Vishnu

𑌨𑌾𑌰𑌾𑌯𑌣𑍀𑌯𑌂 𑌦𑌶𑌕 52 - 𑌵𑌤𑍍𑌸𑌸𑍍𑌤𑍇𑌯𑌂 𑌤𑌥𑌾 𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌗𑌰𑍍𑌵𑌶𑌮𑌨𑌮𑍍

Narayaniyam Dashaka 52 - Vatsasteyam Tatha Brahmagarvashamanam

🖋️ Grantha script
📄 Download PDF
𑌅𑌨𑍍𑌯𑌾𑌵𑌤𑌾𑌰𑌨𑌿𑌕𑌰𑍇𑌷𑍍𑌵𑌨𑌿𑌰𑍀𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑌂 𑌤𑍇
𑌭𑍂𑌮𑌾𑌤𑌿𑌰𑍇𑌕𑌮𑌭𑌿𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌤𑌦𑌾𑌘𑌮𑍋𑌕𑍍𑌷𑍇 ।
𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌾 𑌪𑌰𑍀𑌕𑍍𑌷𑌿𑌤𑍁𑌮𑌨𑌾𑌃 𑌸 𑌪𑌰𑍋𑌕𑍍𑌷𑌭𑌾𑌵𑌂
𑌨𑌿𑌨𑍍𑌯𑍇𑌽𑌥 𑌵𑌤𑍍𑌸𑌕𑌗𑌣𑌾𑌨𑍍 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌤𑌤𑍍𑌯 𑌮𑌾𑌯𑌾𑌮𑍍 ॥1॥
𑌵𑌤𑍍𑌸𑌾𑌨𑌵𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌵𑌶𑍇 𑌪𑌶𑍁𑌪𑍋𑌤𑍍𑌕𑌰𑍇 𑌤𑌾-
𑌨𑌾𑌨𑍇𑌤𑍁𑌕𑌾𑌮 𑌇𑌵 𑌧𑌾𑌤𑍃𑌮𑌤𑌾𑌨𑍁𑌵𑌰𑍍𑌤𑍀 ।
𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌸𑌾𑌮𑌿𑌭𑍁𑌕𑍍𑌤𑌕𑌬𑌲𑍋 𑌗𑌤𑌵𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌦𑌾𑌨𑍀𑌂
𑌭𑍁𑌕𑍍𑌤𑌾𑌂𑌸𑍍𑌤𑌿𑌰𑍋𑌽𑌧𑌿𑌤 𑌸𑌰𑍋𑌜𑌭𑌵𑌃 𑌕𑍁𑌮𑌾𑌰𑌾𑌨𑍍 ॥2॥
𑌵𑌤𑍍𑌸𑌾𑌯𑌿𑌤𑌸𑍍𑌤𑌦𑌨𑍁 𑌗𑍋𑌪𑌗𑌣𑌾𑌯𑌿𑌤𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌂
𑌶𑌿𑌕𑍍𑌯𑌾𑌦𑌿𑌭𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍁𑌰𑌲𑍀𑌗𑌵𑌲𑌾𑌦𑌿𑌰𑍂𑌪𑌃 ।
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌗𑍍𑌵𑌦𑍍𑌵𑌿𑌹𑍃𑌤𑍍𑌯 𑌵𑌿𑌪𑌿𑌨𑍇𑌷𑍁 𑌚𑌿𑌰𑌾𑌯 𑌸𑌾𑌯𑌂
𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌮𑌾𑌯𑌯𑌾𑌽𑌥 𑌬𑌹𑍁𑌧𑌾 𑌵𑍍𑌰𑌜𑌮𑌾𑌯𑌯𑌾𑌥 ॥3॥
𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑍇𑌵 𑌶𑌿𑌕𑍍𑌯𑌗𑌵𑌲𑌾𑌦𑌿𑌮𑌯𑌂 𑌦𑌧𑌾𑌨𑍋
𑌭𑍂𑌯𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌮𑍇𑌵 𑌪𑌶𑍁𑌵𑌤𑍍𑌸𑌕𑌬𑌾𑌲𑌰𑍂𑌪𑌃 ।
𑌗𑍋𑌰𑍂𑌪𑌿𑌣𑍀𑌭𑌿𑌰𑌪𑌿 𑌗𑍋𑌪𑌵𑌧𑍂𑌮𑌯𑍀𑌭𑌿-
𑌰𑌾𑌸𑌾𑌦𑌿𑌤𑍋𑌽𑌸𑌿 𑌜𑌨𑌨𑍀𑌭𑌿𑌰𑌤𑌿𑌪𑍍𑌰𑌹𑌰𑍍𑌷𑌾𑌤𑍍 ॥4॥
𑌜𑍀𑌵𑌂 𑌹𑌿 𑌕𑌞𑍍𑌚𑌿𑌦𑌭𑌿𑌮𑌾𑌨𑌵𑌶𑌾𑌤𑍍𑌸𑍍𑌵𑌕𑍀𑌯𑌂
𑌮𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌤𑌨𑍂𑌜 𑌇𑌤𑌿 𑌰𑌾𑌗𑌭𑌰𑌂 𑌵𑌹𑌨𑍍𑌤𑍍𑌯𑌃 ।
