤ੍-ਤ੍ਰੇ॒ਧਾ-ऽਗ੍ਨਿ-ਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਮ॒ਹਿ॒ਮਾਨੑਮੇ॒ਵਾਸ੍ਯ॒ ਤ-ਦ੍ਵ੍ਯੂੑਹਤਿ । ਸ਼ਾਨ੍ਤ੍ਯਾ॒ ਅਪ੍ਰੑਦਾਹਾਯ ॥ ਪੁਨ॒ਰਾਵੑਰ੍ਤਯਤਿ । ਮ॒ਹਿ॒ਮਾਨੑਮੇ॒ਵਾਸ੍ਯ॒ ਸਨ੍ਦੑਧਾਤਿ ॥ ਪ॒ਸ਼ੁਰ੍ਵਾ ਏ॒षਃ । ਯਦਸ਼੍ਵਃੑ । ਏ॒ष ਰੁ॒ਦ੍ਰਃ ॥ 42 ॥
ਯਦ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਯਦਸ਼੍ਵੑਸ੍ਯ ਪ॒ਦੇ᳚-ऽਗ੍ਨਿ-ਮਾੑਦ॒ਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਰੁ॒ਦ੍ਰਾਯੑ ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨਪਿੑਦਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਅ॒ਪ॒ਸ਼ੁ-ਰ੍ਯਜੑਮਾਨ-ਸ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਯ-ਨ੍ਨਾਕ੍ਰ॒ਮਯੇ᳚ਤ੍ । ਅਨੑਵਰੁਦ੍ਧਾ ਅਸ੍ਯ ਪ॒ਸ਼ਵਃੑ ਸ੍ਯੁਃ । ਪਾ॒ਰ੍​ਸ਼੍ਵ॒ਤ ਆਕ੍ਰੑਮਯੇਤ੍ । ਯਥਾ ऽऽਹਿੑਤਸ੍ਯਾ॒ਗ੍ਨੇ-ਰਙ੍ਗਾੑਰਾ ਅਭ੍ਯਵ॒ਵਰ੍ਤੇੑਰਨ੍ਨ੍ । ਅਵੑਰੁਦ੍ਧਾ ਅਸ੍ਯ ਪ॒ਸ਼ਵੋ॒ ਭਵੑਨ੍ਤਿ । ਨ ਰੁ॒ਦ੍ਰਾਯਾਪਿੑਦਧਾਤਿ ॥ 43 ॥
ਤ੍ਰੀਣਿੑ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿ॒ ਨਿਰ੍ਵੑਪਤਿ । ਵਿ॒ਰਾਜੑ ਏ॒ਵ ਵਿਕ੍ਰਾ᳚ਨ੍ਤਂ॒-ਯਁਜੑਮਾ॒ਨੋ-ऽਨੁ॒ ਵਿਕ੍ਰੑਮਤੇ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨਯੇ॒ ਪਵੑਮਾਨਾਯ । ਅ॒ਗ੍ਨਯੇੑ ਪਾਵ॒ਕਾਯੑ । ਅ॒ਗ੍ਨਯੇ॒ ਸ਼ੁਚੑਯੇ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਯੇ॒ ਪਵੑਮਾਨਾਯ ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੑਤਿ । ਪੁ॒ਨਾਤ੍ਯੇ॒ਵੈਨ᳚ਮ੍ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਯੇੑ ਪਾਵ॒ਕਾਯੑ । ਪੂ॒ਤ ਏ॒ਵਾਸ੍ਮਿੑ-ਨ੍ਨ॒ਨ੍ਨਾਦ੍ਯੑ-ਨ੍ਦਧਾਤਿ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਯੇ॒ ਸ਼ੁਚੑਯੇ । ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵ॒ਰ੍ਚ॒ਸ-ਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮਿੑ-ਨ੍ਨੁ॒ਪਰਿੑष੍ਟਾ-ਦ੍ਦਧਾਤਿ ॥ 44 ॥
(ਏ॒ਨ॒ - ਮਾ॒ਹ॒ਵ॒ਨੀਯਂੑ - ਧਤ੍ਤੇ - ऽਸ਼੍ਵ॒ਤ੍ਵਂ - ਁਵੑਰ੍ਤਯਤਿ - ਕੁਰੁਤ॒ - ਇਤਿੑ -ਰੁ॒ਦ੍ਰੋ - ਦੑਧਾਤਿ॒ - ਯਦ॒ਗ੍ਨਯੇ॒ ਸ਼ੁਚੑਯ॒ ਏਕੑ-ਞ੍ਚ) (ਅ. 5)
ਅਨੁਵਾਕਂ 6 - ਪਵਮਾਨਹਵਿਰ੍ਵਿਸ੍ਤਾਰਃ, ਹਵਿਰਨ੍ਤਰਾਣਿ, ਦਕ੍षਿਣਾਸ਼੍ਚ
ਦੇ॒ਵਾ॒ਸੁ॒ਰਾ-ਸ੍ਸਂ​ਯਁੑਤ੍ਤਾ ਆਸਨ੍ਨ੍ । ਤੇ ਦੇ॒ਵਾ ਵਿੑਜ॒ਯ-ਮੁੑਪ॒ਯਨ੍ਤਃੑ । ਅ॒ਗ੍ਨੌ ਵਾ॒ਮਂ-ਵਁਸੁ॒ ਸ-ਨ੍ਨ੍ਯੑਦਧਤ । ਇ॒ਦਮੁੑ ਨੋ ਭਵਿष੍ਯਤਿ । ਯਦਿੑ ਨੋ ਜੇ॒ष੍ਯਨ੍ਤੀਤਿੑ । ਤਦ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਨੋ-ਥ੍ਸਹੑਮਸ਼ਕ੍ਨੋਤ੍ । ਤਤ੍-ਤ੍ਰੇ॒ਧਾ ਵਿਨ੍ਯੑਦਧਾਤ੍ । ਪ॒ਸ਼ੁषੁ॒ ਤृਤੀੑਯਮ੍ । ਅ॒ਫ੍ਸੁ ਤृਤੀੑਯਮ੍ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯੇ ਤृਤੀੑਯਮ੍ ॥ 45 ॥
ਤ-ਦ੍ਦੇ॒ਵਾ ਵਿ॒ਜਿਤ੍ਯੑ । ਪੁਨ॒ਰਵਾੑਰੁਰੁਥ੍ਸਨ੍ਤ । ਤੇ᳚-ऽਗ੍ਨਯੇ॒ ਪਵੑਮਾਨਾਯ ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ੑ-ਮ॒ष੍ਟਾਕੑਪਾਲ॒-ਨ੍ਨਿਰੑਵਪਨ੍ਨ੍ । ਪ॒ਸ਼ਵੋ॒ ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ ਪਵੑਮਾਨਃ । ਯਦੇ॒ਵ ਪ॒ਸ਼ੁष੍ਵਾਸੀ᳚ਤ੍ । ਤਤ੍-ਤੇਨਾਵਾੑਰੁਨ੍ਧਤ । ਤੇ᳚-ऽਗ੍ਨਯੇੑ ਪਾਵ॒ਕਾਯੑ । ਆਪੋ॒ ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ ਪਾੑਵ॒ਕਃ । ਯਦੇ॒ਵਾਫ੍ਸ੍ਵਾਸੀ᳚ਤ੍ । ਤਤ੍-ਤੇਨਾਵਾੑਰੁਨ੍ਧਤ ॥ 46 ॥
ਤੇ᳚-ऽਗ੍ਨਯੇ॒ ਸ਼ੁਚੑਯੇ । ਅ॒ਸੌ ਵਾ ਆੑਦਿ॒ਤ੍ਯੋ᳚-ऽਗ੍ਨਿ-ਸ਼੍ਸ਼ੁਚਿਃੑ । ਯਦੇ॒ਵਾਦਿ॒ਤ੍ਯ ਆਸੀ᳚ਤ੍ । ਤਤ੍-ਤੇਨਾਵਾੑਰੁਨ੍ਧਤ ॥ ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਾ॒ਦਿਨੋੑ ਵਦਨ੍ਤਿ । ਤ॒ਨੁਵੋ॒ ਵਾਵੈਤਾ ਅੑਗ੍ਨ੍ਯਾ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ । ਆ॒ਗ੍ਨੇ॒ਯੋ ਵਾ ਅ॒ष੍ਟਾਕੑਪਾਲੋ ऽਗ੍ਨ੍ਯਾ॒ਧੇਯ॒ਮਿਤਿੑ । ਯਤ੍ਤ-ਨ੍ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ । ਨੈਤਾਨਿੑ । ਯਥਾ॒-ऽऽਤ੍ਮਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ ॥ 47 ॥
ਨਾਙ੍ਗਾੑਨਿ । ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤਤ੍ । ਯਦੇ॒ਤਾਨਿੑ ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ । ਨ ਤਮ੍ । ਯਥਾ-ऽਙ੍ਗਾੑਨਿ॒ ਸ੍ਯੁਃ । ਨਾਤ੍ਮਾ । ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤਤ੍ । ਉ॒ਭਯਾੑਨਿ ਸ॒ਹਨਿ॒ਰੁਪ੍ਯਾੑਣਿ । ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਸਾਤ੍ਮ॒ਤ੍ਵਾਯੑ ॥ ਉ॒ਭਯਂ॒-ਵਾਁ ਏ॒ਤਸ੍ਯੇ᳚ਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਂ-ਵੀਁ॒ਰ੍ਯੑਮਾਪ੍ਯਤੇ ॥ 48 ॥
ਯੋ᳚-ऽਗ੍ਨਿਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤੇ । ਐ॒ਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨ-ਮੇਕਾੑਦਸ਼ਕਪਾਲ॒- ਮਨੁ॒ ਨਿਰ੍ਵੑਪੇਤ੍ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯ-ਞ੍ਚ॒ਰੁਮ੍ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ ਵੈ ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਮਯਾੑਤਯਾਮਾਨੌ । ਯੇ ਏ॒ਵ ਦੇ॒ਵਤੇ॒ ਅਯਾੑਤਯਾਮ੍ਨੀ । ਤਾਭ੍ਯਾੑਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮਾੑ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਂ-ਵੀਁ॒ਰ੍ਯੑਮਵੑ- ਰੁਨ੍ਧੇ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯੋ ਭੑਵਤਿ । ਇ॒ਯਂ-ਵਾਁ ਅਦਿੑਤਿਃ । ਅ॒ਸ੍ਯਾਮੇ॒ਵ ਪ੍ਰਤਿੑਤਿष੍ਠਤਿ ॥ ਧੇ॒ਨ੍ਵੈ ਵਾ ਏ॒ਤ-ਦ੍ਰੇਤਃੑ ॥ 49 ॥
ਯਦਾਜ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਅ॒ਨ॒ਡੁਹੑਸ੍ਤਣ੍ਡੁ॒ਲਾਃ । ਮਿ॒ਥੁ॒ਨਮੇ॒ਵਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ । ਘृ॒ਤੇ ਭੑਵਤਿ । ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯਾਲੂ᳚ਕ੍षਾਨ੍ਤਤ੍ਵਾਯ ॥ ਚ॒ਤ੍ਵਾਰੑ ਆਰ੍​षੇ॒ਯਾਃ ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞੑਨ੍ਤਿ । ਦਿ॒ਸ਼ਾਮੇ॒ਵ ਜ੍ਯੋਤਿੑषਿ ਜੁਹੋਤਿ ॥ ਪ॒ਸ਼ਵੋ॒ ਵਾ ਏ॒ਤਾਨਿੑ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ । ਏ॒ष ਰੁ॒ਦ੍ਰਃ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਿਃ ॥ 50 ॥
ਯਥ੍ਸ॒ਦ੍ਯ ਏ॒ਤਾਨਿੑ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ । ਰੁ॒ਦ੍ਰਾਯੑ ਪ॒ਸ਼ੂਨਪਿੑ ਦਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਅ॒ਪ॒ਸ਼ੁ-ਰ੍ਯਜੑਮਾਨ-ਸ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਯਨ੍ਨਾਨੁੑਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ । ਅਨੑਵਰੁਦ੍ਧਾ ਅਸ੍ਯ ਪ॒ਸ਼ਵਃੑ ਸ੍ਯੁਃ । ਦ੍ਵਾ॒ਦ॒ਸ਼ਸੁ॒ ਰਾਤ੍ਰੀ॒ष੍ਵਨੁ॒ ਨਿਰ੍ਵੑਪੇਤ੍ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰ ਪ੍ਰੑਤਿਮਾ॒ ਵੈ ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼॒ ਰਾਤ੍ਰੑਯਃ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰੇਣੈ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਰੁ॒ਦ੍ਰਗ੍ਂ ਸ਼ੑਮਯਿ॒ਤ੍ਵਾ । ਪ॒ਸ਼ੂਨਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਯਦੇਕੑ-ਮੇਕਮੇ॒ਤਾਨਿੑ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ ॥ 51 ॥
ਯਥਾ॒ ਤ੍ਰੀਣ੍ਯਾ॒ਵਪੑਨਾਨਿ ਪੂ॒ਰਯੇ᳚ਤ੍ । ਤਾ॒ਦृਕ੍ਤਤ੍ । ਨ ਪ੍ਰ॒ਜਨੑਨ॒ਮੁਚ੍ਛਿਗ੍ਂੑषੇਤ੍ । ਏਕੑ-ਨ੍ਨਿ॒ਰੁਪ੍ਯੑ । ਉਤ੍ਤੑਰੇ॒ ਸਮੑਸ੍ਯੇਤ੍ । ਤृ॒ਤੀਯੑਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਲੋ॒ਕਮੁਚ੍ਛਿਗ੍ਂੑषਤਿ ਪ੍ਰ॒ਜਨੑਨਾਯ । ਤ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਜਯਾੑ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿ॒ਰਨੁ॒ ਪ੍ਰਜਾੑਯਤੇ । ਅਥੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੈ॒ਵੈषਾ-ऽਭਿਕ੍ਰਾ᳚ਨ੍ਤਿਃ ॥ ਰ॒ਥ॒ਚ॒ਕ੍ਰ-ਮ੍ਪ੍ਰਵੑਰ੍ਤਯਤਿ । ਮ॒ਨੁ॒ष੍ਯ॒ਰ॒ਥੇਨੈ॒ਵ ਦੇੑਵਰ॒ਥ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਵੑਰੋਹਤਿ ॥ 52 ॥
ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਾ॒ਦਿਨੋੑ ਵਦਨ੍ਤਿ । ਹੋ॒ਤ॒ਵ੍ਯੑ-ਮਗ੍ਨਿਹੋ॒ਤ੍ਰਾਂ(3) ਨਹੋੑਤ॒ਵ੍ਯਾ(3)ਮਿਤਿੑ । ਯ-ਦ੍ਯਜੁੑषਾ ਜੁਹੁ॒ਯਾਤ੍ । ਅਯੑਥਾਪੂਰ੍ਵ॒ਮਾਹੁੑਤੀ ਜੁਹੁਯਾਤ੍ । ਯਨ੍ਨ ਜੁੑਹੁ॒ਯਾਤ੍ । ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ ਪਰਾੑਭਵੇਤ੍ । ਤੂ॒ष੍ਣੀਮੇ॒ਵ ਹੋੑਤ॒ਵ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਯ॒ਥਾ॒ਪੂ॒ਰ੍ਵ-ਮਾਹੁੑਤੀ ਜੁ॒ਹੋਤਿੑ । ਨਾਗ੍ਨਿਃ ਪਰਾੑਭਵਤਿ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨੀਧੇੑ ਦਦਾਤਿ ॥ 53 ॥
ਅ॒ਗ੍ਨਿਮੁੑਖਾ-ਨੇ॒ਵਰ੍ਤੂ-ਨ੍ਪ੍ਰੀੑਣਾਤਿ । ਉ॒ਪ॒ਬਰ੍​ਹੑਣ-ਨ੍ਦਦਾਤਿ । ਰੂ॒ਪਾਣਾ॒ਮਵੑ-ਰੁਦ੍ਧ੍ਯੈ । ਅਸ਼੍ਵੑ-ਮ੍ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮਣੇ᳚ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਮੇ॒ਵਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ । ਧੇ॒ਨੁਗ੍ਂ ਹੋਤ੍ਰੇ᳚ । ਆ॒ਸ਼ਿषੑ ਏ॒ਵਾਵੑਰੁਨ੍ਧੇ । ਅ॒ਨ॒ਡ੍ਵਾਹੑ-ਮਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯਵੇ᳚ । ਵਹ੍ਨਿ॒ਰ੍ਵਾ ਅੑਨ॒ਡ੍ਵਾਨ੍ । ਵਹ੍ਨਿੑਰਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁਃ ॥ 54 ॥
ਵਹ੍ਨਿੑਨੈ॒ਵ ਵਹ੍ਨਿੑ ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯਾਵੑ-ਰੁਨ੍ਧੇ । ਮਿ॒ਥੁ॒ਨੌ ਗਾਵੌੑ ਦਦਾਤਿ । ਮਿ॒ਥੁ॒ਨਸ੍ਯਾਵੑ-ਰੁਦ੍ਧ੍ਯੈ । ਵਾਸੋੑ ਦਦਾਤਿ । ਸ॒ਰ੍ਵ॒ ਦੇ॒ਵ॒ਤ੍ਯਂੑ-ਵੈਁ ਵਾਸਃੑ । ਸਰ੍ਵਾੑ ਏ॒ਵ ਦੇ॒ਵਤਾਃ᳚ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ । ਆ ਦ੍ਵਾੑਦ॒ਸ਼ਭ੍ਯੋੑ ਦਦਾਤਿ । ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼॒ ਮਾਸਾ᳚-ਸ੍ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰਃ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰ ਏ॒ਵ ਪ੍ਰਤਿੑ ਤਿष੍ਠਤਿ । ਕਾਮੑਮੂ॒ਰ੍ਧ੍ਵ-ਨ੍ਦੇਯ᳚ਮ੍ । ਅਪੑਰਿਮਿਤ॒ਸ੍ਯਾਵੑ-ਰੁਦ੍ਧ੍ਯੈ ॥ 55 ॥
(ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯੇ ਤृਤੀੑਯ - ਮ॒ਫ੍ਸ੍ਵਾਸੀ॒-ਤ੍ਤ-ਤ੍ਤੇਨਾਵਾੑਰੁਨ੍ਧਤ॒ - ਸ੍ਯਾ - ਦਾ᳚ਪ੍ਯਤੇ॒ - ਰੇਤੋ॒ - ऽਗ੍ਨਿ - ਰੇਕੑਮੇਕ ਮੇ॒ਤਾਨਿੑ ਹ॒ਵਿਗ੍ਂषਿੑ ਨਿ॒ਰ੍ਵਪੇ᳚ਤ੍ - ਪ੍ਰ॒ਤ੍ਯਵੑਰੋਹਤਿ - ਦਦਾਤ੍ਯ - ਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ੍ਯੁ--ਰ੍ ਦੇਯ॒ ਮੇਕੑ-ਞ੍ਚ) (ਅ. 6)
ਅਨੁਵਾਕਂ 7 - ਆਧਾਨਮਨ੍ਤ੍ਰਾਃ
ਘ॒ਰ੍ਮ-ਸ਼੍ਸ਼ਿਰ॒ਸ੍ਤਦ॒ਯਮ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸ-ਮ੍ਪ੍ਰਿੑਯਃ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਭੁਵਤ੍ । ਛ॒ਰ੍ਦਿਸ੍ਤੋ॒ਕਾਯ॒ ਤਨੑਯਾਯ ਯਚ੍ਛ ॥ ਵਾਤਃੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣਸ੍ਤਦ॒ਯਮ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸ-ਮ੍ਪ੍ਰਿੑਯਃ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਭੁਵਤ੍ । ਸ੍ਵ॒ਦਿ॒ਤ-ਨ੍ਤੋ॒ਕਾਯ॒ ਤਨੑਯਾਯ ਪਿ॒ਤੁ-ਮ੍ਪੑਚ ॥ ਪ੍ਰਾਚੀ॒ਮਨੁੑ ਪ੍ਰ॒ਦਿਸ਼॒-ਮ੍ਪ੍ਰੇਹਿੑ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ੍ । ਅ॒ਗ੍ਨੇਰੑਗ੍ਨੇ ਪੁ॒ਰੋ ਅੑਗ੍ਨਿ-ਰ੍ਭਵੇ॒ਹ । ਵਿਸ਼੍ਵਾ॒ ਆਸ਼ਾ॒ ਦੀਦ੍ਯਾੑਨੋ॒ ਵਿਭਾੑਹਿ । ਊਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਨੋ ਧੇਹਿ ਦ੍ਵਿ॒ਪਦੇ॒ ਚਤੁੑष੍ਪਦੇ ॥ 56 ॥
ਅ॒ਰ੍ਕਸ਼੍ਚਕ੍षੁ॒-ਸ੍ਤਦ॒ਸੌ ਸੂਰ੍ਯ॒ਸ੍ਤਦ॒ਯਮ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸਮ੍ਪ੍ਰਿੑਯਃ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਭੁਵਤ੍ । ਯ-ਤ੍ਤੇੑ ਸ਼ੁਕ੍ਰ ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰਂ-ਵਁਰ੍ਚਃੑ ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰਾ ਤ॒ਨੂਃ । ਸ਼ੁ॒ਕ੍ਰ-ਞ੍ਜ੍ਯੋਤਿ॒ਰਜੑਸ੍ਰਮ੍ । ਤੇਨੑ ਮੇ ਦੀਦਿਹਿ॒ ਤੇਨ॒ ਤ੍ਵਾ-ऽऽਦੑਧੇ । ਅ॒ਗ੍ਨਿਨਾ᳚-ऽਗ੍ਨੇ॒ ਬ੍ਰਹ੍ਮੑਣਾ ॥ ਆ॒ਨ॒ਸ਼ੇ ਵ੍ਯਾੑਨਸ਼ੇ॒ ਸਰ੍ਵ॒ਮਾਯੁ॒-ਰ੍ਵ੍ਯਾੑਨਸ਼ੇ ॥ ਯੇ ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵੇ ਤ॒ਨੁਵੌ᳚ । ਵਿ॒ਰਾਟ੍ ਚੑ ਸ੍ਵ॒ਰਾਟ੍ ਚੑ । ਤੇ ਮਾ ਵਿੑਸ਼ਤਾ॒-ਨ੍ਤੇ ਮਾੑ ਜਿਨ੍ਵਤਾਮ੍ ॥ 57 ॥
ਯੇ ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵੇ ਤ॒ਨੁਵੌ᳚ । ਸ॒ਮ੍ਰਾਟ੍ ਚਾੑਭਿ॒ਭੂਸ਼੍ਚੑ । ਤੇ ਮਾ ਵਿੑਸ਼ਤਾ॒-ਨ੍ਤੇ ਮਾੑ ਜਿਨ੍ਵਤਾਮ੍ । ਯੇ ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵੇ ਤ॒ਨੁਵੌ᳚ । ਵਿ॒ਭੂਸ਼੍ਚੑ ਪਰਿ॒ਭੂਸ਼੍ਚੑ । ਤੇ ਮਾ ਵਿੑਸ਼ਤਾ॒-ਨ੍ਤੇ ਮਾੑ ਜਿਨ੍ਵਤਾਮ੍ । ਯੇ ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵੇ ਤ॒ਨੁਵੌ᳚ । ਪ੍ਰ॒ਭ੍ਵੀ ਚ॒ ਪ੍ਰਭੂੑਤਿਸ਼੍ਚ । ਤੇ ਮਾ ਵਿੑਸ਼ਤਾ॒-ਨ੍ਤੇ ਮਾੑ ਜਿਨ੍ਵਤਾਮ੍ । ਯਾਸ੍ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵਃੑ । ਤਾਭਿ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾ ऽऽਦੑਧੇ ॥ ਯਾਸ੍ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਘੋ॒ਰਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵਃੑ । ਤਾਭਿੑਰ॒ਮੁ-ਙ੍ਗੑਚ੍ਛ ॥ 58 ॥
(ਚਤੁੑष੍ਪਦੇ - ਜਿਨ੍ਵਤਾਂ - ਤ॒ਨੁਵ॒ ਸ੍ਤ੍ਰੀਣਿੑ ਚ ) (ਅ. 7)
ਅਨੁਵਾਕਂ 8 - ਏਤਦ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਂ
ਇ॒ਮੇ ਵਾ ਏ॒ਤੇ ਲੋ॒ਕਾ ਅ॒ਗ੍ਨਯਃੑ । ਤੇ ਯਦਵ੍ਯਾੑਵृਤ੍ਤਾ ਆਧੀ॒ਯੇਰਨ੍ਨ੍ੑ । ਸ਼ੋ॒ਚਯੇੑਯੁ॒-ਰ੍ਯਜੑਮਾਨਮ੍ । ਘ॒ਰ੍ਮ-ਸ਼੍ਸ਼ਿਰ॒ ਇਤਿ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਵਾਤਃੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣ ਇਤ੍ਯੑਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨਮ੍ । ਅ॒ਰ੍ਕ-ਸ਼੍ਚਕ੍षੁ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑ-ਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਤੇਨੈ॒ਵੈਨਾ॒ਨ੍ ਵ੍ਯਾਵੑਰ੍ਤਯਤਿ । ਤਥਾ॒ ਨ ਸ਼ੋੑਚਯਨ੍ਤਿ॒ ਯਜੑਮਾਨਮ੍ ॥ ਰ॒ਥ॒ਨ੍ਤ॒ਰ-ਮ॒ਭਿਗਾੑਯਤੇ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ ਆਧੀ॒ਯਮਾੑਨੇ । ਰਾਥੑਨ੍ਤਰੋ॒ ਵਾ ਅ॒ਯਂ-ਲੋਁ॒ਕਃ ॥ 59 ॥
ਅ॒ਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇ॒ਵੈਨਂੑ-ਲੋਁ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਵਾ॒ਮ॒ਦੇ॒ਵ੍ਯ-ਮ॒ਭਿਗਾੑਯਤ ਉਦ੍ਧ੍ਰਿ॒ਯਮਾੑਣੇ । ਅ॒ਨ੍ਤਰਿੑਕ੍षਂ॒-ਵੈਁ ਵਾੑਮਦੇ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਅ॒ਨ੍ਤਰਿੑਕ੍ष ਏ॒ਵੈਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਅਥੋ॒ ਸ਼ਾਨ੍ਤਿ॒-ਰ੍ਵੈ ਵਾੑਮਦੇ॒ਵ੍ਯਮ੍ । ਸ਼ਾ॒ਨ੍ਤਮੇ॒ਵੈਨੑ-ਮ੍ਪਸ਼॒ਵ੍ਯੑਮੁਦ੍ਧੑਰਤੇ । ਬृ॒ਹਦ॒ਭਿਗਾੑਯਤ ਆਹਵ॒ਨੀਯੑ ਆਧੀ॒ਯਮਾੑਨੇ । ਬਾਰ੍​ਹੑਤੋ॒ ਵਾ ਅ॒ਸੌ ਲੋ॒ਕਃ । ਅ॒ਮੁष੍ਮਿੑਨ੍ਨੇ॒ਵੈਨਂੑ-ਲੋਁ॒ਕੇ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ-ਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੑਸृਜਤ ॥ 60 ॥
ਸੋ-ऽਸ਼੍ਵੋ॒ ਵਾਰੋੑ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ ਪਰਾਂੑਐਤ੍ । ਤਂ-ਵਾਁੑਰਵ॒ਨ੍ਤੀਯੇੑਨਾਵਾਰਯਤ ।ਤ-ਦ੍ਵਾੑਰਵ॒ਨ੍ਤੀਯੑਸ੍ਯ ਵਾਰਵਨ੍ਤੀਯ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਸ਼੍ਯੈ॒ਤੇਨੑ ਸ਼੍ਯੇ॒ਤੀ ਅੑਕੁਰੁਤ ।ਤਚ੍ਛ੍ਯੈ॒ਤਸ੍ਯੑ ਸ਼੍ਯੈਤ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਯ-ਦ੍ਵਾੑਰਵ॒ਨ੍ਤੀਯੑ-ਮਭਿ॒ਗਾਯੑਤੇ । ਵਾ॒ਰ॒ਯਿ॒ਤ੍ਵੈਵੈਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ਸ਼੍ਯੈ॒ਤੇਨੑ ਸ਼੍ਯੇ॒ਤੀ ਕੁੑਰੁਤੇ ॥ ਘ॒ਰ੍ਮ-ਸ਼੍ਸ਼ਿਰ॒ ਇਤਿ॒ ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒-ਮਾਦੑਧਾਤਿ । ਸਸ਼ੀੑਰ੍​षਾਣ-ਮੇ॒ਵੈਨ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ 61 ॥
ਉਪੈੑਨ॒ਮੁਤ੍ਤੑਰੋ ਯ॒ਜ੍ਞੋ ਨੑਮਤਿ ॥ ਰੁ॒ਦ੍ਰੋ ਵਾ ਏ॒षਃ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸ ਆੑਧੀ॒ਯਮਾੑਨ ਈਸ਼੍ਵ॒ਰੋ ਯਜੑਮਾਨਸ੍ਯ ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍ ਹਿਗ੍ਂਸਿੑਤੋਃ । ਸ-ਮ੍ਪ੍ਰਿੑਯਃ ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑ-ਰ੍ਭੁਵ॒ਦਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਪ॒ਸ਼ੁਭਿੑਰੇ॒ਵੈਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮ੍ਪ੍ਰਿੑਯ-ਙ੍ਕਰੋਤਿ । ਪ॒ਸ਼ੂ॒ਨਾ-ਮਹਿਗ੍ਂੑਸਾਯੈ ॥ ਛ॒ਰ੍ਦਿਸ੍ਤੋ॒ਕਾਯ॒ ਤਨੑਯਾਯ ਯ॒ਚ੍ਛੇਤ੍ਯਾੑਹ ।ਆ॒ਸ਼ਿषੑਮੇ॒ਵੈਤਾ-ਮਾਸ਼ਾ᳚ਸ੍ਤੇ ॥ ਵਾਤਃੑ ਪ੍ਰਾ॒ਣ ਇਤ੍ਯੑਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨਮ੍ ॥ 62 ॥
ਸਪ੍ਰਾੑਣ-ਮੇ॒ਵੈਨ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਸ੍ਵ॒ਦਿ॒ਤ-ਨ੍ਤੋ॒ਕਾਯ॒ ਤਨੑਯਾਯ ਪਿ॒ਤੁ-ਮ੍ਪ॒ਚੇਤ੍ਯਾੑਹ । ਅਨ੍ਨੑਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈ᳚ ਸ੍ਵਦਯਤਿ ॥ ਪ੍ਰਾਚੀ॒ਮਨੁੑ ਪ੍ਰ॒ਦਿਸ਼॒-ਮ੍ਪ੍ਰੇਹਿੑ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨਿਤ੍ਯਾੑਹ । ਵਿਭੑਕ੍ਤਿਰੇ॒ਵੈਨੑਯੋ॒ਸ੍ਸਾ । ਅਥੋ॒ ਨਾਨਾੑ ਵੀਰ੍ਯਾਵੇ॒ਵੈਨੌੑ ਕੁਰੁਤੇ ॥ ਊਰ੍ਜੑ-ਨ੍ਨੋ ਧੇਹਿ ਦ੍ਵਿ॒ਪਦੇ॒ ਚਤੁੑष੍ਪਦ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ । ਆ॒ਸ਼ਿषੑਮੇ॒ਵੈਤਾਮਾਸ਼ਾ᳚ਸ੍ਤੇ ॥ ਅ॒ਰ੍ਕ-ਸ਼੍ਚਕ੍षੁ॒ਰਿਤ੍ਯਾੑ-ਹਵ॒ਨੀਯ᳚ਮ੍ । ਅ॒ਰ੍ਕੋ ਵੈ ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒ਮਨ੍ਨ᳚ਮ੍ ॥ 63 ॥
ਅਨ੍ਨੑਮੇ॒ਵਾਵੑ ਰੁਨ੍ਧੇ ॥ ਤੇਨੑ ਮੇ ਦੀਦਿ॒ਹੀਤ੍ਯਾੑਹ । ਸਮਿੑਨ੍ਧ ਏ॒ਵੈਨ᳚ਮ੍ ॥ ਆ॒ਨ॒ਸ਼ੇ ਵ੍ਯਾੑਨਸ਼॒ ਇਤਿ॒ ਤ੍ਰਿਰੁਦਿੑਙ੍ਗਯਤਿ । ਤ੍ਰਯੑ ਇ॒ਮੇ ਲੋ॒ਕਾਃ । ਏ॒ष੍ਵੇੑਵੈਨਂੑ-ਲੋਁ॒ਕੇषੁ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਤਤ੍-ਤਥਾ॒ ਨ ਕਾ॒ਰ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਵੀਙ੍ਗਿੑਤ॒ਮ ਪ੍ਰੑਤਿष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਦੑਧੀਤ । ਉ॒ਦ੍ਧृਤ੍ਯੈ॒-ਵਾਧਾਯਾੑ-ਭਿ॒ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਯਃੑ । ਅਵੀ᳚ਙ੍ਗਿਤ-ਮੇ॒ਵੈਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਵਿ॒ਰਾਟ੍ ਚੑ ਸ੍ਵ॒ਰਾਟ੍ ਚ॒ ਯਾਸ੍ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਸ਼ਿ॒ਵਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵ॒-ਸ੍ਤਾਭਿ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾ ऽऽਦੑਧ॒ ਇਤ੍ਯਾੑਹ । ਏ॒ਤਾ ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇ-ਸ਼੍ਸ਼ਿ॒ਵਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵਃੑ । ਤਾਭਿੑਰੇ॒ਵੈਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮੑਰ੍ਧਯਤਿ ॥ ਯਾਸ੍ਤੇੑ ਅਗ੍ਨੇ ਘੋ॒ਰਾਸ੍ਤ॒ਨੁਵ॒ ਸ੍ਤਾਭਿੑਰ॒ਮੁ-ਙ੍ਗ॒ਚ੍ਛੇਤਿੑ ਬ੍ਰੂਯਾ॒ਦ੍ਯ-ਨ੍ਦ੍ਵਿ॒ष੍ਯਾਤ੍ । ਤਾਭਿੑਰੇ॒ਵੈਨ॒-ਮ੍ਪਰਾੑਭਾਵਯਤਿ ॥ 64 ॥
(ਲੋ॒ਕੋੑ - ऽਸृਜਤੈਨ॒ - ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ - ऽਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒ਪਚੑਨਂ - ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒ਮਨ੍ਨੑ - ਮੇਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ॒ ਪਞ੍ਚੑ ਚ) (ਅ. 8)
ਅਨੁਵਾਕਂ 9 - ਬ੍ਰਹ੍ਮੌਦਨਮ੍
ਸ਼॒ਮੀ॒ਗ॒ਰ੍ਭਾਦ॒ਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਮੑਨ੍ਥਤਿ । ਏ॒षਾ ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਿਯਾੑ ਤ॒ਨੂਃ । ਤਾਮੇ॒ਵਾਸ੍ਮੈੑ ਜਨਯਤਿ ॥ ਅਦਿੑਤਿਃ ਪੁ॒ਤ੍ਰਕਾੑਮਾ । ਸਾ॒ਦ੍ਧ੍ਯੇਭ੍ਯੋੑ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ᳚ ਬ੍ਰਹ੍ਮੌਦ॒ਨ-ਮੑਪਚਤ੍ । ਤਸ੍ਯਾੑ ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣ-ਮਦਦੁਃ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞਾ᳚ਤ੍ । ਸਾ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ । ਤਸ੍ਯੈੑ ਧਾ॒ਤਾ ਚਾ᳚ਰ੍ਯ॒ਮਾ ਚਾੑਜਾਯੇਤਾਮ੍ । ਸਾ ਦ੍ਵਿ॒ਤੀਯੑ-ਮਪਚਤ੍ ॥ 65 ॥
ਤਸ੍ਯਾੑ ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣ-ਮਦਦੁਃ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞਾ᳚ਤ੍ । ਸਾ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ । ਤਸ੍ਯੈੑ ਮਿ॒ਤ੍ਰਸ਼੍ਚ॒ ਵਰੁੑਣਸ਼੍ਚਾਜਾਯੇਤਾਮ੍ । ਸਾ ਤृ॒ਤੀਯੑ-ਮਪਚਤ੍ । ਤਸ੍ਯਾੑ ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣ-ਮਦਦੁਃ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞਾ᳚ਤ੍ । ਸਾ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ । ਤਸ੍ਯਾ॒ ਅਗ੍ਂਸ਼ੑਸ਼੍ਚ॒ ਭਗੑਸ਼੍ਚਾਜਾਯੇਤਾਮ੍ । ਸਾ ਚੑਤੁ॒ਰ੍ਥ-ਮੑਪਚਤ੍ ॥ 66 ॥
