ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਤृਤੀਯਾष੍ਟਕੇ षष੍ਠਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕਃ - ਪਸ਼ੁਹੌਤ੍ਰਮ੍
ਓ-ਨ੍ਨਮਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ, ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਗਣਪਤਯੇ ਨਮਃ,
ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੁਭ੍ਯੋ ਨਮਃ । ਹ॒ਰਿਃ॒ ਓਮ੍ ॥
ਅਨੁਵਾਕਂ 1 - ਯੂਪਸਂਸ੍ਕਾਰਾਃ
ਅ॒ਞ੍ਜਨ੍ਤਿ॒ ਤ੍ਵਾਮੑਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰੇ ਦੇੑਵ॒ਯਨ੍ਤਃੑ । ਵਨੑਸ੍ਪਤੇ॒ ਮਧੁੑਨਾ॒ ਦੈਵ੍ਯੇੑਨ । ਯਦੂ॒ਰ੍ਧ੍ਵਸ੍ਤਿੑष੍ਠਾ॒-ਦ੍ਦ੍ਰਵਿੑਣੇ॒ਹ ਧੑਤ੍ਤਾਤ੍ । ਯਦ੍ਵਾ॒ ਕ੍षਯੋੑ ਮਾ॒ਤੁਰ॒ਸ੍ਯਾ ਉ॒ਪਸ੍ਥੇ᳚ ॥ ਉਚ੍ਛ੍ਰੑਯਸ੍ਵ ਵਨਸ੍ਪਤੇ । ਵਰ੍ष੍ਮੑ-ਨ੍ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ ਅਧਿੑ । ਸੁਮਿੑਤੀ ਮੀ॒ਯਮਾੑਨਃ ।
ਵਰ੍ਚੋੑਧਾ ਯ॒ਜ੍ਞਵਾੑਹਸੇ ॥ ਸਮਿੑਦ੍ਧਸ੍ਯ॒ ਸ਼੍ਰਯੑਮਾਣਃ ਪੁ॒ਰਸ੍ਤਾ᳚ਤ੍ । ਬ੍ਰਹ੍ਮੑ ਵਨ੍ਵਾ॒ਨੋ ਅ॒ਜਰਗ੍ਂੑ ਸੁ॒ਵੀਰ᳚ਮ੍ ॥ 1 ॥
ਆ॒ਰੇ ਅ॒ਸ੍ਮਦਮੑਤਿ॒-ਮ੍ਬਾਧੑਮਾਨਃ । ਉਚ੍ਛ੍ਰੑਯਸ੍ਵ ਮਹ॒ਤੇ ਸੌਭੑਗਾਯ ॥ ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵ ਊ॒षੁਣੑ ਊ॒ਤਯੇ᳚ । ਤਿष੍ਠਾੑ ਦੇ॒ਵੋ ਨ ਸੑਵਿ॒ਤਾ । ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵੋ ਵਾਜੑਸ੍ਯ॒ ਸਨਿੑਤਾ॒ ਯਦ॒ਞ੍ਜਿਭਿਃੑ । ਵਾ॒ਘਦ੍ਭਿੑ-ਰ੍ਵਿ॒ਹ੍ਵਯਾੑਮਹੇ ॥
ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵੋ ਨਃੑ ਪਾ॒ਹ੍ਯਗ੍ਂਹੑਸੋ॒ ਨਿ ਕੇ॒ਤੁਨਾ᳚ । ਵਿਸ਼੍ਵ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਮ॒ਤ੍ਰਿਣੑ-ਨ੍ਦਹ ।
ਕृ॒ਧੀ ਨੑ ਊ॒ਰ੍ਧ੍ਵਾਞ੍ਚ॒ ਰਥਾੑਯ ਜੀ॒ਵਸੇ᳚ ।
ਵਿ॒ਦਾ ਦੇ॒ਵੇषੁੑ ਨੋ॒ ਦੁਵਃੑ ॥ 2 ॥
ਜਾ॒ਤੋ ਜਾੑਯਤੇ ਸੁਦਿਨ॒ਤ੍ਵੇ ਅਹ੍ਨਾ᳚ਮ੍ । ਸਮ॒ਰ੍ਯ ਆ ਵਿ॒ਦਥੇ॒ ਵਰ੍ਧੑਮਾਨਃ । ਪੁ॒ਨਨ੍ਤਿ॒ ਧੀਰਾੑ ਅ॒ਪਸੋੑ ਮਨੀ॒षਾ । ਦੇ॒ਵ॒ਯਾ ਵਿਪ੍ਰ॒ ਉਦਿੑਯਰ੍ਤਿ॒ ਵਾਚ᳚ਮ੍ ॥ ਯੁਵਾੑ ਸੁ॒ਵਾਸਾਃ॒ ਪਰਿੑਵੀਤ॒ ਆਗਾ᳚ਤ੍ । ਸ ਉ॒ ਸ਼੍ਰੇਯਾ᳚-ਨ੍ਭਵਤਿ॒ ਜਾਯੑਮਾਨਃ ।
ਤ-ਨ੍ਧੀਰਾੑਸਃ ਕ॒ਵਯ॒ ਉਨ੍ਨੑਯਨ੍ਤਿ । ਸ੍ਵਾ॒ਧਿਯੋ॒ ਮਨੑਸਾ ਦੇਵ॒ਯਨ੍ਤਃੑ ॥ ਪृ॒ਥੁ॒ਪਾਜਾ॒ ਅਮੑਰ੍ਤ੍ਯਃ । ਘृ॒ਤਨਿੑਰ੍ਣਿ॒ਖ੍-ਸ੍ਵਾੑਹੁਤਃ ॥ 3 ॥
ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਹਵ੍ਯ॒ਵਾਟ੍ ॥ ਤਗ੍ਂ ਸ॒ਬਾਧੋੑ ਯ॒ਤਸ੍ਰੁੑਚਃ । ਇ॒ਤ੍ਥਾ ਧਿ॒ਯਾ ਯ॒ਜ੍ਞਵੑਨ੍ਤਃ । ਆਚੑਕ੍ਰੁਰ॒ਗ੍ਨਿ-ਮੂ॒ਤਯੇ᳚ ॥ ਤ੍ਵਂ-ਵਁਰੁੑਣ ਉ॒ਤ ਮਿ॒ਤ੍ਰੋ ਅੑਗ੍ਨੇ । ਤ੍ਵਾਂ-ਵਁੑਰ੍ਧਨ੍ਤਿ ਮ॒ਤਿਭਿ॒-ਰ੍ਵਸਿੑष੍ਠਾਃ ।
ਤ੍ਵੇ ਵਸੁੑ ਸੁषਣ॒ਨਾਨਿੑ ਸਨ੍ਤੁ ।
ਯੂ॒ਯ-ਮ੍ਪਾੑਤ ਸ੍ਵ॒ਸ੍ਤਿਭਿ॒-ਸ੍ਸਦਾੑ ਨਃ ॥ 4 ॥
(ਸੁ॒ਵੀਰਂ॒ - ਦੁਵਃ॒ - ਸ੍ਵਾੑਹੁਤੋ॒ - +-ऽष੍ਟੌ ਚੑ) (ਅ. 1)
ਅਨੁਵਾਕਂ 2 - ਪ੍ਰਯਾਜਵਿषਯਾ ਮੈਤ੍ਰਾਵਰੁਣਪ੍ਰੈषਾਃ
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦ॒ਗ੍ਨਿਗ੍ਂ ਸ॒ਮਿਧਾੑ ਸੁष॒ਮਿਧਾ॒ ਸਮਿੑਦ੍ਧ॒-ਨ੍ਨਾਭਾੑ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾ-ਸ੍ਸੑਗ॒ਨ੍ਥੇ ਵਾ॒ਮਸ੍ਯੑ ।
ਵਰ੍ष੍ਮੑਨ੍ਦਿ॒ਵ ਇ॒ਡਸ੍ਪ॒ਦੇ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒ਤ੍-ਤਨੂ॒ਨਪਾੑਤ॒-ਮਦਿੑਤੇ॒-ਰ੍ਗਰ੍ਭ॒-ਮ੍ਭੁਵੑਨਸ੍ਯ ਗੋ॒ਪਾਮ੍ । ਮਦ੍ਧ੍ਵਾ॒-ऽਦ੍ਯ ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਦੇਵ॒ਯਾਨਾ᳚ਨ੍ਪ॒ਥੋ ਅੑਨਕ੍ਤੁ॒ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒-ਨ੍ਨਰਾ॒ਸ਼ਗ੍ਂਸੑ-ਨ੍ਨृਸ਼॒ਸ੍ਤ੍ਰ-ਨ੍ਨॄਗ੍ਂਃ ਪ੍ਰੑਣੇਤ੍ਰਮ੍ । ਗੋਭਿੑ-ਰ੍ਵ॒ਪਾਵਾ॒ਨ੍-ਥ੍ਸ੍ਯਾ-ਦ੍ਵੀ॒ਰੈ-ਸ਼੍ਸ਼ਕ੍ਤੀੑਵਾ॒ਨ੍-ਰਥੈਃ᳚ ਪ੍ਰਥਮ॒ਯਾਵਾ॒ ਹਿਰੑਣ੍ਯੈਸ਼੍ਚ॒ਨ੍ਦ੍ਰੀ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦ॒ਗ੍ਨਿਮਿ॒ਡ ਈੑਡਿ॒ਤੋ ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵਾਗ੍ਂ ਆਵੑਕ੍ष-ਦ੍ਦੂ॒ਤੋ ਹੑਵ੍ਯ॒ਵਾਡਮੂੑਰਃ ।
ਉਪੇ॒ਮਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞਮੁਪੇ॒ਮਾ-ਨ੍ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵਹੂੑਤਿਮਵਤੁ॒ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष-ਦ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸੁ॒ष੍ਟਰੀ॒ਮੋਰ੍ਣੑਮ੍ਰਦਾ ਅ॒ਸ੍ਮਿਨ੍. ਯ॒ਜ੍ਞੇ ਵਿ ਚ॒ ਪ੍ਰ ਚੑ ਪ੍ਰਥਤਾਗ੍ ਸ੍ਵਾਸ॒ਸ੍ਥ-ਨ੍ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯਃੑ ।
ਏਮੇੑਨਦ॒ਦ੍ਯ ਵਸੑਵੋ ਰੁ॒ਦ੍ਰਾ ਆੑਦਿਤ੍ਯਾ-ਸ੍ਸੑਦਨ੍ਤੁ ਪ੍ਰਿ॒ਯਮਿਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯਾਸ੍ਤੁ॒ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ 5 ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒-ਦ੍ਦੁਰੑ ऋ॒ष੍ਵਾਃ ਕੑਵ॒ष੍ਯੋ-ऽਕੋੑषਧਾਵਨੀ॒-ਰੁਦਾਤਾੑਭਿ॒-ਰ੍ਜਿਹੑਤਾਂ॒-ਵਿਁ ਪਕ੍षੋੑਭਿ-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰਯਨ੍ਤਾਮ੍ । ਸੁ॒ਪ੍ਰਾ॒ਯ॒ਣਾ ਅ॒ਸ੍ਮਿਨ੍. ਯ॒ਜ੍ਞੇ ਵਿਸ਼੍ਰੑਯਨ੍ਤਾ-ਮृਤਾ॒ਵृਧੋੑ ਵਿ॒ਯਨ੍ਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦੁ॒षਾਸਾ॒ਨਕ੍ਤਾੑ ਬृਹ॒ਤੀ ਸੁ॒ਪੇਸ਼ੑਸਾ॒ ਨॄਗ੍ਂਃ ਪਤਿੑਭ੍ਯੋ॒ ਯੋਨਿੑ-ਙ੍ਕृਣ੍ਵਾ॒ਨੇ ।
ਸ॒ਗ੍ਗ੍॒ਸ੍ਮਯੑਮਾਨੇ॒ ਇਨ੍ਦ੍ਰੇੑਣ ਦੇ॒ਵੈਰੇਦ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸੀੑਦਤਾਂ-ਵੀਁ॒ਤਾਮਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒-ਦ੍ਦੈਵ੍ਯਾ॒ ਹੋਤਾੑਰਾ ਮ॒ਨ੍ਦ੍ਰਾ ਪੋਤਾੑਰਾ ਕ॒ਵੀ ਪ੍ਰਚੇੑਤਸਾ ।
ਸ੍ਵਿੑष੍ਟਮ॒ਦ੍ਯਾਨ੍ਯਃ ਕੑਰਦਿ॒षਾ ਸ੍ਵੑਭਿਗੂਰ੍ਤਮ॒ਨ੍ਯ ਊ॒ਰ੍ਜਾ ਸਤੑਵਸੇ॒ਮਂ-ਯਁ॒ਜ੍ਞ-ਨ੍ਦਿ॒ਵਿ ਦੇ॒ਵੇषੁੑ ਧਤ੍ਤਾਂ-ਵੀਁ॒ਤਾਮਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਤ੍-ਤਿ॒ਸ੍ਰੋ ਦੇ॒ਵੀਰ॒ਪਸਾੑਮ॒ਪਸ੍ਤੑਮਾ॒ ਅਚ੍ਛਿੑਦ੍ਰ-ਮ॒ਦ੍ਯੇਦਮਪੑ-ਸ੍ਤਨ੍ਵਤਾਮ੍ ।
ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਦੇ॒ਵੀ-ਰ੍ਦੇ॒ਵਮਪੋੑ ਵਿ॒ਯਨ੍ਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒ਤ੍-ਤ੍ਵष੍ਟਾੑਰ॒-ਮਚਿੑष੍ਟੁ॒ਮਪਾੑਕਗ੍ਂ ਰੇਤੋ॒ਧਾਂ-ਵਿਁਸ਼੍ਰੑਵਸਂ-ਯਁਸ਼ੋ॒ਧਾਮ੍ ।
ਪੁ॒ਰੁ॒ਰੂਪ॒ਮਕਾੑਮਕਰ੍ਸ਼ਨਗ੍ਂ ਸੁ॒ਪੋषਃ॒ ਪੋषੈ॒-ਸ੍ਸ੍ਯਾ-ਥ੍ਸੁ॒ਵੀਰੋੑ ਵੀ॒ਰੈ-ਰ੍ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒-ਦ੍ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿੑ-ਮੁ॒ਪਾਵੑਸ੍ਰਕ੍षਦ੍ਧਿ॒ਯੋ ਜੋ॒ष੍ਟਾਰਗ੍ਂੑ ਸ਼॒ਸ਼ਮ॒ਨ੍ਨਰਃੑ ।
ਸ੍ਵਦਾ॒-ਥ੍ਸ੍ਵਧਿੑਤਿਰ੍-ऋਤੁ॒ਥਾ-ऽਦ੍ਯ ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਹ॒ਵ੍ਯਾ-ऽਵਾ॒ਡ੍-ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦ॒ਗ੍ਨਿਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਵਾਹਾ-ऽऽਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਸ੍ਵਾਹਾ॒ ਮੇਦੑਸ॒-ਸ੍ਸ੍ਵਾਹਾ᳚ ਸ੍ਤੋ॒ਕਾਨਾ॒ਗ੍॒ ਸ੍ਵਾਹਾ॒ ਸ੍ਵਾਹਾੑ ਕृਤੀਨਾ॒ਗ੍॒ ਸ੍ਵਾਹਾੑ ਹ॒ਵ੍ਯਸੂ᳚ਕ੍ਤੀਨਾਮ੍ ।
ਸ੍ਵਾਹਾੑ ਦੇ॒ਵਾਗ੍ਂ ਆ᳚ਜ੍ਯ॒ਪਾਨ੍-ਥ੍ਸ੍ਵਾਹਾ॒-ऽਗ੍ਨਿਗ੍ਂ ਹੋ॒ਤ੍ਰਾਜ੍ਜੁੑषਾ॒ਣਾ ਅਗ੍ਨ॒ ਆਜ੍ਯੑਸ੍ਯ ਵਿਯਨ੍ਤੁ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ 6 ॥
(ਪ੍ਰਿ॒ਯਮਿਨ੍ਦ੍ਰੑਸ੍ਯਾਸ੍ਤੁ॒ ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯ੍ੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ - ਸੁ॒ਵੀਰੋੑ ਵੀ॒ਰੈ-ਰ੍ਵੇਤ੍ਵਾਜ੍ਯੑਸ੍ਯ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ਚ॒ਤ੍ਵਾਰਿੑ ਚ) (ਅ. 2)
(ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਨ੍ਤਨੂ॒ਨਪਾੑਤ॒-ਨ੍ਨਰਾ॒ਸ਼ਗ੍ਂਸੑਮ॒ਗ੍ਨਿਮਿ॒ਡ ਈੑਡਿ॒ਤੋ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰ੍ਦੁਰੑ ਉ॒षਾਸਾ॒ਨਕ੍ਤਾ॒ ਦੈਵ੍ਯਾੑ ਤਿ॒ਸ੍ਰਸ੍ਤ੍ਵष੍ਟਾੑਰਂ॒-ਵਁਨ॒ਸ੍ਪਤਿੑਮ॒ਗ੍ਨਿਮ੍ )
(ਪਞ੍ਚ॒ ਵੇਤ੍ਵੇਕੋੑ ਵਿ॒ਯਨ੍ਤੁ॒ ਦ੍ਵਿਰ੍ਵੀ॒ਤਾਮੇਕੋੑ ਵਿ॒ਯਨ੍ਤੁ॒ ਦ੍ਵਿਰ੍ਵੇਤ੍ਵੇਕੋੑ ਵਿਯਨ੍ਤੁ॒ ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ)
ਅਨੁਵਾਕਂ 3 - ਆਪ੍ਰਿਯ ਪ੍ਰਯਾਜਾਨਾਂ-ਯਾਁਜ੍ਯਾਃ
ਸਮਿੑਦ੍ਧੋ ਅ॒ਦ੍ਯ ਮਨੁੑषੋ ਦੁਰੋ॒ਣੇ । ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵਾਨ੍. ਯੑਜਸਿ ਜਾਤਵੇਦਃ । ਆ ਚ॒ ਵਹੑ ਮਿਤ੍ਰਮਹ-ਸ਼੍ਚਿਕਿ॒ਤ੍ਵਾਨ੍ । ਤ੍ਵ-ਨ੍ਦੂ॒ਤਃ ਕ॒ਵਿਰੑਸਿ॒ ਪ੍ਰਚੇੑਤਾਃ ॥ ਤਨੂੑਨਪਾਤ੍ਪ॒ਥ ऋ॒ਤਸ੍ਯ॒ ਯਾਨਾਨ੍ੑ । ਮਦ੍ਧ੍ਵਾੑ ਸਮ॒ਞ੍ਜਨ੍-ਥ੍ਸ੍ਵੑਦਯਾ ਸੁਜਿਹ੍ਵ ।
ਮਨ੍ਮਾੑਨਿ ਧੀ॒ਭਿਰੁ॒ਤ ਯ॒ਜ੍ਞਮृ॒ਨ੍ਧਨ੍ਨ੍ । ਦੇ॒ਵ॒ਤ੍ਰਾ ਚੑ ਕृਣੁਹ੍ਯਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰ-ਨ੍ਨਃੑ ॥ ਨਰਾ॒ਸ਼ਗ੍ਂਸੑਸ੍ਯ ਮਹਿ॒ਮਾਨੑਮੇषਾਮ੍ । ਉਪੑਸ੍ਤੋषਾਮ ਯਜ॒ਤਸ੍ਯੑ ਯ॒ਜ੍ਞੈਃ ॥ 7 ॥
ਤੇ ਸੁ॒ਕ੍ਰਤੑਵ॒-ਸ਼੍ਸ਼ੁਚੑਯੋ ਧਿਯ॒ਧਾਂਃ । ਸ੍ਵਦੑਨ੍ਤੁ ਦੇ॒ਵਾ ਉ॒ਭਯਾੑਨਿ ਹ॒ਵ੍ਯਾ ॥ ਆ॒ਜੁਹ੍ਵਾੑਨ॒ ਈਡ੍ਯੋ॒ ਵਨ੍ਦ੍ਯੑਸ਼੍ਚ । ਆਯਾ᳚ਹ੍ਯਗ੍ਨੇ॒ ਵਸੁੑਭਿ-ਸ੍ਸ॒ਜੋषਾਃ᳚ ।
ਤ੍ਵ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾੑਮਸਿ ਯਹ੍ਵ॒ ਹੋਤਾ᳚ । ਸ ਏੑਨਾਨ੍. ਯਕ੍षੀषਿ॒ਤੋ ਯਜੀੑਯਾਨ੍ ॥ ਪ੍ਰਾ॒ਚੀਨੑ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਃ ਪ੍ਰ॒ਦਿਸ਼ਾੑ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾਃ । ਵਸ੍ਤੋੑਰ॒ਸ੍ਯਾ ਵृੑਜ੍ਯਤੇ॒ ਅਗ੍ਰੇ॒ ਅਹ੍ਨਾ᳚ਮ੍ ।
ਵ੍ਯੁੑ ਪ੍ਰਥਤੇ ਵਿਤ॒ਰਂ-ਵਁਰੀੑਯਃ । ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋ॒ ਅਦਿੑਤਯੇ ਸ੍ਯੋ॒ਨਮ੍ ॥ 8 ॥
ਵ੍ਯਚੑਸ੍ਵਤੀਰੁਰ੍ਵਿ॒ਯਾ ਵਿਸ਼੍ਰੑਯਨ੍ਤਾਮ੍ । ਪਤਿੑਭ੍ਯੋ॒ ਨਜਨੑਯ॒-ਸ਼੍ਸ਼ੁਮ੍ਭੑਮਾਨਾਃ । ਦੇਵੀ᳚ਰ੍ਦ੍ਵਾਰੋ ਬृਹਤੀ-ਰ੍ਵਿਸ਼੍ਵਮਿਨ੍ਵਾਃ । ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਭਵਥ ਸੁਪ੍ਰਾਯ॒ਣਾਃ ॥ ਆ ਸੁ॒ष੍ਵਯੑਨ੍ਤੀ ਯਜ॒ਤੇ ਉਪਾੑਕੇ । ਉ॒षਾਸਾ॒ਨਕ੍ਤਾੑ ਸਦਤਾ॒-ਨ੍ਨਿ ਯੋਨੌ᳚ ।
ਦਿ॒ਵ੍ਯੇ ਯੋषੑਣੇ ਬृਹ॒ਤੀ ਸੁੑਰੁ॒ਕ੍ਮੇ । ਅਧਿ॒ ਸ਼੍ਰਿਯਗ੍ਂੑ ਸ਼ੁਕ੍ਰ॒ਪਿਸ਼॒-ਨ੍ਦਧਾੑਨੇ ॥ ਦੈਵ੍ਯਾ॒ ਹੋਤਾੑਰਾ ਪ੍ਰਥ॒ਮਾ ਸੁ॒ਵਾਚਾ᳚ । ਮਿਮਾੑਨਾ ਯ॒ਜ੍ਞ-ਮ੍ਮਨੁੑषੋ॒ ਯਜੑਦ੍ਧ੍ਯੈ ॥ 9 ॥
ਪ੍ਰ॒ਚੋ॒ਦਯੑਨ੍ਤਾ ਵਿ॒ਦਥੇੑषੁ ਕਾ॒ਰੂ । ਪ੍ਰਾ॒ਚੀਨ॒-ਞ੍ਜ੍ਯੋਤਿਃੑ ਪ੍ਰ॒ਦਿਸ਼ਾੑ ਦਿ॒ਸ਼ਨ੍ਤਾ᳚ ॥ ਆਨੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞ-ਮ੍ਭਾਰੑਤੀ॒ ਤੂਯੑਮੇਤੁ । ਇਡਾੑ ਮਨੁ॒ष੍ਵਦਿ॒ਹ ਚੇ॒ਤਯੑਨ੍ਤੀ । ਤਿ॒ਸ੍ਰੋ ਦੇ॒ਵੀ-ਰ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰੇਦਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਯੋ॒ਨਮ੍ । ਸਰੑਸ੍ਵਤੀ॒ ਸ੍ਵਪੑਸ-ਸ੍ਸਦਨ੍ਤੁ ॥
ਯ ਇ॒ਮੇ ਦ੍ਯਾਵਾੑਪृਥਿ॒ਵੀ ਜਨਿੑਤ੍ਰੀ । ਰੂ॒ਪੈਰਪਿਗ੍ਂੑਸ਼॒-ਦ੍ਭੁਵੑਨਾਨਿ॒ ਵਿਸ਼੍ਵਾ᳚ । ਤਮ॒ਦ੍ਯ ਹੋੑਤਰਿषਿ॒ਤੋ ਯਜੀੑਯਾਨ੍ ।
ਦੇ॒ਵ-ਨ੍ਤ੍ਵष੍ਟਾੑਰਮਿ॒ਹ ਯੑਕ੍षਿ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ੍ ॥ 10 ॥
ਉ॒ਪਾਵੑਸृਜ॒ਤ੍-ਤ੍ਮਨ੍ਯਾੑ ਸਮ॒ਞ੍ਜਨ੍ਨ੍ । ਦੇ॒ਵਾਨਾ॒-ਮ੍ਪਾਥੑ ऋਤੁ॒ਥਾ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ । ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ ਸ਼ਮਿ॒ਤਾ ਦੇ॒ਵੋ ਅ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਸ੍ਵਦੑਨ੍ਤੁ ਹ॒ਵ੍ਯ-ਮ੍ਮਧੁੑਨਾ ਘृ॒ਤੇਨੑ ॥
ਸ॒ਦ੍ਯੋ ਜਾ॒ਤੋ ਵ੍ਯੑਮਿਮੀਤ ਯ॒ਜ੍ਞਮ੍ । ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਰ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾੑ-ਮਭਵਤ੍-ਪੁਰੋ॒ਗਾਃ । ਅ॒ਸ੍ਯ ਹੋਤੁਃੑ ਪ੍ਰ॒ਦਿਸ਼੍ਯृ॒ਤਸ੍ਯੑ ਵਾ॒ਚਿ ।
ਸ੍ਵਾਹਾੑਕृਤਗ੍ਂ ਹ॒ਵਿਰੑਦਨ੍ਤੁ ਦੇ॒ਵਾਃ ॥ 11 ॥
(ਯ॒ਜ੍ਞੈਃ - ਸ੍ਯੋ॒ਨਂ - ਁਯਜੑਦ੍ਧ੍ਯੈ - ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ॒ - +ष੍ਟੌ ਚੑ) (ਅ. 3)
ਅਨੁਵਾਕਂ 4 - ਪਰ੍ਯਗ੍ਨਿਕਰਣੀਯਾ ऋਚਃ
ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍-ਹੋਤਾੑ ਨੋ ਅਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰੇ । ਵਾ॒ਜੀ ਸਨ੍-ਪਰਿੑਣੀਯਤੇ ।
ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵੇषੁੑ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯਃੑ ॥ ਪਰਿੑ ਤ੍ਰਿਵਿ॒ष੍ਟ੍ਯੑਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰਮ੍ । ਯਾਤ੍ਯ॒ਗ੍ਨੀ ਰ॒ਥੀਰਿੑਵ । ਆ ਦੇ॒ਵੇषੁ॒ ਪ੍ਰਯੋ॒ ਦਧੑਤ੍ ॥ ਪਰਿ॒ ਵਾਜੑਪਤਿਃ ਕ॒ਵਿਃ । ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍-ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਨ੍ਯੑਕ੍ਰਮੀਤ੍ ।
ਦਧ॒-ਦ੍ਰਤ੍ਨਾੑਨਿ ਦਾ॒ਸ਼ੁषੇ᳚ ॥ 12 ॥
(ਅ॒ਗ੍ਨਿਰ੍-ਹੋਤਾੑ ਨੋ॒ ਨਵੑ) (ਅ. 4)
ਅਨੁਵਾਕਂ 5 - ਮੈਤ੍ਰਾਵਰੁਣਪ੍ਰੈषਃ
ਅਜੈੑਦ॒ਗ੍ਨਿਃ । ਅਸੑਨ॒ਦ੍ਵਾਜ॒-ਨ੍ਨਿ । ਦੇ॒ਵੋ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਹ॒ਵ੍ਯਾ-ऽਵਾ᳚ਟ੍ । ਪ੍ਰਾਞ੍ਜੋੑਭਿਰ੍-ਹਿਨ੍ਵਾ॒ਨਃ ।
ਧੇਨਾੑਭਿਃ॒ ਕਲ੍ਪੑਮਾਨਃ । ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯਾਯੁਃੑ ਪ੍ਰਤਿ॒ਰਨ੍ਨ੍ ।
ਉਪ॒ ਪ੍ਰੇष੍ਯੑ ਹੋਤਃ । ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯਃੑ ॥ 13 ॥
(ਅਜੈੑਦ॒ष੍ਟੌ) (ਅ. 5)
ਅਨੁਵਾਕਂ 6 - ਹੋਤੁਰਧ੍ਰਿਗੁਪ੍ਰੈषਃ
ਦੈਵ੍ਯਾ᳚-ਸ਼੍ਸ਼ਮਿਤਾਰ ਉ॒ਤ ਮੑਨੁष੍ਯਾ॒ ਆਰੑਭਦ੍ਧ੍ਵਮ੍ । ਉਪੑ ਨਯਤ॒ ਮੇਦ੍ਧ੍ਯਾ॒ ਦੁਰਃੑ । ਆ॒ਸ਼ਾਸਾੑਨਾ॒ ਮੇਧੑਪਤਿਭ੍ਯਾ॒-ਮ੍ਮੇਧ᳚ਮ੍ । ਪ੍ਰਾਸ੍ਮਾੑ ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਮ੍ਭੑਰਤ । ਸ੍ਤृ॒ਣੀ॒ਤ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਃ । ਅਨ੍ਵੇੑਨ-ਮ੍ਮਾ॒ਤਾ ਮੑਨ੍ਯਤਾਮ੍ । ਅਨੁੑ ਪਿ॒ਤਾ ।
ਅਨੁ॒ ਭ੍ਰਾਤਾ॒ ਸਗੑਰ੍ਭ੍ਯਃ । ਅਨੁ॒ ਸਖਾ॒ ਸਯੂ᳚ਥ੍ਯਃ ॥
ਉ॒ਦੀ॒ਚੀਨਾਗ੍ਂੑ ਅਸ੍ਯ ਪ॒ਦੋ ਨਿਧੑਤ੍ਤਾਤ੍ ॥ 14 ॥
ਸੂਰ੍ਯ॒-ਞ੍ਚਕ੍षੁੑਰ੍ਗਮਯਤਾਤ੍ । ਵਾਤੑ-ਮ੍ਪ੍ਰਾ॒ਣਮ॒ਨ੍ਵ-ਵੑਸृਜਤਾਤ੍ । ਦਿਸ਼॒-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰ᳚ਮ੍ । ਅ॒ਨ੍ਤਰਿੑਕ੍ष॒ਮਸੁ᳚ਮ੍ । ਪृ॒ਥਿ॒ਵੀਗ੍ਂ ਸ਼ਰੀੑਰਮ੍ । ਏ॒ਕ॒ਧਾ-ऽਸ੍ਯ॒ ਤ੍ਵਚ॒ਮਾਚ੍ਛ੍ਯੑਤਾਤ੍ । ਪੁ॒ਰਾ ਨਾਭ੍ਯਾੑ ਅਪਿ॒ਸ਼ਸੋੑ ਵ॒ਪਾਮੁਤ੍ਖਿੑਦਤਾਤ੍ । ਅ॒ਨ੍ਤਰੇ॒ਵੋष੍ਮਾਣਂੑ-ਵਾਁਰਯਤਾਤ੍ । ਸ਼੍ਯੇ॒ਨਮੑਸ੍ਯ॒ ਵਕ੍षਃੑ ਕृਣੁਤਾਤ੍ । ਪ੍ਰ॒ਸ਼ਸਾੑ ਬਾ॒ਹੂ ॥ 15 ॥
ਸ਼॒ਲਾ ਦੋ॒षਣੀ᳚ । ਕ॒ਸ਼੍ਯਪੇ॒ਵਾਗ੍ਂਸਾ᳚ । ਅਚ੍ਛਿੑਦ੍ਰੇ॒ ਸ਼੍ਰੋਣੀ᳚ ।
ਕ॒ਵषੋ॒ਰੂ ਸ੍ਰੇ॒ਕਪੑਰ੍ਣਾ-ऽष੍ਠੀ॒ਵਨ੍ਤਾ᳚ । षਡ੍ਵਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤਿਰਸ੍ਯ॒ ਵਙ੍ਕ੍ਰੑਯਃ ।
ਤਾ ਅੑਨੁ॒ष੍ਠ੍ਯੋਚ੍ਚ੍ਯਾੑਵਯਤਾਤ੍ । ਗਾਤ੍ਰੑ-ਙ੍ਗਾਤ੍ਰਮ॒ਸ੍ਯਾਨੂੑਨ-ਙ੍ਕृਣੁਤਾਤ੍ । ਊ॒ਵ॒ਦ੍ਧ੍ਯ॒ਗੋ॒ਹ-ਮ੍ਪਾਰ੍ਥਿੑਵ-ਙ੍ਖਨਤਾਤ੍ । ਅ॒ਸ੍ਨਾ ਰਕ੍ष॒-ਸ੍ਸਗ੍ਂਸृੑਜਤਾਤ੍ ।
ਵ॒ਨਿ॒ष੍ਠੁਮੑਸ੍ਯ॒ ਮਾ ਰਾੑਵਿष੍ਟ ॥ 16 ॥
ਉਰੂੑਕ॒-ਮ੍ਮਨ੍ਯੑਮਾਨਾਃ ॥ ਨੇਦ੍ਵੑਸ੍ਤੋ॒ਕੇ ਤਨੑਯੇ । ਰਵਿੑਤਾ॒ ਰਵੑਚ੍ਛਮਿਤਾਰਃ । ਅਦ੍ਧ੍ਰਿੑਗੋ ਸ਼ਮੀ॒ਦ੍ਧ੍ਵਮ੍ । ਸੁ॒ਸ਼ਮਿੑ ਸ਼ਮੀਦ੍ਧ੍ਵਮ੍ । ਸ਼॒ਮੀ॒ਦ੍ਧ੍ਵ-ਮੑਦ੍ਧ੍ਰਿਗੋ ॥
ਅਦ੍ਧ੍ਰਿੑਗੁ॒ਸ਼੍ਚਾਪਾੑਪਸ਼੍ਚ । ਉ॒ਭੌ ਦੇ॒ਵਾਨਾਗ੍ਂੑ ਸ਼ਮਿ॒ਤਾਰੌ᳚ । ਤਾਵਿ॒ਮ-ਮ੍ਪ॒ਸ਼ੁਗ੍ਗ੍ ਸ਼੍ਰੑਪਯਤਾ-ਮ੍ਪ੍ਰਵਿ॒ਦ੍ਵਾਗ੍ਂਸੌ᳚ ।
