Krishna

6.3 - சாத்வாலா த்திஷ்ணியா நுபவபதி - க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேத தைத்திரீய ஸம்ஹிதா பாடஃ

6.3 - Chatvala Ddhishniya Nupavapati - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah

🖋️ Tamil script
📄 Download PDF
க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயாம் ஷஷ்டகாண்டே த்ரு'தீயஃ ப்ரஶ்நஃ - ஸோமமந்த்ரப்ராஹ்மணநிரூபணம்
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥
சாத்வா॑லா॒-த்திஷ்ணி॑யா॒நுப॑ வபதி॒ யோநி॒ர்வை ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ சாத்வா॑லம்-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॑ ஸயோநி॒த்வாய॑ தே॒வா வை ய॒ஜ்ஞ-ம்பரா॑-ऽஜயந்த॒ தமாக்நீ᳚த்த்ரா॒-த்புந॒ரபா॑ஜயந்நே॒தத்வை ய॒ஜ்ஞஸ்யா-ப॑ராஜிதம்॒-யँதாக்நீ᳚த்த்ரம்॒-யँதாக்நீ᳚த்த்ரா॒த்திஷ்ணி॑யாந். வி॒ஹர॑தி॒ யதே॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்யா-ப॑ராஜித॒-ந்தத॑ ஏ॒வைந॒-ம்புந॑ஸ்தநுதே பரா॒ஜித்யே॑வ॒ கலு॒ வா ஏ॒தே ய॑ந்தி॒ யே ப॑ஹிஷ்பவமா॒நக்ம் ஸர்ப॑ந்தி பஹிஷ்பவமா॒நே ஸ்து॒த [ஸ்து॒தே, ஆ॒ஹாக்நீ॑த॒க்நீந். வி] 1
ஆ॒ஹாக்நீ॑த॒க்நீந். வி ஹ॑ர ப॒ர்॒ஹி-ஸ்ஸ்த்ரு'॑ணாஹி புரோ॒டாஶா॒க்ம்॒ அல॑-ங்கு॒ர்விதி॑ ய॒ஜ்ஞமே॒வாப॒ஜித்ய॒ புந॑ஸ்தந்வா॒நா ய॒ந்த்யங்கா॑ரை॒ர்த்வே ஸவ॑நே॒ வி ஹ॑ரதி ஶ॒லாகா॑பி-ஸ்த்ரு'॒தீயக்ம்॑ ஸஶுக்ர॒த்வாயாதோ॒ ஸ-ம்ப॑ரத்யே॒வைந॒த்திஷ்ணி॑யா॒ வா அ॒முஷ்மி॑ந் ँலோ॒கே ஸோம॑மரக்ஷ॒-ந்தேப்யோ-ऽதி॒ ஸோம॒மா-ऽஹ॑ர॒-ந்த ம॑ந்வ॒வாய॒ந்த-ம்பர்ய॑விஶ॒ந்॒. ய ஏ॒வம்-வேँத॑ வி॒ந்ததே॑ [ய ஏ॒வம்-வேँத॑ வி॒ந்ததே᳚, ப॒ரி॒வே॒ஷ்டார॒-ந்தே] 2
பரிவே॒ஷ்டார॒-ந்தே ஸோ॑மபீ॒தேந॒ வ்யா᳚ர்த்யந்த॒ தே தே॒வேஷு॑ ஸோமபீ॒தமை᳚ச்சந்த॒ தா-ந்தே॒வா அ॑ப்ருவ॒-ந்த்வேத்வே॒ நாம॑நீ குருத்த்வ॒மத॒ ப்ர வா॒-ऽऽப்ஸ்யத॒ ந வேத்ய॒க்நயோ॒ வா அத॒ திஷ்ணி॑யா॒ஸ்தஸ்மா᳚-த்த்வி॒நாமா᳚ ப்ராஹ்ம॒ணோ-ऽர்து॑க॒ஸ்தேஷாம்॒-யேँ நேதி॑ஷ்ட-ம்ப॒ர்யவி॑ஶ॒-ந்தே ஸோ॑மபீ॒த-ம்ப்ரா-ऽப்நு॑வந்நாஹவ॒நீய॑ ஆக்நீ॒த்த்ரீயோ॑ ஹோ॒த்ரீயோ॑ மார்ஜா॒லீய॒ஸ்தஸ்மா॒-த்தேஷு॑ ஜுஹ்வத்யதி॒ஹாய॒ வஷ॑-ட்கரோதி॒ வி ஹ்யே॑ [வி ஹி, ஏ॒தே ஸோ॑மபீ॒தேநா-ऽऽர்த்ய॑ந்த] 3
-தே ஸோ॑மபீ॒தேநா-ऽऽர்த்ய॑ந்த தே॒வா வை யாஃ ப்ராசீ॒-ராஹு॑தீ॒-ரஜு॑ஹவு॒ர்யே பு॒ரஸ்தா॒தஸு॑ரா॒ ஆஸ॒-ந்தாக்​ ஸ்தாபிஃ॒ ப்ராணு॑தந்த॒ யாஃ ப்ர॒தீசீ॒ர்யே ப॒ஶ்சாதஸு॑ரா॒ ஆஸ॒-ந்தாக்​ஸ்தாபி॒-ரபா॑நுதந்த॒ ப்ராசீ॑ர॒ந்யா ஆஹு॑தயோ ஹூ॒யந்தே᳚ ப்ர॒த்யங்ஙாஸீ॑நோ॒ திஷ்ணி॑யா॒ந். வ்யாகா॑ரயதி ப॒ஶ்சாச்சை॒வ புரஸ்தா᳚ச்ச॒ யஜ॑மாநோ॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யா॒-ந்ப்ர ணு॑ததே॒ தஸ்மா॒-த்பரா॑சீஃ ப்ர॒ஜாஃ ப்ர வீ॑யந்தே ப்ர॒தீசீ᳚- [ப்ர॒தீசீஃ᳚, ஜா॒ய॒ந்தே॒ ப்ரா॒ணா வா ஏ॒தே] 4
-ர்ஜாயந்தே ப்ரா॒ணா வா ஏ॒தே யத்திஷ்ணி॑யா॒ யத॑த்த்வ॒ர்யுஃ ப்ர॒த்ய-ந்திஷ்ணி॑யா-நதி॒ஸர்பே᳚-த்ப்ரா॒ணாந்-த்ஸங்க॑ர்​ஷே-த்ப்ர॒மாயு॑க-ஸ்ஸ்யா॒ந்நாபி॒ர்வா ஏ॒ஷா ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ யத்தோதோ॒ர்த்வஃ கலு॒ வை நாப்யை᳚ ப்ரா॒ணோ-ऽவாம்॑அபா॒நோ யத॑த்வ॒ர்யுஃ ப்ர॒த்யம் ஹோதா॑ரமதி॒ஸர்பே॑தபா॒நே ப்ரா॒ண-ந்த॑த்யா-த்ப்ர॒மாயு॑க-ஸ்ஸ்யா॒ந்நாத்த்வ॒ர்யுருப॑ காயே॒-த்வாக்வீ᳚ர்யோ॒ வா அ॑த்த்வ॒ர்யு-ர்யத॑த்த்வ॒ர்யுரு॑ப॒-காயே॑து-த்கா॒த்ரே [ ] 5
வாச॒க்ம்॒ ஸ-ம்ப்ர ய॑ச்சே-துப॒தாஸு॑கா-ऽஸ்ய॒ வா-க்ஸ்யா᳚த்ப்ரஹ்மவா॒திநோ॑ வதந்தி॒ நாஸக்க்॑ஸ்திதே॒ ஸோமே᳚-ऽத்த்வ॒ர்யுஃ ப்ர॒த்யங்-க்ஸதோ-ऽதீ॑யா॒தத॑ க॒தா தா᳚க்ஷி॒ணாநி॒ ஹோது॑மேதி॒ யாமோ॒ ஹி ஸ தேஷா॒-ங்கஸ்மா॒ அஹ॑ தே॒வா யாமம்॒-வாँ-ऽயா॑மம்॒-வாँ-ऽநு॑ ஜ்ஞாஸ்ய॒ந்தீத்யு-த்த॑ரே॒ணா-ऽऽக்நீ᳚த்த்ர-ம்ப॒ரீத்ய॑ ஜுஹோதி தாக்ஷி॒ணாநி॒ ந ப்ரா॒ணாந்​த்ஸ-ங்க॑ர்​ஷதி॒ ந்ய॑ந்யே திஷ்ணி॑யா உ॒ப்யந்தே॒ நாந்யே யா-ந்நி॒வப॑தி॒ தேந॒ தா-ந்ப்ரீ॑ணாதி॒ யா-ந்நநி॒வப॑தி॒ யத॑நுதி॒ஶதி॒ தேந॒ தாந் ॥ 6 ॥
(ஸ்து॒தே - வி॒ந்ததே॒ - ஹி - வீ॑யந்தே ப்ர॒தீசீ॑ - ருத்க்ரா॒த்ர - உ॒ப்யந்தே॒ - சது॑ர்தஶ ச) (அ. 1)
ஸு॒வ॒ர்காய॒ வா ஏ॒தாநி॑ லோ॒காய॑ ஹூயந்தே॒ ய-த்வை॑ஸர்ஜ॒நாநி॒ த்வாப்யா॒-ங்கார்​ஹ॑பத்யே ஜுஹோதி த்வி॒பா-த்யஜ॑மாநஃ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யா॒ ஆக்நீ᳚த்த்ரே ஜுஹோத்ய॒ந்தரி॑க்ஷ ஏ॒வா-ऽऽக்ர॑மத ஆஹவ॒நீயே॑ ஜுஹோதி ஸுவ॒ர்கமே॒வைநம்॑-லோँ॒க-ங்க॑மயதி தே॒வாந். வை ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கம்-யँ॒தோ ரக்ஷாக்॑ஸ்ய ஜிகாக்ம்ஸ॒ந்தே ஸோமே॑ந॒ ராஜ்ஞா॒ ரக்ஷாக்॑-ஸ்யப॒ஹத்யா॒ப்து-மா॒த்மாந॑-ங்க்ரு'॒த்வா ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கமா॑ய॒-ந்ரக்ஷ॑ஸா॒-மநு॑பலாபா॒யா ऽऽத்த॒-ஸ்ஸோமோ॑ பவ॒த்யத॑ [பவ॒த்யத॑, வை॒ஸ॒ர்ஜ॒நாநி॑ ஜுஹோதி॒] 7
வைஸர்ஜ॒நாநி॑ ஜுஹோதி॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை॒ த்வக்ம் ஸோ॑ம தநூ॒க்ரு'த்ப்ய॒ இத்யா॑ஹ தநூ॒க்ரு'த்த்ய॑ஷ த்வேஷோ᳚ப்யோ॒-ऽந்யக்ரு'॑தேப்ய॒ இத்யா॑ஹா॒ந்யக்ரு'॑தாநி॒ ஹி ரக்ஷாக்॑ஸ்யு॒ரு ய॒ந்தா-ऽஸி॒ வரூ॑த॒மித்யா॑ஹோ॒ரு ண॑ஸ்க்ரு'॒தீதி॒ வாவைததா॑ஹ ஜுஷா॒ணோ அ॒ப்துராஜ்ய॑ஸ்ய வே॒த்வித்யா॑ஹா॒ப்துமே॒வ யஜ॑மாந-ங்க்ரு'॒த்வா ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒க-ங்க॑மயதி॒ ரக்ஷ॑ஸா॒-மநு॑பலாபா॒யா-ऽऽ ஸோம॑-ந்ததத॒ [ஸோம॑-ந்தததே, ஆ க்ராவ்ண்ண॒ ஆ] 8
ஆ க்ராவ்ண்ண॒ ஆ வா॑ய॒வ்யா᳚ந்யா த்ரோ॑ணகல॒ஶமு-த்பத்நீ॒மா ந॑ய॒ந்த்யந்வநாக்ம்॑ஸி॒ ப்ர வ॑ர்தயந்தி॒ யாவ॑தே॒வாஸ்யாஸ்தி॒ தேந॑ ஸ॒ஹ ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கமே॑தி॒ நய॑வத்ய॒ர்சா-ऽऽக்நீ᳚த்த்ரே ஜுஹோதி ஸுவ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்யா॒பிநீ᳚த்யை॒ க்ராவ்ண்ணோ॑ வாய॒வ்யா॑நி த்ரோணகல॒ஶமாக்நீ᳚த்த்ர॒ உப॑ வாஸயதி॒ வி ஹ்யே॑ந॒-ந்தைர்க்ரு'॒ஹ்ணதே॒ ய-த்ஸ॒ஹோப॑வா॒ஸயே॑-தபுவா॒யேத॑ ஸௌ॒ம்யர்சா ப்ர பா॑தயதி॒ ஸ்வயை॒- [ப்ர பா॑தயதி॒ ஸ்வய᳚, ஏ॒வைந॑-ந்தே॒வத॑யா॒] 9
-வைந॑-ந்தே॒வத॑யா॒ ப்ர பா॑தய॒த்யதி॑த்யா॒-ஸ்ஸதோ॒-ऽஸ்யதி॑த்யா॒-ஸ்ஸத॒ ஆ ஸீ॒தேத்யா॑ஹ யதாய॒ஜுரே॒வைத-த்யஜ॑மாநோ॒ வா ஏ॒தஸ்ய॑ பு॒ரா கோ॒ப்தா ப॑வத்யே॒ஷ வோ॑ தேவ ஸவித॒-ஸ்ஸோம॒ இத்யா॑ஹ ஸவி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூத ஏ॒வைந॑-ந்தே॒வதா᳚ப்ய॒-ஸ்ஸ-ம்ப்ரய॑ச்சத்யே॒த-த்த்வக்ம் ஸோ॑ம தே॒வோ தே॒வாநுபா॑கா॒ இத்யா॑ஹ தே॒வோ ஹ்யே॑ஷ ஸ- [தே॒வோ ஹ்யே॑ஷ ஸந்ந், தே॒வாநு॒பைதீ॒தம॒ஹ-] 10
-ந்தே॒வாநு॒பைதீ॒தம॒ஹ-ம்ம॑நு॒ஷ்யோ॑ மநு॒ஷ்யா॑நித்யா॑ஹ மநு॒ஷ்யோ᳚(1॒) ஹ்யே॑ஷ ஸ-ந்ம॑நு॒ஷ்யா॑நு॒பைதி॒ யதே॒த-த்யஜு॒ர்ந ப்ரூ॒யாதப்ர॑ஜா அப॒ஶுர்யஜ॑மாந-ஸ்ஸ்யா-த்ஸ॒ஹ ப்ர॒ஜயா॑ ஸஹ ரா॒யஸ்போஷே॒ணேத்யா॑ஹ ப்ர॒ஜயை॒வ ப॒ஶுபிஃ॑ ஸ॒ஹேமம்-லோँ॒கமு॒பாவ॑ர்ததே॒ நமோ॑ தே॒வேப்ய॒ இத்யா॑ஹ நமஸ்கா॒ரோ ஹி தே॒வாநாக்॑ ஸ்வ॒தா பி॒த்ரு'ப்ய॒ இத்யா॑ஹ ஸ்வதாகா॒ரோ ஹி [ஸ்வதாகா॒ரோ ஹி, பி॒த்ரு'॒ணாமி॒தம॒ஹ-] 11
பி॑த்ரு'॒ணாமி॒தம॒ஹ-ந்நிர்வரு॑ணஸ்ய॒ பாஶா॒தித்யா॑ஹ வருணபா॒ஶாதே॒வ நிர்மு॑ச்ய॒தே ऽக்நே᳚ வ்ரதபத ஆ॒த்மநஃ॒ பூர்வா॑ த॒நூரா॒தேயேத்யா॑ஹுஃ॒ கோ ஹி தத்வேத॒ ய-த்வஸீ॑யா॒ந்-த்ஸ்வே வஶே॑ பூ॒தே புந॑ர்வா॒ ததா॑தி॒ ந வேதி॒ க்ராவா॑ணோ॒ வை ஸோம॑ஸ்ய॒ ராஜ்ஞோ॑ மலிம்லுஸே॒நா ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வா-ந்க்ராவ்ண்ண॒ ஆக்நீ᳚த்த்ர உபவா॒ஸய॑தி॒ நைந॑-ம்மலிம்லுஸே॒நா வி॑ந்ததி ॥ 12 ॥
(அத॑-தததே॒ - ஸ்வயா॒ - ஸந்த் - ஸ்வ॑தாகா॒ரோ ஹி - வி॑ந்ததி) (அ. 2)
வை॒ஷ்ண॒வ்யர்சா ஹு॒த்வா யூப॒மச்சை॑தி வைஷ்ண॒வோ வை தே॒வத॑யா॒ யூப॒-ஸ்ஸ்வயை॒வைந॑-ந்தே॒வத॒யா ऽச்சை॒த்யத்ய॒ந்யாநகா॒-ந்நாந்யா-நுபா॑கா॒மித்யா॒ஹாதி॒ ஹ்ய॑ந்யாநேதி॒ நாந்யா-நு॒பைத்ய॒ர்வாக்த்வா॒ பரை॑ரவித-ம்ப॒ரோ-ऽவ॑ரை॒ரித்யா॑ஹா॒ர்வாக்யே॑ந॒-ம்பரை᳚ர்வி॒ந்ததி॑ ப॒ரோ-ऽவ॑ரை॒ஸ்த-ந்த்வா॑ ஜுஷே [ஜுஷே, வை॒ஷ்ண॒வ-ந்தே॑வய॒ஜ்யாயா॒] 13
வைஷ்ண॒வ-ந்தே॑வய॒ஜ்யாயா॒ இத்யா॑ஹ தேவய॒ஜ்யாயை॒ ஹ்யே॑ந-ஞ்ஜு॒ஷதே॑ தே॒வஸ்த்வா॑ ஸவி॒தா மத்த்வா॑-ऽந॒க்த்வித்யா॑ஹ॒ தேஜ॑ஸை॒வைந॑-மந॒க்த்யோஷ॑தே॒ த்ராய॑ஸ்வைந॒க்க்॒ ஸ்வதி॑தே॒ மைநக்ம்॑ ஹிக்ம்ஸீ॒ரித்யா॑ஹ॒ வஜ்ரோ॒ வை ஸ்வதி॑தி॒-ஶ்ஶாந்த்யை॒ ஸ்வதி॑தேர்வ்ரு'॒க்ஷஸ்ய॒ பிப்ய॑தஃ ப்ரத॒மேந॒ ஶக॑லேந ஸ॒ஹ தேஜஃ॒ பரா॑ பததி॒ யஃ ப்ர॑த॒ம-ஶ்ஶக॑லஃ பரா॒பதே॒-த்தமப்யா ஹ॑ரே॒-த்ஸதே॑ஜஸ- [ஹ॑ரே॒-த்ஸதே॑ஜஸம், ஏ॒வைந॒மா] 14
-மே॒வைந॒மா ஹ॑ரதீ॒மே வை லோ॒கா யூபா᳚-த்ப்ரய॒தோ பி॑ப்யதி॒ திவ॒மக்ரே॑ண॒ மா லே॑கீர॒ந்தரி॑க்ஷ॒-ம்மத்த்யே॑ந॒ மா ஹிக்ம்॑ஸீ॒ரித்யா॑ஹை॒ப்ய ஏ॒வைநம்॑-லோँ॒கேப்யஃ॑ ஶமயதி॒ வந॑ஸ்பதே ஶ॒தவ॑ல்​ஶோ॒ வி ரோ॒ஹேத்யா॒வ்ரஶ்ச॑நே ஜுஹோதி॒ தஸ்மா॑-தா॒வ்ரஶ்ச॑நா-த்வ்ரு'॒க்ஷாணா॒-ம்பூயாக்ம்॑ஸ॒ உத்தி॑ஷ்டந்தி ஸ॒ஹஸ்ர॑வல்​ஶா॒ வி வ॒யக்ம் ரு॑ஹே॒மேத்யா॑ஹா॒- ऽऽஶிஷ॑மே॒வைதாமா ஶா॒ஸ்தே ऽந॑க்ஷஸங்க- [ஶா॒ஸ்தே ऽந॑க்ஷஸங்கம், வ்ரு'॒ஶ்சே॒-த்யத॑க்ஷஸ॒ங்கம்-] 15
-ँவ்ரு'ஶ்சே॒-த்யத॑க்ஷஸ॒ங்கம்-வ்ரு'ँ॒ஶ்சேத॑தஈ॒ஷம்-யँஜ॑மாநஸ்ய ப்ர॒மாயு॑கக்க்​ ஸ்யா॒த்ய-ங்கா॒மயே॒தாப்ர॑திஷ்டித-ஸ்ஸ்யா॒தித்யா॑ரோ॒ஹ-ந்தஸ்ம॑ வ்ரு'ஶ்சேதே॒ஷ வை வந॒ஸ்பதீ॑நா॒-மப்ர॑திஷ்டி॒தோ-ऽப்ர॑திஷ்டித ஏ॒வ ப॑வதி॒ ய-ங்கா॒மயே॑தாப॒ஶு-ஸ்ஸ்யா॒தித்ய॑ப॒ர்ண-ந்தஸ்மை॒ ஶுஷ்கா᳚க்ரம்-வ்ரு'ँஶ்சேதே॒ஷ வை வந॒ஸ்பதீ॑நா-மபஶ॒வ்யோ॑-ऽப॒ஶுரே॒வ ப॑வதி॒ ய-ங்கா॒மயே॑த பஶு॒மாந்-த்ஸ்யா॒திதி॑ பஹுப॒ர்ண-ந்தஸ்மை॑ பஹுஶா॒கம்-வ்ரு'ँ॑ஶ்சேதே॒ஷ வை [ ] 16
வந॒ஸ்பதீ॑நா-ம்பஶ॒வ்யஃ॑ பஶு॒மாநே॒வ ப॑வதி॒ ப்ரதி॑ஷ்டிதம்-வ்ரு'ँஶ்சே-த்ப்ரதி॒ஷ்டாகா॑மஸ்யை॒ஷ வை வந॒ஸ்பதீ॑நா॒-ம்ப்ரதி॑ஷ்டிதோ॒ ய-ஸ்ஸ॒மே பூம்யை॒ ஸ்வாத்யோநே॑ ரூ॒டஃ ப்ரத்யே॒வ தி॑ஷ்டதி॒ யஃ ப்ர॒த்யங்ஙுப॑நத॒ஸ்தம்-வ்ரு'ँ॑ஶ்சே॒-த்ஸ ஹி மேத॑ம॒ப்யுப॑நதஃ॒ பஞ்சா॑ரத்நி॒-ந்தஸ்மை॑ வ்ரு'ஶ்சே॒த்ய-ங்கா॒மயே॒தோபை॑ந॒முத்த॑ரோ ய॒ஜ்ஞோ ந॑மே॒திதி॒ பஞ்சா᳚க்ஷரா ப॒ங்க்திஃ பாங்க்தோ॑ ய॒ஜ்ஞ உபை॑ந॒முத்த॑ரோ ய॒ஜ்ஞோ [ய॒ஜ்ஞஃ, ந॒ம॒தி॒ ஷட॑ரத்நி] 17
ந॑மதி॒ ஷட॑ரத்நி-ம்ப்ரதி॒ஷ்டாகா॑மஸ்ய॒ ஷட்வா ரு'॒தவ॑ ரு'॒துஷ்வே॒வ ப்ரதி॑ திஷ்டதி ஸ॒ப்தார॑த்நி-ம்ப॒ஶுகா॑மஸ்ய ஸ॒ப்தப॑தா॒ ஶக்வ॑ரீ ப॒ஶவ॒-ஶ்ஶக்வ॑ரீ ப॒ஶூநே॒வாவ॑ ருந்தே॒ நவா॑ரத்நி॒-ந்தேஜ॑ஸ்காமஸ்ய த்ரி॒வ்ரு'தா॒ ஸ்தோமே॑ந॒ ஸம்மி॑த॒-ந்தேஜ॑ஸ்த்ரி॒வ்ரு'-த்தே॑ஜ॒ஸ்வ்யே॑வ ப॑வ॒-த்யேகா॑தஶாரத்நி-மிந்த்ரி॒யகா॑ம॒-ஸ்யைகா॑தஶாக்ஷரா த்ரி॒ஷ்டுகி॑ந்த்ரி॒ய-ந்த்ரி॒ஷ்டுகி॑ந்த்ரியா॒வ்யே॑வ ப॑வதி॒ பஞ்ச॑தஶாரத்நி॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்யவதஃ பஞ்சத॒ஶோ வஜ்ரோ॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாபிபூத்யை ஸ॒ப்தத॑ஶாரத்நி-ம்ப்ர॒ஜாகா॑மஸ்ய ஸப்தத॒ஶஃ ப்ர॒ஜாப॑திஃ ப்ர॒ஜாப॑தே॒ராப்த்யா॒ ஏக॑விக்ம்ஶத்யரத்நி-ம்ப்ரதி॒ஷ்டாகா॑ம-ஸ்யைகவி॒க்ம்॒ஶ-ஸ்ஸ்தோமா॑நா-ம்ப்ரதி॒ஷ்டா ப்ரதி॑ஷ்டித்யா அ॒ஷ்டாஶ்ரி॑ர்பவ-த்ய॒ஷ்டாக்ஷ॑ரா காய॒த்ரீ தேஜோ॑ காய॒த்ரீ கா॑ய॒த்ரீ ய॑ஜ்ஞமு॒க-ந்தேஜ॑ஸை॒வ கா॑யத்ரி॒யா ய॑ஜ்ஞமு॒கேந॒ ஸம்மி॑தஃ ॥ 18 ॥
(ஜு॒ஷே॒ - ஸதே॑ஜஸ॒ - மந॑க்ஷஸங்கம் - பஹுஶா॒கம்-வ்ரு'ँ॑ஶ்சேதே॒ஷ வை - ய॒ஜ்ஞ உபை॑ந॒முத்த॑ரோ ய॒ஜ்ஞ - ஆப்த்யா॒ - ஏகா॒ந்நவிக்ம்॑ஶ॒திஶ்ச॑) (அ. 3)
ப்ரு'॒தி॒வ்யை த்வா॒-ऽந்தரி॑க்ஷாய த்வா தி॒வே த்வேத்யா॑ஹை॒ப்ய ஏ॒வைநம்॑-லோँ॒கேப்யஃ॒ ப்ரோக்ஷ॑தி॒ பரா᳚ஞ்ச॒-ம்ப்ரோக்ஷ॑தி॒ பரா॑ஙிவ॒ ஹி ஸு॑வ॒ர்கோ லோ॒கஃ க்ரூ॒ரமி॑வ॒ வா ஏ॒த-த்க॑ரோதி॒ ய-த்கந॑த்ய॒போ-ऽவ॑ நயதி॒ ஶாந்த்யை॒ யவ॑மதீ॒ரவ॑ நய॒த்யூர்க்வை யவோ॒ யஜ॑மாநேந॒ யூப॒-ஸ்ஸம்மி॑தோ॒ யாவா॑நே॒வ யஜ॑மாந॒-ஸ்தாவ॑தீ-மே॒வாஸ்மி॒-ந்நூர்ஜ॑-ந்ததாதி [மே॒வாஸ்மி॒-ந்நூர்ஜ॑-ந்ததாதி, பி॒த்ரு'॒ணாக்ம் ஸத॑நம॒ஸீதி॑] 19
பித்ரு'॒ணாக்ம் ஸத॑நம॒ஸீதி॑ ப॒ர்॒ஹிரவ॑ ஸ்த்ரு'ணாதி பித்ரு'தேவ॒த்யா᳚(1॒)க்க்॒ ஹ்யே॑த-த்யந்நிகா॑தம்॒-யँ-த்ப॒ர்॒ஹிரந॑வஸ்தீர்ய மிநு॒யா-த்பி॑த்ரு'தேவ॒த்யோ॑ நிகா॑த-ஸ்ஸ்யா-த்ப॒ர்॒ஹிர॑வ॒ஸ்தீர்ய॑ மிநோத்ய॒ஸ்யாமே॒வைந॑-ம்மிநோதி யூபஶக॒லமவா᳚ஸ்யதி॒ ஸதே॑ஜஸமே॒வைந॑-ம்மிநோதி தே॒வஸ்த்வா॑ ஸவி॒தா மத்த்வா॑-ऽந॒க்த்வித்யா॑ஹ॒ தேஜ॑ஸை॒வைந॑மநக்தி ஸுபிப்ப॒லாப்ய॒-ஸ்த்வௌஷ॑தீப்ய॒ இதி॑ ச॒ஷால॒-ம்ப்ரதி॑- [ச॒ஷால॒-ம்ப்ரதி॑, மு॒ஞ்ச॒தி॒ தஸ்மா᳚ச்சீர்​ஷ॒த] 20
-முஞ்சதி॒ தஸ்மா᳚ச்சீர்​ஷ॒த ஓஷ॑தயஃ॒ பல॑-ங்க்ரு'ஹ்ணந்த்ய॒நக்தி॒ தேஜோ॒ வா ஆஜ்யம்॒-யँஜ॑மாநேநாக்நி॒ஷ்டா-ऽஶ்ரி॒-ஸ்ஸம்மி॑தா॒ யத॑க்நி॒ஷ்டா-மஶ்ரி॑ம॒நக்தி॒ யஜ॑மாநமே॒வ தேஜ॑ஸா ऽநக்த்யா॒ந்த-ம॑நக்த்யா॒ந்தமே॒வ யஜ॑மாந॒-ந்தேஜ॑ஸாநக்தி ஸ॒ர்வதஃ॒ பரி॑ ம்ரு'ஶ॒த்யப॑ரிவர்க-மே॒வாஸ்மி॒-ந்தேஜோ॑ ததா॒த்யு-த்திவக்க்॑ ஸ்தபா॒நா-ऽந்தரி॑க்ஷ-ம்ப்ரு'॒ணேத்யா॑ஹை॒ஷாம்-லோँ॒காநாம்॒-விँத்ரு'॑த்யை வைஷ்ண॒வ்யர்சா [வைஷ்ண॒வ்யர்சா, க॒ல்ப॒ய॒தி॒ வை॒ஷ்ண॒வோ வை] 21
க॑ல்பயதி வைஷ்ண॒வோ வை தே॒வத॑யா॒ யூப॒-ஸ்ஸ்வயை॒வைந॑-ந்தே॒வத॑யா கல்பயதி॒ த்வாப்யா᳚-ங்கல்பயதி த்வி॒பா-த்யஜ॑மாநஃ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை॒ ய-ங்கா॒மயே॑த॒ தேஜ॑ஸைந-ந்தே॒வதா॑பிரிந்த்ரி॒யேண॒ வ்ய॑ர்தயேய॒-மித்ய॑க்நி॒ஷ்டா-ந்தஸ்யாஶ்ரி॑-மாஹவ॒நீயா॑தி॒த்தம்-வேँ॒த்தம்-வாँ-ऽதி॑ நாவயே॒-த்தேஜ॑ஸை॒வைந॑-ந்தே॒வதா॑பிரிந்த்ரி॒யேண॒ வ்ய॑ர்தயதி॒ ய-ங்கா॒மயே॑த॒ தேஜ॑ஸைந-ந்தே॒வதா॑பிரிந்த்ரி॒யேண॒ ஸம॑ர்தயேய॒மி- [ஸம॑ர்தயேய॒மிதி॑, அ॒க்நி॒ஷ்டா-] 22
-த்ய॑க்நி॒ஷ்டா-ந்தஸ்யாஶ்ரி॑மாஹவ॒நீயே॑ந॒ ஸ-ம்மி॑நுயா॒-த்தேஜ॑ஸை॒வைந॑-ந்தே॒வதா॑பிரிந்த்ரி॒யேண॒ ஸம॑ர்தயதி ப்ரஹ்ம॒வநி॑-ந்த்வா க்ஷத்ர॒வநி॒மித்யா॑ஹ யதாய॒ஜுரே॒வைத-த்பரி॑ வ்யய॒த்யூர்க்வை ர॑ஶ॒நா யஜ॑மாநேந॒ யூப॒-ஸ்ஸம்மி॑தோ॒ யஜ॑மாநமே॒வோர்ஜா ஸம॑ர்தயதி நாபித॒க்நே பரி॑ வ்யயதி நாபித॒க்ந ஏ॒வாஸ்மா॒ ஊர்ஜ॑-ந்ததாதி॒ தஸ்மா᳚ந்நாபித॒க்ந ஊ॒ர்ஜா பு॑ஞ்ஜதே॒ ய-ங்கா॒மயே॑தோ॒ர்ஜைநம்॒- [ய-ங்கா॒மயே॑தோ॒ர்ஜைந᳚ம், வ்ய॑ர்தயேய॒-] 23
ँவ்ய॑ர்தயேய॒-மித்யூ॒ர்த்வாம்-வாँ॒ தஸ்யாவா॑சீம்॒-வாँ-ऽவோ॑ஹேதூ॒ர்ஜைவைநம்॒-வ்யँ॑ர்தயதி॒ யதி॑ கா॒மயே॑த॒ வர்​ஷு॑கஃ ப॒ர்ஜந்யஃ॑ ஸ்யா॒தித்ய-வா॑சீ॒மவோ॑ஹே॒-த்வ்ரு'ஷ்டி॑மே॒வ நி ய॑ச்சதி॒ யதி॑ கா॒மயே॒தாவ॑ர்​ஷுக-ஸ்ஸ்யா॒தித்யூ॒ர்த்வாமுதூ॑ஹே॒-த்வ்ரு'ஷ்டி॑மே॒வோ-த்ய॑ச்சதி பித்ரு'॒ணா-ந்நிகா॑த-ம்மநு॒ஷ்யா॑ணாமூ॒ர்த்வ-ந்நிகா॑தா॒தா ர॑ஶ॒நாயா॒ ஓஷ॑தீநாக்ம் ரஶ॒நா விஶ்வே॑ஷா- [விஶ்வே॑ஷாம், தே॒வாநா॑-] 24
-ந்தே॒வாநா॑-மூ॒ர்த்வக்ம் ர॑ஶ॒நாயா॒ ஆ ச॒ஷாலா॒திந்த்ர॑ஸ்ய ச॒ஷாலக்ம்॑ ஸா॒த்த்யாநா॒மதி॑ரிக்த॒க்ம்॒ ஸ வா ஏ॒ஷ ஸ॑ர்வதேவ॒த்யோ॑ யத்யூபோ॒ யத்யூப॑-ம்மி॒நோதி॒ ஸர்வா॑ ஏ॒வ தே॒வதாஃ᳚ ப்ரீணாதி ய॒ஜ்ஞேந॒ வை தே॒வா-ஸ்ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கமா॑ய॒-ந்தே॑-ऽமந்யந்த மநு॒ஷ்யா॑ நோ॒-ऽந்வாப॑விஷ்ய॒ந்தீதி॒ தே யூபே॑ந யோபயி॒த்வா ஸு॑வ॒ர்கம் ँலோ॒கமா॑ய॒-ந்தம்ரு'ஷ॑யோ॒ யூபே॑நை॒வாநு॒ ப்ராஜா॑ந॒-ந்த-த்யூப॑ஸ்ய யூப॒த்வம்- [யூப॒த்வம், ய-த்யூப॑-] 25
ँய-த்யூப॑-ம்மி॒நோதி॑ ஸுவ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॒ ப்ரஜ்ஞா᳚த்யை பு॒ரஸ்தா᳚-ந்மிநோதி பு॒ரஸ்தா॒த்தி ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ ப்ரஜ்ஞா॒யதே ப்ர॑ஜ்ஞாத॒க்ம்॒ ஹி த-த்யததி॑பந்ந ஆ॒ஹுரி॒த-ங்கா॒ர்ய॑மாஸீ॒திதி॑ ஸா॒த்த்யா வை தே॒வா ய॒ஜ்ஞமத்ய॑மந்யந்த॒ தாந். ய॒ஜ்ஞோ நாஸ்ப்ரு'॑ஶ॒-த்தாந். ய-த்ய॒ஜ்ஞஸ்யாதி॑ரிக்த॒மாஸீ॒-த்தத॑ஸ்ப்ரு'ஶ॒ததி॑ரிக்தம்॒-வாँ ஏ॒த-த்ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ யத॒க்நாவ॒க்நி-ம்ம॑தி॒த்வா ப்ர॒ஹர॒த்யதி॑ரிக்தமே॒த- [ப்ர॒ஹர॒த்யதி॑ரிக்தமே॒தத், யூப॑ஸ்ய॒] 26
-த்யூப॑ஸ்ய॒ யதூ॒ர்த்வ-ஞ்ச॒ஷாலா॒-த்தேஷா॒-ந்த-த்பா॑க॒தேய॒-ந்தாநே॒வ தேந॑ ப்ரீணாதி தே॒வா வை ஸக்க்​ஸ்தி॑தே॒ ஸோமே॒ ப்ர ஸ்ருசோ-ऽஹ॑ர॒-ந்ப்ர யூப॒-ந்தே॑-ऽமந்யந்த யஜ்ஞவேஶ॒ஸம்-வாँ இ॒த-ங்கு॑ர்ம॒ இதி॒ தே ப்ர॑ஸ்த॒ரக்க்​ ஸ்ரு॒சா-ந்நி॒ஷ்க்ரய॑ண-மபஶ்ய॒ந்-த்ஸ்வரும்॒-யூँப॑ஸ்ய॒ ஸக்க்​ஸ்தி॑தே॒ ஸோமே॒ ப்ர ப்ர॑ஸ்த॒ரக்ம் ஹர॑தி ஜு॒ஹோதி॒ ஸ்வரு॒மய॑ஜ்ஞவேஶஸாய ॥ 27 ॥
(த॒தா॒தி॒ - ப்ரத்ய்ரு'॒ - சா - ஸம॑ர்தயேய॒மித்யூ॒ - ர்ஜைநம்॒ - ँவிஶ்வே॑ஷாம் - ँயூப॒த்வ - மதி॑ரிக்தமே॒த-த்- த்விச॑த்வாரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 4)
