(કાત્યાયન સૂત્રાનુસારમ્)
શ્રી ગુરુભ્યો નમઃ । હરિઃ ઓમ્ ॥
॥ ગુરુ પ્રાર્થન ॥
ૐ-વઁન્દે-ઽહ-મ્મઙ્ગલાત્માન-મ્ભાસ્વન્તંવેઁદવિગ્રહમ્ ।
યાજ્ઞવલ્ક્ય-મ્મુનિશ્રેષ્ઠ-ઞ્જિષ્ણું હરિહર પ્રભુમ્ ॥
જિતેન્દ્રિય-ઞ્જિતક્રોધં સદાધ્યાનપરાયણમ્ ।
આનન્દનિલયં-વઁન્દે યોગાનન્દ મુનીશ્વરમ્ ॥
એવ-ન્દ્વાદશ નામાનિ ત્રિસન્ધ્યા યઃ પઠેન્નરઃ ।
યોગીશ્વર પ્રસાદેન વિદ્યાવા-ન્ધનવા-ન્ભવેત્ ॥
ૐ શ્રી યાજ્ઞવલ્ક્ય ગુરુભ્યો નમઃ ।
કણ્વકાત્યાયનાદિ મહર્ષિભ્યો નમઃ ॥
ગુરુર્બ્રહ્મ ગુરુર્વિષ્ણુઃ ગુરુર્દેવો મહેશ્વરઃ ।
ગુરુસ્સાક્ષા-ત્પરબ્રહ્મ તસ્મૈ શ્રી ગુરવે નમઃ ॥
ગુરવે સર્વલોકાના-મ્ભિષજે ભવરોગિણામ્ ।
નિધયે સર્વવિદ્યાના-ન્દક્ષિણામૂર્તયે નમઃ ॥
————–
॥ માનસ સ્નાનમ્ ॥
અપવિત્રઃ પવિત્રો વા સર્વાવસ્થા-ઙ્ગતો-ઽપિ વા ।
યસ્સ્મરેત્પુણ્ડરીકાક્ષં સ બાહ્યાભ્યન્તરશ્શુચિઃ ॥
પુણ્ડરીકાક્ષ પુણ્ડરીકાક્ષ પુણ્ડરીકાક્ષાય નમઃ ॥
ગોવિન્દેતિ સદાસ્નાન-ઙ્ગોવિન્દેતિ સદા જપઃ ।
ગોવિન્દેતિ સદા ધ્યાનં સદા ગોવિન્દ કીર્તનમ્ ॥
॥ આચમનમ્ ॥
1. ઓ-ઙ્કેશવાય સ્વાહા
2. ઓ-ન્નારાયણાય સ્વાહા
3. ઓ-મ્માધવાય સ્વાહા
4. ઓ-ઙ્ગોવિન્દાય નમઃ
5. ૐ-વિઁષ્ણવે નમઃ
6. ઓ-મ્મધુસૂદનાય નમઃ
7. ઓ-ન્ત્રિવિક્રમાય નમઃ
8. ૐ-વાઁમનાય નમઃ
9. ૐ શ્રીધરાય નમઃ
10. ૐ હૃષીકેશાય નમઃ
11. ઓ-મ્પદ્મનાભાય નમઃ
12. ઓ-ન્દામોદરાય નમઃ
13. ૐ સઙ્કર્ષણાય નમઃ
14. ૐ-વાઁસુદેવાય નમઃ
15. ઓ-મ્પ્રદ્યુમ્નાય નમઃ
16. ૐ અનિરુદ્ધાય નમઃ
17. ઓ-મ્પુરુષોત્તમાય નમઃ
18. ૐ અથોક્ષજાય નમઃ
19. ઓ-ન્નારસિંહાય નમઃ
20. ૐ અચ્યુતાય નમઃ
21. ઓ-ઞ્જનાર્દનાય નમઃ
22. ૐ ઉપેન્દ્રાય નમઃ
23. ૐ હરયે નમઃ
24. ૐ શ્રી કૃષ્ણાય નમઃ
॥ ભૂમિ પ્રાર્થન ॥
પૃથિવીત્યસ્ય, મેરુપૃષ્ઠ ઋષિઃ, કૂર્મો દેવતા, સુતલ-ઞ્છન્દઃ, આસને વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્પૃથ્વી ત્વયા ધૃતા લોકા દેવિ ત્વં-વિઁષ્ણુના ધૃતા ।
ત્વ-ઞ્ચ ધારય મા-ન્દેવિ પવિત્ર-ઙ્કુરુ ચાસનમ્ ।
॥ પ્રાણાયામમ્ ॥
પ્રણવસ્ય પરબ્રહ્મ ઋષિઃ, પરમાત્મા દેવતા, દૈવી ગાયત્રી છન્દઃ ।
સપ્તાનાં-વ્યાઁહૃતીના-મ્પ્રજાપતિ ઋષિઃ, અગ્નિ-વાયુ-સૂર્ય-બૃહસ્પતિ-વરુણેન્દ્ર-વિશ્વેદેવા દેવતાઃ, ગાયત્ર્યુષ્ણિક્ અનુષ્ટુપ્ બૃહતી પઙ્ક્તિઃ, ત્રિષ્ટુબ્જગત્યશ્છન્દાંસિ ।
તત્સવિતુરિત્યસ્ય વિશ્વામિત્ર ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ ।
શિરોમન્ત્રસ્ય પ્રજાપતિ ઋષિઃ, બ્રહ્મ-અગ્નિ-વાયુ-સૂર્યા દેવતાઃ, યજુશ્છન્દઃ ।
પ્રાણાયામે વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્ભૂઃ । ઓ-મ્ભુવઃ॑ । ઓગ્ં સુવઃ॑ । ઓ-મ્મહઃ॑ । ઓ-ઞ્જનઃ॑ । ઓ-ન્તપઃ॑ । ઓગ્ં સત્યમ્ ।
ઓ-ન્તત્સ॑વિ॒તુર્વરે॑ણ્ય॒-મ્ભર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધીમહિ । ધિયો॒ યો નઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥
ૐ આપો॒ જ્યોતી॒ રસો॒મૃત॒-મ્બ્રહ્મ॒ ભૂર્ભુવ॒સ્સ્વ॒રોમ્ ।
॥ સઙ્કલ્પમ્ ॥
મમ ઉપાત્ત સમસ્ત દુરિતક્ષય દ્વારા શ્રીપરમેશ્વરમુદ્દિશ્ય શ્રીપરમેશ્વર પ્રીત્યર્થં શુભે શોભને મુહૂર્તે શ્રી મહાવિષ્ણોરાજ્ઞયા પ્રવર્તમાનસ્ય અદ્ય બ્રહ્મણઃ દ્વિતીય પરાર્થે શ્વેતવરાહ કલ્પે વૈવસ્વત મન્વન્તરે કલિયુગે પ્રથમપાદે જમ્બૂદ્વીપે ભારતવર્ષે ભરતખણ્ડે મેરોર્દક્ષિણ દિગ્ભાગે શ્રીશૈલસ્ય …… પ્રદેશે ……, …… નદ્યોઃ મધ્ય પ્રદેશે મઙ્ગલ ગૃહે અસ્મિન્ વર્તમન વ્યાવહરિક ચાન્દ્રમાનેન સ્વસ્તિ શ્રી …….. (1) નામ સંવઁત્સરે …… અયને(2) …… ઋતૌ (3) …… માસે(4) …… પક્ષે (5) …… તિથૌ (6) …… વાસરે (7) …… નક્ષત્રે (8) …… યોગે (9) …… કરણ (10) એવ-ઙ્ગુણ વિશેષણ વિશિષ્ટાયાં શુભતિથૌ શ્રીમાન્ …… ગોત્રઃ …… નામધેયઃ (શ્રીમતઃ …… ગોત્રસ્ય …… નામધેયસ્ય મમ ધર્મપત્ની સમેતસ્ય) શ્રી પરમેશ્વર પ્રીત્યર્થ-મ્મમ શ્રૌત સ્માર્ત નિત્ય કર્માનુષ્ઠાન યોગ્યતા ફલસિદ્ધ્યર્થ-મ્પ્રાતઃ/માધ્યાહ્નિક/સાયં સન્ધ્યાં ઉપાસિષ્યે ॥
॥ માર્જનમુ ॥
ગઙ્ગે ચ યમુને કૃષ્ણે ગોદાવરી સરસ્વતી ।
નર્મદે સિન્ધુ કાવેરી જલે-ઽસ્મિન્ સન્નિધિ-ઙ્કુરુ ॥
આપોહિષ્ઠેતિ તિસૃણામ્, સિન્ધુદ્વીપ ઋષિઃ, આપો દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ, માર્જને વિનિયોગઃ ।
ૐ આપો॒ હિષ્ઠા મ॑યો॒ભુવઃ॑ । (પાદમુલ પૈ)
ઓ-ન્તા ન॑ ઊ॒ર્જે દ॑ધાતન । (શિરસ્સુ પૈ)
ઓ-મ્મ॒હેરણા॑ય॒ ચક્ષ॑સે । (હૃદયમુ પૈ)
ૐ-યોઁ વ॑શ્શિ॒વત॑મો॒ રસઃ॑ । (શિરસ્સુ પૈ)
ઓ-ન્તસ્ય॑ ભાજયતે॒ હ નઃ॑ । (હૃદયમુ પૈ)
ૐ ઉ॒શ॒તીરિ॑વ મા॒ત॑રઃ । (પાદમુલ પૈ)
ઓ-ન્તસ્મા॒ અર॑ઙ્ગમામવઃ । (હૃદયમુ પૈ)
ૐ-યઁસ્ય॒ ક્ષયા॑ય॒ જિન્વ॑થ । (પાદમુલ પૈ)
ૐ આપો॑ જ॒નય॑થા ચ નઃ । (શિરસ્સુ પૈ)
॥ મન્ત્રાચમનમ્ ॥
(પ્રાતઃ કાલે)
સૂર્યશ્ચેતિ મન્ત્રસ્ય, ઉપનિષદ્યાજ્ઞવલ્ક્ય ઋષિઃ, સૂર્યો દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ઉદક પ્રાશને વિનિયોગઃ ।
ૐ સૂર્યશ્ચ મા મન્યુશ્ચ મન્યુપતયશ્ચ મન્યુ॑કૃતે॒ભ્યઃ ।
પાપેભ્યો॑ રક્ષ॒ન્તામ્ । યદ્રાત્ર્યા પાપ॑મકા॒ર્ષમ્ ।
મનસા વાચા॑ હસ્તા॒ભ્યામ્ । પદ્ભ્યામુદરે॑ણ શિ॒શ્ના ।
રાત્રિ॒સ્તદ॑વલુ॒મ્પતુ । યત્કિઞ્ચ॑ દુરિ॒ત-મ્મયિ॑ ।
ઇ॒દમ॒હ-મ્મામમૃત॑યો॒નૌ ।
સૂર્યે જ્યોતિષિ જુહો॑મિ સ્વા॒હા ।
(મધ્યાહ્ન કાલે)
આપઃ પુનન્ત્વિતિ મન્ત્રસ્ય, નારાયણ ઋષિઃ, આપો દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ, ઉદક પ્રાશને વિનિયોગઃ ।
આપઃ॑ પુનન્તુ પૃથિ॒વી-મ્પૃથિ॒વી પૂ॒તા પુ॑નાતુ॒ મામ્ ।
પુ॒નન્તુ॒ બ્રહ્મ॑ણ॒સ્પતિ॒ર્બ્રહ્મ॑પૂ॒તા પુ॑નાતુ મામ્ ॥
યદુચ્છિ॑ષ્ટમભો᳚જ્ય॒-ઞ્ચ યદ્વા॑ દુ॒શ્ચરિ॑ત॒-મ્મમ॑ ।
સર્વ॑-મ્પુનન્તુ॒ મામાપો॑-ઽસ॒તા-ઞ્ચ॑ પ્રતિ॒ગ્રહ॒ગ્ં સ્વાહા᳚ ॥
(સાય-ઙ્કાલે)
અગ્નિશ્ચેતિ મન્ત્રસ્ય, યાજ્ઞવલ્ક્ય ઉપનિષદૃષિઃ, અગ્નિર્દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ઉદક પ્રાશને વિનિયોગઃ ।
અગ્નિશ્ચ મા મન્યુશ્ચ મન્યુપતયશ્ચ મન્યુ॑કૃતે॒ભ્યઃ ।
પાપેભ્યો॑ રક્ષ॒ન્તામ્ । યદહ્ના પાપ॑મકા॒ર્ષમ્ ।
મનસા વાચા॑ હસ્તા॒ભ્યામ્ । પદ્ભ્યામુદરે॑ણ શિ॒શ્ના ।
અહ॒સ્તદ॑વલુ॒મ્પતુ । યત્કિઞ્ચ॑ દુરિ॒ત-મ્મયિ॑ ।
ઇ॒દમ॒હ-મ્મામમૃત॑યો॒નૌ । સત્યે જ્યોતિષિ જુહો॑મિ સ્વા॒હા ।
॥ પુનર્માર્જનમ્ ॥
આચમ્ય (ચે.) ॥
ઓ-મ્ભૂર્ભુવ॒સ્સ્વઃ॑ ।
તત્સ॑વિ॒તુર્વરે॑ણ્ય॒-મ્ભર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધીમહિ ।
ધિયો॒ યો નઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥
આપો॒ હિષ્ઠા મ॑યો॒ભુવ॒સ્તા ન॑ ઊ॒ર્જે દ॑ધાતન ।
મ॒હેરણા॑ય॒ ચક્ષ॑સે ।
યો વ॑શ્શિ॒વત॑મો રસ॒સ્તસ્ય॑ ભાજયતે॒ હ નઃ॑ ।
ઉ॒શ॒તીરિ॑વ મા॒ત॑રઃ ।
તસ્મા॒ અર॑ઙ્ગમામવો॒ યસ્ય॒ ક્ષયા॑ય॒ જિન્વ॑થ ।
આપો॑ જ॒નય॑થા ચ નઃ ।
॥ અઘમર્ષણમ્ ॥
દ્રુપદા દિવેત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, કોકિલ રાજપુત્ર ઋષિઃ, આપો દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, અઘમર્ષણે વિનિયોગઃ ।
ઓ-ન્દ્રુ॒પ॒દા દિ॑વ મુઞ્ચતુ । દ્રુ॒પ॒દા દિ॒વેન્મુ॑મુચા॒નઃ ।
સ્વિ॒ન્ન-સ્સ્ના॒ત્વી મલા॑દિવ । પૂ॒ત-મ્પ॒વિત્રે॑ણે॒વાજ્ય᳚મ્ ।
આપઃ॑ શુન્ધન્તુ॒ મૈન॑સઃ । (તૈ.બ્રા.2.6.6.4)
શત્રુક્ષયાર્થ માર્જનમ્ ॥
સુમિત્રાન ઇત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, પ્રજાપતિ ઋષિઃ, આપો દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, શત્રુક્ષયાર્થે વિનિયોગઃ ।
ૐ સુ॒મિ॒ત્રા ન॒ આપ॒ ઓષ॑ધય-સ્સન્તુ । દુ॒ર્મિ॒ત્રાસ્તસ્મૈ॑ ભુયાસુઃ ।
યો᳚-ઽસ્માન્દ્વેષ્ટિ॑ । ય-ઞ્ચ॑ વ॒ય-ન્દ્વિ॒ષ્મઃ । (તૈ.બ્રા.2.6.6.3)
પાપક્ષયાર્થ માર્જનમ્ ॥
ઇદમાપ ઇત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, ઉચક્થ્ય ઋષિઃ, આપો દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, દુરિતક્ષયાર્થ માર્જને વિનિયોગઃ ।
ૐ ઇ॒દમા॑પઃ॒ પ્રવ॑હત॒ યત્કિ-ઞ્ચ॑ દુરિ॒ત-મ્મયિ॑ ।
યદ્વા॒હમ॑ભિદુ॒દ્રોહ॒ યદ્વા॑ શે॒પ ઉ॒તાનૃ॑તમ્ ॥
॥ અર્ઘ્યપ્રદાનમુ ॥
આચમ્ય (ચે.) ॥
પ્રાણાનાયમ્ય (ચે.) ॥
પૂર્વોક્ત એવ-ઙ્ગુણ વિશેષણ વિશિષ્ટાયાં શુભતિથૌ (કાલાતિક્રમણદોષ નિવૃત્યર્થ-મ્પ્રાયશ્ચિત્તાર્ઘ્ય પૂર્વક) પ્રાતઃ/માધ્યાહ્નિક/સાયં સન્ધ્યાઙ્ગ અર્ઘ્યપ્રદાન-ઙ્કરિષ્યે ॥
ભૂર્ભુવસ્સ્વરિતિ મહાવ્યાહૃતીનામ્, પરમેષ્ઠી પ્રજાપતિ ઋષિઃ, અગ્નિ-વાયુ-સૂર્યા દેવતાઃ, ગાયત્ર્યુષ્ણિક્ અનુષ્ટુપ્છન્દાંસિ ।
તત્સવિતુરિત્યસ્ય, વિશ્વામિત્ર ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ, અર્ઘ્યપ્રદાને વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્ભૂર્ભુવ॒સ્સ્વઃ॑ । ઓ-ન્તત્સ॑વિતુ॒ર્વરે॑ણ્ય॒મ્ । ભર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધી॒મહિ । ધિયો॒ યો નઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥
શ્રી પદ્મિની ઉષા સૌજ્ઞા છાયા સમેત શ્રી સૂર્યનારાયણ પરબ્રહ્મણે નમઃ । ઇદમર્ઘ્યં સમર્પયામિ ।
(પ્રાતઃ કાલે)
ઉષસ્ત ઇત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, ગૌતમ ઋષિઃ, ઉષો દેવતા, ઉષ્ણિક્છન્દઃ, પ્રાયશ્ચિત્તાર્ઘ્ય પ્રદાને વિનિયોગઃ ।
ૐ ઉષ॒સ્તચ્ચિ॒ત્રમાભ॑રા॒સ્મભ્યં॑-વાઁજનીવતિ યેનતો॒ક-ઞ્ચ॒ તન॑ય-ઞ્ચ॒ ધામ॑હે ॥
શ્રી પદ્મિની ઉષા સૌજ્ઞા છાયા સમેત શ્રી સૂર્યનારાયણ પરબ્રહ્મણે નમઃ । ઇદમર્ઘ્યં સમર્પયામિ ।
ઓ-મ્ભૂઃ । ઓ-મ્ભુવઃ॑ । ઓગ્ં સુવઃ॑ । ઓ-ન્તત્સ॑વિતુ॒ર્વરે॑ણ્ય॒મ્ । ભ॒ર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધી॒મહિ । ધિયો॒ યોનઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥ [3]
(મધ્યાહ્ન કાલે)
આકૃષ્ણેનેત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, હિરણ્ય સ્તૂપ ઋષિઃ, સૂર્યો દેવતા, ત્રિષ્ટુપ્છન્દઃ, પ્રાયશ્ચિત્તાર્ઘ્ય પ્રદાને વિનિયોગઃ ॥
ૐ આકૃ॒ષ્ણેન॒ રજ॑સા॒ વર્ત॑માનો નિવે॒શય॑ન્ન॒મૃત॒-મ્મર્ત્ય॑ઞ્ચ ।
હિ॒ર॒ણ્યયે॑ન સવિ॒તા રથે॒ના-ઽઽદે॒વો યા॑તિ॒ભુવ॑નાનિ॒ પશ્યન્॑ ॥
શ્રી પદ્મિની ઉષા સૌજ્ઞા છાયા સમેત શ્રી સૂર્યનારાયણ પરબ્રહ્મણે નમઃ । ઇદમર્ઘ્યં સમર્પયામિ ।
ઓ-મ્ભૂઃ । ઓ-મ્ભુવઃ॑ । ઓગ્ં સુવઃ॑ । ઓ-ન્તત્સ॑વિતુ॒ર્વરે॑ણ્ય॒મ્ । ભ॒ર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધી॒મહિ । ધિયો॒ યોનઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥ [1]
(સાય-ઙ્કાલે)
આરાત્રીત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, કશિપા ભરદ્વાજ દુહિતા ઋષિઃ, રાત્રિર્દેવતા, પથ્ભ્યા બૃહતી છન્દઃ, પ્રાયશ્ચિતાર્ઘ્ય પ્રદાને વિનિયોગઃ ।
ૐ આરા॑ત્રિ॒ પાર્થિ॑વ॒ગ્ં॒ રજઃ॑ પિ॒તુર॑ પ્રાયિ॒ ધામ॑ભિઃ । દિ॒વ-સ્સદા॑ગ્ગ્સિ બૃહ॒તી વિતિ॑ષ્ઠસ॒ આત્વે॒ષં-વઁ॑ર્તતે॒ ત॑મઃ ॥
શ્રી પદ્મિની ઉષા સૌજ્ઞા છાયા સમેત શ્રી સૂર્યનારાયણ પરબ્રહ્મણે નમઃ । ઇદમર્ઘ્યં સમર્પયામિ ।
ઓ-મ્ભૂઃ । ઓ-મ્ભુવઃ॑ । ઓગ્ં સુવઃ॑ । ઓ-ન્તત્સ॑વિતુ॒ર્વરે॑ણ્ય॒મ્ । ભ॒ર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધી॒મહિ । ધિયો॒ યોનઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥ [3]
॥ ભૂપ્રદક્ષિણ ॥
અસાવાદિત ઇત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, બ્રહ્મા ઋષિઃ, આદિત્યો દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ભૂ પ્રદક્ષિણે વિનિયોગ ।
અ॒સાવા॑દિ॒ત્યો બ્ર॒હ્મ ॥
॥ સન્ધ્યા તર્પણમ્ ॥
(પ્રાતઃ કાલે)
ગાયત્ર્યા, વ્યાસ ઋષિઃ, બ્રહ્મા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ, પ્રાત-સ્સન્ધ્યા તર્પણે વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્ભૂઃ પુરુષસ્તૃપ્યતામ્
ૐ ઋગ્વેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્મણ્ડલસ્તૃપ્યતામ્
ૐ હિરણ્યગર્ભરૂપી તૃપ્યતામ્
ૐ આત્મા તૃપ્યતામ્
ઓ-ઙ્ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ૐ-વેઁદમાતા તૃપ્યતામ્
ૐ સાઙ્કૃતી તૃપ્યતામ્
ૐ સન્ધ્યા તૃપ્યતામ્
ઓ-ઙ્કુમારી તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્બ્રાહ્મી તૃપ્યતામ્
ૐ ઉષસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ન્નિર્મૃજી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વાર્થસિદ્ધિકરી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વમન્ત્રાધિપતિસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂર્ભવસ્સ્વઃ પુરુષસ્તૃપ્યતામ્
(મધ્યાહ્ન કાલે)
સાવિત્ર્યાઃ, કશ્યપ ઋષિઃ, રુદ્રો દેવતા, ત્રિષ્ટુ-પ્છન્દઃ, માધ્યાહ્નિક સન્ધ્યા તર્પણે વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્ભુવઃ પુરુષસ્તૃપ્યતામ્
ૐ-યઁજુર્વેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્મણ્ડલસ્તૃપ્યતામ્
ૐ રુદ્રરૂપી તૃપ્યતામ્
ૐ અનન્તરાત્મા તૃપ્યતામ્
ૐ સાવિત્રી તૃપ્યતામ્
ૐ-વેઁદમાતા તૃપ્યતામ્
ૐ સાઙ્કૃતી તૃપ્યતામ્
ૐ સન્ધ્યા તૃપ્યતામ્
ૐ-યુઁવતી તૃપ્યતામ્
ૐ રૌદ્રી તૃપ્યતામ્
ૐ ઉષસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ન્નિર્મૃજી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વર્થસિદ્ધિકરી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વમન્ત્રાધિપતિસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂર્ભુવસ્સ્વઃ પુરુષસ્તૃપ્યતામ્
(સાયન્ત્ર કાલે)
સરસ્વત્યા, વશિષ્ઠ ઋષિઃ, વિષ્ણુર્દેવતા જગતી છન્દઃ, સાયં સન્ધ્યા તર્પણે વિનિયોગઃ ।
ઓગ્ગ્ સ્વઃ પુરુષસ્તૃપ્યતામ્