ਯਥਾੑ ਯਥਾ-ऽਸ੍ਯ॒ ਸ਼੍ਰਪੑਣ॒-ਨ੍ਤਥਾੑਤਥਾ ॥ 17 ॥
[ਧ॒ਤ੍ਤਾ॒-ਦ੍- ਬਾ॒ਹੂ - ਮਾ ਰਾੑਵਿष੍ਟ॒ - ਤਥਾੑਤਥਾ ] (ਅ. 6)
ਅਨੁਵਾਕਂ 7 - ਸ੍ਤੋਕਵਿषਯ-ਮ੍ਮੈਤ੍ਰਾਵਰੁਣਾਨੁਵਚਨਮ੍
ਜੁ॒षਸ੍ਵੑ ਸ॒ਪ੍ਰਥੑਸ੍ਤਮਮ੍ । ਵਚੋੑ ਦੇ॒ਵਫ੍ਸੑਰਸ੍ਤਮਮ੍ ।
ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਜੁਹ੍ਵਾੑਨ ਆ॒ਸਨਿੑ ॥ ਇ॒ਮ-ਨ੍ਨੋੑ ਯ॒ਜ੍ਞਮ॒ਮृਤੇੑषੁ ਧੇਹਿ । ਇ॒ਮਾ ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਜਾੑਤਵੇਦੋ ਜੁषਸ੍ਵ । ਸ੍ਤੋ॒ਕਾਨਾੑਮਗ੍ਨੇ॒ ਮੇਦੑਸੋ ਘृ॒ਤਸ੍ਯੑ । ਹੋਤਃ॒ ਪ੍ਰਾਸ਼ਾੑਨ ਪ੍ਰਥ॒ਮੋ ਨਿ॒षਦ੍ਯੑ ॥ ਘृ॒ਤਵੑਨ੍ਤਃ ਪਾਵਕ ਤੇ ।
ਸ੍ਤੋ॒ਕਾਸ੍ਸ਼੍ਚੋੑਤਨ੍ਤਿ॒ ਮੇਦੑਸਃ । ਸ੍ਵਧੑਰ੍ਮ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਵੀੑਤਯੇ ॥ 18 ॥
ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੑ-ਨ੍ਨੋ ਧੇਹਿ॒ ਵਾਰ੍ਯ᳚ਮ੍ ॥ ਤੁਭ੍ਯਗ੍ਗ੍ੑ ਸ੍ਤੋ॒ਕਾ ਘृੑਤ॒ਸ਼੍ਚੁਤਃੑ । ਅਗ੍ਨੇ॒ ਵਿਪ੍ਰਾੑਯ ਸਨ੍ਤ੍ਯ । ऋषਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੇष੍ਠ॒-ਸ੍ਸਮਿੑਦ੍ਧ੍ਯਸੇ । ਯ॒ਜ੍ਞਸ੍ਯੑ ਪ੍ਰਾਵਿ॒ਤਾ ਭੑਵ ॥
ਤੁਭ੍ਯਗ੍ਗ੍ੑ ਸ਼੍ਚੋਤਨ੍ਤ੍ਯਦ੍ਧ੍ਰਿਗੋ ਸ਼ਚੀਵਃ । ਸ੍ਤੋ॒ਕਾਸੋੑ ਅਗ੍ਨੇ॒ ਮੇਦੑਸੋ ਘृ॒ਤਸ੍ਯੑ । ਕ॒ਵਿ॒ਸ਼॒ਸ੍ਤੋ ਬृੑਹ॒ਤਾ ਭਾ॒ਨੁਨਾ-ऽऽਗਾਃ᳚ । ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਜੁੑषਸ੍ਵ ਮੇਧਿਰ ॥
ਓਜਿੑष੍ਠ-ਨ੍ਤੇ ਮਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤੋ ਮੇਦ॒ ਉਦ੍ਭृੑਤਮ੍ । ਪ੍ਰਤੇੑ ਵ॒ਯ-ਨ੍ਦੑਦਾਮਹੇ । ਸ਼੍ਚੋਤੑਨ੍ਤਿ ਤੇ ਵਸੋ ਸ੍ਤੋ॒ਕਾ ਅਧਿੑ ਤ੍ਵ॒ਚਿ ।
ਪ੍ਰਤਿ॒ ਤਾਨ੍ਦੇੑਵ॒ਸ਼ੋ ਵਿੑਹਿ ॥ 19 ॥
(ਦੇ॒ਵਵੀੑਤਯ॒-ਉਦ੍ਭृੑਤ॒-ਨ੍ਤ੍ਰੀਣਿੑ ਚ) (ਅ. 7)
ਅਨੁਵਾਕਂ 8 - ਵਪਾ ਪੁਰੋਡਾਸ਼ਸ੍ਵਿष੍ਟਕृਤਾ-ਮ੍ਪੁਰੋਨੁਵਾਕ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰੈषਾਸ਼੍ਚ
ਆ ਵृੑਤ੍ਰਹਣਾ ਵृਤ੍ਰ॒ਹਭਿ॒-ਸ਼੍ਸ਼ੁष੍ਮੈਃ᳚ । ਇਨ੍ਦ੍ਰੑ ਯਾ॒ਤ-ਨ੍ਨਮੋੑਭਿਰਗ੍ਨੇ ਅ॒ਰ੍ਵਾਕ੍ । ਯੁ॒ਵਗ੍ਂ ਰਾਧੋੑਭਿ॒ਰਕੑਵੇਭਿਰਿਨ੍ਦ੍ਰ । ਅਗ੍ਨੇੑ ਅ॒ਸ੍ਮੇ ਭੑਵਤਮੁਤ੍ਤ॒ਮੇਭਿਃੑ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦਿਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ । ਛਾਗੑਸ੍ਯ ਵ॒ਪਾਯਾ॒ ਮੇਦੑਸਃ । ਜੁ॒षੇਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ ਵਿ ਹ੍ਯਖ੍ਯ॒-ਨ੍ਮਨੑਸਾ॒ ਵਸ੍ਯੑ ਇ॒ਚ੍ਛਨ੍ਨ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਾ᳚ਗ੍ਨੀ ਜ੍ਞਾ॒ਸ ਉ॒ਤ ਵਾੑ ਸਜਾ॒ਤਾਨ੍ ॥ 20 ॥
ਨਾਨ੍ਯਾ ਯੁ॒ਵਤ੍ਪ੍ਰਮੑਤਿਰਸ੍ਤਿ॒ ਮਹ੍ਯ᳚ਮ੍ । ਸ ਵਾ॒-ਨ੍ਧਿਯਂੑ-ਵਾਁਜ॒ਯਨ੍ਤੀੑਮਤਕ੍षਮ੍ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦਿਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ । ਪੁ॒ਰੋ॒ਡਾਸ਼ੑਸ੍ਯ ਜੁ॒षੇਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਤ੍ਵਾਮੀੑਡਤੇ ਅਜਿ॒ਰ-ਨ੍ਦੂ॒ਤ੍ਯਾੑਯ । ਹ॒ਵਿष੍ਮੑਨ੍ਤ॒-ਸ੍ਸਦ॒ਮਿ-ਨ੍ਮਾਨੁੑषਾਸਃ । ਯਸ੍ਯੑ ਦੇ॒ਵੈਰਾਸੑਦੋ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰੑਗ੍ਨੇ । ਅਹਾ᳚ਨ੍ਯਸ੍ਮੈ ਸੁ॒ਦਿਨਾੑ ਭਵਨ੍ਤੁ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦ॒ਗ੍ਨਿਮ੍ । ਪੁ॒ਰੋ॒ਡਾਸ਼ੑਸ੍ਯ ਜੁ॒षਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ ।
ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ 21 ॥
(ਸ॒ਜਾ॒ਤਾ - ਨ॒ਗ੍ਨਿ-ਨ੍ਦ੍ਵੇ ਚੑ) (ਅ. 8)
ਅਨੁਵਾਕਂ 9 - ਤੇषਾਮੇਵ ਯਾਜ੍ਯਾਃ
ਗੀ॒ਰ੍ਭਿਰ੍ਵਿਪ੍ਰਃ॒ ਪ੍ਰਮੑਤਿਮਿ॒ਚ੍ਛਮਾੑਨਃ । ਈ॒ੑ ਰ॒ਯਿਂ-ਯਁ॒ਸ਼ਸੑ-ਮ੍ਪੂਰ੍ਵ॒ਭਾਜ᳚ਮ੍ । ਇਨ੍ਦ੍ਰਾ᳚ਗ੍ਨੀ ਵृਤ੍ਰਹਣਾ ਸੁਵਜ੍ਰਾ । ਪ੍ਰਣੋ॒ ਨਵ੍ਯੇੑਭਿਸ੍ਤਿਰਤ-ਨ੍ਦੇ॒ष੍ਣੈਃ ॥ ਮਾਚ੍ਛੇ᳚ਦ੍ਮ ਰ॒ਸ਼੍ਮੀਗ੍ਂਰਿਤਿ॒ ਨਾਧੑਮਾਨਾਃ । ਪਿ॒ਤृ॒ਣਾਗ੍ਂ ਸ਼ਕ੍ਤੀੑਰਨੁ॒ ਯਚ੍ਛੑਮਾਨਾਃ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾ॒-ਙ੍ਕਂ-ਵृਁषੑਣੋ ਮਦਨ੍ਤਿ । ਤਾ ਹ੍ਯਦ੍ਰੀੑ ਧਿ॒षਣਾੑਯਾ ਉ॒ਪਸ੍ਥੇ᳚ ॥
ਅ॒ਗ੍ਨਿਗ੍ਂ ਸੁੑਦੀ॒ਤਿਗ੍ਂ ਸੁ॒ਦृਸ਼ੑ-ਙ੍ਗृ॒ਣਨ੍ਤਃੑ ।
ਨ॒ਮ॒ਸ੍ਯਾਮ॒ਸ੍ਤ੍ਵੇਡ੍ਯੑ-ਞ੍ਜਾਤਵੇਦਃ ।
ਤ੍ਵਾ-ਨ੍ਦੂ॒ਤਮੑਰ॒ਤਿਗ੍ਂ ਹੑਵ੍ਯ॒ਵਾਹ᳚ਮ੍ ।
ਦੇ॒ਵਾ ਅੑਕृਣ੍ਵ-ਨ੍ਨ॒ਮृਤੑਸ੍ਯ॒ ਨਾਭਿ᳚ਮ੍ ॥ 22 ॥
(ਜਾ॒ਤ॒ਵੇ॒ਦੋ॒ ਦ੍ਵੇ ਚੑ) (ਅ. 9)
ਅਨੁਵਾਕਂ 10 - ਮਨੋਤਾਸੂਕ੍ਤਮ੍
ਤ੍ਵਗ੍ਗ੍ ਹ੍ਯੑਗ੍ਨੇ ਪ੍ਰਥ॒ਮੋ ਮ॒ਨੋਤਾ᳚ । ਅ॒ਸ੍ਯਾ ਧਿ॒ਯੋ ਅਭੑਵੋ ਦਸ੍ਮ॒ ਹੋਤਾ᳚ । ਤ੍ਵਗ੍ਂ ਸੀਂ᳚-ਵृਁष-ਨ੍ਨਕृਣੋ-ਰ੍ਦੁ॒ष੍ਟਰੀੑਤੁ । ਸਹੋ॒ ਵਿਸ਼੍ਵੑਸ੍ਮੈ॒ ਸਹੑਸੇ॒ ਸਹੑਦ੍ਧ੍ਯੈ ॥ ਅਧਾ॒ ਹੋਤਾ॒ ਨ੍ਯੑਸੀਦੋ॒ ਯਜੀੑਯਾਨ੍ । ਇ॒ਡਸ੍ਪ॒ਦ ਇ॒षਯ॒ਨ੍ਨੀਡ੍ਯ॒-ਸ੍ਸਨ੍ਨ੍ । ਤ-ਨ੍ਤ੍ਵਾ॒ ਨਰਃੑ ਪ੍ਰਥ॒ਮ-ਨ੍ਦੇੑਵ॒ਯਨ੍ਤਃੑ । ਮ॒ਹੋ ਰਾ॒ਯੇ ਚਿ॒ਤਯੑਨ੍ਤੋ॒ ਅਨੁੑ ਗ੍ਮਨ੍ਨ੍ ॥ ਵृ॒ਤੇਵ॒ ਯਨ੍ਤੑ-ਮ੍ਬ॒ਹੁਭਿੑ-ਰ੍ਵਸ॒ਵ੍ਯੈਃ᳚ ।
ਤ੍ਵੇ ਰ॒ਯਿ-ਞ੍ਜਾੑਗृ॒ਵਾਗ੍ਂਸੋ॒ ਅਨੁੑ ਗ੍ਮਨ੍ਨ੍ ॥ 23 ॥
ਰੁਸ਼ੑਨ੍ਤਮ॒ਗ੍ਨਿ-ਨ੍ਦੑਰ੍ਸ਼॒ਤ-ਮ੍ਬृ॒ਹਨ੍ਤ᳚ਮ੍ । ਵ॒ਪਾਵੑਨ੍ਤਂ-ਵਿਁ॒ਸ਼੍ਵਹਾੑ ਦੀਦਿ॒ਵਾਗ੍ਂਸ᳚ਮ੍ ॥ ਪ॒ਦ-ਨ੍ਦੇ॒ਵਸ੍ਯ॒ ਨਮੑਸਾ ਵਿ॒ਯਨ੍ਤਃੑ । ਸ਼੍ਰ॒ਵ॒ਸ੍ਯਵ॒-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰਵੑ ਆਪ॒ਨ੍ਨਮृੑਕ੍ਤਮ੍ ।
ਨਾਮਾੑਨਿ ਚਿ-ਦ੍ਦਧਿਰੇ ਯ॒ਜ੍ਞਿਯਾੑਨਿ । ਭ॒ਦ੍ਰਾਯਾ᳚-ਨ੍ਤੇ ਰਣਯਨ੍ਤ॒ ਸਨ੍ਦृੑष੍ਟੌ ॥ ਤ੍ਵਾਂ-ਵਁੑਰ੍ਧਨ੍ਤਿ ਕ੍षਿ॒ਤਯਃੑ ਪृਥਿ॒ਵ੍ਯਾਮ੍ । ਤ੍ਵਗ੍ਂ ਰਾਯੑ ਉ॒ਭਯਾੑਸੋ॒ ਜਨਾੑਨਾਮ੍ ।
ਤ੍ਵ-ਨ੍ਤ੍ਰਾ॒ਤਾ ਤੑਰਣੇ॒ ਚੇਤ੍ਯੋੑ ਭੂਃ ।
ਪਿ॒ਤਾ ਮਾ॒ਤਾ ਸਦ॒ਮਿ-ਨ੍ਮਾਨੁੑषਾਣਾਮ੍ ॥ 24 ॥
ਸ ਪ॒ਰ੍ਯੇਣ੍ਯ॒-ਸ੍ਸ ਪ੍ਰਿ॒ਯੋ ਵਿ॒ਕ੍ष੍ਵੑਗ੍ਨਿਃ । ਹੋਤਾੑ ਮ॒ਨ੍ਦ੍ਰੋ ਨਿषੑਸਾਦਾ॒ ਯਜੀੑਯਾਨ੍ । ਤ-ਨ੍ਤ੍ਵਾੑ ਵ॒ਯ-ਨ੍ਦਮ॒ ਆ ਦੀੑਦਿ॒ਵਾਗ੍ਂਸ᳚ਮ੍ । ਉਪੑਜ੍ਞੁ॒ਬਾਧੋ॒ ਨਮੑਸਾ ਸਦੇਮ ॥
ਤ-ਨ੍ਤ੍ਵਾੑ ਵ॒ਯਗ੍ਂ ਸੁ॒ਧਿਯੋ॒ ਨਵ੍ਯੑਮਗ੍ਨੇ । ਸੁ॒ਮ੍ਨਾ॒ਯਵੑ ਈਮਹੇ ਦੇਵ॒ਯਨ੍ਤਃੑ । ਤ੍ਵਂ-ਵਿਁਸ਼ੋੑ ਅਨਯੋ॒ ਦੀਦ੍ਯਾੑਨਃ । ਦਿ॒ਵੋ ਅੑਗ੍ਨੇ ਬृਹ॒ਤਾ ਰੋੑਚ॒ਨੇਨੑ ॥
ਵਿ॒ਸ਼ਾ-ਙ੍ਕ॒ਵਿਂ-ਵਿਁ॒ਸ਼੍ਪਤਿ॒ਗ੍ਂ॒ ਸ਼ਸ਼੍ਵੑਤੀਨਾਮ੍ ।
ਨਿ॒ਤੋਸ਼ੑਨਂ-ਵृਁष॒ਭ-ਞ੍ਚੑਰ੍षਣੀ॒ਨਾਮ੍ ॥ 25 ॥
ਪ੍ਰੇਤੀੑषਣਿਮਿ॒षਯੑਨ੍ਤ-ਮ੍ਪਾਵ॒ਕਮ੍ । ਰਾਜੑਨ੍ਤਮ॒ਗ੍ਨਿਂ-ਯਁੑਜ॒ਤਗ੍ਂ ਰੑਯੀ॒ਣਾਮ੍ ॥ ਸੋ ਅੑਗ੍ਨ ਈਜੇ ਸ਼ਸ਼॒ਮੇ ਚ॒ ਮਰ੍ਤਃੑ । ਯਸ੍ਤ॒ ਆਨੑਟ੍-ਥ੍ਸ॒ਮਿਧਾੑ ਹ॒ਵ੍ਯਦਾੑਤਿਮ੍ ।
ਯ ਆਹੁੑਤਿ॒-ਮ੍ਪਰਿ॒ ਵੇਦਾ॒ ਨਮੋੑਭਿਃ । ਵਿਸ਼੍ਵੇਥ੍ਸ ਵਾ॒ਮਾ ਦੑਧਤੇ॒ ਤ੍ਵੋਤਃੑ ॥ ਅ॒ਸ੍ਮਾ ਉੑ ਤੇ॒ ਮਹਿੑ ਮ॒ਹੇ ਵਿੑਧੇਮ । ਨਮੋੑਭਿਰਗ੍ਨੇ ਸ॒ਮਿਧੋ॒ਤ ਹ॒ਵ੍ਯੈਃ ।
ਵੇਦੀੑ ਸੂਨੋ ਸਹਸੋ ਗੀ॒ਰ੍ਭਿਰੁ॒ਕ੍ਥੈਃ ।
ਆ ਤੇੑ ਭ॒ਦ੍ਰਾਯਾਗ੍ਂੑ ਸੁਮ॒ਤੌ ਯੑਤੇਮ ॥ 26 ॥
ਆ ਯਸ੍ਤ॒ਤਨ੍ਥ॒ ਰੋਦੑਸੀ॒ ਵਿ ਭਾ॒ਸਾ । ਸ਼੍ਰਵੋੑਭਿਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰਵ॒ਸ੍ਯੑਸ੍ਤਰੁੑਤ੍ਰਃ । ਬृ॒ਹਦ੍ਭਿ॒-ਰ੍ਵਾਜੈ॒-ਸ੍ਸ੍ਥਵਿੑਰੇਭਿਰ॒ਸ੍ਮੇ । ਰੇ॒ਵਦ੍ਭਿੑਰਗ੍ਨੇ ਵਿਤ॒ਰਂ-ਵਿਁਭਾੑਹਿ ॥
ਨृ॒ਵਦ੍ਵੑਸੋ॒ ਸਦ॒ਮਿਦ੍ਧੇ᳚ਹ੍ਯ॒ਸ੍ਮੇ । ਭੂਰਿੑ ਤੋ॒ਕਾਯ॒ ਤਨੑਯਾਯ ਪ॒ਰ੍ਸ਼੍ਵਃ । ਪੂ॒ਰ੍ਵੀਰਿषੋੑ ਬृਹ॒ਤੀਰਾ॒ਰੇ ਅੑਘਾਃ । ਅ॒ਸ੍ਮੇ ਭ॒ਦ੍ਰਾ ਸੌ᳚ਸ਼੍ਰਵ॒ਸਾਨਿੑ ਸਨ੍ਤੁ ॥
ਪੁ॒ਰੂਣ੍ਯੑਗ੍ਨੇ ਪੁਰੁ॒ਧਾ ਤ੍ਵਾ॒ਯਾ । ਵਸੂੑਨਿ ਰਾਜਨ੍-ਵ॒ਸੁਤਾੑਤੇ ਅਸ਼੍ਯਾਮ੍ । ਪੁ॒ਰੂਣਿ॒ ਹਿ ਤ੍ਵੇ ਪੁੑਰੁਵਾਰ॒ ਸਨ੍ਤਿੑ ।
ਅਗ੍ਨੇ॒ ਵਸੁੑ ਵਿਧ॒ਤੇ ਰਾਜੑਨਿ॒ ਤ੍ਵੇ ॥ 27 ॥
(ਜਾ॒ਗृ॒ਵਾਗ੍ਂਸੋ॒ ਅਨੁੑ ਗ੍ਮ॒ਨ੍ - ਮਾਨੁੑषਾਣਾਂ - ਚਰ੍षਣੀ॒ਨਾਂ - ਁਯੑਤੇ - ਮਾਸ਼੍ਯਾ॒-ਨ੍ਦ੍ਵੇ ਚੑ) (ਅ. 10)
ਅਨੁਵਾਕਂ 11 - ਹਵਿਰ੍ਵਨਸ੍ਪਤਿਸ੍ਵਿष੍ਟਕृਤਾ-ਮ੍ਪੁਰੋਨੁਵਾਕ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰੈषਾਸ਼੍ਚ
ਆ ਭੑਰਤਗ੍ਂ ਸ਼ਿਕ੍षਤਂ-ਵਁਜ੍ਰਬਾਹੂ ।
ਅ॒ਸ੍ਮਾਗ੍ਂ ਇੑਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨੀ ਅਵਤ॒ਗ੍ਂ॒ ਸ਼ਚੀੑਭਿਃ ।
ਇ॒ਮੇ ਨੁ ਤੇ ਰ॒ਸ਼੍ਮਯ॒-ਸ੍ਸੂਰ੍ਯੑਸ੍ਯ ।
ਯੇਭਿਃੑ ਸਪਿ॒ਤ੍ਵ-ਮ੍ਪਿ॒ਤਰੋੑ ਨ॒ ਆਯਨ੍ਨ੍ੑ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦਿਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ । ਛਾਗੑਸ੍ਯ ਹ॒ਵਿष॒ ਆਤ੍ਤਾੑਮ॒ਦ੍ਯ । ਮ॒ਦ੍ਧ੍ਯ॒ਤੋ ਮੇਦ॒ ਉਦ੍ਭृੑਤਮ੍ । ਪੁ॒ਰਾ ਦ੍ਵੇषੋ᳚ਭ੍ਯਃ । ਪੁ॒ਰਾ ਪੌਰੁੑषੇਯ੍ਯਾ ਗृ॒ਭਃ । ਘਸ੍ਤਾ᳚ਨ੍ਨੂ॒ਨਮ੍ ॥ 28 ॥
ਘਾ॒ਸੇ ਅੑਜ੍ਰਾਣਾਂ॒-ਯਁਵੑਸਪ੍ਰਥਮਾਨਾਮ੍ । ਸੁ॒ਮਤ੍ਕ੍षੑਰਾਣਾਗ੍ਂ ਸ਼॒ਤਰੁੑਦ੍ਰਿਯਾਣਾਮ੍ ।
ਅ॒ਗ੍ਨਿ॒ष੍ਵਾ॒ਤ੍ਤਾਨਾ॒-ਮ੍ਪੀਵੋੑਪਵਸਨਾਨਾਮ੍ ।
ਪਾ॒ਰ੍ਸ਼੍ਵ॒ਤ-ਸ਼੍ਸ਼੍ਰੋੑਣਿ॒ਤ-ਸ਼੍ਸ਼ਿੑਤਾਮ॒ਤ ਉੑਥ੍ਸਾਦ॒ਤਃ । ਅਙ੍ਗਾੑਦਙ੍ਗਾ॒ਦਵੑਤ੍ਤਾਨਾਮ੍ । ਕਰੑਤ ਏ॒ਵੇਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ । ਜੁ॒षੇਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੇਭ੍ਯੋੑ ਵਨਸ੍ਪਤੇ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ ।
ਹਿਰੑਣ੍ਯਪਰ੍ਣ ਪ੍ਰ॒ਦਿਵੑਸ੍ਤੇ॒ ਅਰ੍ਥ᳚ਮ੍ ॥ 29 ॥
ਪ੍ਰ॒ਦ॒ਕ੍षਿ॒ਣਿ-ਦ੍ਰੑਸ਼॒ਨਯਾੑ ਨਿ॒ਯੂਯੑ । ऋ॒ਤਸ੍ਯੑ ਵਕ੍षਿ ਪ॒ਥਿਭੀ॒ ਰਜਿੑष੍ਠੈਃ ॥ ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒-ਦ੍ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿੑਮ॒ਭਿ ਹਿ । ਪਿ॒ष੍ਟਤੑਮਯਾ॒ ਰਭਿੑष੍ਠਯਾ ਰਸ਼॒ਨਯਾ-ऽऽਧਿੑਤ ।
ਯਤ੍ਰੇ᳚ਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿ॒ਯੋ-ਸ਼੍ਛਾਗੑਸ੍ਯ ਹ॒ਵਿषਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ ।
ਯਤ੍ਰ॒ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤੇਃ᳚ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਪਾਥਾਗ੍ਂੑਸਿ ।
ਯਤ੍ਰੑ ਦੇ॒ਵਾਨਾੑਮਾਜ੍ਯ॒ਪਾਨਾ᳚-ਮ੍ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ । ਯਤ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੇਰ੍-ਹੋਤੁਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ ।
ਤਤ੍ਰੈ॒ਤ-ਮ੍ਪ੍ਰ॒ਸ੍ਤੁ-ਤ੍ਯੇੑਵੋ-ਪ॒ਸ੍ਤੁਤ੍ਯੇੑਵੋ॒ਪਾਵੑਸ੍ਰਕ੍षਤ੍ ।
ਰਭੀੑਯਾਗ੍ਂ ਸਮਿਵ ਕृ॒ਤ੍ਵੀ ॥ 30 ॥
ਕਰੑਦੇ॒ਵ-ਨ੍ਦੇ॒ਵੋ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ । ਜੁ॒षਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ ਪਿ॒ਪ੍ਰੀ॒ਹਿ ਦੇ॒ਵਾਗ੍ਂ ਉੑਸ਼॒ਤੋ ਯੑਵਿष੍ਠ । ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਂ ऋ॒ਤੂਗ੍ਂਰ੍-ऋੑਤੁਪਤੇ ਯਜੇ॒ਹ ।
ਯੇ ਦੈਵ੍ਯਾੑ ऋ॒ਤ੍ਵਿਜ॒ਸ੍ਤੇਭਿੑਰਗ੍ਨੇ ।
ਤ੍ਵਗ੍ਂ ਹੋਤॄੑਣਾਮ॒ਸ੍ਯਾਯੑਜਿष੍ਠਃ ॥
ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍षਦ॒ਗ੍ਨਿਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਵਿੑष੍ਟ॒ਕृਤ᳚ਮ੍ ।
ਅਯਾੑਡ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਿੑਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿ॒ਯੋ-ਸ਼੍ਛਾਗੑਸ੍ਯ ਹ॒ਵਿषਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ । ਅਯਾ॒ਡ੍ਵਨ॒ਸ੍ਪਤੇਃ᳚ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਪਾਥਾਗ੍ਂੑਸਿ ।
ਅਯਾ᳚ਡ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾੑ-ਮਾਜ੍ਯ॒ਪਾਨਾ᳚-ਮ੍ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ ।
ਯਕ੍षੑਦ॒ਗ੍ਨੇਰ੍-ਹੋਤੁਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ । ਯਕ੍ष॒-ਥ੍ਸ੍ਵ-ਮ੍ਮੑਹਿ॒ਮਾਨ᳚ਮ੍ । ਆਯੑਜਤਾ॒ਮੇਜ੍ਯਾ॒ ਇषਃੑ । ਕृ॒ਣੋਤੁ॒ ਸੋ ਅੑਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰਾ ਜਾ॒ਤਵੇੑਦਾਃ । ਜੁ॒षਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਹੋਤ॒ਰ੍ਯਜੑ ॥ 31 ॥
(ਨੂ॒ਨ - ਮਰ੍ਥਂੑ - ਕृ॒ਤ੍ਵੀ - ਪਾਥਾਗ੍ਂੑਸਿ ਸ॒ਪ੍ਤ ਚੑ) (ਅ. 11)
ਅਨੁਵਾਕਂ 12 - ਤੇषਾਮੇਵ ਯਾਜ੍ਯਾਃ
ਉਪੋੑਹ॒ ਯਦ੍ਵਿ॒ਦਥਂੑ-ਵਾਁ॒ਜਿਨੋ॒ ਗੂਃ । ਗੀ॒ਰ੍ਭਿ-ਰ੍ਵਿਪ੍ਰਾਃ॒ ਪ੍ਰਮੑਤਿ-ਮਿ॒ਚ੍ਛਮਾੑਨਾਃ । ਅ॒ਰ੍ਵਨ੍ਤੋ॒ ਨ ਕਾष੍ਠਾ॒-ਨ੍ਨਕ੍षੑਮਾਣਾਃ । ਇ॒ਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨੀ ਜੋਹੁੑਵਤੋ॒ ਨਰ॒ਸ੍ਤੇ ॥
ਵਨੑਸ੍ਪਤੇ ਰਸ਼॒ਨਯਾੑ-ऽਭਿ॒ਧਾਯੑ । ਪਿ॒ष੍ਟਤੑਮਯਾ ਵ॒ਯੁਨਾੑਨਿ ਵਿ॒ਦ੍ਵਾਨ੍ । ਵਹੑ ਦੇਵ॒ਤ੍ਰਾ ਦਿੑਧਿषੋ ਹ॒ਵੀਗ੍ਂषਿੑ । ਪ੍ਰ ਚੑ ਦਾ॒ਤਾਰੑਮ॒ਮृਤੇੑषੁ ਵੋਚਃ ॥ ਅ॒ਗ੍ਨਿਗ੍ਗ੍ ਸ੍ਵਿੑष੍ਟ॒ਕृਤ᳚ਮ੍ । ਅਯਾੑਡ॒ਗ੍ਨਿ-ਰਿੑਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿ॒ਯੋ-ਸ਼੍ਛਾਗੑਸ੍ਯ ਹ॒ਵਿषਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ ॥ 32 ॥
ਅਯਾ॒ਡ੍ਵਨ॒ਸ੍ਪਤੇਃ᳚ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਪਾਥਾਗ੍ਂੑਸਿ ।
ਅਯਾ᳚ਡ੍ਦੇ॒ਵਾਨਾੑ-ਮਾਜ੍ਯ॒ਪਾਨਾ᳚-ਮ੍ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ ।
ਯਕ੍षੑਦ॒ਗ੍ਨੇਰ੍-ਹੋਤੁਃੑ ਪ੍ਰਿ॒ਯਾ ਧਾਮਾੑਨਿ । ਯਕ੍ष॒-ਥ੍ਸ੍ਵ-ਮ੍ਮੑਹਿ॒ਮਾਨ᳚ਮ੍ । ਆਯੑਜਤਾ॒ਮੇਜ੍ਯਾ॒ ਇषਃੑ । ਕृ॒ਣੋਤੁ॒ ਸੋ ਅੑਦ੍ਧ੍ਵ॒ਰਾ ਜਾ॒ਤਵੇੑਦਾਃ । ਜੁ॒षਤਾਗ੍ਂੑ ਹ॒ਵਿਃ । ਅਗ੍ਨੇ॒ ਯਦ॒ਦ੍ਯ ਵਿ॒ਸ਼ੋ ਅੑਦ੍ਧ੍ਵਰਸ੍ਯ ਹੋਤਃ ।
ਪਾਵੑਕ ਸ਼ੋਚੇ॒ ਵੇष੍ਟ੍ਵਗ੍ਂ ਹਿ ਯਜ੍ਵਾ᳚ ।
ऋ॒ਤਾ ਯੑਜਾਸਿ ਮਹਿ॒ਨਾ ਵਿ ਯ-ਦ੍ਭੂਃ ।
ਹ॒ਵ੍ਯਾ ਵੑਹ ਯਵਿष੍ਠ॒ ਯਾ ਤੇੑ ਅ॒ਦ੍ਯ ॥ 33 ॥
(ਧਾਮਾੑਨਿ॒ - ਭੁਰੇਕੑ-ਞ੍ਚ) (ਅ. 12)
ਅਨੁਵਾਕਂ 13 - ਅਨੂਯਾਜਪ੍ਰੈषਾਃ
ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸੁੑਦੇ॒ਵ-ਨ੍ਦੇ॒ਵੈ-ਸ੍ਸ੍ਯਾ-ਥ੍ਸੁ॒ਵੀਰਂੑ-ਵੀਁ॒ਰੈਰ੍ਵਸ੍ਤੋ᳚-ਰ੍ਵृ॒ਜ੍ਯੇਤਾ॒ਕ੍ਤੋਃ ਪ੍ਰਭ੍ਰਿੑ-ਯੇ॒ਤਾਤ੍ਯ॒ਨ੍ਯਾਨ੍-ਰਾ॒ਯਾ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿष੍ਮੑਤੋ ਮਦੇਮ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ॒ ਯਜੑ ॥ ਦੇ॒ਵੀ-ਰ੍ਦ੍ਵਾਰਃੑ ਸਙ੍ਘਾ॒ਤੇ ਵਿ॒ਡ੍ਵੀਰ੍ਯਾਮੑਞ੍ਛਿਥਿ॒ਰਾ ਧ੍ਰੁ॒ਵਾ ਦੇ॒ਵਹੂੑਤੌ ਵ॒ਥ੍ਸ
ਈੑਮੇਨਾ॒ਸ੍ਤਰੁੑਣ॒ ਆਮਿੑਮੀਯਾਤ੍-ਕੁਮਾ॒ਰੋ ਵਾ॒ ਨਵੑਜਾਤੋ॒ ਮੈਨਾ॒ ਅਰ੍ਵਾੑ ਰੇ॒ਣੁਕੑਕਾਟਃ॒ ਪृਣੑਗ੍ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵਿਯਨ੍ਤੁ॒ ਯਜੑ ॥ ਦੇ॒ਵੀ ਉ॒षਾਸਾ॒ ਨਕ੍ਤਾ-ऽਦ੍ਯਾ॒ਸ੍ਮਿਨ੍. ਯ॒ਜ੍ਞੇ ਪ੍ਰੑਯ॒ਤ੍ਯੑਹ੍ਵੇਤਾ॒ਮਪਿੑ ਨੂ॒ਨ-ਨ੍ਦੈਵੀ॒ਰ੍ਵਿਸ਼ਃ॒ ਪ੍ਰਾਯਾੑਸਿष੍ਟਾ॒ਗ੍ਂ॒ ਸੁਪ੍ਰੀੑਤੇ॒ ਸੁਧਿੑਤੇ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਂ॒-ਯਁਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੀ ਜੋष੍ਟ੍ਰੀ॒ ਵਸੁੑਧਿਤੀ॒ ਯਯੋੑਰ॒ਨ੍ਯਾ-ऽਘਾ ਦ੍ਵੇषਾਗ੍ਂੑਸਿ ਯੁ॒ਯਵ॒ਦਾ-ऽਨ੍ਯਾ ਵੑਕ੍ष॒-ਦ੍ਵਸੁ॒ ਵਾਰ੍ਯਾੑਣਿ॒ ਯਜੑਮਾਨਾਯ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਂ॒-ਯਁਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੀ ਊ॒ਰ੍ਜਾਹੁੑਤੀ॒ ਇष॒ਮੂਰ੍ਜੑਮ॒ਨ੍ਯਾ ਵੑਕ੍ष॒ਥ੍ਸਗ੍ਧਿ॒ਗ੍ਂ॒ ਸਪੀੑਤਿਮ॒ਨ੍ਯਾ ਨਵੇੑਨ॒ ਪੂਰ੍ਵ॒-ਨ੍ਦਯੑਮਾਨਾ॒-ਸ੍ਸ੍ਯਾਮੑ ਪੁਰਾ॒ਣੇਨ॒ ਨਵ॒-ਨ੍ਤਾਮੂਰ੍ਜੑਮੂ॒ਰ੍ਜਾਹੁੑਤੀ ਊ॒ਰ੍ਜਯੑਮਾਨੇ ਅਧਾਤਾਂ-ਵਁਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਂ॒-ਯਁਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵਾ ਦੈਵ੍ਯਾ॒ ਹੋਤਾੑਰਾ॒ ਨੇष੍ਟਾੑਰਾ॒ ਪੋਤਾੑਰਾ ਹ॒ਤਾਘੑਸ਼ਗ੍ਂਸਾ-ਵਾਭ॒ਰਦ੍ਵੑਸੂ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਂ॒-ਯਁਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੀਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰੋ ਦੇ॒ਵੀਰਿਡਾ॒ ਸਰੑਸ੍ਵਤੀ॒ ਭਾਰੑਤੀ॒ ਦ੍ਯਾ-ਮ੍ਭਾਰੑਤ੍ਯਾਦਿ॒ਤ੍ਯੈ-ਰੑਸ੍ਪृਕ੍ष॒-ਥ੍ਸਰੑਸ੍ਵਤੀ॒ਮਗ੍ਂ ਰੁ॒ਦ੍ਰੈ-ਰ੍ਯ॒ਜ੍ਞਮਾੑਵੀ-ਦਿ॒ਹੈਵੇਡੑਯਾ॒ ਵਸੁੑਮਤ੍ਯਾ