ਤਸ੍ਯਾੑ ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣ-ਮਦਦੁਃ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞਾ᳚ਤ੍ । ਸਾ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ । ਤਸ੍ਯਾ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰੑਸ਼੍ਚ॒ ਵਿਵੑਸ੍ਵਾਗ੍​ਸ਼੍ਚਾ-ਜਾਯੇਤਾਮ੍ । ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮੌ॒ਦ॒ਨ-ਮ੍ਪੑਚਤਿ । ਰੇਤੑ ਏ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਦੑਧਾਤਿ ॥ ਪ੍ਰਾਸ਼੍ਞੑਨ੍ਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣਾ ਓੑਦ॒ਨਮ੍ ॥ ਯਦਾਜ੍ਯੑ-ਮੁ॒ਚ੍ਛਿष੍ਯੑਤੇ । ਤੇਨੑ ਸ॒ਮਿਧੋ॒-ऽਭ੍ਯਜ੍ਯਾਦੑਧਾਤਿ । ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣਾ॒ਦ੍ਵਾ ਅਦਿੑਤੀ॒ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ ॥ 67 ॥
ਉ॒ਚ੍ਛੇषੑਣਾਦੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਰੇਤੋੑ ਧਤ੍ਤੇ ॥ ਅਸ੍ਥਿ॒ ਵਾ ਏ॒ਤਤ੍ । ਯ-ਥ੍ਸ॒ਮਿਧਃੑ । ਏ॒ਤ-ਦ੍ਰੇਤਃੑ । ਯਦਾਜ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਯਦਾਜ੍ਯੇੑਨ ਸ॒ਮਿਧੋ॒-ऽਭ੍ਯਜ੍ਯਾ॒ਦਧਾੑਤਿ । ਅਸ੍ਥ੍ਯੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਰੇਤੑਸਿ ਦਧਾਤਿ ॥ ਤਿ॒ਸ੍ਰ ਆਦੑਧਾਤਿ ਮਿਥੁਨ॒ਤ੍ਵਾਯੑ ॥ ਇਯੑਤੀ-ਰ੍ਭਵਨ੍ਤਿ । ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਨਾ ਯਜ੍ਞਮੁ॒ਖੇਨ॒ ਸਮ੍ਮਿੑਤਾਃ ॥ 68 ॥
ਇਯੑਤੀ-ਰ੍ਭਵਨ੍ਤਿ । ਯ॒ਜ੍ਞ॒ਪ॒ਰੁषਾ॒ ਸਮ੍ਮਿੑਤਾਃ । ਇਯੑਤੀ-ਰ੍ਭਵਨ੍ਤਿ । ਏ॒ਤਾਵ॒ਦ੍ਵੈ ਪੁਰੁੑषੇ ਵੀ॒ਰ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਵੀ॒ਰ੍ਯੑ ਸਮ੍ਮਿਤਾਃ ॥ ਆ॒ਰ੍ਦ੍ਰਾ ਭੑਵਨ੍ਤਿ । ਆ॒ਰ੍ਦ੍ਰਮਿੑਵ॒ ਹਿ ਰੇਤਃੑ ਸਿ॒ਚ੍ਯਤੇ᳚ ॥ ਚਿਤ੍ਰਿੑਯਸ੍ਯਾਸ਼੍ਵ॒ਤ੍ਥਸ੍ਯਾਦੑਧਾਤਿ । ਚਿ॒ਤ੍ਰਮੇ॒ਵ ਭੑਵਤਿ ॥ ਘृ॒ਤਵੑਤੀਭਿ॒-ਰਾਦੑਧਾਤਿ ॥ 69 ॥
ਏ॒ਤਦ੍ਵਾ ਅ॒ਗ੍ਨੇਃ ਪ੍ਰਿ॒ਯ-ਨ੍ਧਾਮੑ । ਯ-ਦ੍ਘृ॒ਤਮ੍ । ਪ੍ਰਿ॒ਯੇਣੈ॒ਵੈਨ॒-ਨ੍ਧਾਮ੍ਨਾ॒ ਸਮੑਰ੍ਧਯਤਿ । ਅਥੋ॒ ਤੇਜੑਸਾ ॥ ਗਾ॒ਯ॒ਤ੍ਰੀਭਿੑ-ਰ੍ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣਸ੍ਯਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਗਾ॒ਯ॒ਤ੍ਰਛੑਨ੍ਦਾ॒ ਵੈ ਬ੍ਰਾ᳚ਹ੍ਮ॒ਣਃ । ਸ੍ਵਸ੍ਯ॒ ਛਨ੍ਦੑਸਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਨ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾਯੑ । ਤ੍ਰਿ॒ष੍ਟੁਗ੍ਭੀੑ-ਰਾਜ॒ਨ੍ਯੑਸ੍ਯ । ਤ੍ਰਿ॒ष੍ਟੁ-ਪ੍ਛੑਨ੍ਦਾ॒ ਵੈ ਰਾੑਜ॒ਨ੍ਯਃੑ । ਸ੍ਵਸ੍ਯ॒ ਛਨ੍ਦੑਸਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਨ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾਯੑ ॥ 70 ॥
ਜਗੑਤੀਭਿ॒-ਰ੍ਵੈਸ਼੍ਯੑਸ੍ਯ । ਜਗੑਤੀ ਛਨ੍ਦਾ॒ ਵੈ ਵੈਸ਼੍ਯਃੑ । ਸ੍ਵਸ੍ਯ॒ ਛਨ੍ਦੑਸਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਨ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾਯੑ ॥ ਤਗ੍ਂ ਸਂੑ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰ-ਙ੍ਗੋੑਪਾਯੇਤ੍ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰਗ੍ਂ ਹਿ ਰੇਤੋੑ ਹਿ॒ਤਂ-ਵਁਰ੍ਧੑਤੇ ॥ ਯ-ਦ੍ਯੇੑਨਗ੍ਂ ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰੇ ਨੋਪ॒ਨਮੇ᳚ਤ੍ । ਸ॒ਮਿਧਃ॒ ਪੁਨ॒ਰਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਰੇਤੑ ਏ॒ਵ ਤਦ੍ਧਿ॒ਤਂ-ਵਁਰ੍ਧੑਮਾਨਮੇਤਿ ॥ ਨ ਮਾ॒ਗ੍ਂ॒ਸ-ਮੑਸ਼੍ਞੀਯਾਤ੍ । ਨ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯ॒ਮੁਪੇੑਯਾਤ੍ ॥ 71 ॥
ਯ-ਨ੍ਮਾ॒ਗ੍ਂ॒ਸ-ਮੑਸ਼੍ਞੀ॒ਯਾਤ੍ । ਯਥ੍ਸ੍ਤ੍ਰਿਯੑ-ਮੁਪੇ॒ਯਾਤ੍ । ਨਿਰ੍ਵੀ᳚ਰ੍ਯ-ਸ੍ਸ੍ਯਾਤ੍ । ਨੈਨੑਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਰੁਪੑਨਮੇਤ੍ ॥ ਸ਼੍ਵ ਆੑਧਾ॒ਸ੍ਯਮਾੑਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮੌਦ॒ਨ-ਮ੍ਪੑਚਤਿ । ਆ॒ਦਿ॒ਤ੍ਯਾ ਵਾ ਇ॒ਤ ਉੑਤ੍ਤ॒ਮਾ-ਸ੍ਸੁੑਵ॒ਰ੍ਗਂ-ਲੋਁ॒ਕਮਾੑਯਨ੍ਨ੍ । ਤੇ ਵਾ ਇ॒ਤੋ ਯਨ੍ਤ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑਨੁਦਨ੍ਤੇ । ਏ॒ਤੇ ਖਲੁ॒ ਵਾਵਾਦਿ॒ਤ੍ਯਾਃ । ਯ-ਦ੍ਬ੍ਰਾ᳚ਹ੍ਮ॒ਣਾਃ । ਤੈਰੇ॒ਵ ਸ॒ਤ੍ਵ-ਙ੍ਗੑਚ੍ਛਤਿ ॥ 72 ॥
ਨੈਨ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਤਿੑਨੁਦਨ੍ਤੇ ॥ ਬ੍ਰ॒ਹ੍ਮ॒ਵਾ॒ਦਿਨੋੑ ਵਦਨ੍ਤਿ । ਕ੍ਵਾੑ ਸਃ । ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ ਕਾ॒ਰ੍ਯਃੑ । ਯੋ᳚-ऽਸ੍ਮੈ ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਮ੍ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਪ੍ਰੑਜ॒ਨਯ॒ਤੀਤਿੑ । ਸ਼ਲ੍ਕੈ॒ਸ੍ਤਾਗ੍ਂ ਰਾਤ੍ਰਿੑਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਿੑਨ੍ਧੀਤ । ਤਸ੍ਮਿੑ-ਨ੍ਨੁਪਵ੍ਯੁ॒षਮ॒ਰਣੀ॒ ਨਿष੍ਟੑਪੇਤ੍ । ਯਥੑਰ੍​ष॒ਭਾਯੑ ਵਾਸ਼ਿ॒ਤਾ ਨ੍ਯਾੑਵਿਚ੍ਛਾ॒ਯਤਿੑ । ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤਤ੍ ॥ ਅ॒ਪੋ॒ਦੂਹ੍ਯ॒ ਭਸ੍ਮਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਮੑਨ੍ਥਤਿ ॥ 73 ॥
ਸੈਵ ਸਾ-ऽਗ੍ਨੇ-ਸ੍ਸਨ੍ਤੑਤਿਃ ॥ ਤ-ਮ੍ਮੑਥਿ॒ਤ੍ਵਾ ਪ੍ਰਾਞ੍ਚ॒ਮੁਦ੍ਧੑਰਤਿ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰਮੇ॒ਵ ਤ-ਦ੍ਰੇਤੋੑ ਹਿ॒ਤ-ਮ੍ਪ੍ਰਜੑਨਯਤਿ ॥ ਅਨਾੑਹਿਤ॒-ਸ੍ਤਸ੍ਯਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਿਤ੍ਯਾੑਹੁਃ । ਯ-ਸ੍ਸ॒ਮਿਧੋ-ऽਨਾੑਧਾਯਾ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾੑਧ॒ਤ੍ਤ ਇਤਿੑ । ਤਾ-ਸ੍ਸਂੑ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰੇ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒-ਦਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰਾਦੇ॒ਵੈਨੑ-ਮਵ॒ਰੁਦ੍ਧ੍ਯਾ-ਧੑਤ੍ਤੇ ॥ ਯਦਿੑ ਸਂ​ਵਁਥ੍ਸ॒ਰੇ ऽਨਾਦ॒ਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਦ੍ਵਾ॒ਦ॒ਸ਼੍ਯਾ᳚-ਮ੍ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒-ਦਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰ ਪ੍ਰੑਤਿਮਾ॒ ਵੈ ਦ੍ਵਾਦੑਸ਼॒ ਰਾਤ੍ਰੑਯਃ । ਸਂ॒​ਵਁ॒ਥ੍ਸ॒ਰਮੇ॒ਵਾਸ੍ਯਾਹਿੑਤਾ ਭਵਨ੍ਤਿ ॥ ਯਦਿੑ ਦ੍ਵਾਦ॒ਸ਼੍ਯਾ᳚-ਨ੍ਨਾਦ॒ਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਤ੍ਰ੍ਯ॒ਹੇ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ॒ਦਾਦੑਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ । ਆਹਿੑਤਾ ਏ॒ਵਾਸ੍ਯੑ ਭਵਨ੍ਤਿ ॥ 74 ॥
(ਦ੍ਵਿ॒ਤੀਯੑਮਪਚਚ੍ - ਚਤੁ॒ਰ੍ਥਮੑਪਚ॒ - ਦਦਿੑਤੀ॒ ਰੇਤੋੑ-ऽਧਤ੍ਤ॒ - ਸਮ੍ਮਿੑਤਾ -
ਘृ॒ਤਵੑਤੀਭਿ॒ਰਾਦੑਧਾਤਿ - ਰਾਜ॒ਨ੍ਯਃੑ ਸ੍ਵਸ੍ਯ॒ ਛਨ੍ਦੑਸਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਨ॒ਸ੍ਤ੍ਵਾ - ਯੇੑਯਾ-ਦ੍- ਗਚ੍ਛਤਿ - ਮਨ੍ਥਤਿ॒ - ਰਾਤ੍ਰੑਯ ਸ਼੍ਚ॒ਤ੍ਵਾਰਿੑ ਚ) (ਅ. 9)
ਅਨੁਵਾਕਂ 10 - ਪਞ੍ਚਾਗ੍ਨ੍ਯਾਧਾਨਮ੍
ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ ਪ੍ਰ॒ਜਾ ਅੑਸृਜਤ । ਸ ਰਿੑਰਿਚਾ॒ਨੋੑ-ऽਮਨ੍ਯਤ । ਸ ਤਪੋੑ-ऽਤਪ੍ਯਤ । ਸ ਆ॒ਤ੍ਮਨ੍ ਵੀ॒ਰ੍ਯੑ-ਮਪਸ਼੍ਯਤ੍ । ਤਦੑਵਰ੍ਧਤ । ਤਦੑਸ੍ਮਾ॒-ਥ੍ਸਹੑਸੋ॒ਰ੍ਧ੍ਵ-ਮੑਸृਜ੍ਯਤ । ਸਾ ਵਿ॒ਰਾਡੑਭਵਤ੍ । ਤਾ-ਨ੍ਦੇੑਵਾਸੁ॒ਰਾ ਵ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਤ । ਸੋ᳚-ऽਬ੍ਰਵੀ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ । ਮਮ॒ ਵਾ ਏ॒षਾ ॥ 75 ॥
ਦੋਹਾੑ ਏ॒ਵ ਯੁ॒ष੍ਮਾਕ॒ਮਿਤਿੑ ॥ ਸਾ ਤਤਃ॒ ਪ੍ਰਾਚ੍ਯੁਦੑਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਅਥੑਰ੍ਵ ਪਿ॒ਤੁ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿੑ । ਸਾ ਦ੍ਵਿ॒ਤੀਯ॒-ਮੁਦੑਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਨਰ੍ਯੑ ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿੑ । ਸਾ ਤृ॒ਤੀਯ॒-ਮੁਦੑਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਸ਼ਗ੍ਗ੍​ਸ੍ਯੑ ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿੑ ॥ 76 ॥
ਸਾ ਚੑਤੁ॒ਰ੍ਥ-ਮੁਦੑਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਸਪ੍ਰੑਥ ਸ॒ਭਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿੑ । ਸਾ ਪੑਞ੍ਚ॒ਮ-ਮੁਦੑਕ੍ਰਾਮਤ੍ । ਤ-ਤ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਅਹੇੑ ਬੁਦ੍ਧ੍ਨਿਯ॒ ਮਨ੍ਤ੍ਰੑ-ਮ੍ਮੇ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿੑ । ਅ॒ਗ੍ਨੀਨ੍ ਵਾਵ ਸਾ ਤਾਨ੍ ਵ੍ਯੑਕ੍ਰਮਤ । ਤਾ-ਨ੍ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿਃ॒ ਪਰ੍ਯੑਗृਹ੍ਣਾਤ੍ । ਅਥੋੑ ਪ॒ਙ੍ਕ੍ਤਿਮੇ॒ਵ ॥ ਪ॒ਙ੍ਕ੍ਤਿਰ੍ਵਾ ਏ॒षਾ ਬ੍ਰਾ᳚ਹ੍ਮ॒ਣੇ ਪ੍ਰਵਿੑष੍ਟਾ ॥ 77 ॥
ਤਾਮਾ॒ਤ੍ਮਨੋ-ऽਧਿ॒ ਨਿਰ੍ਮਿੑਮੀਤੇ । ਯਦ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਾੑਧੀ॒ਯਤੇ᳚ । ਤਸ੍ਮਾੑ-ਦੇ॒ਤਾਵੑਨ੍ਤੋ॒-ऽਗ੍ਨਯ॒ ਆਧੀੑਯਨ੍ਤੇ । ਪਾਙ੍ਕ੍ਤਂ॒-ਵਾਁ ਇ॒ਦਗ੍ਂ ਸਰ੍ਵ᳚ਮ੍ । ਪਾਙ੍ਕ੍ਤੇੑਨੈ॒ਵ ਪਾਙ੍ਕ੍ਤਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਪृਣੋਤਿ ॥ ਅਥੑਰ੍ਵ ਪਿ॒ਤੁ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ । ਅਨ੍ਨੑਮੇ॒ਵੈ ਤੇਨੑ ਸ੍ਪृਣੋਤਿ । ਨਰ੍ਯੑ ਪ੍ਰ॒ਜਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ । ਪ੍ਰ॒ਜਾਮੇ॒ਵੈਤੇਨੑ ਸ੍ਪृਣੋਤਿ । ਸ਼ਗ੍ਗ੍​ਸ੍ਯੑ ਪ॒ਸ਼ੂ-ਨ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ ॥ 78 ॥
ਪ॒ਸ਼ੂਨੇ॒ਵੈਤੇਨੑ ਸ੍ਪृਣੋਤਿ । ਸਪ੍ਰੑਥ ਸ॒ਭਾ-ਮ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ । ਸ॒ਭਾਮੇ॒ਵੈਤੇਨॆ᳚ਨ੍ਦ੍ਰਿ॒ਯਗ੍ਗ੍​ ਸ੍ਪृੑਣੋਤਿ । ਅਹੇੑ ਬੁਦ੍ਧ੍ਨਿਯ॒ ਮਨ੍ਤ੍ਰੑ-ਮ੍ਮੇ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ । ਮਨ੍ਤ੍ਰੑਮੇ॒ਵੈ ਤੇਨ॒ ਸ਼੍ਰਿਯਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਪृਣੋਤਿ ॥ ਯਦੑਨ੍ਵਾਹਾਰ੍ਯ॒-ਪਚੑਨੇ-ऽਨ੍ਵਾਹਾ॒ਰ੍ਯੑ-ਮ੍ਪਚੑਨ੍ਤਿ । ਤੇਨ॒ ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯਾ॒ਭੀष੍ਟਃੑ ਪ੍ਰੀ॒ਤਃ । ਯ-ਦ੍ਗਾਰ੍​ਹੑਪਤ੍ਯ॒ ਆਜ੍ਯੑਮਧਿ॒ਸ਼੍ਰਯੑਨ੍ਤਿ॒ ਸਮ੍ਪਤ੍ਨੀ᳚ਰ੍ਯਾ॒ਜਯੑਨ੍ਤਿ । ਤੇਨ॒ ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯਾ॒ਭੀष੍ਟਃੑ ਪ੍ਰੀ॒ਤਃ । ਯਦਾੑਹਵ॒ਨੀਯੇ॒ ਜੁਹ੍ਵੑਤਿ ॥ 79 ॥
ਤੇਨ॒ ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯਾ॒ਭੀष੍ਟਃੑ ਪ੍ਰੀ॒ਤਃ । ਯਥ੍ਸ॒ਭਾਯਾਂ᳚-ਵਿਁ॒ਜਯੑਨ੍ਤੇ । ਤੇਨ॒ ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯਾ॒ਭੀष੍ਟਃੑ ਪ੍ਰੀ॒ਤਃ । ਯਦਾੑਵਸ॒ਥੇ-ऽਨ੍ਨ॒ਗ੍ਂ॒ ਹਰੑਨ੍ਤਿ । ਤੇਨ॒ ਸੋ᳚-ऽਸ੍ਯਾ॒ਭੀष੍ਟਃੑ ਪ੍ਰੀ॒ਤਃ । ਤਥਾ᳚-ऽਸ੍ਯ॒ ਸਰ੍ਵੇ᳚ ਪ੍ਰੀ॒ਤਾ ਅ॒ਭੀष੍ਟਾ॒ ਆਧੀੑਯਨ੍ਤੇ ॥ ਪ੍ਰ॒ਵ॒ਸ॒ਥ-ਮੇ॒ष੍ਯਨ੍ਨੇ॒ਵ-ਮੁਪੑਤਿष੍ਠੇ॒-ਤੈਕੑਮੇਕਮ੍ । ਯਥਾ᳚ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ॒ਣਾਯੑ ਗृਹੇਵਾ॒ਸਿਨੇੑ ਪਰਿ॒ਦਾਯੑ ਗृ॒ਹਾਨੇਤਿੑ । ਤਾ॒ਦृਗੇ॒ਵ ਤਤ੍ ॥ ਪੁਨੑਰਾ॒ਗ-ਤ੍ਯੋਪੑਤਿष੍ਠਤੇ । ਸਾ ਭਾੑਗੇਯਮੇ॒ਵੈषਾ॒-ਨ੍ਤਤ੍ । ਸਾ ਤਤੑ ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵਾ-ऽऽਰੋੑਹਤ੍ । ਸਾ ਰੋੑਹਿ॒ਣ੍ਯੑਭਵਤ੍ । ਤ-ਦ੍ਰੋੑਹਿ॒ਣ੍ਯੈ ਰੋੑਹਿਣਿ॒ਤ੍ਵਮ੍ । ਰੋ॒ਹਿ॒ਣ੍ਯਾ-ਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਮਾਦੑਧੀਤ । ਸ੍ਵ ਏ॒ਵੈਨਂ॒-ਯੋਁਨੌ॒ ਪ੍ਰਤਿੑष੍ਠਿਤ॒-ਮਾਧੑਤ੍ਤੇ । ऋ॒ਦ੍ਧ੍ਨੋਤ੍ਯੇੑਨੇਨ ॥ 80 ॥
(ਏ॒षਾ - ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤਿ॒ - ਪ੍ਰਵਿੑष੍ਟਾ -
ਪ॒ਸ਼ੂਨ੍ਮੇੑ ਗੋਪਾ॒ਯੇਤ੍ਯਾੑਹ॒ - ਜੁਹ੍ਵੑਤਿ - ਤਿष੍ਠਤੇ ਸ॒ਪ੍ਤ ਚੑ) (ਅ. 10)
(ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤਂ॒ - ਕृਤ੍ਤਿੑਕਾ॒ - ਸੂਦ੍ਧੑਨ੍ਤਿ - ਦ੍ਵਾਦ॒ਸ਼ਸੁੑ - ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ-ਰ੍ਵਾ॒ਚੋ - ਦੇੑਵਾਸੁ॒ਰਾਸ੍ਤਦ॒ਗ੍ਨਿਰ੍ਨੋ-ਦ੍- ਘ॒ਰ੍ਮ-ਸ਼੍ਸ਼ਿਰੑ - ਇ॒ਮੇ ਵੈ - ਸ਼ੑਮੀਗ॒ਰ੍ਭਾਤ੍ - ਪ੍ਰ॒ਜਾਪੑਤਿ॒-ਸ੍ਸ ਰਿੑਰਿਚਾ॒ਨ-ਸ੍ਸਤਪ॒-ਸ੍ਸ ਆ॒ਤ੍ਮਨ੍ ਵੀ॒ਰ੍ਯੑ-ਨ੍ਦਸ਼ੑ )
(ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤਂ॒ - ਤੌ ਦਿ॒ਵ੍ਯਾ - ਵਥੋੑ ਸ਼॒ਤ੍ਵਾਂ​ਯਁ॒ - ਪ੍ਰਾਚ੍ਯੇੑषਾਂ॒ - ਁਯਦੁ॒ਪਰ੍ਯੁੑਪਰਿ॒ - ਯ-ਥ੍ਸ॒ਦ੍ਯਃ - ਸੋ-ऽਸ਼੍ਵੋ॒ ਵਾਰੋੑ ਭੂ॒ਤ੍ਵਾ - ਜਗੑਤੀਭਿ॒ ਰਸ਼ੀੑਤਿਃ)
(ਬ੍ਰਹ੍ਮ॒ ਸਨ੍ਧੑਤ੍ਤ - ਮृ॒ਦ੍ਧ੍ਨੋਤ੍ਯੇੑਨੇਨ)
॥ ਹਰਿਃੑ ਓਮ੍ ॥
॥ ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਪ੍ਰਥਮਾष੍ਟਕੇ ਪ੍ਰਥਮਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕ-ਸ੍ਸਮਾਪ੍ਤਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake prathamaḥ prapāṭhakaḥ - agnyādheyabrāhmaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
brahma॒ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | kṣa॒tragṃ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | iṣa॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | ūrja॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | ra॒yigṃ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | puṣṭi॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | pra॒jāgṃ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | pa॒śū-nthsandha̭tta॒-ntānmḙ jinvatam || stu॒to̭-'si॒ jana̭dhāḥ | de॒vāstvā̭ śukra॒pāḥ praṇa̭yantu || 1 ||
su॒vīrāḥ᳚ pra॒jāḥ pra̭ja॒naya॒-nparī̭hi | śu॒kra-śśu॒kraśo̭ciṣā || stu॒to̭-'si॒ jana̭dhāḥ | de॒vāstvā̭ manthi॒pāḥ praṇa̭yantu || su॒pra॒jāḥ pra॒jāḥ pra̭ja॒naya॒-nparī̭hi | ma॒nthī ma॒nthiśo̭ciṣā ||sa॒ja॒ṅgmā॒nau di॒va ā pṛ̭thi॒vyā-''yuḥ̭ | sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | prā॒ṇagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam | a॒pā॒nagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam || 2 ||
vyā॒nagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam | cakṣu॒-ssandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | śrotra॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | mana॒-ssandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | vāca॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam || āyuḥ̭ stha॒ āyṷrme dhattam | āyṷ-rya॒jñāya̭ dhattam | āyṷ-rya॒jñapa̭taye dhattam | prā॒ṇa-ssthaḥ̭ prā॒ṇa-mmḙ dhattam | prā॒ṇaṃ-ya~॒jñāya̭ dhattam || 3 ||
prā॒ṇaṃ-ya~॒jñapa̭taye dhattam | cakṣuḥ̭ stha॒ścakṣṷrme dhattam | cakṣṷ-rya॒jñāya̭ dhattam | cakṣṷ-rya॒jñapa̭taye dhattam | śrotragg̭ stha॒-śśrotra̭-mme dhattam | śrotraṃ̭-ya~॒jñāya̭ dhattam | śrotraṃ̭-ya~॒jñapa̭taye dhattam | tau dḙvau śukrāmanthinau |ka॒lpaya̭ta॒-ndaivī॒rviśaḥ̭ | ka॒lpaya̭ta॒-mmānṷṣīḥ || 4 ||
iṣa॒-mūrja̭ma॒smāsṷ dhattam | prā॒ṇā-npa॒śuṣṷ | pra॒jā-mmayi̭ ca॒ yaja̭māne ca || nira̭sta॒-śśaṇḍaḥ̭ | nira̭sto॒ markaḥ̭ || apa̭nuttau॒ śaṇḍā॒markaṷ sa॒hāmunā᳚ || śu॒krasya̭ sa॒mida̭si | ma॒nthinaḥ̭ sa॒mida̭si || sa pra̭tha॒ma-ssaṅkṛ̭ti-rvi॒śvaka̭rmā | sa pra̭tha॒mo mi॒tro varṷṇo a॒gniḥ | sa pra̭tha॒mo bṛha॒spati̭ściki॒tvān | tasmā॒ indrā̭ya su॒tamājṷhomi || 5 ||
(na॒ya॒ - ntva॒pā॒nagṃ sandha̭ttaṃ॒ ta-mmḙ jinvataṃ - prā॒ṇaṃ-ya~॒jñāya̭ dhattaṃ॒ - mānṷṣī--r a॒gni-rdve ca̭) (a. 1)
brahma̭ kṣa॒tra-ntat | iṣa॒mūrjagṃ̭ ra॒yi-mpuṣṭi̭-mpra॒jā-ntām | pa॒śu-ntān | sandha̭tta॒-ntat | prā॒ṇama̭pā॒naṃ-vyā~॒na-ntam | cakṣu॒-śśrotra॒-mmana॒stat | vāca॒-ntām | i॒ṣādi॒pañca̭ke॒ vāca॒-ntā-mme᳚ | pa॒śū-nthsandha̭tta॒-ntānme᳚ | prā॒ṇādi॒trita̭ye॒ ta-mme᳚ | a॒nyatra॒ tanme᳚ | )
kṛtti̭kā-sva॒gni-māda̭dhīta | e॒tadvā a॒gne-rnakṣa̭tram | ya-tkṛtti̭kāḥ | svāyā̭me॒vaina̭-nde॒vatā̭yāmā॒dhāya̭ | bra॒hma॒va॒rca॒sī bha̭vati || mukhaṃ॒-vā~ e॒tannakṣa̭trāṇām | ya-tkṛtti̭kāḥ | yaḥ kṛtti̭kā-sva॒gni-mā̭dha॒tte | mukhya̭ e॒va bha̭vati || atho॒ khalṷ || 6 ||
a॒gni॒-na॒kṣa॒tramitya-pa̭cāyanti | gṛ॒hānaḥa॒ dāhṷko bhavati || pra॒jāpa̭tī rohi॒ṇyā-ma॒gni-ma̭sṛjata | ta-nde॒vā ro̭hi॒ṇyā-māda̭dhata | tato॒ vai te sarvā॒-nrohā̭narohann | ta-dro̭hi॒ṇyai ro̭hiṇi॒tvam | yo ro̭hi॒ṇyā-ma॒gnimā̭dha॒tte | ṛ॒dhnotye॒va | sarvā॒-nrohā᳚n-rohati || de॒vā vai bha॒drā-ssanto॒-'gni-mādhi̭thsanta || 7 ||
teṣā॒manā̭hito॒ 'gnirāsī᳚t | athai᳚bhyo vā॒maṃ-va~svapā᳚krāmat | te puna̭rvasvo॒rāda̭dhata | tato॒ vai tān vā॒maṃ-va~sū॒pāva̭rtata | yaḥ pu॒rā bha॒dra-ssampāpī̭yā॒-nthsyāt | sa puna̭rvasvo-ra॒gni-māda̭dhīta | puna̭re॒vainaṃ̭-vā~॒maṃ-va~sū॒pāva̭rtate | bha॒dro bha̭vati || yaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒riti̭ | sa pūrva̭yoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gni-māda̭dhīta || 8 ||
a॒rya॒mṇo vā e॒tannakṣa̭tram | yatpūrve॒ phalgṷnī | a॒rya॒meti॒ tamā̭hu॒ryo dadā̭ti | dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vanti || yaḥ kā॒mayḙta bha॒gī syā॒miti̭ | sa utta̭rayoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gnimāda̭dhīta | bhaga̭sya॒ vā e॒tannakṣa̭tram | yadutta̭re॒ phalgṷnī | bha॒gyḙva bha̭vati || kā॒la॒ka॒ñjā vai nāmāsṷrā āsann || 9 ||
te sṷva॒rgāya̭ lo॒kāyā॒gni-ma̭cinvata | purṷṣa॒ iṣṭa̭kā॒-mupā̭dadhā॒t-purṷṣa॒ iṣṭa̭kām | sa indro᳚ brāhma॒ṇo bruvā̭ṇa॒ iṣṭa̭kā॒mupā̭dhatta | e॒ṣā mḙ ci॒trā nāmeti̭ | te sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamāprāro̭hann | sa indra॒ iṣṭa̭kā॒māvṛ̭hat | te-'vā̭kīryanta | yḙ-'vākī᳚ryanta | ta ūrṇā॒vabha̭yo-'bhavann | dvāvuda̭patatām || 10 ||
tau di॒vyau śvānā̭vabhavatām | yo bhrātṛ̭vyavā॒-nthsyāt | sa ci॒trāyā̭-ma॒gni-māda̭dhīta | a॒va॒kīryai॒va bhrātṛ̭vyān | ojo॒ bala̭mindri॒yaṃ-vī~॒rya̭mā॒tman-dha̭tte || va॒santā᳚ brāhma॒ṇo᳚ 'gnimāda̭dhīta | va॒sa॒nto vai brā᳚hma॒ṇasya॒rtuḥ | sva e॒vaina̭-mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | bra॒hma॒va॒rca॒sī bha̭vati | mukhaṃ॒-vā~ e॒tadṛ̭tū॒nām || 11 ||
ya-dva̭sa॒ntaḥ | yo va॒santā॒-'gnimā̭dha॒tte | mukhya̭ e॒va bha̭vati | atho॒ yoni̭mantame॒vaina॒-mprajā̭ta॒mādha̭tte | grī॒ṣme rā̭ja॒nya̭ āda̭dhīta | grī॒ṣmo vai rā̭ja॒nya̭sya॒rtuḥ | sva e॒vaina̭mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | i॒ndri॒yā॒vī bha̭vati | śa॒radi॒ vaiśya॒ āda̭dhīta | śa॒radvai vaiśya̭sya॒rtuḥ || 12 ||
sva e॒vaina̭mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | pa॒śu॒mā-nbha̭vati || na pūrva̭yoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gnimāda̭dhīta | e॒ṣā vai ja̭gha॒nyā̭ rātriḥ̭ saṃ​va~thsa॒rasya̭ | yatpūrve॒ phalgṷnī | pṛ॒ṣṭi॒ta e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasyā॒-gnimā॒dhāya̭ | pāpī̭yān-bhavati | utta̭rayo॒rāda̭dhīta | e॒ṣā vai pra̭tha॒mā rātriḥ̭ saṃ​va~thsa॒rasya̭ | yadutta̭re॒ phalgṷnī | mu॒kha॒ta e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasyā॒-gnimā॒dhāya̭ | vasī̭yā-nbhavati || atho॒ khalṷ | ya॒daivainaṃ̭-ya~॒jña ṷpa॒name᳚t | athāda̭dhīta | saivāsyardhiḥ̭ || 13 ||