ૐ સામવેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્મણ્ડલસ્તૃપ્યતામ્
ૐ-વિઁષ્ણુરૂપી તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્પરમાત્મા તૃપ્યતામ્
ૐ સરસ્વતી તૃપ્યતામ્
ૐ-વેઁદમાતા તૃપ્યતામ્
ૐ સાઙ્કૃતી તૃપ્યતામ્
ૐ સન્ધ્યા તૃપ્યતામ્
ૐ-વૃઁદ્ધા તૃપ્યતામ્
ૐ-વૈઁષ્ણવી તૃપ્યતામ્
ૐ ઉષસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ન્નિર્મૃજી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વાર્થસિદ્ધિકરી તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વમન્ત્રાધિપતિસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂર્ભુવસ્સ્વઃ પુરુષ સ્તૃપ્યતામ્
॥ સૂર્યોપસ્થાનમુ ॥
ઉદુત્ય મિત્યસ્યાઃ, પ્રસ્કણ્વૃષિઃ, સવિતા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ ।
ચિત્ર-ન્દેવાનામિત્યસ્યાઃ, કુત્સ ઋષિઃ, સૂર્યો દેવતા, ત્રિષ્ટુપ્છન્દઃ, સૂર્યોપસ્થાને વિનિયોગઃ ॥
ૐ ઉદુ॒ત્ય-ઞ્જા॒તવે॑દસ-ન્દે॒વં-વઁ॑હન્તિ કે॒તવઃ॑। દૃ॒શે વિશ્વા॑ય॒ સૂર્ય॑મ્ ॥
ઓ-ઞ્ચિ॒ત્ર-ન્દે॒વાના॒મુદ॑ગા॒દની॑ક॒-ઞ્ચક્ષુ॑ર્મિ॒ત્રસ્ય॒ વરુ॑ણસ્યા॒ગ્નેઃ । આપ્રા॒દ્યાવા॑ પૃથિ॒વી અ॒ન્તરિ॑ક્ષ॒ગ્॒ સૂર્ય॑ આ॒ત્મા જગ॑દસ્ત॒સ્થુષ॑શ્ચ ॥
(પ્રાતઃ કાલે)
ઓ-મ્મિત્રસ્યેત્યાદિ ચતુર્ણામ્, વિશ્વામિત્ર ઋષિઃ, લિઙ્ગોક્તા દેવતાઃ, ગાયત્રી બૃહત્યનુષ્ટુપ્ ધૃતયશ્છન્દાંસિ, સૂર્યોપસ્થાને વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્મિ॒ત્રસ્ય॑ ચર્ષણી॒ દૃતોવો॑ દે॒વસ્ય॑સાન॒સિ દ્યુ॒મ્ન-ઞ્ચિ॒ત્ર સ્ર॑વસ્તમમ્ ॥
ઓ-ન્દે॒વસ્ત્વા॑ સવિ॒તોદ્વ॑પતુ સુપા॒ણિસ્સ્વ॑જ્ગુ॒રિસ્સુ॑ બા॒હુરુ॒તશક્ત્યા॑ । અવ્ય॑થમાના પૃથિ॒વ્યા માશા॒દિશ॒ આપૃ॑ણ ॥
ૐ ઉ॒ત્થાય॑ બૃહ॒તી ભ॒વો દુ॑ત્તિષ્ઠધ્રુ॒વાત્વમ્ । મિત્રૈ॒તાન્ત॑ ઉ॒ખા-મ્પરિ॑દદા॒મ્યભિ॑ત્યા એ॒ષા માભે॑દિ ॥
ૐ-વઁસ॑વ॒સ્ત્વા છૃ॑ન્દન્તુ ગાય॒ત્રેણ॒ છન્દ॑સાજ્ગિર॒સ્વ દ્રુ॒દ્રાસ્ત્વા છૃ॑ન્દન્તુ॒ ત્રૈષ્ટુ॑ભેન॒ છન્દ॑સાજ્ગિર॒સ્વત્ ।
આ॒દિ॒ત્યાસ્ત્વા છૃ॑ન્દન્તુ॒ જાગ॑તેન॒ છન્દ॑સાજ્ગિર॒સ્વ દ્વિશ્વે॑ત્વા દે॒વાવૈ॑શ્વાન॒રા આછૃ॑ન્દ॒ન્ત્વાનુ॑ષ્ટુભેન॒ છન્દ॑સાજ્ગિર॒સ્વત્ ॥
(મધ્યાહ્ન કાલે)
ઉદ્વયમુદિત્યમિતિદ્વયો, પ્રસ્કણ્વ ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, પ્રથમસ્યાનુષ્ટુપ્છન્દઃ, દ્વિતીયસ્ય ગાયત્રી છન્દઃ,
ચિત્ર-ન્દેવાનામિત્યસ્ય, કુત્સ ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, ત્રિષ્ટુપ્છન્દઃ, તચ્ચક્ષુરિત્યસ્ય, દધ્યઙ્ગાથર્વણ ઋષિઃ, સૂર્યો દેવતા, પઙ્ક્તિશ્છન્દઃ, સૂર્યોપસ્થાને વિનિયોગઃ ॥
ૐ ઉદ્વ॒ય-ન્તમ॑સ॒સ્પરિ॒સ્વઃ॒ પશ્ય॑ન્ત॒ ઉત્ત॑રમ્ ।
દે॒વ-ન્દે॑વ॒ત્રા સૂર્ય॒ મગ॑ન્મ॒ જ્યોતિ॑રુત્ત॒મમ્ ॥
ૐ ઉદુ॒ત્ય-ઞ્જા॒તવે॑દસ-ન્દે॒વં-વઁ॑હન્તિ કે॒તવઃ॑ ।
દૃ॒શે વિશ્વા॑ય॒ સૂર્ય॑મ્ ॥
ઓ-ઞ્ચિ॒ત્ર-ન્દે॒વાના॒મુદ॑ગા॒દની॑ક॒-ઞ્ચક્ષુ॑ર્મિ॒ત્રસ્ય॒ વરુ॑ણસ્યા॒ગ્નેઃ ।
આપ્રા॒દ્યાવા॑ પૃથિ॒વી અ॒ન્તરિ॑ક્ષ॒ગ્॒ સૂર્ય॑ આ॒ત્મા જ॑ગદસ્ત॒સ્થુષ॑શ્ચ ॥
ઓ-ન્તચ્ચક્ષુ॑ર્દે॒વહિ॑ત-મ્પુ॒રસ્તા॑ચ્છુ॒ક્ર મુ॒ચ્ચર॑ત્ ।
પશ્યે॒મ શ॒રદ॑શ્શ॒ત-ઞ્જીવે॑મ શ॒રદ॑શ્શ॒તગ્ શૃણુ॑યામ શ॒રદ॑શ્શ॒તમ્ ॥
(સાય-ઙ્કાલે)
ઇમ-મ્મે વરુણ તત્વાયામીત્યનયોશ્શુનશ્શેફ ઋષિઃ, વરુણો દેવતા, ગાયત્રી ત્રિષ્ટુભૌ છન્દસિ, સૂર્યોપસ્ધાને વિનિયોગઃ ॥
ૐ ઇ॒મ-મ્મે॑ વરુણ શ્રુધી॒હવ॑મ॒દ્યા ચ॑ મૃલય । ત્વામ॑વ॒સ્યુરાચ॑કે ॥
ઓ-ન્તત્વા॑યામિ॒ બ્રહ્મ॑ણા॒ વન્દ॑માન॒સ્તદાશા॑સ્તે॒ યજ॑માનો હ॒વિર્ભિઃ॑ ।
અહે॑લમાનો વરુણે॒ હબો॒ધ્યુરુ॑શગ્ં સ॒ મા ન॒ આયુઃ॒ પ્રમો॑ષીઃ ॥
॥ ગાયત્રી ॥
આચમ્ય (ચે.) ॥
પ્રાણાનાયમ્ય (ચે.) ॥
ઉગ્રભૂતપિશાચાસ્તે ઇત્યેતે ભૂમિ ભારકાઃ ।
ભૂતાનામવિરોધેન બ્રહ્મ કર્મ સમારભે ॥
પૂર્વોક્ત એવ-ઙ્ગુણ વિશેષણ વિશિષ્ટાયાં શુભતિથૌ યથા શક્તિ પ્રાતઃ/મધ્યાહ્નિક/સાયં સન્ધ્યાઙ્ગ ગાયત્રી મન્ત્ર જપ-ઙ્કરિષ્યે ॥
ગાયત્ર્યાવાહનમ્ ।
ૐ ઓજો॑-ઽસિ॒ સહો॑-ઽસિ॒ બલમ॑સિ॒ ભ્રાજો॑-ઽસિ દે॒વાના॒-ન્ધામ॒નામા॑સિ વિશ્વ॑મસિ વિ॒શ્વાયુ॒-સ્સર્વ॑મસિ સ॒ર્વાયુરભિભૂરોમ્ । ગાયત્રીમાવા॑હયા॒મિ॒ । સાવિત્રીમાવા॑હયા॒મિ॒ । સરસ્વતીમાવા॑હયા॒મિ॒ । છન્દર્ષીનાવા॑હયા॒મિ॒ । શ્રિયમાવા॑હયા॒મિ॒ ॥
ગા॒યત્ર્યા ગાયત્રી છન્દો વિશ્વામિત્ર ઋષિ-સ્સવિતા દેવતા અગ્નિર્મુખ-મ્બ્રહ્માશિરઃ વિષ્ણુર્હૃદયગ્ં રુદ્રશ્શિખા પૃથિવી યોનિઃ પ્રાણાપાનવ્યાનોદાન સમાનાસ્સપ્રાણા-શ્શ્વેતવર્ણા સાઙ્ખ્યાયન સગોત્રા ગાયત્રી ચતુર્વિગ્ંશત્યક્ષરા ત્રિપદા॑ ષટ્કુ॒ક્ષિઃ॒ પઞ્ચશીર્ષોપનયને વિ॑નિયો॒ગઃ॒ ॥
આયાત્વિત્યનુવાકસ્ય, વામદેવ ઋષિઃ, ગાયત્રી દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ગાયત્ર્યાવાહને વિનિયોગઃ ॥
ૐ આયા॑તુ॒ વર॑દા દે॒વી॒ અ॒ક્ષર॑-મ્બ્રહ્મ॒ સમ્મિ॑તમ્ ।
ગા॒ય॒ત્રી॑-ઞ્છન્દ॑સા-મ્મા॒તે॒દ-મ્બ્ર॑હ્મ જુ॒ષસ્વ॑ નઃ ।
તેજો-ઽસીત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, પ્રજાપતિ ઋષિઃ, સૌવર્ણ-ન્નિષ્ક-ન્દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ગાયત્ર્યાવાહને વિનિયોગઃ ॥
ઓ-ન્તેજો॑-ઽસિ શુ॒ક્રમ॒મૃત॑માયુ॒ષ્પા આયુ॑ર્મેપાહિ ।
દે॒વસ્ય॑ત્વા સવિ॒તુઃ પ્ર॑સ॒વે॒-ઽશ્વિનો॑ર્બા॒હુભ્યા॑-મ્પૂ॒ષ્ણો હસ્તા॑ભ્યા॒માદ॑ધે ॥
પ્રાર્થન ॥
ગાયત્ર્યસ્યેકપદી દ્વિપદી ત્રિપદી ચતુષ્પદ્ય પદસિ ન હિ પદ્યસે ।
નમસ્તે તુરીયાય દર્શતાય પદાય પરોરજસેસાવદો મા પ્રાપત્ ।
(પ્રાતઃ કાલે)
પ્રાત-સ્સન્ધ્યા, ગાયત્રી નામા, રક્તવર્ણા, હંસવાહના, બ્રહ્મહૃદયા, બાલ રૂપા, આવહનીયાગ્નિરૂપસ્થાના, ભૂરાયતના, જાગ્રદ્વદ્ધૃતિઃ, પ્રાતસ્સવને ઋગ્વેદે વિનિયોગઃ ।
(મધ્યાહ્ન કાલે)
માધ્યાહ્નિક સન્ધ્યા, સાવિત્રી નામા, શ્વેતવર્ણા, વૃષભ વાહના, રુદ્રહૃદયા, યવ્વન રૂપા, ગાર્હપત્યાગ્નિરૂપસ્થાના, અન્તરિક્ષાયતના, સ્વપ્નવદ્ધૃતિઃ, માધ્યાહ્નિક સવને યજુર્વેદે વિનિયોગઃ ।
(સાય-ઙ્કાલે)
સાયં સન્ધ્યા, સરસ્વતી નામા, કૃષ્ણવર્ણા, ગરુડ વાહના, વિષ્ણુ હૃદયા, વૃદ્ધરૂપા, દક્ષિણાગ્નિરૂપસ્થાના, દ્યૌરાયતના, સુષુપ્તિવદ્ધૃતિઃ, સાયંસવને સામવેદે વિનિયોગઃ ।
(ત્રિકાલે)
આગચ્છ વરદે દેવિ જપે મે સન્નિધૌ ભવ ।
ગાયન્ત-ન્ત્રાયસે યસ્માદ્ગાયત્રી ત્વમુદાહૃતા ॥
ન્યાસમ્ ॥
ઓ-મ્ભૂરિતિ પાદયોઃ ।
ઓ-મ્ભુવરિતિ જઙ્ઘયોઃ ।
ઓગ્ગ્ં સ્વરિતિ જાન્વોઃ ।
ઓ-મ્મહ ઇતિ જઠરે ।
ઓ-ઞ્જન ઇતિ કણ્ઠે ।
ઓ-ન્તપ ઇતિ મુખે ।
ઓગ્ગ્ં સત્યમિતિ શિરસિ ।
ઓ-મ્ભૂઃ અઙ્ગુષ્ઠાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભુવઃ તર્જનીભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓગ્ં સ્વઃ મધ્યમાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-ન્તત્સવિતુર્વરેણ્યં અનામિકાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ કનિષ્ઠિકાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-ન્ધિયો યો નઃ પ્રચોદયા-ત્કરતલ કરપૃષ્ઠાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભૂઃ હૃદયાય નમઃ ।
ઓ-મ્ભુવ-શ્શિરસે સ્વાહા ।
ઓગ્ં સ્વ-શ્શિખાયૈ વષટ્ ।
ઓ-ન્તત્સવિતુર્વરેણ્ય-ઙ્કવચાય હુમ્ ।
ઓ-મ્ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ નેત્રત્રયાય વૌષટ્ ।
ઓ-ન્ધિયો યો નઃ પ્રચોદયાત્ અસ્ત્રાય ફટ્ ।
ઓ-મ્ભૂર્ભવસ્સ્વરોમિતિ દિગ્બન્ધઃ ।
ગાયત્રી ધ્યાનમ્ ॥
મુક્તાવિદ્રુમહેમનીલધવલ-ચ્છાયૈર્મુખૈસ્ત્રીક્ષણૈઃ ।
યુક્તામિન્દુનિબદ્ધરત્નમકુટા-ન્તત્ત્વાર્થ વર્ણાત્મિકામ્ ॥
ગાયત્રીં-વઁરદા-ઽભયા-ઽઙ્કુશ કશાશ્શુભ્ર-ઙ્કપાલ-ઙ્ગદામ્ ।
શઙ્ખ-ઞ્ચક્રમથા-ઽરવિન્દયુગલં હસ્તૈર્વહન્તી-મ્ભજે ॥
લમિત્યાદિ પઞ્ચપૂજા ॥
લ-મ્પૃથિવીતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈ નમઃ ।
ગન્ધ-મ્પરિકલ્પયામિ ॥
હં આકાશતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈ નમઃ ।
પુષ્પ-મ્પરિકલ્પયામિ ॥
યં-વાઁયુતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈ નમઃ ।
ધૂપ-મ્પરિકલ્પયામિ ॥
રં-વઁહ્નિતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈ નમઃ ।
દીપ-મ્પરિકલ્પયામિ ॥
વં અમૃતતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈ નમઃ ।
નૈવેદ્ય-મ્પરિકલ્પયામિ ॥
સં સર્વતત્ત્વાત્મિકાયૈ ગાયત્રી દેવતાયૈનમઃ ।
સર્વોપચારા-ન્પરિકલ્પયામિ॥
પ્રણવસ્ય પરબ્રહ્મ ઋષિઃ, પરમાત્મા દેવતા, દૈવી ગાયત્રી છન્દઃ ।
ભૂર્ભુવસ્સ્વરિતિ મહાવ્યાહૃતીના-મ્પરમેષ્ઠી પ્રજાપતિ ઋષિઃ, અગ્નિ-વાયુ-સૂર્યા દેવતાઃ, ગાયત્ર્યુષ્ણિગનુષ્ટુ-પ્છન્દાંસિ ।
ગાયત્ર્યા વિશ્વામિત્ર ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ ।
ગાયત્રી મુદ્રલુ ॥
સુમુખં સમ્પુટ-ઞ્ચૈવ વિતતં-વિઁસ્તૃત-ન્તથા ।
દ્વિમુખ-ન્ત્રિમુખ-ઞ્ચૈવ ચતુઃ પઞ્ચમુખ-ન્તથા ॥
ષણ્મુખો-ઽધોમુખ-ઞ્ચૈવ વ્યાપિકાઞ્જલિક-ન્તથા ।
શકટં-યઁમપાશ-ઞ્ચ ગ્રથિતં સમ્મુખોન્મુખમ્ ॥
પ્રલમ્બ-મ્મુષ્ટિક-ઞ્ચૈવ મત્સ્યઃ કૂર્મો વરાહકમ્ ।
સિંહાક્રાન્ત-મ્મહાક્રાન્ત-મ્મુદ્ગર-મ્પલ્લવ-ન્તથા ॥
ગાયત્રી મન્ત્રમ્ ॥
ઓ-મ્ભૂર્ભુવ॒સ્સ્વઃ॑ । તત્સ॑વિ॒તુર્વરે॑ણ્ય॒-મ્ભર્ગો॑ દે॒વસ્ય॑ ધીમહિ ।
ધિયો॒ યો નઃ॑ પ્રચો॒દયા॑ત્ ॥
॥ મન્ત્ર જપાવસાનમ્ ॥
પૂર્વોક્ત એવ-ઙ્ગુણ વિશેષણ વિશિષ્ટાયાં શુભ તિથૌ ગાયત્રી જપોપસંહાર-ઙ્કરિષ્યે ।
અસ્ય શ્રી ગાયત્રી મહામન્ત્રસ્ય, વિશ્વામિત્ર ઋષિઃ, સવિતા દેવતા, ગાયત્રી છન્દઃ, મમ જપોપસંહારે વિનિયોગઃ ।
ઓ-મ્ભૂરિતિ પાદયોઃ ।
ઓ-મ્ભુવરિતિ જઙ્ઘયોઃ ।
ઓગ્ગ્ં સ્વરિતિ જાન્વોઃ ।
ઓ-મ્મહ ઇતિ જઠરે ।
ઓ-ઞ્જન ઇતિ કણ્ઠે ।
ઓ-ન્તપ ઇતિ મુખે ।
ઓગ્ગ્ં સત્યમિતિ શિરસિ ।
ઓ-મ્ભૂઃ અઙ્ગુષ્ઠાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભુવઃ તર્જનીભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓગ્ં સ્વઃ મધ્યમાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-ન્તત્સવિતુર્વરેણ્યં અનામિકાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ કનિષ્ઠિકાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-ન્ધિયો યો નઃ પ્રચોદયા-ત્કરતલ કરપૃષ્ઠાભ્યા-ન્નમઃ ।
ઓ-મ્ભૂઃ હૃદયાય નમઃ ।
ઓ-મ્ભુવ-શ્શિરસે સ્વાહા ।
ઓગ્ં સ્વ-શ્શિખાયૈ વષટ્ ।
ઓ-ન્તત્સવિતુર્વરેણ્ય-ઙ્કવચાય હુમ્ ।
ઓ-મ્ભર્ગો દેવસ્ય ધીમહિ નેત્રત્રયાય વૌષટ્ ।
ઓ-ન્ધિયો યો નઃ પ્રચોદયાત્ અસ્ત્રાય ફટ્ ।
ભૂર્ભુવસ્સ્વરોમિતિ દિગ્વિમોકઃ ।
ઉત્તર મુદ્રલુ ॥
સુરભિઃ જ્ઞાન ચક્રે ચ યોનિઃ કૂર્મો-ઽથ પઙ્કજમ્ ।
લિઙ્ગ-ન્નિર્યાણ મુદ્રા ચેત્યષ્ટમુદ્રાઃ પ્રકીર્તિતાઃ ।
॥ ગાયત્રી તર્પણમ્ ॥
પૂર્વોક્ત એવ-ઙ્ગુણ વિશેષણ વિશિષ્ઠાયાં શુભ તિથૌ સવિતૃપ્રીતિ યોગાય ગાયત્રી તર્પણમહ-ઙ્કરિષ્યે ।
ઋષિર્વ્યાસ-સ્સમુદ્દિષ્ટો બ્રહ્માદૈવ તમુચ્યતે ।
છન્દો ગાયત્રક-ઞ્ચૈવ વિનિયોગસ્તુ તર્પણે ॥
ઓ-મ્ભૂઃ પુરુષ ઋગ્વેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભુવઃ પુરુષ યજુર્વેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓગ્ગ્ં સ્વઃ પુરુષ સામવેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્મહઃ પુરુષ અથર્વણવેદસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ઞ્જનઃ પુરુષ ઇતિહાસપુરાણસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ન્તપઃ પુરુષ સર્વાગમસ્તૃપ્યતામ્
ૐ સત્ય-મ્પુરુષ સત્યલોકસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂર્ભુવ-સ્સ્વઃ પુરુષ મણ્ડલાન્તર્ગતસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂરેકપદા ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભુવઃ દ્વિપદા ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ઓગ્ં સ્વઃ ત્રિપદા ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્ભૂર્ભુવસ્સ્વ-શ્ચતુષ્પદા ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ૐ ઉષસ્તૃપ્યતામ્
ઓ-ઙ્ગાયત્રી તૃપ્યતામ્
ૐ સાવિત્રી તૃપ્યતામ્
ૐ સરસ્વતી તૃપ્યતામ્
ૐ-વેઁદમાતા તૃપ્યતામ્
ઓ-મ્પૃથિવી તૃપ્યતામ્
ઓ-ઞ્જયા તૃપ્યતામ્
ઓ-ઙ્કૌશિકી તૃપ્યતામ્
ૐ સાઙ્કૃતિ તૃપ્યતામ્
ૐ સર્વાપરાજિતા તૃપ્યતામ્
ૐ સહસ્રમૂર્તિસ્તૃપ્યતામ્
ૐ આનન્દમૂર્તિસ્તૃપ્યતામ્ ।
॥ દિઙ્નમસ્કારઃ ॥
ઓ-મ્પ્રાચ્યૈ દિશે નમઃ । ઇન્દ્રાય નમઃ ।
ૐ આગ્નેયૈ દિશે નમઃ । અગ્નયે નમઃ ।
ઓ-ન્દક્ષિણાયૈ દિશે નમઃ । યમાય નમઃ ।
ઓ-ન્નૈર્-ઋત્યૈ દિશે નમઃ । નિર્-ઋતયે નમઃ ।
ઓ-મ્પ્રતીચ્યૈ દિશે નમઃ । વરુણાય નમઃ ।
ૐ-વાઁયુવ્યૈ દિશે નમઃ । વાયવે નમઃ ।
ૐ ઉદીચ્યૈ દિશે નમઃ । કુબેરાય નમઃ ।
ૐ ઈશાન્યૈ દિશે નમઃ । ઈશ્વરાય નમઃ ।
ૐ ઊર્ધ્વાયૈ દિશે નમઃ । બ્રહ્મણે નમઃ ।
ૐ અધરાયૈ દિશે નમઃ । અનન્તાય નમઃ ।
ૐ સન્ધ્યાયૈ નમઃ
ઓ-ઙ્ગાયત્ર્યૈ નમઃ
ૐ સાવિત્ર્યૈ નમઃ
ૐ સરસ્વત્યૈ નમઃ
ૐ સર્વેભ્યો દેવતાભ્યો નમઃ
ઓ-ન્દેવેભ્યો નમઃ ।
ૐ ઋષિભ્યો નમઃ
ઓ-મ્મુનિભ્યો નમઃ
ઓ-ઙ્ગુરુભ્યો નમઃ
ઓ-મ્પિતૃભ્યો નમઃ
ઓ-મ્માતૃભ્યો નમઃ
ઓ-ન્નમો નમઃ ઇતિ ।
॥ ઉદ્વાસનમ્ ॥
ઉત્તમેત્યનુવાકસ્ય, વામદેવ ઋષિઃ, ગાયત્રી દેવતા, અનુષ્ટુ-પ્છન્દઃ, ઉદ્વાસને વિનિયોગઃ ॥
ૐ ઉ॒ત્તમે॑ શિખ॑રે દેવી ભૂ॒મ્યા-મ્પ॑ર્વત॒મૂર્ધ॑નિ ।
બ્રાહ્મણે॑ભ્યો-ઽભ્ય॑નુજ્ઞા॒તા॒ ગ॒ચ્છ દે॑વિ ય॒થા સુ॑ખમ્ ॥
॥જપ નિવેદનમ્ ॥
દેવા ગાતુ વિદ ઇત્યસ્ય મન્ત્રસ્ય, મનસસ્પત ઋષિઃ, વાતો દેવતા, વિરાટ્ છન્દઃ, જપનિવેદને વિનિયોગઃ॥
ઓ-ન્દેવા॑ગાતુ વિદોગા॒તુ મિ॒ત્વાગા॒તુ મિ॑ત ।
મન॑સસ્પત ઇ॒મ-ન્દે॑વ ય॒જ્ઞગ્ગ્ સ્વાહા॒ વાતે॑થાઃ ॥