ਸਧ॒ਮਾਦੑ-ਮ੍ਮਦੇਮ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵਿਯਨ੍ਤੁ॒ ਯਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੋ ਨਰਾ॒ਸ਼ਗ੍ਂਸੑ-ਸ੍ਤ੍ਰਿਸ਼ੀ॒ਰ੍॒षਾ षੑਡ॒ਕ੍ष-ਸ਼੍ਸ਼॒ਤਮਿਦੇੑਨਗ੍ਂ ਸ਼ਿਤਿਪृ॒ष੍ਠਾ ਆਦੑਧਤਿ ਸ॒ਹਸ੍ਰੑਮੀ॒-ਮ੍ਪ੍ਰਵੑਹਨ੍ਤਿ ਮਿ॒ਤ੍ਰਾਵਰੁ॒ਣੇਦੑਸ੍ਯ ਹੋ॒ਤ੍ਰਮਰ੍ਹੑਤੋ॒
ਬृਹ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ ਸ੍ਤੋ॒ਤ੍ਰਮ॒ਸ਼੍ਵਿਨਾ ऽऽਦ੍ਧ੍ਵੑਰ੍ਯਵਂ-ਵਁਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ॒ ਯਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੋ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿੑ-ਰ੍ਵ॒ਰ੍॒षਪ੍ਰਾੑਵਾ ਘृ॒ਤਨਿੑਰ੍ਣਿ॒ਗ੍-ਦ੍ਯਾ-
ਮਗ੍ਰੇ॒ਣਾਸ੍ਪृੑਕ੍ष॒ਦਾ-ऽਨ੍ਤਰਿੑਕ੍ष॒-ਮ੍ਮਦ੍ਧ੍ਯੇੑਨਾਪ੍ਰਾਃ ਪृਥਿ॒ਵੀ-ਮੁਪੑਰੇਣਾਦृਗ੍ਂਹੀ-ਦ੍ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ॒ ਯਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰ੍ਵਾਰਿੑਤੀਨਾ-ਨ੍ਨਿ॒ਧੇ ਧਾੑਸਿ॒ ਪ੍ਰਚ੍ਯੁੑਤੀਨਾ॒ਮ-ਪ੍ਰੑਚ੍ਯੁਤ-ਨ੍ਨਿਕਾਮ॒ਧਰੑਣ-ਮ੍ਪੁਰੁਸ੍ਪਾ॒ਰ੍॒ਹਂ-ਯਁਸ਼ੑਸ੍ਵਦੇ॒ਨਾ ਬ॒ਰ੍॒ਹਿषਾ॒-ऽਨ੍ਯਾ ਬ॒ਰ੍॒ਹੀਗ੍ष੍ਯ॒ਭਿष੍ਯਾੑਮ ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ॒ ਯਜੑ ॥
ਦੇ॒ਵੋ ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਸ੍ਸ੍ਵਿੑष੍ਟ॒ਕृ-ਥ੍ਸੁ॒ਦ੍ਰਵਿੑਣਾ ਮ॒ਨ੍ਦ੍ਰਃ ਕ॒ਵਿ-ਸ੍ਸ॒ਤ੍ਯਮੑਨ੍ਮਾ-ऽऽਯ॒ਜੀ ਹੋਤਾ॒ ਹੋਤੁੑਰ੍-ਹੋਤੁ॒ਰਾਯੑਜੀਯਾ॒ਨਗ੍ਨੇ॒ ਯਾਨ੍-ਦੇ॒ਵਾਨਯਾ॒ਡ੍ਯਾਗ੍ਂ ਅਪਿੑਪ੍ਰੇ॒ਰ੍ਯੇ ਤੇੑ ਹੋ॒ਤ੍ਰੇ ਅਮੑਥ੍ਸਤ॒ ਤਾਗ੍ਂ ਸੑਸ॒ਨੁषੀ॒ਗ੍ਂ॒ ਹੋਤ੍ਰਾ᳚-ਨ੍ਦੇਵ-ਙ੍ਗ॒ਮਾ-ਨ੍ਦਿ॒ਵਿ ਦੇ॒ਵੇषੁੑ ਯ॒ਜ੍ਞਮੇਰੑਯੇ॒ਮਗ੍ਗ੍
ਸ੍ਵਿੑष੍ਟ॒ਕृਚ੍ਚਾਗ੍ਨੇ॒ ਹੋਤਾ-ऽਭੂ᳚ਰ੍ਵਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਨਮੋਵਾ॒ਕੇ ਵੀਹਿ॒ ਯਜੑ ॥ 34 ॥
(ਯਜੈਕੑ-ਞ੍ਚ) (ਅ. 13)
ਅਨੁਵਾਕਂ 14 - ਅਨੂਯਾਜਯਾਜ੍ਯਾਃ
ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਃ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ ।
ਦੇ॒ਵੀਰ੍ਦ੍ਵਾਰਃੑ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵਿਯਨ੍ਤੁ । ਦੇ॒ਵੀ ਉ॒षਾਸਾ॒ ਨਕ੍ਤਾ᳚ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਮ੍ । ਦੇ॒ਵੀ ਜੋष੍ਟ੍ਰੀ᳚ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਮ੍ ।
ਦੇ॒ਵੀ ਊ॒ਰ੍ਜਾਹੁੑਤੀ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਮ੍ ॥ 35 ॥
ਦੇ॒ਵਾ ਦੈਵ੍ਯਾ॒ ਹੋਤਾੑਰਾ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੀਤਾਮ੍ । ਦੇ॒ਵੀਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰ-ਸ੍ਤਿ॒ਸ੍ਰੋ ਦੇ॒ਵੀਃ ।
ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵਿਯਨ੍ਤੁ ।
ਦੇ॒ਵੋ ਨਰਾ॒ਸ਼ਗ੍ਂਸਃੑ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ । ਦੇ॒ਵੋ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿਃੑ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ । ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿਰ੍ਵਾਰਿੑਤੀਨਾਮ੍ । ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਵੇਤੁ ॥ 36 ॥
ਦੇ॒ਵੋ ਅ॒ਗ੍ਨਿ-ਸ੍ਸ੍ਵਿੑष੍ਟ॒ਕृਤ੍ । ਸੁ॒ਦ੍ਰਵਿੑਣਾ ਮ॒ਨ੍ਦ੍ਰਃ ਕ॒ਵਿਃ । ਸ॒ਤ੍ਯਮੑਨ੍ਮਾ-ऽऽਯ॒ਜੀ ਹੋਤਾ᳚ । ਹੋਤੁੑਰ੍-ਹੋਤੁ॒ਰਾਯੑਜੀਯਾਨ੍ ।
ਅਗ੍ਨੇ॒ ਯਾਨ੍ਦੇ॒ਵਾਨਯਾ᳚ਟ੍ । ਯਾਗ੍ਂ ਅਪਿੑਪ੍ਰੇਃ । ਯੇ ਤੇੑ ਹੋ॒ਤ੍ਰੇ ਅਮੑਥ੍ਸਤ । ਤਾਗ੍ਂ ਸੑਸ॒ਨੁषੀ॒ਗ੍ਂ॒ ਹੋਤ੍ਰਾ᳚-ਨ੍ਦੇਵ-ਙ੍ਗ॒ਮਾਮ੍ । ਦਿ॒ਵਿ ਦੇ॒ਵੇषੁੑ ਯ॒ਜ੍ਞਮੇਰੑਯੇ॒ਮਮ੍ । ਸ੍ਵਿ॒ष੍ਟ॒ਕृਚ੍ਚਾਗ੍ਨੇ॒ ਹੋਤਾ-ऽਭੂਃ᳚ ।
ਵ॒ਸੁ॒ਵਨੇੑ ਵਸੁ॒ਧੇਯੑਸ੍ਯ ਨਮੋਵਾ॒ਕੇ ਵੀਹਿੑ ॥ 37 ॥
(ਵੀ॒ਤਾਂ॒ - ਁਵੇ॒ਤ੍ਵ - ਭੂ॒ਰੇਕੑ-ਞ੍ਚ) (ਅ. 14)
ਅਨੁਵਾਕਂ 15 - ਸੂਕ੍ਤਵਾਕਪ੍ਰੈषਾਃ
ਅ॒ਗ੍ਨਿਮ॒ਦ੍ਯ ਹੋਤਾੑਰਮਵृਣੀਤਾ॒ਯਂ-ਯਁਜੑਮਾਨਃ॒ ਪਚੑ-ਨ੍ਪ॒ਕ੍ਤੀਃ ਪਚੑ-ਨ੍ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ਂੑ
ਬ॒ਦ੍ਧ੍ਨ-ਨ੍ਨਿੑਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾ॒-ਞ੍ਛਾਗਗ੍ਂੑ ਸੂਪ॒ਸ੍ਥਾ ਅ॒ਦ੍ਯ ਦੇ॒ਵੋ ਵਨ॒ਸ੍ਪਤਿੑ-ਰਭਵ-ਦਿਨ੍ਦ੍ਰਾ॒ਗ੍ਨਿਭ੍ਯਾ॒-ਞ੍ਛਾਗੇ॒ਨਾਘੑਸ੍ਤਾ॒-ਨ੍ਤ-ਮ੍ਮੇੑਦ॒ਸ੍ਤਃ ਪ੍ਰਤਿੑ ਪਚ॒ਤਾ-ऽਗ੍ਰੑਭੀष੍ਟਾ॒ਮਵੀੑਵृਧੇਤਾ-ਮ੍ਪੁਰੋ॒ਡਾਸ਼ੇੑਨ॒ ਤ੍ਵਾਮ॒ਦ੍ਯਰ੍षੑ ਆਰ੍षੇਯਰ੍षੀਣਾ-ਨ੍ਨਪਾਦਵृਣੀਤਾ॒ਯਂ-ਯਁਜੑਮਾਨੋ ਬ॒ਹੁਭ੍ਯ॒ ਆ ਸਙ੍ਗੑਤੇਭ੍ਯ ਏ॒ष ਮੇੑ ਦੇ॒ਵੇषੁ॒ ਵਸੁ॒ ਵਾਰ੍ਯਾ ਯੑਕ੍ष੍ਯਤ॒ ਇਤਿ॒ ਤਾ ਯਾ
ਦੇ॒ਵਾ ਦੇੑਵ॒-ਦਾਨਾ॒ਨ੍ਯਦੁ॒ਸ੍ਤਾਨ੍ਯੑਸ੍ਮਾ॒ ਆ ਚ॒ ਸ਼ਾਸ੍ਵਾ ਚੑ ਗੁਰਸ੍ਵੇषਿ॒ਤਸ਼੍ਚੑ ਹੋਤ॒ਰਸਿੑ ਭਦ੍ਰ॒ਵਾਚ੍ਯਾੑਯ॒ ਪ੍ਰੇषਿੑਤੋ॒ ਮਾਨੁੑष-ਸ੍ਸੂਕ੍ਤਵਾ॒ਕਾਯੑ ਸੂ॒ਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰੂੑਹਿ ॥ 38 ॥
(ਅ॒ਗ੍ਨਿਮ॒ਦ੍ਯੈਕ᳚ਮ੍) (ਅ. 15)
(ਅ॒ਞ੍ਜਨ੍ਤਿ॒ - ਹੋਤਾੑ ਯਕ੍ष॒ਥ੍ - ਸਮਿੑਦ੍ਵੋ ਅ॒ਦ੍ਯਾ - ਗ੍ਨਿ - ਰਜੈ॒-ਦ੍- ਦੈਵ੍ਯਾੑ - ਜੁ॒षਸ੍ - ਵਾ ਵृੑਤ੍ਰਹਣਾ - ਗੀ॒ਰ੍ਭਿ - ਸ੍ਤ੍ਵਗ੍ਗ੍ ਹ੍ਯਾ - ਭੑਰਤ॒ - ਮੁਪੋੑਹ॒ ਯ-ਦ੍- ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ-ਸ੍ਸੁੑਦੇ॒ਵਂ - ਦੇ॒ਵ-ਮ੍ਬ॒ਰ੍॒ਹਿ - ਰ॒ਗ੍ਨਿਮ॒ਦ੍ਯ ਪਞ੍ਚੑਦਸ਼)
(ਅ॒ਞ੍ਜਨ੍ - ਤ੍ਯੁ॒ਪਾਵੑਸृਜ॒ਨ੍ - ਨਾਨ੍ਯਾ ਯੁ॒ਵਤ੍ - ਕਰੑਦੇ॒ਵ ਮ॒ष੍ਟਾਤ੍ਰਿਗ੍ਂੑਸ਼ਤ੍)
(ਅ॒ਞ੍ਜਨ੍ਤਿੑ - ਸੂ॒ਕ੍ਤਾ ਬ੍ਰੂੑਹਿ)
॥ ਹਰਿਃੑ ਓਮ੍ ॥
॥ ਕृष੍ਣ ਯਜੁਰ੍ਵੇਦੀਯ ਤੈਤ੍ਤਿਰੀਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੇ ਤृਤੀਯਾष੍ਟਕੇ षष੍ਠਃ ਪ੍ਰਪਾਠਕ-ਸ੍ਸਮਾਪ੍ਤਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhakaḥ - paśuhautram
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - yūpasaṃskārāḥ
a॒ñjanti॒ tvāma̭ddhva॒re dḙva॒yantaḥ̭ | vana̭spate॒ madhṷnā॒ daivyḙna | yadū॒rdhvasti̭ṣṭhā॒-ddravi̭ṇe॒ha dha̭ttāt | yadvā॒ kṣayo̭ mā॒tura॒syā u॒pasthe᳚ || ucchra̭yasva vanaspate | varṣma̭-npṛthi॒vyā adhi̭ | sumi̭tī mī॒yamā̭naḥ |
varco̭dhā ya॒jñavā̭hase || sami̭ddhasya॒ śraya̭māṇaḥ pu॒rastā᳚t | brahma̭ vanvā॒no a॒jaragṃ̭ su॒vīra᳚m || 1 ||
ā॒re a॒smadama̭ti॒-mbādha̭mānaḥ | ucchra̭yasva maha॒te saubha̭gāya || ū॒rdhva ū॒ṣuṇa̭ ū॒taye᳚ | tiṣṭhā̭ de॒vo na sa̭vi॒tā | ū॒rdhvo vāja̭sya॒ sani̭tā॒ yada॒ñjibhiḥ̭ | vā॒ghadbhi̭-rvi॒hvayā̭mahe ||
ū॒rdhvo naḥ̭ pā॒hyagṃha̭so॒ ni ke॒tunā᳚ | viśva॒gṃ॒ sama॒triṇa̭-ndaha |
kṛ॒dhī na̭ ū॒rdhvāñca॒ rathā̭ya jī॒vase᳚ |
vi॒dā de॒veṣṷ no॒ duvaḥ̭ || 2 ||
jā॒to jā̭yate sudina॒tve ahnā᳚m | sama॒rya ā vi॒dathe॒ vardha̭mānaḥ | pu॒nanti॒ dhīrā̭ a॒paso̭ manī॒ṣā | de॒va॒yā vipra॒ udi̭yarti॒ vāca᳚m || yuvā̭ su॒vāsāḥ॒ pari̭vīta॒ āgā᳚t | sa u॒ śreyā᳚-nbhavati॒ jāya̭mānaḥ |
ta-ndhīrā̭saḥ ka॒vaya॒ unna̭yanti | svā॒dhiyo॒ mana̭sā deva॒yantaḥ̭ || pṛ॒thu॒pājā॒ ama̭rtyaḥ | ghṛ॒tani̭rṇi॒kh-svā̭hutaḥ || 3 ||
a॒gni-rya॒jñasya̭ havya॒vāṭ || tagṃ sa॒bādho̭ ya॒tasrṷcaḥ | i॒tthā dhi॒yā ya॒jñava̭ntaḥ | āca̭krura॒gni-mū॒taye᳚ || tvaṃ-va~rṷṇa u॒ta mi॒tro a̭gne | tvāṃ-va~̭rdhanti ma॒tibhi॒-rvasi̭ṣṭhāḥ |
tve vasṷ suṣaṇa॒nāni̭ santu |
yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ || 4 ||
(su॒vīraṃ॒ - duvaḥ॒ - svā̭huto॒ - +-'ṣṭau ca̭) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - prayājaviṣayā maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣada॒gnigṃ sa॒midhā̭ suṣa॒midhā॒ sami̭ddha॒-nnābhā̭ pṛthi॒vyā-ssa̭ga॒nthe vā॒masya̭ |
varṣma̭ndi॒va i॒ḍaspa॒de vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tanū॒napā̭ta॒-madi̭te॒-rgarbha॒-mbhuva̭nasya go॒pām | maddhvā॒-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ deva॒yānā᳚npa॒tho a̭naktu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-nnarā॒śagṃsa̭-nnṛśa॒stra-nnṝgṃḥ pra̭ṇetram | gobhi̭-rva॒pāvā॒n-thsyā-dvī॒rai-śśaktī̭vā॒n-rathaiḥ᳚ prathama॒yāvā॒ hira̭ṇyaiśca॒ndrī vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣada॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to de॒vo de॒vāgṃ āva̭kṣa-ddū॒to ha̭vya॒vāḍamṷ̄raḥ |
upe॒maṃ-ya~॒jñamupe॒mā-nde॒vo de॒vahṷ̄timavatu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒r॒hi-ssu॒ṣṭarī॒morṇa̭mradā a॒smin. ya॒jñe vi ca॒ pra ca̭ prathatāg svāsa॒stha-nde॒vebhyaḥ̭ |
emḙnada॒dya vasa̭vo ru॒drā ā̭dityā-ssa̭dantu pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 5 ||
hotā̭ yakṣa॒-ddura̭ ṛ॒ṣvāḥ ka̭va॒ṣyo-'ko̭ṣadhāvanī॒-rudātā̭bhi॒-rjiha̭tāṃ॒-vi~ pakṣo̭bhi-śśrayantām | su॒prā॒ya॒ṇā a॒smin. ya॒jñe viśra̭yantā-mṛtā॒vṛdho̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣadu॒ṣāsā॒naktā̭ bṛha॒tī su॒peśa̭sā॒ nṝgṃḥ pati̭bhyo॒ yoni̭-ṅkṛṇvā॒ne |
sa॒gg॒smaya̭māne॒ indrḙṇa de॒vaireda-mba॒r॒hi-ssī̭datāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-ddaivyā॒ hotā̭rā ma॒ndrā potā̭rā ka॒vī pracḙtasā |
svi̭ṣṭama॒dyānyaḥ ka̭radi॒ṣā sva̭bhigūrtama॒nya ū॒rjā sata̭vase॒maṃ-ya~॒jña-ndi॒vi de॒veṣṷ dhattāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣat-ti॒sro de॒vīra॒pasā̭ma॒pasta̭mā॒ acchi̭dra-ma॒dyedamapa̭-stanvatām |
de॒vebhyo̭ de॒vī-rde॒vamapo̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tvaṣṭā̭ra॒-maci̭ṣṭu॒mapā̭kagṃ reto॒dhāṃ-vi~śra̭vasaṃ-ya~śo॒dhām |
pu॒ru॒rūpa॒makā̭makarśanagṃ su॒poṣaḥ॒ poṣai॒-ssyā-thsu॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭-mu॒pāva̭srakṣaddhi॒yo jo॒ṣṭāragṃ̭ śa॒śama॒nnaraḥ̭ |
svadā॒-thsvadhi̭tir-ṛtu॒thā-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā॒ḍ-vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svāhā-''jya̭sya॒ svāhā॒ meda̭sa॒-ssvāhā᳚ sto॒kānā॒g॒ svāhā॒ svāhā̭ kṛtīnā॒g॒ svāhā̭ ha॒vyasū᳚ktīnām |
svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān-thsvāhā॒-'gnigṃ ho॒trājjṷṣā॒ṇā agna॒ ājya̭sya viyantu॒ hota॒ryaja̭ || 6 ||
(pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājy̭sya॒ hota॒ryaja̭ - su॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
(a॒gni-ntanū॒napā̭ta॒-nnarā॒śagṃsa̭ma॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to ba॒r॒hirdura̭ u॒ṣāsā॒naktā॒ daivyā̭ ti॒srastvaṣṭā̭raṃ॒-va~na॒spati̭ma॒gnim )
(pañca॒ vetveko̭ vi॒yantu॒ dvirvī॒tāmeko̭ vi॒yantu॒ dvirvetveko̭ viyantu॒ hota॒ryaja̭)
anuvākaṃ 3 - āpriya prayājānāṃ-yā~jyāḥ
sami̭ddho a॒dya manṷṣo duro॒ṇe | de॒vo de॒vān. ya̭jasi jātavedaḥ | ā ca॒ vaha̭ mitramaha-ściki॒tvān | tva-ndū॒taḥ ka॒vira̭si॒ pracḙtāḥ || tanṷ̄napātpa॒tha ṛ॒tasya॒ yānāṋ | maddhvā̭ sama॒ñjan-thsva̭dayā sujihva |
manmā̭ni dhī॒bhiru॒ta ya॒jñamṛ॒ndhann | de॒va॒trā ca̭ kṛṇuhyaddhva॒ra-nnaḥ̭ || narā॒śagṃsa̭sya mahi॒māna̭meṣām | upa̭stoṣāma yaja॒tasya̭ ya॒jñaiḥ || 7 ||
te su॒krata̭va॒-śśuca̭yo dhiya॒dhāṃḥ | svada̭ntu de॒vā u॒bhayā̭ni ha॒vyā || ā॒juhvā̭na॒ īḍyo॒ vandya̭śca | āyā᳚hyagne॒ vasṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ |
tva-nde॒vānā̭masi yahva॒ hotā᳚ | sa ḙnān. yakṣīṣi॒to yajī̭yān || prā॒cīna̭-mba॒r॒hiḥ pra॒diśā̭ pṛthi॒vyāḥ | vasto̭ra॒syā vṛ̭jyate॒ agre॒ ahnā᳚m |
vyṷ prathate vita॒raṃ-va~rī̭yaḥ | de॒vebhyo॒ adi̭taye syo॒nam || 8 ||
vyaca̭svatīrurvi॒yā viśra̭yantām | pati̭bhyo॒ najana̭ya॒-śśumbha̭mānāḥ | devī᳚rdvāro bṛhatī-rviśvaminvāḥ | de॒vebhyo̭ bhavatha suprāya॒ṇāḥ || ā su॒ṣvaya̭ntī yaja॒te upā̭ke | u॒ṣāsā॒naktā̭ sadatā॒-nni yonau᳚ |
di॒vye yoṣa̭ṇe bṛha॒tī sṷru॒kme | adhi॒ śriyagṃ̭ śukra॒piśa॒-ndadhā̭ne || daivyā॒ hotā̭rā pratha॒mā su॒vācā᳚ | mimā̭nā ya॒jña-mmanṷṣo॒ yaja̭ddhyai || 9 ||
pra॒co॒daya̭ntā vi॒dathḙṣu kā॒rū | prā॒cīna॒-ñjyotiḥ̭ pra॒diśā̭ di॒śantā᳚ || āno̭ ya॒jña-mbhāra̭tī॒ tūya̭metu | iḍā̭ manu॒ṣvadi॒ha ce॒taya̭ntī | ti॒sro de॒vī-rba॒r॒hiredagg syo॒nam | sara̭svatī॒ svapa̭sa-ssadantu ||
ya i॒me dyāvā̭pṛthi॒vī jani̭trī | rū॒pairapigṃ̭śa॒-dbhuva̭nāni॒ viśvā᳚ | tama॒dya ho̭tariṣi॒to yajī̭yān |
de॒va-ntvaṣṭā̭rami॒ha ya̭kṣi vi॒dvān || 10 ||
u॒pāva̭sṛja॒t-tmanyā̭ sama॒ñjann | de॒vānā॒-mpātha̭ ṛtu॒thā ha॒vīgṃṣi̭ | vana॒spatiḥ̭ śami॒tā de॒vo a॒gniḥ | svada̭ntu ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ ||
sa॒dyo jā॒to vya̭mimīta ya॒jñam | a॒gni-rde॒vānā̭-mabhavat-puro॒gāḥ | a॒sya hotuḥ̭ pra॒diśyṛ॒tasya̭ vā॒ci |
svāhā̭kṛtagṃ ha॒vira̭dantu de॒vāḥ || 11 ||
(ya॒jñaiḥ - syo॒naṃ - ~yaja̭ddhyai - vi॒dvāna॒ - +ṣṭau ca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - paryagnikaraṇīyā ṛcaḥ
a॒gnir-hotā̭ no addhva॒re | vā॒jī san-pari̭ṇīyate |