(khalvā̭ - dhithsanta॒ - phalgṷnyora॒gnimāda̭dhītā - san - napatatā - matū॒nāṃ - ~vaiśya̭sya॒rtu - rutta̭re॒ phalgṷnī॒ ṣaṭ ca̭) (a. 2)
uddha̭nti | yade॒vāsyā̭ ame॒ddhyam | tadapa̭ hanti || a॒po-'vo᳚kṣati॒ śāntyai᳚ || sika̭tā॒ niva̭pati | e॒tadvā a॒gne-rvai᳚śvāna॒rasya̭ rū॒pam | rū॒peṇai॒va vai᳚śvāna॒ramava̭-rundhe || ūṣā॒-nniva̭pati | puṣṭi॒rvā e॒ṣā pra॒jana̭nam | yadūṣāḥ᳚ || 14 ||
puṣṭyā̭me॒va pra॒jana̭ne॒ 'gnimādha̭tte | atho̭ sa॒ñjñāna̭ e॒va | sa॒-ñjñāna॒gg॒ hyḙta-tpa̭śū॒nām | yadūṣāḥ᳚ || dyāvā̭pṛthi॒vī sa॒hāstā᳚m | te vi̭ya॒tī a̭brūtām | astve॒va naṷ sa॒ha ya॒jñiya॒miti̭ | yada॒muṣyā̭ ya॒jñiya॒māsī᳚t | tada॒syā-ma̭dadhāt | ta ūṣā̭ abhavann || 15 ||
yada॒syā ya॒jñiya॒māsī᳚t | tada॒muṣyā̭-madadhāt | tada॒daśca॒ndrama̭si kṛ॒ṣṇam | ūṣā᳚nni॒vapa̭nna॒do ddhyā̭yet | dyāvā̭pṛthi॒vyore॒va ya॒jñiye॒-'gnimādha̭tte || a॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata | ā॒khū rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | sa pṛ̭thi॒vī-mprāvi̭śat | sa ū॒tīḥ kṷrvā॒ṇaḥ pṛ̭thi॒vīmanu॒ sama̭carat | tadā̭khukarī॒ṣa-ma̭bhavat || 16 ||
yadā̭khukarī॒ṣagṃ sa̭bhāṃ॒ro bhava̭ti | yade॒vāsya॒ tatra॒ nya̭ktam | tade॒vāva̭rundhe || ūrjaṃ॒-vā~ e॒tagṃ rasa̭-mpṛthi॒vyā ṷpa॒dīkā॒ uddi̭hanti | ya-dva॒lmīka᳚m | ya-dva̭lmīkava॒pā sa̭bhāṃ॒ro bhava̭ti | ūrja̭me॒va rasa̭-mpṛthi॒vyā ava̭rundhe | atho॒ śrotra̭me॒va | śrotra॒gg॒ hyḙta-tpṛ̭thi॒vyāḥ | ya-dva॒lmīkaḥ̭ || 17 ||
aba̭dhiro bhavati | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | tāsā॒manna॒-mupā᳚kṣīyata | tābhya॒-ssūda॒mupa॒ prābhi̭nat | tato॒ vai tāsā॒manna॒-nnākṣī̭yata | yasya॒ sūdaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | nāsya̭ gṛ॒he-'nna̭-ṅkṣīyate || āpo॒ vā i॒damagrḙ sali॒lamā̭sīt | tena̭ pra॒jāpa̭tiraśrāmyat || 18 ||
ka॒thami॒dagg​ syā॒diti̭ | so̭-'paśya-tpuṣkarapa॒rṇa-ntiṣṭha̭t | so̭-'manyata | asti॒ vai tat | yasmi̭-nni॒damadhi॒ tiṣṭha॒tīti̭ | sa va̭rā॒ho rū॒pa-ṅkṛ॒tvopa॒nya̭majjat | sa pṛ̭thi॒vīma॒dha ā᳚rcchat | tasyā̭ upa॒hatyoda̭majjat | ta-tpṷṣkarapa॒rṇe᳚ 'prathayat | yadapra̭thayat || 19 ||
ta-tpṛ̭thi॒vyai pṛ̭thivi॒tvam | abhū॒dvā i॒damiti̭ | tadbhūmyai̭ bhūmi॒tvam | tā-ndiśo-'nu॒ vāta॒-ssama̭vahat | tāgṃ śarka̭rābhiradṛgṃ hat | śaṃ-vai~ no̭-'bhū॒diti̭ | taccharka̭rāṇāgṃ śarkara॒tvam | ya-dva̭rā॒havi̭hatagṃ sambhā॒ro bhava̭ti | a॒syāme॒vā-cha̭mbaṭkārama॒gni-mādha̭tte | śarka̭rā bhavanti॒ dhṛtyai᳚ || 20 ||
atho̭ śa॒tvāṃ​ya~̭ || sarḙtā a॒gnirā॒dheya॒ ityā̭huḥ | āpo॒ varṷṇasya॒ patna̭ya āsann | tā a॒gnira॒bhya̭ddhyāyat | tā-ssama̭bhavat | tasya॒ retaḥ॒ parā̭-'patat | taddhira̭ṇya-mabhavat | yaddhira̭ṇya-mu॒pāsya̭ti | sarḙtasame॒vāgni-mādha̭tte || purṷṣa॒ invai svā-dreta̭so bībhathsata॒ ityā̭huḥ || 21 ||
u॒tta॒ra॒ta upā᳚sya॒tya-bī̭bhathsāyai || ati॒ praya̭cchati | ārti̭me॒vāti॒ praya̭cchati || a॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata | aśvo̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | so᳚-'śva॒tthe saṃ̭​va~thsa॒ra-ma̭tiṣṭhat | tada̭śva॒tthasyā᳚-śvattha॒tvam | yadāśva̭ttha-ssambhā॒ro bhava̭ti | yade॒vāsya॒ tatra॒ nya̭ktam | tade॒vāva̭-rundhe || 22 ||
de॒vā vā ūrjaṃ॒-vya~̭bhajanta | tata̭ udu॒mbara॒ uda̭tiṣṭhat | ūrgvā ṷdu॒mbaraḥ̭ | yadaudṷmbara-ssambhā॒ro bhava̭ti | ūrja̭me॒vāva̭-rundhe || tṛ॒tīya̭syāmi॒to di॒vi soma̭ āsīt | ta-ṅgā̭ya॒tryāha̭rat | tasya̭ pa॒rṇama̭cchidyata | tatpa॒rṇo̭ 'bhavat | ta-tpa॒rṇasya̭ parṇa॒tvam || 23 ||
yasya̭ parṇa॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | so॒ma॒pī॒thame॒vāva̭ rundhe || de॒vā vai brahma̭nnavadanta | ta-tpa॒rṇa upā̭śṛṇot | su॒śravā॒ vai nāma̭ | ya-tpa̭rṇa॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | bra॒hma॒va॒rca॒same॒vāva̭ rundhe || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata | so̭-'bibhe॒tpra mā̭ dhakṣya॒tīti̭ | tagṃ śa॒myā̭-'śamayat || 24 ||
taccha॒myai̭ śami॒tvam | yaccha̭mī॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | śāntyā॒ apra̭dāhāya || a॒gne-ssṛ॒ṣṭasya̭ ya॒taḥ | vika̭ṅkata॒-mbhā ā᳚rcchat | ya-dvaika̭ṅkata-ssambhā॒ro bhava̭ti | bhā e॒vāva̭rundhe || sahṛ̭dayo॒ 'gnirā॒dheya॒ ityā̭huḥ | ma॒ruto॒-'dbhira॒gni-ma̭tamayann | tasya̭ tā॒ntasya॒ hṛda̭ya॒mācchi̭ndann | sā-'śani̭rabhavat | yada॒śani̭hatasya vṛ॒kṣasya̭ sambhā॒ro bhava̭ti |sahṛ̭daya-me॒vāgni-mādha̭tte || 25 ||
(ūṣā̭ - abhavan - nabhava-d- va॒lmīkro᳚ - 'śrāmya॒ - dapra̭thaya॒ - ddhṛtyai̭ - bībhathsata॒ ityā̭hu - rundhe - parṇa॒tva - ma̭śamayada - cchinda॒gg॒ strīṇi̭ ca) (a. 3)
dvā॒da॒śasṷ vikrā॒meṣva॒gnimāda̭dhīta | dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒raḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒rā-de॒vaina̭-mava॒ruddhyā-dha̭tte || ya-ddvā̭da॒śasṷ vikrā॒me-ṣvā॒dadhī̭ta | pari̭mita॒mava̭rundhīta | cakṣṷ-rnimita॒ āda̭dhīta | iya॒-ddvāda̭śa vikrā॒mā(3) iti̭ | pari̭mita-ñcai॒vāpa̭rimita॒-ñcāva̭rundhe || anṛ̭taṃ॒-vai~ vā॒cā va̭dati | anṛ̭ta॒-mmana̭sā ddhyāyati || 26 ||
cakṣu॒-rvai sa॒tyam | adrā(3)gityā̭ha | ada̭r​śa॒miti̭ | ta-thsa॒tyam | yaścakṣṷ-rnimite॒-'gni-mā̭dha॒tte | sa॒tya e॒vaina॒-mādha̭tte || tasmā॒dāhi̭tāgni॒rnānṛ̭taṃ-va~det | nāsya̭ brāhma॒ṇo-'nā᳚śvā-ngṛ॒he va̭set | sa॒tye hya̭syā॒gnirāhi̭taḥ || ā॒gne॒yī vai rātriḥ̭ || 27 ||
ā॒gne॒yāḥ pa॒śavaḥ̭ | ai॒ndramahaḥ̭ | nakta॒-ṅgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | pa॒śūne॒vāva̭-rundhe | divā̭-''hava॒nīya᳚m | i॒ndri॒yame॒vā-va̭rundhe || a॒rdhodi̭te॒ sūrya̭ āhava॒nīya॒-māda̭dhāti | e॒tasmi॒n vai lo॒ke pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | pra॒jā e॒va ta-dyaja̭māna-ssṛjate | atho̭ bhū॒ta-ñcai॒va bha̭vi॒ṣyaccā-va̭rundhe || 28 ||
iḍā॒ vai mā̭na॒vī ya̭jñānūkā॒śinyā̭sīt | sā-'śṛ̭ṇot | asṷrā a॒gnimāda̭dhata॒ iti̭ | tada̭gacchat | ta ā̭hava॒nīya॒magra॒ āda̭dhata | atha॒ gār​ha̭patyam | athā᳚-nvāhārya॒-paca̭nam | sā 'bra̭vīt | pra॒tīcyḙṣā॒g॒ śrīra̭gāt | bha॒drā bhū॒tvā parā̭bhaviṣya॒ntīti̭ || 29 ||
yasyai॒va-ma॒gnirā̭dhī॒yate᳚ | pra॒tīcya̭sya॒ śrīrḙti | bha॒dro bhū॒tvā parā̭bhavati || sā-'śṛ̭ṇot | de॒vā a॒gni-māda̭dhata॒ iti̭ | tada̭gacchat | te᳚-'nvāhārya॒-paca̭na॒magra॒ āda̭dhata | atha॒ gār​ha̭patyam | athā̭hava॒nīya᳚m | sā-'bra̭vīt || 30 ||
prācyḙṣā॒g॒ śrīra̭gāt | bha॒drā bhū॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kame᳚ṣyanti | pra॒jā-ntu na ve᳚thsyanta॒ iti̭ | yasyai॒vama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | prācya̭sya॒ śrīrḙti | bha॒dro bhū॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti | pra॒jā-ntu na vi̭ndate || sā-'bra̭vī॒diḍā॒ manu᳚m | tathā॒ vā a॒ha-ntavā॒gni-mādhā᳚syāmi | yathā॒ pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rja̭ni॒ṣyase᳚ || 31 ||
pratya॒smin ~lo॒ke sthā॒syasi̭ | a॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñje॒ṣyasīti̭ | gār​ha̭patya॒magra॒ āda̭dhāt | gār​ha̭patyaṃ॒-vā~ anṷ pra॒jāḥ pa॒śavaḥ॒ prajā̭yante | gār​ha̭patyenai॒vāsmai᳚ pra॒jā-mpa॒śū-nprāja̭nayat | athā᳚-nvāhārya॒-paca̭nam | ti॒ryaṅṋ̇va॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ | a॒sminne॒va tena̭ lo॒ke pratya̭tiṣṭhat | athā̭hava॒nīya᳚m | tenai॒va sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ma॒bhya̭jayat || 32 ||
yasyai॒vama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rjā̭yate | pratya॒smin ~lo॒ke ti̭ṣṭhati | a॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭yati || yasya॒ vā aya̭thādevatama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | ā de॒vatā᳚bhyo vṛścyate | pāpī̭yā-nbhavati | yasya̭ yathā deva॒tam | na de॒vatā᳚bhya॒ āvṛ̭ścyate | vasī̭yā-nbhavati || 33 ||
bhṛgṷ̄ṇā॒-ntvā-'ṅgi̭rasāṃ-vra~tapate vra॒tenā-da̭dhā॒mīti̭ bhṛgvaṅgi॒rasā॒māda̭ddhyāt | ā॒di॒tyānā᳚-ntvā de॒vānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tenāda̭dhā॒mītya॒nyāsā॒-mbrāhma̭ṇīnā-mpra॒jānā᳚m | varṷṇasya tvā॒ rājño᳚ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti॒ rājñaḥ̭ | indra̭sya tvendri॒yeṇa̭ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti̭ rāja॒nya̭sya | mano᳚stvā grāma॒ṇyo᳚ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti॒ vaiśya̭sya | ṛ॒bhū॒ṇā-ntvā̭ de॒vānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti̭ rathakā॒rasya̭ | ya॒thā॒ de॒va॒tama॒gni-rādhī̭yate | na de॒vatā᳚bhya॒ ā vṛ̭ścyate | vasī̭yā-nbhavati || 34 ||
(dhyā॒ya॒ti॒ - vai rātri॒ - ścāva̭rundhe - bhaviṣya॒ntītya̭ - bravī - jjani॒ṣyasḙ - 'jaya॒-d- vasī̭yā-nbhavati॒ - nava̭ ca) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - tatra pavamānahabīṃṣi
pra॒jāpa̭ti-rvā॒ca-ssa॒tya-ma̭paśyat | tenā॒gnimādha̭tta | tena॒ vai sa ā᳚rdhnot | bhūrbhuva॒-ssuva॒rityā̭ha | e॒tadvai vā॒ca-ssa॒tyam | ya e॒tenā॒gni-mā̭dha॒tte | ṛ॒ddhnotye॒va | atho̭ sa॒tyaprā̭śūre॒va bha̭vati | atho॒ ya e॒vaṃ-vi~॒dvāna̭bhi॒cara̭ti | stṛ॒ṇu॒ta e॒vaina᳚m || 35 ||
bhūrityā̭ha | pra॒jā e॒va ta-dyaja̭māna-ssṛjate | bhuva॒ ityā̭ha | a॒sminne॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhati | suva॒rityā̭ha | su॒va॒rga e॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhati || tri॒bhira॒kṣarai॒-rgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | sarvaiḥ᳚ pa॒ñcabhi̭-rāhava॒nīya᳚m || 36 ||
su॒va॒rgāya॒ vā e॒ṣa lo॒kāyādhī̭yate | yadā̭hava॒nīyaḥ̭ | su॒va॒rga e॒vāsmai̭ lo॒ke vā॒ca-ssa॒tyagṃ sarva̭māpnoti || tri॒bhi-rgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | pa॒ñcabhi̭-rāhava॒nīya᳚m | a॒ṣṭau sampa̭dyante | a॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī | gā॒ya॒tro᳚-'gniḥ | yāvā̭ne॒vāgniḥ | tamādha̭tte || 37 ||
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | tā a̭smā-thsṛ॒ṣṭāḥ parā̭cīrāyann | tābhyo॒ jyoti॒-ruda̭gṛhṇāt | ta-ñjyotiḥ॒ paśya̭ntīḥ pra॒jā a॒bhisa॒māva̭rtanta | u॒parī̭vā॒gni-mudgṛ̭hṇīyā-du॒ddharanṋ | jyoti̭re॒va paśya̭ntīḥ pra॒jā yaja̭māna-ma॒bhi-sa॒māva̭rtante || pra॒jāpa̭te॒rakṣya̭śvayat | ta-tparā̭-'patat | tadaśvo̭-'bhavat | tadaśva̭syā-śva॒tvam || 38 ||
e॒ṣa vai pra॒jāpa̭tiḥ | yada॒gniḥ | prā॒jā॒pa॒tyo-'śvaḥ̭ | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | svame॒va cakṣuḥ॒ paśya̭-npra॒jāpa̭ti॒-ranūdḙti || va॒jrī vā e॒ṣaḥ | yadaśvaḥ̭ | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | jā॒tāne॒va bhrātṛ̭vyā॒-npraṇṷdate || puna॒rāva̭rtayati || 39 ||
ja॒ni॒ṣyamā̭ṇāne॒va prati̭nudate || nyā̭hava॒nīyo॒ gār​ha̭patya-makāmayata | ni gār​ha̭patya āhava॒nīya᳚m | tau vi॒bhāja॒-nnāśa̭knot | sośvaḥ̭ pūrva॒vāḍ-bhū॒tvā | prāñca॒-mpūrva॒muda̭vahat | ta-tpū᳚rva॒vāhaḥ̭ pūrvavā॒ṭ-tvam | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | vibha̭ktire॒vaina̭yo॒ssā | atho॒ nānā̭vīryāve॒vainaṷ kurute || 40 ||
yadu॒paryṷpari॒ śiro॒ hare᳚t | prā॒ṇān vicchi̭ndyāt | a॒dho̭-'dha॒-śśiro̭ harati | prā॒ṇānā᳚-ṅgopī॒thāya̭ || iya॒tyagrḙ harati | atheya॒tyatheya̭ti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒mā-dha̭tte || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata | so̭-'bibhe॒tpra mā̭ dhakṣya॒tīti̭ || 41 ||
tasya̭ tre॒dhā ma̭hi॒mānaṃ॒-vyau~̭hat | śāntyā॒ apra̭dāhāya | yat-tre॒dhā-'gni-rā̭dhī॒yate᳚ | ma॒hi॒māna̭me॒vāsya॒ ta-dvyṷ̄hati | śāntyā॒ apra̭dāhāya || puna॒rāva̭rtayati | ma॒hi॒māna̭me॒vāsya॒ sanda̭dhāti || pa॒śurvā e॒ṣaḥ | yadaśvaḥ̭ | e॒ṣa ru॒draḥ || 42 ||
yada॒gniḥ | yadaśva̭sya pa॒de᳚-'gni-mā̭da॒ddhyāt | ru॒drāya̭ pa॒śū-napi̭daddhyāt | a॒pa॒śu-ryaja̭māna-ssyāt | ya-nnākra॒maye᳚t | ana̭varuddhā asya pa॒śavaḥ̭ syuḥ | pā॒r​śva॒ta ākra̭mayet | yathā ''hi̭tasyā॒gne-raṅgā̭rā abhyava॒vartḙrann | ava̭ruddhā asya pa॒śavo॒ bhava̭nti | na ru॒drāyāpi̭dadhāti || 43 ||
trīṇi̭ ha॒vīgṃṣi॒ nirva̭pati | vi॒rāja̭ e॒va vikrā᳚ntaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'nu॒ vikra̭mate || a॒gnaye॒ pava̭mānāya | a॒gnayḙ pāva॒kāya̭ | a॒gnaye॒ śuca̭ye | yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti | pu॒nātye॒vaina᳚m | yada॒gnayḙ pāva॒kāya̭ | pū॒ta e॒vāsmi̭-nna॒nnādya̭-ndadhāti | yada॒gnaye॒ śuca̭ye | bra॒hma॒va॒rca॒sa-me॒vāsmi̭-nnu॒pari̭ṣṭā-ddadhāti || 44 ||
(e॒na॒ - mā॒ha॒va॒nīyaṃ̭ - dhatte - 'śva॒tvaṃ - ~va̭rtayati - kuruta॒ - iti̭ -ru॒dro - da̭dhāti॒ - yada॒gnaye॒ śuca̭ya॒ eka̭-ñca) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - pavamānahavirvistāraḥ, havirantarāṇi, dakṣiṇāśca
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsann | te de॒vā vi̭ja॒ya-mṷpa॒yantaḥ̭ | a॒gnau vā॒maṃ-va~su॒ sa-nnya̭dadhata | i॒damṷ no bhaviṣyati | yadi̭ no je॒ṣyantīti̭ | tada॒gnirno-thsaha̭maśaknot | tat-tre॒dhā vinya̭dadhāt | pa॒śuṣu॒ tṛtī̭yam | a॒phsu tṛtī̭yam | ā॒di॒tye tṛtī̭yam || 45 ||
ta-dde॒vā vi॒jitya̭ | puna॒ravā̭ruruthsanta | te᳚-'gnaye॒ pava̭mānāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnira̭vapann | pa॒śavo॒ vā a॒gniḥ pava̭mānaḥ | yade॒va pa॒śuṣvāsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata | te᳚-'gnayḙ pāva॒kāya̭ | āpo॒ vā a॒gniḥ pā̭va॒kaḥ | yade॒vāphsvāsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata || 46 ||
te᳚-'gnaye॒ śuca̭ye | a॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'gni-śśuciḥ̭ | yade॒vādi॒tya āsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | ta॒nuvo॒ vāvaitā a̭gnyā॒dheya̭sya | ā॒gne॒yo vā a॒ṣṭāka̭pālo 'gnyā॒dheya॒miti̭ | yatta-nni॒rvape᳚t | naitāni̭ | yathā॒-''tmā syāt || 47 ||
nāṅgā̭ni | tā॒dṛge॒va tat | yade॒tāni̭ ni॒rvape᳚t | na tam | yathā-'ṅgā̭ni॒ syuḥ | nātmā | tā॒dṛge॒va tat | u॒bhayā̭ni sa॒hani॒rupyā̭ṇi | ya॒jñasya̭ sātma॒tvāya̭ || u॒bhayaṃ॒-vā~ e॒tasye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒rya̭māpyate || 48 ||
yo᳚-'gnimā̭dha॒tte | ai॒ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒- manu॒ nirva̭pet | ā॒di॒tya-ñca॒rum | i॒ndrā॒gnī vai de॒vānā॒-mayā̭tayāmānau | ye e॒va de॒vate॒ ayā̭tayāmnī | tābhyā̭me॒vāsmā̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭mava̭- rundhe | ā॒di॒tyo bha̭vati | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syāme॒va prati̭tiṣṭhati || dhe॒nvai vā e॒ta-dretaḥ̭ || 49 ||
yadājya᳚m | a॒na॒ḍuha̭staṇḍu॒lāḥ | mi॒thu॒name॒vāva̭-rundhe | ghṛ॒te bha̭vati | ya॒jñasyālū᳚kṣāntatvāya || ca॒tvāra̭ ār​ṣe॒yāḥ prāśña̭nti | di॒śāme॒va jyoti̭ṣi juhoti || pa॒śavo॒ vā e॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ | e॒ṣa ru॒draḥ | yada॒gniḥ || 50 ||
yathsa॒dya e॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvape᳚t | ru॒drāya̭ pa॒śūnapi̭ daddhyāt | a॒pa॒śu-ryaja̭māna-ssyāt | yannānṷni॒rvape᳚t | ana̭varuddhā asya pa॒śavaḥ̭ syuḥ | dvā॒da॒śasu॒ rātrī॒ṣvanu॒ nirva̭pet | saṃ॒​va~॒thsa॒ra pra̭timā॒ vai dvāda̭śa॒ rātra̭yaḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒reṇai॒vāsmai̭ ru॒dragṃ śa̭mayi॒tvā | pa॒śūnava̭ rundhe || yadeka̭-mekame॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvape᳚t || 51 ||
yathā॒ trīṇyā॒vapa̭nāni pū॒raye᳚t | tā॒dṛktat | na pra॒jana̭na॒mucchigṃ̭ṣet | eka̭-nni॒rupya̭ | utta̭re॒ sama̭syet | tṛ॒tīya̭me॒vāsmai̭ lo॒kamucchigṃ̭ṣati pra॒jana̭nāya | ta-mpra॒jayā̭ pa॒śubhi॒ranu॒ prajā̭yate | atho̭ ya॒jñasyai॒vaiṣā-'bhikrā᳚ntiḥ || ra॒tha॒ca॒kra-mprava̭rtayati | ma॒nu॒ṣya॒ra॒thenai॒va dḙvara॒tha-mpra॒tyava̭rohati || 52 ||
bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | ho॒ta॒vya̭-magniho॒trāṃ(3) naho̭ta॒vyā(3)miti̭ | ya-dyajṷṣā juhu॒yāt | aya̭thāpūrva॒māhṷtī juhuyāt | yanna jṷhu॒yāt | a॒gniḥ parā̭bhavet | tū॒ṣṇīme॒va ho̭ta॒vya᳚m | ya॒thā॒pū॒rva-māhṷtī ju॒hoti̭ | nāgniḥ parā̭bhavati || a॒gnīdhḙ dadāti || 53 ||