𑌆𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑌮𑍇𑌵 𑌤𑍁 𑌭𑌵𑌨𑍍𑌤𑌮𑌵𑌾𑌪𑍍𑌯 𑌸𑍂𑌨𑍁𑌂
𑌪𑍍𑌰𑍀𑌤𑌿𑌂 𑌯𑌯𑍁𑌰𑍍𑌨 𑌕𑌿𑌯𑌤𑍀𑌂 𑌵𑌨𑌿𑌤𑌾𑌶𑍍𑌚 𑌗𑌾𑌵𑌃 ॥5॥
𑌏𑌵𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌕𑍍𑌷𑌣𑌵𑌿𑌜𑍃𑌮𑍍𑌭𑌿𑌤𑌹𑌰𑍍𑌷𑌭𑌾𑌰-
𑌨𑌿𑌶𑍍𑌶𑍇𑌷𑌗𑍋𑌪𑌗𑌣𑌲𑌾𑌲𑌿𑌤𑌭𑍂𑌰𑌿𑌮𑍂𑌰𑍍𑌤𑌿𑌮𑍍 ।
𑌤𑍍𑌵𑌾𑌮𑌗𑍍𑌰𑌜𑍋𑌽𑌪𑌿 𑌬𑍁𑌬𑍁𑌧𑍇 𑌕𑌿𑌲 𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌾𑌨𑍍𑌤𑍇
𑌬𑍍𑌰𑌹𑍍𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑍋𑌰𑌪𑌿 𑌮𑌹𑌾𑌨𑍍 𑌯𑍁𑌵𑌯𑍋𑌰𑍍𑌵𑌿𑌶𑍇𑌷𑌃 ॥6॥
𑌵𑌰𑍍𑌷𑌾𑌵𑌧𑍗 𑌨𑌵𑌪𑍁𑌰𑌾𑌤𑌨𑌵𑌤𑍍𑌸𑌪𑌾𑌲𑌾𑌨𑍍
𑌦𑍃𑌷𑍍𑌟𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌿𑌵𑍇𑌕𑌮𑌸𑍃𑌣𑍇 𑌦𑍍𑌰𑍁𑌹𑌿𑌣𑍇 𑌵𑌿𑌮𑍂𑌢𑍇 ।
𑌪𑍍𑌰𑌾𑌦𑍀𑌦𑍃𑌶𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌨𑌵𑌾𑌨𑍍 𑌮𑌕𑍁𑌟𑌾𑌙𑍍𑌗𑌦𑌾𑌦𑌿
𑌭𑍂𑌷𑌾𑌂𑌶𑍍𑌚𑌤𑍁𑌰𑍍𑌭𑍁𑌜𑌯𑍁𑌜𑌃 𑌸𑌜𑌲𑌾𑌮𑍍𑌬𑍁𑌦𑌾𑌭𑌾𑌨𑍍 ॥7॥
𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍇𑌕𑌮𑍇𑌵 𑌕𑌮𑌲𑌾𑌪𑌰𑌿𑌲𑌾𑌲𑌿𑌤𑌾𑌙𑍍𑌗𑌾𑌨𑍍
𑌭𑍋𑌗𑍀𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌭𑍋𑌗𑌶𑌯𑌨𑌾𑌨𑍍 𑌨𑌯𑌨𑌾𑌭𑌿𑌰𑌾𑌮𑌾𑌨𑍍 ।
𑌲𑍀𑌲𑌾𑌨𑌿𑌮𑍀𑌲𑌿𑌤𑌦𑍃𑌶𑌃 𑌸𑌨𑌕𑌾𑌦𑌿𑌯𑍋𑌗𑌿-
𑌵𑍍𑌯𑌾𑌸𑍇𑌵𑌿𑌤𑌾𑌨𑍍 𑌕𑌮𑌲𑌭𑍂𑌰𑍍𑌭𑌵𑌤𑍋 𑌦𑌦𑌰𑍍𑌶 ॥8॥
𑌨𑌾𑌰𑌾𑌯𑌣𑌾𑌕𑍃𑌤𑌿𑌮𑌸𑌙𑍍𑌖𑍍𑌯𑌤𑌮𑌾𑌂 𑌨𑌿𑌰𑍀𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯
𑌸𑌰𑍍𑌵𑌤𑍍𑌰 𑌸𑍇𑌵𑌕𑌮𑌪𑌿 𑌸𑍍𑌵𑌮𑌵𑍇𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯 𑌧𑌾𑌤𑌾 ।
𑌮𑌾𑌯𑌾𑌨𑌿𑌮𑌗𑍍𑌨𑌹𑍃𑌦𑌯𑍋 𑌵𑌿𑌮𑍁𑌮𑍋𑌹 𑌯𑌾𑌵-
𑌦𑍇𑌕𑍋 𑌬𑌭𑍂𑌵𑌿𑌥 𑌤𑌦𑌾 𑌕𑌬𑌲𑌾𑌰𑍍𑌧𑌪𑌾𑌣𑌿𑌃 ॥9॥
𑌨𑌶𑍍𑌯𑌨𑍍𑌮𑌦𑍇 𑌤𑌦𑌨𑍁 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌪𑌤𑌿𑌂 𑌮𑍁𑌹𑍁𑌸𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂
𑌨𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌚 𑌨𑍂𑌤𑌵𑌤𑌿 𑌧𑌾𑌤𑌰𑌿 𑌧𑌾𑌮 𑌯𑌾𑌤𑍇 ।
𑌪𑍋𑌤𑍈𑌃 𑌸𑌮𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌮𑍁𑌦𑌿𑌤𑍈𑌃 𑌪𑍍𑌰𑌵𑌿𑌶𑌨𑍍 𑌨𑌿𑌕𑍇𑌤𑌂
𑌵𑌾𑌤𑌾𑌲𑌯𑌾𑌧𑌿𑌪 𑌵𑌿𑌭𑍋 𑌪𑌰𑌿𑌪𑌾𑌹𑌿 𑌰𑍋𑌗𑌾𑌤𑍍 ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