de॒vo de॒veṣṷ ya॒jñiyaḥ̭ || pari̭ trivi॒ṣṭya̭ddhva॒ram | yātya॒gnī ra॒thīri̭va | ā de॒veṣu॒ prayo॒ dadha̭t || pari॒ vāja̭patiḥ ka॒viḥ | a॒gnir-ha॒vyā nya̭kramīt |
dadha॒-dratnā̭ni dā॒śuṣe᳚ || 12 ||
(a॒gnir-hotā̭ no॒ nava̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - maitrāvaruṇapraiṣaḥ
ajai̭da॒gniḥ | asa̭na॒dvāja॒-nni | de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā᳚ṭ | prāñjo̭bhir-hinvā॒naḥ |
dhenā̭bhiḥ॒ kalpa̭mānaḥ | ya॒jñasyāyuḥ̭ prati॒rann |
upa॒ preṣya̭ hotaḥ | ha॒vyā de॒vebhyaḥ̭ || 13 ||
(ajai̭da॒ṣṭau) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - hoturadhrigupraiṣaḥ
daivyā᳚-śśamitāra u॒ta ma̭nuṣyā॒ āra̭bhaddhvam | upa̭ nayata॒ meddhyā॒ duraḥ̭ | ā॒śāsā̭nā॒ medha̭patibhyā॒-mmedha᳚m | prāsmā̭ a॒gni-mbha̭rata | stṛ॒ṇī॒ta ba॒r॒hiḥ | anvḙna-mmā॒tā ma̭nyatām | anṷ pi॒tā |
anu॒ bhrātā॒ saga̭rbhyaḥ | anu॒ sakhā॒ sayū᳚thyaḥ ||
u॒dī॒cīnāgṃ̭ asya pa॒do nidha̭ttāt || 14 ||
sūrya॒-ñcakṣṷrgamayatāt | vāta̭-mprā॒ṇama॒nva-va̭sṛjatāt | diśa॒-śśrotra᳚m | a॒ntari̭kṣa॒masu᳚m | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭ram | e॒ka॒dhā-'sya॒ tvaca॒mācchya̭tāt | pu॒rā nābhyā̭ api॒śaso̭ va॒pāmutkhi̭datāt | a॒ntare॒voṣmāṇaṃ̭-vā~rayatāt | śye॒nama̭sya॒ vakṣaḥ̭ kṛṇutāt | pra॒śasā̭ bā॒hū || 15 ||
śa॒lā do॒ṣaṇī᳚ | ka॒śyape॒vāgṃsā᳚ | acchi̭dre॒ śroṇī᳚ |
ka॒vaṣo॒rū sre॒kapa̭rṇā-'ṣṭhī॒vantā᳚ | ṣaḍvigṃ̭śatirasya॒ vaṅkra̭yaḥ |
tā a̭nu॒ṣṭhyoccyā̭vayatāt | gātra̭-ṅgātrama॒syānṷ̄na-ṅkṛṇutāt | ū॒va॒ddhya॒go॒ha-mpārthi̭va-ṅkhanatāt | a॒snā rakṣa॒-ssagṃsṛ̭jatāt |
va॒ni॒ṣṭhuma̭sya॒ mā rā̭viṣṭa || 16 ||
urṷ̄ka॒-mmanya̭mānāḥ || nedva̭sto॒ke tana̭ye | ravi̭tā॒ rava̭cchamitāraḥ | addhri̭go śamī॒ddhvam | su॒śami̭ śamīddhvam | śa॒mī॒ddhva-ma̭ddhrigo ||
addhri̭gu॒ścāpā̭paśca | u॒bhau de॒vānāgṃ̭ śami॒tārau᳚ | tāvi॒ma-mpa॒śugg śra̭payatā-mpravi॒dvāgṃsau᳚ |
yathā̭ yathā-'sya॒ śrapa̭ṇa॒-ntathā̭tathā || 17 ||
[dha॒ttā॒-d- bā॒hū - mā rā̭viṣṭa॒ - tathā̭tathā ] (a. 6)
anuvākaṃ 7 - stokaviṣaya-mmaitrāvaruṇānuvacanam
ju॒ṣasva̭ sa॒pratha̭stamam | vaco̭ de॒vaphsa̭rastamam |
ha॒vyā juhvā̭na ā॒sani̭ || i॒ma-nno̭ ya॒jñama॒mṛtḙṣu dhehi | i॒mā ha॒vyā jā̭tavedo juṣasva | sto॒kānā̭magne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | hotaḥ॒ prāśā̭na pratha॒mo ni॒ṣadya̭ || ghṛ॒tava̭ntaḥ pāvaka te |
sto॒kāsśco̭tanti॒ meda̭saḥ | svadha̭rma-nde॒vavī̭taye || 18 ||
śreṣṭha̭-nno dhehi॒ vārya᳚m || tubhyagg̭ sto॒kā ghṛ̭ta॒ścutaḥ̭ | agne॒ viprā̭ya santya | ṛṣi॒-śśreṣṭha॒-ssami̭ddhyase | ya॒jñasya̭ prāvi॒tā bha̭va ||
tubhyagg̭ ścotantyaddhrigo śacīvaḥ | sto॒kāso̭ agne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | ka॒vi॒śa॒sto bṛ̭ha॒tā bhā॒nunā-''gāḥ᳚ | ha॒vyā jṷṣasva medhira ||
oji̭ṣṭha-nte maddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pratḙ va॒ya-nda̭dāmahe | ścota̭nti te vaso sto॒kā adhi̭ tva॒ci |
prati॒ tāndḙva॒śo vi̭hi || 19 ||
(de॒vavī̭taya॒-udbhṛ̭ta॒-ntrīṇi̭ ca) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - vapā puroḍāśasviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā vṛ̭trahaṇā vṛtra॒habhi॒-śśuṣmaiḥ᳚ | indra̭ yā॒ta-nnamo̭bhiragne a॒rvāk | yu॒vagṃ rādho̭bhi॒raka̭vebhirindra | agnḙ a॒sme bha̭vatamutta॒mebhiḥ̭ || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya va॒pāyā॒ meda̭saḥ | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || vi hyakhya॒-nmana̭sā॒ vasya̭ i॒cchann | indrā᳚gnī jñā॒sa u॒ta vā̭ sajā॒tān || 20 ||
nānyā yu॒vatprama̭tirasti॒ mahya᳚m | sa vā॒-ndhiyaṃ̭-vā~ja॒yantī̭matakṣam || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
tvāmī̭ḍate aji॒ra-ndū॒tyā̭ya | ha॒viṣma̭nta॒-ssada॒mi-nmānṷṣāsaḥ | yasya̭ de॒vairāsa̭do ba॒r॒hira̭gne | ahā᳚nyasmai su॒dinā̭ bhavantu || hotā̭ yakṣada॒gnim | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ |
hota॒ryaja̭ || 21 ||
(sa॒jā॒tā - na॒gni-ndve ca̭) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - teṣāmeva yājyāḥ
gī॒rbhirvipraḥ॒ prama̭timi॒cchamā̭naḥ | ī॒̭ ra॒yiṃ-ya~॒śasa̭-mpūrva॒bhāja᳚m | indrā᳚gnī vṛtrahaṇā suvajrā | praṇo॒ navyḙbhistirata-nde॒ṣṇaiḥ || mācche᳚dma ra॒śmīgṃriti॒ nādha̭mānāḥ | pi॒tṛ॒ṇāgṃ śaktī̭ranu॒ yaccha̭mānāḥ | i॒ndrā॒gnibhyā॒-ṅkaṃ-vṛ~ṣa̭ṇo madanti | tā hyadrī̭ dhi॒ṣaṇā̭yā u॒pasthe᳚ ||
a॒gnigṃ sṷdī॒tigṃ su॒dṛśa̭-ṅgṛ॒ṇantaḥ̭ |
na॒ma॒syāma॒stveḍya̭-ñjātavedaḥ |
tvā-ndū॒tama̭ra॒tigṃ ha̭vya॒vāha᳚m |
de॒vā a̭kṛṇva-nna॒mṛta̭sya॒ nābhi᳚m || 22 ||
(jā॒ta॒ve॒do॒ dve ca̭) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - manotāsūktam
tvagg hya̭gne pratha॒mo ma॒notā᳚ | a॒syā dhi॒yo abha̭vo dasma॒ hotā᳚ | tvagṃ sīṃ᳚-vṛ~ṣa-nnakṛṇo-rdu॒ṣṭarī̭tu | saho॒ viśva̭smai॒ saha̭se॒ saha̭ddhyai || adhā॒ hotā॒ nya̭sīdo॒ yajī̭yān | i॒ḍaspa॒da i॒ṣaya॒nnīḍya॒-ssann | ta-ntvā॒ naraḥ̭ pratha॒ma-ndḙva॒yantaḥ̭ | ma॒ho rā॒ye ci॒taya̭nto॒ anṷ gmann || vṛ॒teva॒ yanta̭-mba॒hubhi̭-rvasa॒vyaiḥ᳚ |
tve ra॒yi-ñjā̭gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gmann || 23 ||
ruśa̭ntama॒gni-nda̭rśa॒ta-mbṛ॒hanta᳚m | va॒pāva̭ntaṃ-vi~॒śvahā̭ dīdi॒vāgṃsa᳚m || pa॒da-nde॒vasya॒ nama̭sā vi॒yantaḥ̭ | śra॒va॒syava॒-śśrava̭ āpa॒nnamṛ̭ktam |
nāmā̭ni ci-ddadhire ya॒jñiyā̭ni | bha॒drāyā᳚-nte raṇayanta॒ sandṛ̭ṣṭau || tvāṃ-va~̭rdhanti kṣi॒tayaḥ̭ pṛthi॒vyām | tvagṃ rāya̭ u॒bhayā̭so॒ janā̭nām |
tva-ntrā॒tā ta̭raṇe॒ cetyo̭ bhūḥ |
pi॒tā mā॒tā sada॒mi-nmānṷṣāṇām || 24 ||
sa pa॒ryeṇya॒-ssa pri॒yo vi॒kṣva̭gniḥ | hotā̭ ma॒ndro niṣa̭sādā॒ yajī̭yān | ta-ntvā̭ va॒ya-ndama॒ ā dī̭di॒vāgṃsa᳚m | upa̭jñu॒bādho॒ nama̭sā sadema ||
ta-ntvā̭ va॒yagṃ su॒dhiyo॒ navya̭magne | su॒mnā॒yava̭ īmahe deva॒yantaḥ̭ | tvaṃ-vi~śo̭ anayo॒ dīdyā̭naḥ | di॒vo a̭gne bṛha॒tā ro̭ca॒nena̭ ||
vi॒śā-ṅka॒viṃ-vi~॒śpati॒gṃ॒ śaśva̭tīnām |
ni॒tośa̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-ñca̭rṣaṇī॒nām || 25 ||
pretī̭ṣaṇimi॒ṣaya̭nta-mpāva॒kam | rāja̭ntama॒gniṃ-ya~̭ja॒tagṃ ra̭yī॒ṇām || so a̭gna īje śaśa॒me ca॒ martaḥ̭ | yasta॒ āna̭ṭ-thsa॒midhā̭ ha॒vyadā̭tim |
ya āhṷti॒-mpari॒ vedā॒ namo̭bhiḥ | viśvethsa vā॒mā da̭dhate॒ tvotaḥ̭ || a॒smā ṷ te॒ mahi̭ ma॒he vi̭dhema | namo̭bhiragne sa॒midho॒ta ha॒vyaiḥ |
vedī̭ sūno sahaso gī॒rbhiru॒kthaiḥ |
ā tḙ bha॒drāyāgṃ̭ suma॒tau ya̭tema || 26 ||
ā yasta॒tantha॒ roda̭sī॒ vi bhā॒sā | śravo̭bhiśca śrava॒sya̭starṷtraḥ | bṛ॒hadbhi॒-rvājai॒-ssthavi̭rebhira॒sme | re॒vadbhi̭ragne vita॒raṃ-vi~bhā̭hi ||
nṛ॒vadva̭so॒ sada॒middhe᳚hya॒sme | bhūri̭ to॒kāya॒ tana̭yāya pa॒rśvaḥ | pū॒rvīriṣo̭ bṛha॒tīrā॒re a̭ghāḥ | a॒sme bha॒drā sau᳚śrava॒sāni̭ santu ||
pu॒rūṇya̭gne puru॒dhā tvā॒yā | vasṷ̄ni rājan-va॒sutā̭te aśyām | pu॒rūṇi॒ hi tve pṷruvāra॒ santi̭ |
agne॒ vasṷ vidha॒te rāja̭ni॒ tve || 27 ||
(jā॒gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gma॒n - mānṷṣāṇāṃ - carṣaṇī॒nāṃ - ~ya̭te - māśyā॒-ndve ca̭) (a. 10)
anuvākaṃ 11 - havirvanaspatisviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā bha̭ratagṃ śikṣataṃ-va~jrabāhū |
a॒smāgṃ i̭ndrāgnī avata॒gṃ॒ śacī̭bhiḥ |
i॒me nu te ra॒śmaya॒-ssūrya̭sya |
yebhiḥ̭ sapi॒tva-mpi॒taro̭ na॒ āyanṋ ||
hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya ha॒viṣa॒ āttā̭ma॒dya | ma॒ddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pu॒rā dveṣo᳚bhyaḥ | pu॒rā paurṷṣeyyā gṛ॒bhaḥ | ghastā᳚nnū॒nam || 28 ||
ghā॒se a̭jrāṇāṃ॒-ya~va̭saprathamānām | su॒matkṣa̭rāṇāgṃ śa॒tarṷdriyāṇām |
a॒gni॒ṣvā॒ttānā॒-mpīvo̭pavasanānām |
pā॒rśva॒ta-śśro̭ṇi॒ta-śśi̭tāma॒ta ṷthsāda॒taḥ | aṅgā̭daṅgā॒dava̭ttānām | kara̭ta e॒vendrā॒gnī | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
de॒vebhyo̭ vanaspate ha॒vīgṃṣi̭ |
hira̭ṇyaparṇa pra॒diva̭ste॒ artha᳚m || 29 ||
pra॒da॒kṣi॒ṇi-dra̭śa॒nayā̭ ni॒yūya̭ | ṛ॒tasya̭ vakṣi pa॒thibhī॒ raji̭ṣṭhaiḥ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭ma॒bhi hi | pi॒ṣṭata̭mayā॒ rabhi̭ṣṭhayā raśa॒nayā-''dhi̭ta |
yatre᳚ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
yatra॒ vana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
yatra̭ de॒vānā̭mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni | yatrā॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
tatrai॒ta-mpra॒stu-tyḙvo-pa॒stutyḙvo॒pāva̭srakṣat |
rabhī̭yāgṃ samiva kṛ॒tvī || 30 ||
kara̭de॒va-nde॒vo vana॒spatiḥ̭ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || pi॒prī॒hi de॒vāgṃ ṷśa॒to ya̭viṣṭha | vi॒dvāṃ ṛ॒tūgṃr-ṛ̭tupate yaje॒ha |
ye daivyā̭ ṛ॒tvija॒stebhi̭ragne |
tvagṃ hotṝ̭ṇāma॒syāya̭jiṣṭhaḥ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m |
ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || 31 ||
(nū॒na - marthaṃ̭ - kṛ॒tvī - pāthāgṃ̭si sa॒pta ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12 - teṣāmeva yājyāḥ
upo̭ha॒ yadvi॒dathaṃ̭-vā~॒jino॒ gūḥ | gī॒rbhi-rviprāḥ॒ prama̭ti-mi॒cchamā̭nāḥ | a॒rvanto॒ na kāṣṭhā॒-nnakṣa̭māṇāḥ | i॒ndrā॒gnī johṷvato॒ nara॒ste ||
vana̭spate raśa॒nayā̭-'bhi॒dhāya̭ | pi॒ṣṭata̭mayā va॒yunā̭ni vi॒dvān | vaha̭ deva॒trā di̭dhiṣo ha॒vīgṃṣi̭ | pra ca̭ dā॒tāra̭ma॒mṛtḙṣu vocaḥ || a॒gnigg svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m | ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni || 32 ||
ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | agne॒ yada॒dya vi॒śo a̭ddhvarasya hotaḥ |
pāva̭ka śoce॒ veṣṭvagṃ hi yajvā᳚ |
ṛ॒tā ya̭jāsi mahi॒nā vi ya-dbhūḥ |
ha॒vyā va̭ha yaviṣṭha॒ yā tḙ a॒dya || 33 ||
(dhāmā̭ni॒ - bhureka̭-ñca) (a. 12)
anuvākaṃ 13 - anūyājapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒va-nde॒vai-ssyā-thsu॒vīraṃ̭-vī~॒rairvasto᳚-rvṛ॒jyetā॒ktoḥ prabhri̭-ye॒tātya॒nyān-rā॒yā ba॒r॒hiṣma̭to madema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vī-rdvāraḥ̭ saṅghā॒te vi॒ḍvīryāma̭ñchithi॒rā dhru॒vā de॒vahṷ̄tau va॒thsa
ī̭menā॒starṷṇa॒ āmi̭mīyāt-kumā॒ro vā॒ nava̭jāto॒ mainā॒ arvā̭ re॒ṇuka̭kāṭaḥ॒ pṛṇa̭gvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā-'dyā॒smin. ya॒jñe pra̭ya॒tya̭hvetā॒mapi̭ nū॒na-ndaivī॒rviśaḥ॒ prāyā̭siṣṭā॒gṃ॒ suprī̭te॒ sudhi̭te vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī joṣṭrī॒ vasṷdhitī॒ yayo̭ra॒nyā-'ghā dveṣāgṃ̭si yu॒yava॒dā-'nyā va̭kṣa॒-dvasu॒ vāryā̭ṇi॒ yaja̭mānāya vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ iṣa॒mūrja̭ma॒nyā va̭kṣa॒thsagdhi॒gṃ॒ sapī̭tima॒nyā navḙna॒ pūrva॒-ndaya̭mānā॒-ssyāma̭ purā॒ṇena॒ nava॒-ntāmūrja̭mū॒rjāhṷtī ū॒rjaya̭māne adhātāṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā॒ neṣṭā̭rā॒ potā̭rā ha॒tāgha̭śagṃsā-vābha॒radva̭sū vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīriḍā॒ sara̭svatī॒ bhāra̭tī॒ dyā-mbhāra̭tyādi॒tyai-ra̭spṛkṣa॒-thsara̭svatī॒magṃ ru॒drai-rya॒jñamā̭vī-di॒haiveḍa̭yā॒ vasṷmatyā
sadha॒māda̭-mmadema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ ||
de॒vo narā॒śagṃsa̭-striśī॒r॒ṣā ṣa̭ḍa॒kṣa-śśa॒tamidḙnagṃ śitipṛ॒ṣṭhā āda̭dhati sa॒hasra̭mī॒-mprava̭hanti mi॒trāvaru॒ṇeda̭sya ho॒tramarha̭to॒
bṛha॒spatiḥ̭ sto॒trama॒śvinā ''ddhva̭ryavaṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo vana॒spati̭-rva॒r॒ṣaprā̭vā ghṛ॒tani̭rṇi॒g-dyā-