ஸா॒த்த்யா வை தே॒வா அ॒ஸ்மிँல்லோ॒க ஆ॑ஸ॒-ந்நாந்ய-த்கி॑-ஞ்ச॒ந மி॒ஷ-த்தே᳚-ऽக்நிமே॒வாக்நயே॒ மேதா॒யா ऽல॑பந்த॒ ந ஹ்ய॑ந்யதா॑ல॒ப்யம்॑-மவி॑ந்த॒-ந்ததோ॒ வா இ॒மாஃ ப்ர॒ஜாஃ ப்ராஜா॑யந்த॒ யத॒க்நாவ॒க்நி-ம்ம॑தி॒த்வா ப்ர॒ஹர॑தி ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ர॒ஜந॑நாய ரு॒த்ரோ வா ஏ॒ஷ யத॒க்நிர்யஜ॑மாநஃ ப॒ஶுர்ய-த்ப॒ஶுமா॒லப்யா॒க்நி-ம்மந்தே᳚-த்ரு॒த்ராய॒ யஜ॑மாந॒- [யஜ॑மாநம், அபி॑ தத்த்யா-] 28
-மபி॑ தத்த்யா-த்ப்ர॒மாயு॑க-ஸ்ஸ்யா॒ததோ॒ கல்வா॑ஹுர॒க்நி-ஸ்ஸர்வா॑ தே॒வதா॑ ஹ॒விரே॒தத்ய-த்ப॒ஶுரிதி॒ ய-த்ப॒ஶுமா॒லப்யா॒க்நி-ம்மந்த॑தி ஹ॒வ்யாயை॒வா-ऽऽஸ॑ந்நாய॒ ஸர்வா॑ தே॒வதா॑ ஜநய-த்யுபா॒க்ரு'த்யை॒வ மந்த்ய॒-ஸ்தந்நேவா-ऽऽல॑ப்த॒-ந்நேவாநா॑லப்த-ம॒க்நே-ர்ஜ॒நித்ர॑-ம॒ஸீத்யா॑ஹா॒க்நேர்​ஹ்யே॑த-ஜ்ஜ॒நித்ரம்॒-வ்ரு'ँஷ॑ணௌ ஸ்த॒ இத்யா॑ஹ॒ வ்ரு'ஷ॑ணௌ॒ [வ்ரு'ஷ॑ணௌ, ஹ்யே॑தா-] 29
ஹ்யே॑தா-வு॒ர்வஶ்ய॑ஸ்யா॒யு-ர॒ஸீத்யா॑ஹ மிதுந॒த்வாய॑ க்ரு'॒தேநா॒க்தே வ்ரு'ஷ॑ண-ந்ததாதா॒மித்யா॑ஹ॒ வ்ரு'ஷ॑ண॒க்க்॒ ஹ்யே॑தே ததா॑தே॒ யே அ॒க்நி-ங்கா॑ய॒த்ர-ஞ்சந்தோ-ऽநு॒ ப்ர ஜா॑ய॒ஸ்வேத்யா॑ஹ॒ சந்தோ॑பிரே॒வைந॒-ம்ப்ர ஜ॑நயத்ய॒க்நயே॑ ம॒த்யமா॑நா॒யாநு॑ ப்ரூ॒ஹீத்யா॑ஹ ஸாவி॒த்ரீம்ரு'ச॒மந்வா॑ஹ ஸவி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூத ஏ॒வைந॑-ம்மந்ததி ஜா॒தாயாநு॑ ப்ரூஹி [ப்ரூஹி, ப்ர॒ஹ்ரி॒யமா॑ணா॒யா-ऽநு॑] 30
ப்ரஹ்ரி॒யமா॑ணா॒யா-ऽநு॑ ப்ரூ॒ஹீத்யா॑ஹ॒ காண்டே॑காண்ட ஏ॒வைந॑-ங்க்ரி॒யமா॑ணே॒ ஸம॑ர்தயதி காய॒த்ரீ-ஸ்ஸர்வா॒ அந்வா॑ஹ காய॒த்ரச॑ந்தா॒ வா அ॒க்நி-ஸ்ஸ்வேநை॒வைந॒-ஞ்சந்த॑ஸா॒ ஸம॑ர்தயத்ய॒க்நிஃ பு॒ரா பவ॑த்ய॒க்நி-ம்ம॑தி॒த்வா ப்ர ஹ॑ரதி॒ தௌ ஸ॒பம்​வँ॑ந்தௌ॒ யஜ॑மாநம॒பி ஸ-ம்ப॑வதோ॒ பவ॑த-ந்ந॒-ஸ்ஸம॑நஸா॒வித்யா॑ஹ॒ ஶாந்த்யை᳚ ப்ர॒ஹ்ரு'த்ய॑ ஜுஹோதி ஜா॒தாயை॒வாஸ்மா॒ அந்ந॒மபி॑ ததா॒த்யாஜ்யே॑ந ஜுஹோத்யே॒தத்வா அ॒க்நேஃ ப்ரி॒ய-ந்தாம॒ யதாஜ்ய॑-ம்ப்ரி॒யேணை॒வைந॒-ந்தாம்நா॒ ஸம॑ர்தய॒த்யதோ॒ தேஜ॑ஸா ॥ 31 ॥
(யஜ॑மாந-மாஹ॒ வ்ரு'ஷ॑ணௌ-ஜா॒தாயாநு॑ ப்ரூ॒ஹ்யா-ப்ய॒ -ஷ்டாத॑ஶ ச) (அ. 5)
இ॒ஷே த்வேதி॑ ப॒ர்॒ஹிரா த॑த்த இ॒ச்சத॑ இவ॒ ஹ்யே॑ஷ யோ யஜ॑த உப॒வீர॒ஸீத்யா॒ஹோப॒ ஹ்யே॑நாநாக॒ரோத்யுபோ॑ தே॒வா-ந்தைவீ॒ர்விஶஃ॒ ப்ராகு॒ரித்யா॑ஹ॒ தைவீ॒ர்​ஹ்யே॑தா விஶஃ॑ ஸ॒தீர்தே॒வாநு॑ப॒யந்தி॒ வஹ்நீ॑ரு॒ஶிஜ॒ இத்யா॑ஹ॒ர்த்விஜோ॒ வை வஹ்ந॑ய உ॒ஶிஜ॒-ஸ்தஸ்மா॑தே॒வமா॑ஹ॒ ப்ரு'ஹ॑ஸ்பதே தா॒ரயா॒ வஸூ॒நீ- [வஸூ॒நீதி॑, ஆ॒ஹ॒ ப்ரஹ்ம॒ வை] 32
-த்யா॑ஹ॒ ப்ரஹ்ம॒ வை தே॒வாநா॒-ம்ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதி॒ ர்ப்ரஹ்ம॑ணை॒வாஸ்மை॑ ப॒ஶூநவ॑ ருந்தே ஹ॒வ்யா தே᳚ ஸ்வதந்தா॒மித்யா॑ஹ ஸ்வ॒தய॑த்யே॒வைநா॒-ந்தேவ॑ த்வஷ்ட॒ர்வஸு॑ ர॒ண்வேத்யா॑ஹ॒ த்வஷ்டா॒ வை ப॑ஶூ॒நா-ம்மி॑து॒நாநாக்ம்॑ ரூப॒க்ரு'-த்ரூ॒பமே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாதி॒ ரேவ॑தீ॒ ரம॑த்த்வ॒மித்யா॑ஹ ப॒ஶவோ॒ வை ரே॒வதீஃ᳚ ப॒ஶூநே॒வாஸ்மை॑ ரமயதி தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வ இதி॑ [இதி॑, ர॒ஶ॒நாமா த॑த்தே॒] 33
ரஶ॒நாமா த॑த்தே॒ ப்ரஸூ᳚த்யா அ॒ஶ்விநோ᳚ர்பா॒ஹுப்யா॒-மித்யா॑ஹா॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚-ம்பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யா॑ ரு'॒தஸ்ய॑ த்வா தேவஹவிஃ॒ பாஶே॒நா-ऽऽ ர॑ப॒ இத்யா॑ஹ ஸ॒த்யம்-வாँ ரு'॒தக்ம் ஸ॒த்யேநை॒வைந॑ம்ரு'॒தேநா ऽऽர॑பதே ऽக்ஷ்ண॒யா பரி॑ ஹரதி॒ வத்த்ய॒க்ம்॒ ஹி ப்ர॒த்யஞ்ச॑-ம்ப்ரதி மு॒ஞ்சந்தி॒ வ்யாவ்ரு'॑த்த்யை॒ தர்​ஷா॒ மாநு॑ஷா॒நிதி॒ நி யு॑நக்தி॒ த்ரு'த்யா॑ அ॒த்ப்ய- [அ॒த்ப்யஃ, த்வௌஷ॑தீப்யஃ॒] 34
-ஸ்த்வௌஷ॑தீப்யஃ॒ ப்ரோக்ஷா॒மீத்யா॑ஹா॒த்ப்யோ ஹ்யே॑ஷ ஓஷ॑தீப்ய-ஸ்ஸ॒பம்​வँ॑தி॒ ய-த்ப॒ஶுர॒பா-ம்பே॒ருர॒ஸீத்யா॑ஹை॒ஷ ஹ்ய॑பா-ம்பா॒தா யோ மேதா॑யா-ऽऽ ர॒ப்யதே᳚ ஸ்வா॒த்த-ஞ்சி॒-த்ஸதே॑வக்ம் ஹ॒வ்யமாபோ॑ தேவீ॒-ஸ்ஸ்வத॑தைந॒மித்யா॑ஹ ஸ்வ॒தய॑த்யே॒வைந॑-மு॒பரி॑ஷ்டா॒-த்ப்ரோக்ஷ॑த்யு॒பரி॑ஷ்டாதே॒வைந॒-ம்மேத்த்ய॑-ங்கரோதி பா॒யய॑த்யந்தர॒த ஏ॒வைந॒-ம்மேத்த்ய॑-ங்கரோத்ய॒தஸ்தா॒துபோ᳚க்ஷதி ஸ॒ர்வத॑ ஏ॒வைந॒-ம்மேத்த்ய॑-ங்கரோதி ॥ 35 ॥
(வஸூ॒நீதி॑-ப்ரஸ॒வ இத்ய॒-த்ப்யோ᳚-ऽந்தர॒த ஏ॒வைநம்॒ - தஶ॑ ச) (அ. 6)
அ॒க்நிநா॒ வை ஹோத்ரா॑ தே॒வா அஸு॑ரா-ந॒ப்ய॑பவ-ந்ந॒க்நயே॑ ஸமி॒த்த்யமா॑நா॒யாநு॑ ப்ரூ॒ஹீத்யா॑ஹ॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாபிபூத்யை ஸ॒ப்தத॑ஶ ஸாமிதே॒நீரந்வா॑ஹ ஸப்தத॒ஶஃ ப்ர॒ஜாப॑திஃ ப்ர॒ஜாப॑தே॒ராப்த்யை॑ ஸ॒ப்தத॒ஶாந்வா॑ஹ॒ த்வாத॑ஶ॒ மாஸாஃ॒ பஞ்ச॒ர்தவ॒-ஸ்ஸ ஸம்॑​வँத்ஸ॒ர-ஸ்ஸம்॑​வँத்ஸ॒ர-ம்ப்ர॒ஜா அநு॒ ப்ரஜா॑யந்தே ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ர॒ஜந॑நாய தே॒வா வை ஸா॑மிதே॒நீர॒நூச்ய॑ ய॒ஜ்ஞ-ந்நாந்வ॑பஶ்ய॒ந்-த்ஸ ப்ர॒ஜாப॑தி-ஸ்தூ॒ஷ்ணீ-மா॑கா॒ர- [-மா॑கா॒ரம், ஆ ऽகா॑ரய॒-த்ததோ॒ வை] 36
-மா ऽகா॑ரய॒-த்ததோ॒ வை தே॒வா ய॒ஜ்ஞமந்வ॑பஶ்ய॒ந்॒. ய-த்தூ॒ஷ்ணீ-மா॑கா॒ர-மா॑கா॒ரய॑தி ய॒ஜ்ஞஸ்யாநு॑க்யாத்யா॒ அஸு॑ரேஷு॒ வை ய॒ஜ்ஞ ஆ॑ஸீ॒-த்த-ந்தே॒வாஸ்தூ᳚ஷ்ணீக்ம் ஹோ॒மேநா॑வ்ரு'ஞ்ஜத॒ ய-த்தூ॒ஷ்ணீ-மா॑கா॒ர-மா॑கா॒ரய॑தி॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்யை॒ வ த-த்ய॒ஜ்ஞம்-வ்ரு'ँ॑ங்க்தே பரி॒தீ॑ந்-த்ஸ-ம்மா᳚ர்​ஷ்டி பு॒நாத்யே॒வைநா॒-ந்த்ரிஸ்த்ரி॒-ஸ்ஸ-ம்மா᳚ர்​ஷ்டி॒ த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞோ-ऽதோ॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை॒ த்வாத॑ஶ॒ ஸ-ம்ப॑த்யந்தே॒ த்வாத॑ஶ॒ [த்வாத॑ஶ, மாஸா᳚-ஸ்ஸம்​வँத்ஸ॒ர-] 37
மாஸா᳚-ஸ்ஸம்​வँத்ஸ॒ர-ஸ்ஸம்॑​வँத்ஸ॒ரமே॒வ ப்ரீ॑ணா॒த்யதோ॑ ஸம்​வँத்ஸ॒ரமே॒வாஸ்மா॒ உப॑ ததாதி ஸுவ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॒ ஸம॑ஷ்ட்யை॒ ஶிரோ॒ வா ஏ॒த-த்ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ யதா॑கா॒ரோ᳚-ऽக்நி-ஸ்ஸர்வா॑ தே॒வதா॒ யதா॑கா॒ர-மா॑கா॒ரய॑தி ஶீர்​ஷ॒த ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ யஜ॑மாந॒-ஸ்ஸர்வா॑ தே॒வதா॒ அவ॑ ருந்தே॒ ஶிரோ॒ வா ஏ॒த-த்ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ யதா॑கா॒ர ஆ॒த்மா ப॒ஶுரா॑கா॒ரமா॒கார்ய॑ ப॒ஶுக்ம் ஸம॑நக்த்யா॒த்மந்நே॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ [ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑, ஶிரஃ॒ ப்ரதி॑ ததாதி॒] 38
ஶிரஃ॒ ப்ரதி॑ ததாதி॒ ஸ-ந்தே᳚ ப்ரா॒ணோ வா॒யுநா॑ கச்சதா॒மித்யா॑ஹ வாயுதேவ॒த்யோ॑ வை ப்ரா॒ணோ வா॒யாவே॒வாஸ்ய॑ ப்ரா॒ண-ஞ்ஜு॑ஹோதி॒ ஸம்-யँஜ॑த்ரை॒ரங்கா॑நி॒ ஸம்-யँ॒ஜ்ஞப॑திரா॒ஶிஷேத்யா॑ஹ ய॒ஜ்ஞப॑திமே॒வாஸ்யா॒-ऽऽஶிஷ॑-ங்கமயதி வி॒ஶ்வரூ॑போ॒ வை த்வா॒ஷ்ட்ர உ॒பரி॑ஷ்டா-த்ப॒ஶும॒ப்ய॑வமீ॒-த்தஸ்மா॑-து॒பரி॑ஷ்டா-த்ப॒ஶோர்நாவ॑ த்யந்தி॒ யது॒பரி॑ஷ்டா-த்ப॒ஶுக்ம் ஸ॑ம॒நக்தி॒ மேத்த்ய॑மே॒வை- [மேத்த்ய॑மே॒வ, ஏ॒ந॒-ங்க॒ரோ॒த்ய்ரு'॒த்விஜோ॑] 39
-ந॑-ங்கரோத்ய்ரு'॒த்விஜோ॑ வ்ரு'ணீதே॒ சந்தாக்॑ஸ்யே॒வ வ்ரு'॑ணீதே ஸ॒ப்த வ்ரு'॑ணீதே ஸ॒ப்த க்ரா॒ம்யாஃ ப॒ஶவஃ॑ ஸ॒ப்தா-ऽऽர॒ண்யா-ஸ்ஸ॒ப்த சந்தாக்॑ஸ்யு॒பய॒ஸ்யா வ॑ருத்த்யா॒ ஏகா॑தஶ ப்ரயா॒ஜாந். ய॑ஜதி॒ தஶ॒ வை ப॒ஶோஃ ப்ரா॒ணா ஆ॒த்மைகா॑த॒ஶோ யாவா॑நே॒வ ப॒ஶுஸ்த-ம்ப்ர ய॑ஜதி வ॒பாமேகஃ॒ பரி॑ ஶய ஆ॒த்மைவா-ऽऽத்மாந॒-ம்பரி॑ ஶயே॒ வஜ்ரோ॒ வை ஸ்வதி॑தி॒ர்வஜ்ரோ॑ யூபஶக॒லோ க்ரு'॒த-ங்கலு॒ வை தே॒வா வஜ்ர॑-ங்க்ரு'॒த்வா ஸோம॑மக்ந-ந்க்ரு'॒தேநா॒க்தௌ ப॒ஶு-ந்த்ரா॑யேதா॒மித்யா॑ஹ॒ வஜ்ரே॑ணை॒வைநம்॒-வँஶே॑ க்ரு'॒த்வா-ऽऽல॑பதே ॥ 40 ॥
(ஆ॒கா॒ரம் - ப॑த்யந்தே॒ த்வாத॑ஶா॒ - ऽऽத்மந்நே॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ - மேத்ய॑மே॒வ - கலு॒ வா - அ॒ஷ்டாத॑ஶ ச) (அ. 7)
பர்ய॑க்நி கரோதி ஸர்வ॒ஹுத॑மே॒வைந॑-ங்கரோ॒த்ய-ஸ்க॑ந்தா॒யா-ஸ்க॑ந்ந॒க்ம்॒ ஹி த-த்ய-த்து॒தஸ்ய॒ ஸ்கந்த॑தி॒ த்ரிஃ பர்ய॑க்நி கரோதி॒ த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞோ-ऽதோ॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை ப்ரஹ்மவா॒திநோ॑ வதந்த்யந்வா॒ரப்யஃ॑ ப॒ஶூ(3)-ர்நாந்வா॒ரப்யா(3) இதி॑ ம்ரு'॒த்யவே॒ வா ஏ॒ஷ நீ॑யதே॒ ய-த்ப॒ஶுஸ்தம்-யँத॑ந்வா॒ரபே॑த ப்ர॒மாயு॑கோ॒ யஜ॑மாந-ஸ்ஸ்யா॒ததோ॒ கல்வா॑ஹு-ஸ்ஸுவ॒ர்காய॒ வா ஏ॒ஷ லோ॒காய॑ நீயதே॒ ய- [யத், ப॒ஶுரிதி॒] 41
-த்ப॒ஶுரிதி॒ யந்நாந்வா॒ரபே॑த ஸுவ॒ர்கால்லோ॒கா-த்யஜ॑மாநோ ஹீயேத வபா॒ஶ்ரப॑ணீப்யா-ம॒ந்வார॑பதே॒ தந்நேவா॒ந்வார॑ப்த॒-ந்நேவாந॑ந்வாரப்த॒முப॒ ப்ரேஷ்ய॑ ஹோதர்​ஹ॒வ்யா தே॒வேப்ய॒ இத்யா॑ஹேஷி॒தக்ம் ஹி கர்ம॑ க்ரி॒யதே॒ ரேவ॑தீர்ய॒ஜ்ஞப॑தி-ம்ப்ரிய॒தா ऽऽவி॑ஶ॒தேத்யா॑ஹ யதாய॒ஜுரே॒வைதத॒க்நிநா॑ பு॒ரஸ்தா॑தேதி॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை ப்ரு'தி॒வ்யா-ஸ்ஸ॒ப்ரு'ஞ்சஃ॑ பா॒ஹீதி॑ ப॒ர்॒ஹி- [ப॒ர்॒ஹிஃ, உபா᳚-ऽஸ்ய॒த்ய-ஸ்க॑ந்தா॒யா-] 42
-ருபா᳚-ऽஸ்ய॒த்ய-ஸ்க॑ந்தா॒யா-ஸ்க॑ந்ந॒க்ம்॒ ஹி த-த்ய-த்ப॒ர்॒ஹிஷி॒ ஸ்கந்த॒த்யதோ॑ பர்​ஹி॒ஷத॑மே॒வைந॑-ங்கரோதி॒ பராம்॒ஆ வ॑ர்ததே-ऽத்த்வ॒ர்யுஃ ப॒ஶோ-ஸ்ஸ᳚ஜ்ஞ॒ம்ப்யமா॑நா-த்ப॒ஶுப்ய॑ ஏ॒வ தந்நி ஹ்நு॑த ஆ॒த்மநோ-ऽநா᳚வ்ரஸ்காய॒ கச்ச॑தி॒ ஶ்ரிய॒-ம்ப்ர ப॒ஶூநா᳚ப்நோதி॒ ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ப॒ஶ்சால்லோ॑கா॒ வா ஏ॒ஷா ப்ராச்யு॒தாநீ॑யதே॒ ய-த்பத்நீ॒ நம॑ஸ்த ஆதா॒நேத்யா॑ஹா-ऽऽதி॒த்யஸ்ய॒ வை ர॒ஶ்மய॑ [ர॒ஶ்மயஃ॑, ஆ॒தா॒நாஸ்தேப்ய॑] 43
ஆதா॒நாஸ்தேப்ய॑ ஏ॒வ நம॑ஸ்கரோத்யந॒ர்வா ப்ரேஹீத்யா॑ஹ॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யோ॒ வா அர்வா॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாபநுத்த்யை க்ரு'॒தஸ்ய॑ கு॒ல்யாமநு॑ ஸ॒ஹ ப்ர॒ஜயா॑ ஸ॒ஹ ரா॒யஸ்போஷே॒ணே-த்யா॑ஹா॒ ऽऽஶிஷ॑மே॒வைதாமா ஶா᳚ஸ்த॒ ஆபோ॑ தேவீ-ஶ்ஶுத்தாயுவ॒ இத்யா॑ஹ யதாய॒ஜுரே॒வைதத் ॥ 44 ॥
(லோ॒காய॑ நீயதே॒ ய-த்- ப॒ர॒ஃஈ - ர॒ஶ்மயஃ॑ - ஸ॒ப்தத்ரிக்ம்॑ஶச்ச) (அ. 8)
ப॒ஶோர்வா ஆல॑ப்தஸ்ய ப்ரா॒ணாஞ்சுக்ரு'॑ச்சதி॒ வாக்த॒ ஆ ப்யா॑யதா-ம்ப்ரா॒ணஸ்த॒ ஆ ப்யா॑யதா॒மித்யா॑ஹ ப்ரா॒ணேப்ய॑ ஏ॒வாஸ்ய॒ ஶுசக்ம்॑ ஶமயதி॒ ஸா ப்ரா॒ணேப்யோ-ऽதி॑ ப்ரு'தி॒வீக்ம் ஶு-க்ப்ர வி॑ஶதி॒ ஶமஹோ᳚ப்யா॒மிதி॒ நி ந॑யத்யஹோரா॒த்ராப்யா॑மே॒வ ப்ரு'॑தி॒வ்யை ஶுசக்ம்॑ ஶமய॒த்யோஷ॑தே॒ த்ரா॑யஸ்வைந॒க்க்॒ ஸ்வதி॑தே॒ மைநக்ம்॑ ஹிக்ம்ஸீ॒ரித்யா॑ஹ॒ வஜ்ரோ॒ வை ஸ்வதி॑தி॒- [ஸ்வதி॑திஃ, ஶாந்த்யை॑ பார்​ஶ்வ॒த] 45
-ஶ்ஶாந்த்யை॑ பார்​ஶ்வ॒த ஆ ச்ச்ய॑தி மத்த்ய॒தோ ஹி ம॑நு॒ஷ்யா॑ ஆ॒ ச்ச்யந்தி॑ திர॒ஶ்சீந॒மா ச்ச்ய॑த்யநூ॒சீந॒க்ம்॒ ஹி ம॑நு॒ஷ்யா॑ ஆ॒ச்ச்யந்தி॒ வ்யாவ்ரு'॑த்த்யை॒ ரக்ஷ॑ஸா-ம்பா॒கோ॑-ऽஸீதி॑ ஸ்தவிம॒தோ ப॒ர்॒ஹிர॒க்த்வா-ऽபா᳚ஸ்யத்ய॒ஸ்நைவ ரக்ஷாக்ம்॑ஸி நி॒ரவ॑தயத இ॒தம॒ஹக்ம் ரக்ஷோ॑-ऽத॒ம-ந்தமோ॑ நயாமி॒ யோ᳚-ऽஸ்மா-ந்த்வேஷ்டி॒ ய-ஞ்ச॑ வ॒ய-ந்த்வி॒ஷ்ம இத்யா॑ஹ॒ த்வௌ வாவ புரு॑ஷௌ॒ ய-ஞ்சை॒வ [ ] 46
த்வேஷ்டி॒ யஶ்சை॑ந॒-ந்த்வேஷ்டி॒ தாவு॒பாவ॑த॒ம-ந்தமோ॑ நயதீ॒ஷே த்வேதி॑ வ॒பாமுத்கி॑ததீ॒ச்சத॑ இவ॒ ஹ்யே॑ஷ யோ யஜ॑தே॒ யது॑பத்ரு'॒ந்த்யா-த்ரு॒த்ரோ᳚-ऽஸ்ய ப॒ஶூ-ந்காது॑க-ஸ்ஸ்யா॒-த்யந்நோப॑த்ரு'॒ந்த்யா-தய॑தா ஸ்யா-த॒ந்யயோ॑பத்ரு'॒ணத்த்ய॒ந்யயா॒ ந த்ரு'த்யை॑ க்ரு'॒தேந॑ த்யாவாப்ரு'திவீ॒ ப்ரோர்ண்வா॑தா॒மித்யா॑ஹ॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ ஏ॒வ ரஸே॑நாந॒க்த்யச்சி॑ந்நோ॒ [ரஸே॑நாந॒க்த்யச்சி॑ந்நஃ, ராயஃ॑ ஸு॒வீர॒] 47
ராயஃ॑ ஸு॒வீர॒ இத்யா॑ஹ யதாய॒ஜுரே॒வைத-த்க்ரூ॒ரமி॑வ॒ வா ஏ॒த-த்க॑ரோதி॒ ய-த்வ॒பா-மு॑த்கி॒த-த்யு॒ர்வ॑ந்தரி॑க்ஷ॒-மந்வி॒ஹீத்யா॑ஹ॒ ஶாந்த்யை॒ ப்ர வா ஏ॒ஷோ᳚-ऽஸ்மால்லோ॒காச்ச்ய॑வதே॒ யஃ ப॒ஶு-ம்ம்ரு'॒த்யவே॑ நீ॒யமா॑நமந்வா॒ரப॑தே வபா॒ஶ்ரப॑ணீ॒ புந॑ர॒ந்வார॑பதே॒-ऽஸ்மிந்நே॒வ லோ॒கே ப்ரதி॑ திஷ்டத்ய॒க்நிநா॑ பு॒ரஸ்தா॑தேதி॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யா॒ அதோ॑ தே॒வதா॑ ஏ॒வ ஹ॒வ்யேநா- [ஏ॒வ ஹ॒வ்யேந॑, அந்வே॑தி॒] 48
-ந்வே॑தி॒ நாந்த॒மமங்கா॑ர॒மதி॑ ஹரே॒-த்யத॑ந்த॒மமங்கா॑ரமதி॒ ஹரே᳚-த்தே॒வதா॒ அதி॑ மந்யேத॒ வாயோ॒ வீஹி॑ ஸ்தோ॒காநா॒மித்யா॑ஹ॒ தஸ்மா॒-த்விப॑க்தா-ஸ்ஸ்தோ॒கா அவ॑ பத்ய॒ந்தே-ऽக்ரம்॒-வாँ ஏ॒த-த்ப॑ஶூ॒நாம்-யँ-த்வ॒பா-ऽக்ர॒மோஷ॑தீநா-ம்ப॒ர்॒ஹிரக்ரே॑ணை॒வாக்ர॒க்ம்॒ ஸம॑ர்தய॒த்யதோ॒ ஓஷ॑தீஷ்வே॒வ ப॒ஶூ-ந்ப்ரதி॑ஷ்டாபயதி॒ ஸ்வாஹா॑க்ரு'தீப்யஃ॒ ப்ரேஷ்யேத்யா॑ஹ [ ] 49
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ ஸமி॑ஷ்ட்யை ப்ராணாபா॒நௌ வா ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாம்-யँ-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யமா॒த்மா வ॒பா ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யம॑பி॒கார்ய॑ வ॒பாம॒பி கா॑ரயத்யா॒த்மந்நே॒வ ப॑ஶூ॒நா-ம்ப்ரா॑ணாபா॒நௌ த॑தாதி॒ ஸ்வாஹோ॒ர்த்வந॑பஸ-ம்மாரு॒த-ங்க॑ச்சத॒மித்யா॑ஹோ॒ர்த்வந॑பா ஹ ஸ்ம॒ வை மா॑ரு॒தோ தே॒வாநாம்᳚-வँபா॒ஶ்ரப॑ணீ॒ ப்ர ஹ॑ரதி॒ தேநை॒வைநே॒ ப்ர ஹ॑ரதி॒ விஷூ॑சீ॒ ப்ர ஹ॑ரதி॒ தஸ்மா॒-த்விஷ்வ॑ஞ்சௌ ப்ராணாபா॒நௌ ॥ 50 ॥
(ஸ்வதி॑தி - ஶ்சை॒வா - ச்சி॑ந்நோ - ஹ॒வ்யேநே॒ - ஷ்யேத்யா॑ஹ॒ - ஷட்ச॑த்வாரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 9)
ப॒ஶுமா॒லப்ய॑ புரோ॒டாஶ॒-ந்நிர்வ॑பதி॒ ஸமே॑தமே॒வைந॒மா ல॑பதே வ॒பயா᳚ ப்ர॒சர்ய॑ புரோ॒டாஶே॑ந॒ ப்ர ச॑ர॒த்யூர்க்வை பு॑ரோ॒டாஶ॒ ஊர்ஜ॑மே॒வ ப॑ஶூ॒நா-ம்ம॑த்த்ய॒தோ த॑தா॒த்யதோ॑ ப॒ஶோரே॒வ சி॒த்ரமபி॑ ததாதி ப்ரு'ஷதா॒ஜ்யஸ்யோ॑ப॒ஹத்ய॒ த்ரிஃ ப்ரு'॑ச்சதி ஶ்ரு'॒தக்ம் ஹ॒வீ(3)-ஶ்ஶ॑மித॒ரிதி॒ த்ரிஷ॑த்யா॒ ஹி தே॒வா யோ-ऽஶ்ரு'॑தக்ம் ஶ்ரு'॒தமாஹ॒ ஸ ஏந॑ஸா ப்ராணாபா॒நௌ வா ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாம்- [ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாம், ய-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்ய-ம்ப॒ஶோஃ] 51
-ँய-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்ய-ம்ப॒ஶோஃ கலு॒ வா ஆல॑ப்தஸ்ய॒ ஹ்ரு'த॑யமா॒த்மா-ऽபி ஸமே॑தி॒ ய-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யேந॒ ஹ்ரு'த॑ய-மபிகா॒ரய॑த்யா॒த்மந்நே॒வ ப॑ஶூ॒நா-ம்ப்ரா॑ணாபா॒நௌ த॑தாதி ப॒ஶுநா॒ வை தே॒வா-ஸ்ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கமா॑ய॒-ந்தே॑-ऽமந்யந்த மநு॒ஷ்யா॑ நோ॒-ऽந்வாப॑விஷ்ய॒ந்தீதி॒ தஸ்ய॒ ஶிரஃ॑ சி॒த்த்வா மேத॒-ம்ப்ராக்ஷா॑ரய॒ந்​த்ஸ ப்ர॒க்ஷோ॑-ऽபவ॒-த்த-த்ப்ர॒க்ஷஸ்ய॑ ப்ரக்ஷ॒த்வம்-யँ-த்ப்ல॑க்ஷஶா॒கோ-த்த॑ரப॒ர்॒ஹி-ர்பவ॑தி॒ ஸமே॑தஸ்யை॒வ [ ] 52
ப॒ஶோரவ॑ த்யதி ப॒ஶும்-வைँ ஹ்ரி॒யமா॑ண॒க்ம்॒ ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யநு॑ ஸசந்தே-ऽந்த॒ரா யூப॑-ஞ்சா-ऽऽஹவ॒நீய॑-ஞ்ச ஹரதி॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை ப॒ஶோர்வா ஆல॑ப்தஸ்ய॒ மநோ-ऽப॑ க்ராமதி ம॒நோதா॑யை ஹ॒விஷோ॑-ऽவதீ॒யமா॑ந॒ஸ்யாநு॑ ப்ரூ॒ஹீத்யா॑ஹ॒ மந॑ ஏ॒வாஸ்யாவ॑ ருந்த॒ ஏகா॑தஶாவ॒தாநா॒ந்யவ॑ த்யதி॒ தஶ॒ வை ப॒ஶோஃ ப்ரா॒ணா ஆ॒த்மைகா॑த॒ஶோ யாவா॑நே॒வ ப॒ஶுஸ்தஸ்யா-ऽவ॑- [ப॒ஶுஸ்தஸ்யா-ऽவ॑, த்ய॒தி॒ ஹ்ரு'த॑ய॒ஸ்யா-] 53
-த்யதி॒ ஹ்ரு'த॑ய॒ஸ்யா-க்ரே-ऽவ॑ த்ய॒த்யத॑ ஜி॒ஹ்வாயா॒ அத॒ வக்ஷ॑ஸோ॒ யத்வை ஹ்ரு'த॑யேநாபி॒கச்ச॑தி॒ தஜ்ஜி॒ஹ்வயா॑ வததி॒ யஜ்ஜி॒ஹ்வயா॒ வத॑தி॒ ததுர॒ஸோ-ऽதி॒ நிர்வ॑தத்யே॒தத்வை ப॒ஶோர்ய॑தாபூ॒ர்வம்-யँஸ்யை॒வம॑வ॒தாய॑ யதா॒காம॒-முத்த॑ரேஷாமவ॒த்யதி॑ யதா பூ॒ர்வமே॒வாஸ்ய॑ ப॒ஶோரவ॑த்த-ம்பவதி மத்த்ய॒தோ கு॒தஸ்யாவ॑ த்யதி மத்த்ய॒தோ ஹி ப்ரா॒ண உ॑த்த॒மஸ்யாவ॑ த்ய- [உ॑த்த॒மஸ்யாவ॑ த்யதி, உ॒த்த॒மோ ஹி ப்ரா॒ணோ] 54
-த்யுத்த॒மோ ஹி ப்ரா॒ணோ யதீத॑ரம்॒-யँதீத॑ர-மு॒பய॑மே॒வாஜா॑மி॒ ஜாய॑மாநோ॒ வை ப்ரா᳚ஹ்ம॒ண-ஸ்த்ரி॒பிர்-ரு'॑ண॒வா ஜா॑யதே ப்ரஹ்ம॒சர்யே॒ணர்​ஷி॑ப்யோ ய॒ஜ்ஞேந॑ தே॒வேப்யஃ॑ ப்ர॒ஜயா॑ பி॒த்ரு'ப்ய॑ ஏ॒ஷ வா அ॑ந்ரு'॒ணோ யஃ பு॒த்ரீ யஜ்வா᳚ ப்ரஹ்மசாரிவா॒ஸீ தத॑வ॒தாநை॑-ரே॒வா-ऽவ॑ தயதே॒ தத॑வ॒தாநா॑நா-மவதாந॒த்வ-ந்தே॑வாஸு॒ரா-ஸ்ஸம்​யँ॑த்தா ஆஸ॒-ந்தே தே॒வா அ॒க்நிம॑ப்ருவ॒-ந்த்வயா॑ வீ॒ரேணாஸு॑ராந॒பி ப॑வா॒மேதி॒ [ப॑வா॒மேதி॑, ஸோ᳚-ऽப்ரவீ॒-த்வரம்॑-வ்ரு'ँணை] 55
ஸோ᳚-ऽப்ரவீ॒-த்வரம்॑-வ்ரு'ँணை ப॒ஶோரு॑த்தா॒ரமுத்த॑ரா॒ இதி॒ ஸ ஏ॒தமு॑த்தா॒ரமுத॑ஹரத॒ தோஃ பூ᳚ர்வா॒ர்தஸ்ய॑ கு॒த-ம்ம॑த்த்ய॒த-ஶ்ஶ்ரோணி॑-ஞ்ஜகநா॒ர்தஸ்ய॒ ததோ॑ தே॒வா அப॑வ॒-ந்பரா-ऽஸு॑ரா॒ ய-த்த்ர்ய॒ங்காணாக்ம்॑ ஸமவ॒த்யதி॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாபிபூத்யை॒ பவ॑த்யா॒த்மநா॒ பரா᳚-ऽஸ்ய॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யோ பவத்யக்ஷ்ண॒யா-ऽவ॑ த்யதி॒ தஸ்மா॑தக்ஷ்ண॒யா ப॒ஶவோ-ऽங்கா॑நி॒ ப்ர ஹ॑ரந்தி॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ॥ 56 ॥
(ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாக்ம் - ஸமே॑தஸ்யை॒வ - தஸ்யா-ऽவோ᳚ - த்த॒மஸ்யாவ॑ த்ய॒தீ - தி॒ - பஞ்ச॑சத்வாரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 10)
மேத॑ஸா॒ ஸ்ருசௌ॒ ப்ரோர்ணோ॑தி॒ மேதோ॑ரூபா॒ வை ப॒ஶவோ॑ ரூ॒பமே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாதி யூ॒ஷந்ந॑வ॒தாய॒ ப்ரோர்ணோ॑தி॒ ரஸோ॒ வா ஏ॒ஷ ப॑ஶூ॒நாம்-யँத்யூ ரஸ॑மே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாதி பா॒ர்​ஶ்வேந॑ வஸாஹோ॒ம-ம்ப்ரயௌ॑தி॒ மத்த்யம்॒-வாँ ஏ॒த-த்ப॑ஶூ॒நாம்-யँ-த்பா॒ர்​ஶ்வக்ம் ரஸ॑ ஏ॒ஷ ப॑ஶூ॒நாம்-யँத்வஸா॒ ய-த்பா॒ர்​ஶ்வேந॑ வஸாஹோ॒ம-ம்ப்ர॒யௌதி॑ மத்த்ய॒த ஏ॒வ ப॑ஶூ॒நாக்ம் ரஸ॑-ந்ததாதி॒ க்நந்தி॒ [க்நந்தி॑, வா ஏ॒த-த்ப॒ஶு-] 57
வா ஏ॒த-த்ப॒ஶும்-யँ-த்ஸ᳚ஜ்ஞ॒ம்பய॑ந்த்யை॒ந்த்ரஃ கலு॒ வை தே॒வத॑யா ப்ரா॒ண ஐ॒ந்த்ரோ॑-ऽபா॒ந ஐ॒ந்த்ரஃ ப்ரா॒ணோ அங்கே॑அங்கே॒ நி தே᳚த்த்ய॒தித்யா॑ஹ ப்ராணாபா॒நாவே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாதி॒ தேவ॑ த்வஷ்ட॒ர்பூரி॑ தே॒ ஸக்ம் ஸ॑மே॒த்வித்யா॑ஹ த்வா॒ஷ்ட்ரா ஹி தே॒வத॑யா ப॒ஶவோ॒ விஷு॑ரூபா॒ ய-த்ஸல॑க்ஷ்மாணோ॒ பவ॒தேத்யா॑ஹ॒ விஷு॑ரூபா॒ ஹ்யே॑தே ஸந்த॒-ஸ்ஸல॑க்ஷ்மாண ஏ॒தர்​ஹி॒ பவ॑ந்தி தேவ॒த்ரா யந்த॒- [தேவ॒த்ரா யந்த᳚ம், அவ॑ஸே॒] 58
-மவ॑ஸே॒ ஸகா॒யோ-ऽநு॑ த்வா மா॒தா பி॒தரோ॑ மத॒ந்த்வித்யா॒ஹா-நு॑மதமே॒வைந॑-ம்மா॒த்ரா பி॒த்ரா ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒க-ங்க॑மயத்யர்த॒ர்சே வ॑ஸாஹோ॒ம-ஞ்ஜு॑ஹோத்ய॒ஸௌ வா அ॑ர்த॒ர்ச இ॒யம॑ர்த॒ர்ச இ॒மே ஏ॒வ ரஸே॑நாநக்தி॒ திஶோ॑ ஜுஹோதி॒ திஶ॑ ஏ॒வ ரஸே॑நாந॒க்த்யதோ॑ தி॒க்ப்ய ஏ॒வோர்ஜ॒க்ம்॒ ரஸ॒மவ॑ ருந்தே ப்ராணாபா॒நௌ வா ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாம்-யँ-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யம்-வாँ॑நஸ்ப॒த்யாஃ கலு॒ [கலு॑, வை தே॒வத॑யா ப॒ஶவோ॒] 59
வை தே॒வத॑யா ப॒ஶவோ॒ ய-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யஸ்யோ॑-ப॒ஹத்யா-ऽऽஹ॒ வந॒ஸ்பத॒யே-ऽநு॑ ப்ரூஹி॒ வந॒ஸ்பத॑யே॒ ப்ரேஷ்யேதி॑ ப்ராணாபா॒நாவே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாத்ய॒ந்யஸ்யா᳚ந்யஸ்ய ஸமவ॒த்தக்ம் ஸ॒மவ॑த்யதி॒ தஸ்மா॒ந்நாநா॑ரூபாஃ ப॒ஶவோ॑ யூ॒ஷ்ணோப॑ ஸிஞ்சதி॒ ரஸோ॒ வா ஏ॒ஷ ப॑ஶூ॒நாம்-யँத்யூ ரஸ॑மே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததா॒தீடா॒முப॑ ஹ்வயதே ப॒ஶவோ॒ வா இடா॑ ப॒ஶூநே॒வோப॑ ஹ்வயதே ச॒துருப॑ ஹ்வயதே॒ [ச॒துருப॑ ஹ்வயதே, சது॑ஷ்பாதோ॒ ஹி] 60
சது॑ஷ்பாதோ॒ ஹி ப॒ஶவோ॒ ய-ங்கா॒மயே॑தா ப॒ஶு-ஸ்ஸ்யா॒தித்ய॑மே॒தஸ்க॒-ந்தஸ்மா॒ ஆ த॑த்த்யா॒ந்மேதோ॑ரூபா॒ வை ப॒ஶவோ॑ ரூ॒பேணை॒வைந॑-ம்ப॒ஶுப்யோ॒ நிர்ப॑ஜத்யப॒ஶுரே॒வ ப॑வதி॒ ய-ங்கா॒மயே॑த பஶு॒மாந்-த்ஸ்யா॒திதி॒ மேத॑ஸ்வ॒-த்தஸ்மா॒ ஆ த॑த்த்யா॒ந்மேதோ॑ரூபா॒ வை ப॒ஶவோ॑ ரூ॒பேணை॒வாஸ்மை॑ ப॒ஶூநவ॑ ருந்தே பஶு॒மாநே॒வ ப॑வதி ப்ர॒ஜாப॑திர்ய॒ஜ்ஞம॑ஸ்ரு'ஜத॒ ஸ ஆஜ்ய॑- [ஸ ஆஜ்ய᳚ம், பு॒ரஸ்தா॑தஸ்ரு'ஜத] 61
-ம்பு॒ரஸ்தா॑தஸ்ரு'ஜத ப॒ஶு-ம்ம॑த்த்ய॒தஃ ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்ய-ம்ப॒ஶ்சா-த்தஸ்மா॒தாஜ்யே॑ந ப்ரயா॒ஜா இ॑ஜ்யந்தே ப॒ஶுநா॑ மத்த்ய॒தஃ ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யேநா॑-நூயா॒ஜா-ஸ்தஸ்மா॑தே॒தந்மி॒ஶ்ரமி॑வ பஶ்சா-த்ஸ்ரு'॒ஷ்டக்க்​ ஹ்யேகா॑தஶாநூயா॒ஜாந். ய॑ஜதி॒ தஶ॒ வை ப॒ஶோஃ ப்ரா॒ணா ஆ॒த்மைகா॑த॒ஶோ யாவா॑நே॒வ ப॒ஶுஸ்தமநு॑ யஜதி॒ க்நந்தி॒ வா ஏ॒த-த்ப॒ஶும்-யँ-த்ஸம்᳚(2)ஜ்ஞ॒பய॑ந்தி ப்ராணாபா॒நௌ கலு॒ வா ஏ॒தௌ ப॑ஶூ॒நாம்-யँ-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யம்-யँ-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யேநா॑ நூயா॒ஜாந். யஜ॑தி ப்ராணாபா॒நாவே॒வ ப॒ஶுஷு॑ ததாதி ॥ 62 ॥
(க்நந்தி॒ - யந்தம்॒ - கலு॑ - ச॒துருப॑ ஹ்வயத॒ - ஆஜ்யம்॒ - ँய-த்ப்ரு'॑ஷதா॒ஜ்யேந॒ - ஷட் ச॑) (அ. 11)
(சாத்வா॑லாத் - ஸுவ॒ர்காய॒ ய-த்வை॑ஸர்ஜ॒நாநி॑ - வைஷ்ண॒வ்யர்சா - ப்ரு'॑தி॒வ்யை - ஸா॒த்யா - இ॒ஷே த்வே - த்ய॒க்நிநா॒ - பர்ய॑க்நி - ப॒ஶோஃ - ப॒ஶுமா॒லப்ய॒ - மேத॑ஸா॒ ஸ்ருசா॒ - வேகா॑தஶ)
(சாத்வா॑லா-த்- தே॒வாநு॒பைதி॑ - முஞ்சதி - ப்ரஹ்ரி॒யமா॑ணாய॒ - பர்ய॑க்நி - ப॒ஶுமா॒லப்ய॒ - சது॑ஷ்பாதோ॒ - த்விஷ॑ஷ்டிஃ)
(சாத்வா॑லா, த்ப॒ஶுஷு॑ ததாதி)
॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயாம் ஷஷ்டகாண்டே த்ரு'தீயஃ ப்ரஶ்ந-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe tṛtīyaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
cātvā̭lā॒-ddhiṣṇi̭yā॒nupa̭ vapati॒ yoni॒rvai ya॒jñasya॒ cātvā̭laṃ-ya~॒jñasya̭ sayoni॒tvāya̭ de॒vā vai ya॒jña-mparā̭-'jayanta॒ tamāgnī᳚ddhrā॒-tpuna॒rapā̭jayanne॒tadvai ya॒jñasyā-pa̭rājitaṃ॒-ya~dāgnī᳚ddhraṃ॒-ya~dāgnī᳚ddhrā॒ddhiṣṇi̭yān. vi॒hara̭ti॒ yade॒va ya॒jñasyā-pa̭rājita॒-ntata̭ e॒vaina॒-mpuna̭stanute parā॒jityḙva॒ khalu॒ vā e॒te ya̭nti॒ ye ba̭hiṣpavamā॒nagṃ sarpa̭nti bahiṣpavamā॒ne stu॒ta [stu॒te, ā॒hāgnī̭da॒gnīn. vi] 1
ā॒hāgnī̭da॒gnīn. vi ha̭ra ba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāhi puro॒ḍāśā॒gṃ॒ ala̭-ṅku॒rviti̭ ya॒jñame॒vāpa॒jitya॒ puna̭stanvā॒nā ya॒ntyaṅgā̭rai॒rdve sava̭ne॒ vi ha̭rati śa॒lākā̭bhi-stṛ॒tīyagṃ̭ saśukra॒tvāyātho॒ sa-mbha̭ratye॒vaina॒ddhiṣṇi̭yā॒ vā a॒muṣmi̭n ~lo॒ke soma̭marakṣa॒-ntebhyo-'dhi॒ soma॒mā-'ha̭ra॒-nta ma̭nva॒vāya॒nta-mparya̭viśa॒n॒. ya e॒vaṃ-ve~da̭ vi॒ndatḙ [ya e॒vaṃ-ve~da̭ vi॒ndate᳚, pa॒ri॒ve॒ṣṭāra॒-nte] 2
parive॒ṣṭāra॒-nte so̭mapī॒thena॒ vyā᳚rdhyanta॒ te de॒veṣṷ somapī॒thamai᳚cchanta॒ tā-nde॒vā a̭bruva॒-ndvedve॒ nāma̭nī kuruddhva॒matha॒ pra vā॒-''phsyatha॒ na vetya॒gnayo॒ vā atha॒ dhiṣṇi̭yā॒stasmā᳚-ddvi॒nāmā᳚ brāhma॒ṇo-'rdhṷka॒steṣāṃ॒-ye~ nedi̭ṣṭha-mpa॒ryavi̭śa॒-nte so̭mapī॒tha-mprā-'pnṷvannāhava॒nīya̭ āgnī॒ddhrīyo̭ ho॒trīyo̭ mārjā॒līya॒stasmā॒-tteṣṷ juhvatyati॒hāya॒ vaṣa̭-ṭkaroti॒ vi hyḙ [vi hi, e॒te so̭mapī॒thenā-''rdhya̭nta] 3
-te so̭mapī॒thenā-''rdhya̭nta de॒vā vai yāḥ prācī॒-rāhṷtī॒-rajṷhavu॒rye pu॒rastā॒dasṷrā॒ āsa॒-ntāg​ stābhiḥ॒ prāṇṷdanta॒ yāḥ pra॒tīcī॒rye pa॒ścādasṷrā॒ āsa॒-ntāg​stābhi॒-rapā̭nudanta॒ prācī̭ra॒nyā āhṷtayo hū॒yante᳚ pra॒tyaṅṅāsī̭no॒ dhiṣṇi̭yā॒n. vyāghā̭rayati pa॒ścāccai॒va purastā᳚cca॒ yaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ tasmā॒-tparā̭cīḥ pra॒jāḥ pra vī̭yante pra॒tīcī᳚- [pra॒tīcīḥ᳚, jā॒ya॒nte॒ prā॒ṇā vā e॒te] 4
-rjāyante prā॒ṇā vā e॒te yaddhiṣṇi̭yā॒ yada̭ddhva॒ryuḥ pra॒tya-ndhiṣṇi̭yā-nati॒sarpe᳚-tprā॒ṇān-thsaṅka̭r​ṣe-tpra॒māyṷka-ssyā॒nnābhi॒rvā e॒ṣā ya॒jñasya॒ yaddhoto॒rdhvaḥ khalu॒ vai nābhyai᳚ prā॒ṇo-'vāṃ̭apā॒no yada̭dhva॒ryuḥ pra॒tyaṃ hotā̭ramati॒sarpḙdapā॒ne prā॒ṇa-nda̭dhyā-tpra॒māyṷka-ssyā॒nnāddhva॒ryurupa̭ gāye॒-dvāgvī᳚ryo॒ vā a̭ddhva॒ryu-ryada̭ddhva॒ryurṷpa॒-gāyḙdu-dgā॒tre [ ] 5
vāca॒gṃ॒ sa-mpra ya̭cche-dupa॒dāsṷkā-'sya॒ vā-khsyā᳚dbrahmavā॒dino̭ vadanti॒ nāsagg̭sthite॒ some᳚-'ddhva॒ryuḥ pra॒tyaṅ-khsado-'tī̭yā॒datha̭ ka॒thā dā᳚kṣi॒ṇāni॒ hotṷmeti॒ yāmo॒ hi sa teṣā॒-ṅkasmā॒ aha̭ de॒vā yāmaṃ॒-vā~-'yā̭maṃ॒-vā~-'nṷ jñāsya॒ntītyu-tta̭re॒ṇā-''gnī᳚ddhra-mpa॒rītya̭ juhoti dākṣi॒ṇāni॒ na prā॒ṇān​thsa-ṅka̭r​ṣati॒ nya̭nye dhiṣṇi̭yā u॒pyante॒ nānye yā-nni॒vapa̭ti॒ tena॒ tā-nprī̭ṇāti॒ yā-nnani॒vapa̭ti॒ yada̭nudi॒śati॒ tena॒ tān || 6 ||
(stu॒te - vi॒ndate॒ - hi - vī̭yante pra॒tīcī̭ - rudgrā॒tra - u॒pyante॒ - catṷrdaśa ca) (a. 1)
su॒va॒rgāya॒ vā e॒tāni̭ lo॒kāya̭ hūyante॒ ya-dvai̭sarja॒nāni॒ dvābhyā॒-ṅgār​ha̭patye juhoti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityā॒ āgnī᳚ddhre juhotya॒ntari̭kṣa e॒vā-''kra̭mata āhava॒nīyḙ juhoti suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati de॒vān. vai sṷva॒rgaṃ-lo~॒kaṃ-ya~॒to rakṣāg̭sya jighāgṃsa॒nte somḙna॒ rājñā॒ rakṣāg̭-syapa॒hatyā॒ptu-mā॒tmāna̭-ṅkṛ॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-nrakṣa̭sā॒-manṷpalābhā॒yā ''tta॒-ssomo̭ bhava॒tyatha̭ [bhava॒tyatha̭, vai॒sa॒rja॒nāni̭ juhoti॒] 7
vaisarja॒nāni̭ juhoti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ tvagṃ so̭ma tanū॒kṛdbhya॒ ityā̭ha tanū॒kṛddhya̭ṣa dveṣo᳚bhyo॒-'nyakṛ̭tebhya॒ ityā̭hā॒nyakṛ̭tāni॒ hi rakṣāg̭syu॒ru ya॒ntā-'si॒ varṷ̄tha॒mityā̭ho॒ru ṇa̭skṛ॒dhīti॒ vāvaitadā̭ha juṣā॒ṇo a॒pturājya̭sya ve॒tvityā̭hā॒ptume॒va yaja̭māna-ṅkṛ॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayati॒ rakṣa̭sā॒-manṷpalābhā॒yā-'' soma̭-ndadata॒ [soma̭-ndadate, ā grāvṇṇa॒ ā] 8
ā grāvṇṇa॒ ā vā̭ya॒vyā᳚nyā dro̭ṇakala॒śamu-tpatnī॒mā na̭ya॒ntyanvanāgṃ̭si॒ pra va̭rtayanti॒ yāva̭de॒vāsyāsti॒ tena̭ sa॒ha sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti॒ naya̭vatya॒rcā-''gnī᳚ddhre juhoti suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhinī᳚tyai॒ grāvṇṇo̭ vāya॒vyā̭ni droṇakala॒śamāgnī᳚ddhra॒ upa̭ vāsayati॒ vi hyḙna॒-ntairgṛ॒hṇate॒ ya-thsa॒hopa̭vā॒sayḙ-dapuvā॒yeta̭ sau॒myarcā pra pā̭dayati॒ svayai॒- [pra pā̭dayati॒ svaya᳚, e॒vaina̭-nde॒vata̭yā॒] 9
-vaina̭-nde॒vata̭yā॒ pra pā̭daya॒tyadi̭tyā॒-ssado॒-'syadi̭tyā॒-ssada॒ ā sī॒detyā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dyaja̭māno॒ vā e॒tasya̭ pu॒rā go॒ptā bha̭vatye॒ṣa vo̭ deva savita॒-ssoma॒ ityā̭ha savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-nde॒vatā᳚bhya॒-ssa-mpraya̭cchatye॒ta-ttvagṃ so̭ma de॒vo de॒vānupā̭gā॒ ityā̭ha de॒vo hyḙṣa sa- [de॒vo hyḙṣa sann, de॒vānu॒paitī॒dama॒ha-] 10
-nde॒vānu॒paitī॒dama॒ha-mma̭nu॒ṣyo̭ manu॒ṣyā̭nityā̭ha manu॒ṣyo᳚(1॒) hyḙṣa sa-nma̭nu॒ṣyā̭nu॒paiti॒ yade॒ta-dyaju॒rna brū॒yādapra̭jā apa॒śuryaja̭māna-ssyā-thsa॒ha pra॒jayā̭ saha rā॒yaspoṣe॒ṇetyā̭ha pra॒jayai॒va pa॒śubhiḥ̭ sa॒hemaṃ-lo~॒kamu॒pāva̭rtate॒ namo̭ de॒vebhya॒ ityā̭ha namaskā॒ro hi de॒vānāg̭ sva॒dhā pi॒tṛbhya॒ ityā̭ha svadhākā॒ro hi [svadhākā॒ro hi, pi॒tṛ॒ṇāmi॒dama॒ha-] 11
pi̭tṛ॒ṇāmi॒dama॒ha-nnirvarṷṇasya॒ pāśā॒dityā̭ha varuṇapā॒śāde॒va nirmṷcya॒te 'gne᳚ vratapata ā॒tmanaḥ॒ pūrvā̭ ta॒nūrā॒deyetyā̭huḥ॒ ko hi tadveda॒ ya-dvasī̭yā॒n-thsve vaśḙ bhū॒te puna̭rvā॒ dadā̭ti॒ na veti॒ grāvā̭ṇo॒ vai soma̭sya॒ rājño̭ malimluse॒nā ya e॒vaṃ-vi~॒dvā-ngrāvṇṇa॒ āgnī᳚ddhra upavā॒saya̭ti॒ naina̭-mmalimluse॒nā vi̭ndati || 12 ||
(atha̭-dadate॒ - svayā॒ - santh - sva̭dhākā॒ro hi - vi̭ndati) (a. 2)
vai॒ṣṇa॒vyarcā hu॒tvā yūpa॒macchai̭ti vaiṣṇa॒vo vai de॒vata̭yā॒ yūpa॒-ssvayai॒vaina̭-nde॒vata॒yā 'cchai॒tyatya॒nyānagā॒-nnānyā-nupā̭gā॒mityā॒hāti॒ hya̭nyāneti॒ nānyā-nu॒paitya॒rvāktvā॒ parai̭ravida-mpa॒ro-'va̭rai॒rityā̭hā॒rvāghyḙna॒-mparai᳚rvi॒ndati̭ pa॒ro-'va̭rai॒sta-ntvā̭ juṣe [juṣe, vai॒ṣṇa॒va-ndḙvaya॒jyāyā॒] 13
vaiṣṇa॒va-ndḙvaya॒jyāyā॒ ityā̭ha devaya॒jyāyai॒ hyḙna-ñju॒ṣatḙ de॒vastvā̭ savi॒tā maddhvā̭-'na॒ktvityā̭ha॒ teja̭sai॒vaina̭-mana॒ktyoṣa̭dhe॒ trāya̭svaina॒gg॒ svadhi̭te॒ mainagṃ̭ higṃsī॒rityā̭ha॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒-śśāntyai॒ svadhi̭tervṛ॒kṣasya॒ bibhya̭taḥ pratha॒mena॒ śaka̭lena sa॒ha tejaḥ॒ parā̭ patati॒ yaḥ pra̭tha॒ma-śśaka̭laḥ parā॒pate॒-ttamapyā ha̭re॒-thsatḙjasa- [ha̭re॒-thsatḙjasam, e॒vaina॒mā] 14
-me॒vaina॒mā ha̭ratī॒me vai lo॒kā yūpā᳚-tpraya॒to bi̭bhyati॒ diva॒magrḙṇa॒ mā lḙkhīra॒ntari̭kṣa॒-mmaddhyḙna॒ mā higṃ̭sī॒rityā̭hai॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyaḥ̭ śamayati॒ vana̭spate śa॒tava̭l​śo॒ vi ro॒hetyā॒vraśca̭ne juhoti॒ tasmā̭-dā॒vraśca̭nā-dvṛ॒kṣāṇā॒-mbhūyāgṃ̭sa॒ utti̭ṣṭhanti sa॒hasra̭val​śā॒ vi va॒yagṃ rṷhe॒metyā̭hā॒- ''śiṣa̭me॒vaitāmā śā॒ste 'na̭kṣasaṅga- [śā॒ste 'na̭kṣasaṅgam, vṛ॒śce॒-dyada̭kṣasa॒ṅgaṃ-] 15
-~vṛśce॒-dyada̭kṣasa॒ṅgaṃ-vṛ~॒śceda̭dhaī॒ṣaṃ-ya~ja̭mānasya pra॒māyṷkagg​ syā॒dya-ṅkā॒maye॒tāpra̭tiṣṭhita-ssyā॒dityā̭ro॒ha-ntasma̭ vṛścede॒ṣa vai vana॒spatī̭nā॒-mapra̭tiṣṭhi॒to-'pra̭tiṣṭhita e॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙtāpa॒śu-ssyā॒ditya̭pa॒rṇa-ntasmai॒ śuṣkā᳚graṃ-vṛ~ścede॒ṣa vai vana॒spatī̭nā-mapaśa॒vyo̭-'pa॒śure॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙta paśu॒mān-thsyā॒diti̭ bahupa॒rṇa-ntasmai̭ bahuśā॒khaṃ-vṛ~̭ścede॒ṣa vai [ ] 16
vana॒spatī̭nā-mpaśa॒vyaḥ̭ paśu॒māne॒va bha̭vati॒ prati̭ṣṭhitaṃ-vṛ~śce-tprati॒ṣṭhākā̭masyai॒ṣa vai vana॒spatī̭nā॒-mprati̭ṣṭhito॒ ya-ssa॒me bhūmyai॒ svādyonḙ rū॒ḍhaḥ pratye॒va ti̭ṣṭhati॒ yaḥ pra॒tyaṅṅupa̭nata॒staṃ-vṛ~̭śce॒-thsa hi medha̭ma॒bhyupa̭nataḥ॒ pañcā̭ratni॒-ntasmai̭ vṛśce॒dya-ṅkā॒maye॒topai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭me॒diti॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jña upai̭na॒mutta̭ro ya॒jño [ya॒jñaḥ, na॒ma॒ti॒ ṣaḍa̭ratni] 17
na̭mati॒ ṣaḍa̭ratni-mprati॒ṣṭhākā̭masya॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tuṣve॒va prati̭ tiṣṭhati sa॒ptāra̭tni-mpa॒śukā̭masya sa॒ptapa̭dā॒ śakva̭rī pa॒śava॒-śśakva̭rī pa॒śūne॒vāva̭ rundhe॒ navā̭ratni॒-nteja̭skāmasya tri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭ta॒-nteja̭stri॒vṛ-ttḙja॒svyḙva bha̭va॒-tyekā̭daśāratni-mindri॒yakā̭ma॒-syaikā̭daśākṣarā tri॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭugi̭ndriyā॒vyḙva bha̭vati॒ pañca̭daśāratni॒-mbhrātṛ̭vyavataḥ pañcada॒śo vajro॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śāratni-mpra॒jākā̭masya saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ eka̭vigṃśatyaratni-mprati॒ṣṭhākā̭ma-syaikavi॒gṃ॒śa-sstomā̭nā-mprati॒ṣṭhā prati̭ṣṭhityā a॒ṣṭāśri̭rbhava-tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī tejo̭ gāya॒trī gā̭ya॒trī ya̭jñamu॒kha-nteja̭sai॒va gā̭yatri॒yā ya̭jñamu॒khena॒ sammi̭taḥ || 18 ||
(ju॒ṣe॒ - satḙjasa॒ - mana̭kṣasaṅgaṃ - bahuśā॒khaṃ-vṛ~̭ścede॒ṣa vai - ya॒jña upai̭na॒mutta̭ro ya॒jña - āptyā॒ - ekā॒nnavigṃ̭śa॒tiśca̭) (a. 3)
pṛ॒thi॒vyai tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā di॒ve tvetyā̭hai॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyaḥ॒ prokṣa̭ti॒ parā᳚ñca॒-mprokṣa̭ti॒ parā̭ṅiva॒ hi sṷva॒rgo lo॒kaḥ krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒po-'va̭ nayati॒ śāntyai॒ yava̭matī॒rava̭ naya॒tyūrgvai yavo॒ yaja̭mānena॒ yūpa॒-ssammi̭to॒ yāvā̭ne॒va yaja̭māna॒-stāva̭tī-me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti [me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti, pi॒tṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭] 19
pitṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭ ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti pitṛdeva॒tyā᳚(1॒)gg॒ hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-ya~-dba॒r॒hirana̭vastīrya minu॒yā-tpi̭tṛdeva॒tyo̭ nikhā̭ta-ssyā-dba॒r॒hira̭va॒stīrya̭ minotya॒syāme॒vaina̭-mminoti yūpaśaka॒lamavā᳚syati॒ satḙjasame॒vaina̭-mminoti de॒vastvā̭ savi॒tā maddhvā̭-'na॒ktvityā̭ha॒ teja̭sai॒vaina̭manakti supippa॒lābhya॒-stvauṣa̭dhībhya॒ iti̭ ca॒ṣāla॒-mprati̭- [ca॒ṣāla॒-mprati̭, mu॒ñca॒ti॒ tasmā᳚cchīr​ṣa॒ta] 20
-muñcati॒ tasmā᳚cchīr​ṣa॒ta oṣa̭dhayaḥ॒ phala̭-ṅgṛhṇantya॒nakti॒ tejo॒ vā ājyaṃ॒-ya~ja̭mānenāgni॒ṣṭhā-'śri॒-ssammi̭tā॒ yada̭gni॒ṣṭhā-maśri̭ma॒nakti॒ yaja̭māname॒va teja̭sā 'naktyā॒nta-ma̭naktyā॒ntame॒va yaja̭māna॒-nteja̭sānakti sa॒rvataḥ॒ pari̭ mṛśa॒tyapa̭rivarga-me॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhā॒tyu-ddivagg̭ stabhā॒nā-'ntari̭kṣa-mpṛ॒ṇetyā̭hai॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai vaiṣṇa॒vyarcā [vaiṣṇa॒vyarcā, ka॒lpa॒ya॒ti॒ vai॒ṣṇa॒vo vai] 21
ka̭lpayati vaiṣṇa॒vo vai de॒vata̭yā॒ yūpa॒-ssvayai॒vaina̭-nde॒vata̭yā kalpayati॒ dvābhyā᳚-ṅkalpayati dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ teja̭saina-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ vya̭rdhayeya॒-mitya̭gni॒ṣṭhā-ntasyāśri̭-māhava॒nīyā̭di॒tthaṃ-ve~॒tthaṃ-vā~-'ti̭ nāvaye॒-tteja̭sai॒vaina̭-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ vya̭rdhayati॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ teja̭saina-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ sama̭rdhayeya॒mi- [sama̭rdhayeya॒miti̭, a॒gni॒ṣṭhā-] 22
-tya̭gni॒ṣṭhā-ntasyāśri̭māhava॒nīyḙna॒ sa-mmi̭nuyā॒-tteja̭sai॒vaina̭-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ sama̭rdhayati brahma॒vani̭-ntvā kṣatra॒vani॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpari̭ vyaya॒tyūrgvai ra̭śa॒nā yaja̭mānena॒ yūpa॒-ssammi̭to॒ yaja̭māname॒vorjā sama̭rdhayati nābhida॒ghne pari̭ vyayati nābhida॒ghna e॒vāsmā॒ ūrja̭-ndadhāti॒ tasmā᳚nnābhida॒ghna ū॒rjā bhṷñjate॒ ya-ṅkā॒mayḙto॒rjainaṃ॒- [ya-ṅkā॒mayḙto॒rjaina᳚m, vya̭rdhayeya॒-] 23
~vya̭rdhayeya॒-mityū॒rdhvāṃ-vā~॒ tasyāvā̭cīṃ॒-vā~-'vo̭hedū॒rjaivainaṃ॒-vya~̭rdhayati॒ yadi̭ kā॒mayḙta॒ var​ṣṷkaḥ pa॒rjanyaḥ̭ syā॒ditya-vā̭cī॒mavo̭he॒-dvṛṣṭi̭me॒va ni ya̭cchati॒ yadi̭ kā॒maye॒tāva̭r​ṣuka-ssyā॒dityū॒rdhvāmudṷ̄he॒-dvṛṣṭi̭me॒vo-dya̭cchati pitṛ॒ṇā-nnikhā̭ta-mmanu॒ṣyā̭ṇāmū॒rdhva-nnikhā̭tā॒dā ra̭śa॒nāyā॒ oṣa̭dhīnāgṃ raśa॒nā viśvḙṣā- [viśvḙṣām, de॒vānā̭-] 24
-nde॒vānā̭-mū॒rdhvagṃ ra̭śa॒nāyā॒ ā ca॒ṣālā॒dindra̭sya ca॒ṣālagṃ̭ sā॒ddhyānā॒mati̭rikta॒gṃ॒ sa vā e॒ṣa sa̭rvadeva॒tyo̭ yadyūpo॒ yadyūpa̭-mmi॒noti॒ sarvā̭ e॒va de॒vatāḥ᳚ prīṇāti ya॒jñena॒ vai de॒vā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-ntḙ-'manyanta manu॒ṣyā̭ no॒-'nvābha̭viṣya॒ntīti॒ te yūpḙna yopayi॒tvā sṷva॒rgaṃ ~lo॒kamā̭ya॒-ntamṛṣa̭yo॒ yūpḙnai॒vānu॒ prājā̭na॒-nta-dyūpa̭sya yūpa॒tvaṃ- [yūpa॒tvam, ya-dyūpa̭-] 25
~ya-dyūpa̭-mmi॒noti̭ suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ prajñā᳚tyai pu॒rastā᳚-nminoti pu॒rastā॒ddhi ya॒jñasya̭ prajñā॒yate pra̭jñāta॒gṃ॒ hi ta-dyadati̭panna ā॒huri॒da-ṅkā॒rya̭māsī॒diti̭ sā॒ddhyā vai de॒vā ya॒jñamatya̭manyanta॒ tān. ya॒jño nāspṛ̭śa॒-ttān. ya-dya॒jñasyāti̭rikta॒māsī॒-ttada̭spṛśa॒dati̭riktaṃ॒-vā~ e॒ta-dya॒jñasya॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara॒tyati̭riktame॒ta- [pra॒hara॒tyati̭riktame॒tat, yūpa̭sya॒] 26
-dyūpa̭sya॒ yadū॒rdhva-ñca॒ṣālā॒-tteṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti de॒vā vai sagg​sthi̭te॒ some॒ pra sruco-'ha̭ra॒-npra yūpa॒-ntḙ-'manyanta yajñaveśa॒saṃ-vā~ i॒da-ṅkṷrma॒ iti॒ te pra̭sta॒ragg​ sru॒cā-nni॒ṣkraya̭ṇa-mapaśya॒n-thsvaruṃ॒-yū~pa̭sya॒ sagg​sthi̭te॒ some॒ pra pra̭sta॒ragṃ hara̭ti ju॒hoti॒ svaru॒maya̭jñaveśasāya || 27 ||
(da॒dhā॒ti॒ - pratyṛ॒ - cā - sama̭rdhayeya॒mityū॒ - rjainaṃ॒ - ~viśvḙṣāṃ - ~yūpa॒tva - mati̭riktame॒ta-d- dvica̭tvārigṃśacca) (a. 4)
sā॒ddhyā vai de॒vā a॒smi~llo॒ka ā̭sa॒-nnānya-tki̭-ñca॒na mi॒ṣa-tte᳚-'gnime॒vāgnaye॒ medhā॒yā 'la̭bhanta॒ na hya̭nyadā̭la॒bhyaṃ̭-mavi̭nda॒-ntato॒ vā i॒māḥ pra॒jāḥ prājā̭yanta॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara̭ti pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nāya ru॒dro vā e॒ṣa yada॒gniryaja̭mānaḥ pa॒śurya-tpa॒śumā॒labhyā॒gni-mmanthe᳚-dru॒drāya॒ yaja̭māna॒- [yaja̭mānam, api̭ daddhyā-] 28
-mapi̭ daddhyā-tpra॒māyṷka-ssyā॒datho॒ khalvā̭hura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā̭ ha॒vire॒tadya-tpa॒śuriti॒ ya-tpa॒śumā॒labhyā॒gni-mmantha̭ti ha॒vyāyai॒vā-''sa̭nnāya॒ sarvā̭ de॒vatā̭ janaya-tyupā॒kṛtyai॒va manthya॒-stannevā-''la̭bdha॒-nnevānā̭labdha-ma॒gne-rja॒nitra̭-ma॒sītyā̭hā॒gner​hyḙta-jja॒nitraṃ॒-vṛ~ṣa̭ṇau stha॒ ityā̭ha॒ vṛṣa̭ṇau॒ [vṛṣa̭ṇau, hyḙtā-] 29
hyḙtā-vu॒rvaśya̭syā॒yu-ra॒sītyā̭ha mithuna॒tvāya̭ ghṛ॒tenā॒kte vṛṣa̭ṇa-ndadhāthā॒mityā̭ha॒ vṛṣa̭ṇa॒gg॒ hyḙte dadhā̭te॒ ye a॒gni-ṅgā̭ya॒tra-ñchando-'nu॒ pra jā̭ya॒svetyā̭ha॒ chando̭bhire॒vaina॒-mpra ja̭nayatya॒gnayḙ ma॒thyamā̭nā॒yānṷ brū॒hītyā̭ha sāvi॒trīmṛca॒manvā̭ha savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-mmanthati jā॒tāyānṷ brūhi [brūhi, pra॒hri॒yamā̭ṇā॒yā-'nṷ] 30
prahri॒yamā̭ṇā॒yā-'nṷ brū॒hītyā̭ha॒ kāṇḍḙkāṇḍa e॒vaina̭-ṅkri॒yamā̭ṇe॒ sama̭rdhayati gāya॒trī-ssarvā॒ anvā̭ha gāya॒tracha̭ndā॒ vā a॒gni-ssvenai॒vaina॒-ñchanda̭sā॒ sama̭rdhayatya॒gniḥ pu॒rā bhava̭tya॒gni-mma̭thi॒tvā pra ha̭rati॒ tau sa॒bhaṃ​va~̭ntau॒ yaja̭mānama॒bhi sa-mbha̭vato॒ bhava̭ta-nna॒-ssama̭nasā॒vityā̭ha॒ śāntyai᳚ pra॒hṛtya̭ juhoti jā॒tāyai॒vāsmā॒ anna॒mapi̭ dadhā॒tyājyḙna juhotye॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma॒ yadājya̭-mpri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhaya॒tyatho॒ teja̭sā || 31 ||
(yaja̭māna-māha॒ vṛṣa̭ṇau-jā॒tāyānṷ brū॒hyā-pya॒ -ṣṭāda̭śa ca) (a. 5)
i॒ṣe tveti̭ ba॒r॒hirā da̭tta i॒cchata̭ iva॒ hyḙṣa yo yaja̭ta upa॒vīra॒sītyā॒hopa॒ hyḙnānāka॒rotyupo̭ de॒vā-ndaivī॒rviśaḥ॒ prāgu॒rityā̭ha॒ daivī॒r​hyḙtā viśaḥ̭ sa॒tīrde॒vānṷpa॒yanti॒ vahnī̭ru॒śija॒ ityā̭ha॒rtvijo॒ vai vahna̭ya u॒śija॒-stasmā̭de॒vamā̭ha॒ bṛha̭spate dhā॒rayā॒ vasū॒nī- [vasū॒nīti̭, ā॒ha॒ brahma॒ vai] 32
-tyā̭ha॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒ rbrahma̭ṇai॒vāsmai̭ pa॒śūnava̭ rundhe ha॒vyā te᳚ svadantā॒mityā̭ha sva॒daya̭tye॒vainā॒-ndeva̭ tvaṣṭa॒rvasṷ ra॒ṇvetyā̭ha॒ tvaṣṭā॒ vai pa̭śū॒nā-mmi̭thu॒nānāgṃ̭ rūpa॒kṛ-drū॒pame॒va pa॒śuṣṷ dadhāti॒ reva̭tī॒ rama̭ddhva॒mityā̭ha pa॒śavo॒ vai re॒vatīḥ᳚ pa॒śūne॒vāsmai̭ ramayati de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va iti̭ [iti̭, ra॒śa॒nāmā da̭tte॒] 33
raśa॒nāmā da̭tte॒ prasū᳚tyā a॒śvino᳚rbā॒hubhyā॒-mityā̭hā॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyā̭ ṛ॒tasya̭ tvā devahaviḥ॒ pāśe॒nā-'' ra̭bha॒ ityā̭ha sa॒tyaṃ-vā~ ṛ॒tagṃ sa॒tyenai॒vaina̭mṛ॒tenā ''ra̭bhate 'kṣṇa॒yā pari̭ harati॒ vaddhya॒gṃ॒ hi pra॒tyañca̭-mprati mu॒ñcanti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ dhar​ṣā॒ mānṷṣā॒niti॒ ni yṷnakti॒ dhṛtyā̭ a॒dbhya- [a॒dbhyaḥ, tvauṣa̭dhībhyaḥ॒] 34
-stvauṣa̭dhībhyaḥ॒ prokṣā॒mītyā̭hā॒dbhyo hyḙṣa oṣa̭dhībhya-ssa॒bhaṃ​va~̭ti॒ ya-tpa॒śura॒pā-mpe॒rura॒sītyā̭hai॒ṣa hya̭pā-mpā॒tā yo medhā̭yā-'' ra॒bhyate᳚ svā॒tta-ñci॒-thsadḙvagṃ ha॒vyamāpo̭ devī॒-ssvada̭taina॒mityā̭ha sva॒daya̭tye॒vaina̭-mu॒pari̭ṣṭā॒-tprokṣa̭tyu॒pari̭ṣṭāde॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkaroti pā॒yaya̭tyantara॒ta e॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkarotya॒dhastā॒dupo᳚kṣati sa॒rvata̭ e॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkaroti || 35 ||
(vasū॒nīti̭-prasa॒va itya॒-dbhyo᳚-'ntara॒ta e॒vainaṃ॒ - daśa̭ ca) (a. 6)
a॒gninā॒ vai hotrā̭ de॒vā asṷrā-na॒bhya̭bhava-nna॒gnayḙ sami॒ddhyamā̭nā॒yānṷ brū॒hītyā̭ha॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śa sāmidhe॒nīranvā̭ha saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyai̭ sa॒ptada॒śānvā̭ha॒ dvāda̭śa॒ māsāḥ॒ pañca॒rtava॒-ssa saṃ̭​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-mpra॒jā anu॒ prajā̭yante pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nāya de॒vā vai sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ ya॒jña-nnānva̭paśya॒n-thsa pra॒jāpa̭ti-stū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra- [-mā̭ghā॒ram, ā 'ghā̭raya॒-ttato॒ vai] 36
-mā 'ghā̭raya॒-ttato॒ vai de॒vā ya॒jñamanva̭paśya॒n॒. ya-ttū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti ya॒jñasyānṷkhyātyā॒ asṷreṣu॒ vai ya॒jña ā̭sī॒-tta-nde॒vāstū᳚ṣṇīgṃ ho॒menā̭vṛñjata॒ ya-ttū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti॒ bhrātṛ̭vyasyai॒ va ta-dya॒jñaṃ-vṛ~̭ṅkte pari॒dhī̭n-thsa-mmā᳚r​ṣṭi pu॒nātye॒vainā॒-ntristri॒-ssa-mmā᳚r​ṣṭi॒ tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jño-'tho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ dvāda̭śa॒ sa-mpa̭dyante॒ dvāda̭śa॒ [dvāda̭śa, māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-] 37
māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒rame॒va prī̭ṇā॒tyatho̭ saṃ​va~thsa॒rame॒vāsmā॒ upa̭ dadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ghā॒ro᳚-'gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ yadā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti śīr​ṣa॒ta e॒va ya॒jñasya॒ yaja̭māna॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ ava̭ rundhe॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ghā॒ra ā॒tmā pa॒śurā̭ghā॒ramā॒ghārya̭ pa॒śugṃ sama̭naktyā॒tmanne॒va ya॒jñasya॒ [ya॒jñasya̭, śiraḥ॒ prati̭ dadhāti॒] 38
śiraḥ॒ prati̭ dadhāti॒ sa-nte᳚ prā॒ṇo vā॒yunā̭ gacchatā॒mityā̭ha vāyudeva॒tyo̭ vai prā॒ṇo vā॒yāve॒vāsya̭ prā॒ṇa-ñjṷhoti॒ saṃ-ya~ja̭trai॒raṅgā̭ni॒ saṃ-ya~॒jñapa̭tirā॒śiṣetyā̭ha ya॒jñapa̭time॒vāsyā॒-''śiṣa̭-ṅgamayati vi॒śvarṷ̄po॒ vai tvā॒ṣṭra u॒pari̭ṣṭā-tpa॒śuma॒bhya̭vamī॒-ttasmā̭-du॒pari̭ṣṭā-tpa॒śornāva̭ dyanti॒ yadu॒pari̭ṣṭā-tpa॒śugṃ sa̭ma॒nakti॒ meddhya̭me॒vai- [meddhya̭me॒va, e॒na॒-ṅka॒ro॒tyṛ॒tvijo̭] 39
-na̭-ṅkarotyṛ॒tvijo̭ vṛṇīte॒ chandāg̭sye॒va vṛ̭ṇīte sa॒pta vṛ̭ṇīte sa॒pta grā॒myāḥ pa॒śavaḥ̭ sa॒ptā-''ra॒ṇyā-ssa॒pta chandāg̭syu॒bhaya॒syā va̭ruddhyā॒ ekā̭daśa prayā॒jān. ya̭jati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śusta-mpra ya̭jati va॒pāmekaḥ॒ pari̭ śaya ā॒tmaivā-''tmāna॒-mpari̭ śaye॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒rvajro̭ yūpaśaka॒lo ghṛ॒ta-ṅkhalu॒ vai de॒vā vajra̭-ṅkṛ॒tvā soma̭maghna-nghṛ॒tenā॒ktau pa॒śu-ntrā̭yethā॒mityā̭ha॒ vajrḙṇai॒vainaṃ॒-va~śḙ kṛ॒tvā-''la̭bhate || 40 ||
(ā॒ghā॒raṃ - pa̭dyante॒ dvāda̭śā॒ - ''tmanne॒va ya॒jñasya॒ - medhya̭me॒va - khalu॒ vā - a॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 7)
parya̭gni karoti sarva॒huta̭me॒vaina̭-ṅkaro॒tya-ska̭ndā॒yā-ska̭nna॒gṃ॒ hi ta-dya-ddhu॒tasya॒ skanda̭ti॒ triḥ parya̭gni karoti॒ tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jño-'tho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai brahmavā॒dino̭ vadantyanvā॒rabhyaḥ̭ pa॒śū(3)-rnānvā॒rabhyā(3) iti̭ mṛ॒tyave॒ vā e॒ṣa nī̭yate॒ ya-tpa॒śustaṃ-ya~da̭nvā॒rabhḙta pra॒māyṷko॒ yaja̭māna-ssyā॒datho॒ khalvā̭hu-ssuva॒rgāya॒ vā e॒ṣa lo॒kāya̭ nīyate॒ ya- [yat, pa॒śuriti॒] 41
-tpa॒śuriti॒ yannānvā॒rabhḙta suva॒rgāllo॒kā-dyaja̭māno hīyeta vapā॒śrapa̭ṇībhyā-ma॒nvāra̭bhate॒ tannevā॒nvāra̭bdha॒-nnevāna̭nvārabdha॒mupa॒ preṣya̭ hotar​ha॒vyā de॒vebhya॒ ityā̭heṣi॒tagṃ hi karma̭ kri॒yate॒ reva̭tīrya॒jñapa̭ti-mpriya॒dhā ''vi̭śa॒tetyā̭ha yathāya॒jure॒vaitada॒gninā̭ pu॒rastā̭deti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai pṛthi॒vyā-ssa॒pṛñcaḥ̭ pā॒hīti̭ ba॒r॒hi- [ba॒r॒hiḥ, upā᳚-'sya॒tya-ska̭ndā॒yā-] 42
-rupā᳚-'sya॒tya-ska̭ndā॒yā-ska̭nna॒gṃ॒ hi ta-dya-dba॒r॒hiṣi॒ skanda॒tyatho̭ bar​hi॒ṣada̭me॒vaina̭-ṅkaroti॒ parāṃ॒ā va̭rtate-'ddhva॒ryuḥ pa॒śo-ssa᳚jña॒mpyamā̭nā-tpa॒śubhya̭ e॒va tanni hnṷta ā॒tmano-'nā᳚vraskāya॒ gaccha̭ti॒ śriya॒-mpra pa॒śūnā᳚pnoti॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ pa॒ścāllo̭kā॒ vā e॒ṣā prācyu॒dānī̭yate॒ ya-tpatnī॒ nama̭sta ātā॒netyā̭hā-''di॒tyasya॒ vai ra॒śmaya̭ [ra॒śmayaḥ̭, ā॒tā॒nāstebhya̭] 43
ātā॒nāstebhya̭ e॒va nama̭skarotyana॒rvā prehītyā̭ha॒ bhrātṛ̭vyo॒ vā arvā॒ bhrātṛ̭vyāpanuttyai ghṛ॒tasya̭ ku॒lyāmanṷ sa॒ha pra॒jayā̭ sa॒ha rā॒yaspoṣe॒ṇe-tyā̭hā॒ ''śiṣa̭me॒vaitāmā śā᳚sta॒ āpo̭ devī-śśuddhāyuva॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaitat || 44 ||
(lo॒kāya̭ nīyate॒ ya-d- ba॒ra॒ḥī - ra॒śmayaḥ̭ - sa॒ptatrigṃ̭śacca) (a. 8)
pa॒śorvā āla̭bdhasya prā॒ṇāñchugṛ̭cchati॒ vākta॒ ā pyā̭yatā-mprā॒ṇasta॒ ā pyā̭yatā॒mityā̭ha prā॒ṇebhya̭ e॒vāsya॒ śucagṃ̭ śamayati॒ sā prā॒ṇebhyo-'dhi̭ pṛthi॒vīgṃ śu-kpra vi̭śati॒ śamaho᳚bhyā॒miti॒ ni na̭yatyahorā॒trābhyā̭me॒va pṛ̭thi॒vyai śucagṃ̭ śamaya॒tyoṣa̭dhe॒ trā̭yasvaina॒gg॒ svadhi̭te॒ mainagṃ̭ higṃsī॒rityā̭ha॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒- [svadhi̭tiḥ, śāntyai̭ pār​śva॒ta] 45
-śśāntyai̭ pār​śva॒ta ā cchya̭ti maddhya॒to hi ma̭nu॒ṣyā̭ ā॒ cchyanti̭ tira॒ścīna॒mā cchya̭tyanū॒cīna॒gṃ॒ hi ma̭nu॒ṣyā̭ ā॒cchyanti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ rakṣa̭sā-mbhā॒go̭-'sīti̭ sthavima॒to ba॒r॒hira॒ktvā-'pā᳚syatya॒snaiva rakṣāgṃ̭si ni॒rava̭dayata i॒dama॒hagṃ rakṣo̭-'dha॒ma-ntamo̭ nayāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma ityā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ ya-ñcai॒va [ ] 46