(પ્રાતઃ કાલે)
પ્રાતસ્સન્ધ્યાઙ્ગ ભૂતેન ગાયત્ર્યાસ્તુ જપેન ચ ।
સા-ઽષ્ટેન શત સઙ્ખ્યેન બ્રહ્મ મે પ્રિયતાં રવિઃ ॥
(મધ્યાહ્ન કાલે)
મધ્યાહ્ન સન્ધ્યાઙ્ગત્વેન ગાયત્ર્યા જપિતેન ચ ।
યથા સઙ્ખ્યેન જપેન રુદ્રો મે પ્રિયતાં રવિઃ ॥
(સાય-ઙ્કાલે)
સાયં સન્ધ્યાઙ્ગ ભૂતેન ગાયત્ર્યાસ્તુ જપેન ચ ।
સા-ઽષ્ટેન શત સઙ્ખ્યેન બ્રહ્મ મે પ્રિયતાં રવિઃ ॥
॥ પ્રવર ॥
પ્રવરલુ ચૂ. ॥
ચતુસ્સાગર પર્યન્ત-ઙ્ગોબ્રાહ્મણેભ્ય-શ્શુભ-મ્ભવતુ । ………. પ્રવરાન્વિત ………… ગોત્ર-શ્શુક્લ યજુર્વેદાન્તર્ગત કાણ્વ શાખાધ્યાયી કાત્યાયન સૂત્રઃ ………. શર્મા-ઽહ-મ્ભો અભિવાદયે ॥
સમર્પણમ્ ।
આસત્યલોકાત્પાતાલા-દાલોકાલોકપર્વતાત્ ।
યે સન્તિ બ્રાહ્મણાદેવાસ્તેભ્યો નિત્ય-ન્નમો નમઃ ॥
વિષ્ણુપત્નીસમુદ્ભૂતે શઙ્ખવર્ણે મહીતલે ।
અનેકરત્નસમ્પન્ને ભૂમિદેવિ નમો-ઽસ્તુ તે ॥
સમુદ્રવસને દેવિ પર્વતસ્તનમણ્ડલે ।
વિષ્ણુપત્ની નમસ્તુભ્ય-મ્પાદસ્પર્શ-ઙ્ક્ષમસ્વ મે ॥
Roman (IAST) Transliteration
(kātyāyana sūtrānusāram)
śrī gurubhyo namaḥ | hariḥ om ||
|| guru prārthana ||
oṃ-va~nde-'ha-mmaṅgalātmāna-mbhāsvantaṃve~davigraham |
yājñavalkya-mmuniśreṣṭha-ñjiṣṇuṃ harihara prabhum ||
jitendriya-ñjitakrodhaṃ sadādhyānaparāyaṇam |
ānandanilayaṃ-va~nde yogānanda munīśvaram ||
eva-ndvādaśa nāmāni trisandhyā yaḥ paṭhennaraḥ |
yogīśvara prasādena vidyāvā-ndhanavā-nbhavet ||
oṃ śrī yājñavalkya gurubhyo namaḥ |
kaṇvakātyāyanādi maharṣibhyo namaḥ ||
gururbrahma gururviṣṇuḥ gururdevo maheśvaraḥ |
gurussākṣā-tparabrahma tasmai śrī gurave namaḥ ||
gurave sarvalokānā-mbhiṣaje bhavarogiṇām |
nidhaye sarvavidyānā-ndakṣiṇāmūrtaye namaḥ ||
————–
|| mānasa snānam ||
apavitraḥ pavitro vā sarvāvasthā-ṅgato-'pi vā |
yassmaretpuṇḍarīkākṣaṃ sa bāhyābhyantaraśśuciḥ ||
puṇḍarīkākṣa puṇḍarīkākṣa puṇḍarīkākṣāya namaḥ ||
govindeti sadāsnāna-ṅgovindeti sadā japaḥ |
govindeti sadā dhyānaṃ sadā govinda kīrtanam ||
|| ācamanam ||
1. o-ṅkeśavāya svāhā
2. o-nnārāyaṇāya svāhā
3. o-mmādhavāya svāhā
4. o-ṅgovindāya namaḥ
5. oṃ-vi~ṣṇave namaḥ
6. o-mmadhusūdanāya namaḥ
7. o-ntrivikramāya namaḥ
8. oṃ-vā~manāya namaḥ
9. oṃ śrīdharāya namaḥ
10. oṃ hṛṣīkeśāya namaḥ
11. o-mpadmanābhāya namaḥ
12. o-ndāmodarāya namaḥ
13. oṃ saṅkarṣaṇāya namaḥ
14. oṃ-vā~sudevāya namaḥ
15. o-mpradyumnāya namaḥ
16. oṃ aniruddhāya namaḥ
17. o-mpuruṣottamāya namaḥ
18. oṃ athokṣajāya namaḥ
19. o-nnārasiṃhāya namaḥ
20. oṃ acyutāya namaḥ
21. o-ñjanārdanāya namaḥ
22. oṃ upendrāya namaḥ
23. oṃ haraye namaḥ
24. oṃ śrī kṛṣṇāya namaḥ
|| bhūmi prārthana ||
pṛthivītyasya, merupṛṣṭha ṛṣiḥ, kūrmo devatā, sutala-ñchandaḥ, āsane viniyogaḥ |
o-mpṛthvī tvayā dhṛtā lokā devi tvaṃ-vi~ṣṇunā dhṛtā |
tva-ñca dhāraya mā-ndevi pavitra-ṅkuru cāsanam |
|| prāṇāyāmam ||
praṇavasya parabrahma ṛṣiḥ, paramātmā devatā, daivī gāyatrī chandaḥ |
saptānāṃ-vyā~hṛtīnā-mprajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūrya-bṛhaspati-varuṇendra-viśvedevā devatāḥ, gāyatryuṣṇik anuṣṭup bṛhatī paṅktiḥ, triṣṭubjagatyaśchandāṃsi |
tatsaviturityasya viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
śiromantrasya prajāpati ṛṣiḥ, brahma-agni-vāyu-sūryā devatāḥ, yajuśchandaḥ |
prāṇāyāme viniyogaḥ |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-mmahaḥ̭ | o-ñjanaḥ̭ | o-ntapaḥ̭ | ogṃ satyam |
o-ntatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
oṃ āpo॒ jyotī॒ raso॒mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssva॒rom |
|| saṅkalpam ||
mama upātta samasta duritakṣaya dvārā śrīparameśvaramuddiśya śrīparameśvara prītyarthaṃ śubhe śobhane muhūrte śrī mahāviṣṇorājñayā pravartamānasya adya brahmaṇaḥ dvitīya parārthe śvetavarāha kalpe vaivasvata manvantare kaliyuge prathamapāde jambūdvīpe bhāratavarṣe bharatakhaṇḍe merordakṣiṇa digbhāge śrīśailasya …… pradeśe ……, …… nadyoḥ madhya pradeśe maṅgala gṛhe asmin vartamana vyāvaharika cāndramānena svasti śrī …….. (1) nāma saṃva~tsare …… ayane(2) …… ṛtau (3) …… māse(4) …… pakṣe (5) …… tithau (6) …… vāsare (7) …… nakṣatre (8) …… yoge (9) …… karaṇa (10) eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau śrīmān …… gotraḥ …… nāmadheyaḥ (śrīmataḥ …… gotrasya …… nāmadheyasya mama dharmapatnī sametasya) śrī parameśvara prītyartha-mmama śrauta smārta nitya karmānuṣṭhāna yogyatā phalasiddhyartha-mprātaḥ/mādhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṃ upāsiṣye ||
|| mārjanamu ||
gaṅge ca yamune kṛṣṇe godāvarī sarasvatī |
narmade sindhu kāverī jale-'smin sannidhi-ṅkuru ||
āpohiṣṭheti tisṛṇām, sindhudvīpa ṛṣiḥ, āpo devatā, gāyatrī chandaḥ, mārjane viniyogaḥ |
oṃ āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒bhuvaḥ̭ | (pādamula pai)
o-ntā na̭ ū॒rje da̭dhātana | (śirassu pai)
o-mma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se | (hṛdayamu pai)
oṃ-yo~ va̭śśi॒vata̭mo॒ rasaḥ̭ | (śirassu pai)
o-ntasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ | (hṛdayamu pai)
oṃ u॒śa॒tīri̭va mā॒ta̭raḥ | (pādamula pai)
o-ntasmā॒ ara̭ṅgamāmavaḥ | (hṛdayamu pai)
oṃ-ya~sya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha | (pādamula pai)
oṃ āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ | (śirassu pai)
|| mantrācamanam ||
(prātaḥ kāle)
sūryaśceti mantrasya, upaniṣadyājñavalkya ṛṣiḥ, sūryo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
oṃ sūryaśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadrātryā pāpa̭makā॒rṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyāmudarḙṇa śi॒śnā |
rātri॒stada̭valu॒mpatu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
i॒dama॒ha-mmāmamṛta̭yo॒nau |
sūrye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā |
(madhyāhna kāle)
āpaḥ punantviti mantrasya, nārāyaṇa ṛṣiḥ, āpo devatā, gāyatrī chandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
āpaḥ̭ punantu pṛthi॒vī-mpṛthi॒vī pū॒tā pṷnātu॒ mām |
pu॒nantu॒ brahma̭ṇa॒spati॒rbrahma̭pū॒tā pṷnātu mām ||
yaducchi̭ṣṭamabho᳚jya॒-ñca yadvā̭ du॒ścari̭ta॒-mmama̭ |
sarva̭-mpunantu॒ māmāpo̭-'sa॒tā-ñca̭ prati॒graha॒gṃ svāhā᳚ ||
(sāya-ṅkāle)
agniśceti mantrasya, yājñavalkya upaniṣadṛṣiḥ, agnirdevatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
agniśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadahnā pāpa̭makā॒rṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyāmudarḙṇa śi॒śnā |
aha॒stada̭valu॒mpatu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
i॒dama॒ha-mmāmamṛta̭yo॒nau | satye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā |
|| punarmārjanam ||
ācamya (ce.) ||
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ |
tatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi |
dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana |
ma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se |
yo va̭śśi॒vata̭mo rasa॒stasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ |
u॒śa॒tīri̭va mā॒ta̭raḥ |
tasmā॒ ara̭ṅgamāmavo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha |
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ |
|| aghamarṣaṇam ||
drupadā divetyasya mantrasya, kokila rājaputra ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, aghamarṣaṇe viniyogaḥ |
o-ndru॒pa॒dā di̭va muñcatu | dru॒pa॒dā di॒venmṷmucā॒naḥ |
svi॒nna-ssnā॒tvī malā̭diva | pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒vājya᳚m |
āpaḥ̭ śundhantu॒ maina̭saḥ | (tai.brā.2.6.6.4)
śatrukṣayārtha mārjanam ||
sumitrāna ityasya mantrasya, prajāpati ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, śatrukṣayārthe viniyogaḥ |
oṃ su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu | du॒rmi॒trāstasmai̭ bhuyāsuḥ |
yo᳚-'smāndveṣṭi̭ | ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ | (tai.brā.2.6.6.3)
pāpakṣayārtha mārjanam ||
idamāpa ityasya mantrasya, ucakthya ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, duritakṣayārtha mārjane viniyogaḥ |
oṃ i॒damā̭paḥ॒ prava̭hata॒ yatki-ñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
yadvā॒hama̭bhidu॒droha॒ yadvā̭ śe॒pa u॒tānṛ̭tam ||
|| arghyapradānamu ||
ācamya (ce.) ||
prāṇānāyamya (ce.) ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau (kālātikramaṇadoṣa nivṛtyartha-mprāyaścittārghya pūrvaka) prātaḥ/mādhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṅga arghyapradāna-ṅkariṣye ||
bhūrbhuvassvariti mahāvyāhṛtīnām, parameṣṭhī prajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūryā devatāḥ, gāyatryuṣṇik anuṣṭupchandāṃsi |
tatsaviturityasya, viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ, arghyapradāne viniyogaḥ |
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bhargo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
(prātaḥ kāle)
uṣasta ityasya mantrasya, gautama ṛṣiḥ, uṣo devatā, uṣṇikchandaḥ, prāyaścittārghya pradāne viniyogaḥ |
oṃ uṣa॒stacci॒tramābha̭rā॒smabhyaṃ̭-vā~janīvati yenato॒ka-ñca॒ tana̭ya-ñca॒ dhāma̭he ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [3]
(madhyāhna kāle)
ākṛṣṇenetyasya mantrasya, hiraṇya stūpa ṛṣiḥ, sūryo devatā, triṣṭupchandaḥ, prāyaścittārghya pradāne viniyogaḥ ||
oṃ ākṛ॒ṣṇena॒ raja̭sā॒ varta̭māno nive॒śaya̭nna॒mṛta॒-mmartya̭ñca |
hi॒ra॒ṇyayḙna savi॒tā rathe॒nā-''de॒vo yā̭ti॒bhuva̭nāni॒ paśyaṋ ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [1]
(sāya-ṅkāle)
ārātrītyasya mantrasya, kaśipā bharadvāja duhitā ṛṣiḥ, rātrirdevatā, pathbhyā bṛhatī chandaḥ, prāyaścitārghya pradāne viniyogaḥ |
oṃ ārā̭tri॒ pārthi̭va॒gṃ॒ rajaḥ̭ pi॒tura̭ prāyi॒ dhāma̭bhiḥ | di॒va-ssadā̭ggsi bṛha॒tī viti̭ṣṭhasa॒ ātve॒ṣaṃ-va~̭rtate॒ ta̭maḥ ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [3]
|| bhūpradakṣiṇa ||
asāvādita ityasya mantrasya, brahmā ṛṣiḥ, ādityo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, bhū pradakṣiṇe viniyoga |
a॒sāvā̭di॒tyo bra॒hma ||
|| sandhyā tarpaṇam ||
(prātaḥ kāle)
gāyatryā, vyāsa ṛṣiḥ, brahmā devatā, gāyatrī chandaḥ, prāta-ssandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
o-mbhūḥ puruṣastṛpyatām
oṃ ṛgvedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ hiraṇyagarbharūpī tṛpyatām
oṃ ātmā tṛpyatām
o-ṅgāyatrī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
o-ṅkumārī tṛpyatām
o-mbrāhmī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvārthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhavassvaḥ puruṣastṛpyatām
(madhyāhna kāle)
sāvitryāḥ, kaśyapa ṛṣiḥ, rudro devatā, triṣṭu-pchandaḥ, mādhyāhnika sandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
o-mbhuvaḥ puruṣastṛpyatām
oṃ-ya~jurvedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ rudrarūpī tṛpyatām
oṃ anantarātmā tṛpyatām
oṃ sāvitrī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
oṃ-yu~vatī tṛpyatām
oṃ raudrī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvarthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhuvassvaḥ puruṣastṛpyatām
(sāyantra kāle)
sarasvatyā, vaśiṣṭha ṛṣiḥ, viṣṇurdevatā jagatī chandaḥ, sāyaṃ sandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
ogg svaḥ puruṣastṛpyatām
oṃ sāmavedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ-vi~ṣṇurūpī tṛpyatām