magre॒ṇāspṛ̭kṣa॒dā-'ntari̭kṣa॒-mmaddhyḙnāprāḥ pṛthi॒vī-mupa̭reṇādṛgṃhī-dvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nni॒dhe dhā̭si॒ pracyṷtīnā॒ma-pra̭cyuta-nnikāma॒dhara̭ṇa-mpuruspā॒r॒haṃ-ya~śa̭svade॒nā ba॒r॒hiṣā॒-'nyā ba॒r॒hīgṣya॒bhiṣyā̭ma vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-thsu॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒vi-ssa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā॒ hotṷr-hotu॒rāya̭jīyā॒nagne॒ yān-de॒vānayā॒ḍyāgṃ api̭pre॒rye tḙ ho॒tre ama̭thsata॒ tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mā-ndi॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒magg
svi̭ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhū᳚rvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi॒ yaja̭ || 34 ||
(yajaika̭-ñca) (a. 13)
anuvākaṃ 14 - anūyājayājyāḥ
de॒va-mba॒r॒hiḥ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu |
de॒vīrdvāraḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu | de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vī joṣṭrī᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām |
de॒vī ū॒rjāhṷtī | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām || 35 ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vīsti॒sra-sti॒sro de॒vīḥ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu |
de॒vo narā॒śagṃsaḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒vo vana॒spatiḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu || 36 ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | su॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒viḥ | sa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā᳚ | hotṷr-hotu॒rāya̭jīyān |
agne॒ yānde॒vānayā᳚ṭ | yāgṃ api̭preḥ | ye tḙ ho॒tre ama̭thsata | tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mām | di॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒mam | svi॒ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhūḥ᳚ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi̭ || 37 ||
(vī॒tāṃ॒ - ~ve॒tva - bhū॒reka̭-ñca) (a. 14)
anuvākaṃ 15 - sūktavākapraiṣāḥ
a॒gnima॒dya hotā̭ramavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭mānaḥ॒ paca̭-npa॒ktīḥ paca̭-npuro॒ḍāśaṃ̭
ba॒ddhna-nni̭ndrā॒gnibhyā॒-ñchāgagṃ̭ sūpa॒sthā a॒dya de॒vo vana॒spati̭-rabhava-dindrā॒gnibhyā॒-ñchāge॒nāgha̭stā॒-nta-mmḙda॒staḥ prati̭ paca॒tā-'gra̭bhīṣṭā॒mavī̭vṛdhetā-mpuro॒ḍāśḙna॒ tvāma॒dyarṣa̭ ārṣeyarṣīṇā-nnapādavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭māno ba॒hubhya॒ ā saṅga̭tebhya e॒ṣa mḙ de॒veṣu॒ vasu॒ vāryā ya̭kṣyata॒ iti॒ tā yā
de॒vā dḙva॒-dānā॒nyadu॒stānya̭smā॒ ā ca॒ śāsvā ca̭ gurasveṣi॒taśca̭ hota॒rasi̭ bhadra॒vācyā̭ya॒ preṣi̭to॒ mānṷṣa-ssūktavā॒kāya̭ sū॒ktā brṷ̄hi || 38 ||
(a॒gnima॒dyaika᳚m) (a. 15)
(a॒ñjanti॒ - hotā̭ yakṣa॒th - sami̭dvo a॒dyā - gni - rajai॒-d- daivyā̭ - ju॒ṣas - vā vṛ̭trahaṇā - gī॒rbhi - stvagg hyā - bha̭rata॒ - mupo̭ha॒ ya-d- de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒vaṃ - de॒va-mba॒r॒hi - ra॒gnima॒dya pañca̭daśa)
(a॒ñjan - tyu॒pāva̭sṛja॒n - nānyā yu॒vat - kara̭de॒va ma॒ṣṭātrigṃ̭śat)
(a॒ñjanti̭ - sū॒ktā brṷ̄hi)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे तृतीयाष्टके षष्ठः प्रपाठकः - पशुहौत्रम्
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
अनुवाकं 1 - यूपसंस्काराः
अ॒ञ्जन्ति॒ त्वाम॑द्ध्व॒रे दे॑व॒यन्तः॑ । वन॑स्पते॒ मधु॑ना॒ दैव्ये॑न । यदू॒र्ध्वस्ति॑ष्ठा॒-द्द्रवि॑णे॒ह ध॑त्तात् । यद्वा॒ क्षयो॑ मा॒तुर॒स्या उ॒पस्थे᳚ ॥ उच्छ्र॑यस्व वनस्पते । वर्ष्म॑-न्पृथि॒व्या अधि॑ । सुमि॑ती मी॒यमा॑नः ।
वर्चो॑धा य॒ज्ञवा॑हसे ॥ समि॑द्धस्य॒ श्रय॑माणः पु॒रस्ता᳚त् । ब्रह्म॑ वन्वा॒नो अ॒जरग्ं॑ सु॒वीर᳚म् ॥ 1 ॥
आ॒रे अ॒स्मदम॑ति॒-म्बाध॑मानः । उच्छ्र॑यस्व मह॒ते सौभ॑गाय ॥ ऊ॒र्ध्व ऊ॒षुण॑ ऊ॒तये᳚ । तिष्ठा॑ दे॒वो न स॑वि॒ता । ऊ॒र्ध्वो वाज॑स्य॒ सनि॑ता॒ यद॒ञ्जिभिः॑ । वा॒घद्भि॑-र्वि॒ह्वया॑महे ॥
ऊ॒र्ध्वो नः॑ पा॒ह्यग्ंह॑सो॒ नि के॒तुना᳚ । विश्व॒ग्ं॒ सम॒त्रिण॑-न्दह ।
कृ॒धी न॑ ऊ॒र्ध्वाञ्च॒ रथा॑य जी॒वसे᳚ ।
वि॒दा दे॒वेषु॑ नो॒ दुवः॑ ॥ 2 ॥
जा॒तो जा॑यते सुदिन॒त्वे अह्ना᳚म् । सम॒र्य आ वि॒दथे॒ वर्ध॑मानः । पु॒नन्ति॒ धीरा॑ अ॒पसो॑ मनी॒षा । दे॒व॒या विप्र॒ उदि॑यर्ति॒ वाच᳚म् ॥ युवा॑ सु॒वासाः॒ परि॑वीत॒ आगा᳚त् । स उ॒ श्रेया᳚-न्भवति॒ जाय॑मानः ।
त-न्धीरा॑सः क॒वय॒ उन्न॑यन्ति । स्वा॒धियो॒ मन॑सा देव॒यन्तः॑ ॥ पृ॒थु॒पाजा॒ अम॑र्त्यः । घृ॒तनि॑र्णि॒ख्-स्वा॑हुतः ॥ 3 ॥
अ॒ग्नि-र्य॒ज्ञस्य॑ हव्य॒वाट् ॥ तग्ं स॒बाधो॑ य॒तस्रु॑चः । इ॒त्था धि॒या य॒ज्ञव॑न्तः । आच॑क्रुर॒ग्नि-मू॒तये᳚ ॥ त्वं-वँरु॑ण उ॒त मि॒त्रो अ॑ग्ने । त्वां-वँ॑र्धन्ति म॒तिभि॒-र्वसि॑ष्ठाः ।
त्वे वसु॑ सुषण॒नानि॑ सन्तु ।
यू॒य-म्पा॑त स्व॒स्तिभि॒-स्सदा॑ नः ॥ 4 ॥
(सु॒वीरं॒ - दुवः॒ - स्वा॑हुतो॒ - +-ऽष्टौ च॑) (अ. 1)
अनुवाकं 2 - प्रयाजविषया मैत्रावरुणप्रैषाः
होता॑ यक्षद॒ग्निग्ं स॒मिधा॑ सुष॒मिधा॒ समि॑द्ध॒-न्नाभा॑ पृथि॒व्या-स्स॑ग॒न्थे वा॒मस्य॑ ।
वर्ष्म॑न्दि॒व इ॒डस्प॒दे वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्ष॒त्-तनू॒नपा॑त॒-मदि॑ते॒-र्गर्भ॒-म्भुव॑नस्य गो॒पाम् । मद्ध्वा॒-ऽद्य दे॒वो दे॒वेभ्यो॑ देव॒याना᳚न्प॒थो अ॑नक्तु॒ वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्ष॒-न्नरा॒शग्ंस॑-न्नृश॒स्त्र-न्नॄग्ंः प्र॑णेत्रम् । गोभि॑-र्व॒पावा॒न्-थ्स्या-द्वी॒रै-श्शक्ती॑वा॒न्-रथैः᳚ प्रथम॒यावा॒ हिर॑ण्यैश्च॒न्द्री वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्षद॒ग्निमि॒ड ई॑डि॒तो दे॒वो दे॒वाग्ं आव॑क्ष-द्दू॒तो ह॑व्य॒वाडमू॑रः ।
उपे॒मं-यँ॒ज्ञमुपे॒मा-न्दे॒वो दे॒वहू॑तिमवतु॒ वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ होता॑ यक्ष-द्ब॒र्॒हि-स्सु॒ष्टरी॒मोर्ण॑म्रदा अ॒स्मिन्. य॒ज्ञे वि च॒ प्र च॑ प्रथताग् स्वास॒स्थ-न्दे॒वेभ्यः॑ ।
एमे॑नद॒द्य वस॑वो रु॒द्रा आ॑दित्या-स्स॑दन्तु प्रि॒यमिन्द्र॑स्यास्तु॒ वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥ 5 ॥
होता॑ यक्ष॒-द्दुर॑ ऋ॒ष्वाः क॑व॒ष्यो-ऽको॑षधावनी॒-रुदाता॑भि॒-र्जिह॑तां॒-विँ पक्षो॑भि-श्श्रयन्ताम् । सु॒प्रा॒य॒णा अ॒स्मिन्. य॒ज्ञे विश्र॑यन्ता-मृता॒वृधो॑ वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्षदु॒षासा॒नक्ता॑ बृह॒ती सु॒पेश॑सा॒ नॄग्ंः पति॑भ्यो॒ योनि॑-ङ्कृण्वा॒ने ।
स॒ग्ग्॒स्मय॑माने॒ इन्द्रे॑ण दे॒वैरेद-म्ब॒र्॒हि-स्सी॑दतां-वीँ॒तामाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्ष॒-द्दैव्या॒ होता॑रा म॒न्द्रा पोता॑रा क॒वी प्रचे॑तसा ।
स्वि॑ष्टम॒द्यान्यः क॑रदि॒षा स्व॑भिगूर्तम॒न्य ऊ॒र्जा सत॑वसे॒मं-यँ॒ज्ञ-न्दि॒वि दे॒वेषु॑ धत्तां-वीँ॒तामाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्षत्-ति॒स्रो दे॒वीर॒पसा॑म॒पस्त॑मा॒ अच्छि॑द्र-म॒द्येदमप॑-स्तन्वताम् ।
दे॒वेभ्यो॑ दे॒वी-र्दे॒वमपो॑ वि॒यन्त्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्ष॒त्-त्वष्टा॑र॒-मचि॑ष्टु॒मपा॑कग्ं रेतो॒धां-विँश्र॑वसं-यँशो॒धाम् ।
पु॒रु॒रूप॒मका॑मकर्शनग्ं सु॒पोषः॒ पोषै॒-स्स्या-थ्सु॒वीरो॑ वी॒रै-र्वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्ष॒-द्वन॒स्पति॑-मु॒पाव॑स्रक्षद्धि॒यो जो॒ष्टारग्ं॑ श॒शम॒न्नरः॑ ।
स्वदा॒-थ्स्वधि॑तिर्-ऋतु॒था-ऽद्य दे॒वो दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्या-ऽवा॒ड्-वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ ॥
होता॑ यक्षद॒ग्निग्ग् स्वाहा-ऽऽज्य॑स्य॒ स्वाहा॒ मेद॑स॒-स्स्वाहा᳚ स्तो॒काना॒ग्॒ स्वाहा॒ स्वाहा॑ कृतीना॒ग्॒ स्वाहा॑ ह॒व्यसू᳚क्तीनाम् ।
स्वाहा॑ दे॒वाग्ं आ᳚ज्य॒पान्-थ्स्वाहा॒-ऽग्निग्ं हो॒त्राज्जु॑षा॒णा अग्न॒ आज्य॑स्य वियन्तु॒ होत॒र्यज॑ ॥ 6 ॥
(प्रि॒यमिन्द्र॑स्यास्तु॒ वेत्वाज्य्॑स्य॒ होत॒र्यज॑ - सु॒वीरो॑ वी॒रै-र्वेत्वाज्य॑स्य॒ होत॒र्यज॑ च॒त्वारि॑ च) (अ. 2)
(अ॒ग्नि-न्तनू॒नपा॑त॒-न्नरा॒शग्ंस॑म॒ग्निमि॒ड ई॑डि॒तो ब॒र्॒हिर्दुर॑ उ॒षासा॒नक्ता॒ दैव्या॑ ति॒स्रस्त्वष्टा॑रं॒-वँन॒स्पति॑म॒ग्निम् )
(पञ्च॒ वेत्वेको॑ वि॒यन्तु॒ द्विर्वी॒तामेको॑ वि॒यन्तु॒ द्विर्वेत्वेको॑ वियन्तु॒ होत॒र्यज॑)
अनुवाकं 3 - आप्रिय प्रयाजानां-याँज्याः
समि॑द्धो अ॒द्य मनु॑षो दुरो॒णे । दे॒वो दे॒वान्. य॑जसि जातवेदः । आ च॒ वह॑ मित्रमह-श्चिकि॒त्वान् । त्व-न्दू॒तः क॒विर॑सि॒ प्रचे॑ताः ॥ तनू॑नपात्प॒थ ऋ॒तस्य॒ यानान्॑ । मद्ध्वा॑ सम॒ञ्जन्-थ्स्व॑दया सुजिह्व ।
मन्मा॑नि धी॒भिरु॒त य॒ज्ञमृ॒न्धन्न् । दे॒व॒त्रा च॑ कृणुह्यद्ध्व॒र-न्नः॑ ॥ नरा॒शग्ंस॑स्य महि॒मान॑मेषाम् । उप॑स्तोषाम यज॒तस्य॑ य॒ज्ञैः ॥ 7 ॥
ते सु॒क्रत॑व॒-श्शुच॑यो धिय॒धांः । स्वद॑न्तु दे॒वा उ॒भया॑नि ह॒व्या ॥ आ॒जुह्वा॑न॒ ईड्यो॒ वन्द्य॑श्च । आया᳚ह्यग्ने॒ वसु॑भि-स्स॒जोषाः᳚ ।
त्व-न्दे॒वाना॑मसि यह्व॒ होता᳚ । स ए॑नान्. यक्षीषि॒तो यजी॑यान् ॥ प्रा॒चीन॑-म्ब॒र्॒हिः प्र॒दिशा॑ पृथि॒व्याः । वस्तो॑र॒स्या वृ॑ज्यते॒ अग्रे॒ अह्ना᳚म् ।
व्यु॑ प्रथते वित॒रं-वँरी॑यः । दे॒वेभ्यो॒ अदि॑तये स्यो॒नम् ॥ 8 ॥
व्यच॑स्वतीरुर्वि॒या विश्र॑यन्ताम् । पति॑भ्यो॒ नजन॑य॒-श्शुम्भ॑मानाः । देवी᳚र्द्वारो बृहती-र्विश्वमिन्वाः । दे॒वेभ्यो॑ भवथ सुप्राय॒णाः ॥ आ सु॒ष्वय॑न्ती यज॒ते उपा॑के । उ॒षासा॒नक्ता॑ सदता॒-न्नि योनौ᳚ ।
दि॒व्ये योष॑णे बृह॒ती सु॑रु॒क्मे । अधि॒ श्रियग्ं॑ शुक्र॒पिश॒-न्दधा॑ने ॥ दैव्या॒ होता॑रा प्रथ॒मा सु॒वाचा᳚ । मिमा॑ना य॒ज्ञ-म्मनु॑षो॒ यज॑द्ध्यै ॥ 9 ॥
प्र॒चो॒दय॑न्ता वि॒दथे॑षु का॒रू । प्रा॒चीन॒-ञ्ज्योतिः॑ प्र॒दिशा॑ दि॒शन्ता᳚ ॥ आनो॑ य॒ज्ञ-म्भार॑ती॒ तूय॑मेतु । इडा॑ मनु॒ष्वदि॒ह चे॒तय॑न्ती । ति॒स्रो दे॒वी-र्ब॒र्॒हिरेदग्ग् स्यो॒नम् । सर॑स्वती॒ स्वप॑स-स्सदन्तु ॥
य इ॒मे द्यावा॑पृथि॒वी जनि॑त्री । रू॒पैरपिग्ं॑श॒-द्भुव॑नानि॒ विश्वा᳚ । तम॒द्य हो॑तरिषि॒तो यजी॑यान् ।
दे॒व-न्त्वष्टा॑रमि॒ह य॑क्षि वि॒द्वान् ॥ 10 ॥
उ॒पाव॑सृज॒त्-त्मन्या॑ सम॒ञ्जन्न् । दे॒वाना॒-म्पाथ॑ ऋतु॒था ह॒वीग्ंषि॑ । वन॒स्पतिः॑ शमि॒ता दे॒वो अ॒ग्निः । स्वद॑न्तु ह॒व्य-म्मधु॑ना घृ॒तेन॑ ॥
स॒द्यो जा॒तो व्य॑मिमीत य॒ज्ञम् । अ॒ग्नि-र्दे॒वाना॑-मभवत्-पुरो॒गाः । अ॒स्य होतुः॑ प्र॒दिश्यृ॒तस्य॑ वा॒चि ।
स्वाहा॑कृतग्ं ह॒विर॑दन्तु दे॒वाः ॥ 11 ॥
(य॒ज्ञैः - स्यो॒नं - ँयज॑द्ध्यै - वि॒द्वान॒ - +ष्टौ च॑) (अ. 3)
अनुवाकं 4 - पर्यग्निकरणीया ऋचः
अ॒ग्निर्-होता॑ नो अद्ध्व॒रे । वा॒जी सन्-परि॑णीयते ।
दे॒वो दे॒वेषु॑ य॒ज्ञियः॑ ॥ परि॑ त्रिवि॒ष्ट्य॑द्ध्व॒रम् । यात्य॒ग्नी र॒थीरि॑व । आ दे॒वेषु॒ प्रयो॒ दध॑त् ॥ परि॒ वाज॑पतिः क॒विः । अ॒ग्निर्-ह॒व्या न्य॑क्रमीत् ।
दध॒-द्रत्ना॑नि दा॒शुषे᳚ ॥ 12 ॥
(अ॒ग्निर्-होता॑ नो॒ नव॑) (अ. 4)
अनुवाकं 5 - मैत्रावरुणप्रैषः
अजै॑द॒ग्निः । अस॑न॒द्वाज॒-न्नि । दे॒वो दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्या-ऽवा᳚ट् । प्राञ्जो॑भिर्-हिन्वा॒नः ।
धेना॑भिः॒ कल्प॑मानः । य॒ज्ञस्यायुः॑ प्रति॒रन्न् ।
उप॒ प्रेष्य॑ होतः । ह॒व्या दे॒वेभ्यः॑ ॥ 13 ॥
(अजै॑द॒ष्टौ) (अ. 5)
अनुवाकं 6 - होतुरध्रिगुप्रैषः
दैव्या᳚-श्शमितार उ॒त म॑नुष्या॒ आर॑भद्ध्वम् । उप॑ नयत॒ मेद्ध्या॒ दुरः॑ । आ॒शासा॑ना॒ मेध॑पतिभ्या॒-म्मेध᳚म् । प्रास्मा॑ अ॒ग्नि-म्भ॑रत । स्तृ॒णी॒त ब॒र्॒हिः । अन्वे॑न-म्मा॒ता म॑न्यताम् । अनु॑ पि॒ता ।
अनु॒ भ्राता॒ सग॑र्भ्यः । अनु॒ सखा॒ सयू᳚थ्यः ॥
उ॒दी॒चीनाग्ं॑ अस्य प॒दो निध॑त्तात् ॥ 14 ॥
सूर्य॒-ञ्चक्षु॑र्गमयतात् । वात॑-म्प्रा॒णम॒न्व-व॑सृजतात् । दिश॒-श्श्रोत्र᳚म् । अ॒न्तरि॑क्ष॒मसु᳚म् । पृ॒थि॒वीग्ं शरी॑रम् । ए॒क॒धा-ऽस्य॒ त्वच॒माच्छ्य॑तात् । पु॒रा नाभ्या॑ अपि॒शसो॑ व॒पामुत्खि॑दतात् । अ॒न्तरे॒वोष्माणं॑-वाँरयतात् । श्ये॒नम॑स्य॒ वक्षः॑ कृणुतात् । प्र॒शसा॑ बा॒हू ॥ 15 ॥
श॒ला दो॒षणी᳚ । क॒श्यपे॒वाग्ंसा᳚ । अच्छि॑द्रे॒ श्रोणी᳚ ।
क॒वषो॒रू स्रे॒कप॑र्णा-ऽष्ठी॒वन्ता᳚ । षड्विग्ं॑शतिरस्य॒ वङ्क्र॑यः ।
ता अ॑नु॒ष्ठ्योच्च्या॑वयतात् । गात्र॑-ङ्गात्रम॒स्यानू॑न-ङ्कृणुतात् । ऊ॒व॒द्ध्य॒गो॒ह-म्पार्थि॑व-ङ्खनतात् । अ॒स्ना रक्ष॒-स्सग्ंसृ॑जतात् ।
व॒नि॒ष्ठुम॑स्य॒ मा रा॑विष्ट ॥ 16 ॥
उरू॑क॒-म्मन्य॑मानाः ॥ नेद्व॑स्तो॒के तन॑ये । रवि॑ता॒ रव॑च्छमितारः । अद्ध्रि॑गो शमी॒द्ध्वम् । सु॒शमि॑ शमीद्ध्वम् । श॒मी॒द्ध्व-म॑द्ध्रिगो ॥