dveṣṭi॒ yaścai̭na॒-ndveṣṭi॒ tāvu॒bhāva̭dha॒ma-ntamo̭ nayatī॒ṣe tveti̭ va॒pāmutkhi̭datī॒cchata̭ iva॒ hyḙṣa yo yaja̭te॒ yadṷpatṛ॒ndyā-dru॒dro᳚-'sya pa॒śū-nghātṷka-ssyā॒-dyannopa̭tṛ॒ndyā-daya̭tā syā-da॒nyayo̭patṛ॒ṇattya॒nyayā॒ na dhṛtyai̭ ghṛ॒tena̭ dyāvāpṛthivī॒ prorṇvā̭thā॒mityā̭ha॒ dyāvā̭pṛthi॒vī e॒va rasḙnāna॒ktyacchi̭nno॒ [rasḙnāna॒ktyacchi̭nnaḥ, rāyaḥ̭ su॒vīra॒] 47
rāyaḥ̭ su॒vīra॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tkrū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-dva॒pā-mṷtkhi॒da-tyu॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi॒hītyā̭ha॒ śāntyai॒ pra vā e॒ṣo᳚-'smāllo॒kāccya̭vate॒ yaḥ pa॒śu-mmṛ॒tyavḙ nī॒yamā̭namanvā॒rabha̭te vapā॒śrapa̭ṇī॒ puna̭ra॒nvāra̭bhate॒-'sminne॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhatya॒gninā̭ pu॒rastā̭deti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyā॒ atho̭ de॒vatā̭ e॒va ha॒vyenā- [e॒va ha॒vyena̭, anvḙti॒] 48
-nvḙti॒ nānta॒mamaṅgā̭ra॒mati̭ hare॒-dyada̭nta॒mamaṅgā̭ramati॒ hare᳚-dde॒vatā॒ ati̭ manyeta॒ vāyo॒ vīhi̭ sto॒kānā॒mityā̭ha॒ tasmā॒-dvibha̭ktā-ssto॒kā ava̭ padya॒nte-'graṃ॒-vā~ e॒ta-tpa̭śū॒nāṃ-ya~-dva॒pā-'gra॒moṣa̭dhīnā-mba॒r॒hiragrḙṇai॒vāgra॒gṃ॒ sama̭rdhaya॒tyatho॒ oṣa̭dhīṣve॒va pa॒śū-nprati̭ṣṭhāpayati॒ svāhā̭kṛtībhyaḥ॒ preṣyetyā̭ha [ ] 49
ya॒jñasya॒ sami̭ṣṭyai prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyamā॒tmā va॒pā pṛ̭ṣadā॒jyama̭bhi॒ghārya̭ va॒pāma॒bhi ghā̭rayatyā॒tmanne॒va pa̭śū॒nā-mprā̭ṇāpā॒nau da̭dhāti॒ svāho॒rdhvana̭bhasa-mmāru॒ta-ṅga̭cchata॒mityā̭ho॒rdhvana̭bhā ha sma॒ vai mā̭ru॒to de॒vānāṃ᳚-va~pā॒śrapa̭ṇī॒ pra ha̭rati॒ tenai॒vaine॒ pra ha̭rati॒ viṣṷ̄cī॒ pra ha̭rati॒ tasmā॒-dviṣva̭ñcau prāṇāpā॒nau || 50 ||
(svadhi̭ti - ścai॒vā - cchi̭nno - ha॒vyene॒ - ṣyetyā̭ha॒ - ṣaṭca̭tvārigṃśacca) (a. 9)
pa॒śumā॒labhya̭ puro॒ḍāśa॒-nnirva̭pati॒ samḙdhame॒vaina॒mā la̭bhate va॒payā᳚ pra॒carya̭ puro॒ḍāśḙna॒ pra ca̭ra॒tyūrgvai pṷro॒ḍāśa॒ ūrja̭me॒va pa̭śū॒nā-mma̭ddhya॒to da̭dhā॒tyatho̭ pa॒śore॒va chi॒dramapi̭ dadhāti pṛṣadā॒jyasyo̭pa॒hatya॒ triḥ pṛ̭cchati śṛ॒tagṃ ha॒vī(3)-śśa̭mita॒riti॒ triṣa̭tyā॒ hi de॒vā yo-'śṛ̭tagṃ śṛ॒tamāha॒ sa ena̭sā prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ- [e॒tau pa̭śū॒nām, ya-tpṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒śoḥ] 51
-~ya-tpṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒śoḥ khalu॒ vā āla̭bdhasya॒ hṛda̭yamā॒tmā-'bhi samḙti॒ ya-tpṛ̭ṣadā॒jyena॒ hṛda̭ya-mabhighā॒raya̭tyā॒tmanne॒va pa̭śū॒nā-mprā̭ṇāpā॒nau da̭dhāti pa॒śunā॒ vai de॒vā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-ntḙ-'manyanta manu॒ṣyā̭ no॒-'nvābha̭viṣya॒ntīti॒ tasya॒ śiraḥ̭ chi॒ttvā medha॒-mprākṣā̭raya॒n​thsa pra॒kṣo̭-'bhava॒-tta-tpra॒kṣasya̭ prakṣa॒tvaṃ-ya~-tpla̭kṣaśā॒kho-tta̭raba॒r॒hi-rbhava̭ti॒ samḙdhasyai॒va [ ] 52
pa॒śorava̭ dyati pa॒śuṃ-vai~ hri॒yamā̭ṇa॒gṃ॒ rakṣā॒g॒syanṷ sacante-'nta॒rā yūpa̭-ñcā-''hava॒nīya̭-ñca harati॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai pa॒śorvā āla̭bdhasya॒ mano-'pa̭ krāmati ma॒notā̭yai ha॒viṣo̭-'vadī॒yamā̭na॒syānṷ brū॒hītyā̭ha॒ mana̭ e॒vāsyāva̭ rundha॒ ekā̭daśāva॒dānā॒nyava̭ dyati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śustasyā-'va̭- [pa॒śustasyā-'va̭, dya॒ti॒ hṛda̭ya॒syā-] 53
-dyati॒ hṛda̭ya॒syā-gre-'va̭ dya॒tyatha̭ ji॒hvāyā॒ atha॒ vakṣa̭so॒ yadvai hṛda̭yenābhi॒gaccha̭ti॒ tajji॒hvayā̭ vadati॒ yajji॒hvayā॒ vada̭ti॒ tadura॒so-'dhi॒ nirva̭datye॒tadvai pa॒śorya̭thāpū॒rvaṃ-ya~syai॒vama̭va॒dāya̭ yathā॒kāma॒-mutta̭reṣāmava॒dyati̭ yathā pū॒rvame॒vāsya̭ pa॒śorava̭tta-mbhavati maddhya॒to gu॒dasyāva̭ dyati maddhya॒to hi prā॒ṇa ṷtta॒masyāva̭ dya- [ṷtta॒masyāva̭ dyati, u॒tta॒mo hi prā॒ṇo] 54
-tyutta॒mo hi prā॒ṇo yadīta̭raṃ॒-ya~dīta̭ra-mu॒bhaya̭me॒vājā̭mi॒ jāya̭māno॒ vai brā᳚hma॒ṇa-stri॒bhir-ṛ̭ṇa॒vā jā̭yate brahma॒carye॒ṇar​ṣi̭bhyo ya॒jñena̭ de॒vebhyaḥ̭ pra॒jayā̭ pi॒tṛbhya̭ e॒ṣa vā a̭nṛ॒ṇo yaḥ pu॒trī yajvā᳚ brahmacārivā॒sī tada̭va॒dānai̭-re॒vā-'va̭ dayate॒ tada̭va॒dānā̭nā-mavadāna॒tva-ndḙvāsu॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā a॒gnima̭bruva॒-ntvayā̭ vī॒reṇāsṷrāna॒bhi bha̭vā॒meti॒ [bha̭vā॒meti̭, so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai] 55
so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai pa॒śorṷddhā॒ramuddha̭rā॒ iti॒ sa e॒tamṷddhā॒ramuda̭harata॒ doḥ pū᳚rvā॒rdhasya̭ gu॒da-mma̭ddhya॒ta-śśroṇi̭-ñjaghanā॒rdhasya॒ tato̭ de॒vā abha̭va॒-nparā-'sṷrā॒ ya-ttrya॒ṅgāṇāgṃ̭ samava॒dyati॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavatyakṣṇa॒yā-'va̭ dyati॒ tasmā̭dakṣṇa॒yā pa॒śavo-'ṅgā̭ni॒ pra ha̭ranti॒ prati̭ṣṭhityai || 56 ||
(e॒tau pa̭śū॒nāgṃ - samḙdhasyai॒va - tasyā-'vo᳚ - tta॒masyāva̭ dya॒tī - ti॒ - pañca̭catvārigṃśacca) (a. 10)
meda̭sā॒ srucau॒ prorṇo̭ti॒ medo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒pame॒va pa॒śuṣṷ dadhāti yū॒ṣanna̭va॒dhāya॒ prorṇo̭ti॒ raso॒ vā e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dyū rasa̭me॒va pa॒śuṣṷ dadhāti pā॒r​śvena̭ vasāho॒ma-mprayaṷti॒ maddhyaṃ॒-vā~ e॒ta-tpa̭śū॒nāṃ-ya~-tpā॒r​śvagṃ rasa̭ e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dvasā॒ ya-tpā॒r​śvena̭ vasāho॒ma-mpra॒yauti̭ maddhya॒ta e॒va pa̭śū॒nāgṃ rasa̭-ndadhāti॒ ghnanti॒ [ghnanti̭, vā e॒ta-tpa॒śu-] 57
vā e॒ta-tpa॒śuṃ-ya~-thsa᳚jña॒mpaya̭ntyai॒ndraḥ khalu॒ vai de॒vata̭yā prā॒ṇa ai॒ndro̭-'pā॒na ai॒ndraḥ prā॒ṇo aṅgḙaṅge॒ ni de᳚ddhya॒dityā̭ha prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhāti॒ deva̭ tvaṣṭa॒rbhūri̭ te॒ sagṃ sa̭me॒tvityā̭ha tvā॒ṣṭrā hi de॒vata̭yā pa॒śavo॒ viṣṷrūpā॒ ya-thsala̭kṣmāṇo॒ bhava॒thetyā̭ha॒ viṣṷrūpā॒ hyḙte santa॒-ssala̭kṣmāṇa e॒tar​hi॒ bhava̭nti deva॒trā yanta॒- [deva॒trā yanta᳚m, ava̭se॒] 58
-mava̭se॒ sakhā॒yo-'nṷ tvā mā॒tā pi॒taro̭ mada॒ntvityā॒hā-nṷmatame॒vaina̭-mmā॒trā pi॒trā sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayatyardha॒rce va̭sāho॒ma-ñjṷhotya॒sau vā a̭rdha॒rca i॒yama̭rdha॒rca i॒me e॒va rasḙnānakti॒ diśo̭ juhoti॒ diśa̭ e॒va rasḙnāna॒ktyatho̭ di॒gbhya e॒vorja॒gṃ॒ rasa॒mava̭ rundhe prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyaṃ-vā~̭naspa॒tyāḥ khalu॒ [khalṷ, vai de॒vata̭yā pa॒śavo॒] 59
vai de॒vata̭yā pa॒śavo॒ ya-tpṛ̭ṣadā॒jyasyo̭-pa॒hatyā-''ha॒ vana॒spata॒ye-'nṷ brūhi॒ vana॒spata̭ye॒ preṣyeti̭ prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhātya॒nyasyā᳚nyasya samava॒ttagṃ sa॒mava̭dyati॒ tasmā॒nnānā̭rūpāḥ pa॒śavo̭ yū॒ṣṇopa̭ siñcati॒ raso॒ vā e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dyū rasa̭me॒va pa॒śuṣṷ dadhā॒tīḍā॒mupa̭ hvayate pa॒śavo॒ vā iḍā̭ pa॒śūne॒vopa̭ hvayate ca॒turupa̭ hvayate॒ [ca॒turupa̭ hvayate, catṷṣpādo॒ hi] 60
catṷṣpādo॒ hi pa॒śavo॒ ya-ṅkā॒mayḙtā pa॒śu-ssyā॒ditya̭me॒daska॒-ntasmā॒ ā da̭ddhyā॒nmedo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒peṇai॒vaina̭-mpa॒śubhyo॒ nirbha̭jatyapa॒śure॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙta paśu॒mān-thsyā॒diti॒ meda̭sva॒-ttasmā॒ ā da̭ddhyā॒nmedo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒peṇai॒vāsmai̭ pa॒śūnava̭ rundhe paśu॒māne॒va bha̭vati pra॒jāpa̭tirya॒jñama̭sṛjata॒ sa ājya̭- [sa ājya᳚m, pu॒rastā̭dasṛjata] 61
-mpu॒rastā̭dasṛjata pa॒śu-mma̭ddhya॒taḥ pṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒ścā-ttasmā॒dājyḙna prayā॒jā i̭jyante pa॒śunā̭ maddhya॒taḥ pṛ̭ṣadā॒jyenā̭-nūyā॒jā-stasmā̭de॒tanmi॒śrami̭va paścā-thsṛ॒ṣṭagg​ hyekā̭daśānūyā॒jān. ya̭jati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śustamanṷ yajati॒ ghnanti॒ vā e॒ta-tpa॒śuṃ-ya~-thsaṃ᳚(2)jña॒paya̭nti prāṇāpā॒nau khalu॒ vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyaṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyenā̭ nūyā॒jān. yaja̭ti prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhāti || 62 ||
(ghnanti॒ - yantaṃ॒ - khalṷ - ca॒turupa̭ hvayata॒ - ājyaṃ॒ - ~ya-tpṛ̭ṣadā॒jyena॒ - ṣaṭ ca̭) (a. 11)
(cātvā̭lāth - suva॒rgāya॒ ya-dvai̭sarja॒nāni̭ - vaiṣṇa॒vyarcā - pṛ̭thi॒vyai - sā॒dhyā - i॒ṣe tve - tya॒gninā॒ - parya̭gni - pa॒śoḥ - pa॒śumā॒labhya॒ - meda̭sā॒ srucā॒ - vekā̭daśa)
(cātvā̭lā-d- de॒vānu॒paiti̭ - muñcati - prahri॒yamā̭ṇāya॒ - parya̭gni - pa॒śumā॒labhya॒ - catṷṣpādo॒ - dviṣa̭ṣṭiḥ)
(cātvā̭lā, tpa॒śuṣṷ dadhāti)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe tṛtīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे तृतीयः प्रश्नः - सोममन्त्रब्राह्मणनिरूपणं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
चात्वा॑ला॒-द्धिष्णि॑या॒नुप॑ वपति॒ योनि॒र्वै य॒ज्ञस्य॒ चात्वा॑लं-यँ॒ज्ञस्य॑ सयोनि॒त्वाय॑ दे॒वा वै य॒ज्ञ-म्परा॑-ऽजयन्त॒ तमाग्नी᳚द्ध्रा॒-त्पुन॒रपा॑जयन्ने॒तद्वै य॒ज्ञस्या-प॑राजितं॒-यँदाग्नी᳚द्ध्रं॒-यँदाग्नी᳚द्ध्रा॒द्धिष्णि॑यान्. वि॒हर॑ति॒ यदे॒व य॒ज्ञस्या-प॑राजित॒-न्तत॑ ए॒वैन॒-म्पुन॑स्तनुते परा॒जित्ये॑व॒ खलु॒ वा ए॒ते य॑न्ति॒ ये ब॑हिष्पवमा॒नग्ं सर्प॑न्ति बहिष्पवमा॒ने स्तु॒त [स्तु॒ते, आ॒हाग्नी॑द॒ग्नीन्. वि] 1
आ॒हाग्नी॑द॒ग्नीन्. वि ह॑र ब॒र्॒हि-स्स्तृ॑णाहि पुरो॒डाशा॒ग्ं॒ अल॑-ङ्कु॒र्विति॑ य॒ज्ञमे॒वाप॒जित्य॒ पुन॑स्तन्वा॒ना य॒न्त्यङ्गा॑रै॒र्द्वे सव॑ने॒ वि ह॑रति श॒लाका॑भि-स्तृ॒तीयग्ं॑ सशुक्र॒त्वायाथो॒ स-म्भ॑रत्ये॒वैन॒द्धिष्णि॑या॒ वा अ॒मुष्मि॑न् ँलो॒के सोम॑मरक्ष॒-न्तेभ्यो-ऽधि॒ सोम॒मा-ऽह॑र॒-न्त म॑न्व॒वाय॒न्त-म्पर्य॑विश॒न्॒. य ए॒वं-वेँद॑ वि॒न्दते॑ [य ए॒वं-वेँद॑ वि॒न्दते᳚, प॒रि॒वे॒ष्टार॒-न्ते] 2
परिवे॒ष्टार॒-न्ते सो॑मपी॒थेन॒ व्या᳚र्ध्यन्त॒ ते दे॒वेषु॑ सोमपी॒थमै᳚च्छन्त॒ ता-न्दे॒वा अ॑ब्रुव॒-न्द्वेद्वे॒ नाम॑नी कुरुद्ध्व॒मथ॒ प्र वा॒-ऽऽफ्स्यथ॒ न वेत्य॒ग्नयो॒ वा अथ॒ धिष्णि॑या॒स्तस्मा᳚-द्द्वि॒नामा᳚ ब्राह्म॒णो-ऽर्धु॑क॒स्तेषां॒-येँ नेदि॑ष्ठ-म्प॒र्यवि॑श॒-न्ते सो॑मपी॒थ-म्प्रा-ऽप्नु॑वन्नाहव॒नीय॑ आग्नी॒द्ध्रीयो॑ हो॒त्रीयो॑ मार्जा॒लीय॒स्तस्मा॒-त्तेषु॑ जुह्वत्यति॒हाय॒ वष॑-ट्करोति॒ वि ह्ये॑ [वि हि, ए॒ते सो॑मपी॒थेना-ऽऽर्ध्य॑न्त] 3
-ते सो॑मपी॒थेना-ऽऽर्ध्य॑न्त दे॒वा वै याः प्राची॒-राहु॑ती॒-रजु॑हवु॒र्ये पु॒रस्ता॒दसु॑रा॒ आस॒-न्ताग्​ स्ताभिः॒ प्राणु॑दन्त॒ याः प्र॒तीची॒र्ये प॒श्चादसु॑रा॒ आस॒-न्ताग्​स्ताभि॒-रपा॑नुदन्त॒ प्राची॑र॒न्या आहु॑तयो हू॒यन्ते᳚ प्र॒त्यङ्ङासी॑नो॒ धिष्णि॑या॒न्. व्याघा॑रयति प॒श्चाच्चै॒व पुरस्ता᳚च्च॒ यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्या॒-न्प्र णु॑दते॒ तस्मा॒-त्परा॑चीः प्र॒जाः प्र वी॑यन्ते प्र॒तीची᳚- [प्र॒तीचीः᳚, जा॒य॒न्ते॒ प्रा॒णा वा ए॒ते] 4
-र्जायन्ते प्रा॒णा वा ए॒ते यद्धिष्णि॑या॒ यद॑द्ध्व॒र्युः प्र॒त्य-न्धिष्णि॑या-नति॒सर्पे᳚-त्प्रा॒णान्-थ्सङ्क॑र्​षे-त्प्र॒मायु॑क-स्स्या॒न्नाभि॒र्वा ए॒षा य॒ज्ञस्य॒ यद्धोतो॒र्ध्वः खलु॒ वै नाभ्यै᳚ प्रा॒णो-ऽवां॑अपा॒नो यद॑ध्व॒र्युः प्र॒त्यं होता॑रमति॒सर्पे॑दपा॒ने प्रा॒ण-न्द॑ध्या-त्प्र॒मायु॑क-स्स्या॒न्नाद्ध्व॒र्युरुप॑ गाये॒-द्वाग्वी᳚र्यो॒ वा अ॑द्ध्व॒र्यु-र्यद॑द्ध्व॒र्युरु॑प॒-गाये॑दु-द्गा॒त्रे [ ] 5
वाच॒ग्ं॒ स-म्प्र य॑च्छे-दुप॒दासु॑का-ऽस्य॒ वा-ख्स्या᳚द्ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्ति॒ नासग्ग्॑स्थिते॒ सोमे᳚-ऽद्ध्व॒र्युः प्र॒त्यङ्-ख्सदो-ऽती॑या॒दथ॑ क॒था दा᳚क्षि॒णानि॒ होतु॑मेति॒ यामो॒ हि स तेषा॒-ङ्कस्मा॒ अह॑ दे॒वा यामं॒-वाँ-ऽया॑मं॒-वाँ-ऽनु॑ ज्ञास्य॒न्तीत्यु-त्त॑रे॒णा-ऽऽग्नी᳚द्ध्र-म्प॒रीत्य॑ जुहोति दाक्षि॒णानि॒ न प्रा॒णान्​थ्स-ङ्क॑र्​षति॒ न्य॑न्ये धिष्णि॑या उ॒प्यन्ते॒ नान्ये या-न्नि॒वप॑ति॒ तेन॒ ता-न्प्री॑णाति॒ या-न्ननि॒वप॑ति॒ यद॑नुदि॒शति॒ तेन॒ तान् ॥ 6 ॥
(स्तु॒ते - वि॒न्दते॒ - हि - वी॑यन्ते प्र॒तीची॑ - रुद्ग्रा॒त्र - उ॒प्यन्ते॒ - चतु॑र्दश च) (अ. 1)
सु॒व॒र्गाय॒ वा ए॒तानि॑ लो॒काय॑ हूयन्ते॒ य-द्वै॑सर्ज॒नानि॒ द्वाभ्या॒-ङ्गार्​ह॑पत्ये जुहोति द्वि॒पा-द्यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्या॒ आग्नी᳚द्ध्रे जुहोत्य॒न्तरि॑क्ष ए॒वा-ऽऽक्र॑मत आहव॒नीये॑ जुहोति सुव॒र्गमे॒वैनं॑-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति दे॒वान्. वै सु॑व॒र्गं-लोँ॒कं-यँ॒तो रक्षाग्॑स्य जिघाग्ंस॒न्ते सोमे॑न॒ राज्ञा॒ रक्षाग्॑-स्यप॒हत्या॒प्तु-मा॒त्मान॑-ङ्कृ॒त्वा सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमा॑य॒-न्रक्ष॑सा॒-मनु॑पलाभा॒या ऽऽत्त॒-स्सोमो॑ भव॒त्यथ॑ [भव॒त्यथ॑, वै॒स॒र्ज॒नानि॑ जुहोति॒] 7
वैसर्ज॒नानि॑ जुहोति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै॒ त्वग्ं सो॑म तनू॒कृद्भ्य॒ इत्या॑ह तनू॒कृद्ध्य॑ष द्वेषो᳚भ्यो॒-ऽन्यकृ॑तेभ्य॒ इत्या॑हा॒न्यकृ॑तानि॒ हि रक्षाग्॑स्यु॒रु य॒न्ता-ऽसि॒ वरू॑थ॒मित्या॑हो॒रु ण॑स्कृ॒धीति॒ वावैतदा॑ह जुषा॒णो अ॒प्तुराज्य॑स्य वे॒त्वित्या॑हा॒प्तुमे॒व यज॑मान-ङ्कृ॒त्वा सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ङ्ग॑मयति॒ रक्ष॑सा॒-मनु॑पलाभा॒या-ऽऽ सोम॑-न्ददत॒ [सोम॑-न्ददते, आ ग्राव्ण्ण॒ आ] 8
आ ग्राव्ण्ण॒ आ वा॑य॒व्या᳚न्या द्रो॑णकल॒शमु-त्पत्नी॒मा न॑य॒न्त्यन्वनाग्ं॑सि॒ प्र व॑र्तयन्ति॒ याव॑दे॒वास्यास्ति॒ तेन॑ स॒ह सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमे॑ति॒ नय॑वत्य॒र्चा-ऽऽग्नी᳚द्ध्रे जुहोति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या॒भिनी᳚त्यै॒ ग्राव्ण्णो॑ वाय॒व्या॑नि द्रोणकल॒शमाग्नी᳚द्ध्र॒ उप॑ वासयति॒ वि ह्ये॑न॒-न्तैर्गृ॒ह्णते॒ य-थ्स॒होप॑वा॒सये॑-दपुवा॒येत॑ सौ॒म्यर्चा प्र पा॑दयति॒ स्वयै॒- [प्र पा॑दयति॒ स्वय᳚, ए॒वैन॑-न्दे॒वत॑या॒] 9
-वैन॑-न्दे॒वत॑या॒ प्र पा॑दय॒त्यदि॑त्या॒-स्सदो॒-ऽस्यदि॑त्या॒-स्सद॒ आ सी॒देत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-द्यज॑मानो॒ वा ए॒तस्य॑ पु॒रा गो॒प्ता भ॑वत्ये॒ष वो॑ देव सवित॒-स्सोम॒ इत्या॑ह सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैन॑-न्दे॒वता᳚भ्य॒-स्स-म्प्रय॑च्छत्ये॒त-त्त्वग्ं सो॑म दे॒वो दे॒वानुपा॑गा॒ इत्या॑ह दे॒वो ह्ये॑ष स- [दे॒वो ह्ये॑ष सन्न्, दे॒वानु॒पैती॒दम॒ह-] 10