a॒gnimṷkhā-ne॒vartū-nprī̭ṇāti | u॒pa॒bar​ha̭ṇa-ndadāti | rū॒pāṇā॒mava̭-ruddhyai | aśva̭-mbra॒hmaṇe᳚ | i॒ndri॒yame॒vāva̭-rundhe | dhe॒nugṃ hotre᳚ | ā॒śiṣa̭ e॒vāva̭rundhe | a॒na॒ḍvāha̭-maddhva॒ryave᳚ | vahni॒rvā a̭na॒ḍvān | vahni̭raddhva॒ryuḥ || 54 ||
vahni̭nai॒va vahni̭ ya॒jñasyāva̭-rundhe | mi॒thu॒nau gāvaṷ dadāti | mi॒thu॒nasyāva̭-ruddhyai | vāso̭ dadāti | sa॒rva॒ de॒va॒tyaṃ̭-vai~ vāsaḥ̭ | sarvā̭ e॒va de॒vatāḥ᳚ prīṇāti | ā dvā̭da॒śabhyo̭ dadāti | dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒raḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒ra e॒va prati̭ tiṣṭhati | kāma̭mū॒rdhva-ndeya᳚m | apa̭rimita॒syāva̭-ruddhyai || 55 ||
(ā॒di॒tye tṛtī̭ya - ma॒phsvāsī॒-tta-ttenāvā̭rundhata॒ - syā - dā᳚pyate॒ - reto॒ - 'gni - reka̭meka me॒tāni̭ ha॒vigṃṣi̭ ni॒rvape᳚t - pra॒tyava̭rohati - dadātya - ddhva॒ryu--r deya॒ meka̭-ñca) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - ādhānamantrāḥ
gha॒rma-śśira॒stada॒yama॒gniḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | cha॒rdisto॒kāya॒ tana̭yāya yaccha || vātaḥ̭ prā॒ṇastada॒yama॒gniḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | sva॒di॒ta-nto॒kāya॒ tana̭yāya pi॒tu-mpa̭ca || prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvān | a॒gnera̭gne pu॒ro a̭gni-rbhave॒ha | viśvā॒ āśā॒ dīdyā̭no॒ vibhā̭hi | ūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpade || 56 ||
a॒rkaścakṣu॒-stada॒sau sūrya॒stada॒yama॒gniḥ | sampri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | ya-ttḙ śukra śu॒kraṃ-va~rcaḥ̭ śu॒krā ta॒nūḥ | śu॒kra-ñjyoti॒raja̭sram | tena̭ me dīdihi॒ tena॒ tvā-''da̭dhe | a॒gninā᳚-'gne॒ brahma̭ṇā || ā॒na॒śe vyā̭naśe॒ sarva॒māyu॒-rvyā̭naśe || ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | vi॒rāṭ ca̭ sva॒rāṭ ca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām || 57 ||
ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | sa॒mrāṭ cā̭bhi॒bhūśca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | vi॒bhūśca̭ pari॒bhūśca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | pra॒bhvī ca॒ prabhṷ̄tiśca | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | yāstḙ agne śi॒vāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi॒stvā ''da̭dhe || yāstḙ agne gho॒rāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi̭ra॒mu-ṅga̭ccha || 58 ||
(catṷṣpade - jinvatāṃ - ta॒nuva॒ strīṇi̭ ca ) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - etadbrāhmaṇaṃ
i॒me vā e॒te lo॒kā a॒gnayaḥ̭ | te yadavyā̭vṛttā ādhī॒yeranṋ | śo॒cayḙyu॒-ryaja̭mānam | gha॒rma-śśira॒ iti॒ gār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | vātaḥ̭ prā॒ṇa itya̭nvāhārya॒-paca̭nam | a॒rka-ścakṣu॒rityā̭-hava॒nīya᳚m | tenai॒vainā॒n vyāva̭rtayati | tathā॒ na śo̭cayanti॒ yaja̭mānam || ra॒tha॒nta॒ra-ma॒bhigā̭yate॒ gār​ha̭patya ādhī॒yamā̭ne | rātha̭ntaro॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ || 59 ||
a॒sminne॒vainaṃ̭-lo~॒ke prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | vā॒ma॒de॒vya-ma॒bhigā̭yata uddhri॒yamā̭ṇe | a॒ntari̭kṣaṃ॒-vai~ vā̭made॒vyam | a॒ntari̭kṣa e॒vaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | atho॒ śānti॒-rvai vā̭made॒vyam | śā॒ntame॒vaina̭-mpaśa॒vya̭muddha̭rate | bṛ॒hada॒bhigā̭yata āhava॒nīya̭ ādhī॒yamā̭ne | bār​ha̭to॒ vā a॒sau lo॒kaḥ | a॒muṣmi̭nne॒vainaṃ̭-lo~॒ke prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata || 60 ||
so-'śvo॒ vāro̭ bhū॒tvā parāṃ̭ait | taṃ-vā~̭rava॒ntīyḙnāvārayata |ta-dvā̭rava॒ntīya̭sya vāravantīya॒tvam | śyai॒tena̭ śye॒tī a̭kuruta |tacchyai॒tasya̭ śyaita॒tvam | ya-dvā̭rava॒ntīya̭-mabhi॒gāya̭te | vā॒ra॒yi॒tvaivaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | śyai॒tena̭ śye॒tī kṷrute || gha॒rma-śśira॒ iti॒ gār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | saśī̭r​ṣāṇa-me॒vaina॒-mādha̭tte || 61 ||
upai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭mati || ru॒dro vā e॒ṣaḥ | yada॒gniḥ | sa ā̭dhī॒yamā̭na īśva॒ro yaja̭mānasya pa॒śūn higṃsi̭toḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuva॒dityā̭ha | pa॒śubhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sampri̭ya-ṅkaroti | pa॒śū॒nā-mahigṃ̭sāyai || cha॒rdisto॒kāya॒ tana̭yāya ya॒cchetyā̭ha |ā॒śiṣa̭me॒vaitā-māśā᳚ste || vātaḥ̭ prā॒ṇa itya̭nvāhārya॒-paca̭nam || 62 ||
saprā̭ṇa-me॒vaina॒-mādha̭tte || sva॒di॒ta-nto॒kāya॒ tana̭yāya pi॒tu-mpa॒cetyā̭ha | anna̭me॒vāsmai᳚ svadayati || prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvānityā̭ha | vibha̭ktire॒vaina̭yo॒ssā | atho॒ nānā̭ vīryāve॒vainaṷ kurute || ūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpada॒ ityā̭ha | ā॒śiṣa̭me॒vaitāmāśā᳚ste || a॒rka-ścakṣu॒rityā̭-hava॒nīya᳚m | a॒rko vai de॒vānā॒manna᳚m || 63 ||
anna̭me॒vāva̭ rundhe || tena̭ me dīdi॒hītyā̭ha | sami̭ndha e॒vaina᳚m || ā॒na॒śe vyā̭naśa॒ iti॒ trirudi̭ṅgayati | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || tat-tathā॒ na kā॒rya᳚m | vīṅgi̭ta॒ma pra̭tiṣṭhita॒-māda̭dhīta | u॒ddhṛtyai॒-vādhāyā̭-bhi॒mantriyaḥ̭ | avī᳚ṅgita-me॒vaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || vi॒rāṭ ca̭ sva॒rāṭ ca॒ yāstḙ agne śi॒vāsta॒nuva॒-stābhi॒stvā ''da̭dha॒ ityā̭ha | e॒tā vā a॒gne-śśi॒vāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sama̭rdhayati || yāstḙ agne gho॒rāsta॒nuva॒ stābhi̭ra॒mu-ṅga॒ccheti̭ brūyā॒dya-ndvi॒ṣyāt | tābhi̭re॒vaina॒-mparā̭bhāvayati || 64 ||
(lo॒ko̭ - 'sṛjataina॒ - mādha̭tte - 'nvāhārya॒paca̭naṃ - de॒vānā॒manna̭ - mena॒-mprati̭ṣṭhita॒mādha̭tte॒ pañca̭ ca) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - brahmaudanam
śa॒mī॒ga॒rbhāda॒gni-mma̭nthati | e॒ṣā vā a॒gne-rya॒jñiyā̭ ta॒nūḥ | tāme॒vāsmai̭ janayati || adi̭tiḥ pu॒trakā̭mā | sā॒ddhyebhyo̭ de॒vebhyo᳚ brahmauda॒na-ma̭pacat | tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyai̭ dhā॒tā cā᳚rya॒mā cā̭jāyetām | sā dvi॒tīya̭-mapacat || 65 ||
tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyai̭ mi॒traśca॒ varṷṇaścājāyetām | sā tṛ॒tīya̭-mapacat | tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyā॒ agṃśa̭śca॒ bhaga̭ścājāyetām | sā ca̭tu॒rtha-ma̭pacat || 66 ||
tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyā॒ indra̭śca॒ viva̭svāg​ścā-jāyetām | bra॒hmau॒da॒na-mpa̭cati | reta̭ e॒va ta-dda̭dhāti || prāśña̭nti brāhma॒ṇā o̭da॒nam || yadājya̭-mu॒cchiṣya̭te | tena̭ sa॒midho॒-'bhyajyāda̭dhāti | u॒ccheṣa̭ṇā॒dvā adi̭tī॒ reto̭-'dhatta || 67 ||
u॒ccheṣa̭ṇāde॒va ta-dreto̭ dhatte || asthi॒ vā e॒tat | ya-thsa॒midhaḥ̭ | e॒ta-dretaḥ̭ | yadājya᳚m | yadājyḙna sa॒midho॒-'bhyajyā॒dadhā̭ti | asthye॒va ta-dreta̭si dadhāti || ti॒sra āda̭dhāti mithuna॒tvāya̭ || iya̭tī-rbhavanti | pra॒jāpa̭tinā yajñamu॒khena॒ sammi̭tāḥ || 68 ||
iya̭tī-rbhavanti | ya॒jña॒pa॒ruṣā॒ sammi̭tāḥ | iya̭tī-rbhavanti | e॒tāva॒dvai purṷṣe vī॒rya᳚m | vī॒rya̭ sammitāḥ || ā॒rdrā bha̭vanti | ā॒rdrami̭va॒ hi retaḥ̭ si॒cyate᳚ || citri̭yasyāśva॒tthasyāda̭dhāti | ci॒trame॒va bha̭vati || ghṛ॒tava̭tībhi॒-rāda̭dhāti || 69 ||
e॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma̭ | ya-dghṛ॒tam | pri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhayati | atho॒ teja̭sā || gā॒ya॒trībhi̭-rbrāhma॒ṇasyāda̭ddhyāt | gā॒ya॒tracha̭ndā॒ vai brā᳚hma॒ṇaḥ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ | tri॒ṣṭugbhī̭-rāja॒nya̭sya | tri॒ṣṭu-pcha̭ndā॒ vai rā̭ja॒nyaḥ̭ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ || 70 ||
jaga̭tībhi॒-rvaiśya̭sya | jaga̭tī chandā॒ vai vaiśyaḥ̭ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ || tagṃ saṃ̭​va~thsa॒ra-ṅgo̭pāyet | saṃ॒​va~॒thsa॒ragṃ hi reto̭ hi॒taṃ-va~rdha̭te || ya-dyḙnagṃ saṃ​va~thsa॒re nopa॒name᳚t | sa॒midhaḥ॒ puna॒rāda̭ddhyāt | reta̭ e॒va taddhi॒taṃ-va~rdha̭mānameti || na mā॒gṃ॒sa-ma̭śñīyāt | na striya॒mupḙyāt || 71 ||
ya-nmā॒gṃ॒sa-ma̭śñī॒yāt | yathstriya̭-mupe॒yāt | nirvī᳚rya-ssyāt | naina̭ma॒gni-rupa̭namet || śva ā̭dhā॒syamā̭no brahmauda॒na-mpa̭cati | ā॒di॒tyā vā i॒ta ṷtta॒mā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭yann | te vā i॒to yanta॒-mprati̭nudante | e॒te khalu॒ vāvādi॒tyāḥ | ya-dbrā᳚hma॒ṇāḥ | taire॒va sa॒tva-ṅga̭cchati || 72 ||
naina॒-mprati̭nudante || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | kvā̭ saḥ | a॒gniḥ kā॒ryaḥ̭ | yo᳚-'smai pra॒jā-mpa॒śū-npra̭ja॒naya॒tīti̭ | śalkai॒stāgṃ rātri̭ma॒gni-mi̭ndhīta | tasmi̭-nnupavyu॒ṣama॒raṇī॒ niṣṭa̭pet | yatha̭r​ṣa॒bhāya̭ vāśi॒tā nyā̭vicchā॒yati̭ | tā॒dṛge॒va tat || a॒po॒dūhya॒ bhasmā॒gni-mma̭nthati || 73 ||
saiva sā-'gne-ssanta̭tiḥ || ta-mma̭thi॒tvā prāñca॒muddha̭rati | saṃ॒​va~॒thsa॒rame॒va ta-dreto̭ hi॒ta-mpraja̭nayati || anā̭hita॒-stasyā॒gni-rityā̭huḥ | ya-ssa॒midho-'nā̭dhāyā॒gni-mā̭dha॒tta iti̭ | tā-ssaṃ̭​va~thsa॒re pu॒rastā॒-dāda̭ddhyāt | saṃ॒​va~॒thsa॒rāde॒vaina̭-mava॒ruddhyā-dha̭tte || yadi̭ saṃ​va~thsa॒re 'nāda॒ddhyāt | dvā॒da॒śyā᳚-mpu॒rastā॒-dāda̭ddhyāt | saṃ॒​va~॒thsa॒ra pra̭timā॒ vai dvāda̭śa॒ rātra̭yaḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒rame॒vāsyāhi̭tā bhavanti || yadi̭ dvāda॒śyā᳚-nnāda॒ddhyāt | trya॒he pu॒rastā॒dāda̭ddhyāt | āhi̭tā e॒vāsya̭ bhavanti || 74 ||
(dvi॒tīya̭mapacac - catu॒rthama̭paca॒ - dadi̭tī॒ reto̭-'dhatta॒ - sammi̭tā -
ghṛ॒tava̭tībhi॒rāda̭dhāti - rāja॒nyaḥ̭ svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvā - yḙyā-d- gacchati - manthati॒ - rātra̭ya śca॒tvāri̭ ca) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - pañcāgnyādhānam
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | sa ri̭ricā॒no̭-'manyata | sa tapo̭-'tapyata | sa ā॒tman vī॒rya̭-mapaśyat | tada̭vardhata | tada̭smā॒-thsaha̭so॒rdhva-ma̭sṛjyata | sā vi॒rāḍa̭bhavat | tā-ndḙvāsu॒rā vya̭gṛhṇata | so᳚-'bravī-tpra॒jāpa̭tiḥ | mama॒ vā e॒ṣā || 75 ||
dohā̭ e॒va yu॒ṣmāka॒miti̭ || sā tataḥ॒ prācyuda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | atha̭rva pi॒tu-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā dvi॒tīya॒-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | narya̭ pra॒jā-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā tṛ॒tīya॒-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | śagg​sya̭ pa॒śū-nmḙ gopā॒yeti̭ || 76 ||
sā ca̭tu॒rtha-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | sapra̭tha sa॒bhā-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā pa̭ñca॒ma-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | ahḙ buddhniya॒ mantra̭-mme gopā॒yeti̭ | a॒gnīn vāva sā tān vya̭kramata | tā-npra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | atho̭ pa॒ṅktime॒va || pa॒ṅktirvā e॒ṣā brā᳚hma॒ṇe pravi̭ṣṭā || 77 ||
tāmā॒tmano-'dhi॒ nirmi̭mīte | yada॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | tasmā̭-de॒tāva̭nto॒-'gnaya॒ ādhī̭yante | pāṅktaṃ॒-vā~ i॒dagṃ sarva᳚m | pāṅktḙnai॒va pāṅktagg̭ spṛṇoti || atha̭rva pi॒tu-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | anna̭me॒vai tena̭ spṛṇoti | narya̭ pra॒jā-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | pra॒jāme॒vaitena̭ spṛṇoti | śagg​sya̭ pa॒śū-nmḙ gopā॒yetyā̭ha || 78 ||
pa॒śūne॒vaitena̭ spṛṇoti | sapra̭tha sa॒bhā-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | sa॒bhāme॒vaitenè᳚ndri॒yagg​ spṛ̭ṇoti | ahḙ buddhniya॒ mantra̭-mme gopā॒yetyā̭ha | mantra̭me॒vai tena॒ śriyagg̭ spṛṇoti || yada̭nvāhārya॒-paca̭ne-'nvāhā॒rya̭-mpaca̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | ya-dgār​ha̭patya॒ ājya̭madhi॒śraya̭nti॒ sampatnī᳚ryā॒jaya̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yadā̭hava॒nīye॒ juhva̭ti || 79 ||
tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yathsa॒bhāyāṃ᳚-vi~॒jaya̭nte | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yadā̭vasa॒the-'nna॒gṃ॒ hara̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | tathā᳚-'sya॒ sarve᳚ prī॒tā a॒bhīṣṭā॒ ādhī̭yante || pra॒va॒sa॒tha-me॒ṣyanne॒va-mupa̭tiṣṭhe॒-taika̭mekam | yathā᳚ brāhma॒ṇāya̭ gṛhevā॒sinḙ pari॒dāya̭ gṛ॒hāneti̭ | tā॒dṛge॒va tat || puna̭rā॒ga-tyopa̭tiṣṭhate | sā bhā̭geyame॒vaiṣā॒-ntat | sā tata̭ ū॒rdhvā-''ro̭hat | sā ro̭hi॒ṇya̭bhavat | ta-dro̭hi॒ṇyai ro̭hiṇi॒tvam | ro॒hi॒ṇyā-ma॒gni-māda̭dhīta | sva e॒vainaṃ॒-yo~nau॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | ṛ॒ddhnotyḙnena || 80 ||
(e॒ṣā - pa॒śūnmḙ gopā॒yeti॒ - pravi̭ṣṭā -
pa॒śūnmḙ gopā॒yetyā̭ha॒ - juhva̭ti - tiṣṭhate sa॒pta ca̭) (a. 10)
(brahma॒ sandha̭ttaṃ॒ - kṛtti̭kā॒ - sūddha̭nti - dvāda॒śasṷ - pra॒jāpa̭ti-rvā॒co - dḙvāsu॒rāstada॒gnirno-d- gha॒rma-śśira̭ - i॒me vai - śa̭mīga॒rbhāt - pra॒jāpa̭ti॒-ssa ri̭ricā॒na-ssatapa॒-ssa ā॒tman vī॒rya̭-ndaśa̭ )
(brahma॒ sandha̭ttaṃ॒ - tau di॒vyā - vatho̭ śa॒tvāṃ​ya~॒ - prācyḙṣāṃ॒ - ~yadu॒paryṷpari॒ - ya-thsa॒dyaḥ - so-'śvo॒ vāro̭ bhū॒tvā - jaga̭tībhi॒ raśī̭tiḥ)
(brahma॒ sandha̭tta - mṛ॒ddhnotyḙnena)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake prathamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे प्रथमाष्टके प्रथमः प्रपाठकः - अग्न्याधेयब्राह्मणं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
ब्रह्म॒ सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । क्ष॒त्रग्ं सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । इष॒ग्ं॒ सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् । ऊर्ज॒ग्ं॒ सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् । र॒यिग्ं सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् । पुष्टि॒ग्ं॒ सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् । प्र॒जाग्ं सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् । प॒शू-न्थ्सन्ध॑त्त॒-न्तान्मे॑ जिन्वतम् ॥ स्तु॒तो॑-ऽसि॒ जन॑धाः । दे॒वास्त्वा॑ शुक्र॒पाः प्रण॑यन्तु ॥ 1 ॥
सु॒वीराः᳚ प्र॒जाः प्र॑ज॒नय॒-न्परी॑हि । शु॒क्र-श्शु॒क्रशो॑चिषा ॥ स्तु॒तो॑-ऽसि॒ जन॑धाः । दे॒वास्त्वा॑ मन्थि॒पाः प्रण॑यन्तु ॥ सु॒प्र॒जाः प्र॒जाः प्र॑ज॒नय॒-न्परी॑हि । म॒न्थी म॒न्थिशो॑चिषा ॥स॒ज॒ङ्ग्मा॒नौ दि॒व आ पृ॑थि॒व्या-ऽऽयुः॑ । सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । प्रा॒णग्ं सन्ध॑त्त॒-न्त-म्मे॑ जिन्वतम् । अ॒पा॒नग्ं सन्ध॑त्त॒-न्त-म्मे॑ जिन्वतम् ॥ 2 ॥
व्या॒नग्ं सन्ध॑त्त॒-न्त-म्मे॑ जिन्वतम् । चक्षु॒-स्सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । श्रोत्र॒ग्ं॒ सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । मन॒-स्सन्ध॑त्त॒-न्तन्मे॑ जिन्वतम् । वाच॒ग्ं॒ सन्ध॑त्त॒-न्ता-म्मे॑ जिन्वतम् ॥ आयुः॑ स्थ॒ आयु॑र्मे धत्तम् । आयु॑-र्य॒ज्ञाय॑ धत्तम् । आयु॑-र्य॒ज्ञप॑तये धत्तम् । प्रा॒ण-स्स्थः॑ प्रा॒ण-म्मे॑ धत्तम् । प्रा॒णं-यँ॒ज्ञाय॑ धत्तम् ॥ 3 ॥
प्रा॒णं-यँ॒ज्ञप॑तये धत्तम् । चक्षुः॑ स्थ॒श्चक्षु॑र्मे धत्तम् । चक्षु॑-र्य॒ज्ञाय॑ धत्तम् । चक्षु॑-र्य॒ज्ञप॑तये धत्तम् । श्रोत्रग्ग्॑ स्थ॒-श्श्रोत्र॑-म्मे धत्तम् । श्रोत्रं॑-यँ॒ज्ञाय॑ धत्तम् । श्रोत्रं॑-यँ॒ज्ञप॑तये धत्तम् । तौ दे॑वौ शुक्रामन्थिनौ ।क॒ल्पय॑त॒-न्दैवी॒र्विशः॑ । क॒ल्पय॑त॒-म्मानु॑षीः ॥ 4 ॥
इष॒-मूर्ज॑म॒स्मासु॑ धत्तम् । प्रा॒णा-न्प॒शुषु॑ । प्र॒जा-म्मयि॑ च॒ यज॑माने च ॥ निर॑स्त॒-श्शण्डः॑ । निर॑स्तो॒ मर्कः॑ ॥ अप॑नुत्तौ॒ शण्डा॒मर्कौ॑ स॒हामुना᳚ ॥ शु॒क्रस्य॑ स॒मिद॑सि । म॒न्थिनः॑ स॒मिद॑सि ॥ स प्र॑थ॒म-स्सङ्कृ॑ति-र्वि॒श्वक॑र्मा । स प्र॑थ॒मो मि॒त्रो वरु॑णो अ॒ग्निः । स प्र॑थ॒मो बृह॒स्पति॑श्चिकि॒त्वान् । तस्मा॒ इन्द्रा॑य सु॒तमाजु॑होमि ॥ 5 ॥
(न॒य॒ - न्त्व॒पा॒नग्ं सन्ध॑त्तं॒ त-म्मे॑ जिन्वतं - प्रा॒णं-यँ॒ज्ञाय॑ धत्तं॒ - मानु॑षी--र् अ॒ग्नि-र्द्वे च॑) (अ. 1)
ब्रह्म॑ क्ष॒त्र-न्तत् । इष॒मूर्जग्ं॑ र॒यि-म्पुष्टि॑-म्प्र॒जा-न्ताम् । प॒शु-न्तान् । सन्ध॑त्त॒-न्तत् । प्रा॒णम॑पा॒नं-व्याँ॒न-न्तम् । चक्षु॒-श्श्रोत्र॒-म्मन॒स्तत् । वाच॒-न्ताम् । इ॒षादि॒पञ्च॑के॒ वाच॒-न्ता-म्मे᳚ । प॒शू-न्थ्सन्ध॑त्त॒-न्तान्मे᳚ । प्रा॒णादि॒त्रित॑ये॒ त-म्मे᳚ । अ॒न्यत्र॒ तन्मे᳚ । )