anyāvatāranikareṣvanirīkṣitaṃ te
bhūmātirekamabhivīkṣya tadāghamokṣe |
brahmā parīkṣitumanāḥ sa parokṣabhāvaṃ
ninye'tha vatsakagaṇān pravitatya māyām ||1||
vatsānavīkṣya vivaśe paśupotkare tā-
nānetukāma iva dhātṛmatānuvartī |
tvaṃ sāmibhuktakabalo gatavāṃstadānīṃ
bhuktāṃstiro'dhita sarojabhavaḥ kumārān ||2||
vatsāyitastadanu gopagaṇāyitastvaṃ
śikyādibhāṇḍamuralīgavalādirūpaḥ |
prāgvadvihṛtya vipineṣu cirāya sāyaṃ
tvaṃ māyayā'tha bahudhā vrajamāyayātha ||3||
tvāmeva śikyagavalādimayaṃ dadhāno
bhūyastvameva paśuvatsakabālarūpaḥ |
gorūpiṇībhirapi gopavadhūmayībhi-
rāsādito'si jananībhiratipraharṣāt ||4||
jīvaṃ hi kañcidabhimānavaśātsvakīyaṃ
matvā tanūja iti rāgabharaṃ vahantyaḥ |
ātmānameva tu bhavantamavāpya sūnuṃ
prītiṃ yayurna kiyatīṃ vanitāśca gāvaḥ ||5||
evaṃ pratikṣaṇavijṛmbhitaharṣabhāra-
niśśeṣagopagaṇalālitabhūrimūrtim |
tvāmagrajo'pi bubudhe kila vatsarānte
brahmātmanorapi mahān yuvayorviśeṣaḥ ||6||
varṣāvadhau navapurātanavatsapālān
dṛṣṭvā vivekamasṛṇe druhiṇe vimūḍhe |
prādīdṛśaḥ pratinavān makuṭāṅgadādi
bhūṣāṃścaturbhujayujaḥ sajalāmbudābhān ||7||
pratyekameva kamalāparilālitāṅgān
bhogīndrabhogaśayanān nayanābhirāmān |
līlānimīlitadṛśaḥ sanakādiyogi-
vyāsevitān kamalabhūrbhavato dadarśa ||8||
nārāyaṇākṛtimasaṅkhyatamāṃ nirīkṣya
sarvatra sevakamapi svamavekṣya dhātā |
māyānimagnahṛdayo vimumoha yāva-
deko babhūvitha tadā kabalārdhapāṇiḥ ||9||
naśyanmade tadanu viśvapatiṃ muhustvāṃ
natvā ca nūtavati dhātari dhāma yāte |
potaiḥ samaṃ pramuditaiḥ praviśan niketaṃ