-न्दे॒वानु॒पैती॒दम॒ह-म्म॑नु॒ष्यो॑ मनु॒ष्या॑नित्या॑ह मनु॒ष्यो᳚(1॒) ह्ये॑ष स-न्म॑नु॒ष्या॑नु॒पैति॒ यदे॒त-द्यजु॒र्न ब्रू॒यादप्र॑जा अप॒शुर्यज॑मान-स्स्या-थ्स॒ह प्र॒जया॑ सह रा॒यस्पोषे॒णेत्या॑ह प्र॒जयै॒व प॒शुभिः॑ स॒हेमं-लोँ॒कमु॒पाव॑र्तते॒ नमो॑ दे॒वेभ्य॒ इत्या॑ह नमस्का॒रो हि दे॒वानाग्॑ स्व॒धा पि॒तृभ्य॒ इत्या॑ह स्वधाका॒रो हि [स्वधाका॒रो हि, पि॒तृ॒णामि॒दम॒ह-] 11
पि॑तृ॒णामि॒दम॒ह-न्निर्वरु॑णस्य॒ पाशा॒दित्या॑ह वरुणपा॒शादे॒व निर्मु॑च्य॒ते ऽग्ने᳚ व्रतपत आ॒त्मनः॒ पूर्वा॑ त॒नूरा॒देयेत्या॑हुः॒ को हि तद्वेद॒ य-द्वसी॑या॒न्-थ्स्वे वशे॑ भू॒ते पुन॑र्वा॒ ददा॑ति॒ न वेति॒ ग्रावा॑णो॒ वै सोम॑स्य॒ राज्ञो॑ मलिम्लुसे॒ना य ए॒वं-विँ॒द्वा-न्ग्राव्ण्ण॒ आग्नी᳚द्ध्र उपवा॒सय॑ति॒ नैन॑-म्मलिम्लुसे॒ना वि॑न्दति ॥ 12 ॥
(अथ॑-ददते॒ - स्वया॒ - सन्थ् - स्व॑धाका॒रो हि - वि॑न्दति) (अ. 2)
वै॒ष्ण॒व्यर्चा हु॒त्वा यूप॒मच्छै॑ति वैष्ण॒वो वै दे॒वत॑या॒ यूप॒-स्स्वयै॒वैन॑-न्दे॒वत॒या ऽच्छै॒त्यत्य॒न्यानगा॒-न्नान्या-नुपा॑गा॒मित्या॒हाति॒ ह्य॑न्यानेति॒ नान्या-नु॒पैत्य॒र्वाक्त्वा॒ परै॑रविद-म्प॒रो-ऽव॑रै॒रित्या॑हा॒र्वाघ्ये॑न॒-म्परै᳚र्वि॒न्दति॑ प॒रो-ऽव॑रै॒स्त-न्त्वा॑ जुषे [जुषे, वै॒ष्ण॒व-न्दे॑वय॒ज्याया॒] 13
वैष्ण॒व-न्दे॑वय॒ज्याया॒ इत्या॑ह देवय॒ज्यायै॒ ह्ये॑न-ञ्जु॒षते॑ दे॒वस्त्वा॑ सवि॒ता मद्ध्वा॑-ऽन॒क्त्वित्या॑ह॒ तेज॑सै॒वैन॑-मन॒क्त्योष॑धे॒ त्राय॑स्वैन॒ग्ग्॒ स्वधि॑ते॒ मैनग्ं॑ हिग्ंसी॒रित्या॑ह॒ वज्रो॒ वै स्वधि॑ति॒-श्शान्त्यै॒ स्वधि॑तेर्वृ॒क्षस्य॒ बिभ्य॑तः प्रथ॒मेन॒ शक॑लेन स॒ह तेजः॒ परा॑ पतति॒ यः प्र॑थ॒म-श्शक॑लः परा॒पते॒-त्तमप्या ह॑रे॒-थ्सते॑जस- [ह॑रे॒-थ्सते॑जसम्, ए॒वैन॒मा] 14
-मे॒वैन॒मा ह॑रती॒मे वै लो॒का यूपा᳚-त्प्रय॒तो बि॑भ्यति॒ दिव॒मग्रे॑ण॒ मा ले॑खीर॒न्तरि॑क्ष॒-म्मद्ध्ये॑न॒ मा हिग्ं॑सी॒रित्या॑है॒भ्य ए॒वैनं॑-लोँ॒केभ्यः॑ शमयति॒ वन॑स्पते श॒तव॑ल्​शो॒ वि रो॒हेत्या॒व्रश्च॑ने जुहोति॒ तस्मा॑-दा॒व्रश्च॑ना-द्वृ॒क्षाणा॒-म्भूयाग्ं॑स॒ उत्ति॑ष्ठन्ति स॒हस्र॑वल्​शा॒ वि व॒यग्ं रु॑हे॒मेत्या॑हा॒- ऽऽशिष॑मे॒वैतामा शा॒स्ते ऽन॑क्षसङ्ग- [शा॒स्ते ऽन॑क्षसङ्गम्, वृ॒श्चे॒-द्यद॑क्षस॒ङ्गं-] 15
-ँवृश्चे॒-द्यद॑क्षस॒ङ्गं-वृँ॒श्चेद॑धई॒षं-यँज॑मानस्य प्र॒मायु॑कग्ग्​ स्या॒द्य-ङ्का॒मये॒ताप्र॑तिष्ठित-स्स्या॒दित्या॑रो॒ह-न्तस्म॑ वृश्चेदे॒ष वै वन॒स्पती॑ना॒-मप्र॑तिष्ठि॒तो-ऽप्र॑तिष्ठित ए॒व भ॑वति॒ य-ङ्का॒मये॑ताप॒शु-स्स्या॒दित्य॑प॒र्ण-न्तस्मै॒ शुष्का᳚ग्रं-वृँश्चेदे॒ष वै वन॒स्पती॑ना-मपश॒व्यो॑-ऽप॒शुरे॒व भ॑वति॒ य-ङ्का॒मये॑त पशु॒मान्-थ्स्या॒दिति॑ बहुप॒र्ण-न्तस्मै॑ बहुशा॒खं-वृँ॑श्चेदे॒ष वै [ ] 16
वन॒स्पती॑ना-म्पश॒व्यः॑ पशु॒माने॒व भ॑वति॒ प्रति॑ष्ठितं-वृँश्चे-त्प्रति॒ष्ठाका॑मस्यै॒ष वै वन॒स्पती॑ना॒-म्प्रति॑ष्ठितो॒ य-स्स॒मे भूम्यै॒ स्वाद्योने॑ रू॒ढः प्रत्ये॒व ति॑ष्ठति॒ यः प्र॒त्यङ्ङुप॑नत॒स्तं-वृँ॑श्चे॒-थ्स हि मेध॑म॒भ्युप॑नतः॒ पञ्चा॑रत्नि॒-न्तस्मै॑ वृश्चे॒द्य-ङ्का॒मये॒तोपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो न॑मे॒दिति॒ पञ्चा᳚क्षरा प॒ङ्क्तिः पाङ्क्तो॑ य॒ज्ञ उपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञो [य॒ज्ञः, न॒म॒ति॒ षड॑रत्नि] 17
न॑मति॒ षड॑रत्नि-म्प्रति॒ष्ठाका॑मस्य॒ षड्वा ऋ॒तव॑ ऋ॒तुष्वे॒व प्रति॑ तिष्ठति स॒प्तार॑त्नि-म्प॒शुका॑मस्य स॒प्तप॑दा॒ शक्व॑री प॒शव॒-श्शक्व॑री प॒शूने॒वाव॑ रुन्धे॒ नवा॑रत्नि॒-न्तेज॑स्कामस्य त्रि॒वृता॒ स्तोमे॑न॒ सम्मि॑त॒-न्तेज॑स्त्रि॒वृ-त्ते॑ज॒स्व्ये॑व भ॑व॒-त्येका॑दशारत्नि-मिन्द्रि॒यका॑म॒-स्यैका॑दशाक्षरा त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रि॒य-न्त्रि॒ष्टुगि॑न्द्रिया॒व्ये॑व भ॑वति॒ पञ्च॑दशारत्नि॒-म्भ्रातृ॑व्यवतः पञ्चद॒शो वज्रो॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै स॒प्तद॑शारत्नि-म्प्र॒जाका॑मस्य सप्तद॒शः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒राप्त्या॒ एक॑विग्ंशत्यरत्नि-म्प्रति॒ष्ठाका॑म-स्यैकवि॒ग्ं॒श-स्स्तोमा॑ना-म्प्रति॒ष्ठा प्रति॑ष्ठित्या अ॒ष्टाश्रि॑र्भव-त्य॒ष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री तेजो॑ गाय॒त्री गा॑य॒त्री य॑ज्ञमु॒ख-न्तेज॑सै॒व गा॑यत्रि॒या य॑ज्ञमु॒खेन॒ सम्मि॑तः ॥ 18 ॥
(जु॒षे॒ - सते॑जस॒ - मन॑क्षसङ्गं - बहुशा॒खं-वृँ॑श्चेदे॒ष वै - य॒ज्ञ उपै॑न॒मुत्त॑रो य॒ज्ञ - आप्त्या॒ - एका॒न्नविग्ं॑श॒तिश्च॑) (अ. 3)
पृ॒थि॒व्यै त्वा॒-ऽन्तरि॑क्षाय त्वा दि॒वे त्वेत्या॑है॒भ्य ए॒वैनं॑-लोँ॒केभ्यः॒ प्रोक्ष॑ति॒ परा᳚ञ्च॒-म्प्रोक्ष॑ति॒ परा॑ङिव॒ हि सु॑व॒र्गो लो॒कः क्रू॒रमि॑व॒ वा ए॒त-त्क॑रोति॒ य-त्खन॑त्य॒पो-ऽव॑ नयति॒ शान्त्यै॒ यव॑मती॒रव॑ नय॒त्यूर्ग्वै यवो॒ यज॑मानेन॒ यूप॒-स्सम्मि॑तो॒ यावा॑ने॒व यज॑मान॒-स्ताव॑ती-मे॒वास्मि॒-न्नूर्ज॑-न्दधाति [मे॒वास्मि॒-न्नूर्ज॑-न्दधाति, पि॒तृ॒णाग्ं सद॑नम॒सीति॑] 19
पितृ॒णाग्ं सद॑नम॒सीति॑ ब॒र्॒हिरव॑ स्तृणाति पितृदेव॒त्या᳚(1॒)ग्ग्॒ ह्ये॑त-द्यन्निखा॑तं॒-यँ-द्ब॒र्॒हिरन॑वस्तीर्य मिनु॒या-त्पि॑तृदेव॒त्यो॑ निखा॑त-स्स्या-द्ब॒र्॒हिर॑व॒स्तीर्य॑ मिनोत्य॒स्यामे॒वैन॑-म्मिनोति यूपशक॒लमवा᳚स्यति॒ सते॑जसमे॒वैन॑-म्मिनोति दे॒वस्त्वा॑ सवि॒ता मद्ध्वा॑-ऽन॒क्त्वित्या॑ह॒ तेज॑सै॒वैन॑मनक्ति सुपिप्प॒लाभ्य॒-स्त्वौष॑धीभ्य॒ इति॑ च॒षाल॒-म्प्रति॑- [च॒षाल॒-म्प्रति॑, मु॒ञ्च॒ति॒ तस्मा᳚च्छीर्​ष॒त] 20
-मुञ्चति॒ तस्मा᳚च्छीर्​ष॒त ओष॑धयः॒ फल॑-ङ्गृह्णन्त्य॒नक्ति॒ तेजो॒ वा आज्यं॒-यँज॑मानेनाग्नि॒ष्ठा-ऽश्रि॒-स्सम्मि॑ता॒ यद॑ग्नि॒ष्ठा-मश्रि॑म॒नक्ति॒ यज॑मानमे॒व तेज॑सा ऽनक्त्या॒न्त-म॑नक्त्या॒न्तमे॒व यज॑मान॒-न्तेज॑सानक्ति स॒र्वतः॒ परि॑ मृश॒त्यप॑रिवर्ग-मे॒वास्मि॒-न्तेजो॑ दधा॒त्यु-द्दिवग्ग्॑ स्तभा॒ना-ऽन्तरि॑क्ष-म्पृ॒णेत्या॑है॒षां-लोँ॒कानां॒-विँधृ॑त्यै वैष्ण॒व्यर्चा [वैष्ण॒व्यर्चा, क॒ल्प॒य॒ति॒ वै॒ष्ण॒वो वै] 21
क॑ल्पयति वैष्ण॒वो वै दे॒वत॑या॒ यूप॒-स्स्वयै॒वैन॑-न्दे॒वत॑या कल्पयति॒ द्वाभ्या᳚-ङ्कल्पयति द्वि॒पा-द्यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्यै॒ य-ङ्का॒मये॑त॒ तेज॑सैन-न्दे॒वता॑भिरिन्द्रि॒येण॒ व्य॑र्धयेय॒-मित्य॑ग्नि॒ष्ठा-न्तस्याश्रि॑-माहव॒नीया॑दि॒त्थं-वेँ॒त्थं-वाँ-ऽति॑ नावये॒-त्तेज॑सै॒वैन॑-न्दे॒वता॑भिरिन्द्रि॒येण॒ व्य॑र्धयति॒ य-ङ्का॒मये॑त॒ तेज॑सैन-न्दे॒वता॑भिरिन्द्रि॒येण॒ सम॑र्धयेय॒मि- [सम॑र्धयेय॒मिति॑, अ॒ग्नि॒ष्ठा-] 22
-त्य॑ग्नि॒ष्ठा-न्तस्याश्रि॑माहव॒नीये॑न॒ स-म्मि॑नुया॒-त्तेज॑सै॒वैन॑-न्दे॒वता॑भिरिन्द्रि॒येण॒ सम॑र्धयति ब्रह्म॒वनि॑-न्त्वा क्षत्र॒वनि॒मित्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-त्परि॑ व्यय॒त्यूर्ग्वै र॑श॒ना यज॑मानेन॒ यूप॒-स्सम्मि॑तो॒ यज॑मानमे॒वोर्जा सम॑र्धयति नाभिद॒घ्ने परि॑ व्ययति नाभिद॒घ्न ए॒वास्मा॒ ऊर्ज॑-न्दधाति॒ तस्मा᳚न्नाभिद॒घ्न ऊ॒र्जा भु॑ञ्जते॒ य-ङ्का॒मये॑तो॒र्जैनं॒- [य-ङ्का॒मये॑तो॒र्जैन᳚म्, व्य॑र्धयेय॒-] 23
ँव्य॑र्धयेय॒-मित्यू॒र्ध्वां-वाँ॒ तस्यावा॑चीं॒-वाँ-ऽवो॑हेदू॒र्जैवैनं॒-व्यँ॑र्धयति॒ यदि॑ का॒मये॑त॒ वर्​षु॑कः प॒र्जन्यः॑ स्या॒दित्य-वा॑ची॒मवो॑हे॒-द्वृष्टि॑मे॒व नि य॑च्छति॒ यदि॑ का॒मये॒ताव॑र्​षुक-स्स्या॒दित्यू॒र्ध्वामुदू॑हे॒-द्वृष्टि॑मे॒वो-द्य॑च्छति पितृ॒णा-न्निखा॑त-म्मनु॒ष्या॑णामू॒र्ध्व-न्निखा॑ता॒दा र॑श॒नाया॒ ओष॑धीनाग्ं रश॒ना विश्वे॑षा- [विश्वे॑षाम्, दे॒वाना॑-] 24
-न्दे॒वाना॑-मू॒र्ध्वग्ं र॑श॒नाया॒ आ च॒षाला॒दिन्द्र॑स्य च॒षालग्ं॑ सा॒द्ध्याना॒मति॑रिक्त॒ग्ं॒ स वा ए॒ष स॑र्वदेव॒त्यो॑ यद्यूपो॒ यद्यूप॑-म्मि॒नोति॒ सर्वा॑ ए॒व दे॒वताः᳚ प्रीणाति य॒ज्ञेन॒ वै दे॒वा-स्सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमा॑य॒-न्ते॑-ऽमन्यन्त मनु॒ष्या॑ नो॒-ऽन्वाभ॑विष्य॒न्तीति॒ ते यूपे॑न योपयि॒त्वा सु॑व॒र्गं ँलो॒कमा॑य॒-न्तमृष॑यो॒ यूपे॑नै॒वानु॒ प्राजा॑न॒-न्त-द्यूप॑स्य यूप॒त्वं- [यूप॒त्वम्, य-द्यूप॑-] 25
ँय-द्यूप॑-म्मि॒नोति॑ सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै पु॒रस्ता᳚-न्मिनोति पु॒रस्ता॒द्धि य॒ज्ञस्य॑ प्रज्ञा॒यते प्र॑ज्ञात॒ग्ं॒ हि त-द्यदति॑पन्न आ॒हुरि॒द-ङ्का॒र्य॑मासी॒दिति॑ सा॒द्ध्या वै दे॒वा य॒ज्ञमत्य॑मन्यन्त॒ तान्. य॒ज्ञो नास्पृ॑श॒-त्तान्. य-द्य॒ज्ञस्याति॑रिक्त॒मासी॒-त्तद॑स्पृश॒दति॑रिक्तं॒-वाँ ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यद॒ग्नाव॒ग्नि-म्म॑थि॒त्वा प्र॒हर॒त्यति॑रिक्तमे॒त- [प्र॒हर॒त्यति॑रिक्तमे॒तत्, यूप॑स्य॒] 26
-द्यूप॑स्य॒ यदू॒र्ध्व-ञ्च॒षाला॒-त्तेषा॒-न्त-द्भा॑ग॒धेय॒-न्ताने॒व तेन॑ प्रीणाति दे॒वा वै सग्ग्​स्थि॑ते॒ सोमे॒ प्र स्रुचो-ऽह॑र॒-न्प्र यूप॒-न्ते॑-ऽमन्यन्त यज्ञवेश॒सं-वाँ इ॒द-ङ्कु॑र्म॒ इति॒ ते प्र॑स्त॒रग्ग्​ स्रु॒चा-न्नि॒ष्क्रय॑ण-मपश्य॒न्-थ्स्वरुं॒-यूँप॑स्य॒ सग्ग्​स्थि॑ते॒ सोमे॒ प्र प्र॑स्त॒रग्ं हर॑ति जु॒होति॒ स्वरु॒मय॑ज्ञवेशसाय ॥ 27 ॥
(द॒धा॒ति॒ - प्रत्यृ॒ - चा - सम॑र्धयेय॒मित्यू॒ - र्जैनं॒ - ँविश्वे॑षां - ँयूप॒त्व - मति॑रिक्तमे॒त-द्- द्विच॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 4)
सा॒द्ध्या वै दे॒वा अ॒स्मिँल्लो॒क आ॑स॒-न्नान्य-त्कि॑-ञ्च॒न मि॒ष-त्ते᳚-ऽग्निमे॒वाग्नये॒ मेधा॒या ऽल॑भन्त॒ न ह्य॑न्यदा॑ल॒भ्यं॑-मवि॑न्द॒-न्ततो॒ वा इ॒माः प्र॒जाः प्राजा॑यन्त॒ यद॒ग्नाव॒ग्नि-म्म॑थि॒त्वा प्र॒हर॑ति प्र॒जाना᳚-म्प्र॒जन॑नाय रु॒द्रो वा ए॒ष यद॒ग्निर्यज॑मानः प॒शुर्य-त्प॒शुमा॒लभ्या॒ग्नि-म्मन्थे᳚-द्रु॒द्राय॒ यज॑मान॒- [यज॑मानम्, अपि॑ दद्ध्या-] 28
-मपि॑ दद्ध्या-त्प्र॒मायु॑क-स्स्या॒दथो॒ खल्वा॑हुर॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॑ ह॒विरे॒तद्य-त्प॒शुरिति॒ य-त्प॒शुमा॒लभ्या॒ग्नि-म्मन्थ॑ति ह॒व्यायै॒वा-ऽऽस॑न्नाय॒ सर्वा॑ दे॒वता॑ जनय-त्युपा॒कृत्यै॒व मन्थ्य॒-स्तन्नेवा-ऽऽल॑ब्ध॒-न्नेवाना॑लब्ध-म॒ग्ने-र्ज॒नित्र॑-म॒सीत्या॑हा॒ग्नेर्​ह्ये॑त-ज्ज॒नित्रं॒-वृँष॑णौ स्थ॒ इत्या॑ह॒ वृष॑णौ॒ [वृष॑णौ, ह्ये॑ता-] 29
ह्ये॑ता-वु॒र्वश्य॑स्या॒यु-र॒सीत्या॑ह मिथुन॒त्वाय॑ घृ॒तेना॒क्ते वृष॑ण-न्दधाथा॒मित्या॑ह॒ वृष॑ण॒ग्ग्॒ ह्ये॑ते दधा॑ते॒ ये अ॒ग्नि-ङ्गा॑य॒त्र-ञ्छन्दो-ऽनु॒ प्र जा॑य॒स्वेत्या॑ह॒ छन्दो॑भिरे॒वैन॒-म्प्र ज॑नयत्य॒ग्नये॑ म॒थ्यमा॑ना॒यानु॑ ब्रू॒हीत्या॑ह सावि॒त्रीमृच॒मन्वा॑ह सवि॒तृप्र॑सूत ए॒वैन॑-म्मन्थति जा॒तायानु॑ ब्रूहि [ब्रूहि, प्र॒ह्रि॒यमा॑णा॒या-ऽनु॑] 30
प्रह्रि॒यमा॑णा॒या-ऽनु॑ ब्रू॒हीत्या॑ह॒ काण्डे॑काण्ड ए॒वैन॑-ङ्क्रि॒यमा॑णे॒ सम॑र्धयति गाय॒त्री-स्सर्वा॒ अन्वा॑ह गाय॒त्रछ॑न्दा॒ वा अ॒ग्नि-स्स्वेनै॒वैन॒-ञ्छन्द॑सा॒ सम॑र्धयत्य॒ग्निः पु॒रा भव॑त्य॒ग्नि-म्म॑थि॒त्वा प्र ह॑रति॒ तौ स॒भं​वँ॑न्तौ॒ यज॑मानम॒भि स-म्भ॑वतो॒ भव॑त-न्न॒-स्सम॑नसा॒वित्या॑ह॒ शान्त्यै᳚ प्र॒हृत्य॑ जुहोति जा॒तायै॒वास्मा॒ अन्न॒मपि॑ दधा॒त्याज्ये॑न जुहोत्ये॒तद्वा अ॒ग्नेः प्रि॒य-न्धाम॒ यदाज्य॑-म्प्रि॒येणै॒वैन॒-न्धाम्ना॒ सम॑र्धय॒त्यथो॒ तेज॑सा ॥ 31 ॥
(यज॑मान-माह॒ वृष॑णौ-जा॒तायानु॑ ब्रू॒ह्या-प्य॒ -ष्टाद॑श च) (अ. 5)
इ॒षे त्वेति॑ ब॒र्॒हिरा द॑त्त इ॒च्छत॑ इव॒ ह्ये॑ष यो यज॑त उप॒वीर॒सीत्या॒होप॒ ह्ये॑नानाक॒रोत्युपो॑ दे॒वा-न्दैवी॒र्विशः॒ प्रागु॒रित्या॑ह॒ दैवी॒र्​ह्ये॑ता विशः॑ स॒तीर्दे॒वानु॑प॒यन्ति॒ वह्नी॑रु॒शिज॒ इत्या॑ह॒र्त्विजो॒ वै वह्न॑य उ॒शिज॒-स्तस्मा॑दे॒वमा॑ह॒ बृह॑स्पते धा॒रया॒ वसू॒नी- [वसू॒नीति॑, आ॒ह॒ ब्रह्म॒ वै] 32
-त्या॑ह॒ ब्रह्म॒ वै दे॒वाना॒-म्बृह॒स्पति॒ र्ब्रह्म॑णै॒वास्मै॑ प॒शूनव॑ रुन्धे ह॒व्या ते᳚ स्वदन्ता॒मित्या॑ह स्व॒दय॑त्ये॒वैना॒-न्देव॑ त्वष्ट॒र्वसु॑ र॒ण्वेत्या॑ह॒ त्वष्टा॒ वै प॑शू॒ना-म्मि॑थु॒नानाग्ं॑ रूप॒कृ-द्रू॒पमे॒व प॒शुषु॑ दधाति॒ रेव॑ती॒ रम॑द्ध्व॒मित्या॑ह प॒शवो॒ वै रे॒वतीः᳚ प॒शूने॒वास्मै॑ रमयति दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒व इति॑ [इति॑, र॒श॒नामा द॑त्ते॒] 33
रश॒नामा द॑त्ते॒ प्रसू᳚त्या अ॒श्विनो᳚र्बा॒हुभ्या॒-मित्या॑हा॒श्विनौ॒ हि दे॒वाना॑मद्ध्व॒र्यू आस्ता᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या॒मित्या॑ह॒ यत्या॑ ऋ॒तस्य॑ त्वा देवहविः॒ पाशे॒ना-ऽऽ र॑भ॒ इत्या॑ह स॒त्यं-वाँ ऋ॒तग्ं स॒त्येनै॒वैन॑मृ॒तेना ऽऽर॑भते ऽक्ष्ण॒या परि॑ हरति॒ वद्ध्य॒ग्ं॒ हि प्र॒त्यञ्च॑-म्प्रति मु॒ञ्चन्ति॒ व्यावृ॑त्त्यै॒ धर्​षा॒ मानु॑षा॒निति॒ नि यु॑नक्ति॒ धृत्या॑ अ॒द्भ्य- [अ॒द्भ्यः, त्वौष॑धीभ्यः॒] 34
-स्त्वौष॑धीभ्यः॒ प्रोक्षा॒मीत्या॑हा॒द्भ्यो ह्ये॑ष ओष॑धीभ्य-स्स॒भं​वँ॑ति॒ य-त्प॒शुर॒पा-म्पे॒रुर॒सीत्या॑है॒ष ह्य॑पा-म्पा॒ता यो मेधा॑या-ऽऽ र॒भ्यते᳚ स्वा॒त्त-ञ्चि॒-थ्सदे॑वग्ं ह॒व्यमापो॑ देवी॒-स्स्वद॑तैन॒मित्या॑ह स्व॒दय॑त्ये॒वैन॑-मु॒परि॑ष्टा॒-त्प्रोक्ष॑त्यु॒परि॑ष्टादे॒वैन॒-म्मेद्ध्य॑-ङ्करोति पा॒यय॑त्यन्तर॒त ए॒वैन॒-म्मेद्ध्य॑-ङ्करोत्य॒धस्ता॒दुपो᳚क्षति स॒र्वत॑ ए॒वैन॒-म्मेद्ध्य॑-ङ्करोति ॥ 35 ॥
(वसू॒नीति॑-प्रस॒व इत्य॒-द्भ्यो᳚-ऽन्तर॒त ए॒वैनं॒ - दश॑ च) (अ. 6)
अ॒ग्निना॒ वै होत्रा॑ दे॒वा असु॑रा-न॒भ्य॑भव-न्न॒ग्नये॑ समि॒द्ध्यमा॑ना॒यानु॑ ब्रू॒हीत्या॑ह॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै स॒प्तद॑श सामिधे॒नीरन्वा॑ह सप्तद॒शः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जाप॑ते॒राप्त्यै॑ स॒प्तद॒शान्वा॑ह॒ द्वाद॑श॒ मासाः॒ पञ्च॒र्तव॒-स्स सं॑​वँथ्स॒र-स्सं॑​वँथ्स॒र-म्प्र॒जा अनु॒ प्रजा॑यन्ते प्र॒जाना᳚-म्प्र॒जन॑नाय दे॒वा वै सा॑मिधे॒नीर॒नूच्य॑ य॒ज्ञ-न्नान्व॑पश्य॒न्-थ्स प्र॒जाप॑ति-स्तू॒ष्णी-मा॑घा॒र- [-मा॑घा॒रम्, आ ऽघा॑रय॒-त्ततो॒ वै] 36
-मा ऽघा॑रय॒-त्ततो॒ वै दे॒वा य॒ज्ञमन्व॑पश्य॒न्॒. य-त्तू॒ष्णी-मा॑घा॒र-मा॑घा॒रय॑ति य॒ज्ञस्यानु॑ख्यात्या॒ असु॑रेषु॒ वै य॒ज्ञ आ॑सी॒-त्त-न्दे॒वास्तू᳚ष्णीग्ं हो॒मेना॑वृञ्जत॒ य-त्तू॒ष्णी-मा॑घा॒र-मा॑घा॒रय॑ति॒ भ्रातृ॑व्यस्यै॒ व त-द्य॒ज्ञं-वृँ॑ङ्क्ते परि॒धी॑न्-थ्स-म्मा᳚र्​ष्टि पु॒नात्ये॒वैना॒-न्त्रिस्त्रि॒-स्स-म्मा᳚र्​ष्टि॒ त्र्या॑वृ॒द्धि य॒ज्ञो-ऽथो॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै॒ द्वाद॑श॒ स-म्प॑द्यन्ते॒ द्वाद॑श॒ [द्वाद॑श, मासा᳚-स्सं​वँथ्स॒र-] 37
मासा᳚-स्सं​वँथ्स॒र-स्सं॑​वँथ्स॒रमे॒व प्री॑णा॒त्यथो॑ सं​वँथ्स॒रमे॒वास्मा॒ उप॑ दधाति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ सम॑ष्ट्यै॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यदा॑घा॒रो᳚-ऽग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ यदा॑घा॒र-मा॑घा॒रय॑ति शीर्​ष॒त ए॒व य॒ज्ञस्य॒ यज॑मान॒-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ अव॑ रुन्धे॒ शिरो॒ वा ए॒त-द्य॒ज्ञस्य॒ यदा॑घा॒र आ॒त्मा प॒शुरा॑घा॒रमा॒घार्य॑ प॒शुग्ं सम॑नक्त्या॒त्मन्ने॒व य॒ज्ञस्य॒ [य॒ज्ञस्य॑, शिरः॒ प्रति॑ दधाति॒] 38
शिरः॒ प्रति॑ दधाति॒ स-न्ते᳚ प्रा॒णो वा॒युना॑ गच्छता॒मित्या॑ह वायुदेव॒त्यो॑ वै प्रा॒णो वा॒यावे॒वास्य॑ प्रा॒ण-ञ्जु॑होति॒ सं-यँज॑त्रै॒रङ्गा॑नि॒ सं-यँ॒ज्ञप॑तिरा॒शिषेत्या॑ह य॒ज्ञप॑तिमे॒वास्या॒-ऽऽशिष॑-ङ्गमयति वि॒श्वरू॑पो॒ वै त्वा॒ष्ट्र उ॒परि॑ष्टा-त्प॒शुम॒भ्य॑वमी॒-त्तस्मा॑-दु॒परि॑ष्टा-त्प॒शोर्नाव॑ द्यन्ति॒ यदु॒परि॑ष्टा-त्प॒शुग्ं स॑म॒नक्ति॒ मेद्ध्य॑मे॒वै- [मेद्ध्य॑मे॒व, ए॒न॒-ङ्क॒रो॒त्यृ॒त्विजो॑] 39
-न॑-ङ्करोत्यृ॒त्विजो॑ वृणीते॒ छन्दाग्॑स्ये॒व वृ॑णीते स॒प्त वृ॑णीते स॒प्त ग्रा॒म्याः प॒शवः॑ स॒प्ता-ऽऽर॒ण्या-स्स॒प्त छन्दाग्॑स्यु॒भय॒स्या व॑रुद्ध्या॒ एका॑दश प्रया॒जान्. य॑जति॒ दश॒ वै प॒शोः प्रा॒णा आ॒त्मैका॑द॒शो यावा॑ने॒व प॒शुस्त-म्प्र य॑जति व॒पामेकः॒ परि॑ शय आ॒त्मैवा-ऽऽत्मान॒-म्परि॑ शये॒ वज्रो॒ वै स्वधि॑ति॒र्वज्रो॑ यूपशक॒लो घृ॒त-ङ्खलु॒ वै दे॒वा वज्र॑-ङ्कृ॒त्वा सोम॑मघ्न-न्घृ॒तेना॒क्तौ प॒शु-न्त्रा॑येथा॒मित्या॑ह॒ वज्रे॑णै॒वैनं॒-वँशे॑ कृ॒त्वा-ऽऽल॑भते ॥ 40 ॥