कृत्ति॑का-स्व॒ग्नि-माद॑धीत । ए॒तद्वा अ॒ग्ने-र्नक्ष॑त्रम् । य-त्कृत्ति॑काः । स्वाया॑मे॒वैन॑-न्दे॒वता॑यामा॒धाय॑ । ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सी भ॑वति ॥ मुखं॒-वाँ ए॒तन्नक्ष॑त्राणाम् । य-त्कृत्ति॑काः । यः कृत्ति॑का-स्व॒ग्नि-मा॑ध॒त्ते । मुख्य॑ ए॒व भ॑वति ॥ अथो॒ खलु॑ ॥ 6 ॥
अ॒ग्नि॒-न॒क्ष॒त्रमित्य-प॑चायन्ति । गृ॒हानःअ॒ दाहु॑को भवति ॥ प्र॒जाप॑ती रोहि॒ण्या-म॒ग्नि-म॑सृजत । त-न्दे॒वा रो॑हि॒ण्या-माद॑धत । ततो॒ वै ते सर्वा॒-न्रोहा॑नरोहन्न् । त-द्रो॑हि॒ण्यै रो॑हिणि॒त्वम् । यो रो॑हि॒ण्या-म॒ग्निमा॑ध॒त्ते । ऋ॒ध्नोत्ये॒व । सर्वा॒-न्रोहा᳚न्-रोहति ॥ दे॒वा वै भ॒द्रा-स्सन्तो॒-ऽग्नि-माधि॑थ्सन्त ॥ 7 ॥
तेषा॒मना॑हितो॒ ऽग्निरासी᳚त् । अथै᳚भ्यो वा॒मं-वँस्वपा᳚क्रामत् । ते पुन॑र्वस्वो॒राद॑धत । ततो॒ वै तान् वा॒मं-वँसू॒पाव॑र्तत । यः पु॒रा भ॒द्र-स्सम्पापी॑या॒-न्थ्स्यात् । स पुन॑र्वस्वो-र॒ग्नि-माद॑धीत । पुन॑रे॒वैनं॑-वाँ॒मं-वँसू॒पाव॑र्तते । भ॒द्रो भ॑वति ॥ यः का॒मये॑त॒ दान॑कामा मे प्र॒जा-स्स्यु॒रिति॑ । स पूर्व॑योः॒ फल्गु॑न्यो-र॒ग्नि-माद॑धीत ॥ 8 ॥
अ॒र्य॒म्णो वा ए॒तन्नक्ष॑त्रम् । यत्पूर्वे॒ फल्गु॑नी । अ॒र्य॒मेति॒ तमा॑हु॒र्यो ददा॑ति । दान॑कामा अस्मै प्र॒जा भ॑वन्ति ॥ यः का॒मये॑त भ॒गी स्या॒मिति॑ । स उत्त॑रयोः॒ फल्गु॑न्यो-र॒ग्निमाद॑धीत । भग॑स्य॒ वा ए॒तन्नक्ष॑त्रम् । यदुत्त॑रे॒ फल्गु॑नी । भ॒ग्ये॑व भ॑वति ॥ का॒ल॒क॒ञ्जा वै नामासु॑रा आसन्न् ॥ 9 ॥
ते सु॑व॒र्गाय॑ लो॒काया॒ग्नि-म॑चिन्वत । पुरु॑ष॒ इष्ट॑का॒-मुपा॑दधा॒त्-पुरु॑ष॒ इष्ट॑काम् । स इन्द्रो᳚ ब्राह्म॒णो ब्रुवा॑ण॒ इष्ट॑का॒मुपा॑धत्त । ए॒षा मे॑ चि॒त्रा नामेति॑ । ते सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमाप्रारो॑हन्न् । स इन्द्र॒ इष्ट॑का॒मावृ॑हत् । ते-ऽवा॑कीर्यन्त । ये॑-ऽवाकी᳚र्यन्त । त ऊर्णा॒वभ॑यो-ऽभवन्न् । द्वावुद॑पतताम् ॥ 10 ॥
तौ दि॒व्यौ श्वाना॑वभवताम् । यो भ्रातृ॑व्यवा॒-न्थ्स्यात् । स चि॒त्राया॑-म॒ग्नि-माद॑धीत । अ॒व॒कीर्यै॒व भ्रातृ॑व्यान् । ओजो॒ बल॑मिन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मा॒त्मन्-ध॑त्ते ॥ व॒सन्ता᳚ ब्राह्म॒णो᳚ ऽग्निमाद॑धीत । व॒स॒न्तो वै ब्रा᳚ह्म॒णस्य॒र्तुः । स्व ए॒वैन॑-मृ॒तावा॒धाय॑ । ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒सी भ॑वति । मुखं॒-वाँ ए॒तदृ॑तू॒नाम् ॥ 11 ॥
य-द्व॑स॒न्तः । यो व॒सन्ता॒-ऽग्निमा॑ध॒त्ते । मुख्य॑ ए॒व भ॑वति । अथो॒ योनि॑मन्तमे॒वैन॒-म्प्रजा॑त॒माध॑त्ते । ग्री॒ष्मे रा॑ज॒न्य॑ आद॑धीत । ग्री॒ष्मो वै रा॑ज॒न्य॑स्य॒र्तुः । स्व ए॒वैन॑मृ॒तावा॒धाय॑ । इ॒न्द्रि॒या॒वी भ॑वति । श॒रदि॒ वैश्य॒ आद॑धीत । श॒रद्वै वैश्य॑स्य॒र्तुः ॥ 12 ॥
स्व ए॒वैन॑मृ॒तावा॒धाय॑ । प॒शु॒मा-न्भ॑वति ॥ न पूर्व॑योः॒ फल्गु॑न्यो-र॒ग्निमाद॑धीत । ए॒षा वै ज॑घ॒न्या॑ रात्रिः॑ सं​वँथ्स॒रस्य॑ । यत्पूर्वे॒ फल्गु॑नी । पृ॒ष्टि॒त ए॒व सं॑​वँथ्स॒रस्या॒-ग्निमा॒धाय॑ । पापी॑यान्-भवति । उत्त॑रयो॒राद॑धीत । ए॒षा वै प्र॑थ॒मा रात्रिः॑ सं​वँथ्स॒रस्य॑ । यदुत्त॑रे॒ फल्गु॑नी । मु॒ख॒त ए॒व सं॑​वँथ्स॒रस्या॒-ग्निमा॒धाय॑ । वसी॑या-न्भवति ॥ अथो॒ खलु॑ । य॒दैवैनं॑-यँ॒ज्ञ उ॑प॒नमे᳚त् । अथाद॑धीत । सैवास्यर्धिः॑ ॥ 13 ॥
(खल्वा॑ - धिथ्सन्त॒ - फल्गु॑न्योर॒ग्निमाद॑धीता - सन् - नपतता - मतू॒नां - ँवैश्य॑स्य॒र्तु - रुत्त॑रे॒ फल्गु॑नी॒ षट् च॑) (अ. 2)
उद्ध॑न्ति । यदे॒वास्या॑ अमे॒द्ध्यम् । तदप॑ हन्ति ॥ अ॒पो-ऽवो᳚क्षति॒ शान्त्यै᳚ ॥ सिक॑ता॒ निव॑पति । ए॒तद्वा अ॒ग्ने-र्वै᳚श्वान॒रस्य॑ रू॒पम् । रू॒पेणै॒व वै᳚श्वान॒रमव॑-रुन्धे ॥ ऊषा॒-न्निव॑पति । पुष्टि॒र्वा ए॒षा प्र॒जन॑नम् । यदूषाः᳚ ॥ 14 ॥
पुष्ट्या॑मे॒व प्र॒जन॑ने॒ ऽग्निमाध॑त्ते । अथो॑ स॒ञ्ज्ञान॑ ए॒व । स॒-ञ्ज्ञान॒ग्ग्॒ ह्ये॑त-त्प॑शू॒नाम् । यदूषाः᳚ ॥ द्यावा॑पृथि॒वी स॒हास्ता᳚म् । ते वि॑य॒ती अ॑ब्रूताम् । अस्त्वे॒व नौ॑ स॒ह य॒ज्ञिय॒मिति॑ । यद॒मुष्या॑ य॒ज्ञिय॒मासी᳚त् । तद॒स्या-म॑दधात् । त ऊषा॑ अभवन्न् ॥ 15 ॥
यद॒स्या य॒ज्ञिय॒मासी᳚त् । तद॒मुष्या॑-मदधात् । तद॒दश्च॒न्द्रम॑सि कृ॒ष्णम् । ऊषा᳚न्नि॒वप॑न्न॒दो द्ध्या॑येत् । द्यावा॑पृथि॒व्योरे॒व य॒ज्ञिये॒-ऽग्निमाध॑त्ते ॥ अ॒ग्निर्दे॒वेभ्यो॒ निला॑यत । आ॒खू रू॒प-ङ्कृ॒त्वा । स पृ॑थि॒वी-म्प्रावि॑शत् । स ऊ॒तीः कु॑र्वा॒णः पृ॑थि॒वीमनु॒ सम॑चरत् । तदा॑खुकरी॒ष-म॑भवत् ॥ 16 ॥
यदा॑खुकरी॒षग्ं स॑भां॒रो भव॑ति । यदे॒वास्य॒ तत्र॒ न्य॑क्तम् । तदे॒वाव॑रुन्धे ॥ ऊर्जं॒-वाँ ए॒तग्ं रस॑-म्पृथि॒व्या उ॑प॒दीका॒ उद्दि॑हन्ति । य-द्व॒ल्मीक᳚म् । य-द्व॑ल्मीकव॒पा स॑भां॒रो भव॑ति । ऊर्ज॑मे॒व रस॑-म्पृथि॒व्या अव॑रुन्धे । अथो॒ श्रोत्र॑मे॒व । श्रोत्र॒ग्ग्॒ ह्ये॑त-त्पृ॑थि॒व्याः । य-द्व॒ल्मीकः॑ ॥ 17 ॥
अब॑धिरो भवति । य ए॒वं-वेँद॑ ॥ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत । तासा॒मन्न॒-मुपा᳚क्षीयत । ताभ्य॒-स्सूद॒मुप॒ प्राभि॑नत् । ततो॒ वै तासा॒मन्न॒-न्नाक्षी॑यत । यस्य॒ सूदः॑ सम्भा॒रो भव॑ति । नास्य॑ गृ॒हे-ऽन्न॑-ङ्क्षीयते ॥ आपो॒ वा इ॒दमग्रे॑ सलि॒लमा॑सीत् । तेन॑ प्र॒जाप॑तिरश्राम्यत् ॥ 18 ॥
क॒थमि॒दग्ग्​ स्या॒दिति॑ । सो॑-ऽपश्य-त्पुष्करप॒र्ण-न्तिष्ठ॑त् । सो॑-ऽमन्यत । अस्ति॒ वै तत् । यस्मि॑-न्नि॒दमधि॒ तिष्ठ॒तीति॑ । स व॑रा॒हो रू॒प-ङ्कृ॒त्वोप॒न्य॑मज्जत् । स पृ॑थि॒वीम॒ध आ᳚र्च्छत् । तस्या॑ उप॒हत्योद॑मज्जत् । त-त्पु॑ष्करप॒र्णे᳚ ऽप्रथयत् । यदप्र॑थयत् ॥ 19 ॥
त-त्पृ॑थि॒व्यै पृ॑थिवि॒त्वम् । अभू॒द्वा इ॒दमिति॑ । तद्भूम्यै॑ भूमि॒त्वम् । ता-न्दिशो-ऽनु॒ वात॒-स्सम॑वहत् । ताग्ं शर्क॑राभिरदृग्ं हत् । शं-वैँ नो॑-ऽभू॒दिति॑ । तच्छर्क॑राणाग्ं शर्कर॒त्वम् । य-द्व॑रा॒हवि॑हतग्ं सम्भा॒रो भव॑ति । अ॒स्यामे॒वा-छ॑म्बट्कारम॒ग्नि-माध॑त्ते । शर्क॑रा भवन्ति॒ धृत्यै᳚ ॥ 20 ॥
अथो॑ श॒त्वां​यँ॑ ॥ सरे॑ता अ॒ग्निरा॒धेय॒ इत्या॑हुः । आपो॒ वरु॑णस्य॒ पत्न॑य आसन्न् । ता अ॒ग्निर॒भ्य॑द्ध्यायत् । ता-स्सम॑भवत् । तस्य॒ रेतः॒ परा॑-ऽपतत् । तद्धिर॑ण्य-मभवत् । यद्धिर॑ण्य-मु॒पास्य॑ति । सरे॑तसमे॒वाग्नि-माध॑त्ते ॥ पुरु॑ष॒ इन्वै स्वा-द्रेत॑सो बीभथ्सत॒ इत्या॑हुः ॥ 21 ॥
उ॒त्त॒र॒त उपा᳚स्य॒त्य-बी॑भथ्सायै ॥ अति॒ प्रय॑च्छति । आर्ति॑मे॒वाति॒ प्रय॑च्छति ॥ अ॒ग्निर्दे॒वेभ्यो॒ निला॑यत । अश्वो॑ रू॒प-ङ्कृ॒त्वा । सो᳚-ऽश्व॒त्थे सं॑​वँथ्स॒र-म॑तिष्ठत् । तद॑श्व॒त्थस्या᳚-श्वत्थ॒त्वम् । यदाश्व॑त्थ-स्सम्भा॒रो भव॑ति । यदे॒वास्य॒ तत्र॒ न्य॑क्तम् । तदे॒वाव॑-रुन्धे ॥ 22 ॥
दे॒वा वा ऊर्जं॒-व्यँ॑भजन्त । तत॑ उदु॒म्बर॒ उद॑तिष्ठत् । ऊर्ग्वा उ॑दु॒म्बरः॑ । यदौदु॑म्बर-स्सम्भा॒रो भव॑ति । ऊर्ज॑मे॒वाव॑-रुन्धे ॥ तृ॒तीय॑स्यामि॒तो दि॒वि सोम॑ आसीत् । त-ङ्गा॑य॒त्र्याह॑रत् । तस्य॑ प॒र्णम॑च्छिद्यत । तत्प॒र्णो॑ ऽभवत् । त-त्प॒र्णस्य॑ पर्ण॒त्वम् ॥ 23 ॥
यस्य॑ पर्ण॒मयः॑ सम्भा॒रो भव॑ति । सो॒म॒पी॒थमे॒वाव॑ रुन्धे ॥ दे॒वा वै ब्रह्म॑न्नवदन्त । त-त्प॒र्ण उपा॑शृणोत् । सु॒श्रवा॒ वै नाम॑ । य-त्प॑र्ण॒मयः॑ सम्भा॒रो भव॑ति । ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒समे॒वाव॑ रुन्धे ॥ प्र॒जाप॑ति-र॒ग्नि-म॑सृजत । सो॑-ऽबिभे॒त्प्र मा॑ धक्ष्य॒तीति॑ । तग्ं श॒म्या॑-ऽशमयत् ॥ 24 ॥
तच्छ॒म्यै॑ शमि॒त्वम् । यच्छ॑मी॒मयः॑ सम्भा॒रो भव॑ति । शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय ॥ अ॒ग्ने-स्सृ॒ष्टस्य॑ य॒तः । विक॑ङ्कत॒-म्भा आ᳚र्च्छत् । य-द्वैक॑ङ्कत-स्सम्भा॒रो भव॑ति । भा ए॒वाव॑रुन्धे ॥ सहृ॑दयो॒ ऽग्निरा॒धेय॒ इत्या॑हुः । म॒रुतो॒-ऽद्भिर॒ग्नि-म॑तमयन्न् । तस्य॑ ता॒न्तस्य॒ हृद॑य॒माच्छि॑न्दन्न् । सा-ऽशनि॑रभवत् । यद॒शनि॑हतस्य वृ॒क्षस्य॑ सम्भा॒रो भव॑ति ।सहृ॑दय-मे॒वाग्नि-माध॑त्ते ॥ 25 ॥
(ऊषा॑ - अभवन् - नभव-द्- व॒ल्मीक्रो᳚ - ऽश्राम्य॒ - दप्र॑थय॒ - द्धृत्यै॑ - बीभथ्सत॒ इत्या॑हु - रुन्धे - पर्ण॒त्व - म॑शमयद - च्छिन्द॒ग्ग्॒ स्त्रीणि॑ च) (अ. 3)
द्वा॒द॒शसु॑ विक्रा॒मेष्व॒ग्निमाद॑धीत । द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्सं​वँथ्स॒रः । सं॒​वँ॒थ्स॒रा-दे॒वैन॑-मव॒रुद्ध्या-ध॑त्ते ॥ य-द्द्वा॑द॒शसु॑ विक्रा॒मे-ष्वा॒दधी॑त । परि॑मित॒मव॑रुन्धीत । चक्षु॑-र्निमित॒ आद॑धीत । इय॒-द्द्वाद॑श विक्रा॒मा(3) इति॑ । परि॑मित-ञ्चै॒वाप॑रिमित॒-ञ्चाव॑रुन्धे ॥ अनृ॑तं॒-वैँ वा॒चा व॑दति । अनृ॑त॒-म्मन॑सा द्ध्यायति ॥ 26 ॥
चक्षु॒-र्वै स॒त्यम् । अद्रा(3)गित्या॑ह । अद॑र्​श॒मिति॑ । त-थ्स॒त्यम् । यश्चक्षु॑-र्निमिते॒-ऽग्नि-मा॑ध॒त्ते । स॒त्य ए॒वैन॒-माध॑त्ते ॥ तस्मा॒दाहि॑ताग्नि॒र्नानृ॑तं-वँदेत् । नास्य॑ ब्राह्म॒णो-ऽना᳚श्वा-न्गृ॒हे व॑सेत् । स॒त्ये ह्य॑स्या॒ग्निराहि॑तः ॥ आ॒ग्ने॒यी वै रात्रिः॑ ॥ 27 ॥
आ॒ग्ने॒याः प॒शवः॑ । ऐ॒न्द्रमहः॑ । नक्त॒-ङ्गार्​ह॑पत्य॒-माद॑धाति । प॒शूने॒वाव॑-रुन्धे । दिवा॑-ऽऽहव॒नीय᳚म् । इ॒न्द्रि॒यमे॒वा-व॑रुन्धे ॥ अ॒र्धोदि॑ते॒ सूर्य॑ आहव॒नीय॒-माद॑धाति । ए॒तस्मि॒न् वै लो॒के प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत । प्र॒जा ए॒व त-द्यज॑मान-स्सृजते । अथो॑ भू॒त-ञ्चै॒व भ॑वि॒ष्यच्चा-व॑रुन्धे ॥ 28 ॥
इडा॒ वै मा॑न॒वी य॑ज्ञानूका॒शिन्या॑सीत् । सा-ऽशृ॑णोत् । असु॑रा अ॒ग्निमाद॑धत॒ इति॑ । तद॑गच्छत् । त आ॑हव॒नीय॒मग्र॒ आद॑धत । अथ॒ गार्​ह॑पत्यम् । अथा᳚-न्वाहार्य॒-पच॑नम् । सा ऽब्र॑वीत् । प्र॒तीच्ये॑षा॒ग्॒ श्रीर॑गात् । भ॒द्रा भू॒त्वा परा॑भविष्य॒न्तीति॑ ॥ 29 ॥
यस्यै॒व-म॒ग्निरा॑धी॒यते᳚ । प्र॒तीच्य॑स्य॒ श्रीरे॑ति । भ॒द्रो भू॒त्वा परा॑भवति ॥ सा-ऽशृ॑णोत् । दे॒वा अ॒ग्नि-माद॑धत॒ इति॑ । तद॑गच्छत् । ते᳚-ऽन्वाहार्य॒-पच॑न॒मग्र॒ आद॑धत । अथ॒ गार्​ह॑पत्यम् । अथा॑हव॒नीय᳚म् । सा-ऽब्र॑वीत् ॥ 30 ॥
प्राच्ये॑षा॒ग्॒ श्रीर॑गात् । भ॒द्रा भू॒त्वा सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमे᳚ष्यन्ति । प्र॒जा-न्तु न वे᳚थ्स्यन्त॒ इति॑ । यस्यै॒वम॒ग्नि-रा॑धी॒यते᳚ । प्राच्य॑स्य॒ श्रीरे॑ति । भ॒द्रो भू॒त्वा सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमे॑ति । प्र॒जा-न्तु न वि॑न्दते ॥ सा-ऽब्र॑वी॒दिडा॒ मनु᳚म् । तथा॒ वा अ॒ह-न्तवा॒ग्नि-माधा᳚स्यामि । यथा॒ प्र प्र॒जया॑ प॒शुभि॑-र्मिथु॒नै-र्ज॑नि॒ष्यसे᳚ ॥ 31 ॥
प्रत्य॒स्मिन् ँलो॒के स्था॒स्यसि॑ । अ॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्जे॒ष्यसीति॑ । गार्​ह॑पत्य॒मग्र॒ आद॑धात् । गार्​ह॑पत्यं॒-वाँ अनु॑ प्र॒जाः प॒शवः॒ प्रजा॑यन्ते । गार्​ह॑पत्येनै॒वास्मै᳚ प्र॒जा-म्प॒शू-न्प्राज॑नयत् । अथा᳚-न्वाहार्य॒-पच॑नम् । ति॒र्यङ्ङ्॑व॒ वा अ॒यं-लोँ॒कः । अ॒स्मिन्ने॒व तेन॑ लो॒के प्रत्य॑तिष्ठत् । अथा॑हव॒नीय᳚म् । तेनै॒व सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-म॒भ्य॑जयत् ॥ 32 ॥
यस्यै॒वम॒ग्नि-रा॑धी॒यते᳚ । प्र प्र॒जया॑ प॒शुभि॑-र्मिथु॒नै-र्जा॑यते । प्रत्य॒स्मिन् ँलो॒के ति॑ष्ठति । अ॒भि सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ञ्ज॑यति ॥ यस्य॒ वा अय॑थादेवतम॒ग्नि-रा॑धी॒यते᳚ । आ दे॒वता᳚भ्यो वृश्च्यते । पापी॑या-न्भवति । यस्य॑ यथा देव॒तम् । न दे॒वता᳚भ्य॒ आवृ॑श्च्यते । वसी॑या-न्भवति ॥ 33 ॥
भृगू॑णा॒-न्त्वा-ऽङ्गि॑रसां-व्रँतपते व्र॒तेना-द॑धा॒मीति॑ भृग्वङ्गि॒रसा॒माद॑द्ध्यात् । आ॒दि॒त्याना᳚-न्त्वा दे॒वानां᳚-व्रँतपते व्र॒तेनाद॑धा॒मीत्य॒न्यासा॒-म्ब्राह्म॑णीना-म्प्र॒जाना᳚म् । वरु॑णस्य त्वा॒ राज्ञो᳚ व्रतपते व्र॒तेनाद॑धा॒मीति॒ राज्ञः॑ । इन्द्र॑स्य त्वेन्द्रि॒येण॑ व्रतपते व्र॒तेनाद॑धा॒मीति॑ राज॒न्य॑स्य । मनो᳚स्त्वा ग्राम॒ण्यो᳚ व्रतपते व्र॒तेनाद॑धा॒मीति॒ वैश्य॑स्य । ऋ॒भू॒णा-न्त्वा॑ दे॒वानां᳚-व्रँतपते व्र॒तेनाद॑धा॒मीति॑ रथका॒रस्य॑ । य॒था॒ दे॒व॒तम॒ग्नि-राधी॑यते । न दे॒वता᳚भ्य॒ आ वृ॑श्च्यते । वसी॑या-न्भवति ॥ 34 ॥
(ध्या॒य॒ति॒ - वै रात्रि॒ - श्चाव॑रुन्धे - भविष्य॒न्तीत्य॑ - ब्रवी - ज्जनि॒ष्यसे॑ - ऽजय॒-द्- वसी॑या-न्भवति॒ - नव॑ च) (अ. 4)
अनुवाकं 5 - तत्र पवमानहबींषि
प्र॒जाप॑ति-र्वा॒च-स्स॒त्य-म॑पश्यत् । तेना॒ग्निमाध॑त्त । तेन॒ वै स आ᳚र्ध्नोत् । भूर्भुव॒-स्सुव॒रित्या॑ह । ए॒तद्वै वा॒च-स्स॒त्यम् । य ए॒तेना॒ग्नि-मा॑ध॒त्ते । ऋ॒द्ध्नोत्ये॒व । अथो॑ स॒त्यप्रा॑शूरे॒व भ॑वति । अथो॒ य ए॒वं-विँ॒द्वान॑भि॒चर॑ति । स्तृ॒णु॒त ए॒वैन᳚म् ॥ 35 ॥
भूरित्या॑ह । प्र॒जा ए॒व त-द्यज॑मान-स्सृजते । भुव॒ इत्या॑ह । अ॒स्मिन्ने॒व लो॒के प्रति॑ तिष्ठति । सुव॒रित्या॑ह । सु॒व॒र्ग ए॒व लो॒के प्रति॑ तिष्ठति ॥ त्रि॒भिर॒क्षरै॒-र्गार्​ह॑पत्य॒-माद॑धाति । त्रय॑ इ॒मे लो॒काः । ए॒ष्वे॑वैनं॑-लोँ॒केषु॒ प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते । सर्वैः᳚ प॒ञ्चभि॑-राहव॒नीय᳚म् ॥ 36 ॥
सु॒व॒र्गाय॒ वा ए॒ष लो॒कायाधी॑यते । यदा॑हव॒नीयः॑ । सु॒व॒र्ग ए॒वास्मै॑ लो॒के वा॒च-स्स॒त्यग्ं सर्व॑माप्नोति ॥ त्रि॒भि-र्गार्​ह॑पत्य॒-माद॑धाति । प॒ञ्चभि॑-राहव॒नीय᳚म् । अ॒ष्टौ सम्प॑द्यन्ते । अ॒ष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री । गा॒य॒त्रो᳚-ऽग्निः । यावा॑ने॒वाग्निः । तमाध॑त्ते ॥ 37 ॥
प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत । ता अ॑स्मा-थ्सृ॒ष्टाः परा॑चीरायन्न् । ताभ्यो॒ ज्योति॒-रुद॑गृह्णात् । त-ञ्ज्योतिः॒ पश्य॑न्तीः प्र॒जा अ॒भिस॒माव॑र्तन्त । उ॒परी॑वा॒ग्नि-मुद्गृ॑ह्णीया-दु॒द्धरन्न्॑ । ज्योति॑रे॒व पश्य॑न्तीः प्र॒जा यज॑मान-म॒भि-स॒माव॑र्तन्ते ॥ प्र॒जाप॑ते॒रक्ष्य॑श्वयत् । त-त्परा॑-ऽपतत् । तदश्वो॑-ऽभवत् । तदश्व॑स्या-श्व॒त्वम् ॥ 38 ॥
ए॒ष वै प्र॒जाप॑तिः । यद॒ग्निः । प्रा॒जा॒प॒त्यो-ऽश्वः॑ । यदश्व॑-म्पु॒रस्ता॒न्नय॑ति । स्वमे॒व चक्षुः॒ पश्य॑-न्प्र॒जाप॑ति॒-रनूदे॑ति ॥ व॒ज्री वा ए॒षः । यदश्वः॑ । यदश्व॑-म्पु॒रस्ता॒न्नय॑ति । जा॒ताने॒व भ्रातृ॑व्या॒-न्प्रणु॑दते ॥ पुन॒राव॑र्तयति ॥ 39 ॥
ज॒नि॒ष्यमा॑णाने॒व प्रति॑नुदते ॥ न्या॑हव॒नीयो॒ गार्​ह॑पत्य-मकामयत । नि गार्​ह॑पत्य आहव॒नीय᳚म् । तौ वि॒भाज॒-न्नाश॑क्नोत् । सोश्वः॑ पूर्व॒वाड्-भू॒त्वा । प्राञ्च॒-म्पूर्व॒मुद॑वहत् । त-त्पू᳚र्व॒वाहः॑ पूर्ववा॒ट्-त्वम् । यदश्व॑-म्पु॒रस्ता॒न्नय॑ति । विभ॑क्तिरे॒वैन॑यो॒स्सा । अथो॒ नाना॑वीर्यावे॒वैनौ॑ कुरुते ॥ 40 ॥
यदु॒पर्यु॑परि॒ शिरो॒ हरे᳚त् । प्रा॒णान् विच्छि॑न्द्यात् । अ॒धो॑-ऽध॒-श्शिरो॑ हरति । प्रा॒णाना᳚-ङ्गोपी॒थाय॑ ॥ इय॒त्यग्रे॑ हरति । अथेय॒त्यथेय॑ति । त्रय॑ इ॒मे लो॒काः । ए॒ष्वे॑वैनं॑-लोँ॒केषु॒ प्रति॑ष्ठित॒मा-ध॑त्ते ॥ प्र॒जाप॑ति-र॒ग्नि-म॑सृजत । सो॑-ऽबिभे॒त्प्र मा॑ धक्ष्य॒तीति॑ ॥ 41 ॥
तस्य॑ त्रे॒धा म॑हि॒मानं॒-व्यौँ॑हत् । शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय । यत्-त्रे॒धा-ऽग्नि-रा॑धी॒यते᳚ । म॒हि॒मान॑मे॒वास्य॒ त-द्व्यू॑हति । शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय ॥ पुन॒राव॑र्तयति । म॒हि॒मान॑मे॒वास्य॒ सन्द॑धाति ॥ प॒शुर्वा ए॒षः । यदश्वः॑ । ए॒ष रु॒द्रः ॥ 42 ॥
यद॒ग्निः । यदश्व॑स्य प॒दे᳚-ऽग्नि-मा॑द॒द्ध्यात् । रु॒द्राय॑ प॒शू-नपि॑दद्ध्यात् । अ॒प॒शु-र्यज॑मान-स्स्यात् । य-न्नाक्र॒मये᳚त् । अन॑वरुद्धा अस्य प॒शवः॑ स्युः । पा॒र्​श्व॒त आक्र॑मयेत् । यथा ऽऽहि॑तस्या॒ग्ने-रङ्गा॑रा अभ्यव॒वर्ते॑रन्न् । अव॑रुद्धा अस्य प॒शवो॒ भव॑न्ति । न रु॒द्रायापि॑दधाति ॥ 43 ॥
त्रीणि॑ ह॒वीग्ंषि॒ निर्व॑पति । वि॒राज॑ ए॒व विक्रा᳚न्तं॒-यँज॑मा॒नो-ऽनु॒ विक्र॑मते ॥ अ॒ग्नये॒ पव॑मानाय । अ॒ग्नये॑ पाव॒काय॑ । अ॒ग्नये॒ शुच॑ये । यद॒ग्नये॒ पव॑मानाय नि॒र्वप॑ति । पु॒नात्ये॒वैन᳚म् । यद॒ग्नये॑ पाव॒काय॑ । पू॒त ए॒वास्मि॑-न्न॒न्नाद्य॑-न्दधाति । यद॒ग्नये॒ शुच॑ये । ब्र॒ह्म॒व॒र्च॒स-मे॒वास्मि॑-न्नु॒परि॑ष्टा-द्दधाति ॥ 44 ॥
(ए॒न॒ - मा॒ह॒व॒नीयं॑ - धत्ते - ऽश्व॒त्वं - ँव॑र्तयति - कुरुत॒ - इति॑ -रु॒द्रो - द॑धाति॒ - यद॒ग्नये॒ शुच॑य॒ एक॑-ञ्च) (अ. 5)
अनुवाकं 6 - पवमानहविर्विस्तारः, हविरन्तराणि, दक्षिणाश्च
दे॒वा॒सु॒रा-स्सं​यँ॑त्ता आसन्न् । ते दे॒वा वि॑ज॒य-मु॑प॒यन्तः॑ । अ॒ग्नौ वा॒मं-वँसु॒ स-न्न्य॑दधत । इ॒दमु॑ नो भविष्यति । यदि॑ नो जे॒ष्यन्तीति॑ । तद॒ग्निर्नो-थ्सह॑मशक्नोत् । तत्-त्रे॒धा विन्य॑दधात् । प॒शुषु॒ तृती॑यम् । अ॒फ्सु तृती॑यम् । आ॒दि॒त्ये तृती॑यम् ॥ 45 ॥
त-द्दे॒वा वि॒जित्य॑ । पुन॒रवा॑रुरुथ्सन्त । ते᳚-ऽग्नये॒ पव॑मानाय पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर॑वपन्न् । प॒शवो॒ वा अ॒ग्निः पव॑मानः । यदे॒व प॒शुष्वासी᳚त् । तत्-तेनावा॑रुन्धत । ते᳚-ऽग्नये॑ पाव॒काय॑ । आपो॒ वा अ॒ग्निः पा॑व॒कः । यदे॒वाफ्स्वासी᳚त् । तत्-तेनावा॑रुन्धत ॥ 46 ॥
ते᳚-ऽग्नये॒ शुच॑ये । अ॒सौ वा आ॑दि॒त्यो᳚-ऽग्नि-श्शुचिः॑ । यदे॒वादि॒त्य आसी᳚त् । तत्-तेनावा॑रुन्धत ॥ ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति । त॒नुवो॒ वावैता अ॑ग्न्या॒धेय॑स्य । आ॒ग्ने॒यो वा अ॒ष्टाक॑पालो ऽग्न्या॒धेय॒मिति॑ । यत्त-न्नि॒र्वपे᳚त् । नैतानि॑ । यथा॒-ऽऽत्मा स्यात् ॥ 47 ॥
नाङ्गा॑नि । ता॒दृगे॒व तत् । यदे॒तानि॑ नि॒र्वपे᳚त् । न तम् । यथा-ऽङ्गा॑नि॒ स्युः । नात्मा । ता॒दृगे॒व तत् । उ॒भया॑नि स॒हनि॒रुप्या॑णि । य॒ज्ञस्य॑ सात्म॒त्वाय॑ ॥ उ॒भयं॒-वाँ ए॒तस्ये᳚न्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑माप्यते ॥ 48 ॥
यो᳚-ऽग्निमा॑ध॒त्ते । ऐ॒न्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒- मनु॒ निर्व॑पेत् । आ॒दि॒त्य-ञ्च॒रुम् । इ॒न्द्रा॒ग्नी वै दे॒वाना॒-मया॑तयामानौ । ये ए॒व दे॒वते॒ अया॑तयाम्नी । ताभ्या॑मे॒वास्मा॑ इन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मव॑- रुन्धे । आ॒दि॒त्यो भ॑वति । इ॒यं-वाँ अदि॑तिः । अ॒स्यामे॒व प्रति॑तिष्ठति ॥ धे॒न्वै वा ए॒त-द्रेतः॑ ॥ 49 ॥
यदाज्य᳚म् । अ॒न॒डुह॑स्तण्डु॒लाः । मि॒थु॒नमे॒वाव॑-रुन्धे । घृ॒ते भ॑वति । य॒ज्ञस्यालू᳚क्षान्तत्वाय ॥ च॒त्वार॑ आर्​षे॒याः प्राश्ञ॑न्ति । दि॒शामे॒व ज्योति॑षि जुहोति ॥ प॒शवो॒ वा ए॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ । ए॒ष रु॒द्रः । यद॒ग्निः ॥ 50 ॥