vātālayādhipa vibho paripāhi rogāt ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
अन्यावतारनिकरेष्वनिरीक्षितं ते
भूमातिरेकमभिवीक्ष्य तदाघमोक्षे ।
ब्रह्मा परीक्षितुमनाः स परोक्षभावं
निन्येऽथ वत्सकगणान् प्रवितत्य मायाम् ॥1॥
वत्सानवीक्ष्य विवशे पशुपोत्करे ता-
नानेतुकाम इव धातृमतानुवर्ती ।
त्वं सामिभुक्तकबलो गतवांस्तदानीं
भुक्तांस्तिरोऽधित सरोजभवः कुमारान् ॥2॥
वत्सायितस्तदनु गोपगणायितस्त्वं
शिक्यादिभाण्डमुरलीगवलादिरूपः ।
प्राग्वद्विहृत्य विपिनेषु चिराय सायं
त्वं माययाऽथ बहुधा व्रजमाययाथ ॥3॥
त्वामेव शिक्यगवलादिमयं दधानो
भूयस्त्वमेव पशुवत्सकबालरूपः ।
गोरूपिणीभिरपि गोपवधूमयीभि-
रासादितोऽसि जननीभिरतिप्रहर्षात् ॥4॥
जीवं हि कञ्चिदभिमानवशात्स्वकीयं
मत्वा तनूज इति रागभरं वहन्त्यः ।
आत्मानमेव तु भवन्तमवाप्य सूनुं
प्रीतिं ययुर्न कियतीं वनिताश्च गावः ॥5॥
एवं प्रतिक्षणविजृम्भितहर्षभार-
निश्शेषगोपगणलालितभूरिमूर्तिम् ।
त्वामग्रजोऽपि बुबुधे किल वत्सरान्ते
ब्रह्मात्मनोरपि महान् युवयोर्विशेषः ॥6॥
वर्षावधौ नवपुरातनवत्सपालान्
दृष्ट्वा विवेकमसृणे द्रुहिणे विमूढे ।
प्रादीदृशः प्रतिनवान् मकुटाङ्गदादि
भूषांश्चतुर्भुजयुजः सजलाम्बुदाभान् ॥7॥
प्रत्येकमेव कमलापरिलालिताङ्गान्
भोगीन्द्रभोगशयनान् नयनाभिरामान् ।
लीलानिमीलितदृशः सनकादियोगि-
व्यासेवितान् कमलभूर्भवतो ददर्श ॥8॥
नारायणाकृतिमसङ्ख्यतमां निरीक्ष्य
सर्वत्र सेवकमपि स्वमवेक्ष्य धाता ।
मायानिमग्नहृदयो विमुमोह याव-
देको बभूविथ तदा कबलार्धपाणिः ॥9॥
नश्यन्मदे तदनु विश्वपतिं मुहुस्त्वां
नत्वा च नूतवति धातरि धाम याते ।
पोतैः समं प्रमुदितैः प्रविशन् निकेतं
वातालयाधिप विभो परिपाहि रोगात् ॥10॥
anyāvatāranikareṣvanirīkṣitaṃ te
bhūmātirekamabhivīkṣya tadāghamokṣe |