अद्ध्रि॑गु॒श्चापा॑पश्च । उ॒भौ दे॒वानाग्ं॑ शमि॒तारौ᳚ । तावि॒म-म्प॒शुग्ग् श्र॑पयता-म्प्रवि॒द्वाग्ंसौ᳚ ।
यथा॑ यथा-ऽस्य॒ श्रप॑ण॒-न्तथा॑तथा ॥ 17 ॥
[ध॒त्ता॒-द्- बा॒हू - मा रा॑विष्ट॒ - तथा॑तथा ] (अ. 6)
अनुवाकं 7 - स्तोकविषय-म्मैत्रावरुणानुवचनम्
जु॒षस्व॑ स॒प्रथ॑स्तमम् । वचो॑ दे॒वफ्स॑रस्तमम् ।
ह॒व्या जुह्वा॑न आ॒सनि॑ ॥ इ॒म-न्नो॑ य॒ज्ञम॒मृते॑षु धेहि । इ॒मा ह॒व्या जा॑तवेदो जुषस्व । स्तो॒काना॑मग्ने॒ मेद॑सो घृ॒तस्य॑ । होतः॒ प्राशा॑न प्रथ॒मो नि॒षद्य॑ ॥ घृ॒तव॑न्तः पावक ते ।
स्तो॒कास्श्चो॑तन्ति॒ मेद॑सः । स्वध॑र्म-न्दे॒ववी॑तये ॥ 18 ॥
श्रेष्ठ॑-न्नो धेहि॒ वार्य᳚म् ॥ तुभ्यग्ग्॑ स्तो॒का घृ॑त॒श्चुतः॑ । अग्ने॒ विप्रा॑य सन्त्य । ऋषि॒-श्श्रेष्ठ॒-स्समि॑द्ध्यसे । य॒ज्ञस्य॑ प्रावि॒ता भ॑व ॥
तुभ्यग्ग्॑ श्चोतन्त्यद्ध्रिगो शचीवः । स्तो॒कासो॑ अग्ने॒ मेद॑सो घृ॒तस्य॑ । क॒वि॒श॒स्तो बृ॑ह॒ता भा॒नुना-ऽऽगाः᳚ । ह॒व्या जु॑षस्व मेधिर ॥
ओजि॑ष्ठ-न्ते मद्ध्य॒तो मेद॒ उद्भृ॑तम् । प्रते॑ व॒य-न्द॑दामहे । श्चोत॑न्ति ते वसो स्तो॒का अधि॑ त्व॒चि ।
प्रति॒ तान्दे॑व॒शो वि॑हि ॥ 19 ॥
(दे॒ववी॑तय॒-उद्भृ॑त॒-न्त्रीणि॑ च) (अ. 7)
अनुवाकं 8 - वपा पुरोडाशस्विष्टकृता-म्पुरोनुवाक्याः प्रैषाश्च
आ वृ॑त्रहणा वृत्र॒हभि॒-श्शुष्मैः᳚ । इन्द्र॑ या॒त-न्नमो॑भिरग्ने अ॒र्वाक् । यु॒वग्ं राधो॑भि॒रक॑वेभिरिन्द्र । अग्ने॑ अ॒स्मे भ॑वतमुत्त॒मेभिः॑ ॥ होता॑ यक्षदिन्द्रा॒ग्नी । छाग॑स्य व॒पाया॒ मेद॑सः । जु॒षेताग्ं॑ ह॒विः । होत॒र्यज॑ ॥ वि ह्यख्य॒-न्मन॑सा॒ वस्य॑ इ॒च्छन्न् । इन्द्रा᳚ग्नी ज्ञा॒स उ॒त वा॑ सजा॒तान् ॥ 20 ॥
नान्या यु॒वत्प्रम॑तिरस्ति॒ मह्य᳚म् । स वा॒-न्धियं॑-वाँज॒यन्ती॑मतक्षम् ॥ होता॑ यक्षदिन्द्रा॒ग्नी । पु॒रो॒डाश॑स्य जु॒षेताग्ं॑ ह॒विः । होत॒र्यज॑ ॥
त्वामी॑डते अजि॒र-न्दू॒त्या॑य । ह॒विष्म॑न्त॒-स्सद॒मि-न्मानु॑षासः । यस्य॑ दे॒वैरास॑दो ब॒र्॒हिर॑ग्ने । अहा᳚न्यस्मै सु॒दिना॑ भवन्तु ॥ होता॑ यक्षद॒ग्निम् । पु॒रो॒डाश॑स्य जु॒षताग्ं॑ ह॒विः ।
होत॒र्यज॑ ॥ 21 ॥
(स॒जा॒ता - न॒ग्नि-न्द्वे च॑) (अ. 8)
अनुवाकं 9 - तेषामेव याज्याः
गी॒र्भिर्विप्रः॒ प्रम॑तिमि॒च्छमा॑नः । ई॒॑ र॒यिं-यँ॒शस॑-म्पूर्व॒भाज᳚म् । इन्द्रा᳚ग्नी वृत्रहणा सुवज्रा । प्रणो॒ नव्ये॑भिस्तिरत-न्दे॒ष्णैः ॥ माच्छे᳚द्म र॒श्मीग्ंरिति॒ नाध॑मानाः । पि॒तृ॒णाग्ं शक्ती॑रनु॒ यच्छ॑मानाः । इ॒न्द्रा॒ग्निभ्या॒-ङ्कं-वृँष॑णो मदन्ति । ता ह्यद्री॑ धि॒षणा॑या उ॒पस्थे᳚ ॥
अ॒ग्निग्ं सु॑दी॒तिग्ं सु॒दृश॑-ङ्गृ॒णन्तः॑ ।
न॒म॒स्याम॒स्त्वेड्य॑-ञ्जातवेदः ।
त्वा-न्दू॒तम॑र॒तिग्ं ह॑व्य॒वाह᳚म् ।
दे॒वा अ॑कृण्व-न्न॒मृत॑स्य॒ नाभि᳚म् ॥ 22 ॥
(जा॒त॒वे॒दो॒ द्वे च॑) (अ. 9)
अनुवाकं 10 - मनोतासूक्तम्
त्वग्ग् ह्य॑ग्ने प्रथ॒मो म॒नोता᳚ । अ॒स्या धि॒यो अभ॑वो दस्म॒ होता᳚ । त्वग्ं सीं᳚-वृँष-न्नकृणो-र्दु॒ष्टरी॑तु । सहो॒ विश्व॑स्मै॒ सह॑से॒ सह॑द्ध्यै ॥ अधा॒ होता॒ न्य॑सीदो॒ यजी॑यान् । इ॒डस्प॒द इ॒षय॒न्नीड्य॒-स्सन्न् । त-न्त्वा॒ नरः॑ प्रथ॒म-न्दे॑व॒यन्तः॑ । म॒हो रा॒ये चि॒तय॑न्तो॒ अनु॑ ग्मन्न् ॥ वृ॒तेव॒ यन्त॑-म्ब॒हुभि॑-र्वस॒व्यैः᳚ ।
त्वे र॒यि-ञ्जा॑गृ॒वाग्ंसो॒ अनु॑ ग्मन्न् ॥ 23 ॥
रुश॑न्तम॒ग्नि-न्द॑र्श॒त-म्बृ॒हन्त᳚म् । व॒पाव॑न्तं-विँ॒श्वहा॑ दीदि॒वाग्ंस᳚म् ॥ प॒द-न्दे॒वस्य॒ नम॑सा वि॒यन्तः॑ । श्र॒व॒स्यव॒-श्श्रव॑ आप॒न्नमृ॑क्तम् ।
नामा॑नि चि-द्दधिरे य॒ज्ञिया॑नि । भ॒द्राया᳚-न्ते रणयन्त॒ सन्दृ॑ष्टौ ॥ त्वां-वँ॑र्धन्ति क्षि॒तयः॑ पृथि॒व्याम् । त्वग्ं राय॑ उ॒भया॑सो॒ जना॑नाम् ।
त्व-न्त्रा॒ता त॑रणे॒ चेत्यो॑ भूः ।
पि॒ता मा॒ता सद॒मि-न्मानु॑षाणाम् ॥ 24 ॥
स प॒र्येण्य॒-स्स प्रि॒यो वि॒क्ष्व॑ग्निः । होता॑ म॒न्द्रो निष॑सादा॒ यजी॑यान् । त-न्त्वा॑ व॒य-न्दम॒ आ दी॑दि॒वाग्ंस᳚म् । उप॑ज्ञु॒बाधो॒ नम॑सा सदेम ॥
त-न्त्वा॑ व॒यग्ं सु॒धियो॒ नव्य॑मग्ने । सु॒म्ना॒यव॑ ईमहे देव॒यन्तः॑ । त्वं-विँशो॑ अनयो॒ दीद्या॑नः । दि॒वो अ॑ग्ने बृह॒ता रो॑च॒नेन॑ ॥
वि॒शा-ङ्क॒विं-विँ॒श्पति॒ग्ं॒ शश्व॑तीनाम् ।
नि॒तोश॑नं-वृँष॒भ-ञ्च॑र्षणी॒नाम् ॥ 25 ॥
प्रेती॑षणिमि॒षय॑न्त-म्पाव॒कम् । राज॑न्तम॒ग्निं-यँ॑ज॒तग्ं र॑यी॒णाम् ॥ सो अ॑ग्न ईजे शश॒मे च॒ मर्तः॑ । यस्त॒ आन॑ट्-थ्स॒मिधा॑ ह॒व्यदा॑तिम् ।
य आहु॑ति॒-म्परि॒ वेदा॒ नमो॑भिः । विश्वेथ्स वा॒मा द॑धते॒ त्वोतः॑ ॥ अ॒स्मा उ॑ ते॒ महि॑ म॒हे वि॑धेम । नमो॑भिरग्ने स॒मिधो॒त ह॒व्यैः ।
वेदी॑ सूनो सहसो गी॒र्भिरु॒क्थैः ।
आ ते॑ भ॒द्रायाग्ं॑ सुम॒तौ य॑तेम ॥ 26 ॥
आ यस्त॒तन्थ॒ रोद॑सी॒ वि भा॒सा । श्रवो॑भिश्च श्रव॒स्य॑स्तरु॑त्रः । बृ॒हद्भि॒-र्वाजै॒-स्स्थवि॑रेभिर॒स्मे । रे॒वद्भि॑रग्ने वित॒रं-विँभा॑हि ॥
नृ॒वद्व॑सो॒ सद॒मिद्धे᳚ह्य॒स्मे । भूरि॑ तो॒काय॒ तन॑याय प॒र्श्वः । पू॒र्वीरिषो॑ बृह॒तीरा॒रे अ॑घाः । अ॒स्मे भ॒द्रा सौ᳚श्रव॒सानि॑ सन्तु ॥
पु॒रूण्य॑ग्ने पुरु॒धा त्वा॒या । वसू॑नि राजन्-व॒सुता॑ते अश्याम् । पु॒रूणि॒ हि त्वे पु॑रुवार॒ सन्ति॑ ।
अग्ने॒ वसु॑ विध॒ते राज॑नि॒ त्वे ॥ 27 ॥
(जा॒गृ॒वाग्ंसो॒ अनु॑ ग्म॒न् - मानु॑षाणां - चर्षणी॒नां - ँय॑ते - माश्या॒-न्द्वे च॑) (अ. 10)
अनुवाकं 11 - हविर्वनस्पतिस्विष्टकृता-म्पुरोनुवाक्याः प्रैषाश्च
आ भ॑रतग्ं शिक्षतं-वँज्रबाहू ।
अ॒स्माग्ं इ॑न्द्राग्नी अवत॒ग्ं॒ शची॑भिः ।
इ॒मे नु ते र॒श्मय॒-स्सूर्य॑स्य ।
येभिः॑ सपि॒त्व-म्पि॒तरो॑ न॒ आयन्न्॑ ॥
होता॑ यक्षदिन्द्रा॒ग्नी । छाग॑स्य ह॒विष॒ आत्ता॑म॒द्य । म॒द्ध्य॒तो मेद॒ उद्भृ॑तम् । पु॒रा द्वेषो᳚भ्यः । पु॒रा पौरु॑षेय्या गृ॒भः । घस्ता᳚न्नू॒नम् ॥ 28 ॥
घा॒से अ॑ज्राणां॒-यँव॑सप्रथमानाम् । सु॒मत्क्ष॑राणाग्ं श॒तरु॑द्रियाणाम् ।
अ॒ग्नि॒ष्वा॒त्ताना॒-म्पीवो॑पवसनानाम् ।
पा॒र्श्व॒त-श्श्रो॑णि॒त-श्शि॑ताम॒त उ॑थ्साद॒तः । अङ्गा॑दङ्गा॒दव॑त्तानाम् । कर॑त ए॒वेन्द्रा॒ग्नी । जु॒षेताग्ं॑ ह॒विः । होत॒र्यज॑ ॥
दे॒वेभ्यो॑ वनस्पते ह॒वीग्ंषि॑ ।
हिर॑ण्यपर्ण प्र॒दिव॑स्ते॒ अर्थ᳚म् ॥ 29 ॥
प्र॒द॒क्षि॒णि-द्र॑श॒नया॑ नि॒यूय॑ । ऋ॒तस्य॑ वक्षि प॒थिभी॒ रजि॑ष्ठैः ॥ होता॑ यक्ष॒-द्वन॒स्पति॑म॒भि हि । पि॒ष्टत॑मया॒ रभि॑ष्ठया रश॒नया-ऽऽधि॑त ।
यत्रे᳚न्द्राग्नि॒यो-श्छाग॑स्य ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।
यत्र॒ वन॒स्पतेः᳚ प्रि॒या पाथाग्ं॑सि ।
यत्र॑ दे॒वाना॑माज्य॒पाना᳚-म्प्रि॒या धामा॑नि । यत्रा॒ग्नेर्-होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि ।
तत्रै॒त-म्प्र॒स्तु-त्ये॑वो-प॒स्तुत्ये॑वो॒पाव॑स्रक्षत् ।
रभी॑याग्ं समिव कृ॒त्वी ॥ 30 ॥
कर॑दे॒व-न्दे॒वो वन॒स्पतिः॑ । जु॒षताग्ं॑ ह॒विः । होत॒र्यज॑ ॥ पि॒प्री॒हि दे॒वाग्ं उ॑श॒तो य॑विष्ठ । वि॒द्वां ऋ॒तूग्ंर्-ऋ॑तुपते यजे॒ह ।
ये दैव्या॑ ऋ॒त्विज॒स्तेभि॑रग्ने ।
त्वग्ं होतॄ॑णाम॒स्याय॑जिष्ठः ॥
होता॑ यक्षद॒ग्निग्ग् स्वि॑ष्ट॒कृत᳚म् ।
अया॑ड॒ग्नि-रि॑न्द्राग्नि॒यो-श्छाग॑स्य ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि । अया॒ड्वन॒स्पतेः᳚ प्रि॒या पाथाग्ं॑सि ।
अया᳚ड्दे॒वाना॑-माज्य॒पाना᳚-म्प्रि॒या धामा॑नि ।
यक्ष॑द॒ग्नेर्-होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि । यक्ष॒-थ्स्व-म्म॑हि॒मान᳚म् । आय॑जता॒मेज्या॒ इषः॑ । कृ॒णोतु॒ सो अ॑द्ध्व॒रा जा॒तवे॑दाः । जु॒षताग्ं॑ ह॒विः । होत॒र्यज॑ ॥ 31 ॥
(नू॒न - मर्थं॑ - कृ॒त्वी - पाथाग्ं॑सि स॒प्त च॑) (अ. 11)
अनुवाकं 12 - तेषामेव याज्याः
उपो॑ह॒ यद्वि॒दथं॑-वाँ॒जिनो॒ गूः । गी॒र्भि-र्विप्राः॒ प्रम॑ति-मि॒च्छमा॑नाः । अ॒र्वन्तो॒ न काष्ठा॒-न्नक्ष॑माणाः । इ॒न्द्रा॒ग्नी जोहु॑वतो॒ नर॒स्ते ॥
वन॑स्पते रश॒नया॑-ऽभि॒धाय॑ । पि॒ष्टत॑मया व॒युना॑नि वि॒द्वान् । वह॑ देव॒त्रा दि॑धिषो ह॒वीग्ंषि॑ । प्र च॑ दा॒तार॑म॒मृते॑षु वोचः ॥ अ॒ग्निग्ग् स्वि॑ष्ट॒कृत᳚म् । अया॑ड॒ग्नि-रि॑न्द्राग्नि॒यो-श्छाग॑स्य ह॒विषः॑ प्रि॒या धामा॑नि ॥ 32 ॥
अया॒ड्वन॒स्पतेः᳚ प्रि॒या पाथाग्ं॑सि ।
अया᳚ड्दे॒वाना॑-माज्य॒पाना᳚-म्प्रि॒या धामा॑नि ।
यक्ष॑द॒ग्नेर्-होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि । यक्ष॒-थ्स्व-म्म॑हि॒मान᳚म् । आय॑जता॒मेज्या॒ इषः॑ । कृ॒णोतु॒ सो अ॑द्ध्व॒रा जा॒तवे॑दाः । जु॒षताग्ं॑ ह॒विः । अग्ने॒ यद॒द्य वि॒शो अ॑द्ध्वरस्य होतः ।
पाव॑क शोचे॒ वेष्ट्वग्ं हि यज्वा᳚ ।
ऋ॒ता य॑जासि महि॒ना वि य-द्भूः ।
ह॒व्या व॑ह यविष्ठ॒ या ते॑ अ॒द्य ॥ 33 ॥
(धामा॑नि॒ - भुरेक॑-ञ्च) (अ. 12)
अनुवाकं 13 - अनूयाजप्रैषाः
दे॒व-म्ब॒र्॒हि-स्सु॑दे॒व-न्दे॒वै-स्स्या-थ्सु॒वीरं॑-वीँ॒रैर्वस्तो᳚-र्वृ॒ज्येता॒क्तोः प्रभ्रि॑-ये॒तात्य॒न्यान्-रा॒या ब॒र्॒हिष्म॑तो मदेम वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥ दे॒वी-र्द्वारः॑ सङ्घा॒ते वि॒ड्वीर्याम॑ञ्छिथि॒रा ध्रु॒वा दे॒वहू॑तौ व॒थ्स
ई॑मेना॒स्तरु॑ण॒ आमि॑मीयात्-कुमा॒रो वा॒ नव॑जातो॒ मैना॒ अर्वा॑ रे॒णुक॑काटः॒ पृण॑ग्वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥ दे॒वी उ॒षासा॒ नक्ता-ऽद्या॒स्मिन्. य॒ज्ञे प्र॑य॒त्य॑ह्वेता॒मपि॑ नू॒न-न्दैवी॒र्विशः॒ प्राया॑सिष्टा॒ग्ं॒ सुप्री॑ते॒ सुधि॑ते वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥
दे॒वी जोष्ट्री॒ वसु॑धिती॒ ययो॑र॒न्या-ऽघा द्वेषाग्ं॑सि यु॒यव॒दा-ऽन्या व॑क्ष॒-द्वसु॒ वार्या॑णि॒ यज॑मानाय वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥
दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती॒ इष॒मूर्ज॑म॒न्या व॑क्ष॒थ्सग्धि॒ग्ं॒ सपी॑तिम॒न्या नवे॑न॒ पूर्व॒-न्दय॑माना॒-स्स्याम॑ पुरा॒णेन॒ नव॒-न्तामूर्ज॑मू॒र्जाहु॑ती ऊ॒र्जय॑माने अधातां-वँसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥
दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा॒ नेष्टा॑रा॒ पोता॑रा ह॒ताघ॑शग्ंसा-वाभ॒रद्व॑सू वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीतां॒-यँज॑ ॥
दे॒वीस्ति॒स्रस्ति॒स्रो दे॒वीरिडा॒ सर॑स्वती॒ भार॑ती॒ द्या-म्भार॑त्यादि॒त्यै-र॑स्पृक्ष॒-थ्सर॑स्वती॒मग्ं रु॒द्रै-र्य॒ज्ञमा॑वी-दि॒हैवेड॑या॒ वसु॑मत्या
सध॒माद॑-म्मदेम वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु॒ यज॑ ॥
दे॒वो नरा॒शग्ंस॑-स्त्रिशी॒र्॒षा ष॑ड॒क्ष-श्श॒तमिदे॑नग्ं शितिपृ॒ष्ठा आद॑धति स॒हस्र॑मी॒-म्प्रव॑हन्ति मि॒त्रावरु॒णेद॑स्य हो॒त्रमर्ह॑तो॒
बृह॒स्पतिः॑ स्तो॒त्रम॒श्विना ऽऽद्ध्व॑र्यवं-वँसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥
दे॒वो वन॒स्पति॑-र्व॒र्॒षप्रा॑वा घृ॒तनि॑र्णि॒ग्-द्या-
मग्रे॒णास्पृ॑क्ष॒दा-ऽन्तरि॑क्ष॒-म्मद्ध्ये॑नाप्राः पृथि॒वी-मुप॑रेणादृग्ंही-द्वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥
दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीना-न्नि॒धे धा॑सि॒ प्रच्यु॑तीना॒म-प्र॑च्युत-न्निकाम॒धर॑ण-म्पुरुस्पा॒र्॒हं-यँश॑स्वदे॒ना ब॒र्॒हिषा॒-ऽन्या ब॒र्॒हीग्ष्य॒भिष्या॑म वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑ ॥
दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृ-थ्सु॒द्रवि॑णा म॒न्द्रः क॒वि-स्स॒त्यम॑न्मा-ऽऽय॒जी होता॒ होतु॑र्-होतु॒राय॑जीया॒नग्ने॒ यान्-दे॒वानया॒ड्याग्ं अपि॑प्रे॒र्ये ते॑ हो॒त्रे अम॑थ्सत॒ ताग्ं स॑स॒नुषी॒ग्ं॒ होत्रा᳚-न्देव-ङ्ग॒मा-न्दि॒वि दे॒वेषु॑ य॒ज्ञमेर॑ये॒मग्ग्
स्वि॑ष्ट॒कृच्चाग्ने॒ होता-ऽभू᳚र्वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य नमोवा॒के वीहि॒ यज॑ ॥ 34 ॥
(यजैक॑-ञ्च) (अ. 13)
अनुवाकं 14 - अनूयाजयाज्याः
दे॒व-म्ब॒र्॒हिः । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु ।
दे॒वीर्द्वारः॑ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु । दे॒वी उ॒षासा॒ नक्ता᳚ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीताम् । दे॒वी जोष्ट्री᳚ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीताम् ।
दे॒वी ऊ॒र्जाहु॑ती । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीताम् ॥ 35 ॥
दे॒वा दैव्या॒ होता॑रा । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वीताम् । दे॒वीस्ति॒स्र-स्ति॒स्रो दे॒वीः ।
व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वियन्तु ।
दे॒वो नरा॒शग्ंसः॑ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु । दे॒वो वन॒स्पतिः॑ । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु । दे॒व-म्ब॒र्॒हिर्वारि॑तीनाम् । व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु ॥ 36 ॥
दे॒वो अ॒ग्नि-स्स्वि॑ष्ट॒कृत् । सु॒द्रवि॑णा म॒न्द्रः क॒विः । स॒त्यम॑न्मा-ऽऽय॒जी होता᳚ । होतु॑र्-होतु॒राय॑जीयान् ।
अग्ने॒ यान्दे॒वानया᳚ट् । याग्ं अपि॑प्रेः । ये ते॑ हो॒त्रे अम॑थ्सत । ताग्ं स॑स॒नुषी॒ग्ं॒ होत्रा᳚-न्देव-ङ्ग॒माम् । दि॒वि दे॒वेषु॑ य॒ज्ञमेर॑ये॒मम् । स्वि॒ष्ट॒कृच्चाग्ने॒ होता-ऽभूः᳚ ।
व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य नमोवा॒के वीहि॑ ॥ 37 ॥