यथ्स॒द्य ए॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ नि॒र्वपे᳚त् । रु॒द्राय॑ प॒शूनपि॑ दद्ध्यात् । अ॒प॒शु-र्यज॑मान-स्स्यात् । यन्नानु॑नि॒र्वपे᳚त् । अन॑वरुद्धा अस्य प॒शवः॑ स्युः । द्वा॒द॒शसु॒ रात्री॒ष्वनु॒ निर्व॑पेत् । सं॒​वँ॒थ्स॒र प्र॑तिमा॒ वै द्वाद॑श॒ रात्र॑यः । सं॒​वँ॒थ्स॒रेणै॒वास्मै॑ रु॒द्रग्ं श॑मयि॒त्वा । प॒शूनव॑ रुन्धे ॥ यदेक॑-मेकमे॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ नि॒र्वपे᳚त् ॥ 51 ॥
यथा॒ त्रीण्या॒वप॑नानि पू॒रये᳚त् । ता॒दृक्तत् । न प्र॒जन॑न॒मुच्छिग्ं॑षेत् । एक॑-न्नि॒रुप्य॑ । उत्त॑रे॒ सम॑स्येत् । तृ॒तीय॑मे॒वास्मै॑ लो॒कमुच्छिग्ं॑षति प्र॒जन॑नाय । त-म्प्र॒जया॑ प॒शुभि॒रनु॒ प्रजा॑यते । अथो॑ य॒ज्ञस्यै॒वैषा-ऽभिक्रा᳚न्तिः ॥ र॒थ॒च॒क्र-म्प्रव॑र्तयति । म॒नु॒ष्य॒र॒थेनै॒व दे॑वर॒थ-म्प्र॒त्यव॑रोहति ॥ 52 ॥
ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति । हो॒त॒व्य॑-मग्निहो॒त्रां(3) नहो॑त॒व्या(3)मिति॑ । य-द्यजु॑षा जुहु॒यात् । अय॑थापूर्व॒माहु॑ती जुहुयात् । यन्न जु॑हु॒यात् । अ॒ग्निः परा॑भवेत् । तू॒ष्णीमे॒व हो॑त॒व्य᳚म् । य॒था॒पू॒र्व-माहु॑ती जु॒होति॑ । नाग्निः परा॑भवति ॥ अ॒ग्नीधे॑ ददाति ॥ 53 ॥
अ॒ग्निमु॑खा-ने॒वर्तू-न्प्री॑णाति । उ॒प॒बर्​ह॑ण-न्ददाति । रू॒पाणा॒मव॑-रुद्ध्यै । अश्व॑-म्ब्र॒ह्मणे᳚ । इ॒न्द्रि॒यमे॒वाव॑-रुन्धे । धे॒नुग्ं होत्रे᳚ । आ॒शिष॑ ए॒वाव॑रुन्धे । अ॒न॒ड्वाह॑-मद्ध्व॒र्यवे᳚ । वह्नि॒र्वा अ॑न॒ड्वान् । वह्नि॑रद्ध्व॒र्युः ॥ 54 ॥
वह्नि॑नै॒व वह्नि॑ य॒ज्ञस्याव॑-रुन्धे । मि॒थु॒नौ गावौ॑ ददाति । मि॒थु॒नस्याव॑-रुद्ध्यै । वासो॑ ददाति । स॒र्व॒ दे॒व॒त्यं॑-वैँ वासः॑ । सर्वा॑ ए॒व दे॒वताः᳚ प्रीणाति । आ द्वा॑द॒शभ्यो॑ ददाति । द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्सं​वँथ्स॒रः । सं॒​वँ॒थ्स॒र ए॒व प्रति॑ तिष्ठति । काम॑मू॒र्ध्व-न्देय᳚म् । अप॑रिमित॒स्याव॑-रुद्ध्यै ॥ 55 ॥
(आ॒दि॒त्ये तृती॑य - म॒फ्स्वासी॒-त्त-त्तेनावा॑रुन्धत॒ - स्या - दा᳚प्यते॒ - रेतो॒ - ऽग्नि - रेक॑मेक मे॒तानि॑ ह॒विग्ंषि॑ नि॒र्वपे᳚त् - प्र॒त्यव॑रोहति - ददात्य - द्ध्व॒र्यु--र् देय॒ मेक॑-ञ्च) (अ. 6)
अनुवाकं 7 - आधानमन्त्राः
घ॒र्म-श्शिर॒स्तद॒यम॒ग्निः । स-म्प्रि॑यः प॒शुभि॑-र्भुवत् । छ॒र्दिस्तो॒काय॒ तन॑याय यच्छ ॥ वातः॑ प्रा॒णस्तद॒यम॒ग्निः । स-म्प्रि॑यः प॒शुभि॑-र्भुवत् । स्व॒दि॒त-न्तो॒काय॒ तन॑याय पि॒तु-म्प॑च ॥ प्राची॒मनु॑ प्र॒दिश॒-म्प्रेहि॑ वि॒द्वान् । अ॒ग्नेर॑ग्ने पु॒रो अ॑ग्नि-र्भवे॒ह । विश्वा॒ आशा॒ दीद्या॑नो॒ विभा॑हि । ऊर्ज॑-न्नो धेहि द्वि॒पदे॒ चतु॑ष्पदे ॥ 56 ॥
अ॒र्कश्चक्षु॒-स्तद॒सौ सूर्य॒स्तद॒यम॒ग्निः । सम्प्रि॑यः प॒शुभि॑-र्भुवत् । य-त्ते॑ शुक्र शु॒क्रं-वँर्चः॑ शु॒क्रा त॒नूः । शु॒क्र-ञ्ज्योति॒रज॑स्रम् । तेन॑ मे दीदिहि॒ तेन॒ त्वा-ऽऽद॑धे । अ॒ग्निना᳚-ऽग्ने॒ ब्रह्म॑णा ॥ आ॒न॒शे व्या॑नशे॒ सर्व॒मायु॒-र्व्या॑नशे ॥ ये ते॑ अग्ने शि॒वे त॒नुवौ᳚ । वि॒राट् च॑ स्व॒राट् च॑ । ते मा वि॑शता॒-न्ते मा॑ जिन्वताम् ॥ 57 ॥
ये ते॑ अग्ने शि॒वे त॒नुवौ᳚ । स॒म्राट् चा॑भि॒भूश्च॑ । ते मा वि॑शता॒-न्ते मा॑ जिन्वताम् । ये ते॑ अग्ने शि॒वे त॒नुवौ᳚ । वि॒भूश्च॑ परि॒भूश्च॑ । ते मा वि॑शता॒-न्ते मा॑ जिन्वताम् । ये ते॑ अग्ने शि॒वे त॒नुवौ᳚ । प्र॒भ्वी च॒ प्रभू॑तिश्च । ते मा वि॑शता॒-न्ते मा॑ जिन्वताम् । यास्ते॑ अग्ने शि॒वास्त॒नुवः॑ । ताभि॒स्त्वा ऽऽद॑धे ॥ यास्ते॑ अग्ने घो॒रास्त॒नुवः॑ । ताभि॑र॒मु-ङ्ग॑च्छ ॥ 58 ॥
(चतु॑ष्पदे - जिन्वतां - त॒नुव॒ स्त्रीणि॑ च ) (अ. 7)
अनुवाकं 8 - एतद्ब्राह्मणं
इ॒मे वा ए॒ते लो॒का अ॒ग्नयः॑ । ते यदव्या॑वृत्ता आधी॒येरन्न्॑ । शो॒चये॑यु॒-र्यज॑मानम् । घ॒र्म-श्शिर॒ इति॒ गार्​ह॑पत्य॒-माद॑धाति । वातः॑ प्रा॒ण इत्य॑न्वाहार्य॒-पच॑नम् । अ॒र्क-श्चक्षु॒रित्या॑-हव॒नीय᳚म् । तेनै॒वैना॒न् व्याव॑र्तयति । तथा॒ न शो॑चयन्ति॒ यज॑मानम् ॥ र॒थ॒न्त॒र-म॒भिगा॑यते॒ गार्​ह॑पत्य आधी॒यमा॑ने । राथ॑न्तरो॒ वा अ॒यं-लोँ॒कः ॥ 59 ॥
अ॒स्मिन्ने॒वैनं॑-लोँ॒के प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते । वा॒म॒दे॒व्य-म॒भिगा॑यत उद्ध्रि॒यमा॑णे । अ॒न्तरि॑क्षं॒-वैँ वा॑मदे॒व्यम् । अ॒न्तरि॑क्ष ए॒वैन॒-म्प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते । अथो॒ शान्ति॒-र्वै वा॑मदे॒व्यम् । शा॒न्तमे॒वैन॑-म्पश॒व्य॑मुद्ध॑रते । बृ॒हद॒भिगा॑यत आहव॒नीय॑ आधी॒यमा॑ने । बार्​ह॑तो॒ वा अ॒सौ लो॒कः । अ॒मुष्मि॑न्ने॒वैनं॑-लोँ॒के प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते ॥ प्र॒जाप॑ति-र॒ग्नि-म॑सृजत ॥ 60 ॥
सो-ऽश्वो॒ वारो॑ भू॒त्वा परां॑ऐत् । तं-वाँ॑रव॒न्तीये॑नावारयत ।त-द्वा॑रव॒न्तीय॑स्य वारवन्तीय॒त्वम् । श्यै॒तेन॑ श्ये॒ती अ॑कुरुत ।तच्छ्यै॒तस्य॑ श्यैत॒त्वम् । य-द्वा॑रव॒न्तीय॑-मभि॒गाय॑ते । वा॒र॒यि॒त्वैवैन॒-म्प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते । श्यै॒तेन॑ श्ये॒ती कु॑रुते ॥ घ॒र्म-श्शिर॒ इति॒ गार्​ह॑पत्य॒-माद॑धाति । सशी॑र्​षाण-मे॒वैन॒-माध॑त्ते ॥ 61 ॥
उपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मति ॥ रु॒द्रो वा ए॒षः । यद॒ग्निः । स आ॑धी॒यमा॑न ईश्व॒रो यज॑मानस्य प॒शून् हिग्ंसि॑तोः । स-म्प्रि॑यः प॒शुभि॑-र्भुव॒दित्या॑ह । प॒शुभि॑रे॒वैन॒ग्ं॒ सम्प्रि॑य-ङ्करोति । प॒शू॒ना-महिग्ं॑सायै ॥ छ॒र्दिस्तो॒काय॒ तन॑याय य॒च्छेत्या॑ह ।आ॒शिष॑मे॒वैता-माशा᳚स्ते ॥ वातः॑ प्रा॒ण इत्य॑न्वाहार्य॒-पच॑नम् ॥ 62 ॥
सप्रा॑ण-मे॒वैन॒-माध॑त्ते ॥ स्व॒दि॒त-न्तो॒काय॒ तन॑याय पि॒तु-म्प॒चेत्या॑ह । अन्न॑मे॒वास्मै᳚ स्वदयति ॥ प्राची॒मनु॑ प्र॒दिश॒-म्प्रेहि॑ वि॒द्वानित्या॑ह । विभ॑क्तिरे॒वैन॑यो॒स्सा । अथो॒ नाना॑ वीर्यावे॒वैनौ॑ कुरुते ॥ ऊर्ज॑-न्नो धेहि द्वि॒पदे॒ चतु॑ष्पद॒ इत्या॑ह । आ॒शिष॑मे॒वैतामाशा᳚स्ते ॥ अ॒र्क-श्चक्षु॒रित्या॑-हव॒नीय᳚म् । अ॒र्को वै दे॒वाना॒मन्न᳚म् ॥ 63 ॥
अन्न॑मे॒वाव॑ रुन्धे ॥ तेन॑ मे दीदि॒हीत्या॑ह । समि॑न्ध ए॒वैन᳚म् ॥ आ॒न॒शे व्या॑नश॒ इति॒ त्रिरुदि॑ङ्गयति । त्रय॑ इ॒मे लो॒काः । ए॒ष्वे॑वैनं॑-लोँ॒केषु॒ प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते ॥ तत्-तथा॒ न का॒र्य᳚म् । वीङ्गि॑त॒म प्र॑तिष्ठित॒-माद॑धीत । उ॒द्धृत्यै॒-वाधाया॑-भि॒मन्त्रियः॑ । अवी᳚ङ्गित-मे॒वैन॒-म्प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते ॥ वि॒राट् च॑ स्व॒राट् च॒ यास्ते॑ अग्ने शि॒वास्त॒नुव॒-स्ताभि॒स्त्वा ऽऽद॑ध॒ इत्या॑ह । ए॒ता वा अ॒ग्ने-श्शि॒वास्त॒नुवः॑ । ताभि॑रे॒वैन॒ग्ं॒ सम॑र्धयति ॥ यास्ते॑ अग्ने घो॒रास्त॒नुव॒ स्ताभि॑र॒मु-ङ्ग॒च्छेति॑ ब्रूया॒द्य-न्द्वि॒ष्यात् । ताभि॑रे॒वैन॒-म्परा॑भावयति ॥ 64 ॥
(लो॒को॑ - ऽसृजतैन॒ - माध॑त्ते - ऽन्वाहार्य॒पच॑नं - दे॒वाना॒मन्न॑ - मेन॒-म्प्रति॑ष्ठित॒माध॑त्ते॒ पञ्च॑ च) (अ. 8)
अनुवाकं 9 - ब्रह्मौदनम्
श॒मी॒ग॒र्भाद॒ग्नि-म्म॑न्थति । ए॒षा वा अ॒ग्ने-र्य॒ज्ञिया॑ त॒नूः । तामे॒वास्मै॑ जनयति ॥ अदि॑तिः पु॒त्रका॑मा । सा॒द्ध्येभ्यो॑ दे॒वेभ्यो᳚ ब्रह्मौद॒न-म॑पचत् । तस्या॑ उ॒च्छेष॑ण-मददुः । त-त्प्राश्ञा᳚त् । सा रेतो॑-ऽधत्त । तस्यै॑ धा॒ता चा᳚र्य॒मा चा॑जायेताम् । सा द्वि॒तीय॑-मपचत् ॥ 65 ॥
तस्या॑ उ॒च्छेष॑ण-मददुः । त-त्प्राश्ञा᳚त् । सा रेतो॑-ऽधत्त । तस्यै॑ मि॒त्रश्च॒ वरु॑णश्चाजायेताम् । सा तृ॒तीय॑-मपचत् । तस्या॑ उ॒च्छेष॑ण-मददुः । त-त्प्राश्ञा᳚त् । सा रेतो॑-ऽधत्त । तस्या॒ अग्ंश॑श्च॒ भग॑श्चाजायेताम् । सा च॑तु॒र्थ-म॑पचत् ॥ 66 ॥
तस्या॑ उ॒च्छेष॑ण-मददुः । त-त्प्राश्ञा᳚त् । सा रेतो॑-ऽधत्त । तस्या॒ इन्द्र॑श्च॒ विव॑स्वाग्​श्चा-जायेताम् । ब्र॒ह्मौ॒द॒न-म्प॑चति । रेत॑ ए॒व त-द्द॑धाति ॥ प्राश्ञ॑न्ति ब्राह्म॒णा ओ॑द॒नम् ॥ यदाज्य॑-मु॒च्छिष्य॑ते । तेन॑ स॒मिधो॒-ऽभ्यज्याद॑धाति । उ॒च्छेष॑णा॒द्वा अदि॑ती॒ रेतो॑-ऽधत्त ॥ 67 ॥
उ॒च्छेष॑णादे॒व त-द्रेतो॑ धत्ते ॥ अस्थि॒ वा ए॒तत् । य-थ्स॒मिधः॑ । ए॒त-द्रेतः॑ । यदाज्य᳚म् । यदाज्ये॑न स॒मिधो॒-ऽभ्यज्या॒दधा॑ति । अस्थ्ये॒व त-द्रेत॑सि दधाति ॥ ति॒स्र आद॑धाति मिथुन॒त्वाय॑ ॥ इय॑ती-र्भवन्ति । प्र॒जाप॑तिना यज्ञमु॒खेन॒ सम्मि॑ताः ॥ 68 ॥
इय॑ती-र्भवन्ति । य॒ज्ञ॒प॒रुषा॒ सम्मि॑ताः । इय॑ती-र्भवन्ति । ए॒ताव॒द्वै पुरु॑षे वी॒र्य᳚म् । वी॒र्य॑ सम्मिताः ॥ आ॒र्द्रा भ॑वन्ति । आ॒र्द्रमि॑व॒ हि रेतः॑ सि॒च्यते᳚ ॥ चित्रि॑यस्याश्व॒त्थस्याद॑धाति । चि॒त्रमे॒व भ॑वति ॥ घृ॒तव॑तीभि॒-राद॑धाति ॥ 69 ॥
ए॒तद्वा अ॒ग्नेः प्रि॒य-न्धाम॑ । य-द्घृ॒तम् । प्रि॒येणै॒वैन॒-न्धाम्ना॒ सम॑र्धयति । अथो॒ तेज॑सा ॥ गा॒य॒त्रीभि॑-र्ब्राह्म॒णस्याद॑द्ध्यात् । गा॒य॒त्रछ॑न्दा॒ वै ब्रा᳚ह्म॒णः । स्वस्य॒ छन्द॑सः प्रत्ययन॒स्त्वाय॑ । त्रि॒ष्टुग्भी॑-राज॒न्य॑स्य । त्रि॒ष्टु-प्छ॑न्दा॒ वै रा॑ज॒न्यः॑ । स्वस्य॒ छन्द॑सः प्रत्ययन॒स्त्वाय॑ ॥ 70 ॥
जग॑तीभि॒-र्वैश्य॑स्य । जग॑ती छन्दा॒ वै वैश्यः॑ । स्वस्य॒ छन्द॑सः प्रत्ययन॒स्त्वाय॑ ॥ तग्ं सं॑​वँथ्स॒र-ङ्गो॑पायेत् । सं॒​वँ॒थ्स॒रग्ं हि रेतो॑ हि॒तं-वँर्ध॑ते ॥ य-द्ये॑नग्ं सं​वँथ्स॒रे नोप॒नमे᳚त् । स॒मिधः॒ पुन॒राद॑द्ध्यात् । रेत॑ ए॒व तद्धि॒तं-वँर्ध॑मानमेति ॥ न मा॒ग्ं॒स-म॑श्ञीयात् । न स्त्रिय॒मुपे॑यात् ॥ 71 ॥
य-न्मा॒ग्ं॒स-म॑श्ञी॒यात् । यथ्स्त्रिय॑-मुपे॒यात् । निर्वी᳚र्य-स्स्यात् । नैन॑म॒ग्नि-रुप॑नमेत् ॥ श्व आ॑धा॒स्यमा॑नो ब्रह्मौद॒न-म्प॑चति । आ॒दि॒त्या वा इ॒त उ॑त्त॒मा-स्सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमा॑यन्न् । ते वा इ॒तो यन्त॒-म्प्रति॑नुदन्ते । ए॒ते खलु॒ वावादि॒त्याः । य-द्ब्रा᳚ह्म॒णाः । तैरे॒व स॒त्व-ङ्ग॑च्छति ॥ 72 ॥
नैन॒-म्प्रति॑नुदन्ते ॥ ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति । क्वा॑ सः । अ॒ग्निः का॒र्यः॑ । यो᳚-ऽस्मै प्र॒जा-म्प॒शू-न्प्र॑ज॒नय॒तीति॑ । शल्कै॒स्ताग्ं रात्रि॑म॒ग्नि-मि॑न्धीत । तस्मि॑-न्नुपव्यु॒षम॒रणी॒ निष्ट॑पेत् । यथ॑र्​ष॒भाय॑ वाशि॒ता न्या॑विच्छा॒यति॑ । ता॒दृगे॒व तत् ॥ अ॒पो॒दूह्य॒ भस्मा॒ग्नि-म्म॑न्थति ॥ 73 ॥
सैव सा-ऽग्ने-स्सन्त॑तिः ॥ त-म्म॑थि॒त्वा प्राञ्च॒मुद्ध॑रति । सं॒​वँ॒थ्स॒रमे॒व त-द्रेतो॑ हि॒त-म्प्रज॑नयति ॥ अना॑हित॒-स्तस्या॒ग्नि-रित्या॑हुः । य-स्स॒मिधो-ऽना॑धाया॒ग्नि-मा॑ध॒त्त इति॑ । ता-स्सं॑​वँथ्स॒रे पु॒रस्ता॒-दाद॑द्ध्यात् । सं॒​वँ॒थ्स॒रादे॒वैन॑-मव॒रुद्ध्या-ध॑त्ते ॥ यदि॑ सं​वँथ्स॒रे ऽनाद॒द्ध्यात् । द्वा॒द॒श्या᳚-म्पु॒रस्ता॒-दाद॑द्ध्यात् । सं॒​वँ॒थ्स॒र प्र॑तिमा॒ वै द्वाद॑श॒ रात्र॑यः । सं॒​वँ॒थ्स॒रमे॒वास्याहि॑ता भवन्ति ॥ यदि॑ द्वाद॒श्या᳚-न्नाद॒द्ध्यात् । त्र्य॒हे पु॒रस्ता॒दाद॑द्ध्यात् । आहि॑ता ए॒वास्य॑ भवन्ति ॥ 74 ॥
(द्वि॒तीय॑मपचच् - चतु॒र्थम॑पच॒ - ददि॑ती॒ रेतो॑-ऽधत्त॒ - सम्मि॑ता -
घृ॒तव॑तीभि॒राद॑धाति - राज॒न्यः॑ स्वस्य॒ छन्द॑सः प्रत्ययन॒स्त्वा - ये॑या-द्- गच्छति - मन्थति॒ - रात्र॑य श्च॒त्वारि॑ च) (अ. 9)
अनुवाकं 10 - पञ्चाग्न्याधानम्
प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत । स रि॑रिचा॒नो॑-ऽमन्यत । स तपो॑-ऽतप्यत । स आ॒त्मन् वी॒र्य॑-मपश्यत् । तद॑वर्धत । तद॑स्मा॒-थ्सह॑सो॒र्ध्व-म॑सृज्यत । सा वि॒राड॑भवत् । ता-न्दे॑वासु॒रा व्य॑गृह्णत । सो᳚-ऽब्रवी-त्प्र॒जाप॑तिः । मम॒ वा ए॒षा ॥ 75 ॥
दोहा॑ ए॒व यु॒ष्माक॒मिति॑ ॥ सा ततः॒ प्राच्युद॑क्रामत् । त-त्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । अथ॑र्व पि॒तु-म्मे॑ गोपा॒येति॑ । सा द्वि॒तीय॒-मुद॑क्रामत् । त-त्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । नर्य॑ प्र॒जा-म्मे॑ गोपा॒येति॑ । सा तृ॒तीय॒-मुद॑क्रामत् । त-त्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । शग्ग्​स्य॑ प॒शू-न्मे॑ गोपा॒येति॑ ॥ 76 ॥
सा च॑तु॒र्थ-मुद॑क्रामत् । त-त्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । सप्र॑थ स॒भा-म्मे॑ गोपा॒येति॑ । सा प॑ञ्च॒म-मुद॑क्रामत् । त-त्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । अहे॑ बुद्ध्निय॒ मन्त्र॑-म्मे गोपा॒येति॑ । अ॒ग्नीन् वाव सा तान् व्य॑क्रमत । ता-न्प्र॒जाप॑तिः॒ पर्य॑गृह्णात् । अथो॑ प॒ङ्क्तिमे॒व ॥ प॒ङ्क्तिर्वा ए॒षा ब्रा᳚ह्म॒णे प्रवि॑ष्टा ॥ 77 ॥
तामा॒त्मनो-ऽधि॒ निर्मि॑मीते । यद॒ग्नि-रा॑धी॒यते᳚ । तस्मा॑-दे॒ताव॑न्तो॒-ऽग्नय॒ आधी॑यन्ते । पाङ्क्तं॒-वाँ इ॒दग्ं सर्व᳚म् । पाङ्क्ते॑नै॒व पाङ्क्तग्ग्॑ स्पृणोति ॥ अथ॑र्व पि॒तु-म्मे॑ गोपा॒येत्या॑ह । अन्न॑मे॒वै तेन॑ स्पृणोति । नर्य॑ प्र॒जा-म्मे॑ गोपा॒येत्या॑ह । प्र॒जामे॒वैतेन॑ स्पृणोति । शग्ग्​स्य॑ प॒शू-न्मे॑ गोपा॒येत्या॑ह ॥ 78 ॥
प॒शूने॒वैतेन॑ स्पृणोति । सप्र॑थ स॒भा-म्मे॑ गोपा॒येत्या॑ह । स॒भामे॒वैतेनॆ᳚न्द्रि॒यग्ग्​ स्पृ॑णोति । अहे॑ बुद्ध्निय॒ मन्त्र॑-म्मे गोपा॒येत्या॑ह । मन्त्र॑मे॒वै तेन॒ श्रियग्ग्॑ स्पृणोति ॥ यद॑न्वाहार्य॒-पच॑ने-ऽन्वाहा॒र्य॑-म्पच॑न्ति । तेन॒ सो᳚-ऽस्या॒भीष्टः॑ प्री॒तः । य-द्गार्​ह॑पत्य॒ आज्य॑मधि॒श्रय॑न्ति॒ सम्पत्नी᳚र्या॒जय॑न्ति । तेन॒ सो᳚-ऽस्या॒भीष्टः॑ प्री॒तः । यदा॑हव॒नीये॒ जुह्व॑ति ॥ 79 ॥
तेन॒ सो᳚-ऽस्या॒भीष्टः॑ प्री॒तः । यथ्स॒भायां᳚-विँ॒जय॑न्ते । तेन॒ सो᳚-ऽस्या॒भीष्टः॑ प्री॒तः । यदा॑वस॒थे-ऽन्न॒ग्ं॒ हर॑न्ति । तेन॒ सो᳚-ऽस्या॒भीष्टः॑ प्री॒तः । तथा᳚-ऽस्य॒ सर्वे᳚ प्री॒ता अ॒भीष्टा॒ आधी॑यन्ते ॥ प्र॒व॒स॒थ-मे॒ष्यन्ने॒व-मुप॑तिष्ठे॒-तैक॑मेकम् । यथा᳚ ब्राह्म॒णाय॑ गृहेवा॒सिने॑ परि॒दाय॑ गृ॒हानेति॑ । ता॒दृगे॒व तत् ॥ पुन॑रा॒ग-त्योप॑तिष्ठते । सा भा॑गेयमे॒वैषा॒-न्तत् । सा तत॑ ऊ॒र्ध्वा-ऽऽरो॑हत् । सा रो॑हि॒ण्य॑भवत् । त-द्रो॑हि॒ण्यै रो॑हिणि॒त्वम् । रो॒हि॒ण्या-म॒ग्नि-माद॑धीत । स्व ए॒वैनं॒-योँनौ॒ प्रति॑ष्ठित॒-माध॑त्ते । ऋ॒द्ध्नोत्ये॑नेन ॥ 80 ॥
(ए॒षा - प॒शून्मे॑ गोपा॒येति॒ - प्रवि॑ष्टा -
प॒शून्मे॑ गोपा॒येत्या॑ह॒ - जुह्व॑ति - तिष्ठते स॒प्त च॑) (अ. 10)
(ब्रह्म॒ सन्ध॑त्तं॒ - कृत्ति॑का॒ - सूद्ध॑न्ति - द्वाद॒शसु॑ - प्र॒जाप॑ति-र्वा॒चो - दे॑वासु॒रास्तद॒ग्निर्नो-द्- घ॒र्म-श्शिर॑ - इ॒मे वै - श॑मीग॒र्भात् - प्र॒जाप॑ति॒-स्स रि॑रिचा॒न-स्सतप॒-स्स आ॒त्मन् वी॒र्य॑-न्दश॑ )
(ब्रह्म॒ सन्ध॑त्तं॒ - तौ दि॒व्या - वथो॑ श॒त्वां​यँ॒ - प्राच्ये॑षां॒ - ँयदु॒पर्यु॑परि॒ - य-थ्स॒द्यः - सो-ऽश्वो॒ वारो॑ भू॒त्वा - जग॑तीभि॒ रशी॑तिः)
(ब्रह्म॒ सन्ध॑त्त - मृ॒द्ध्नोत्ये॑नेन)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे प्रथमाष्टके प्रथमः प्रपाठक-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake prathamaḥ prapāṭhakaḥ - agnyādheyabrāhmaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
brahma॒ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | kṣa॒tragṃ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | iṣa॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | ūrja॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | ra॒yigṃ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | puṣṭi॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | pra॒jāgṃ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam | pa॒śū-nthsandha̭tta॒-ntānmḙ jinvatam || stu॒to̭-'si॒ jana̭dhāḥ | de॒vāstvā̭ śukra॒pāḥ praṇa̭yantu || 1 ||
su॒vīrāḥ᳚ pra॒jāḥ pra̭ja॒naya॒-nparī̭hi | śu॒kra-śśu॒kraśo̭ciṣā || stu॒to̭-'si॒ jana̭dhāḥ | de॒vāstvā̭ manthi॒pāḥ praṇa̭yantu || su॒pra॒jāḥ pra॒jāḥ pra̭ja॒naya॒-nparī̭hi | ma॒nthī ma॒nthiśo̭ciṣā ||sa॒ja॒ṅgmā॒nau di॒va ā pṛ̭thi॒vyā-''yuḥ̭ | sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | prā॒ṇagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam | a॒pā॒nagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam || 2 ||
vyā॒nagṃ sandha̭tta॒-nta-mmḙ jinvatam | cakṣu॒-ssandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | śrotra॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | mana॒-ssandha̭tta॒-ntanmḙ jinvatam | vāca॒gṃ॒ sandha̭tta॒-ntā-mmḙ jinvatam || āyuḥ̭ stha॒ āyṷrme dhattam | āyṷ-rya॒jñāya̭ dhattam | āyṷ-rya॒jñapa̭taye dhattam | prā॒ṇa-ssthaḥ̭ prā॒ṇa-mmḙ dhattam | prā॒ṇaṃ-ya~॒jñāya̭ dhattam || 3 ||
prā॒ṇaṃ-ya~॒jñapa̭taye dhattam | cakṣuḥ̭ stha॒ścakṣṷrme dhattam | cakṣṷ-rya॒jñāya̭ dhattam | cakṣṷ-rya॒jñapa̭taye dhattam | śrotragg̭ stha॒-śśrotra̭-mme dhattam | śrotraṃ̭-ya~॒jñāya̭ dhattam | śrotraṃ̭-ya~॒jñapa̭taye dhattam | tau dḙvau śukrāmanthinau |ka॒lpaya̭ta॒-ndaivī॒rviśaḥ̭ | ka॒lpaya̭ta॒-mmānṷṣīḥ || 4 ||
iṣa॒-mūrja̭ma॒smāsṷ dhattam | prā॒ṇā-npa॒śuṣṷ | pra॒jā-mmayi̭ ca॒ yaja̭māne ca || nira̭sta॒-śśaṇḍaḥ̭ | nira̭sto॒ markaḥ̭ || apa̭nuttau॒ śaṇḍā॒markaṷ sa॒hāmunā᳚ || śu॒krasya̭ sa॒mida̭si | ma॒nthinaḥ̭ sa॒mida̭si || sa pra̭tha॒ma-ssaṅkṛ̭ti-rvi॒śvaka̭rmā | sa pra̭tha॒mo mi॒tro varṷṇo a॒gniḥ | sa pra̭tha॒mo bṛha॒spati̭ściki॒tvān | tasmā॒ indrā̭ya su॒tamājṷhomi || 5 ||
(na॒ya॒ - ntva॒pā॒nagṃ sandha̭ttaṃ॒ ta-mmḙ jinvataṃ - prā॒ṇaṃ-ya~॒jñāya̭ dhattaṃ॒ - mānṷṣī--r a॒gni-rdve ca̭) (a. 1)
brahma̭ kṣa॒tra-ntat | iṣa॒mūrjagṃ̭ ra॒yi-mpuṣṭi̭-mpra॒jā-ntām | pa॒śu-ntān | sandha̭tta॒-ntat | prā॒ṇama̭pā॒naṃ-vyā~॒na-ntam | cakṣu॒-śśrotra॒-mmana॒stat | vāca॒-ntām | i॒ṣādi॒pañca̭ke॒ vāca॒-ntā-mme᳚ | pa॒śū-nthsandha̭tta॒-ntānme᳚ | prā॒ṇādi॒trita̭ye॒ ta-mme᳚ | a॒nyatra॒ tanme᳚ | )
kṛtti̭kā-sva॒gni-māda̭dhīta | e॒tadvā a॒gne-rnakṣa̭tram | ya-tkṛtti̭kāḥ | svāyā̭me॒vaina̭-nde॒vatā̭yāmā॒dhāya̭ | bra॒hma॒va॒rca॒sī bha̭vati || mukhaṃ॒-vā~ e॒tannakṣa̭trāṇām | ya-tkṛtti̭kāḥ | yaḥ kṛtti̭kā-sva॒gni-mā̭dha॒tte | mukhya̭ e॒va bha̭vati || atho॒ khalṷ || 6 ||