o-mparamātmā tṛpyatām
oṃ sarasvatī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
oṃ-vṛ~ddhā tṛpyatām
oṃ-vai~ṣṇavī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvārthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhuvassvaḥ puruṣa stṛpyatām
|| sūryopasthānamu ||
udutya mityasyāḥ, praskaṇvṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
citra-ndevānāmityasyāḥ, kutsa ṛṣiḥ, sūryo devatā, triṣṭupchandaḥ, sūryopasthāne viniyogaḥ ||
oṃ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭| dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya̭m ||
o-ñci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷrmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒gneḥ | āprā॒dyāvā̭ pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒g॒ sūrya̭ ā॒tmā jaga̭dasta॒sthuṣa̭śca ||
(prātaḥ kāle)
o-mmitrasyetyādi caturṇām, viśvāmitra ṛṣiḥ, liṅgoktā devatāḥ, gāyatrī bṛhatyanuṣṭup dhṛtayaśchandāṃsi, sūryopasthāne viniyogaḥ |
o-mmi॒trasya̭ carṣaṇī॒ dṛtovo̭ de॒vasya̭sāna॒si dyu॒mna-ñci॒tra sra̭vastamam ||
o-nde॒vastvā̭ savi॒todva̭patu supā॒ṇissva̭jgu॒rissṷ bā॒huru॒taśaktyā̭ | avya̭thamānā pṛthi॒vyā māśā॒diśa॒ āpṛ̭ṇa ||
oṃ u॒tthāya̭ bṛha॒tī bha॒vo dṷttiṣṭhadhru॒vātvam | mitrai॒tānta̭ u॒khā-mpari̭dadā॒myabhi̭tyā e॒ṣā mābhḙdi ||
oṃ-va~sa̭va॒stvā chṛ̭ndantu gāya॒treṇa॒ chanda̭sājgira॒sva dru॒drāstvā chṛ̭ndantu॒ traiṣṭṷbhena॒ chanda̭sājgira॒svat |
ā॒di॒tyāstvā chṛ̭ndantu॒ jāga̭tena॒ chanda̭sājgira॒sva dviśvḙtvā de॒vāvai̭śvāna॒rā āchṛ̭nda॒ntvānṷṣṭubhena॒ chanda̭sājgira॒svat ||
(madhyāhna kāle)
udvayamudityamitidvayo, praskaṇva ṛṣiḥ, savitā devatā, prathamasyānuṣṭupchandaḥ, dvitīyasya gāyatrī chandaḥ,
citra-ndevānāmityasya, kutsa ṛṣiḥ, savitā devatā, triṣṭupchandaḥ, taccakṣurityasya, dadhyaṅgātharvaṇa ṛṣiḥ, sūryo devatā, paṅktiśchandaḥ, sūryopasthāne viniyogaḥ ||
oṃ udva॒ya-ntama̭sa॒spari॒svaḥ॒ paśya̭nta॒ utta̭ram |
de॒va-ndḙva॒trā sūrya॒ maga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam ||
oṃ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ |
dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya̭m ||
o-ñci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷrmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒gneḥ |
āprā॒dyāvā̭ pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒g॒ sūrya̭ ā॒tmā ja̭gadasta॒sthuṣa̭śca ||
o-ntaccakṣṷrde॒vahi̭ta-mpu॒rastā̭cchu॒kra mu॒ccara̭t |
paśye॒ma śa॒rada̭śśa॒ta-ñjīvḙma śa॒rada̭śśa॒tag śṛṇṷyāma śa॒rada̭śśa॒tam ||
(sāya-ṅkāle)
ima-mme varuṇa tatvāyāmītyanayośśunaśśepha ṛṣiḥ, varuṇo devatā, gāyatrī triṣṭubhau chandasi, sūryopasdhāne viniyogaḥ ||
oṃ i॒ma-mmḙ varuṇa śrudhī॒hava̭ma॒dyā ca̭ mṛlaya | tvāma̭va॒syurāca̭ke ||
o-ntatvā̭yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒stadāśā̭ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ |
ahḙlamāno varuṇe॒ habo॒dhyurṷśagṃ sa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ ||
|| gāyatrī ||
ācamya (ce.) ||
prāṇānāyamya (ce.) ||
ugrabhūtapiśācāste ityete bhūmi bhārakāḥ |
bhūtānāmavirodhena brahma karma samārabhe ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau yathā śakti prātaḥ/madhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṅga gāyatrī mantra japa-ṅkariṣye ||
gāyatryāvāhanam |
oṃ ojo̭-'si॒ saho̭-'si॒ balama̭si॒ bhrājo̭-'si de॒vānā॒-ndhāma॒nāmā̭si viśva̭masi vi॒śvāyu॒-ssarva̭masi sa॒rvāyurabhibhūrom | gāyatrīmāvā̭hayā॒mi॒ | sāvitrīmāvā̭hayā॒mi॒ | sarasvatīmāvā̭hayā॒mi॒ | chandarṣīnāvā̭hayā॒mi॒ | śriyamāvā̭hayā॒mi॒ ||
gā॒yatryā gāyatrī chando viśvāmitra ṛṣi-ssavitā devatā agnirmukha-mbrahmāśiraḥ viṣṇurhṛdayagṃ rudraśśikhā pṛthivī yoniḥ prāṇāpānavyānodāna samānāssaprāṇā-śśvetavarṇā sāṅkhyāyana sagotrā gāyatrī caturvigṃśatyakṣarā tripadā̭ ṣaṭku॒kṣiḥ॒ pañcaśīrṣopanayane vi̭niyo॒gaḥ॒ ||
āyātvityanuvākasya, vāmadeva ṛṣiḥ, gāyatrī devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, gāyatryāvāhane viniyogaḥ ||
oṃ āyā̭tu॒ vara̭dā de॒vī॒ a॒kṣara̭-mbrahma॒ sammi̭tam |
gā॒ya॒trī̭-ñchanda̭sā-mmā॒te॒da-mbra̭hma ju॒ṣasva̭ naḥ |
tejo-'sītyasya mantrasya, prajāpati ṛṣiḥ, sauvarṇa-nniṣka-ndevatā, anuṣṭu-pchandaḥ, gāyatryāvāhane viniyogaḥ ||
o-ntejo̭-'si śu॒krama॒mṛta̭māyu॒ṣpā āyṷrmepāhi |
de॒vasya̭tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve॒-'śvino̭rbā॒hubhyā̭-mpū॒ṣṇo hastā̭bhyā॒māda̭dhe ||
prārthana ||
gāyatryasyekapadī dvipadī tripadī catuṣpadya padasi na hi padyase |
namaste turīyāya darśatāya padāya parorajasesāvado mā prāpat |
(prātaḥ kāle)
prāta-ssandhyā, gāyatrī nāmā, raktavarṇā, haṃsavāhanā, brahmahṛdayā, bāla rūpā, āvahanīyāgnirūpasthānā, bhūrāyatanā, jāgradvaddhṛtiḥ, prātassavane ṛgvede viniyogaḥ |
(madhyāhna kāle)
mādhyāhnika sandhyā, sāvitrī nāmā, śvetavarṇā, vṛṣabha vāhanā, rudrahṛdayā, yavvana rūpā, gārhapatyāgnirūpasthānā, antarikṣāyatanā, svapnavaddhṛtiḥ, mādhyāhnika savane yajurvede viniyogaḥ |
(sāya-ṅkāle)
sāyaṃ sandhyā, sarasvatī nāmā, kṛṣṇavarṇā, garuḍa vāhanā, viṣṇu hṛdayā, vṛddharūpā, dakṣiṇāgnirūpasthānā, dyaurāyatanā, suṣuptivaddhṛtiḥ, sāyaṃsavane sāmavede viniyogaḥ |
(trikāle)
āgaccha varade devi jape me sannidhau bhava |
gāyanta-ntrāyase yasmādgāyatrī tvamudāhṛtā ||
nyāsam ||
o-mbhūriti pādayoḥ |
o-mbhuvariti jaṅghayoḥ |
oggṃ svariti jānvoḥ |
o-mmaha iti jaṭhare |
o-ñjana iti kaṇṭhe |
o-ntapa iti mukhe |
oggṃ satyamiti śirasi |
o-mbhūḥ aṅguṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhuvaḥ tarjanībhyā-nnamaḥ |
ogṃ svaḥ madhyamābhyā-nnamaḥ |
o-ntatsaviturvareṇyaṃ anāmikābhyā-nnamaḥ |
o-mbhargo devasya dhīmahi kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayā-tkaratala karapṛṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhūḥ hṛdayāya namaḥ |
o-mbhuva-śśirase svāhā |
ogṃ sva-śśikhāyai vaṣaṭ |
o-ntatsaviturvareṇya-ṅkavacāya hum |
o-mbhargo devasya dhīmahi netratrayāya vauṣaṭ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayāt astrāya phaṭ |
o-mbhūrbhavassvaromiti digbandhaḥ |
gāyatrī dhyānam ||
muktāvidrumahemanīladhavala-cchāyairmukhaistrīkṣaṇaiḥ |
yuktāmindunibaddharatnamakuṭā-ntattvārtha varṇātmikām ||
gāyatrīṃ-va~radā-'bhayā-'ṅkuśa kaśāśśubhra-ṅkapāla-ṅgadām |
śaṅkha-ñcakramathā-'ravindayugalaṃ hastairvahantī-mbhaje ||
lamityādi pañcapūjā ||
la-mpṛthivītattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
gandha-mparikalpayāmi ||
haṃ ākāśatattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
puṣpa-mparikalpayāmi ||
yaṃ-vā~yutattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
dhūpa-mparikalpayāmi ||
raṃ-va~hnitattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
dīpa-mparikalpayāmi ||
vaṃ amṛtatattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
naivedya-mparikalpayāmi ||
saṃ sarvatattvātmikāyai gāyatrī devatāyainamaḥ |
sarvopacārā-nparikalpayāmi||
praṇavasya parabrahma ṛṣiḥ, paramātmā devatā, daivī gāyatrī chandaḥ |
bhūrbhuvassvariti mahāvyāhṛtīnā-mparameṣṭhī prajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūryā devatāḥ, gāyatryuṣṇiganuṣṭu-pchandāṃsi |
gāyatryā viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
gāyatrī mudralu ||
sumukhaṃ sampuṭa-ñcaiva vitataṃ-vi~stṛta-ntathā |
dvimukha-ntrimukha-ñcaiva catuḥ pañcamukha-ntathā ||
ṣaṇmukho-'dhomukha-ñcaiva vyāpikāñjalika-ntathā |
śakaṭaṃ-ya~mapāśa-ñca grathitaṃ sammukhonmukham ||
pralamba-mmuṣṭika-ñcaiva matsyaḥ kūrmo varāhakam |
siṃhākrānta-mmahākrānta-mmudgara-mpallava-ntathā ||
gāyatrī mantram ||
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ | tatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi |
dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
|| mantra japāvasānam ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubha tithau gāyatrī japopasaṃhāra-ṅkariṣye |
asya śrī gāyatrī mahāmantrasya, viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ, mama japopasaṃhāre viniyogaḥ |
o-mbhūriti pādayoḥ |
o-mbhuvariti jaṅghayoḥ |
oggṃ svariti jānvoḥ |
o-mmaha iti jaṭhare |
o-ñjana iti kaṇṭhe |
o-ntapa iti mukhe |
oggṃ satyamiti śirasi |
o-mbhūḥ aṅguṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhuvaḥ tarjanībhyā-nnamaḥ |
ogṃ svaḥ madhyamābhyā-nnamaḥ |
o-ntatsaviturvareṇyaṃ anāmikābhyā-nnamaḥ |
o-mbhargo devasya dhīmahi kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayā-tkaratala karapṛṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhūḥ hṛdayāya namaḥ |
o-mbhuva-śśirase svāhā |
ogṃ sva-śśikhāyai vaṣaṭ |
o-ntatsaviturvareṇya-ṅkavacāya hum |
o-mbhargo devasya dhīmahi netratrayāya vauṣaṭ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayāt astrāya phaṭ |
bhūrbhuvassvaromiti digvimokaḥ |
uttara mudralu ||
surabhiḥ jñāna cakre ca yoniḥ kūrmo-'tha paṅkajam |
liṅga-nniryāṇa mudrā cetyaṣṭamudrāḥ prakīrtitāḥ |
|| gāyatrī tarpaṇam ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭhāyāṃ śubha tithau savitṛprīti yogāya gāyatrī tarpaṇamaha-ṅkariṣye |
ṛṣirvyāsa-ssamuddiṣṭo brahmādaiva tamucyate |
chando gāyatraka-ñcaiva viniyogastu tarpaṇe ||
o-mbhūḥ puruṣa ṛgvedastṛpyatām
o-mbhuvaḥ puruṣa yajurvedastṛpyatām
oggṃ svaḥ puruṣa sāmavedastṛpyatām
o-mmahaḥ puruṣa atharvaṇavedastṛpyatām
o-ñjanaḥ puruṣa itihāsapurāṇastṛpyatām
o-ntapaḥ puruṣa sarvāgamastṛpyatām
oṃ satya-mpuruṣa satyalokastṛpyatām
o-mbhūrbhuva-ssvaḥ puruṣa maṇḍalāntargatastṛpyatām
o-mbhūrekapadā gāyatrī tṛpyatām
o-mbhuvaḥ dvipadā gāyatrī tṛpyatām
ogṃ svaḥ tripadā gāyatrī tṛpyatām
o-mbhūrbhuvassva-ścatuṣpadā gāyatrī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-ṅgāyatrī tṛpyatām
oṃ sāvitrī tṛpyatām
oṃ sarasvatī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
o-mpṛthivī tṛpyatām
o-ñjayā tṛpyatām
o-ṅkauśikī tṛpyatām
oṃ sāṅkṛti tṛpyatām
oṃ sarvāparājitā tṛpyatām
oṃ sahasramūrtistṛpyatām
oṃ ānandamūrtistṛpyatām |
|| diṅnamaskāraḥ ||
o-mprācyai diśe namaḥ | indrāya namaḥ |
oṃ āgneyai diśe namaḥ | agnaye namaḥ |
o-ndakṣiṇāyai diśe namaḥ | yamāya namaḥ |
o-nnair-ṛtyai diśe namaḥ | nir-ṛtaye namaḥ |
o-mpratīcyai diśe namaḥ | varuṇāya namaḥ |
oṃ-vā~yuvyai diśe namaḥ | vāyave namaḥ |
oṃ udīcyai diśe namaḥ | kuberāya namaḥ |
oṃ īśānyai diśe namaḥ | īśvarāya namaḥ |
oṃ ūrdhvāyai diśe namaḥ | brahmaṇe namaḥ |
oṃ adharāyai diśe namaḥ | anantāya namaḥ |
oṃ sandhyāyai namaḥ
o-ṅgāyatryai namaḥ
oṃ sāvitryai namaḥ
oṃ sarasvatyai namaḥ
oṃ sarvebhyo devatābhyo namaḥ
o-ndevebhyo namaḥ |
oṃ ṛṣibhyo namaḥ
o-mmunibhyo namaḥ
o-ṅgurubhyo namaḥ
o-mpitṛbhyo namaḥ
o-mmātṛbhyo namaḥ
o-nnamo namaḥ iti |
|| udvāsanam ||
uttametyanuvākasya, vāmadeva ṛṣiḥ, gāyatrī devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udvāsane viniyogaḥ ||
oṃ u॒ttamḙ śikha̭re devī bhū॒myā-mpa̭rvata॒mūrdha̭ni |
brāhmaṇḙbhyo-'bhya̭nujñā॒tā॒ ga॒ccha dḙvi ya॒thā sṷkham ||
||japa nivedanam ||
devā gātu vida ityasya mantrasya, manasaspata ṛṣiḥ, vāto devatā, virāṭ chandaḥ, japanivedane viniyogaḥ||