(वी॒तां॒ - ँवे॒त्व - भू॒रेक॑-ञ्च) (अ. 14)
अनुवाकं 15 - सूक्तवाकप्रैषाः
अ॒ग्निम॒द्य होता॑रमवृणीता॒यं-यँज॑मानः॒ पच॑-न्प॒क्तीः पच॑-न्पुरो॒डाशं॑
ब॒द्ध्न-न्नि॑न्द्रा॒ग्निभ्या॒-ञ्छागग्ं॑ सूप॒स्था अ॒द्य दे॒वो वन॒स्पति॑-रभव-दिन्द्रा॒ग्निभ्या॒-ञ्छागे॒नाघ॑स्ता॒-न्त-म्मे॑द॒स्तः प्रति॑ पच॒ता-ऽग्र॑भीष्टा॒मवी॑वृधेता-म्पुरो॒डाशे॑न॒ त्वाम॒द्यर्ष॑ आर्षेयर्षीणा-न्नपादवृणीता॒यं-यँज॑मानो ब॒हुभ्य॒ आ सङ्ग॑तेभ्य ए॒ष मे॑ दे॒वेषु॒ वसु॒ वार्या य॑क्ष्यत॒ इति॒ ता या
दे॒वा दे॑व॒-दाना॒न्यदु॒स्तान्य॑स्मा॒ आ च॒ शास्वा च॑ गुरस्वेषि॒तश्च॑ होत॒रसि॑ भद्र॒वाच्या॑य॒ प्रेषि॑तो॒ मानु॑ष-स्सूक्तवा॒काय॑ सू॒क्ता ब्रू॑हि ॥ 38 ॥
(अ॒ग्निम॒द्यैक᳚म्) (अ. 15)
(अ॒ञ्जन्ति॒ - होता॑ यक्ष॒थ् - समि॑द्वो अ॒द्या - ग्नि - रजै॒-द्- दैव्या॑ - जु॒षस् - वा वृ॑त्रहणा - गी॒र्भि - स्त्वग्ग् ह्या - भ॑रत॒ - मुपो॑ह॒ य-द्- दे॒व-म्ब॒र्॒हि-स्सु॑दे॒वं - दे॒व-म्ब॒र्॒हि - र॒ग्निम॒द्य पञ्च॑दश)
(अ॒ञ्जन् - त्यु॒पाव॑सृज॒न् - नान्या यु॒वत् - कर॑दे॒व म॒ष्टात्रिग्ं॑शत्)
(अ॒ञ्जन्ति॑ - सू॒क्ता ब्रू॑हि)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे तृतीयाष्टके षष्ठः प्रपाठक-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhakaḥ - paśuhautram
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - yūpasaṃskārāḥ
a॒ñjanti॒ tvāma̭ddhva॒re dḙva॒yantaḥ̭ | vana̭spate॒ madhṷnā॒ daivyḙna | yadū॒rdhvasti̭ṣṭhā॒-ddravi̭ṇe॒ha dha̭ttāt | yadvā॒ kṣayo̭ mā॒tura॒syā u॒pasthe᳚ || ucchra̭yasva vanaspate | varṣma̭-npṛthi॒vyā adhi̭ | sumi̭tī mī॒yamā̭naḥ |
varco̭dhā ya॒jñavā̭hase || sami̭ddhasya॒ śraya̭māṇaḥ pu॒rastā᳚t | brahma̭ vanvā॒no a॒jaragṃ̭ su॒vīra᳚m || 1 ||
ā॒re a॒smadama̭ti॒-mbādha̭mānaḥ | ucchra̭yasva maha॒te saubha̭gāya || ū॒rdhva ū॒ṣuṇa̭ ū॒taye᳚ | tiṣṭhā̭ de॒vo na sa̭vi॒tā | ū॒rdhvo vāja̭sya॒ sani̭tā॒ yada॒ñjibhiḥ̭ | vā॒ghadbhi̭-rvi॒hvayā̭mahe ||
ū॒rdhvo naḥ̭ pā॒hyagṃha̭so॒ ni ke॒tunā᳚ | viśva॒gṃ॒ sama॒triṇa̭-ndaha |
kṛ॒dhī na̭ ū॒rdhvāñca॒ rathā̭ya jī॒vase᳚ |
vi॒dā de॒veṣṷ no॒ duvaḥ̭ || 2 ||
jā॒to jā̭yate sudina॒tve ahnā᳚m | sama॒rya ā vi॒dathe॒ vardha̭mānaḥ | pu॒nanti॒ dhīrā̭ a॒paso̭ manī॒ṣā | de॒va॒yā vipra॒ udi̭yarti॒ vāca᳚m || yuvā̭ su॒vāsāḥ॒ pari̭vīta॒ āgā᳚t | sa u॒ śreyā᳚-nbhavati॒ jāya̭mānaḥ |
ta-ndhīrā̭saḥ ka॒vaya॒ unna̭yanti | svā॒dhiyo॒ mana̭sā deva॒yantaḥ̭ || pṛ॒thu॒pājā॒ ama̭rtyaḥ | ghṛ॒tani̭rṇi॒kh-svā̭hutaḥ || 3 ||
a॒gni-rya॒jñasya̭ havya॒vāṭ || tagṃ sa॒bādho̭ ya॒tasrṷcaḥ | i॒tthā dhi॒yā ya॒jñava̭ntaḥ | āca̭krura॒gni-mū॒taye᳚ || tvaṃ-va~rṷṇa u॒ta mi॒tro a̭gne | tvāṃ-va~̭rdhanti ma॒tibhi॒-rvasi̭ṣṭhāḥ |
tve vasṷ suṣaṇa॒nāni̭ santu |
yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ || 4 ||
(su॒vīraṃ॒ - duvaḥ॒ - svā̭huto॒ - +-'ṣṭau ca̭) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - prayājaviṣayā maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣada॒gnigṃ sa॒midhā̭ suṣa॒midhā॒ sami̭ddha॒-nnābhā̭ pṛthi॒vyā-ssa̭ga॒nthe vā॒masya̭ |
varṣma̭ndi॒va i॒ḍaspa॒de vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tanū॒napā̭ta॒-madi̭te॒-rgarbha॒-mbhuva̭nasya go॒pām | maddhvā॒-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ deva॒yānā᳚npa॒tho a̭naktu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-nnarā॒śagṃsa̭-nnṛśa॒stra-nnṝgṃḥ pra̭ṇetram | gobhi̭-rva॒pāvā॒n-thsyā-dvī॒rai-śśaktī̭vā॒n-rathaiḥ᳚ prathama॒yāvā॒ hira̭ṇyaiśca॒ndrī vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣada॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to de॒vo de॒vāgṃ āva̭kṣa-ddū॒to ha̭vya॒vāḍamṷ̄raḥ |
upe॒maṃ-ya~॒jñamupe॒mā-nde॒vo de॒vahṷ̄timavatu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒r॒hi-ssu॒ṣṭarī॒morṇa̭mradā a॒smin. ya॒jñe vi ca॒ pra ca̭ prathatāg svāsa॒stha-nde॒vebhyaḥ̭ |
emḙnada॒dya vasa̭vo ru॒drā ā̭dityā-ssa̭dantu pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 5 ||
hotā̭ yakṣa॒-ddura̭ ṛ॒ṣvāḥ ka̭va॒ṣyo-'ko̭ṣadhāvanī॒-rudātā̭bhi॒-rjiha̭tāṃ॒-vi~ pakṣo̭bhi-śśrayantām | su॒prā॒ya॒ṇā a॒smin. ya॒jñe viśra̭yantā-mṛtā॒vṛdho̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣadu॒ṣāsā॒naktā̭ bṛha॒tī su॒peśa̭sā॒ nṝgṃḥ pati̭bhyo॒ yoni̭-ṅkṛṇvā॒ne |
sa॒gg॒smaya̭māne॒ indrḙṇa de॒vaireda-mba॒r॒hi-ssī̭datāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-ddaivyā॒ hotā̭rā ma॒ndrā potā̭rā ka॒vī pracḙtasā |
svi̭ṣṭama॒dyānyaḥ ka̭radi॒ṣā sva̭bhigūrtama॒nya ū॒rjā sata̭vase॒maṃ-ya~॒jña-ndi॒vi de॒veṣṷ dhattāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣat-ti॒sro de॒vīra॒pasā̭ma॒pasta̭mā॒ acchi̭dra-ma॒dyedamapa̭-stanvatām |
de॒vebhyo̭ de॒vī-rde॒vamapo̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tvaṣṭā̭ra॒-maci̭ṣṭu॒mapā̭kagṃ reto॒dhāṃ-vi~śra̭vasaṃ-ya~śo॒dhām |
pu॒ru॒rūpa॒makā̭makarśanagṃ su॒poṣaḥ॒ poṣai॒-ssyā-thsu॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭-mu॒pāva̭srakṣaddhi॒yo jo॒ṣṭāragṃ̭ śa॒śama॒nnaraḥ̭ |
svadā॒-thsvadhi̭tir-ṛtu॒thā-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā॒ḍ-vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svāhā-''jya̭sya॒ svāhā॒ meda̭sa॒-ssvāhā᳚ sto॒kānā॒g॒ svāhā॒ svāhā̭ kṛtīnā॒g॒ svāhā̭ ha॒vyasū᳚ktīnām |
svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān-thsvāhā॒-'gnigṃ ho॒trājjṷṣā॒ṇā agna॒ ājya̭sya viyantu॒ hota॒ryaja̭ || 6 ||
(pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājy̭sya॒ hota॒ryaja̭ - su॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
(a॒gni-ntanū॒napā̭ta॒-nnarā॒śagṃsa̭ma॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to ba॒r॒hirdura̭ u॒ṣāsā॒naktā॒ daivyā̭ ti॒srastvaṣṭā̭raṃ॒-va~na॒spati̭ma॒gnim )
(pañca॒ vetveko̭ vi॒yantu॒ dvirvī॒tāmeko̭ vi॒yantu॒ dvirvetveko̭ viyantu॒ hota॒ryaja̭)
anuvākaṃ 3 - āpriya prayājānāṃ-yā~jyāḥ
sami̭ddho a॒dya manṷṣo duro॒ṇe | de॒vo de॒vān. ya̭jasi jātavedaḥ | ā ca॒ vaha̭ mitramaha-ściki॒tvān | tva-ndū॒taḥ ka॒vira̭si॒ pracḙtāḥ || tanṷ̄napātpa॒tha ṛ॒tasya॒ yānāṋ | maddhvā̭ sama॒ñjan-thsva̭dayā sujihva |
manmā̭ni dhī॒bhiru॒ta ya॒jñamṛ॒ndhann | de॒va॒trā ca̭ kṛṇuhyaddhva॒ra-nnaḥ̭ || narā॒śagṃsa̭sya mahi॒māna̭meṣām | upa̭stoṣāma yaja॒tasya̭ ya॒jñaiḥ || 7 ||
te su॒krata̭va॒-śśuca̭yo dhiya॒dhāṃḥ | svada̭ntu de॒vā u॒bhayā̭ni ha॒vyā || ā॒juhvā̭na॒ īḍyo॒ vandya̭śca | āyā᳚hyagne॒ vasṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ |
tva-nde॒vānā̭masi yahva॒ hotā᳚ | sa ḙnān. yakṣīṣi॒to yajī̭yān || prā॒cīna̭-mba॒r॒hiḥ pra॒diśā̭ pṛthi॒vyāḥ | vasto̭ra॒syā vṛ̭jyate॒ agre॒ ahnā᳚m |
vyṷ prathate vita॒raṃ-va~rī̭yaḥ | de॒vebhyo॒ adi̭taye syo॒nam || 8 ||
vyaca̭svatīrurvi॒yā viśra̭yantām | pati̭bhyo॒ najana̭ya॒-śśumbha̭mānāḥ | devī᳚rdvāro bṛhatī-rviśvaminvāḥ | de॒vebhyo̭ bhavatha suprāya॒ṇāḥ || ā su॒ṣvaya̭ntī yaja॒te upā̭ke | u॒ṣāsā॒naktā̭ sadatā॒-nni yonau᳚ |
di॒vye yoṣa̭ṇe bṛha॒tī sṷru॒kme | adhi॒ śriyagṃ̭ śukra॒piśa॒-ndadhā̭ne || daivyā॒ hotā̭rā pratha॒mā su॒vācā᳚ | mimā̭nā ya॒jña-mmanṷṣo॒ yaja̭ddhyai || 9 ||
pra॒co॒daya̭ntā vi॒dathḙṣu kā॒rū | prā॒cīna॒-ñjyotiḥ̭ pra॒diśā̭ di॒śantā᳚ || āno̭ ya॒jña-mbhāra̭tī॒ tūya̭metu | iḍā̭ manu॒ṣvadi॒ha ce॒taya̭ntī | ti॒sro de॒vī-rba॒r॒hiredagg syo॒nam | sara̭svatī॒ svapa̭sa-ssadantu ||
ya i॒me dyāvā̭pṛthi॒vī jani̭trī | rū॒pairapigṃ̭śa॒-dbhuva̭nāni॒ viśvā᳚ | tama॒dya ho̭tariṣi॒to yajī̭yān |
de॒va-ntvaṣṭā̭rami॒ha ya̭kṣi vi॒dvān || 10 ||
u॒pāva̭sṛja॒t-tmanyā̭ sama॒ñjann | de॒vānā॒-mpātha̭ ṛtu॒thā ha॒vīgṃṣi̭ | vana॒spatiḥ̭ śami॒tā de॒vo a॒gniḥ | svada̭ntu ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ ||
sa॒dyo jā॒to vya̭mimīta ya॒jñam | a॒gni-rde॒vānā̭-mabhavat-puro॒gāḥ | a॒sya hotuḥ̭ pra॒diśyṛ॒tasya̭ vā॒ci |
svāhā̭kṛtagṃ ha॒vira̭dantu de॒vāḥ || 11 ||
(ya॒jñaiḥ - syo॒naṃ - ~yaja̭ddhyai - vi॒dvāna॒ - +ṣṭau ca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - paryagnikaraṇīyā ṛcaḥ
a॒gnir-hotā̭ no addhva॒re | vā॒jī san-pari̭ṇīyate |
de॒vo de॒veṣṷ ya॒jñiyaḥ̭ || pari̭ trivi॒ṣṭya̭ddhva॒ram | yātya॒gnī ra॒thīri̭va | ā de॒veṣu॒ prayo॒ dadha̭t || pari॒ vāja̭patiḥ ka॒viḥ | a॒gnir-ha॒vyā nya̭kramīt |
dadha॒-dratnā̭ni dā॒śuṣe᳚ || 12 ||
(a॒gnir-hotā̭ no॒ nava̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - maitrāvaruṇapraiṣaḥ
ajai̭da॒gniḥ | asa̭na॒dvāja॒-nni | de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā᳚ṭ | prāñjo̭bhir-hinvā॒naḥ |
dhenā̭bhiḥ॒ kalpa̭mānaḥ | ya॒jñasyāyuḥ̭ prati॒rann |
upa॒ preṣya̭ hotaḥ | ha॒vyā de॒vebhyaḥ̭ || 13 ||
(ajai̭da॒ṣṭau) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - hoturadhrigupraiṣaḥ
daivyā᳚-śśamitāra u॒ta ma̭nuṣyā॒ āra̭bhaddhvam | upa̭ nayata॒ meddhyā॒ duraḥ̭ | ā॒śāsā̭nā॒ medha̭patibhyā॒-mmedha᳚m | prāsmā̭ a॒gni-mbha̭rata | stṛ॒ṇī॒ta ba॒r॒hiḥ | anvḙna-mmā॒tā ma̭nyatām | anṷ pi॒tā |
anu॒ bhrātā॒ saga̭rbhyaḥ | anu॒ sakhā॒ sayū᳚thyaḥ ||
u॒dī॒cīnāgṃ̭ asya pa॒do nidha̭ttāt || 14 ||
sūrya॒-ñcakṣṷrgamayatāt | vāta̭-mprā॒ṇama॒nva-va̭sṛjatāt | diśa॒-śśrotra᳚m | a॒ntari̭kṣa॒masu᳚m | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭ram | e॒ka॒dhā-'sya॒ tvaca॒mācchya̭tāt | pu॒rā nābhyā̭ api॒śaso̭ va॒pāmutkhi̭datāt | a॒ntare॒voṣmāṇaṃ̭-vā~rayatāt | śye॒nama̭sya॒ vakṣaḥ̭ kṛṇutāt | pra॒śasā̭ bā॒hū || 15 ||
śa॒lā do॒ṣaṇī᳚ | ka॒śyape॒vāgṃsā᳚ | acchi̭dre॒ śroṇī᳚ |
ka॒vaṣo॒rū sre॒kapa̭rṇā-'ṣṭhī॒vantā᳚ | ṣaḍvigṃ̭śatirasya॒ vaṅkra̭yaḥ |
tā a̭nu॒ṣṭhyoccyā̭vayatāt | gātra̭-ṅgātrama॒syānṷ̄na-ṅkṛṇutāt | ū॒va॒ddhya॒go॒ha-mpārthi̭va-ṅkhanatāt | a॒snā rakṣa॒-ssagṃsṛ̭jatāt |
va॒ni॒ṣṭhuma̭sya॒ mā rā̭viṣṭa || 16 ||
urṷ̄ka॒-mmanya̭mānāḥ || nedva̭sto॒ke tana̭ye | ravi̭tā॒ rava̭cchamitāraḥ | addhri̭go śamī॒ddhvam | su॒śami̭ śamīddhvam | śa॒mī॒ddhva-ma̭ddhrigo ||
addhri̭gu॒ścāpā̭paśca | u॒bhau de॒vānāgṃ̭ śami॒tārau᳚ | tāvi॒ma-mpa॒śugg śra̭payatā-mpravi॒dvāgṃsau᳚ |
yathā̭ yathā-'sya॒ śrapa̭ṇa॒-ntathā̭tathā || 17 ||
[dha॒ttā॒-d- bā॒hū - mā rā̭viṣṭa॒ - tathā̭tathā ] (a. 6)
anuvākaṃ 7 - stokaviṣaya-mmaitrāvaruṇānuvacanam
ju॒ṣasva̭ sa॒pratha̭stamam | vaco̭ de॒vaphsa̭rastamam |
ha॒vyā juhvā̭na ā॒sani̭ || i॒ma-nno̭ ya॒jñama॒mṛtḙṣu dhehi | i॒mā ha॒vyā jā̭tavedo juṣasva | sto॒kānā̭magne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | hotaḥ॒ prāśā̭na pratha॒mo ni॒ṣadya̭ || ghṛ॒tava̭ntaḥ pāvaka te |
sto॒kāsśco̭tanti॒ meda̭saḥ | svadha̭rma-nde॒vavī̭taye || 18 ||
śreṣṭha̭-nno dhehi॒ vārya᳚m || tubhyagg̭ sto॒kā ghṛ̭ta॒ścutaḥ̭ | agne॒ viprā̭ya santya | ṛṣi॒-śśreṣṭha॒-ssami̭ddhyase | ya॒jñasya̭ prāvi॒tā bha̭va ||
tubhyagg̭ ścotantyaddhrigo śacīvaḥ | sto॒kāso̭ agne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | ka॒vi॒śa॒sto bṛ̭ha॒tā bhā॒nunā-''gāḥ᳚ | ha॒vyā jṷṣasva medhira ||
oji̭ṣṭha-nte maddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pratḙ va॒ya-nda̭dāmahe | ścota̭nti te vaso sto॒kā adhi̭ tva॒ci |
prati॒ tāndḙva॒śo vi̭hi || 19 ||
(de॒vavī̭taya॒-udbhṛ̭ta॒-ntrīṇi̭ ca) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - vapā puroḍāśasviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā vṛ̭trahaṇā vṛtra॒habhi॒-śśuṣmaiḥ᳚ | indra̭ yā॒ta-nnamo̭bhiragne a॒rvāk | yu॒vagṃ rādho̭bhi॒raka̭vebhirindra | agnḙ a॒sme bha̭vatamutta॒mebhiḥ̭ || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya va॒pāyā॒ meda̭saḥ | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || vi hyakhya॒-nmana̭sā॒ vasya̭ i॒cchann | indrā᳚gnī jñā॒sa u॒ta vā̭ sajā॒tān || 20 ||