(आ॒घा॒रं - प॑द्यन्ते॒ द्वाद॑शा॒ - ऽऽत्मन्ने॒व य॒ज्ञस्य॒ - मेध्य॑मे॒व - खलु॒ वा - अ॒ष्टाद॑श च) (अ. 7)
पर्य॑ग्नि करोति सर्व॒हुत॑मे॒वैन॑-ङ्करो॒त्य-स्क॑न्दा॒या-स्क॑न्न॒ग्ं॒ हि त-द्य-द्धु॒तस्य॒ स्कन्द॑ति॒ त्रिः पर्य॑ग्नि करोति॒ त्र्या॑वृ॒द्धि य॒ज्ञो-ऽथो॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै ब्रह्मवा॒दिनो॑ वदन्त्यन्वा॒रभ्यः॑ प॒शू(3)-र्नान्वा॒रभ्या(3) इति॑ मृ॒त्यवे॒ वा ए॒ष नी॑यते॒ य-त्प॒शुस्तं-यँद॑न्वा॒रभे॑त प्र॒मायु॑को॒ यज॑मान-स्स्या॒दथो॒ खल्वा॑हु-स्सुव॒र्गाय॒ वा ए॒ष लो॒काय॑ नीयते॒ य- [यत्, प॒शुरिति॒] 41
-त्प॒शुरिति॒ यन्नान्वा॒रभे॑त सुव॒र्गाल्लो॒का-द्यज॑मानो हीयेत वपा॒श्रप॑णीभ्या-म॒न्वार॑भते॒ तन्नेवा॒न्वार॑ब्ध॒-न्नेवान॑न्वारब्ध॒मुप॒ प्रेष्य॑ होतर्​ह॒व्या दे॒वेभ्य॒ इत्या॑हेषि॒तग्ं हि कर्म॑ क्रि॒यते॒ रेव॑तीर्य॒ज्ञप॑ति-म्प्रिय॒धा ऽऽवि॑श॒तेत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैतद॒ग्निना॑ पु॒रस्ता॑देति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै पृथि॒व्या-स्स॒पृञ्चः॑ पा॒हीति॑ ब॒र्॒हि- [ब॒र्॒हिः, उपा᳚-ऽस्य॒त्य-स्क॑न्दा॒या-] 42
-रुपा᳚-ऽस्य॒त्य-स्क॑न्दा॒या-स्क॑न्न॒ग्ं॒ हि त-द्य-द्ब॒र्॒हिषि॒ स्कन्द॒त्यथो॑ बर्​हि॒षद॑मे॒वैन॑-ङ्करोति॒ परां॒आ व॑र्तते-ऽद्ध्व॒र्युः प॒शो-स्स᳚ज्ञ॒म्प्यमा॑ना-त्प॒शुभ्य॑ ए॒व तन्नि ह्नु॑त आ॒त्मनो-ऽना᳚व्रस्काय॒ गच्छ॑ति॒ श्रिय॒-म्प्र प॒शूना᳚प्नोति॒ य ए॒वं-वेँद॑ प॒श्चाल्लो॑का॒ वा ए॒षा प्राच्यु॒दानी॑यते॒ य-त्पत्नी॒ नम॑स्त आता॒नेत्या॑हा-ऽऽदि॒त्यस्य॒ वै र॒श्मय॑ [र॒श्मयः॑, आ॒ता॒नास्तेभ्य॑] 43
आता॒नास्तेभ्य॑ ए॒व नम॑स्करोत्यन॒र्वा प्रेहीत्या॑ह॒ भ्रातृ॑व्यो॒ वा अर्वा॒ भ्रातृ॑व्यापनुत्त्यै घृ॒तस्य॑ कु॒ल्यामनु॑ स॒ह प्र॒जया॑ स॒ह रा॒यस्पोषे॒णे-त्या॑हा॒ ऽऽशिष॑मे॒वैतामा शा᳚स्त॒ आपो॑ देवी-श्शुद्धायुव॒ इत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैतत् ॥ 44 ॥
(लो॒काय॑ नीयते॒ य-द्- ब॒र॒ःई - र॒श्मयः॑ - स॒प्तत्रिग्ं॑शच्च) (अ. 8)
प॒शोर्वा आल॑ब्धस्य प्रा॒णाञ्छुगृ॑च्छति॒ वाक्त॒ आ प्या॑यता-म्प्रा॒णस्त॒ आ प्या॑यता॒मित्या॑ह प्रा॒णेभ्य॑ ए॒वास्य॒ शुचग्ं॑ शमयति॒ सा प्रा॒णेभ्यो-ऽधि॑ पृथि॒वीग्ं शु-क्प्र वि॑शति॒ शमहो᳚भ्या॒मिति॒ नि न॑यत्यहोरा॒त्राभ्या॑मे॒व पृ॑थि॒व्यै शुचग्ं॑ शमय॒त्योष॑धे॒ त्रा॑यस्वैन॒ग्ग्॒ स्वधि॑ते॒ मैनग्ं॑ हिग्ंसी॒रित्या॑ह॒ वज्रो॒ वै स्वधि॑ति॒- [स्वधि॑तिः, शान्त्यै॑ पार्​श्व॒त] 45
-श्शान्त्यै॑ पार्​श्व॒त आ च्छ्य॑ति मद्ध्य॒तो हि म॑नु॒ष्या॑ आ॒ च्छ्यन्ति॑ तिर॒श्चीन॒मा च्छ्य॑त्यनू॒चीन॒ग्ं॒ हि म॑नु॒ष्या॑ आ॒च्छ्यन्ति॒ व्यावृ॑त्त्यै॒ रक्ष॑सा-म्भा॒गो॑-ऽसीति॑ स्थविम॒तो ब॒र्॒हिर॒क्त्वा-ऽपा᳚स्यत्य॒स्नैव रक्षाग्ं॑सि नि॒रव॑दयत इ॒दम॒हग्ं रक्षो॑-ऽध॒म-न्तमो॑ नयामि॒ यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्म इत्या॑ह॒ द्वौ वाव पुरु॑षौ॒ य-ञ्चै॒व [ ] 46
द्वेष्टि॒ यश्चै॑न॒-न्द्वेष्टि॒ तावु॒भाव॑ध॒म-न्तमो॑ नयती॒षे त्वेति॑ व॒पामुत्खि॑दती॒च्छत॑ इव॒ ह्ये॑ष यो यज॑ते॒ यदु॑पतृ॒न्द्या-द्रु॒द्रो᳚-ऽस्य प॒शू-न्घातु॑क-स्स्या॒-द्यन्नोप॑तृ॒न्द्या-दय॑ता स्या-द॒न्ययो॑पतृ॒णत्त्य॒न्यया॒ न धृत्यै॑ घृ॒तेन॑ द्यावापृथिवी॒ प्रोर्ण्वा॑था॒मित्या॑ह॒ द्यावा॑पृथि॒वी ए॒व रसे॑नान॒क्त्यच्छि॑न्नो॒ [रसे॑नान॒क्त्यच्छि॑न्नः, रायः॑ सु॒वीर॒] 47
रायः॑ सु॒वीर॒ इत्या॑ह यथाय॒जुरे॒वैत-त्क्रू॒रमि॑व॒ वा ए॒त-त्क॑रोति॒ य-द्व॒पा-मु॑त्खि॒द-त्यु॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒-मन्वि॒हीत्या॑ह॒ शान्त्यै॒ प्र वा ए॒षो᳚-ऽस्माल्लो॒काच्च्य॑वते॒ यः प॒शु-म्मृ॒त्यवे॑ नी॒यमा॑नमन्वा॒रभ॑ते वपा॒श्रप॑णी॒ पुन॑र॒न्वार॑भते॒-ऽस्मिन्ने॒व लो॒के प्रति॑ तिष्ठत्य॒ग्निना॑ पु॒रस्ता॑देति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्या॒ अथो॑ दे॒वता॑ ए॒व ह॒व्येना- [ए॒व ह॒व्येन॑, अन्वे॑ति॒] 48
-न्वे॑ति॒ नान्त॒ममङ्गा॑र॒मति॑ हरे॒-द्यद॑न्त॒ममङ्गा॑रमति॒ हरे᳚-द्दे॒वता॒ अति॑ मन्येत॒ वायो॒ वीहि॑ स्तो॒काना॒मित्या॑ह॒ तस्मा॒-द्विभ॑क्ता-स्स्तो॒का अव॑ पद्य॒न्ते-ऽग्रं॒-वाँ ए॒त-त्प॑शू॒नां-यँ-द्व॒पा-ऽग्र॒मोष॑धीना-म्ब॒र्॒हिरग्रे॑णै॒वाग्र॒ग्ं॒ सम॑र्धय॒त्यथो॒ ओष॑धीष्वे॒व प॒शू-न्प्रति॑ष्ठापयति॒ स्वाहा॑कृतीभ्यः॒ प्रेष्येत्या॑ह [ ] 49
य॒ज्ञस्य॒ समि॑ष्ट्यै प्राणापा॒नौ वा ए॒तौ प॑शू॒नां-यँ-त्पृ॑षदा॒ज्यमा॒त्मा व॒पा पृ॑षदा॒ज्यम॑भि॒घार्य॑ व॒पाम॒भि घा॑रयत्या॒त्मन्ने॒व प॑शू॒ना-म्प्रा॑णापा॒नौ द॑धाति॒ स्वाहो॒र्ध्वन॑भस-म्मारु॒त-ङ्ग॑च्छत॒मित्या॑हो॒र्ध्वन॑भा ह स्म॒ वै मा॑रु॒तो दे॒वानां᳚-वँपा॒श्रप॑णी॒ प्र ह॑रति॒ तेनै॒वैने॒ प्र ह॑रति॒ विषू॑ची॒ प्र ह॑रति॒ तस्मा॒-द्विष्व॑ञ्चौ प्राणापा॒नौ ॥ 50 ॥
(स्वधि॑ति - श्चै॒वा - च्छि॑न्नो - ह॒व्येने॒ - ष्येत्या॑ह॒ - षट्च॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 9)
प॒शुमा॒लभ्य॑ पुरो॒डाश॒-न्निर्व॑पति॒ समे॑धमे॒वैन॒मा ल॑भते व॒पया᳚ प्र॒चर्य॑ पुरो॒डाशे॑न॒ प्र च॑र॒त्यूर्ग्वै पु॑रो॒डाश॒ ऊर्ज॑मे॒व प॑शू॒ना-म्म॑द्ध्य॒तो द॑धा॒त्यथो॑ प॒शोरे॒व छि॒द्रमपि॑ दधाति पृषदा॒ज्यस्यो॑प॒हत्य॒ त्रिः पृ॑च्छति शृ॒तग्ं ह॒वी(3)-श्श॑मित॒रिति॒ त्रिष॑त्या॒ हि दे॒वा यो-ऽशृ॑तग्ं शृ॒तमाह॒ स एन॑सा प्राणापा॒नौ वा ए॒तौ प॑शू॒नां- [ए॒तौ प॑शू॒नाम्, य-त्पृ॑षदा॒ज्य-म्प॒शोः] 51
-ँय-त्पृ॑षदा॒ज्य-म्प॒शोः खलु॒ वा आल॑ब्धस्य॒ हृद॑यमा॒त्मा-ऽभि समे॑ति॒ य-त्पृ॑षदा॒ज्येन॒ हृद॑य-मभिघा॒रय॑त्या॒त्मन्ने॒व प॑शू॒ना-म्प्रा॑णापा॒नौ द॑धाति प॒शुना॒ वै दे॒वा-स्सु॑व॒र्गं-लोँ॒कमा॑य॒-न्ते॑-ऽमन्यन्त मनु॒ष्या॑ नो॒-ऽन्वाभ॑विष्य॒न्तीति॒ तस्य॒ शिरः॑ छि॒त्त्वा मेध॒-म्प्राक्षा॑रय॒न्​थ्स प्र॒क्षो॑-ऽभव॒-त्त-त्प्र॒क्षस्य॑ प्रक्ष॒त्वं-यँ-त्प्ल॑क्षशा॒खो-त्त॑रब॒र्॒हि-र्भव॑ति॒ समे॑धस्यै॒व [ ] 52
प॒शोरव॑ द्यति प॒शुं-वैँ ह्रि॒यमा॑ण॒ग्ं॒ रक्षा॒ग्॒स्यनु॑ सचन्ते-ऽन्त॒रा यूप॑-ञ्चा-ऽऽहव॒नीय॑-ञ्च हरति॒ रक्ष॑सा॒मप॑हत्यै प॒शोर्वा आल॑ब्धस्य॒ मनो-ऽप॑ क्रामति म॒नोता॑यै ह॒विषो॑-ऽवदी॒यमा॑न॒स्यानु॑ ब्रू॒हीत्या॑ह॒ मन॑ ए॒वास्याव॑ रुन्ध॒ एका॑दशाव॒दाना॒न्यव॑ द्यति॒ दश॒ वै प॒शोः प्रा॒णा आ॒त्मैका॑द॒शो यावा॑ने॒व प॒शुस्तस्या-ऽव॑- [प॒शुस्तस्या-ऽव॑, द्य॒ति॒ हृद॑य॒स्या-] 53
-द्यति॒ हृद॑य॒स्या-ग्रे-ऽव॑ द्य॒त्यथ॑ जि॒ह्वाया॒ अथ॒ वक्ष॑सो॒ यद्वै हृद॑येनाभि॒गच्छ॑ति॒ तज्जि॒ह्वया॑ वदति॒ यज्जि॒ह्वया॒ वद॑ति॒ तदुर॒सो-ऽधि॒ निर्व॑दत्ये॒तद्वै प॒शोर्य॑थापू॒र्वं-यँस्यै॒वम॑व॒दाय॑ यथा॒काम॒-मुत्त॑रेषामव॒द्यति॑ यथा पू॒र्वमे॒वास्य॑ प॒शोरव॑त्त-म्भवति मद्ध्य॒तो गु॒दस्याव॑ द्यति मद्ध्य॒तो हि प्रा॒ण उ॑त्त॒मस्याव॑ द्य- [उ॑त्त॒मस्याव॑ द्यति, उ॒त्त॒मो हि प्रा॒णो] 54
-त्युत्त॒मो हि प्रा॒णो यदीत॑रं॒-यँदीत॑र-मु॒भय॑मे॒वाजा॑मि॒ जाय॑मानो॒ वै ब्रा᳚ह्म॒ण-स्त्रि॒भिर्-ऋ॑ण॒वा जा॑यते ब्रह्म॒चर्ये॒णर्​षि॑भ्यो य॒ज्ञेन॑ दे॒वेभ्यः॑ प्र॒जया॑ पि॒तृभ्य॑ ए॒ष वा अ॑नृ॒णो यः पु॒त्री यज्वा᳚ ब्रह्मचारिवा॒सी तद॑व॒दानै॑-रे॒वा-ऽव॑ दयते॒ तद॑व॒दाना॑ना-मवदान॒त्व-न्दे॑वासु॒रा-स्सं​यँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा अ॒ग्निम॑ब्रुव॒-न्त्वया॑ वी॒रेणासु॑रान॒भि भ॑वा॒मेति॒ [भ॑वा॒मेति॑, सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणै] 55
सो᳚-ऽब्रवी॒-द्वरं॑-वृँणै प॒शोरु॑द्धा॒रमुद्ध॑रा॒ इति॒ स ए॒तमु॑द्धा॒रमुद॑हरत॒ दोः पू᳚र्वा॒र्धस्य॑ गु॒द-म्म॑द्ध्य॒त-श्श्रोणि॑-ञ्जघना॒र्धस्य॒ ततो॑ दे॒वा अभ॑व॒-न्परा-ऽसु॑रा॒ य-त्त्र्य॒ङ्गाणाग्ं॑ समव॒द्यति॒ भ्रातृ॑व्याभिभूत्यै॒ भव॑त्या॒त्मना॒ परा᳚-ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यो भवत्यक्ष्ण॒या-ऽव॑ द्यति॒ तस्मा॑दक्ष्ण॒या प॒शवो-ऽङ्गा॑नि॒ प्र ह॑रन्ति॒ प्रति॑ष्ठित्यै ॥ 56 ॥
(ए॒तौ प॑शू॒नाग्ं - समे॑धस्यै॒व - तस्या-ऽवो᳚ - त्त॒मस्याव॑ द्य॒ती - ति॒ - पञ्च॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 10)
मेद॑सा॒ स्रुचौ॒ प्रोर्णो॑ति॒ मेदो॑रूपा॒ वै प॒शवो॑ रू॒पमे॒व प॒शुषु॑ दधाति यू॒षन्न॑व॒धाय॒ प्रोर्णो॑ति॒ रसो॒ वा ए॒ष प॑शू॒नां-यँद्यू रस॑मे॒व प॒शुषु॑ दधाति पा॒र्​श्वेन॑ वसाहो॒म-म्प्रयौ॑ति॒ मद्ध्यं॒-वाँ ए॒त-त्प॑शू॒नां-यँ-त्पा॒र्​श्वग्ं रस॑ ए॒ष प॑शू॒नां-यँद्वसा॒ य-त्पा॒र्​श्वेन॑ वसाहो॒म-म्प्र॒यौति॑ मद्ध्य॒त ए॒व प॑शू॒नाग्ं रस॑-न्दधाति॒ घ्नन्ति॒ [घ्नन्ति॑, वा ए॒त-त्प॒शु-] 57
वा ए॒त-त्प॒शुं-यँ-थ्स᳚ज्ञ॒म्पय॑न्त्यै॒न्द्रः खलु॒ वै दे॒वत॑या प्रा॒ण ऐ॒न्द्रो॑-ऽपा॒न ऐ॒न्द्रः प्रा॒णो अङ्गे॑अङ्गे॒ नि दे᳚द्ध्य॒दित्या॑ह प्राणापा॒नावे॒व प॒शुषु॑ दधाति॒ देव॑ त्वष्ट॒र्भूरि॑ ते॒ सग्ं स॑मे॒त्वित्या॑ह त्वा॒ष्ट्रा हि दे॒वत॑या प॒शवो॒ विषु॑रूपा॒ य-थ्सल॑क्ष्माणो॒ भव॒थेत्या॑ह॒ विषु॑रूपा॒ ह्ये॑ते सन्त॒-स्सल॑क्ष्माण ए॒तर्​हि॒ भव॑न्ति देव॒त्रा यन्त॒- [देव॒त्रा यन्त᳚म्, अव॑से॒] 58
-मव॑से॒ सखा॒यो-ऽनु॑ त्वा मा॒ता पि॒तरो॑ मद॒न्त्वित्या॒हा-नु॑मतमे॒वैन॑-म्मा॒त्रा पि॒त्रा सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-ङ्ग॑मयत्यर्ध॒र्चे व॑साहो॒म-ञ्जु॑होत्य॒सौ वा अ॑र्ध॒र्च इ॒यम॑र्ध॒र्च इ॒मे ए॒व रसे॑नानक्ति॒ दिशो॑ जुहोति॒ दिश॑ ए॒व रसे॑नान॒क्त्यथो॑ दि॒ग्भ्य ए॒वोर्ज॒ग्ं॒ रस॒मव॑ रुन्धे प्राणापा॒नौ वा ए॒तौ प॑शू॒नां-यँ-त्पृ॑षदा॒ज्यं-वाँ॑नस्प॒त्याः खलु॒ [खलु॑, वै दे॒वत॑या प॒शवो॒] 59
वै दे॒वत॑या प॒शवो॒ य-त्पृ॑षदा॒ज्यस्यो॑-प॒हत्या-ऽऽह॒ वन॒स्पत॒ये-ऽनु॑ ब्रूहि॒ वन॒स्पत॑ये॒ प्रेष्येति॑ प्राणापा॒नावे॒व प॒शुषु॑ दधात्य॒न्यस्या᳚न्यस्य समव॒त्तग्ं स॒मव॑द्यति॒ तस्मा॒न्नाना॑रूपाः प॒शवो॑ यू॒ष्णोप॑ सिञ्चति॒ रसो॒ वा ए॒ष प॑शू॒नां-यँद्यू रस॑मे॒व प॒शुषु॑ दधा॒तीडा॒मुप॑ ह्वयते प॒शवो॒ वा इडा॑ प॒शूने॒वोप॑ ह्वयते च॒तुरुप॑ ह्वयते॒ [च॒तुरुप॑ ह्वयते, चतु॑ष्पादो॒ हि] 60
चतु॑ष्पादो॒ हि प॒शवो॒ य-ङ्का॒मये॑ता प॒शु-स्स्या॒दित्य॑मे॒दस्क॒-न्तस्मा॒ आ द॑द्ध्या॒न्मेदो॑रूपा॒ वै प॒शवो॑ रू॒पेणै॒वैन॑-म्प॒शुभ्यो॒ निर्भ॑जत्यप॒शुरे॒व भ॑वति॒ य-ङ्का॒मये॑त पशु॒मान्-थ्स्या॒दिति॒ मेद॑स्व॒-त्तस्मा॒ आ द॑द्ध्या॒न्मेदो॑रूपा॒ वै प॒शवो॑ रू॒पेणै॒वास्मै॑ प॒शूनव॑ रुन्धे पशु॒माने॒व भ॑वति प्र॒जाप॑तिर्य॒ज्ञम॑सृजत॒ स आज्य॑- [स आज्य᳚म्, पु॒रस्ता॑दसृजत] 61
-म्पु॒रस्ता॑दसृजत प॒शु-म्म॑द्ध्य॒तः पृ॑षदा॒ज्य-म्प॒श्चा-त्तस्मा॒दाज्ये॑न प्रया॒जा इ॑ज्यन्ते प॒शुना॑ मद्ध्य॒तः पृ॑षदा॒ज्येना॑-नूया॒जा-स्तस्मा॑दे॒तन्मि॒श्रमि॑व पश्चा-थ्सृ॒ष्टग्ग्​ ह्येका॑दशानूया॒जान्. य॑जति॒ दश॒ वै प॒शोः प्रा॒णा आ॒त्मैका॑द॒शो यावा॑ने॒व प॒शुस्तमनु॑ यजति॒ घ्नन्ति॒ वा ए॒त-त्प॒शुं-यँ-थ्सं᳚(2)ज्ञ॒पय॑न्ति प्राणापा॒नौ खलु॒ वा ए॒तौ प॑शू॒नां-यँ-त्पृ॑षदा॒ज्यं-यँ-त्पृ॑षदा॒ज्येना॑ नूया॒जान्. यज॑ति प्राणापा॒नावे॒व प॒शुषु॑ दधाति ॥ 62 ॥
(घ्नन्ति॒ - यन्तं॒ - खलु॑ - च॒तुरुप॑ ह्वयत॒ - आज्यं॒ - ँय-त्पृ॑षदा॒ज्येन॒ - षट् च॑) (अ. 11)
(चात्वा॑लाथ् - सुव॒र्गाय॒ य-द्वै॑सर्ज॒नानि॑ - वैष्ण॒व्यर्चा - पृ॑थि॒व्यै - सा॒ध्या - इ॒षे त्वे - त्य॒ग्निना॒ - पर्य॑ग्नि - प॒शोः - प॒शुमा॒लभ्य॒ - मेद॑सा॒ स्रुचा॒ - वेका॑दश)
(चात्वा॑ला-द्- दे॒वानु॒पैति॑ - मुञ्चति - प्रह्रि॒यमा॑णाय॒ - पर्य॑ग्नि - प॒शुमा॒लभ्य॒ - चतु॑ष्पादो॒ - द्विष॑ष्टिः)
(चात्वा॑ला, त्प॒शुषु॑ दधाति)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां षष्ठकाण्डे तृतीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe tṛtīyaḥ praśnaḥ - somamantrabrāhmaṇanirūpaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
cātvā̭lā॒-ddhiṣṇi̭yā॒nupa̭ vapati॒ yoni॒rvai ya॒jñasya॒ cātvā̭laṃ-ya~॒jñasya̭ sayoni॒tvāya̭ de॒vā vai ya॒jña-mparā̭-'jayanta॒ tamāgnī᳚ddhrā॒-tpuna॒rapā̭jayanne॒tadvai ya॒jñasyā-pa̭rājitaṃ॒-ya~dāgnī᳚ddhraṃ॒-ya~dāgnī᳚ddhrā॒ddhiṣṇi̭yān. vi॒hara̭ti॒ yade॒va ya॒jñasyā-pa̭rājita॒-ntata̭ e॒vaina॒-mpuna̭stanute parā॒jityḙva॒ khalu॒ vā e॒te ya̭nti॒ ye ba̭hiṣpavamā॒nagṃ sarpa̭nti bahiṣpavamā॒ne stu॒ta [stu॒te, ā॒hāgnī̭da॒gnīn. vi] 1
ā॒hāgnī̭da॒gnīn. vi ha̭ra ba॒r॒hi-sstṛ̭ṇāhi puro॒ḍāśā॒gṃ॒ ala̭-ṅku॒rviti̭ ya॒jñame॒vāpa॒jitya॒ puna̭stanvā॒nā ya॒ntyaṅgā̭rai॒rdve sava̭ne॒ vi ha̭rati śa॒lākā̭bhi-stṛ॒tīyagṃ̭ saśukra॒tvāyātho॒ sa-mbha̭ratye॒vaina॒ddhiṣṇi̭yā॒ vā a॒muṣmi̭n ~lo॒ke soma̭marakṣa॒-ntebhyo-'dhi॒ soma॒mā-'ha̭ra॒-nta ma̭nva॒vāya॒nta-mparya̭viśa॒n॒. ya e॒vaṃ-ve~da̭ vi॒ndatḙ [ya e॒vaṃ-ve~da̭ vi॒ndate᳚, pa॒ri॒ve॒ṣṭāra॒-nte] 2
parive॒ṣṭāra॒-nte so̭mapī॒thena॒ vyā᳚rdhyanta॒ te de॒veṣṷ somapī॒thamai᳚cchanta॒ tā-nde॒vā a̭bruva॒-ndvedve॒ nāma̭nī kuruddhva॒matha॒ pra vā॒-''phsyatha॒ na vetya॒gnayo॒ vā atha॒ dhiṣṇi̭yā॒stasmā᳚-ddvi॒nāmā᳚ brāhma॒ṇo-'rdhṷka॒steṣāṃ॒-ye~ nedi̭ṣṭha-mpa॒ryavi̭śa॒-nte so̭mapī॒tha-mprā-'pnṷvannāhava॒nīya̭ āgnī॒ddhrīyo̭ ho॒trīyo̭ mārjā॒līya॒stasmā॒-tteṣṷ juhvatyati॒hāya॒ vaṣa̭-ṭkaroti॒ vi hyḙ [vi hi, e॒te so̭mapī॒thenā-''rdhya̭nta] 3
-te so̭mapī॒thenā-''rdhya̭nta de॒vā vai yāḥ prācī॒-rāhṷtī॒-rajṷhavu॒rye pu॒rastā॒dasṷrā॒ āsa॒-ntāg​ stābhiḥ॒ prāṇṷdanta॒ yāḥ pra॒tīcī॒rye pa॒ścādasṷrā॒ āsa॒-ntāg​stābhi॒-rapā̭nudanta॒ prācī̭ra॒nyā āhṷtayo hū॒yante᳚ pra॒tyaṅṅāsī̭no॒ dhiṣṇi̭yā॒n. vyāghā̭rayati pa॒ścāccai॒va purastā᳚cca॒ yaja̭māno॒ bhrātṛ̭vyā॒-npra ṇṷdate॒ tasmā॒-tparā̭cīḥ pra॒jāḥ pra vī̭yante pra॒tīcī᳚- [pra॒tīcīḥ᳚, jā॒ya॒nte॒ prā॒ṇā vā e॒te] 4
-rjāyante prā॒ṇā vā e॒te yaddhiṣṇi̭yā॒ yada̭ddhva॒ryuḥ pra॒tya-ndhiṣṇi̭yā-nati॒sarpe᳚-tprā॒ṇān-thsaṅka̭r​ṣe-tpra॒māyṷka-ssyā॒nnābhi॒rvā e॒ṣā ya॒jñasya॒ yaddhoto॒rdhvaḥ khalu॒ vai nābhyai᳚ prā॒ṇo-'vāṃ̭apā॒no yada̭dhva॒ryuḥ pra॒tyaṃ hotā̭ramati॒sarpḙdapā॒ne prā॒ṇa-nda̭dhyā-tpra॒māyṷka-ssyā॒nnāddhva॒ryurupa̭ gāye॒-dvāgvī᳚ryo॒ vā a̭ddhva॒ryu-ryada̭ddhva॒ryurṷpa॒-gāyḙdu-dgā॒tre [ ] 5
vāca॒gṃ॒ sa-mpra ya̭cche-dupa॒dāsṷkā-'sya॒ vā-khsyā᳚dbrahmavā॒dino̭ vadanti॒ nāsagg̭sthite॒ some᳚-'ddhva॒ryuḥ pra॒tyaṅ-khsado-'tī̭yā॒datha̭ ka॒thā dā᳚kṣi॒ṇāni॒ hotṷmeti॒ yāmo॒ hi sa teṣā॒-ṅkasmā॒ aha̭ de॒vā yāmaṃ॒-vā~-'yā̭maṃ॒-vā~-'nṷ jñāsya॒ntītyu-tta̭re॒ṇā-''gnī᳚ddhra-mpa॒rītya̭ juhoti dākṣi॒ṇāni॒ na prā॒ṇān​thsa-ṅka̭r​ṣati॒ nya̭nye dhiṣṇi̭yā u॒pyante॒ nānye yā-nni॒vapa̭ti॒ tena॒ tā-nprī̭ṇāti॒ yā-nnani॒vapa̭ti॒ yada̭nudi॒śati॒ tena॒ tān || 6 ||
(stu॒te - vi॒ndate॒ - hi - vī̭yante pra॒tīcī̭ - rudgrā॒tra - u॒pyante॒ - catṷrdaśa ca) (a. 1)
su॒va॒rgāya॒ vā e॒tāni̭ lo॒kāya̭ hūyante॒ ya-dvai̭sarja॒nāni॒ dvābhyā॒-ṅgār​ha̭patye juhoti dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityā॒ āgnī᳚ddhre juhotya॒ntari̭kṣa e॒vā-''kra̭mata āhava॒nīyḙ juhoti suva॒rgame॒vainaṃ̭-lo~॒ka-ṅga̭mayati de॒vān. vai sṷva॒rgaṃ-lo~॒kaṃ-ya~॒to rakṣāg̭sya jighāgṃsa॒nte somḙna॒ rājñā॒ rakṣāg̭-syapa॒hatyā॒ptu-mā॒tmāna̭-ṅkṛ॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-nrakṣa̭sā॒-manṷpalābhā॒yā ''tta॒-ssomo̭ bhava॒tyatha̭ [bhava॒tyatha̭, vai॒sa॒rja॒nāni̭ juhoti॒] 7