o-ndevā̭gātu vidogā॒tu mi॒tvāgā॒tu mi̭ta |
mana̭saspata i॒ma-ndḙva ya॒jñagg svāhā॒ vātḙthāḥ ||
(prātaḥ kāle)
prātassandhyāṅga bhūtena gāyatryāstu japena ca |
sā-'ṣṭena śata saṅkhyena brahma me priyatāṃ raviḥ ||
(madhyāhna kāle)
madhyāhna sandhyāṅgatvena gāyatryā japitena ca |
yathā saṅkhyena japena rudro me priyatāṃ raviḥ ||
(sāya-ṅkāle)
sāyaṃ sandhyāṅga bhūtena gāyatryāstu japena ca |
sā-'ṣṭena śata saṅkhyena brahma me priyatāṃ raviḥ ||
|| pravara ||
pravaralu cū. ||
catussāgara paryanta-ṅgobrāhmaṇebhya-śśubha-mbhavatu | ………. pravarānvita ………… gotra-śśukla yajurvedāntargata kāṇva śākhādhyāyī kātyāyana sūtraḥ ………. śarmā-'ha-mbho abhivādaye ||
samarpaṇam |
āsatyalokātpātālā-dālokālokaparvatāt |
ye santi brāhmaṇādevāstebhyo nitya-nnamo namaḥ ||
viṣṇupatnīsamudbhūte śaṅkhavarṇe mahītale |
anekaratnasampanne bhūmidevi namo-'stu te ||
samudravasane devi parvatastanamaṇḍale |
viṣṇupatnī namastubhya-mpādasparśa-ṅkṣamasva me ||
Sanskrit — Devanagari (original)
(कात्यायन सूत्रानुसारम्)
श्री गुरुभ्यो नमः । हरिः ओम् ॥
॥ गुरु प्रार्थन ॥
ॐ-वँन्दे-ऽह-म्मङ्गलात्मान-म्भास्वन्तंवेँदविग्रहम् ।
याज्ञवल्क्य-म्मुनिश्रेष्ठ-ञ्जिष्णुं हरिहर प्रभुम् ॥
जितेन्द्रिय-ञ्जितक्रोधं सदाध्यानपरायणम् ।
आनन्दनिलयं-वँन्दे योगानन्द मुनीश्वरम् ॥
एव-न्द्वादश नामानि त्रिसन्ध्या यः पठेन्नरः ।
योगीश्वर प्रसादेन विद्यावा-न्धनवा-न्भवेत् ॥
ॐ श्री याज्ञवल्क्य गुरुभ्यो नमः ।
कण्वकात्यायनादि महर्षिभ्यो नमः ॥
गुरुर्ब्रह्म गुरुर्विष्णुः गुरुर्देवो महेश्वरः ।
गुरुस्साक्षा-त्परब्रह्म तस्मै श्री गुरवे नमः ॥
गुरवे सर्वलोकाना-म्भिषजे भवरोगिणाम् ।
निधये सर्वविद्याना-न्दक्षिणामूर्तये नमः ॥
————–
॥ मानस स्नानम् ॥
अपवित्रः पवित्रो वा सर्वावस्था-ङ्गतो-ऽपि वा ।
यस्स्मरेत्पुण्डरीकाक्षं स बाह्याभ्यन्तरश्शुचिः ॥
पुण्डरीकाक्ष पुण्डरीकाक्ष पुण्डरीकाक्षाय नमः ॥
गोविन्देति सदास्नान-ङ्गोविन्देति सदा जपः ।
गोविन्देति सदा ध्यानं सदा गोविन्द कीर्तनम् ॥
॥ आचमनम् ॥
1. ओ-ङ्केशवाय स्वाहा
2. ओ-न्नारायणाय स्वाहा
3. ओ-म्माधवाय स्वाहा
4. ओ-ङ्गोविन्दाय नमः
5. ॐ-विँष्णवे नमः
6. ओ-म्मधुसूदनाय नमः
7. ओ-न्त्रिविक्रमाय नमः
8. ॐ-वाँमनाय नमः
9. ॐ श्रीधराय नमः
10. ॐ हृषीकेशाय नमः
11. ओ-म्पद्मनाभाय नमः
12. ओ-न्दामोदराय नमः
13. ॐ सङ्कर्षणाय नमः
14. ॐ-वाँसुदेवाय नमः
15. ओ-म्प्रद्युम्नाय नमः
16. ॐ अनिरुद्धाय नमः
17. ओ-म्पुरुषोत्तमाय नमः
18. ॐ अथोक्षजाय नमः
19. ओ-न्नारसिंहाय नमः
20. ॐ अच्युताय नमः
21. ओ-ञ्जनार्दनाय नमः
22. ॐ उपेन्द्राय नमः
23. ॐ हरये नमः
24. ॐ श्री कृष्णाय नमः
॥ भूमि प्रार्थन ॥
पृथिवीत्यस्य, मेरुपृष्ठ ऋषिः, कूर्मो देवता, सुतल-ञ्छन्दः, आसने विनियोगः ।
ओ-म्पृथ्वी त्वया धृता लोका देवि त्वं-विँष्णुना धृता ।
त्व-ञ्च धारय मा-न्देवि पवित्र-ङ्कुरु चासनम् ।
॥ प्राणायामम् ॥
प्रणवस्य परब्रह्म ऋषिः, परमात्मा देवता, दैवी गायत्री छन्दः ।
सप्तानां-व्याँहृतीना-म्प्रजापति ऋषिः, अग्नि-वायु-सूर्य-बृहस्पति-वरुणेन्द्र-विश्वेदेवा देवताः, गायत्र्युष्णिक् अनुष्टुप् बृहती पङ्क्तिः, त्रिष्टुब्जगत्यश्छन्दांसि ।
तत्सवितुरित्यस्य विश्वामित्र ऋषिः, सविता देवता, गायत्री छन्दः ।
शिरोमन्त्रस्य प्रजापति ऋषिः, ब्रह्म-अग्नि-वायु-सूर्या देवताः, यजुश्छन्दः ।
प्राणायामे विनियोगः ।
ओ-म्भूः । ओ-म्भुवः॑ । ओग्ं सुवः॑ । ओ-म्महः॑ । ओ-ञ्जनः॑ । ओ-न्तपः॑ । ओग्ं सत्यम् ।
ओ-न्तत्स॑वि॒तुर्वरे॑ण्य॒-म्भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि । धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥
ॐ आपो॒ ज्योती॒ रसो॒मृत॒-म्ब्रह्म॒ भूर्भुव॒स्स्व॒रोम् ।
॥ सङ्कल्पम् ॥
मम उपात्त समस्त दुरितक्षय द्वारा श्रीपरमेश्वरमुद्दिश्य श्रीपरमेश्वर प्रीत्यर्थं शुभे शोभने मुहूर्ते श्री महाविष्णोराज्ञया प्रवर्तमानस्य अद्य ब्रह्मणः द्वितीय परार्थे श्वेतवराह कल्पे वैवस्वत मन्वन्तरे कलियुगे प्रथमपादे जम्बूद्वीपे भारतवर्षे भरतखण्डे मेरोर्दक्षिण दिग्भागे श्रीशैलस्य …… प्रदेशे ……, …… नद्योः मध्य प्रदेशे मङ्गल गृहे अस्मिन् वर्तमन व्यावहरिक चान्द्रमानेन स्वस्ति श्री …….. (1) नाम संवँत्सरे …… अयने(2) …… ऋतौ (3) …… मासे(4) …… पक्षे (5) …… तिथौ (6) …… वासरे (7) …… नक्षत्रे (8) …… योगे (9) …… करण (10) एव-ङ्गुण विशेषण विशिष्टायां शुभतिथौ श्रीमान् …… गोत्रः …… नामधेयः (श्रीमतः …… गोत्रस्य …… नामधेयस्य मम धर्मपत्नी समेतस्य) श्री परमेश्वर प्रीत्यर्थ-म्मम श्रौत स्मार्त नित्य कर्मानुष्ठान योग्यता फलसिद्ध्यर्थ-म्प्रातः/माध्याह्निक/सायं सन्ध्यां उपासिष्ये ॥
॥ मार्जनमु ॥
गङ्गे च यमुने कृष्णे गोदावरी सरस्वती ।
नर्मदे सिन्धु कावेरी जले-ऽस्मिन् सन्निधि-ङ्कुरु ॥
आपोहिष्ठेति तिसृणाम्, सिन्धुद्वीप ऋषिः, आपो देवता, गायत्री छन्दः, मार्जने विनियोगः ।
ॐ आपो॒ हिष्ठा म॑यो॒भुवः॑ । (पादमुल पै)
ओ-न्ता न॑ ऊ॒र्जे द॑धातन । (शिरस्सु पै)
ओ-म्म॒हेरणा॑य॒ चक्ष॑से । (हृदयमु पै)
ॐ-योँ व॑श्शि॒वत॑मो॒ रसः॑ । (शिरस्सु पै)
ओ-न्तस्य॑ भाजयते॒ ह नः॑ । (हृदयमु पै)
ॐ उ॒श॒तीरि॑व मा॒त॑रः । (पादमुल पै)
ओ-न्तस्मा॒ अर॑ङ्गमामवः । (हृदयमु पै)
ॐ-यँस्य॒ क्षया॑य॒ जिन्व॑थ । (पादमुल पै)
ॐ आपो॑ ज॒नय॑था च नः । (शिरस्सु पै)
॥ मन्त्राचमनम् ॥
(प्रातः काले)
सूर्यश्चेति मन्त्रस्य, उपनिषद्याज्ञवल्क्य ऋषिः, सूर्यो देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, उदक प्राशने विनियोगः ।
ॐ सूर्यश्च मा मन्युश्च मन्युपतयश्च मन्यु॑कृते॒भ्यः ।
पापेभ्यो॑ रक्ष॒न्ताम् । यद्रात्र्या पाप॑मका॒र्षम् ।
मनसा वाचा॑ हस्ता॒भ्याम् । पद्भ्यामुदरे॑ण शि॒श्ना ।
रात्रि॒स्तद॑वलु॒म्पतु । यत्किञ्च॑ दुरि॒त-म्मयि॑ ।
इ॒दम॒ह-म्माममृत॑यो॒नौ ।
सूर्ये ज्योतिषि जुहो॑मि स्वा॒हा ।
(मध्याह्न काले)
आपः पुनन्त्विति मन्त्रस्य, नारायण ऋषिः, आपो देवता, गायत्री छन्दः, उदक प्राशने विनियोगः ।
आपः॑ पुनन्तु पृथि॒वी-म्पृथि॒वी पू॒ता पु॑नातु॒ माम् ।
पु॒नन्तु॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒र्ब्रह्म॑पू॒ता पु॑नातु माम् ॥
यदुच्छि॑ष्टमभो᳚ज्य॒-ञ्च यद्वा॑ दु॒श्चरि॑त॒-म्मम॑ ।
सर्व॑-म्पुनन्तु॒ मामापो॑-ऽस॒ता-ञ्च॑ प्रति॒ग्रह॒ग्ं स्वाहा᳚ ॥
(साय-ङ्काले)
अग्निश्चेति मन्त्रस्य, याज्ञवल्क्य उपनिषदृषिः, अग्निर्देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, उदक प्राशने विनियोगः ।
अग्निश्च मा मन्युश्च मन्युपतयश्च मन्यु॑कृते॒भ्यः ।
पापेभ्यो॑ रक्ष॒न्ताम् । यदह्ना पाप॑मका॒र्षम् ।
मनसा वाचा॑ हस्ता॒भ्याम् । पद्भ्यामुदरे॑ण शि॒श्ना ।
अह॒स्तद॑वलु॒म्पतु । यत्किञ्च॑ दुरि॒त-म्मयि॑ ।
इ॒दम॒ह-म्माममृत॑यो॒नौ । सत्ये ज्योतिषि जुहो॑मि स्वा॒हा ।
॥ पुनर्मार्जनम् ॥
आचम्य (चे.) ॥
ओ-म्भूर्भुव॒स्स्वः॑ ।
तत्स॑वि॒तुर्वरे॑ण्य॒-म्भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि ।
धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥
आपो॒ हिष्ठा म॑यो॒भुव॒स्ता न॑ ऊ॒र्जे द॑धातन ।
म॒हेरणा॑य॒ चक्ष॑से ।
यो व॑श्शि॒वत॑मो रस॒स्तस्य॑ भाजयते॒ ह नः॑ ।
उ॒श॒तीरि॑व मा॒त॑रः ।
तस्मा॒ अर॑ङ्गमामवो॒ यस्य॒ क्षया॑य॒ जिन्व॑थ ।
आपो॑ ज॒नय॑था च नः ।
॥ अघमर्षणम् ॥
द्रुपदा दिवेत्यस्य मन्त्रस्य, कोकिल राजपुत्र ऋषिः, आपो देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, अघमर्षणे विनियोगः ।
ओ-न्द्रु॒प॒दा दि॑व मुञ्चतु । द्रु॒प॒दा दि॒वेन्मु॑मुचा॒नः ।
स्वि॒न्न-स्स्ना॒त्वी मला॑दिव । पू॒त-म्प॒वित्रे॑णे॒वाज्य᳚म् ।
आपः॑ शुन्धन्तु॒ मैन॑सः । (तै.ब्रा.2.6.6.4)
शत्रुक्षयार्थ मार्जनम् ॥
सुमित्रान इत्यस्य मन्त्रस्य, प्रजापति ऋषिः, आपो देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, शत्रुक्षयार्थे विनियोगः ।
ॐ सु॒मि॒त्रा न॒ आप॒ ओष॑धय-स्सन्तु । दु॒र्मि॒त्रास्तस्मै॑ भुयासुः ।
यो᳚-ऽस्मान्द्वेष्टि॑ । य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मः । (तै.ब्रा.2.6.6.3)
पापक्षयार्थ मार्जनम् ॥
इदमाप इत्यस्य मन्त्रस्य, उचक्थ्य ऋषिः, आपो देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, दुरितक्षयार्थ मार्जने विनियोगः ।
ॐ इ॒दमा॑पः॒ प्रव॑हत॒ यत्कि-ञ्च॑ दुरि॒त-म्मयि॑ ।
यद्वा॒हम॑भिदु॒द्रोह॒ यद्वा॑ शे॒प उ॒तानृ॑तम् ॥
॥ अर्घ्यप्रदानमु ॥
आचम्य (चे.) ॥
प्राणानायम्य (चे.) ॥
पूर्वोक्त एव-ङ्गुण विशेषण विशिष्टायां शुभतिथौ (कालातिक्रमणदोष निवृत्यर्थ-म्प्रायश्चित्तार्घ्य पूर्वक) प्रातः/माध्याह्निक/सायं सन्ध्याङ्ग अर्घ्यप्रदान-ङ्करिष्ये ॥
भूर्भुवस्स्वरिति महाव्याहृतीनाम्, परमेष्ठी प्रजापति ऋषिः, अग्नि-वायु-सूर्या देवताः, गायत्र्युष्णिक् अनुष्टुप्छन्दांसि ।
तत्सवितुरित्यस्य, विश्वामित्र ऋषिः, सविता देवता, गायत्री छन्दः, अर्घ्यप्रदाने विनियोगः ।
ओ-म्भूर्भुव॒स्स्वः॑ । ओ-न्तत्स॑वितु॒र्वरे॑ण्य॒म् । भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धी॒महि । धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥
श्री पद्मिनी उषा सौज्ञा छाया समेत श्री सूर्यनारायण परब्रह्मणे नमः । इदमर्घ्यं समर्पयामि ।
(प्रातः काले)
उषस्त इत्यस्य मन्त्रस्य, गौतम ऋषिः, उषो देवता, उष्णिक्छन्दः, प्रायश्चित्तार्घ्य प्रदाने विनियोगः ।
ॐ उष॒स्तच्चि॒त्रमाभ॑रा॒स्मभ्यं॑-वाँजनीवति येनतो॒क-ञ्च॒ तन॑य-ञ्च॒ धाम॑हे ॥
श्री पद्मिनी उषा सौज्ञा छाया समेत श्री सूर्यनारायण परब्रह्मणे नमः । इदमर्घ्यं समर्पयामि ।
ओ-म्भूः । ओ-म्भुवः॑ । ओग्ं सुवः॑ । ओ-न्तत्स॑वितु॒र्वरे॑ण्य॒म् । भ॒र्गो॑ दे॒वस्य॑ धी॒महि । धियो॒ योनः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥ [3]
(मध्याह्न काले)
आकृष्णेनेत्यस्य मन्त्रस्य, हिरण्य स्तूप ऋषिः, सूर्यो देवता, त्रिष्टुप्छन्दः, प्रायश्चित्तार्घ्य प्रदाने विनियोगः ॥
ॐ आकृ॒ष्णेन॒ रज॑सा॒ वर्त॑मानो निवे॒शय॑न्न॒मृत॒-म्मर्त्य॑ञ्च ।
हि॒र॒ण्यये॑न सवि॒ता रथे॒ना-ऽऽदे॒वो या॑ति॒भुव॑नानि॒ पश्यन्॑ ॥
श्री पद्मिनी उषा सौज्ञा छाया समेत श्री सूर्यनारायण परब्रह्मणे नमः । इदमर्घ्यं समर्पयामि ।
ओ-म्भूः । ओ-म्भुवः॑ । ओग्ं सुवः॑ । ओ-न्तत्स॑वितु॒र्वरे॑ण्य॒म् । भ॒र्गो॑ दे॒वस्य॑ धी॒महि । धियो॒ योनः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥ [1]
(साय-ङ्काले)
आरात्रीत्यस्य मन्त्रस्य, कशिपा भरद्वाज दुहिता ऋषिः, रात्रिर्देवता, पथ्भ्या बृहती छन्दः, प्रायश्चितार्घ्य प्रदाने विनियोगः ।
ॐ आरा॑त्रि॒ पार्थि॑व॒ग्ं॒ रजः॑ पि॒तुर॑ प्रायि॒ धाम॑भिः । दि॒व-स्सदा॑ग्ग्सि बृह॒ती विति॑ष्ठस॒ आत्वे॒षं-वँ॑र्तते॒ त॑मः ॥
श्री पद्मिनी उषा सौज्ञा छाया समेत श्री सूर्यनारायण परब्रह्मणे नमः । इदमर्घ्यं समर्पयामि ।
ओ-म्भूः । ओ-म्भुवः॑ । ओग्ं सुवः॑ । ओ-न्तत्स॑वितु॒र्वरे॑ण्य॒म् । भ॒र्गो॑ दे॒वस्य॑ धी॒महि । धियो॒ योनः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥ [3]
॥ भूप्रदक्षिण ॥
असावादित इत्यस्य मन्त्रस्य, ब्रह्मा ऋषिः, आदित्यो देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, भू प्रदक्षिणे विनियोग ।
अ॒सावा॑दि॒त्यो ब्र॒ह्म ॥
॥ सन्ध्या तर्पणम् ॥
(प्रातः काले)
गायत्र्या, व्यास ऋषिः, ब्रह्मा देवता, गायत्री छन्दः, प्रात-स्सन्ध्या तर्पणे विनियोगः ।
ओ-म्भूः पुरुषस्तृप्यताम्
ॐ ऋग्वेदस्तृप्यताम्
ओ-म्मण्डलस्तृप्यताम्
ॐ हिरण्यगर्भरूपी तृप्यताम्
ॐ आत्मा तृप्यताम्
ओ-ङ्गायत्री तृप्यताम्
ॐ-वेँदमाता तृप्यताम्
ॐ साङ्कृती तृप्यताम्
ॐ सन्ध्या तृप्यताम्
ओ-ङ्कुमारी तृप्यताम्
ओ-म्ब्राह्मी तृप्यताम्
ॐ उषस्तृप्यताम्
ओ-न्निर्मृजी तृप्यताम्
ॐ सर्वार्थसिद्धिकरी तृप्यताम्
ॐ सर्वमन्त्राधिपतिस्तृप्यताम्
ओ-म्भूर्भवस्स्वः पुरुषस्तृप्यताम्
(मध्याह्न काले)
सावित्र्याः, कश्यप ऋषिः, रुद्रो देवता, त्रिष्टु-प्छन्दः, माध्याह्निक सन्ध्या तर्पणे विनियोगः ।
ओ-म्भुवः पुरुषस्तृप्यताम्
ॐ-यँजुर्वेदस्तृप्यताम्
ओ-म्मण्डलस्तृप्यताम्
ॐ रुद्ररूपी तृप्यताम्
ॐ अनन्तरात्मा तृप्यताम्
ॐ सावित्री तृप्यताम्
ॐ-वेँदमाता तृप्यताम्
ॐ साङ्कृती तृप्यताम्
ॐ सन्ध्या तृप्यताम्
ॐ-युँवती तृप्यताम्
ॐ रौद्री तृप्यताम्
ॐ उषस्तृप्यताम्
ओ-न्निर्मृजी तृप्यताम्
ॐ सर्वर्थसिद्धिकरी तृप्यताम्
ॐ सर्वमन्त्राधिपतिस्तृप्यताम्
ओ-म्भूर्भुवस्स्वः पुरुषस्तृप्यताम्
(सायन्त्र काले)
सरस्वत्या, वशिष्ठ ऋषिः, विष्णुर्देवता जगती छन्दः, सायं सन्ध्या तर्पणे विनियोगः ।
ओग्ग् स्वः पुरुषस्तृप्यताम्
ॐ सामवेदस्तृप्यताम्
ओ-म्मण्डलस्तृप्यताम्
ॐ-विँष्णुरूपी तृप्यताम्
ओ-म्परमात्मा तृप्यताम्
ॐ सरस्वती तृप्यताम्
ॐ-वेँदमाता तृप्यताम्
ॐ साङ्कृती तृप्यताम्
ॐ सन्ध्या तृप्यताम्
ॐ-वृँद्धा तृप्यताम्
ॐ-वैँष्णवी तृप्यताम्