nānyā yu॒vatprama̭tirasti॒ mahya᳚m | sa vā॒-ndhiyaṃ̭-vā~ja॒yantī̭matakṣam || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
tvāmī̭ḍate aji॒ra-ndū॒tyā̭ya | ha॒viṣma̭nta॒-ssada॒mi-nmānṷṣāsaḥ | yasya̭ de॒vairāsa̭do ba॒r॒hira̭gne | ahā᳚nyasmai su॒dinā̭ bhavantu || hotā̭ yakṣada॒gnim | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ |
hota॒ryaja̭ || 21 ||
(sa॒jā॒tā - na॒gni-ndve ca̭) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - teṣāmeva yājyāḥ
gī॒rbhirvipraḥ॒ prama̭timi॒cchamā̭naḥ | ī॒̭ ra॒yiṃ-ya~॒śasa̭-mpūrva॒bhāja᳚m | indrā᳚gnī vṛtrahaṇā suvajrā | praṇo॒ navyḙbhistirata-nde॒ṣṇaiḥ || mācche᳚dma ra॒śmīgṃriti॒ nādha̭mānāḥ | pi॒tṛ॒ṇāgṃ śaktī̭ranu॒ yaccha̭mānāḥ | i॒ndrā॒gnibhyā॒-ṅkaṃ-vṛ~ṣa̭ṇo madanti | tā hyadrī̭ dhi॒ṣaṇā̭yā u॒pasthe᳚ ||
a॒gnigṃ sṷdī॒tigṃ su॒dṛśa̭-ṅgṛ॒ṇantaḥ̭ |
na॒ma॒syāma॒stveḍya̭-ñjātavedaḥ |
tvā-ndū॒tama̭ra॒tigṃ ha̭vya॒vāha᳚m |
de॒vā a̭kṛṇva-nna॒mṛta̭sya॒ nābhi᳚m || 22 ||
(jā॒ta॒ve॒do॒ dve ca̭) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - manotāsūktam
tvagg hya̭gne pratha॒mo ma॒notā᳚ | a॒syā dhi॒yo abha̭vo dasma॒ hotā᳚ | tvagṃ sīṃ᳚-vṛ~ṣa-nnakṛṇo-rdu॒ṣṭarī̭tu | saho॒ viśva̭smai॒ saha̭se॒ saha̭ddhyai || adhā॒ hotā॒ nya̭sīdo॒ yajī̭yān | i॒ḍaspa॒da i॒ṣaya॒nnīḍya॒-ssann | ta-ntvā॒ naraḥ̭ pratha॒ma-ndḙva॒yantaḥ̭ | ma॒ho rā॒ye ci॒taya̭nto॒ anṷ gmann || vṛ॒teva॒ yanta̭-mba॒hubhi̭-rvasa॒vyaiḥ᳚ |
tve ra॒yi-ñjā̭gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gmann || 23 ||
ruśa̭ntama॒gni-nda̭rśa॒ta-mbṛ॒hanta᳚m | va॒pāva̭ntaṃ-vi~॒śvahā̭ dīdi॒vāgṃsa᳚m || pa॒da-nde॒vasya॒ nama̭sā vi॒yantaḥ̭ | śra॒va॒syava॒-śśrava̭ āpa॒nnamṛ̭ktam |
nāmā̭ni ci-ddadhire ya॒jñiyā̭ni | bha॒drāyā᳚-nte raṇayanta॒ sandṛ̭ṣṭau || tvāṃ-va~̭rdhanti kṣi॒tayaḥ̭ pṛthi॒vyām | tvagṃ rāya̭ u॒bhayā̭so॒ janā̭nām |
tva-ntrā॒tā ta̭raṇe॒ cetyo̭ bhūḥ |
pi॒tā mā॒tā sada॒mi-nmānṷṣāṇām || 24 ||
sa pa॒ryeṇya॒-ssa pri॒yo vi॒kṣva̭gniḥ | hotā̭ ma॒ndro niṣa̭sādā॒ yajī̭yān | ta-ntvā̭ va॒ya-ndama॒ ā dī̭di॒vāgṃsa᳚m | upa̭jñu॒bādho॒ nama̭sā sadema ||
ta-ntvā̭ va॒yagṃ su॒dhiyo॒ navya̭magne | su॒mnā॒yava̭ īmahe deva॒yantaḥ̭ | tvaṃ-vi~śo̭ anayo॒ dīdyā̭naḥ | di॒vo a̭gne bṛha॒tā ro̭ca॒nena̭ ||
vi॒śā-ṅka॒viṃ-vi~॒śpati॒gṃ॒ śaśva̭tīnām |
ni॒tośa̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-ñca̭rṣaṇī॒nām || 25 ||
pretī̭ṣaṇimi॒ṣaya̭nta-mpāva॒kam | rāja̭ntama॒gniṃ-ya~̭ja॒tagṃ ra̭yī॒ṇām || so a̭gna īje śaśa॒me ca॒ martaḥ̭ | yasta॒ āna̭ṭ-thsa॒midhā̭ ha॒vyadā̭tim |
ya āhṷti॒-mpari॒ vedā॒ namo̭bhiḥ | viśvethsa vā॒mā da̭dhate॒ tvotaḥ̭ || a॒smā ṷ te॒ mahi̭ ma॒he vi̭dhema | namo̭bhiragne sa॒midho॒ta ha॒vyaiḥ |
vedī̭ sūno sahaso gī॒rbhiru॒kthaiḥ |
ā tḙ bha॒drāyāgṃ̭ suma॒tau ya̭tema || 26 ||
ā yasta॒tantha॒ roda̭sī॒ vi bhā॒sā | śravo̭bhiśca śrava॒sya̭starṷtraḥ | bṛ॒hadbhi॒-rvājai॒-ssthavi̭rebhira॒sme | re॒vadbhi̭ragne vita॒raṃ-vi~bhā̭hi ||
nṛ॒vadva̭so॒ sada॒middhe᳚hya॒sme | bhūri̭ to॒kāya॒ tana̭yāya pa॒rśvaḥ | pū॒rvīriṣo̭ bṛha॒tīrā॒re a̭ghāḥ | a॒sme bha॒drā sau᳚śrava॒sāni̭ santu ||
pu॒rūṇya̭gne puru॒dhā tvā॒yā | vasṷ̄ni rājan-va॒sutā̭te aśyām | pu॒rūṇi॒ hi tve pṷruvāra॒ santi̭ |
agne॒ vasṷ vidha॒te rāja̭ni॒ tve || 27 ||
(jā॒gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gma॒n - mānṷṣāṇāṃ - carṣaṇī॒nāṃ - ~ya̭te - māśyā॒-ndve ca̭) (a. 10)
anuvākaṃ 11 - havirvanaspatisviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā bha̭ratagṃ śikṣataṃ-va~jrabāhū |
a॒smāgṃ i̭ndrāgnī avata॒gṃ॒ śacī̭bhiḥ |
i॒me nu te ra॒śmaya॒-ssūrya̭sya |
yebhiḥ̭ sapi॒tva-mpi॒taro̭ na॒ āyanṋ ||
hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya ha॒viṣa॒ āttā̭ma॒dya | ma॒ddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pu॒rā dveṣo᳚bhyaḥ | pu॒rā paurṷṣeyyā gṛ॒bhaḥ | ghastā᳚nnū॒nam || 28 ||
ghā॒se a̭jrāṇāṃ॒-ya~va̭saprathamānām | su॒matkṣa̭rāṇāgṃ śa॒tarṷdriyāṇām |
a॒gni॒ṣvā॒ttānā॒-mpīvo̭pavasanānām |
pā॒rśva॒ta-śśro̭ṇi॒ta-śśi̭tāma॒ta ṷthsāda॒taḥ | aṅgā̭daṅgā॒dava̭ttānām | kara̭ta e॒vendrā॒gnī | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
de॒vebhyo̭ vanaspate ha॒vīgṃṣi̭ |
hira̭ṇyaparṇa pra॒diva̭ste॒ artha᳚m || 29 ||
pra॒da॒kṣi॒ṇi-dra̭śa॒nayā̭ ni॒yūya̭ | ṛ॒tasya̭ vakṣi pa॒thibhī॒ raji̭ṣṭhaiḥ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭ma॒bhi hi | pi॒ṣṭata̭mayā॒ rabhi̭ṣṭhayā raśa॒nayā-''dhi̭ta |
yatre᳚ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
yatra॒ vana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
yatra̭ de॒vānā̭mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni | yatrā॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
tatrai॒ta-mpra॒stu-tyḙvo-pa॒stutyḙvo॒pāva̭srakṣat |
rabhī̭yāgṃ samiva kṛ॒tvī || 30 ||
kara̭de॒va-nde॒vo vana॒spatiḥ̭ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || pi॒prī॒hi de॒vāgṃ ṷśa॒to ya̭viṣṭha | vi॒dvāṃ ṛ॒tūgṃr-ṛ̭tupate yaje॒ha |
ye daivyā̭ ṛ॒tvija॒stebhi̭ragne |
tvagṃ hotṝ̭ṇāma॒syāya̭jiṣṭhaḥ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m |
ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || 31 ||
(nū॒na - marthaṃ̭ - kṛ॒tvī - pāthāgṃ̭si sa॒pta ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12 - teṣāmeva yājyāḥ
upo̭ha॒ yadvi॒dathaṃ̭-vā~॒jino॒ gūḥ | gī॒rbhi-rviprāḥ॒ prama̭ti-mi॒cchamā̭nāḥ | a॒rvanto॒ na kāṣṭhā॒-nnakṣa̭māṇāḥ | i॒ndrā॒gnī johṷvato॒ nara॒ste ||
vana̭spate raśa॒nayā̭-'bhi॒dhāya̭ | pi॒ṣṭata̭mayā va॒yunā̭ni vi॒dvān | vaha̭ deva॒trā di̭dhiṣo ha॒vīgṃṣi̭ | pra ca̭ dā॒tāra̭ma॒mṛtḙṣu vocaḥ || a॒gnigg svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m | ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni || 32 ||
ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | agne॒ yada॒dya vi॒śo a̭ddhvarasya hotaḥ |
pāva̭ka śoce॒ veṣṭvagṃ hi yajvā᳚ |
ṛ॒tā ya̭jāsi mahi॒nā vi ya-dbhūḥ |
ha॒vyā va̭ha yaviṣṭha॒ yā tḙ a॒dya || 33 ||
(dhāmā̭ni॒ - bhureka̭-ñca) (a. 12)
anuvākaṃ 13 - anūyājapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒va-nde॒vai-ssyā-thsu॒vīraṃ̭-vī~॒rairvasto᳚-rvṛ॒jyetā॒ktoḥ prabhri̭-ye॒tātya॒nyān-rā॒yā ba॒r॒hiṣma̭to madema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vī-rdvāraḥ̭ saṅghā॒te vi॒ḍvīryāma̭ñchithi॒rā dhru॒vā de॒vahṷ̄tau va॒thsa
ī̭menā॒starṷṇa॒ āmi̭mīyāt-kumā॒ro vā॒ nava̭jāto॒ mainā॒ arvā̭ re॒ṇuka̭kāṭaḥ॒ pṛṇa̭gvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā-'dyā॒smin. ya॒jñe pra̭ya॒tya̭hvetā॒mapi̭ nū॒na-ndaivī॒rviśaḥ॒ prāyā̭siṣṭā॒gṃ॒ suprī̭te॒ sudhi̭te vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī joṣṭrī॒ vasṷdhitī॒ yayo̭ra॒nyā-'ghā dveṣāgṃ̭si yu॒yava॒dā-'nyā va̭kṣa॒-dvasu॒ vāryā̭ṇi॒ yaja̭mānāya vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ iṣa॒mūrja̭ma॒nyā va̭kṣa॒thsagdhi॒gṃ॒ sapī̭tima॒nyā navḙna॒ pūrva॒-ndaya̭mānā॒-ssyāma̭ purā॒ṇena॒ nava॒-ntāmūrja̭mū॒rjāhṷtī ū॒rjaya̭māne adhātāṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā॒ neṣṭā̭rā॒ potā̭rā ha॒tāgha̭śagṃsā-vābha॒radva̭sū vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīriḍā॒ sara̭svatī॒ bhāra̭tī॒ dyā-mbhāra̭tyādi॒tyai-ra̭spṛkṣa॒-thsara̭svatī॒magṃ ru॒drai-rya॒jñamā̭vī-di॒haiveḍa̭yā॒ vasṷmatyā
sadha॒māda̭-mmadema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ ||
de॒vo narā॒śagṃsa̭-striśī॒r॒ṣā ṣa̭ḍa॒kṣa-śśa॒tamidḙnagṃ śitipṛ॒ṣṭhā āda̭dhati sa॒hasra̭mī॒-mprava̭hanti mi॒trāvaru॒ṇeda̭sya ho॒tramarha̭to॒
bṛha॒spatiḥ̭ sto॒trama॒śvinā ''ddhva̭ryavaṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo vana॒spati̭-rva॒r॒ṣaprā̭vā ghṛ॒tani̭rṇi॒g-dyā-
magre॒ṇāspṛ̭kṣa॒dā-'ntari̭kṣa॒-mmaddhyḙnāprāḥ pṛthi॒vī-mupa̭reṇādṛgṃhī-dvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nni॒dhe dhā̭si॒ pracyṷtīnā॒ma-pra̭cyuta-nnikāma॒dhara̭ṇa-mpuruspā॒r॒haṃ-ya~śa̭svade॒nā ba॒r॒hiṣā॒-'nyā ba॒r॒hīgṣya॒bhiṣyā̭ma vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-thsu॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒vi-ssa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā॒ hotṷr-hotu॒rāya̭jīyā॒nagne॒ yān-de॒vānayā॒ḍyāgṃ api̭pre॒rye tḙ ho॒tre ama̭thsata॒ tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mā-ndi॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒magg
svi̭ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhū᳚rvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi॒ yaja̭ || 34 ||
(yajaika̭-ñca) (a. 13)
anuvākaṃ 14 - anūyājayājyāḥ
de॒va-mba॒r॒hiḥ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu |
de॒vīrdvāraḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu | de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vī joṣṭrī᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām |
de॒vī ū॒rjāhṷtī | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām || 35 ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vīsti॒sra-sti॒sro de॒vīḥ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu |
de॒vo narā॒śagṃsaḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒vo vana॒spatiḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu || 36 ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | su॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒viḥ | sa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā᳚ | hotṷr-hotu॒rāya̭jīyān |
agne॒ yānde॒vānayā᳚ṭ | yāgṃ api̭preḥ | ye tḙ ho॒tre ama̭thsata | tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mām | di॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒mam | svi॒ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhūḥ᳚ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi̭ || 37 ||
(vī॒tāṃ॒ - ~ve॒tva - bhū॒reka̭-ñca) (a. 14)
anuvākaṃ 15 - sūktavākapraiṣāḥ
a॒gnima॒dya hotā̭ramavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭mānaḥ॒ paca̭-npa॒ktīḥ paca̭-npuro॒ḍāśaṃ̭
ba॒ddhna-nni̭ndrā॒gnibhyā॒-ñchāgagṃ̭ sūpa॒sthā a॒dya de॒vo vana॒spati̭-rabhava-dindrā॒gnibhyā॒-ñchāge॒nāgha̭stā॒-nta-mmḙda॒staḥ prati̭ paca॒tā-'gra̭bhīṣṭā॒mavī̭vṛdhetā-mpuro॒ḍāśḙna॒ tvāma॒dyarṣa̭ ārṣeyarṣīṇā-nnapādavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭māno ba॒hubhya॒ ā saṅga̭tebhya e॒ṣa mḙ de॒veṣu॒ vasu॒ vāryā ya̭kṣyata॒ iti॒ tā yā
de॒vā dḙva॒-dānā॒nyadu॒stānya̭smā॒ ā ca॒ śāsvā ca̭ gurasveṣi॒taśca̭ hota॒rasi̭ bhadra॒vācyā̭ya॒ preṣi̭to॒ mānṷṣa-ssūktavā॒kāya̭ sū॒ktā brṷ̄hi || 38 ||
(a॒gnima॒dyaika᳚m) (a. 15)
(a॒ñjanti॒ - hotā̭ yakṣa॒th - sami̭dvo a॒dyā - gni - rajai॒-d- daivyā̭ - ju॒ṣas - vā vṛ̭trahaṇā - gī॒rbhi - stvagg hyā - bha̭rata॒ - mupo̭ha॒ ya-d- de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒vaṃ - de॒va-mba॒r॒hi - ra॒gnima॒dya pañca̭daśa)
(a॒ñjan - tyu॒pāva̭sṛja॒n - nānyā yu॒vat - kara̭de॒va ma॒ṣṭātrigṃ̭śat)
(a॒ñjanti̭ - sū॒ktā brṷ̄hi)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.