a॒gni॒-na॒kṣa॒tramitya-pa̭cāyanti | gṛ॒hānaḥa॒ dāhṷko bhavati || pra॒jāpa̭tī rohi॒ṇyā-ma॒gni-ma̭sṛjata | ta-nde॒vā ro̭hi॒ṇyā-māda̭dhata | tato॒ vai te sarvā॒-nrohā̭narohann | ta-dro̭hi॒ṇyai ro̭hiṇi॒tvam | yo ro̭hi॒ṇyā-ma॒gnimā̭dha॒tte | ṛ॒dhnotye॒va | sarvā॒-nrohā᳚n-rohati || de॒vā vai bha॒drā-ssanto॒-'gni-mādhi̭thsanta || 7 ||
teṣā॒manā̭hito॒ 'gnirāsī᳚t | athai᳚bhyo vā॒maṃ-va~svapā᳚krāmat | te puna̭rvasvo॒rāda̭dhata | tato॒ vai tān vā॒maṃ-va~sū॒pāva̭rtata | yaḥ pu॒rā bha॒dra-ssampāpī̭yā॒-nthsyāt | sa puna̭rvasvo-ra॒gni-māda̭dhīta | puna̭re॒vainaṃ̭-vā~॒maṃ-va~sū॒pāva̭rtate | bha॒dro bha̭vati || yaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒riti̭ | sa pūrva̭yoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gni-māda̭dhīta || 8 ||
a॒rya॒mṇo vā e॒tannakṣa̭tram | yatpūrve॒ phalgṷnī | a॒rya॒meti॒ tamā̭hu॒ryo dadā̭ti | dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vanti || yaḥ kā॒mayḙta bha॒gī syā॒miti̭ | sa utta̭rayoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gnimāda̭dhīta | bhaga̭sya॒ vā e॒tannakṣa̭tram | yadutta̭re॒ phalgṷnī | bha॒gyḙva bha̭vati || kā॒la॒ka॒ñjā vai nāmāsṷrā āsann || 9 ||
te sṷva॒rgāya̭ lo॒kāyā॒gni-ma̭cinvata | purṷṣa॒ iṣṭa̭kā॒-mupā̭dadhā॒t-purṷṣa॒ iṣṭa̭kām | sa indro᳚ brāhma॒ṇo bruvā̭ṇa॒ iṣṭa̭kā॒mupā̭dhatta | e॒ṣā mḙ ci॒trā nāmeti̭ | te sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamāprāro̭hann | sa indra॒ iṣṭa̭kā॒māvṛ̭hat | te-'vā̭kīryanta | yḙ-'vākī᳚ryanta | ta ūrṇā॒vabha̭yo-'bhavann | dvāvuda̭patatām || 10 ||
tau di॒vyau śvānā̭vabhavatām | yo bhrātṛ̭vyavā॒-nthsyāt | sa ci॒trāyā̭-ma॒gni-māda̭dhīta | a॒va॒kīryai॒va bhrātṛ̭vyān | ojo॒ bala̭mindri॒yaṃ-vī~॒rya̭mā॒tman-dha̭tte || va॒santā᳚ brāhma॒ṇo᳚ 'gnimāda̭dhīta | va॒sa॒nto vai brā᳚hma॒ṇasya॒rtuḥ | sva e॒vaina̭-mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | bra॒hma॒va॒rca॒sī bha̭vati | mukhaṃ॒-vā~ e॒tadṛ̭tū॒nām || 11 ||
ya-dva̭sa॒ntaḥ | yo va॒santā॒-'gnimā̭dha॒tte | mukhya̭ e॒va bha̭vati | atho॒ yoni̭mantame॒vaina॒-mprajā̭ta॒mādha̭tte | grī॒ṣme rā̭ja॒nya̭ āda̭dhīta | grī॒ṣmo vai rā̭ja॒nya̭sya॒rtuḥ | sva e॒vaina̭mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | i॒ndri॒yā॒vī bha̭vati | śa॒radi॒ vaiśya॒ āda̭dhīta | śa॒radvai vaiśya̭sya॒rtuḥ || 12 ||
sva e॒vaina̭mṛ॒tāvā॒dhāya̭ | pa॒śu॒mā-nbha̭vati || na pūrva̭yoḥ॒ phalgṷnyo-ra॒gnimāda̭dhīta | e॒ṣā vai ja̭gha॒nyā̭ rātriḥ̭ saṃ​va~thsa॒rasya̭ | yatpūrve॒ phalgṷnī | pṛ॒ṣṭi॒ta e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasyā॒-gnimā॒dhāya̭ | pāpī̭yān-bhavati | utta̭rayo॒rāda̭dhīta | e॒ṣā vai pra̭tha॒mā rātriḥ̭ saṃ​va~thsa॒rasya̭ | yadutta̭re॒ phalgṷnī | mu॒kha॒ta e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasyā॒-gnimā॒dhāya̭ | vasī̭yā-nbhavati || atho॒ khalṷ | ya॒daivainaṃ̭-ya~॒jña ṷpa॒name᳚t | athāda̭dhīta | saivāsyardhiḥ̭ || 13 ||
(khalvā̭ - dhithsanta॒ - phalgṷnyora॒gnimāda̭dhītā - san - napatatā - matū॒nāṃ - ~vaiśya̭sya॒rtu - rutta̭re॒ phalgṷnī॒ ṣaṭ ca̭) (a. 2)
uddha̭nti | yade॒vāsyā̭ ame॒ddhyam | tadapa̭ hanti || a॒po-'vo᳚kṣati॒ śāntyai᳚ || sika̭tā॒ niva̭pati | e॒tadvā a॒gne-rvai᳚śvāna॒rasya̭ rū॒pam | rū॒peṇai॒va vai᳚śvāna॒ramava̭-rundhe || ūṣā॒-nniva̭pati | puṣṭi॒rvā e॒ṣā pra॒jana̭nam | yadūṣāḥ᳚ || 14 ||
puṣṭyā̭me॒va pra॒jana̭ne॒ 'gnimādha̭tte | atho̭ sa॒ñjñāna̭ e॒va | sa॒-ñjñāna॒gg॒ hyḙta-tpa̭śū॒nām | yadūṣāḥ᳚ || dyāvā̭pṛthi॒vī sa॒hāstā᳚m | te vi̭ya॒tī a̭brūtām | astve॒va naṷ sa॒ha ya॒jñiya॒miti̭ | yada॒muṣyā̭ ya॒jñiya॒māsī᳚t | tada॒syā-ma̭dadhāt | ta ūṣā̭ abhavann || 15 ||
yada॒syā ya॒jñiya॒māsī᳚t | tada॒muṣyā̭-madadhāt | tada॒daśca॒ndrama̭si kṛ॒ṣṇam | ūṣā᳚nni॒vapa̭nna॒do ddhyā̭yet | dyāvā̭pṛthi॒vyore॒va ya॒jñiye॒-'gnimādha̭tte || a॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata | ā॒khū rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | sa pṛ̭thi॒vī-mprāvi̭śat | sa ū॒tīḥ kṷrvā॒ṇaḥ pṛ̭thi॒vīmanu॒ sama̭carat | tadā̭khukarī॒ṣa-ma̭bhavat || 16 ||
yadā̭khukarī॒ṣagṃ sa̭bhāṃ॒ro bhava̭ti | yade॒vāsya॒ tatra॒ nya̭ktam | tade॒vāva̭rundhe || ūrjaṃ॒-vā~ e॒tagṃ rasa̭-mpṛthi॒vyā ṷpa॒dīkā॒ uddi̭hanti | ya-dva॒lmīka᳚m | ya-dva̭lmīkava॒pā sa̭bhāṃ॒ro bhava̭ti | ūrja̭me॒va rasa̭-mpṛthi॒vyā ava̭rundhe | atho॒ śrotra̭me॒va | śrotra॒gg॒ hyḙta-tpṛ̭thi॒vyāḥ | ya-dva॒lmīkaḥ̭ || 17 ||
aba̭dhiro bhavati | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | tāsā॒manna॒-mupā᳚kṣīyata | tābhya॒-ssūda॒mupa॒ prābhi̭nat | tato॒ vai tāsā॒manna॒-nnākṣī̭yata | yasya॒ sūdaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | nāsya̭ gṛ॒he-'nna̭-ṅkṣīyate || āpo॒ vā i॒damagrḙ sali॒lamā̭sīt | tena̭ pra॒jāpa̭tiraśrāmyat || 18 ||
ka॒thami॒dagg​ syā॒diti̭ | so̭-'paśya-tpuṣkarapa॒rṇa-ntiṣṭha̭t | so̭-'manyata | asti॒ vai tat | yasmi̭-nni॒damadhi॒ tiṣṭha॒tīti̭ | sa va̭rā॒ho rū॒pa-ṅkṛ॒tvopa॒nya̭majjat | sa pṛ̭thi॒vīma॒dha ā᳚rcchat | tasyā̭ upa॒hatyoda̭majjat | ta-tpṷṣkarapa॒rṇe᳚ 'prathayat | yadapra̭thayat || 19 ||
ta-tpṛ̭thi॒vyai pṛ̭thivi॒tvam | abhū॒dvā i॒damiti̭ | tadbhūmyai̭ bhūmi॒tvam | tā-ndiśo-'nu॒ vāta॒-ssama̭vahat | tāgṃ śarka̭rābhiradṛgṃ hat | śaṃ-vai~ no̭-'bhū॒diti̭ | taccharka̭rāṇāgṃ śarkara॒tvam | ya-dva̭rā॒havi̭hatagṃ sambhā॒ro bhava̭ti | a॒syāme॒vā-cha̭mbaṭkārama॒gni-mādha̭tte | śarka̭rā bhavanti॒ dhṛtyai᳚ || 20 ||
atho̭ śa॒tvāṃ​ya~̭ || sarḙtā a॒gnirā॒dheya॒ ityā̭huḥ | āpo॒ varṷṇasya॒ patna̭ya āsann | tā a॒gnira॒bhya̭ddhyāyat | tā-ssama̭bhavat | tasya॒ retaḥ॒ parā̭-'patat | taddhira̭ṇya-mabhavat | yaddhira̭ṇya-mu॒pāsya̭ti | sarḙtasame॒vāgni-mādha̭tte || purṷṣa॒ invai svā-dreta̭so bībhathsata॒ ityā̭huḥ || 21 ||
u॒tta॒ra॒ta upā᳚sya॒tya-bī̭bhathsāyai || ati॒ praya̭cchati | ārti̭me॒vāti॒ praya̭cchati || a॒gnirde॒vebhyo॒ nilā̭yata | aśvo̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | so᳚-'śva॒tthe saṃ̭​va~thsa॒ra-ma̭tiṣṭhat | tada̭śva॒tthasyā᳚-śvattha॒tvam | yadāśva̭ttha-ssambhā॒ro bhava̭ti | yade॒vāsya॒ tatra॒ nya̭ktam | tade॒vāva̭-rundhe || 22 ||
de॒vā vā ūrjaṃ॒-vya~̭bhajanta | tata̭ udu॒mbara॒ uda̭tiṣṭhat | ūrgvā ṷdu॒mbaraḥ̭ | yadaudṷmbara-ssambhā॒ro bhava̭ti | ūrja̭me॒vāva̭-rundhe || tṛ॒tīya̭syāmi॒to di॒vi soma̭ āsīt | ta-ṅgā̭ya॒tryāha̭rat | tasya̭ pa॒rṇama̭cchidyata | tatpa॒rṇo̭ 'bhavat | ta-tpa॒rṇasya̭ parṇa॒tvam || 23 ||
yasya̭ parṇa॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | so॒ma॒pī॒thame॒vāva̭ rundhe || de॒vā vai brahma̭nnavadanta | ta-tpa॒rṇa upā̭śṛṇot | su॒śravā॒ vai nāma̭ | ya-tpa̭rṇa॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | bra॒hma॒va॒rca॒same॒vāva̭ rundhe || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata | so̭-'bibhe॒tpra mā̭ dhakṣya॒tīti̭ | tagṃ śa॒myā̭-'śamayat || 24 ||
taccha॒myai̭ śami॒tvam | yaccha̭mī॒mayaḥ̭ sambhā॒ro bhava̭ti | śāntyā॒ apra̭dāhāya || a॒gne-ssṛ॒ṣṭasya̭ ya॒taḥ | vika̭ṅkata॒-mbhā ā᳚rcchat | ya-dvaika̭ṅkata-ssambhā॒ro bhava̭ti | bhā e॒vāva̭rundhe || sahṛ̭dayo॒ 'gnirā॒dheya॒ ityā̭huḥ | ma॒ruto॒-'dbhira॒gni-ma̭tamayann | tasya̭ tā॒ntasya॒ hṛda̭ya॒mācchi̭ndann | sā-'śani̭rabhavat | yada॒śani̭hatasya vṛ॒kṣasya̭ sambhā॒ro bhava̭ti |sahṛ̭daya-me॒vāgni-mādha̭tte || 25 ||
(ūṣā̭ - abhavan - nabhava-d- va॒lmīkro᳚ - 'śrāmya॒ - dapra̭thaya॒ - ddhṛtyai̭ - bībhathsata॒ ityā̭hu - rundhe - parṇa॒tva - ma̭śamayada - cchinda॒gg॒ strīṇi̭ ca) (a. 3)
dvā॒da॒śasṷ vikrā॒meṣva॒gnimāda̭dhīta | dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒raḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒rā-de॒vaina̭-mava॒ruddhyā-dha̭tte || ya-ddvā̭da॒śasṷ vikrā॒me-ṣvā॒dadhī̭ta | pari̭mita॒mava̭rundhīta | cakṣṷ-rnimita॒ āda̭dhīta | iya॒-ddvāda̭śa vikrā॒mā(3) iti̭ | pari̭mita-ñcai॒vāpa̭rimita॒-ñcāva̭rundhe || anṛ̭taṃ॒-vai~ vā॒cā va̭dati | anṛ̭ta॒-mmana̭sā ddhyāyati || 26 ||
cakṣu॒-rvai sa॒tyam | adrā(3)gityā̭ha | ada̭r​śa॒miti̭ | ta-thsa॒tyam | yaścakṣṷ-rnimite॒-'gni-mā̭dha॒tte | sa॒tya e॒vaina॒-mādha̭tte || tasmā॒dāhi̭tāgni॒rnānṛ̭taṃ-va~det | nāsya̭ brāhma॒ṇo-'nā᳚śvā-ngṛ॒he va̭set | sa॒tye hya̭syā॒gnirāhi̭taḥ || ā॒gne॒yī vai rātriḥ̭ || 27 ||
ā॒gne॒yāḥ pa॒śavaḥ̭ | ai॒ndramahaḥ̭ | nakta॒-ṅgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | pa॒śūne॒vāva̭-rundhe | divā̭-''hava॒nīya᳚m | i॒ndri॒yame॒vā-va̭rundhe || a॒rdhodi̭te॒ sūrya̭ āhava॒nīya॒-māda̭dhāti | e॒tasmi॒n vai lo॒ke pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | pra॒jā e॒va ta-dyaja̭māna-ssṛjate | atho̭ bhū॒ta-ñcai॒va bha̭vi॒ṣyaccā-va̭rundhe || 28 ||
iḍā॒ vai mā̭na॒vī ya̭jñānūkā॒śinyā̭sīt | sā-'śṛ̭ṇot | asṷrā a॒gnimāda̭dhata॒ iti̭ | tada̭gacchat | ta ā̭hava॒nīya॒magra॒ āda̭dhata | atha॒ gār​ha̭patyam | athā᳚-nvāhārya॒-paca̭nam | sā 'bra̭vīt | pra॒tīcyḙṣā॒g॒ śrīra̭gāt | bha॒drā bhū॒tvā parā̭bhaviṣya॒ntīti̭ || 29 ||
yasyai॒va-ma॒gnirā̭dhī॒yate᳚ | pra॒tīcya̭sya॒ śrīrḙti | bha॒dro bhū॒tvā parā̭bhavati || sā-'śṛ̭ṇot | de॒vā a॒gni-māda̭dhata॒ iti̭ | tada̭gacchat | te᳚-'nvāhārya॒-paca̭na॒magra॒ āda̭dhata | atha॒ gār​ha̭patyam | athā̭hava॒nīya᳚m | sā-'bra̭vīt || 30 ||
prācyḙṣā॒g॒ śrīra̭gāt | bha॒drā bhū॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kame᳚ṣyanti | pra॒jā-ntu na ve᳚thsyanta॒ iti̭ | yasyai॒vama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | prācya̭sya॒ śrīrḙti | bha॒dro bhū॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti | pra॒jā-ntu na vi̭ndate || sā-'bra̭vī॒diḍā॒ manu᳚m | tathā॒ vā a॒ha-ntavā॒gni-mādhā᳚syāmi | yathā॒ pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rja̭ni॒ṣyase᳚ || 31 ||
pratya॒smin ~lo॒ke sthā॒syasi̭ | a॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñje॒ṣyasīti̭ | gār​ha̭patya॒magra॒ āda̭dhāt | gār​ha̭patyaṃ॒-vā~ anṷ pra॒jāḥ pa॒śavaḥ॒ prajā̭yante | gār​ha̭patyenai॒vāsmai᳚ pra॒jā-mpa॒śū-nprāja̭nayat | athā᳚-nvāhārya॒-paca̭nam | ti॒ryaṅṋ̇va॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ | a॒sminne॒va tena̭ lo॒ke pratya̭tiṣṭhat | athā̭hava॒nīya᳚m | tenai॒va sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ma॒bhya̭jayat || 32 ||
yasyai॒vama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rjā̭yate | pratya॒smin ~lo॒ke ti̭ṣṭhati | a॒bhi sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ñja̭yati || yasya॒ vā aya̭thādevatama॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | ā de॒vatā᳚bhyo vṛścyate | pāpī̭yā-nbhavati | yasya̭ yathā deva॒tam | na de॒vatā᳚bhya॒ āvṛ̭ścyate | vasī̭yā-nbhavati || 33 ||
bhṛgṷ̄ṇā॒-ntvā-'ṅgi̭rasāṃ-vra~tapate vra॒tenā-da̭dhā॒mīti̭ bhṛgvaṅgi॒rasā॒māda̭ddhyāt | ā॒di॒tyānā᳚-ntvā de॒vānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tenāda̭dhā॒mītya॒nyāsā॒-mbrāhma̭ṇīnā-mpra॒jānā᳚m | varṷṇasya tvā॒ rājño᳚ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti॒ rājñaḥ̭ | indra̭sya tvendri॒yeṇa̭ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti̭ rāja॒nya̭sya | mano᳚stvā grāma॒ṇyo᳚ vratapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti॒ vaiśya̭sya | ṛ॒bhū॒ṇā-ntvā̭ de॒vānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tenāda̭dhā॒mīti̭ rathakā॒rasya̭ | ya॒thā॒ de॒va॒tama॒gni-rādhī̭yate | na de॒vatā᳚bhya॒ ā vṛ̭ścyate | vasī̭yā-nbhavati || 34 ||
(dhyā॒ya॒ti॒ - vai rātri॒ - ścāva̭rundhe - bhaviṣya॒ntītya̭ - bravī - jjani॒ṣyasḙ - 'jaya॒-d- vasī̭yā-nbhavati॒ - nava̭ ca) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - tatra pavamānahabīṃṣi
pra॒jāpa̭ti-rvā॒ca-ssa॒tya-ma̭paśyat | tenā॒gnimādha̭tta | tena॒ vai sa ā᳚rdhnot | bhūrbhuva॒-ssuva॒rityā̭ha | e॒tadvai vā॒ca-ssa॒tyam | ya e॒tenā॒gni-mā̭dha॒tte | ṛ॒ddhnotye॒va | atho̭ sa॒tyaprā̭śūre॒va bha̭vati | atho॒ ya e॒vaṃ-vi~॒dvāna̭bhi॒cara̭ti | stṛ॒ṇu॒ta e॒vaina᳚m || 35 ||
bhūrityā̭ha | pra॒jā e॒va ta-dyaja̭māna-ssṛjate | bhuva॒ ityā̭ha | a॒sminne॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhati | suva॒rityā̭ha | su॒va॒rga e॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhati || tri॒bhira॒kṣarai॒-rgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | sarvaiḥ᳚ pa॒ñcabhi̭-rāhava॒nīya᳚m || 36 ||
su॒va॒rgāya॒ vā e॒ṣa lo॒kāyādhī̭yate | yadā̭hava॒nīyaḥ̭ | su॒va॒rga e॒vāsmai̭ lo॒ke vā॒ca-ssa॒tyagṃ sarva̭māpnoti || tri॒bhi-rgār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | pa॒ñcabhi̭-rāhava॒nīya᳚m | a॒ṣṭau sampa̭dyante | a॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī | gā॒ya॒tro᳚-'gniḥ | yāvā̭ne॒vāgniḥ | tamādha̭tte || 37 ||
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | tā a̭smā-thsṛ॒ṣṭāḥ parā̭cīrāyann | tābhyo॒ jyoti॒-ruda̭gṛhṇāt | ta-ñjyotiḥ॒ paśya̭ntīḥ pra॒jā a॒bhisa॒māva̭rtanta | u॒parī̭vā॒gni-mudgṛ̭hṇīyā-du॒ddharanṋ | jyoti̭re॒va paśya̭ntīḥ pra॒jā yaja̭māna-ma॒bhi-sa॒māva̭rtante || pra॒jāpa̭te॒rakṣya̭śvayat | ta-tparā̭-'patat | tadaśvo̭-'bhavat | tadaśva̭syā-śva॒tvam || 38 ||
e॒ṣa vai pra॒jāpa̭tiḥ | yada॒gniḥ | prā॒jā॒pa॒tyo-'śvaḥ̭ | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | svame॒va cakṣuḥ॒ paśya̭-npra॒jāpa̭ti॒-ranūdḙti || va॒jrī vā e॒ṣaḥ | yadaśvaḥ̭ | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | jā॒tāne॒va bhrātṛ̭vyā॒-npraṇṷdate || puna॒rāva̭rtayati || 39 ||
ja॒ni॒ṣyamā̭ṇāne॒va prati̭nudate || nyā̭hava॒nīyo॒ gār​ha̭patya-makāmayata | ni gār​ha̭patya āhava॒nīya᳚m | tau vi॒bhāja॒-nnāśa̭knot | sośvaḥ̭ pūrva॒vāḍ-bhū॒tvā | prāñca॒-mpūrva॒muda̭vahat | ta-tpū᳚rva॒vāhaḥ̭ pūrvavā॒ṭ-tvam | yadaśva̭-mpu॒rastā॒nnaya̭ti | vibha̭ktire॒vaina̭yo॒ssā | atho॒ nānā̭vīryāve॒vainaṷ kurute || 40 ||
yadu॒paryṷpari॒ śiro॒ hare᳚t | prā॒ṇān vicchi̭ndyāt | a॒dho̭-'dha॒-śśiro̭ harati | prā॒ṇānā᳚-ṅgopī॒thāya̭ || iya॒tyagrḙ harati | atheya॒tyatheya̭ti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒mā-dha̭tte || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata | so̭-'bibhe॒tpra mā̭ dhakṣya॒tīti̭ || 41 ||
tasya̭ tre॒dhā ma̭hi॒mānaṃ॒-vyau~̭hat | śāntyā॒ apra̭dāhāya | yat-tre॒dhā-'gni-rā̭dhī॒yate᳚ | ma॒hi॒māna̭me॒vāsya॒ ta-dvyṷ̄hati | śāntyā॒ apra̭dāhāya || puna॒rāva̭rtayati | ma॒hi॒māna̭me॒vāsya॒ sanda̭dhāti || pa॒śurvā e॒ṣaḥ | yadaśvaḥ̭ | e॒ṣa ru॒draḥ || 42 ||
yada॒gniḥ | yadaśva̭sya pa॒de᳚-'gni-mā̭da॒ddhyāt | ru॒drāya̭ pa॒śū-napi̭daddhyāt | a॒pa॒śu-ryaja̭māna-ssyāt | ya-nnākra॒maye᳚t | ana̭varuddhā asya pa॒śavaḥ̭ syuḥ | pā॒r​śva॒ta ākra̭mayet | yathā ''hi̭tasyā॒gne-raṅgā̭rā abhyava॒vartḙrann | ava̭ruddhā asya pa॒śavo॒ bhava̭nti | na ru॒drāyāpi̭dadhāti || 43 ||
trīṇi̭ ha॒vīgṃṣi॒ nirva̭pati | vi॒rāja̭ e॒va vikrā᳚ntaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'nu॒ vikra̭mate || a॒gnaye॒ pava̭mānāya | a॒gnayḙ pāva॒kāya̭ | a॒gnaye॒ śuca̭ye | yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti | pu॒nātye॒vaina᳚m | yada॒gnayḙ pāva॒kāya̭ | pū॒ta e॒vāsmi̭-nna॒nnādya̭-ndadhāti | yada॒gnaye॒ śuca̭ye | bra॒hma॒va॒rca॒sa-me॒vāsmi̭-nnu॒pari̭ṣṭā-ddadhāti || 44 ||
(e॒na॒ - mā॒ha॒va॒nīyaṃ̭ - dhatte - 'śva॒tvaṃ - ~va̭rtayati - kuruta॒ - iti̭ -ru॒dro - da̭dhāti॒ - yada॒gnaye॒ śuca̭ya॒ eka̭-ñca) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - pavamānahavirvistāraḥ, havirantarāṇi, dakṣiṇāśca
de॒vā॒su॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsann | te de॒vā vi̭ja॒ya-mṷpa॒yantaḥ̭ | a॒gnau vā॒maṃ-va~su॒ sa-nnya̭dadhata | i॒damṷ no bhaviṣyati | yadi̭ no je॒ṣyantīti̭ | tada॒gnirno-thsaha̭maśaknot | tat-tre॒dhā vinya̭dadhāt | pa॒śuṣu॒ tṛtī̭yam | a॒phsu tṛtī̭yam | ā॒di॒tye tṛtī̭yam || 45 ||
ta-dde॒vā vi॒jitya̭ | puna॒ravā̭ruruthsanta | te᳚-'gnaye॒ pava̭mānāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnira̭vapann | pa॒śavo॒ vā a॒gniḥ pava̭mānaḥ | yade॒va pa॒śuṣvāsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata | te᳚-'gnayḙ pāva॒kāya̭ | āpo॒ vā a॒gniḥ pā̭va॒kaḥ | yade॒vāphsvāsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata || 46 ||