ॐ उषस्तृप्यताम्
ओ-न्निर्मृजी तृप्यताम्
ॐ सर्वार्थसिद्धिकरी तृप्यताम्
ॐ सर्वमन्त्राधिपतिस्तृप्यताम्
ओ-म्भूर्भुवस्स्वः पुरुष स्तृप्यताम्
॥ सूर्योपस्थानमु ॥
उदुत्य मित्यस्याः, प्रस्कण्वृषिः, सविता देवता, गायत्री छन्दः ।
चित्र-न्देवानामित्यस्याः, कुत्स ऋषिः, सूर्यो देवता, त्रिष्टुप्छन्दः, सूर्योपस्थाने विनियोगः ॥
ॐ उदु॒त्य-ञ्जा॒तवे॑दस-न्दे॒वं-वँ॑हन्ति के॒तवः॑। दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य॑म् ॥
ओ-ञ्चि॒त्र-न्दे॒वाना॒मुद॑गा॒दनी॑क॒-ञ्चक्षु॑र्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्या॒ग्नेः । आप्रा॒द्यावा॑ पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्॒ सूर्य॑ आ॒त्मा जग॑दस्त॒स्थुष॑श्च ॥
(प्रातः काले)
ओ-म्मित्रस्येत्यादि चतुर्णाम्, विश्वामित्र ऋषिः, लिङ्गोक्ता देवताः, गायत्री बृहत्यनुष्टुप् धृतयश्छन्दांसि, सूर्योपस्थाने विनियोगः ।
ओ-म्मि॒त्रस्य॑ चर्षणी॒ दृतोवो॑ दे॒वस्य॑सान॒सि द्यु॒म्न-ञ्चि॒त्र स्र॑वस्तमम् ॥
ओ-न्दे॒वस्त्वा॑ सवि॒तोद्व॑पतु सुपा॒णिस्स्व॑ज्गु॒रिस्सु॑ बा॒हुरु॒तशक्त्या॑ । अव्य॑थमाना पृथि॒व्या माशा॒दिश॒ आपृ॑ण ॥
ॐ उ॒त्थाय॑ बृह॒ती भ॒वो दु॑त्तिष्ठध्रु॒वात्वम् । मित्रै॒तान्त॑ उ॒खा-म्परि॑ददा॒म्यभि॑त्या ए॒षा माभे॑दि ॥
ॐ-वँस॑व॒स्त्वा छृ॑न्दन्तु गाय॒त्रेण॒ छन्द॑साज्गिर॒स्व द्रु॒द्रास्त्वा छृ॑न्दन्तु॒ त्रैष्टु॑भेन॒ छन्द॑साज्गिर॒स्वत् ।
आ॒दि॒त्यास्त्वा छृ॑न्दन्तु॒ जाग॑तेन॒ छन्द॑साज्गिर॒स्व द्विश्वे॑त्वा दे॒वावै॑श्वान॒रा आछृ॑न्द॒न्त्वानु॑ष्टुभेन॒ छन्द॑साज्गिर॒स्वत् ॥
(मध्याह्न काले)
उद्वयमुदित्यमितिद्वयो, प्रस्कण्व ऋषिः, सविता देवता, प्रथमस्यानुष्टुप्छन्दः, द्वितीयस्य गायत्री छन्दः,
चित्र-न्देवानामित्यस्य, कुत्स ऋषिः, सविता देवता, त्रिष्टुप्छन्दः, तच्चक्षुरित्यस्य, दध्यङ्गाथर्वण ऋषिः, सूर्यो देवता, पङ्क्तिश्छन्दः, सूर्योपस्थाने विनियोगः ॥
ॐ उद्व॒य-न्तम॑स॒स्परि॒स्वः॒ पश्य॑न्त॒ उत्त॑रम् ।
दे॒व-न्दे॑व॒त्रा सूर्य॒ मग॑न्म॒ ज्योति॑रुत्त॒मम् ॥
ॐ उदु॒त्य-ञ्जा॒तवे॑दस-न्दे॒वं-वँ॑हन्ति के॒तवः॑ ।
दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य॑म् ॥
ओ-ञ्चि॒त्र-न्दे॒वाना॒मुद॑गा॒दनी॑क॒-ञ्चक्षु॑र्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्या॒ग्नेः ।
आप्रा॒द्यावा॑ पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्॒ सूर्य॑ आ॒त्मा ज॑गदस्त॒स्थुष॑श्च ॥
ओ-न्तच्चक्षु॑र्दे॒वहि॑त-म्पु॒रस्ता॑च्छु॒क्र मु॒च्चर॑त् ।
पश्ये॒म श॒रद॑श्श॒त-ञ्जीवे॑म श॒रद॑श्श॒तग् शृणु॑याम श॒रद॑श्श॒तम् ॥
(साय-ङ्काले)
इम-म्मे वरुण तत्वायामीत्यनयोश्शुनश्शेफ ऋषिः, वरुणो देवता, गायत्री त्रिष्टुभौ छन्दसि, सूर्योपस्धाने विनियोगः ॥
ॐ इ॒म-म्मे॑ वरुण श्रुधी॒हव॑म॒द्या च॑ मृलय । त्वाम॑व॒स्युराच॑के ॥
ओ-न्तत्वा॑यामि॒ ब्रह्म॑णा॒ वन्द॑मान॒स्तदाशा॑स्ते॒ यज॑मानो ह॒विर्भिः॑ ।
अहे॑लमानो वरुणे॒ हबो॒ध्युरु॑शग्ं स॒ मा न॒ आयुः॒ प्रमो॑षीः ॥
॥ गायत्री ॥
आचम्य (चे.) ॥
प्राणानायम्य (चे.) ॥
उग्रभूतपिशाचास्ते इत्येते भूमि भारकाः ।
भूतानामविरोधेन ब्रह्म कर्म समारभे ॥
पूर्वोक्त एव-ङ्गुण विशेषण विशिष्टायां शुभतिथौ यथा शक्ति प्रातः/मध्याह्निक/सायं सन्ध्याङ्ग गायत्री मन्त्र जप-ङ्करिष्ये ॥
गायत्र्यावाहनम् ।
ॐ ओजो॑-ऽसि॒ सहो॑-ऽसि॒ बलम॑सि॒ भ्राजो॑-ऽसि दे॒वाना॒-न्धाम॒नामा॑सि विश्व॑मसि वि॒श्वायु॒-स्सर्व॑मसि स॒र्वायुरभिभूरोम् । गायत्रीमावा॑हया॒मि॒ । सावित्रीमावा॑हया॒मि॒ । सरस्वतीमावा॑हया॒मि॒ । छन्दर्षीनावा॑हया॒मि॒ । श्रियमावा॑हया॒मि॒ ॥
गा॒यत्र्या गायत्री छन्दो विश्वामित्र ऋषि-स्सविता देवता अग्निर्मुख-म्ब्रह्माशिरः विष्णुर्हृदयग्ं रुद्रश्शिखा पृथिवी योनिः प्राणापानव्यानोदान समानास्सप्राणा-श्श्वेतवर्णा साङ्ख्यायन सगोत्रा गायत्री चतुर्विग्ंशत्यक्षरा त्रिपदा॑ षट्कु॒क्षिः॒ पञ्चशीर्षोपनयने वि॑नियो॒गः॒ ॥
आयात्वित्यनुवाकस्य, वामदेव ऋषिः, गायत्री देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, गायत्र्यावाहने विनियोगः ॥
ॐ आया॑तु॒ वर॑दा दे॒वी॒ अ॒क्षर॑-म्ब्रह्म॒ सम्मि॑तम् ।
गा॒य॒त्री॑-ञ्छन्द॑सा-म्मा॒ते॒द-म्ब्र॑ह्म जु॒षस्व॑ नः ।
तेजो-ऽसीत्यस्य मन्त्रस्य, प्रजापति ऋषिः, सौवर्ण-न्निष्क-न्देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, गायत्र्यावाहने विनियोगः ॥
ओ-न्तेजो॑-ऽसि शु॒क्रम॒मृत॑मायु॒ष्पा आयु॑र्मेपाहि ।
दे॒वस्य॑त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे॒-ऽश्विनो॑र्बा॒हुभ्या॑-म्पू॒ष्णो हस्ता॑भ्या॒माद॑धे ॥
प्रार्थन ॥
गायत्र्यस्येकपदी द्विपदी त्रिपदी चतुष्पद्य पदसि न हि पद्यसे ।
नमस्ते तुरीयाय दर्शताय पदाय परोरजसेसावदो मा प्रापत् ।
(प्रातः काले)
प्रात-स्सन्ध्या, गायत्री नामा, रक्तवर्णा, हंसवाहना, ब्रह्महृदया, बाल रूपा, आवहनीयाग्निरूपस्थाना, भूरायतना, जाग्रद्वद्धृतिः, प्रातस्सवने ऋग्वेदे विनियोगः ।
(मध्याह्न काले)
माध्याह्निक सन्ध्या, सावित्री नामा, श्वेतवर्णा, वृषभ वाहना, रुद्रहृदया, यव्वन रूपा, गार्हपत्याग्निरूपस्थाना, अन्तरिक्षायतना, स्वप्नवद्धृतिः, माध्याह्निक सवने यजुर्वेदे विनियोगः ।
(साय-ङ्काले)
सायं सन्ध्या, सरस्वती नामा, कृष्णवर्णा, गरुड वाहना, विष्णु हृदया, वृद्धरूपा, दक्षिणाग्निरूपस्थाना, द्यौरायतना, सुषुप्तिवद्धृतिः, सायंसवने सामवेदे विनियोगः ।
(त्रिकाले)
आगच्छ वरदे देवि जपे मे सन्निधौ भव ।
गायन्त-न्त्रायसे यस्माद्गायत्री त्वमुदाहृता ॥
न्यासम् ॥
ओ-म्भूरिति पादयोः ।
ओ-म्भुवरिति जङ्घयोः ।
ओग्ग्ं स्वरिति जान्वोः ।
ओ-म्मह इति जठरे ।
ओ-ञ्जन इति कण्ठे ।
ओ-न्तप इति मुखे ।
ओग्ग्ं सत्यमिति शिरसि ।
ओ-म्भूः अङ्गुष्ठाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भुवः तर्जनीभ्या-न्नमः ।
ओग्ं स्वः मध्यमाभ्या-न्नमः ।
ओ-न्तत्सवितुर्वरेण्यं अनामिकाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भर्गो देवस्य धीमहि कनिष्ठिकाभ्या-न्नमः ।
ओ-न्धियो यो नः प्रचोदया-त्करतल करपृष्ठाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भूः हृदयाय नमः ।
ओ-म्भुव-श्शिरसे स्वाहा ।
ओग्ं स्व-श्शिखायै वषट् ।
ओ-न्तत्सवितुर्वरेण्य-ङ्कवचाय हुम् ।
ओ-म्भर्गो देवस्य धीमहि नेत्रत्रयाय वौषट् ।
ओ-न्धियो यो नः प्रचोदयात् अस्त्राय फट् ।
ओ-म्भूर्भवस्स्वरोमिति दिग्बन्धः ।
गायत्री ध्यानम् ॥
मुक्ताविद्रुमहेमनीलधवल-च्छायैर्मुखैस्त्रीक्षणैः ।
युक्तामिन्दुनिबद्धरत्नमकुटा-न्तत्त्वार्थ वर्णात्मिकाम् ॥
गायत्रीं-वँरदा-ऽभया-ऽङ्कुश कशाश्शुभ्र-ङ्कपाल-ङ्गदाम् ।
शङ्ख-ञ्चक्रमथा-ऽरविन्दयुगलं हस्तैर्वहन्ती-म्भजे ॥
लमित्यादि पञ्चपूजा ॥
ल-म्पृथिवीतत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायै नमः ।
गन्ध-म्परिकल्पयामि ॥
हं आकाशतत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायै नमः ।
पुष्प-म्परिकल्पयामि ॥
यं-वाँयुतत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायै नमः ।
धूप-म्परिकल्पयामि ॥
रं-वँह्नितत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायै नमः ।
दीप-म्परिकल्पयामि ॥
वं अमृततत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायै नमः ।
नैवेद्य-म्परिकल्पयामि ॥
सं सर्वतत्त्वात्मिकायै गायत्री देवतायैनमः ।
सर्वोपचारा-न्परिकल्पयामि॥
प्रणवस्य परब्रह्म ऋषिः, परमात्मा देवता, दैवी गायत्री छन्दः ।
भूर्भुवस्स्वरिति महाव्याहृतीना-म्परमेष्ठी प्रजापति ऋषिः, अग्नि-वायु-सूर्या देवताः, गायत्र्युष्णिगनुष्टु-प्छन्दांसि ।
गायत्र्या विश्वामित्र ऋषिः, सविता देवता, गायत्री छन्दः ।
गायत्री मुद्रलु ॥
सुमुखं सम्पुट-ञ्चैव विततं-विँस्तृत-न्तथा ।
द्विमुख-न्त्रिमुख-ञ्चैव चतुः पञ्चमुख-न्तथा ॥
षण्मुखो-ऽधोमुख-ञ्चैव व्यापिकाञ्जलिक-न्तथा ।
शकटं-यँमपाश-ञ्च ग्रथितं सम्मुखोन्मुखम् ॥
प्रलम्ब-म्मुष्टिक-ञ्चैव मत्स्यः कूर्मो वराहकम् ।
सिंहाक्रान्त-म्महाक्रान्त-म्मुद्गर-म्पल्लव-न्तथा ॥
गायत्री मन्त्रम् ॥
ओ-म्भूर्भुव॒स्स्वः॑ । तत्स॑वि॒तुर्वरे॑ण्य॒-म्भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि ।
धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया॑त् ॥
॥ मन्त्र जपावसानम् ॥
पूर्वोक्त एव-ङ्गुण विशेषण विशिष्टायां शुभ तिथौ गायत्री जपोपसंहार-ङ्करिष्ये ।
अस्य श्री गायत्री महामन्त्रस्य, विश्वामित्र ऋषिः, सविता देवता, गायत्री छन्दः, मम जपोपसंहारे विनियोगः ।
ओ-म्भूरिति पादयोः ।
ओ-म्भुवरिति जङ्घयोः ।
ओग्ग्ं स्वरिति जान्वोः ।
ओ-म्मह इति जठरे ।
ओ-ञ्जन इति कण्ठे ।
ओ-न्तप इति मुखे ।
ओग्ग्ं सत्यमिति शिरसि ।
ओ-म्भूः अङ्गुष्ठाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भुवः तर्जनीभ्या-न्नमः ।
ओग्ं स्वः मध्यमाभ्या-न्नमः ।
ओ-न्तत्सवितुर्वरेण्यं अनामिकाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भर्गो देवस्य धीमहि कनिष्ठिकाभ्या-न्नमः ।
ओ-न्धियो यो नः प्रचोदया-त्करतल करपृष्ठाभ्या-न्नमः ।
ओ-म्भूः हृदयाय नमः ।
ओ-म्भुव-श्शिरसे स्वाहा ।
ओग्ं स्व-श्शिखायै वषट् ।
ओ-न्तत्सवितुर्वरेण्य-ङ्कवचाय हुम् ।
ओ-म्भर्गो देवस्य धीमहि नेत्रत्रयाय वौषट् ।
ओ-न्धियो यो नः प्रचोदयात् अस्त्राय फट् ।
भूर्भुवस्स्वरोमिति दिग्विमोकः ।
उत्तर मुद्रलु ॥
सुरभिः ज्ञान चक्रे च योनिः कूर्मो-ऽथ पङ्कजम् ।
लिङ्ग-न्निर्याण मुद्रा चेत्यष्टमुद्राः प्रकीर्तिताः ।
॥ गायत्री तर्पणम् ॥
पूर्वोक्त एव-ङ्गुण विशेषण विशिष्ठायां शुभ तिथौ सवितृप्रीति योगाय गायत्री तर्पणमह-ङ्करिष्ये ।
ऋषिर्व्यास-स्समुद्दिष्टो ब्रह्मादैव तमुच्यते ।
छन्दो गायत्रक-ञ्चैव विनियोगस्तु तर्पणे ॥
ओ-म्भूः पुरुष ऋग्वेदस्तृप्यताम्
ओ-म्भुवः पुरुष यजुर्वेदस्तृप्यताम्
ओग्ग्ं स्वः पुरुष सामवेदस्तृप्यताम्
ओ-म्महः पुरुष अथर्वणवेदस्तृप्यताम्
ओ-ञ्जनः पुरुष इतिहासपुराणस्तृप्यताम्
ओ-न्तपः पुरुष सर्वागमस्तृप्यताम्
ॐ सत्य-म्पुरुष सत्यलोकस्तृप्यताम्
ओ-म्भूर्भुव-स्स्वः पुरुष मण्डलान्तर्गतस्तृप्यताम्
ओ-म्भूरेकपदा गायत्री तृप्यताम्
ओ-म्भुवः द्विपदा गायत्री तृप्यताम्
ओग्ं स्वः त्रिपदा गायत्री तृप्यताम्
ओ-म्भूर्भुवस्स्व-श्चतुष्पदा गायत्री तृप्यताम्
ॐ उषस्तृप्यताम्
ओ-ङ्गायत्री तृप्यताम्
ॐ सावित्री तृप्यताम्
ॐ सरस्वती तृप्यताम्
ॐ-वेँदमाता तृप्यताम्
ओ-म्पृथिवी तृप्यताम्
ओ-ञ्जया तृप्यताम्
ओ-ङ्कौशिकी तृप्यताम्
ॐ साङ्कृति तृप्यताम्
ॐ सर्वापराजिता तृप्यताम्
ॐ सहस्रमूर्तिस्तृप्यताम्
ॐ आनन्दमूर्तिस्तृप्यताम् ।
॥ दिङ्नमस्कारः ॥
ओ-म्प्राच्यै दिशे नमः । इन्द्राय नमः ।
ॐ आग्नेयै दिशे नमः । अग्नये नमः ।
ओ-न्दक्षिणायै दिशे नमः । यमाय नमः ।
ओ-न्नैर्-ऋत्यै दिशे नमः । निर्-ऋतये नमः ।
ओ-म्प्रतीच्यै दिशे नमः । वरुणाय नमः ।
ॐ-वाँयुव्यै दिशे नमः । वायवे नमः ।
ॐ उदीच्यै दिशे नमः । कुबेराय नमः ।
ॐ ईशान्यै दिशे नमः । ईश्वराय नमः ।
ॐ ऊर्ध्वायै दिशे नमः । ब्रह्मणे नमः ।
ॐ अधरायै दिशे नमः । अनन्ताय नमः ।
ॐ सन्ध्यायै नमः
ओ-ङ्गायत्र्यै नमः
ॐ सावित्र्यै नमः
ॐ सरस्वत्यै नमः
ॐ सर्वेभ्यो देवताभ्यो नमः
ओ-न्देवेभ्यो नमः ।
ॐ ऋषिभ्यो नमः
ओ-म्मुनिभ्यो नमः
ओ-ङ्गुरुभ्यो नमः
ओ-म्पितृभ्यो नमः
ओ-म्मातृभ्यो नमः
ओ-न्नमो नमः इति ।
॥ उद्वासनम् ॥
उत्तमेत्यनुवाकस्य, वामदेव ऋषिः, गायत्री देवता, अनुष्टु-प्छन्दः, उद्वासने विनियोगः ॥
ॐ उ॒त्तमे॑ शिख॑रे देवी भू॒म्या-म्प॑र्वत॒मूर्ध॑नि ।
ब्राह्मणे॑भ्यो-ऽभ्य॑नुज्ञा॒ता॒ ग॒च्छ दे॑वि य॒था सु॑खम् ॥
॥जप निवेदनम् ॥
देवा गातु विद इत्यस्य मन्त्रस्य, मनसस्पत ऋषिः, वातो देवता, विराट् छन्दः, जपनिवेदने विनियोगः॥
ओ-न्देवा॑गातु विदोगा॒तु मि॒त्वागा॒तु मि॑त ।
मन॑सस्पत इ॒म-न्दे॑व य॒ज्ञग्ग् स्वाहा॒ वाते॑थाः ॥
(प्रातः काले)
प्रातस्सन्ध्याङ्ग भूतेन गायत्र्यास्तु जपेन च ।
सा-ऽष्टेन शत सङ्ख्येन ब्रह्म मे प्रियतां रविः ॥
(मध्याह्न काले)
मध्याह्न सन्ध्याङ्गत्वेन गायत्र्या जपितेन च ।
यथा सङ्ख्येन जपेन रुद्रो मे प्रियतां रविः ॥
(साय-ङ्काले)
सायं सन्ध्याङ्ग भूतेन गायत्र्यास्तु जपेन च ।
सा-ऽष्टेन शत सङ्ख्येन ब्रह्म मे प्रियतां रविः ॥
॥ प्रवर ॥
प्रवरलु चू. ॥
चतुस्सागर पर्यन्त-ङ्गोब्राह्मणेभ्य-श्शुभ-म्भवतु । ………. प्रवरान्वित ………… गोत्र-श्शुक्ल यजुर्वेदान्तर्गत काण्व शाखाध्यायी कात्यायन सूत्रः ………. शर्मा-ऽह-म्भो अभिवादये ॥
समर्पणम् ।
आसत्यलोकात्पाताला-दालोकालोकपर्वतात् ।
ये सन्ति ब्राह्मणादेवास्तेभ्यो नित्य-न्नमो नमः ॥
विष्णुपत्नीसमुद्भूते शङ्खवर्णे महीतले ।
अनेकरत्नसम्पन्ने भूमिदेवि नमो-ऽस्तु ते ॥
समुद्रवसने देवि पर्वतस्तनमण्डले ।
विष्णुपत्नी नमस्तुभ्य-म्पादस्पर्श-ङ्क्षमस्व मे ॥
(kātyāyana sūtrānusāram)
śrī gurubhyo namaḥ | hariḥ om ||
|| guru prārthana ||
oṃ-va~nde-'ha-mmaṅgalātmāna-mbhāsvantaṃve~davigraham |