brahmā parīkṣitumanāḥ sa parokṣabhāvaṃ
ninye'tha vatsakagaṇān pravitatya māyām ||1||
vatsānavīkṣya vivaśe paśupotkare tā-
nānetukāma iva dhātṛmatānuvartī |
tvaṃ sāmibhuktakabalo gatavāṃstadānīṃ
bhuktāṃstiro'dhita sarojabhavaḥ kumārān ||2||
vatsāyitastadanu gopagaṇāyitastvaṃ
śikyādibhāṇḍamuralīgavalādirūpaḥ |
prāgvadvihṛtya vipineṣu cirāya sāyaṃ
tvaṃ māyayā'tha bahudhā vrajamāyayātha ||3||
tvāmeva śikyagavalādimayaṃ dadhāno
bhūyastvameva paśuvatsakabālarūpaḥ |
gorūpiṇībhirapi gopavadhūmayībhi-
rāsādito'si jananībhiratipraharṣāt ||4||
jīvaṃ hi kañcidabhimānavaśātsvakīyaṃ
matvā tanūja iti rāgabharaṃ vahantyaḥ |
ātmānameva tu bhavantamavāpya sūnuṃ
prītiṃ yayurna kiyatīṃ vanitāśca gāvaḥ ||5||
evaṃ pratikṣaṇavijṛmbhitaharṣabhāra-
niśśeṣagopagaṇalālitabhūrimūrtim |
tvāmagrajo'pi bubudhe kila vatsarānte
brahmātmanorapi mahān yuvayorviśeṣaḥ ||6||
varṣāvadhau navapurātanavatsapālān
dṛṣṭvā vivekamasṛṇe druhiṇe vimūḍhe |
prādīdṛśaḥ pratinavān makuṭāṅgadādi
bhūṣāṃścaturbhujayujaḥ sajalāmbudābhān ||7||
pratyekameva kamalāparilālitāṅgān
bhogīndrabhogaśayanān nayanābhirāmān |
līlānimīlitadṛśaḥ sanakādiyogi-
vyāsevitān kamalabhūrbhavato dadarśa ||8||
nārāyaṇākṛtimasaṅkhyatamāṃ nirīkṣya
sarvatra sevakamapi svamavekṣya dhātā |
māyānimagnahṛdayo vimumoha yāva-
deko babhūvitha tadā kabalārdhapāṇiḥ ||9||
naśyanmade tadanu viśvapatiṃ muhustvāṃ
natvā ca nūtavati dhātari dhāma yāte |
potaiḥ samaṃ pramuditaiḥ praviśan niketaṃ
vātālayādhipa vibho paripāhi rogāt ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in