te᳚-'gnaye॒ śuca̭ye | a॒sau vā ā̭di॒tyo᳚-'gni-śśuciḥ̭ | yade॒vādi॒tya āsī᳚t | tat-tenāvā̭rundhata || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | ta॒nuvo॒ vāvaitā a̭gnyā॒dheya̭sya | ā॒gne॒yo vā a॒ṣṭāka̭pālo 'gnyā॒dheya॒miti̭ | yatta-nni॒rvape᳚t | naitāni̭ | yathā॒-''tmā syāt || 47 ||
nāṅgā̭ni | tā॒dṛge॒va tat | yade॒tāni̭ ni॒rvape᳚t | na tam | yathā-'ṅgā̭ni॒ syuḥ | nātmā | tā॒dṛge॒va tat | u॒bhayā̭ni sa॒hani॒rupyā̭ṇi | ya॒jñasya̭ sātma॒tvāya̭ || u॒bhayaṃ॒-vā~ e॒tasye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒rya̭māpyate || 48 ||
yo᳚-'gnimā̭dha॒tte | ai॒ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒- manu॒ nirva̭pet | ā॒di॒tya-ñca॒rum | i॒ndrā॒gnī vai de॒vānā॒-mayā̭tayāmānau | ye e॒va de॒vate॒ ayā̭tayāmnī | tābhyā̭me॒vāsmā̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭mava̭- rundhe | ā॒di॒tyo bha̭vati | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syāme॒va prati̭tiṣṭhati || dhe॒nvai vā e॒ta-dretaḥ̭ || 49 ||
yadājya᳚m | a॒na॒ḍuha̭staṇḍu॒lāḥ | mi॒thu॒name॒vāva̭-rundhe | ghṛ॒te bha̭vati | ya॒jñasyālū᳚kṣāntatvāya || ca॒tvāra̭ ār​ṣe॒yāḥ prāśña̭nti | di॒śāme॒va jyoti̭ṣi juhoti || pa॒śavo॒ vā e॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ | e॒ṣa ru॒draḥ | yada॒gniḥ || 50 ||
yathsa॒dya e॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvape᳚t | ru॒drāya̭ pa॒śūnapi̭ daddhyāt | a॒pa॒śu-ryaja̭māna-ssyāt | yannānṷni॒rvape᳚t | ana̭varuddhā asya pa॒śavaḥ̭ syuḥ | dvā॒da॒śasu॒ rātrī॒ṣvanu॒ nirva̭pet | saṃ॒​va~॒thsa॒ra pra̭timā॒ vai dvāda̭śa॒ rātra̭yaḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒reṇai॒vāsmai̭ ru॒dragṃ śa̭mayi॒tvā | pa॒śūnava̭ rundhe || yadeka̭-mekame॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvape᳚t || 51 ||
yathā॒ trīṇyā॒vapa̭nāni pū॒raye᳚t | tā॒dṛktat | na pra॒jana̭na॒mucchigṃ̭ṣet | eka̭-nni॒rupya̭ | utta̭re॒ sama̭syet | tṛ॒tīya̭me॒vāsmai̭ lo॒kamucchigṃ̭ṣati pra॒jana̭nāya | ta-mpra॒jayā̭ pa॒śubhi॒ranu॒ prajā̭yate | atho̭ ya॒jñasyai॒vaiṣā-'bhikrā᳚ntiḥ || ra॒tha॒ca॒kra-mprava̭rtayati | ma॒nu॒ṣya॒ra॒thenai॒va dḙvara॒tha-mpra॒tyava̭rohati || 52 ||
bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | ho॒ta॒vya̭-magniho॒trāṃ(3) naho̭ta॒vyā(3)miti̭ | ya-dyajṷṣā juhu॒yāt | aya̭thāpūrva॒māhṷtī juhuyāt | yanna jṷhu॒yāt | a॒gniḥ parā̭bhavet | tū॒ṣṇīme॒va ho̭ta॒vya᳚m | ya॒thā॒pū॒rva-māhṷtī ju॒hoti̭ | nāgniḥ parā̭bhavati || a॒gnīdhḙ dadāti || 53 ||
a॒gnimṷkhā-ne॒vartū-nprī̭ṇāti | u॒pa॒bar​ha̭ṇa-ndadāti | rū॒pāṇā॒mava̭-ruddhyai | aśva̭-mbra॒hmaṇe᳚ | i॒ndri॒yame॒vāva̭-rundhe | dhe॒nugṃ hotre᳚ | ā॒śiṣa̭ e॒vāva̭rundhe | a॒na॒ḍvāha̭-maddhva॒ryave᳚ | vahni॒rvā a̭na॒ḍvān | vahni̭raddhva॒ryuḥ || 54 ||
vahni̭nai॒va vahni̭ ya॒jñasyāva̭-rundhe | mi॒thu॒nau gāvaṷ dadāti | mi॒thu॒nasyāva̭-ruddhyai | vāso̭ dadāti | sa॒rva॒ de॒va॒tyaṃ̭-vai~ vāsaḥ̭ | sarvā̭ e॒va de॒vatāḥ᳚ prīṇāti | ā dvā̭da॒śabhyo̭ dadāti | dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒raḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒ra e॒va prati̭ tiṣṭhati | kāma̭mū॒rdhva-ndeya᳚m | apa̭rimita॒syāva̭-ruddhyai || 55 ||
(ā॒di॒tye tṛtī̭ya - ma॒phsvāsī॒-tta-ttenāvā̭rundhata॒ - syā - dā᳚pyate॒ - reto॒ - 'gni - reka̭meka me॒tāni̭ ha॒vigṃṣi̭ ni॒rvape᳚t - pra॒tyava̭rohati - dadātya - ddhva॒ryu--r deya॒ meka̭-ñca) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - ādhānamantrāḥ
gha॒rma-śśira॒stada॒yama॒gniḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | cha॒rdisto॒kāya॒ tana̭yāya yaccha || vātaḥ̭ prā॒ṇastada॒yama॒gniḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | sva॒di॒ta-nto॒kāya॒ tana̭yāya pi॒tu-mpa̭ca || prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvān | a॒gnera̭gne pu॒ro a̭gni-rbhave॒ha | viśvā॒ āśā॒ dīdyā̭no॒ vibhā̭hi | ūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpade || 56 ||
a॒rkaścakṣu॒-stada॒sau sūrya॒stada॒yama॒gniḥ | sampri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuvat | ya-ttḙ śukra śu॒kraṃ-va~rcaḥ̭ śu॒krā ta॒nūḥ | śu॒kra-ñjyoti॒raja̭sram | tena̭ me dīdihi॒ tena॒ tvā-''da̭dhe | a॒gninā᳚-'gne॒ brahma̭ṇā || ā॒na॒śe vyā̭naśe॒ sarva॒māyu॒-rvyā̭naśe || ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | vi॒rāṭ ca̭ sva॒rāṭ ca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām || 57 ||
ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | sa॒mrāṭ cā̭bhi॒bhūśca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | vi॒bhūśca̭ pari॒bhūśca̭ | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | ye tḙ agne śi॒ve ta॒nuvau᳚ | pra॒bhvī ca॒ prabhṷ̄tiśca | te mā vi̭śatā॒-nte mā̭ jinvatām | yāstḙ agne śi॒vāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi॒stvā ''da̭dhe || yāstḙ agne gho॒rāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi̭ra॒mu-ṅga̭ccha || 58 ||
(catṷṣpade - jinvatāṃ - ta॒nuva॒ strīṇi̭ ca ) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - etadbrāhmaṇaṃ
i॒me vā e॒te lo॒kā a॒gnayaḥ̭ | te yadavyā̭vṛttā ādhī॒yeranṋ | śo॒cayḙyu॒-ryaja̭mānam | gha॒rma-śśira॒ iti॒ gār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | vātaḥ̭ prā॒ṇa itya̭nvāhārya॒-paca̭nam | a॒rka-ścakṣu॒rityā̭-hava॒nīya᳚m | tenai॒vainā॒n vyāva̭rtayati | tathā॒ na śo̭cayanti॒ yaja̭mānam || ra॒tha॒nta॒ra-ma॒bhigā̭yate॒ gār​ha̭patya ādhī॒yamā̭ne | rātha̭ntaro॒ vā a॒yaṃ-lo~॒kaḥ || 59 ||
a॒sminne॒vainaṃ̭-lo~॒ke prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | vā॒ma॒de॒vya-ma॒bhigā̭yata uddhri॒yamā̭ṇe | a॒ntari̭kṣaṃ॒-vai~ vā̭made॒vyam | a॒ntari̭kṣa e॒vaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | atho॒ śānti॒-rvai vā̭made॒vyam | śā॒ntame॒vaina̭-mpaśa॒vya̭muddha̭rate | bṛ॒hada॒bhigā̭yata āhava॒nīya̭ ādhī॒yamā̭ne | bār​ha̭to॒ vā a॒sau lo॒kaḥ | a॒muṣmi̭nne॒vainaṃ̭-lo~॒ke prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || pra॒jāpa̭ti-ra॒gni-ma̭sṛjata || 60 ||
so-'śvo॒ vāro̭ bhū॒tvā parāṃ̭ait | taṃ-vā~̭rava॒ntīyḙnāvārayata |ta-dvā̭rava॒ntīya̭sya vāravantīya॒tvam | śyai॒tena̭ śye॒tī a̭kuruta |tacchyai॒tasya̭ śyaita॒tvam | ya-dvā̭rava॒ntīya̭-mabhi॒gāya̭te | vā॒ra॒yi॒tvaivaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | śyai॒tena̭ śye॒tī kṷrute || gha॒rma-śśira॒ iti॒ gār​ha̭patya॒-māda̭dhāti | saśī̭r​ṣāṇa-me॒vaina॒-mādha̭tte || 61 ||
upai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭mati || ru॒dro vā e॒ṣaḥ | yada॒gniḥ | sa ā̭dhī॒yamā̭na īśva॒ro yaja̭mānasya pa॒śūn higṃsi̭toḥ | sa-mpri̭yaḥ pa॒śubhi̭-rbhuva॒dityā̭ha | pa॒śubhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sampri̭ya-ṅkaroti | pa॒śū॒nā-mahigṃ̭sāyai || cha॒rdisto॒kāya॒ tana̭yāya ya॒cchetyā̭ha |ā॒śiṣa̭me॒vaitā-māśā᳚ste || vātaḥ̭ prā॒ṇa itya̭nvāhārya॒-paca̭nam || 62 ||
saprā̭ṇa-me॒vaina॒-mādha̭tte || sva॒di॒ta-nto॒kāya॒ tana̭yāya pi॒tu-mpa॒cetyā̭ha | anna̭me॒vāsmai᳚ svadayati || prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvānityā̭ha | vibha̭ktire॒vaina̭yo॒ssā | atho॒ nānā̭ vīryāve॒vainaṷ kurute || ūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpada॒ ityā̭ha | ā॒śiṣa̭me॒vaitāmāśā᳚ste || a॒rka-ścakṣu॒rityā̭-hava॒nīya᳚m | a॒rko vai de॒vānā॒manna᳚m || 63 ||
anna̭me॒vāva̭ rundhe || tena̭ me dīdi॒hītyā̭ha | sami̭ndha e॒vaina᳚m || ā॒na॒śe vyā̭naśa॒ iti॒ trirudi̭ṅgayati | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒ṣvḙvainaṃ̭-lo~॒keṣu॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || tat-tathā॒ na kā॒rya᳚m | vīṅgi̭ta॒ma pra̭tiṣṭhita॒-māda̭dhīta | u॒ddhṛtyai॒-vādhāyā̭-bhi॒mantriyaḥ̭ | avī᳚ṅgita-me॒vaina॒-mprati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte || vi॒rāṭ ca̭ sva॒rāṭ ca॒ yāstḙ agne śi॒vāsta॒nuva॒-stābhi॒stvā ''da̭dha॒ ityā̭ha | e॒tā vā a॒gne-śśi॒vāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi̭re॒vaina॒gṃ॒ sama̭rdhayati || yāstḙ agne gho॒rāsta॒nuva॒ stābhi̭ra॒mu-ṅga॒ccheti̭ brūyā॒dya-ndvi॒ṣyāt | tābhi̭re॒vaina॒-mparā̭bhāvayati || 64 ||
(lo॒ko̭ - 'sṛjataina॒ - mādha̭tte - 'nvāhārya॒paca̭naṃ - de॒vānā॒manna̭ - mena॒-mprati̭ṣṭhita॒mādha̭tte॒ pañca̭ ca) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - brahmaudanam
śa॒mī॒ga॒rbhāda॒gni-mma̭nthati | e॒ṣā vā a॒gne-rya॒jñiyā̭ ta॒nūḥ | tāme॒vāsmai̭ janayati || adi̭tiḥ pu॒trakā̭mā | sā॒ddhyebhyo̭ de॒vebhyo᳚ brahmauda॒na-ma̭pacat | tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyai̭ dhā॒tā cā᳚rya॒mā cā̭jāyetām | sā dvi॒tīya̭-mapacat || 65 ||
tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyai̭ mi॒traśca॒ varṷṇaścājāyetām | sā tṛ॒tīya̭-mapacat | tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyā॒ agṃśa̭śca॒ bhaga̭ścājāyetām | sā ca̭tu॒rtha-ma̭pacat || 66 ||
tasyā̭ u॒ccheṣa̭ṇa-madaduḥ | ta-tprāśñā᳚t | sā reto̭-'dhatta | tasyā॒ indra̭śca॒ viva̭svāg​ścā-jāyetām | bra॒hmau॒da॒na-mpa̭cati | reta̭ e॒va ta-dda̭dhāti || prāśña̭nti brāhma॒ṇā o̭da॒nam || yadājya̭-mu॒cchiṣya̭te | tena̭ sa॒midho॒-'bhyajyāda̭dhāti | u॒ccheṣa̭ṇā॒dvā adi̭tī॒ reto̭-'dhatta || 67 ||
u॒ccheṣa̭ṇāde॒va ta-dreto̭ dhatte || asthi॒ vā e॒tat | ya-thsa॒midhaḥ̭ | e॒ta-dretaḥ̭ | yadājya᳚m | yadājyḙna sa॒midho॒-'bhyajyā॒dadhā̭ti | asthye॒va ta-dreta̭si dadhāti || ti॒sra āda̭dhāti mithuna॒tvāya̭ || iya̭tī-rbhavanti | pra॒jāpa̭tinā yajñamu॒khena॒ sammi̭tāḥ || 68 ||
iya̭tī-rbhavanti | ya॒jña॒pa॒ruṣā॒ sammi̭tāḥ | iya̭tī-rbhavanti | e॒tāva॒dvai purṷṣe vī॒rya᳚m | vī॒rya̭ sammitāḥ || ā॒rdrā bha̭vanti | ā॒rdrami̭va॒ hi retaḥ̭ si॒cyate᳚ || citri̭yasyāśva॒tthasyāda̭dhāti | ci॒trame॒va bha̭vati || ghṛ॒tava̭tībhi॒-rāda̭dhāti || 69 ||
e॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma̭ | ya-dghṛ॒tam | pri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhayati | atho॒ teja̭sā || gā॒ya॒trībhi̭-rbrāhma॒ṇasyāda̭ddhyāt | gā॒ya॒tracha̭ndā॒ vai brā᳚hma॒ṇaḥ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ | tri॒ṣṭugbhī̭-rāja॒nya̭sya | tri॒ṣṭu-pcha̭ndā॒ vai rā̭ja॒nyaḥ̭ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ || 70 ||
jaga̭tībhi॒-rvaiśya̭sya | jaga̭tī chandā॒ vai vaiśyaḥ̭ | svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvāya̭ || tagṃ saṃ̭​va~thsa॒ra-ṅgo̭pāyet | saṃ॒​va~॒thsa॒ragṃ hi reto̭ hi॒taṃ-va~rdha̭te || ya-dyḙnagṃ saṃ​va~thsa॒re nopa॒name᳚t | sa॒midhaḥ॒ puna॒rāda̭ddhyāt | reta̭ e॒va taddhi॒taṃ-va~rdha̭mānameti || na mā॒gṃ॒sa-ma̭śñīyāt | na striya॒mupḙyāt || 71 ||
ya-nmā॒gṃ॒sa-ma̭śñī॒yāt | yathstriya̭-mupe॒yāt | nirvī᳚rya-ssyāt | naina̭ma॒gni-rupa̭namet || śva ā̭dhā॒syamā̭no brahmauda॒na-mpa̭cati | ā॒di॒tyā vā i॒ta ṷtta॒mā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭yann | te vā i॒to yanta॒-mprati̭nudante | e॒te khalu॒ vāvādi॒tyāḥ | ya-dbrā᳚hma॒ṇāḥ | taire॒va sa॒tva-ṅga̭cchati || 72 ||
naina॒-mprati̭nudante || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | kvā̭ saḥ | a॒gniḥ kā॒ryaḥ̭ | yo᳚-'smai pra॒jā-mpa॒śū-npra̭ja॒naya॒tīti̭ | śalkai॒stāgṃ rātri̭ma॒gni-mi̭ndhīta | tasmi̭-nnupavyu॒ṣama॒raṇī॒ niṣṭa̭pet | yatha̭r​ṣa॒bhāya̭ vāśi॒tā nyā̭vicchā॒yati̭ | tā॒dṛge॒va tat || a॒po॒dūhya॒ bhasmā॒gni-mma̭nthati || 73 ||
saiva sā-'gne-ssanta̭tiḥ || ta-mma̭thi॒tvā prāñca॒muddha̭rati | saṃ॒​va~॒thsa॒rame॒va ta-dreto̭ hi॒ta-mpraja̭nayati || anā̭hita॒-stasyā॒gni-rityā̭huḥ | ya-ssa॒midho-'nā̭dhāyā॒gni-mā̭dha॒tta iti̭ | tā-ssaṃ̭​va~thsa॒re pu॒rastā॒-dāda̭ddhyāt | saṃ॒​va~॒thsa॒rāde॒vaina̭-mava॒ruddhyā-dha̭tte || yadi̭ saṃ​va~thsa॒re 'nāda॒ddhyāt | dvā॒da॒śyā᳚-mpu॒rastā॒-dāda̭ddhyāt | saṃ॒​va~॒thsa॒ra pra̭timā॒ vai dvāda̭śa॒ rātra̭yaḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒rame॒vāsyāhi̭tā bhavanti || yadi̭ dvāda॒śyā᳚-nnāda॒ddhyāt | trya॒he pu॒rastā॒dāda̭ddhyāt | āhi̭tā e॒vāsya̭ bhavanti || 74 ||
(dvi॒tīya̭mapacac - catu॒rthama̭paca॒ - dadi̭tī॒ reto̭-'dhatta॒ - sammi̭tā -
ghṛ॒tava̭tībhi॒rāda̭dhāti - rāja॒nyaḥ̭ svasya॒ chanda̭saḥ pratyayana॒stvā - yḙyā-d- gacchati - manthati॒ - rātra̭ya śca॒tvāri̭ ca) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - pañcāgnyādhānam
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata | sa ri̭ricā॒no̭-'manyata | sa tapo̭-'tapyata | sa ā॒tman vī॒rya̭-mapaśyat | tada̭vardhata | tada̭smā॒-thsaha̭so॒rdhva-ma̭sṛjyata | sā vi॒rāḍa̭bhavat | tā-ndḙvāsu॒rā vya̭gṛhṇata | so᳚-'bravī-tpra॒jāpa̭tiḥ | mama॒ vā e॒ṣā || 75 ||
dohā̭ e॒va yu॒ṣmāka॒miti̭ || sā tataḥ॒ prācyuda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | atha̭rva pi॒tu-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā dvi॒tīya॒-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | narya̭ pra॒jā-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā tṛ॒tīya॒-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | śagg​sya̭ pa॒śū-nmḙ gopā॒yeti̭ || 76 ||
sā ca̭tu॒rtha-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | sapra̭tha sa॒bhā-mmḙ gopā॒yeti̭ | sā pa̭ñca॒ma-muda̭krāmat | ta-tpra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | ahḙ buddhniya॒ mantra̭-mme gopā॒yeti̭ | a॒gnīn vāva sā tān vya̭kramata | tā-npra॒jāpa̭tiḥ॒ parya̭gṛhṇāt | atho̭ pa॒ṅktime॒va || pa॒ṅktirvā e॒ṣā brā᳚hma॒ṇe pravi̭ṣṭā || 77 ||
tāmā॒tmano-'dhi॒ nirmi̭mīte | yada॒gni-rā̭dhī॒yate᳚ | tasmā̭-de॒tāva̭nto॒-'gnaya॒ ādhī̭yante | pāṅktaṃ॒-vā~ i॒dagṃ sarva᳚m | pāṅktḙnai॒va pāṅktagg̭ spṛṇoti || atha̭rva pi॒tu-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | anna̭me॒vai tena̭ spṛṇoti | narya̭ pra॒jā-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | pra॒jāme॒vaitena̭ spṛṇoti | śagg​sya̭ pa॒śū-nmḙ gopā॒yetyā̭ha || 78 ||
pa॒śūne॒vaitena̭ spṛṇoti | sapra̭tha sa॒bhā-mmḙ gopā॒yetyā̭ha | sa॒bhāme॒vaitenè᳚ndri॒yagg​ spṛ̭ṇoti | ahḙ buddhniya॒ mantra̭-mme gopā॒yetyā̭ha | mantra̭me॒vai tena॒ śriyagg̭ spṛṇoti || yada̭nvāhārya॒-paca̭ne-'nvāhā॒rya̭-mpaca̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | ya-dgār​ha̭patya॒ ājya̭madhi॒śraya̭nti॒ sampatnī᳚ryā॒jaya̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yadā̭hava॒nīye॒ juhva̭ti || 79 ||
tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yathsa॒bhāyāṃ᳚-vi~॒jaya̭nte | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | yadā̭vasa॒the-'nna॒gṃ॒ hara̭nti | tena॒ so᳚-'syā॒bhīṣṭaḥ̭ prī॒taḥ | tathā᳚-'sya॒ sarve᳚ prī॒tā a॒bhīṣṭā॒ ādhī̭yante || pra॒va॒sa॒tha-me॒ṣyanne॒va-mupa̭tiṣṭhe॒-taika̭mekam | yathā᳚ brāhma॒ṇāya̭ gṛhevā॒sinḙ pari॒dāya̭ gṛ॒hāneti̭ | tā॒dṛge॒va tat || puna̭rā॒ga-tyopa̭tiṣṭhate | sā bhā̭geyame॒vaiṣā॒-ntat | sā tata̭ ū॒rdhvā-''ro̭hat | sā ro̭hi॒ṇya̭bhavat | ta-dro̭hi॒ṇyai ro̭hiṇi॒tvam | ro॒hi॒ṇyā-ma॒gni-māda̭dhīta | sva e॒vainaṃ॒-yo~nau॒ prati̭ṣṭhita॒-mādha̭tte | ṛ॒ddhnotyḙnena || 80 ||
(e॒ṣā - pa॒śūnmḙ gopā॒yeti॒ - pravi̭ṣṭā -
pa॒śūnmḙ gopā॒yetyā̭ha॒ - juhva̭ti - tiṣṭhate sa॒pta ca̭) (a. 10)
(brahma॒ sandha̭ttaṃ॒ - kṛtti̭kā॒ - sūddha̭nti - dvāda॒śasṷ - pra॒jāpa̭ti-rvā॒co - dḙvāsu॒rāstada॒gnirno-d- gha॒rma-śśira̭ - i॒me vai - śa̭mīga॒rbhāt - pra॒jāpa̭ti॒-ssa ri̭ricā॒na-ssatapa॒-ssa ā॒tman vī॒rya̭-ndaśa̭ )
(brahma॒ sandha̭ttaṃ॒ - tau di॒vyā - vatho̭ śa॒tvāṃ​ya~॒ - prācyḙṣāṃ॒ - ~yadu॒paryṷpari॒ - ya-thsa॒dyaḥ - so-'śvo॒ vāro̭ bhū॒tvā - jaga̭tībhi॒ raśī̭tiḥ)
(brahma॒ sandha̭tta - mṛ॒ddhnotyḙnena)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake prathamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in