yājñavalkya-mmuniśreṣṭha-ñjiṣṇuṃ harihara prabhum ||
jitendriya-ñjitakrodhaṃ sadādhyānaparāyaṇam |
ānandanilayaṃ-va~nde yogānanda munīśvaram ||
eva-ndvādaśa nāmāni trisandhyā yaḥ paṭhennaraḥ |
yogīśvara prasādena vidyāvā-ndhanavā-nbhavet ||
oṃ śrī yājñavalkya gurubhyo namaḥ |
kaṇvakātyāyanādi maharṣibhyo namaḥ ||
gururbrahma gururviṣṇuḥ gururdevo maheśvaraḥ |
gurussākṣā-tparabrahma tasmai śrī gurave namaḥ ||
gurave sarvalokānā-mbhiṣaje bhavarogiṇām |
nidhaye sarvavidyānā-ndakṣiṇāmūrtaye namaḥ ||
————–
|| mānasa snānam ||
apavitraḥ pavitro vā sarvāvasthā-ṅgato-'pi vā |
yassmaretpuṇḍarīkākṣaṃ sa bāhyābhyantaraśśuciḥ ||
puṇḍarīkākṣa puṇḍarīkākṣa puṇḍarīkākṣāya namaḥ ||
govindeti sadāsnāna-ṅgovindeti sadā japaḥ |
govindeti sadā dhyānaṃ sadā govinda kīrtanam ||
|| ācamanam ||
1. o-ṅkeśavāya svāhā
2. o-nnārāyaṇāya svāhā
3. o-mmādhavāya svāhā
4. o-ṅgovindāya namaḥ
5. oṃ-vi~ṣṇave namaḥ
6. o-mmadhusūdanāya namaḥ
7. o-ntrivikramāya namaḥ
8. oṃ-vā~manāya namaḥ
9. oṃ śrīdharāya namaḥ
10. oṃ hṛṣīkeśāya namaḥ
11. o-mpadmanābhāya namaḥ
12. o-ndāmodarāya namaḥ
13. oṃ saṅkarṣaṇāya namaḥ
14. oṃ-vā~sudevāya namaḥ
15. o-mpradyumnāya namaḥ
16. oṃ aniruddhāya namaḥ
17. o-mpuruṣottamāya namaḥ
18. oṃ athokṣajāya namaḥ
19. o-nnārasiṃhāya namaḥ
20. oṃ acyutāya namaḥ
21. o-ñjanārdanāya namaḥ
22. oṃ upendrāya namaḥ
23. oṃ haraye namaḥ
24. oṃ śrī kṛṣṇāya namaḥ
|| bhūmi prārthana ||
pṛthivītyasya, merupṛṣṭha ṛṣiḥ, kūrmo devatā, sutala-ñchandaḥ, āsane viniyogaḥ |
o-mpṛthvī tvayā dhṛtā lokā devi tvaṃ-vi~ṣṇunā dhṛtā |
tva-ñca dhāraya mā-ndevi pavitra-ṅkuru cāsanam |
|| prāṇāyāmam ||
praṇavasya parabrahma ṛṣiḥ, paramātmā devatā, daivī gāyatrī chandaḥ |
saptānāṃ-vyā~hṛtīnā-mprajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūrya-bṛhaspati-varuṇendra-viśvedevā devatāḥ, gāyatryuṣṇik anuṣṭup bṛhatī paṅktiḥ, triṣṭubjagatyaśchandāṃsi |
tatsaviturityasya viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
śiromantrasya prajāpati ṛṣiḥ, brahma-agni-vāyu-sūryā devatāḥ, yajuśchandaḥ |
prāṇāyāme viniyogaḥ |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-mmahaḥ̭ | o-ñjanaḥ̭ | o-ntapaḥ̭ | ogṃ satyam |
o-ntatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
oṃ āpo॒ jyotī॒ raso॒mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssva॒rom |
|| saṅkalpam ||
mama upātta samasta duritakṣaya dvārā śrīparameśvaramuddiśya śrīparameśvara prītyarthaṃ śubhe śobhane muhūrte śrī mahāviṣṇorājñayā pravartamānasya adya brahmaṇaḥ dvitīya parārthe śvetavarāha kalpe vaivasvata manvantare kaliyuge prathamapāde jambūdvīpe bhāratavarṣe bharatakhaṇḍe merordakṣiṇa digbhāge śrīśailasya …… pradeśe ……, …… nadyoḥ madhya pradeśe maṅgala gṛhe asmin vartamana vyāvaharika cāndramānena svasti śrī …….. (1) nāma saṃva~tsare …… ayane(2) …… ṛtau (3) …… māse(4) …… pakṣe (5) …… tithau (6) …… vāsare (7) …… nakṣatre (8) …… yoge (9) …… karaṇa (10) eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau śrīmān …… gotraḥ …… nāmadheyaḥ (śrīmataḥ …… gotrasya …… nāmadheyasya mama dharmapatnī sametasya) śrī parameśvara prītyartha-mmama śrauta smārta nitya karmānuṣṭhāna yogyatā phalasiddhyartha-mprātaḥ/mādhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṃ upāsiṣye ||
|| mārjanamu ||
gaṅge ca yamune kṛṣṇe godāvarī sarasvatī |
narmade sindhu kāverī jale-'smin sannidhi-ṅkuru ||
āpohiṣṭheti tisṛṇām, sindhudvīpa ṛṣiḥ, āpo devatā, gāyatrī chandaḥ, mārjane viniyogaḥ |
oṃ āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒bhuvaḥ̭ | (pādamula pai)
o-ntā na̭ ū॒rje da̭dhātana | (śirassu pai)
o-mma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se | (hṛdayamu pai)
oṃ-yo~ va̭śśi॒vata̭mo॒ rasaḥ̭ | (śirassu pai)
o-ntasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ | (hṛdayamu pai)
oṃ u॒śa॒tīri̭va mā॒ta̭raḥ | (pādamula pai)
o-ntasmā॒ ara̭ṅgamāmavaḥ | (hṛdayamu pai)
oṃ-ya~sya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha | (pādamula pai)
oṃ āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ | (śirassu pai)
|| mantrācamanam ||
(prātaḥ kāle)
sūryaśceti mantrasya, upaniṣadyājñavalkya ṛṣiḥ, sūryo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
oṃ sūryaśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadrātryā pāpa̭makā॒rṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyāmudarḙṇa śi॒śnā |
rātri॒stada̭valu॒mpatu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
i॒dama॒ha-mmāmamṛta̭yo॒nau |
sūrye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā |
(madhyāhna kāle)
āpaḥ punantviti mantrasya, nārāyaṇa ṛṣiḥ, āpo devatā, gāyatrī chandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
āpaḥ̭ punantu pṛthi॒vī-mpṛthi॒vī pū॒tā pṷnātu॒ mām |
pu॒nantu॒ brahma̭ṇa॒spati॒rbrahma̭pū॒tā pṷnātu mām ||
yaducchi̭ṣṭamabho᳚jya॒-ñca yadvā̭ du॒ścari̭ta॒-mmama̭ |
sarva̭-mpunantu॒ māmāpo̭-'sa॒tā-ñca̭ prati॒graha॒gṃ svāhā᳚ ||
(sāya-ṅkāle)
agniśceti mantrasya, yājñavalkya upaniṣadṛṣiḥ, agnirdevatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udaka prāśane viniyogaḥ |
agniśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadahnā pāpa̭makā॒rṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyāmudarḙṇa śi॒śnā |
aha॒stada̭valu॒mpatu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
i॒dama॒ha-mmāmamṛta̭yo॒nau | satye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā |
|| punarmārjanam ||
ācamya (ce.) ||
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ |
tatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi |
dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana |
ma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se |
yo va̭śśi॒vata̭mo rasa॒stasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ |
u॒śa॒tīri̭va mā॒ta̭raḥ |
tasmā॒ ara̭ṅgamāmavo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha |
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ |
|| aghamarṣaṇam ||
drupadā divetyasya mantrasya, kokila rājaputra ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, aghamarṣaṇe viniyogaḥ |
o-ndru॒pa॒dā di̭va muñcatu | dru॒pa॒dā di॒venmṷmucā॒naḥ |
svi॒nna-ssnā॒tvī malā̭diva | pū॒ta-mpa॒vitrḙṇe॒vājya᳚m |
āpaḥ̭ śundhantu॒ maina̭saḥ | (tai.brā.2.6.6.4)
śatrukṣayārtha mārjanam ||
sumitrāna ityasya mantrasya, prajāpati ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, śatrukṣayārthe viniyogaḥ |
oṃ su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu | du॒rmi॒trāstasmai̭ bhuyāsuḥ |
yo᳚-'smāndveṣṭi̭ | ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ | (tai.brā.2.6.6.3)
pāpakṣayārtha mārjanam ||
idamāpa ityasya mantrasya, ucakthya ṛṣiḥ, āpo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, duritakṣayārtha mārjane viniyogaḥ |
oṃ i॒damā̭paḥ॒ prava̭hata॒ yatki-ñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
yadvā॒hama̭bhidu॒droha॒ yadvā̭ śe॒pa u॒tānṛ̭tam ||
|| arghyapradānamu ||
ācamya (ce.) ||
prāṇānāyamya (ce.) ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau (kālātikramaṇadoṣa nivṛtyartha-mprāyaścittārghya pūrvaka) prātaḥ/mādhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṅga arghyapradāna-ṅkariṣye ||
bhūrbhuvassvariti mahāvyāhṛtīnām, parameṣṭhī prajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūryā devatāḥ, gāyatryuṣṇik anuṣṭupchandāṃsi |
tatsaviturityasya, viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ, arghyapradāne viniyogaḥ |
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bhargo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
(prātaḥ kāle)
uṣasta ityasya mantrasya, gautama ṛṣiḥ, uṣo devatā, uṣṇikchandaḥ, prāyaścittārghya pradāne viniyogaḥ |
oṃ uṣa॒stacci॒tramābha̭rā॒smabhyaṃ̭-vā~janīvati yenato॒ka-ñca॒ tana̭ya-ñca॒ dhāma̭he ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [3]
(madhyāhna kāle)
ākṛṣṇenetyasya mantrasya, hiraṇya stūpa ṛṣiḥ, sūryo devatā, triṣṭupchandaḥ, prāyaścittārghya pradāne viniyogaḥ ||
oṃ ākṛ॒ṣṇena॒ raja̭sā॒ varta̭māno nive॒śaya̭nna॒mṛta॒-mmartya̭ñca |
hi॒ra॒ṇyayḙna savi॒tā rathe॒nā-''de॒vo yā̭ti॒bhuva̭nāni॒ paśyaṋ ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [1]
(sāya-ṅkāle)
ārātrītyasya mantrasya, kaśipā bharadvāja duhitā ṛṣiḥ, rātrirdevatā, pathbhyā bṛhatī chandaḥ, prāyaścitārghya pradāne viniyogaḥ |
oṃ ārā̭tri॒ pārthi̭va॒gṃ॒ rajaḥ̭ pi॒tura̭ prāyi॒ dhāma̭bhiḥ | di॒va-ssadā̭ggsi bṛha॒tī viti̭ṣṭhasa॒ ātve॒ṣaṃ-va~̭rtate॒ ta̭maḥ ||
śrī padminī uṣā saujñā chāyā sameta śrī sūryanārāyaṇa parabrahmaṇe namaḥ | idamarghyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ̭ | ogṃ suvaḥ̭ | o-ntatsa̭vitu॒rvarḙṇya॒m | bha॒rgo̭ de॒vasya̭ dhī॒mahi | dhiyo॒ yonaḥ̭ praco॒dayā̭t || [3]
|| bhūpradakṣiṇa ||
asāvādita ityasya mantrasya, brahmā ṛṣiḥ, ādityo devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, bhū pradakṣiṇe viniyoga |
a॒sāvā̭di॒tyo bra॒hma ||
|| sandhyā tarpaṇam ||
(prātaḥ kāle)
gāyatryā, vyāsa ṛṣiḥ, brahmā devatā, gāyatrī chandaḥ, prāta-ssandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
o-mbhūḥ puruṣastṛpyatām
oṃ ṛgvedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ hiraṇyagarbharūpī tṛpyatām
oṃ ātmā tṛpyatām
o-ṅgāyatrī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
o-ṅkumārī tṛpyatām
o-mbrāhmī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvārthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhavassvaḥ puruṣastṛpyatām
(madhyāhna kāle)
sāvitryāḥ, kaśyapa ṛṣiḥ, rudro devatā, triṣṭu-pchandaḥ, mādhyāhnika sandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
o-mbhuvaḥ puruṣastṛpyatām
oṃ-ya~jurvedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ rudrarūpī tṛpyatām
oṃ anantarātmā tṛpyatām
oṃ sāvitrī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
oṃ-yu~vatī tṛpyatām
oṃ raudrī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvarthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhuvassvaḥ puruṣastṛpyatām
(sāyantra kāle)
sarasvatyā, vaśiṣṭha ṛṣiḥ, viṣṇurdevatā jagatī chandaḥ, sāyaṃ sandhyā tarpaṇe viniyogaḥ |
ogg svaḥ puruṣastṛpyatām
oṃ sāmavedastṛpyatām
o-mmaṇḍalastṛpyatām
oṃ-vi~ṣṇurūpī tṛpyatām
o-mparamātmā tṛpyatām
oṃ sarasvatī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
oṃ sāṅkṛtī tṛpyatām
oṃ sandhyā tṛpyatām
oṃ-vṛ~ddhā tṛpyatām
oṃ-vai~ṣṇavī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-nnirmṛjī tṛpyatām
oṃ sarvārthasiddhikarī tṛpyatām
oṃ sarvamantrādhipatistṛpyatām
o-mbhūrbhuvassvaḥ puruṣa stṛpyatām
|| sūryopasthānamu ||
udutya mityasyāḥ, praskaṇvṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
citra-ndevānāmityasyāḥ, kutsa ṛṣiḥ, sūryo devatā, triṣṭupchandaḥ, sūryopasthāne viniyogaḥ ||
oṃ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭| dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya̭m ||
o-ñci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷrmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒gneḥ | āprā॒dyāvā̭ pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒g॒ sūrya̭ ā॒tmā jaga̭dasta॒sthuṣa̭śca ||
(prātaḥ kāle)
o-mmitrasyetyādi caturṇām, viśvāmitra ṛṣiḥ, liṅgoktā devatāḥ, gāyatrī bṛhatyanuṣṭup dhṛtayaśchandāṃsi, sūryopasthāne viniyogaḥ |
o-mmi॒trasya̭ carṣaṇī॒ dṛtovo̭ de॒vasya̭sāna॒si dyu॒mna-ñci॒tra sra̭vastamam ||
o-nde॒vastvā̭ savi॒todva̭patu supā॒ṇissva̭jgu॒rissṷ bā॒huru॒taśaktyā̭ | avya̭thamānā pṛthi॒vyā māśā॒diśa॒ āpṛ̭ṇa ||
oṃ u॒tthāya̭ bṛha॒tī bha॒vo dṷttiṣṭhadhru॒vātvam | mitrai॒tānta̭ u॒khā-mpari̭dadā॒myabhi̭tyā e॒ṣā mābhḙdi ||
oṃ-va~sa̭va॒stvā chṛ̭ndantu gāya॒treṇa॒ chanda̭sājgira॒sva dru॒drāstvā chṛ̭ndantu॒ traiṣṭṷbhena॒ chanda̭sājgira॒svat |
ā॒di॒tyāstvā chṛ̭ndantu॒ jāga̭tena॒ chanda̭sājgira॒sva dviśvḙtvā de॒vāvai̭śvāna॒rā āchṛ̭nda॒ntvānṷṣṭubhena॒ chanda̭sājgira॒svat ||
(madhyāhna kāle)
udvayamudityamitidvayo, praskaṇva ṛṣiḥ, savitā devatā, prathamasyānuṣṭupchandaḥ, dvitīyasya gāyatrī chandaḥ,
citra-ndevānāmityasya, kutsa ṛṣiḥ, savitā devatā, triṣṭupchandaḥ, taccakṣurityasya, dadhyaṅgātharvaṇa ṛṣiḥ, sūryo devatā, paṅktiśchandaḥ, sūryopasthāne viniyogaḥ ||
oṃ udva॒ya-ntama̭sa॒spari॒svaḥ॒ paśya̭nta॒ utta̭ram |
de॒va-ndḙva॒trā sūrya॒ maga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam ||
oṃ udu॒tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ |
dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya̭m ||
o-ñci॒tra-nde॒vānā॒muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷrmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒gneḥ |
āprā॒dyāvā̭ pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒g॒ sūrya̭ ā॒tmā ja̭gadasta॒sthuṣa̭śca ||
o-ntaccakṣṷrde॒vahi̭ta-mpu॒rastā̭cchu॒kra mu॒ccara̭t |
paśye॒ma śa॒rada̭śśa॒ta-ñjīvḙma śa॒rada̭śśa॒tag śṛṇṷyāma śa॒rada̭śśa॒tam ||
(sāya-ṅkāle)
ima-mme varuṇa tatvāyāmītyanayośśunaśśepha ṛṣiḥ, varuṇo devatā, gāyatrī triṣṭubhau chandasi, sūryopasdhāne viniyogaḥ ||
oṃ i॒ma-mmḙ varuṇa śrudhī॒hava̭ma॒dyā ca̭ mṛlaya | tvāma̭va॒syurāca̭ke ||
o-ntatvā̭yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒stadāśā̭ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ |
ahḙlamāno varuṇe॒ habo॒dhyurṷśagṃ sa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ ||
|| gāyatrī ||
ācamya (ce.) ||
prāṇānāyamya (ce.) ||
ugrabhūtapiśācāste ityete bhūmi bhārakāḥ |
bhūtānāmavirodhena brahma karma samārabhe ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubhatithau yathā śakti prātaḥ/madhyāhnika/sāyaṃ sandhyāṅga gāyatrī mantra japa-ṅkariṣye ||
gāyatryāvāhanam |
oṃ ojo̭-'si॒ saho̭-'si॒ balama̭si॒ bhrājo̭-'si de॒vānā॒-ndhāma॒nāmā̭si viśva̭masi vi॒śvāyu॒-ssarva̭masi sa॒rvāyurabhibhūrom | gāyatrīmāvā̭hayā॒mi॒ | sāvitrīmāvā̭hayā॒mi॒ | sarasvatīmāvā̭hayā॒mi॒ | chandarṣīnāvā̭hayā॒mi॒ | śriyamāvā̭hayā॒mi॒ ||
gā॒yatryā gāyatrī chando viśvāmitra ṛṣi-ssavitā devatā agnirmukha-mbrahmāśiraḥ viṣṇurhṛdayagṃ rudraśśikhā pṛthivī yoniḥ prāṇāpānavyānodāna samānāssaprāṇā-śśvetavarṇā sāṅkhyāyana sagotrā gāyatrī caturvigṃśatyakṣarā tripadā̭ ṣaṭku॒kṣiḥ॒ pañcaśīrṣopanayane vi̭niyo॒gaḥ॒ ||
āyātvityanuvākasya, vāmadeva ṛṣiḥ, gāyatrī devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, gāyatryāvāhane viniyogaḥ ||
oṃ āyā̭tu॒ vara̭dā de॒vī॒ a॒kṣara̭-mbrahma॒ sammi̭tam |
gā॒ya॒trī̭-ñchanda̭sā-mmā॒te॒da-mbra̭hma ju॒ṣasva̭ naḥ |
tejo-'sītyasya mantrasya, prajāpati ṛṣiḥ, sauvarṇa-nniṣka-ndevatā, anuṣṭu-pchandaḥ, gāyatryāvāhane viniyogaḥ ||
o-ntejo̭-'si śu॒krama॒mṛta̭māyu॒ṣpā āyṷrmepāhi |
de॒vasya̭tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve॒-'śvino̭rbā॒hubhyā̭-mpū॒ṣṇo hastā̭bhyā॒māda̭dhe ||
prārthana ||
gāyatryasyekapadī dvipadī tripadī catuṣpadya padasi na hi padyase |
namaste turīyāya darśatāya padāya parorajasesāvado mā prāpat |
(prātaḥ kāle)
prāta-ssandhyā, gāyatrī nāmā, raktavarṇā, haṃsavāhanā, brahmahṛdayā, bāla rūpā, āvahanīyāgnirūpasthānā, bhūrāyatanā, jāgradvaddhṛtiḥ, prātassavane ṛgvede viniyogaḥ |
(madhyāhna kāle)
mādhyāhnika sandhyā, sāvitrī nāmā, śvetavarṇā, vṛṣabha vāhanā, rudrahṛdayā, yavvana rūpā, gārhapatyāgnirūpasthānā, antarikṣāyatanā, svapnavaddhṛtiḥ, mādhyāhnika savane yajurvede viniyogaḥ |
(sāya-ṅkāle)
sāyaṃ sandhyā, sarasvatī nāmā, kṛṣṇavarṇā, garuḍa vāhanā, viṣṇu hṛdayā, vṛddharūpā, dakṣiṇāgnirūpasthānā, dyaurāyatanā, suṣuptivaddhṛtiḥ, sāyaṃsavane sāmavede viniyogaḥ |
(trikāle)
āgaccha varade devi jape me sannidhau bhava |
gāyanta-ntrāyase yasmādgāyatrī tvamudāhṛtā ||
nyāsam ||
o-mbhūriti pādayoḥ |
o-mbhuvariti jaṅghayoḥ |
oggṃ svariti jānvoḥ |
o-mmaha iti jaṭhare |
o-ñjana iti kaṇṭhe |
o-ntapa iti mukhe |
oggṃ satyamiti śirasi |
o-mbhūḥ aṅguṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhuvaḥ tarjanībhyā-nnamaḥ |
ogṃ svaḥ madhyamābhyā-nnamaḥ |
o-ntatsaviturvareṇyaṃ anāmikābhyā-nnamaḥ |
o-mbhargo devasya dhīmahi kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayā-tkaratala karapṛṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhūḥ hṛdayāya namaḥ |
o-mbhuva-śśirase svāhā |
ogṃ sva-śśikhāyai vaṣaṭ |
o-ntatsaviturvareṇya-ṅkavacāya hum |
o-mbhargo devasya dhīmahi netratrayāya vauṣaṭ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayāt astrāya phaṭ |
o-mbhūrbhavassvaromiti digbandhaḥ |
gāyatrī dhyānam ||
muktāvidrumahemanīladhavala-cchāyairmukhaistrīkṣaṇaiḥ |
yuktāmindunibaddharatnamakuṭā-ntattvārtha varṇātmikām ||
gāyatrīṃ-va~radā-'bhayā-'ṅkuśa kaśāśśubhra-ṅkapāla-ṅgadām |
śaṅkha-ñcakramathā-'ravindayugalaṃ hastairvahantī-mbhaje ||
lamityādi pañcapūjā ||
la-mpṛthivītattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
gandha-mparikalpayāmi ||
haṃ ākāśatattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
puṣpa-mparikalpayāmi ||
yaṃ-vā~yutattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
dhūpa-mparikalpayāmi ||
raṃ-va~hnitattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
dīpa-mparikalpayāmi ||
vaṃ amṛtatattvātmikāyai gāyatrī devatāyai namaḥ |
naivedya-mparikalpayāmi ||
saṃ sarvatattvātmikāyai gāyatrī devatāyainamaḥ |
sarvopacārā-nparikalpayāmi||
praṇavasya parabrahma ṛṣiḥ, paramātmā devatā, daivī gāyatrī chandaḥ |
bhūrbhuvassvariti mahāvyāhṛtīnā-mparameṣṭhī prajāpati ṛṣiḥ, agni-vāyu-sūryā devatāḥ, gāyatryuṣṇiganuṣṭu-pchandāṃsi |
gāyatryā viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ |
gāyatrī mudralu ||
sumukhaṃ sampuṭa-ñcaiva vitataṃ-vi~stṛta-ntathā |
dvimukha-ntrimukha-ñcaiva catuḥ pañcamukha-ntathā ||
ṣaṇmukho-'dhomukha-ñcaiva vyāpikāñjalika-ntathā |
śakaṭaṃ-ya~mapāśa-ñca grathitaṃ sammukhonmukham ||
pralamba-mmuṣṭika-ñcaiva matsyaḥ kūrmo varāhakam |
siṃhākrānta-mmahākrānta-mmudgara-mpallava-ntathā ||
gāyatrī mantram ||
o-mbhūrbhuva॒ssvaḥ̭ | tatsa̭vi॒turvarḙṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi |
dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā̭t ||
|| mantra japāvasānam ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭāyāṃ śubha tithau gāyatrī japopasaṃhāra-ṅkariṣye |
asya śrī gāyatrī mahāmantrasya, viśvāmitra ṛṣiḥ, savitā devatā, gāyatrī chandaḥ, mama japopasaṃhāre viniyogaḥ |
o-mbhūriti pādayoḥ |
o-mbhuvariti jaṅghayoḥ |
oggṃ svariti jānvoḥ |
o-mmaha iti jaṭhare |
o-ñjana iti kaṇṭhe |
o-ntapa iti mukhe |
oggṃ satyamiti śirasi |
o-mbhūḥ aṅguṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhuvaḥ tarjanībhyā-nnamaḥ |
ogṃ svaḥ madhyamābhyā-nnamaḥ |
o-ntatsaviturvareṇyaṃ anāmikābhyā-nnamaḥ |
o-mbhargo devasya dhīmahi kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayā-tkaratala karapṛṣṭhābhyā-nnamaḥ |
o-mbhūḥ hṛdayāya namaḥ |
o-mbhuva-śśirase svāhā |
ogṃ sva-śśikhāyai vaṣaṭ |
o-ntatsaviturvareṇya-ṅkavacāya hum |
o-mbhargo devasya dhīmahi netratrayāya vauṣaṭ |
o-ndhiyo yo naḥ pracodayāt astrāya phaṭ |
bhūrbhuvassvaromiti digvimokaḥ |
uttara mudralu ||
surabhiḥ jñāna cakre ca yoniḥ kūrmo-'tha paṅkajam |
liṅga-nniryāṇa mudrā cetyaṣṭamudrāḥ prakīrtitāḥ |
|| gāyatrī tarpaṇam ||
pūrvokta eva-ṅguṇa viśeṣaṇa viśiṣṭhāyāṃ śubha tithau savitṛprīti yogāya gāyatrī tarpaṇamaha-ṅkariṣye |
ṛṣirvyāsa-ssamuddiṣṭo brahmādaiva tamucyate |
chando gāyatraka-ñcaiva viniyogastu tarpaṇe ||
o-mbhūḥ puruṣa ṛgvedastṛpyatām
o-mbhuvaḥ puruṣa yajurvedastṛpyatām
oggṃ svaḥ puruṣa sāmavedastṛpyatām
o-mmahaḥ puruṣa atharvaṇavedastṛpyatām
o-ñjanaḥ puruṣa itihāsapurāṇastṛpyatām
o-ntapaḥ puruṣa sarvāgamastṛpyatām
oṃ satya-mpuruṣa satyalokastṛpyatām
o-mbhūrbhuva-ssvaḥ puruṣa maṇḍalāntargatastṛpyatām
o-mbhūrekapadā gāyatrī tṛpyatām
o-mbhuvaḥ dvipadā gāyatrī tṛpyatām
ogṃ svaḥ tripadā gāyatrī tṛpyatām
o-mbhūrbhuvassva-ścatuṣpadā gāyatrī tṛpyatām
oṃ uṣastṛpyatām
o-ṅgāyatrī tṛpyatām
oṃ sāvitrī tṛpyatām
oṃ sarasvatī tṛpyatām
oṃ-ve~damātā tṛpyatām
o-mpṛthivī tṛpyatām
o-ñjayā tṛpyatām
o-ṅkauśikī tṛpyatām
oṃ sāṅkṛti tṛpyatām
oṃ sarvāparājitā tṛpyatām
oṃ sahasramūrtistṛpyatām
oṃ ānandamūrtistṛpyatām |
|| diṅnamaskāraḥ ||
o-mprācyai diśe namaḥ | indrāya namaḥ |
oṃ āgneyai diśe namaḥ | agnaye namaḥ |
o-ndakṣiṇāyai diśe namaḥ | yamāya namaḥ |
o-nnair-ṛtyai diśe namaḥ | nir-ṛtaye namaḥ |
o-mpratīcyai diśe namaḥ | varuṇāya namaḥ |
oṃ-vā~yuvyai diśe namaḥ | vāyave namaḥ |
oṃ udīcyai diśe namaḥ | kuberāya namaḥ |
oṃ īśānyai diśe namaḥ | īśvarāya namaḥ |
oṃ ūrdhvāyai diśe namaḥ | brahmaṇe namaḥ |
oṃ adharāyai diśe namaḥ | anantāya namaḥ |
oṃ sandhyāyai namaḥ
o-ṅgāyatryai namaḥ
oṃ sāvitryai namaḥ
oṃ sarasvatyai namaḥ
oṃ sarvebhyo devatābhyo namaḥ
o-ndevebhyo namaḥ |
oṃ ṛṣibhyo namaḥ
o-mmunibhyo namaḥ
o-ṅgurubhyo namaḥ
o-mpitṛbhyo namaḥ
o-mmātṛbhyo namaḥ
o-nnamo namaḥ iti |
|| udvāsanam ||
uttametyanuvākasya, vāmadeva ṛṣiḥ, gāyatrī devatā, anuṣṭu-pchandaḥ, udvāsane viniyogaḥ ||
oṃ u॒ttamḙ śikha̭re devī bhū॒myā-mpa̭rvata॒mūrdha̭ni |
brāhmaṇḙbhyo-'bhya̭nujñā॒tā॒ ga॒ccha dḙvi ya॒thā sṷkham ||
||japa nivedanam ||
devā gātu vida ityasya mantrasya, manasaspata ṛṣiḥ, vāto devatā, virāṭ chandaḥ, japanivedane viniyogaḥ||
o-ndevā̭gātu vidogā॒tu mi॒tvāgā॒tu mi̭ta |
mana̭saspata i॒ma-ndḙva ya॒jñagg svāhā॒ vātḙthāḥ ||
(prātaḥ kāle)
prātassandhyāṅga bhūtena gāyatryāstu japena ca |
sā-'ṣṭena śata saṅkhyena brahma me priyatāṃ raviḥ ||
(madhyāhna kāle)
madhyāhna sandhyāṅgatvena gāyatryā japitena ca |
yathā saṅkhyena japena rudro me priyatāṃ raviḥ ||
(sāya-ṅkāle)
sāyaṃ sandhyāṅga bhūtena gāyatryāstu japena ca |
sā-'ṣṭena śata saṅkhyena brahma me priyatāṃ raviḥ ||
|| pravara ||
pravaralu cū. ||
catussāgara paryanta-ṅgobrāhmaṇebhya-śśubha-mbhavatu | ………. pravarānvita ………… gotra-śśukla yajurvedāntargata kāṇva śākhādhyāyī kātyāyana sūtraḥ ………. śarmā-'ha-mbho abhivādaye ||
samarpaṇam |
āsatyalokātpātālā-dālokālokaparvatāt |
ye santi brāhmaṇādevāstebhyo nitya-nnamo namaḥ ||
viṣṇupatnīsamudbhūte śaṅkhavarṇe mahītale |
anekaratnasampanne bhūmidevi namo-'stu te ||
samudravasane devi parvatastanamaṇḍale |
viṣṇupatnī namastubhya-mpādasparśa-ṅkṣamasva me ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.