vaisarja॒nāni̭ juhoti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ tvagṃ so̭ma tanū॒kṛdbhya॒ ityā̭ha tanū॒kṛddhya̭ṣa dveṣo᳚bhyo॒-'nyakṛ̭tebhya॒ ityā̭hā॒nyakṛ̭tāni॒ hi rakṣāg̭syu॒ru ya॒ntā-'si॒ varṷ̄tha॒mityā̭ho॒ru ṇa̭skṛ॒dhīti॒ vāvaitadā̭ha juṣā॒ṇo a॒pturājya̭sya ve॒tvityā̭hā॒ptume॒va yaja̭māna-ṅkṛ॒tvā sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayati॒ rakṣa̭sā॒-manṷpalābhā॒yā-'' soma̭-ndadata॒ [soma̭-ndadate, ā grāvṇṇa॒ ā] 8
ā grāvṇṇa॒ ā vā̭ya॒vyā᳚nyā dro̭ṇakala॒śamu-tpatnī॒mā na̭ya॒ntyanvanāgṃ̭si॒ pra va̭rtayanti॒ yāva̭de॒vāsyāsti॒ tena̭ sa॒ha sṷva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti॒ naya̭vatya॒rcā-''gnī᳚ddhre juhoti suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhinī᳚tyai॒ grāvṇṇo̭ vāya॒vyā̭ni droṇakala॒śamāgnī᳚ddhra॒ upa̭ vāsayati॒ vi hyḙna॒-ntairgṛ॒hṇate॒ ya-thsa॒hopa̭vā॒sayḙ-dapuvā॒yeta̭ sau॒myarcā pra pā̭dayati॒ svayai॒- [pra pā̭dayati॒ svaya᳚, e॒vaina̭-nde॒vata̭yā॒] 9
-vaina̭-nde॒vata̭yā॒ pra pā̭daya॒tyadi̭tyā॒-ssado॒-'syadi̭tyā॒-ssada॒ ā sī॒detyā̭ha yathāya॒jure॒vaita-dyaja̭māno॒ vā e॒tasya̭ pu॒rā go॒ptā bha̭vatye॒ṣa vo̭ deva savita॒-ssoma॒ ityā̭ha savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-nde॒vatā᳚bhya॒-ssa-mpraya̭cchatye॒ta-ttvagṃ so̭ma de॒vo de॒vānupā̭gā॒ ityā̭ha de॒vo hyḙṣa sa- [de॒vo hyḙṣa sann, de॒vānu॒paitī॒dama॒ha-] 10
-nde॒vānu॒paitī॒dama॒ha-mma̭nu॒ṣyo̭ manu॒ṣyā̭nityā̭ha manu॒ṣyo᳚(1॒) hyḙṣa sa-nma̭nu॒ṣyā̭nu॒paiti॒ yade॒ta-dyaju॒rna brū॒yādapra̭jā apa॒śuryaja̭māna-ssyā-thsa॒ha pra॒jayā̭ saha rā॒yaspoṣe॒ṇetyā̭ha pra॒jayai॒va pa॒śubhiḥ̭ sa॒hemaṃ-lo~॒kamu॒pāva̭rtate॒ namo̭ de॒vebhya॒ ityā̭ha namaskā॒ro hi de॒vānāg̭ sva॒dhā pi॒tṛbhya॒ ityā̭ha svadhākā॒ro hi [svadhākā॒ro hi, pi॒tṛ॒ṇāmi॒dama॒ha-] 11
pi̭tṛ॒ṇāmi॒dama॒ha-nnirvarṷṇasya॒ pāśā॒dityā̭ha varuṇapā॒śāde॒va nirmṷcya॒te 'gne᳚ vratapata ā॒tmanaḥ॒ pūrvā̭ ta॒nūrā॒deyetyā̭huḥ॒ ko hi tadveda॒ ya-dvasī̭yā॒n-thsve vaśḙ bhū॒te puna̭rvā॒ dadā̭ti॒ na veti॒ grāvā̭ṇo॒ vai soma̭sya॒ rājño̭ malimluse॒nā ya e॒vaṃ-vi~॒dvā-ngrāvṇṇa॒ āgnī᳚ddhra upavā॒saya̭ti॒ naina̭-mmalimluse॒nā vi̭ndati || 12 ||
(atha̭-dadate॒ - svayā॒ - santh - sva̭dhākā॒ro hi - vi̭ndati) (a. 2)
vai॒ṣṇa॒vyarcā hu॒tvā yūpa॒macchai̭ti vaiṣṇa॒vo vai de॒vata̭yā॒ yūpa॒-ssvayai॒vaina̭-nde॒vata॒yā 'cchai॒tyatya॒nyānagā॒-nnānyā-nupā̭gā॒mityā॒hāti॒ hya̭nyāneti॒ nānyā-nu॒paitya॒rvāktvā॒ parai̭ravida-mpa॒ro-'va̭rai॒rityā̭hā॒rvāghyḙna॒-mparai᳚rvi॒ndati̭ pa॒ro-'va̭rai॒sta-ntvā̭ juṣe [juṣe, vai॒ṣṇa॒va-ndḙvaya॒jyāyā॒] 13
vaiṣṇa॒va-ndḙvaya॒jyāyā॒ ityā̭ha devaya॒jyāyai॒ hyḙna-ñju॒ṣatḙ de॒vastvā̭ savi॒tā maddhvā̭-'na॒ktvityā̭ha॒ teja̭sai॒vaina̭-mana॒ktyoṣa̭dhe॒ trāya̭svaina॒gg॒ svadhi̭te॒ mainagṃ̭ higṃsī॒rityā̭ha॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒-śśāntyai॒ svadhi̭tervṛ॒kṣasya॒ bibhya̭taḥ pratha॒mena॒ śaka̭lena sa॒ha tejaḥ॒ parā̭ patati॒ yaḥ pra̭tha॒ma-śśaka̭laḥ parā॒pate॒-ttamapyā ha̭re॒-thsatḙjasa- [ha̭re॒-thsatḙjasam, e॒vaina॒mā] 14
-me॒vaina॒mā ha̭ratī॒me vai lo॒kā yūpā᳚-tpraya॒to bi̭bhyati॒ diva॒magrḙṇa॒ mā lḙkhīra॒ntari̭kṣa॒-mmaddhyḙna॒ mā higṃ̭sī॒rityā̭hai॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyaḥ̭ śamayati॒ vana̭spate śa॒tava̭l​śo॒ vi ro॒hetyā॒vraśca̭ne juhoti॒ tasmā̭-dā॒vraśca̭nā-dvṛ॒kṣāṇā॒-mbhūyāgṃ̭sa॒ utti̭ṣṭhanti sa॒hasra̭val​śā॒ vi va॒yagṃ rṷhe॒metyā̭hā॒- ''śiṣa̭me॒vaitāmā śā॒ste 'na̭kṣasaṅga- [śā॒ste 'na̭kṣasaṅgam, vṛ॒śce॒-dyada̭kṣasa॒ṅgaṃ-] 15
-~vṛśce॒-dyada̭kṣasa॒ṅgaṃ-vṛ~॒śceda̭dhaī॒ṣaṃ-ya~ja̭mānasya pra॒māyṷkagg​ syā॒dya-ṅkā॒maye॒tāpra̭tiṣṭhita-ssyā॒dityā̭ro॒ha-ntasma̭ vṛścede॒ṣa vai vana॒spatī̭nā॒-mapra̭tiṣṭhi॒to-'pra̭tiṣṭhita e॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙtāpa॒śu-ssyā॒ditya̭pa॒rṇa-ntasmai॒ śuṣkā᳚graṃ-vṛ~ścede॒ṣa vai vana॒spatī̭nā-mapaśa॒vyo̭-'pa॒śure॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙta paśu॒mān-thsyā॒diti̭ bahupa॒rṇa-ntasmai̭ bahuśā॒khaṃ-vṛ~̭ścede॒ṣa vai [ ] 16
vana॒spatī̭nā-mpaśa॒vyaḥ̭ paśu॒māne॒va bha̭vati॒ prati̭ṣṭhitaṃ-vṛ~śce-tprati॒ṣṭhākā̭masyai॒ṣa vai vana॒spatī̭nā॒-mprati̭ṣṭhito॒ ya-ssa॒me bhūmyai॒ svādyonḙ rū॒ḍhaḥ pratye॒va ti̭ṣṭhati॒ yaḥ pra॒tyaṅṅupa̭nata॒staṃ-vṛ~̭śce॒-thsa hi medha̭ma॒bhyupa̭nataḥ॒ pañcā̭ratni॒-ntasmai̭ vṛśce॒dya-ṅkā॒maye॒topai̭na॒mutta̭ro ya॒jño na̭me॒diti॒ pañcā᳚kṣarā pa॒ṅktiḥ pāṅkto̭ ya॒jña upai̭na॒mutta̭ro ya॒jño [ya॒jñaḥ, na॒ma॒ti॒ ṣaḍa̭ratni] 17
na̭mati॒ ṣaḍa̭ratni-mprati॒ṣṭhākā̭masya॒ ṣaḍvā ṛ॒tava̭ ṛ॒tuṣve॒va prati̭ tiṣṭhati sa॒ptāra̭tni-mpa॒śukā̭masya sa॒ptapa̭dā॒ śakva̭rī pa॒śava॒-śśakva̭rī pa॒śūne॒vāva̭ rundhe॒ navā̭ratni॒-nteja̭skāmasya tri॒vṛtā॒ stomḙna॒ sammi̭ta॒-nteja̭stri॒vṛ-ttḙja॒svyḙva bha̭va॒-tyekā̭daśāratni-mindri॒yakā̭ma॒-syaikā̭daśākṣarā tri॒ṣṭugi̭ndri॒ya-ntri॒ṣṭugi̭ndriyā॒vyḙva bha̭vati॒ pañca̭daśāratni॒-mbhrātṛ̭vyavataḥ pañcada॒śo vajro॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śāratni-mpra॒jākā̭masya saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyā॒ eka̭vigṃśatyaratni-mprati॒ṣṭhākā̭ma-syaikavi॒gṃ॒śa-sstomā̭nā-mprati॒ṣṭhā prati̭ṣṭhityā a॒ṣṭāśri̭rbhava-tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī tejo̭ gāya॒trī gā̭ya॒trī ya̭jñamu॒kha-nteja̭sai॒va gā̭yatri॒yā ya̭jñamu॒khena॒ sammi̭taḥ || 18 ||
(ju॒ṣe॒ - satḙjasa॒ - mana̭kṣasaṅgaṃ - bahuśā॒khaṃ-vṛ~̭ścede॒ṣa vai - ya॒jña upai̭na॒mutta̭ro ya॒jña - āptyā॒ - ekā॒nnavigṃ̭śa॒tiśca̭) (a. 3)
pṛ॒thi॒vyai tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā di॒ve tvetyā̭hai॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyaḥ॒ prokṣa̭ti॒ parā᳚ñca॒-mprokṣa̭ti॒ parā̭ṅiva॒ hi sṷva॒rgo lo॒kaḥ krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-tkhana̭tya॒po-'va̭ nayati॒ śāntyai॒ yava̭matī॒rava̭ naya॒tyūrgvai yavo॒ yaja̭mānena॒ yūpa॒-ssammi̭to॒ yāvā̭ne॒va yaja̭māna॒-stāva̭tī-me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti [me॒vāsmi॒-nnūrja̭-ndadhāti, pi॒tṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭] 19
pitṛ॒ṇāgṃ sada̭nama॒sīti̭ ba॒r॒hirava̭ stṛṇāti pitṛdeva॒tyā᳚(1॒)gg॒ hyḙta-dyannikhā̭taṃ॒-ya~-dba॒r॒hirana̭vastīrya minu॒yā-tpi̭tṛdeva॒tyo̭ nikhā̭ta-ssyā-dba॒r॒hira̭va॒stīrya̭ minotya॒syāme॒vaina̭-mminoti yūpaśaka॒lamavā᳚syati॒ satḙjasame॒vaina̭-mminoti de॒vastvā̭ savi॒tā maddhvā̭-'na॒ktvityā̭ha॒ teja̭sai॒vaina̭manakti supippa॒lābhya॒-stvauṣa̭dhībhya॒ iti̭ ca॒ṣāla॒-mprati̭- [ca॒ṣāla॒-mprati̭, mu॒ñca॒ti॒ tasmā᳚cchīr​ṣa॒ta] 20
-muñcati॒ tasmā᳚cchīr​ṣa॒ta oṣa̭dhayaḥ॒ phala̭-ṅgṛhṇantya॒nakti॒ tejo॒ vā ājyaṃ॒-ya~ja̭mānenāgni॒ṣṭhā-'śri॒-ssammi̭tā॒ yada̭gni॒ṣṭhā-maśri̭ma॒nakti॒ yaja̭māname॒va teja̭sā 'naktyā॒nta-ma̭naktyā॒ntame॒va yaja̭māna॒-nteja̭sānakti sa॒rvataḥ॒ pari̭ mṛśa॒tyapa̭rivarga-me॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhā॒tyu-ddivagg̭ stabhā॒nā-'ntari̭kṣa-mpṛ॒ṇetyā̭hai॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai vaiṣṇa॒vyarcā [vaiṣṇa॒vyarcā, ka॒lpa॒ya॒ti॒ vai॒ṣṇa॒vo vai] 21
ka̭lpayati vaiṣṇa॒vo vai de॒vata̭yā॒ yūpa॒-ssvayai॒vaina̭-nde॒vata̭yā kalpayati॒ dvābhyā᳚-ṅkalpayati dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ teja̭saina-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ vya̭rdhayeya॒-mitya̭gni॒ṣṭhā-ntasyāśri̭-māhava॒nīyā̭di॒tthaṃ-ve~॒tthaṃ-vā~-'ti̭ nāvaye॒-tteja̭sai॒vaina̭-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ vya̭rdhayati॒ ya-ṅkā॒mayḙta॒ teja̭saina-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ sama̭rdhayeya॒mi- [sama̭rdhayeya॒miti̭, a॒gni॒ṣṭhā-] 22
-tya̭gni॒ṣṭhā-ntasyāśri̭māhava॒nīyḙna॒ sa-mmi̭nuyā॒-tteja̭sai॒vaina̭-nde॒vatā̭bhirindri॒yeṇa॒ sama̭rdhayati brahma॒vani̭-ntvā kṣatra॒vani॒mityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tpari̭ vyaya॒tyūrgvai ra̭śa॒nā yaja̭mānena॒ yūpa॒-ssammi̭to॒ yaja̭māname॒vorjā sama̭rdhayati nābhida॒ghne pari̭ vyayati nābhida॒ghna e॒vāsmā॒ ūrja̭-ndadhāti॒ tasmā᳚nnābhida॒ghna ū॒rjā bhṷñjate॒ ya-ṅkā॒mayḙto॒rjainaṃ॒- [ya-ṅkā॒mayḙto॒rjaina᳚m, vya̭rdhayeya॒-] 23
~vya̭rdhayeya॒-mityū॒rdhvāṃ-vā~॒ tasyāvā̭cīṃ॒-vā~-'vo̭hedū॒rjaivainaṃ॒-vya~̭rdhayati॒ yadi̭ kā॒mayḙta॒ var​ṣṷkaḥ pa॒rjanyaḥ̭ syā॒ditya-vā̭cī॒mavo̭he॒-dvṛṣṭi̭me॒va ni ya̭cchati॒ yadi̭ kā॒maye॒tāva̭r​ṣuka-ssyā॒dityū॒rdhvāmudṷ̄he॒-dvṛṣṭi̭me॒vo-dya̭cchati pitṛ॒ṇā-nnikhā̭ta-mmanu॒ṣyā̭ṇāmū॒rdhva-nnikhā̭tā॒dā ra̭śa॒nāyā॒ oṣa̭dhīnāgṃ raśa॒nā viśvḙṣā- [viśvḙṣām, de॒vānā̭-] 24
-nde॒vānā̭-mū॒rdhvagṃ ra̭śa॒nāyā॒ ā ca॒ṣālā॒dindra̭sya ca॒ṣālagṃ̭ sā॒ddhyānā॒mati̭rikta॒gṃ॒ sa vā e॒ṣa sa̭rvadeva॒tyo̭ yadyūpo॒ yadyūpa̭-mmi॒noti॒ sarvā̭ e॒va de॒vatāḥ᳚ prīṇāti ya॒jñena॒ vai de॒vā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-ntḙ-'manyanta manu॒ṣyā̭ no॒-'nvābha̭viṣya॒ntīti॒ te yūpḙna yopayi॒tvā sṷva॒rgaṃ ~lo॒kamā̭ya॒-ntamṛṣa̭yo॒ yūpḙnai॒vānu॒ prājā̭na॒-nta-dyūpa̭sya yūpa॒tvaṃ- [yūpa॒tvam, ya-dyūpa̭-] 25
~ya-dyūpa̭-mmi॒noti̭ suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ prajñā᳚tyai pu॒rastā᳚-nminoti pu॒rastā॒ddhi ya॒jñasya̭ prajñā॒yate pra̭jñāta॒gṃ॒ hi ta-dyadati̭panna ā॒huri॒da-ṅkā॒rya̭māsī॒diti̭ sā॒ddhyā vai de॒vā ya॒jñamatya̭manyanta॒ tān. ya॒jño nāspṛ̭śa॒-ttān. ya-dya॒jñasyāti̭rikta॒māsī॒-ttada̭spṛśa॒dati̭riktaṃ॒-vā~ e॒ta-dya॒jñasya॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara॒tyati̭riktame॒ta- [pra॒hara॒tyati̭riktame॒tat, yūpa̭sya॒] 26
-dyūpa̭sya॒ yadū॒rdhva-ñca॒ṣālā॒-tteṣā॒-nta-dbhā̭ga॒dheya॒-ntāne॒va tena̭ prīṇāti de॒vā vai sagg​sthi̭te॒ some॒ pra sruco-'ha̭ra॒-npra yūpa॒-ntḙ-'manyanta yajñaveśa॒saṃ-vā~ i॒da-ṅkṷrma॒ iti॒ te pra̭sta॒ragg​ sru॒cā-nni॒ṣkraya̭ṇa-mapaśya॒n-thsvaruṃ॒-yū~pa̭sya॒ sagg​sthi̭te॒ some॒ pra pra̭sta॒ragṃ hara̭ti ju॒hoti॒ svaru॒maya̭jñaveśasāya || 27 ||
(da॒dhā॒ti॒ - pratyṛ॒ - cā - sama̭rdhayeya॒mityū॒ - rjainaṃ॒ - ~viśvḙṣāṃ - ~yūpa॒tva - mati̭riktame॒ta-d- dvica̭tvārigṃśacca) (a. 4)
sā॒ddhyā vai de॒vā a॒smi~llo॒ka ā̭sa॒-nnānya-tki̭-ñca॒na mi॒ṣa-tte᳚-'gnime॒vāgnaye॒ medhā॒yā 'la̭bhanta॒ na hya̭nyadā̭la॒bhyaṃ̭-mavi̭nda॒-ntato॒ vā i॒māḥ pra॒jāḥ prājā̭yanta॒ yada॒gnāva॒gni-mma̭thi॒tvā pra॒hara̭ti pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nāya ru॒dro vā e॒ṣa yada॒gniryaja̭mānaḥ pa॒śurya-tpa॒śumā॒labhyā॒gni-mmanthe᳚-dru॒drāya॒ yaja̭māna॒- [yaja̭mānam, api̭ daddhyā-] 28
-mapi̭ daddhyā-tpra॒māyṷka-ssyā॒datho॒ khalvā̭hura॒gni-ssarvā̭ de॒vatā̭ ha॒vire॒tadya-tpa॒śuriti॒ ya-tpa॒śumā॒labhyā॒gni-mmantha̭ti ha॒vyāyai॒vā-''sa̭nnāya॒ sarvā̭ de॒vatā̭ janaya-tyupā॒kṛtyai॒va manthya॒-stannevā-''la̭bdha॒-nnevānā̭labdha-ma॒gne-rja॒nitra̭-ma॒sītyā̭hā॒gner​hyḙta-jja॒nitraṃ॒-vṛ~ṣa̭ṇau stha॒ ityā̭ha॒ vṛṣa̭ṇau॒ [vṛṣa̭ṇau, hyḙtā-] 29
hyḙtā-vu॒rvaśya̭syā॒yu-ra॒sītyā̭ha mithuna॒tvāya̭ ghṛ॒tenā॒kte vṛṣa̭ṇa-ndadhāthā॒mityā̭ha॒ vṛṣa̭ṇa॒gg॒ hyḙte dadhā̭te॒ ye a॒gni-ṅgā̭ya॒tra-ñchando-'nu॒ pra jā̭ya॒svetyā̭ha॒ chando̭bhire॒vaina॒-mpra ja̭nayatya॒gnayḙ ma॒thyamā̭nā॒yānṷ brū॒hītyā̭ha sāvi॒trīmṛca॒manvā̭ha savi॒tṛpra̭sūta e॒vaina̭-mmanthati jā॒tāyānṷ brūhi [brūhi, pra॒hri॒yamā̭ṇā॒yā-'nṷ] 30
prahri॒yamā̭ṇā॒yā-'nṷ brū॒hītyā̭ha॒ kāṇḍḙkāṇḍa e॒vaina̭-ṅkri॒yamā̭ṇe॒ sama̭rdhayati gāya॒trī-ssarvā॒ anvā̭ha gāya॒tracha̭ndā॒ vā a॒gni-ssvenai॒vaina॒-ñchanda̭sā॒ sama̭rdhayatya॒gniḥ pu॒rā bhava̭tya॒gni-mma̭thi॒tvā pra ha̭rati॒ tau sa॒bhaṃ​va~̭ntau॒ yaja̭mānama॒bhi sa-mbha̭vato॒ bhava̭ta-nna॒-ssama̭nasā॒vityā̭ha॒ śāntyai᳚ pra॒hṛtya̭ juhoti jā॒tāyai॒vāsmā॒ anna॒mapi̭ dadhā॒tyājyḙna juhotye॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma॒ yadājya̭-mpri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhaya॒tyatho॒ teja̭sā || 31 ||
(yaja̭māna-māha॒ vṛṣa̭ṇau-jā॒tāyānṷ brū॒hyā-pya॒ -ṣṭāda̭śa ca) (a. 5)
i॒ṣe tveti̭ ba॒r॒hirā da̭tta i॒cchata̭ iva॒ hyḙṣa yo yaja̭ta upa॒vīra॒sītyā॒hopa॒ hyḙnānāka॒rotyupo̭ de॒vā-ndaivī॒rviśaḥ॒ prāgu॒rityā̭ha॒ daivī॒r​hyḙtā viśaḥ̭ sa॒tīrde॒vānṷpa॒yanti॒ vahnī̭ru॒śija॒ ityā̭ha॒rtvijo॒ vai vahna̭ya u॒śija॒-stasmā̭de॒vamā̭ha॒ bṛha̭spate dhā॒rayā॒ vasū॒nī- [vasū॒nīti̭, ā॒ha॒ brahma॒ vai] 32
-tyā̭ha॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒ rbrahma̭ṇai॒vāsmai̭ pa॒śūnava̭ rundhe ha॒vyā te᳚ svadantā॒mityā̭ha sva॒daya̭tye॒vainā॒-ndeva̭ tvaṣṭa॒rvasṷ ra॒ṇvetyā̭ha॒ tvaṣṭā॒ vai pa̭śū॒nā-mmi̭thu॒nānāgṃ̭ rūpa॒kṛ-drū॒pame॒va pa॒śuṣṷ dadhāti॒ reva̭tī॒ rama̭ddhva॒mityā̭ha pa॒śavo॒ vai re॒vatīḥ᳚ pa॒śūne॒vāsmai̭ ramayati de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va iti̭ [iti̭, ra॒śa॒nāmā da̭tte॒] 33
raśa॒nāmā da̭tte॒ prasū᳚tyā a॒śvino᳚rbā॒hubhyā॒-mityā̭hā॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyā̭ ṛ॒tasya̭ tvā devahaviḥ॒ pāśe॒nā-'' ra̭bha॒ ityā̭ha sa॒tyaṃ-vā~ ṛ॒tagṃ sa॒tyenai॒vaina̭mṛ॒tenā ''ra̭bhate 'kṣṇa॒yā pari̭ harati॒ vaddhya॒gṃ॒ hi pra॒tyañca̭-mprati mu॒ñcanti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ dhar​ṣā॒ mānṷṣā॒niti॒ ni yṷnakti॒ dhṛtyā̭ a॒dbhya- [a॒dbhyaḥ, tvauṣa̭dhībhyaḥ॒] 34
-stvauṣa̭dhībhyaḥ॒ prokṣā॒mītyā̭hā॒dbhyo hyḙṣa oṣa̭dhībhya-ssa॒bhaṃ​va~̭ti॒ ya-tpa॒śura॒pā-mpe॒rura॒sītyā̭hai॒ṣa hya̭pā-mpā॒tā yo medhā̭yā-'' ra॒bhyate᳚ svā॒tta-ñci॒-thsadḙvagṃ ha॒vyamāpo̭ devī॒-ssvada̭taina॒mityā̭ha sva॒daya̭tye॒vaina̭-mu॒pari̭ṣṭā॒-tprokṣa̭tyu॒pari̭ṣṭāde॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkaroti pā॒yaya̭tyantara॒ta e॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkarotya॒dhastā॒dupo᳚kṣati sa॒rvata̭ e॒vaina॒-mmeddhya̭-ṅkaroti || 35 ||
(vasū॒nīti̭-prasa॒va itya॒-dbhyo᳚-'ntara॒ta e॒vainaṃ॒ - daśa̭ ca) (a. 6)
a॒gninā॒ vai hotrā̭ de॒vā asṷrā-na॒bhya̭bhava-nna॒gnayḙ sami॒ddhyamā̭nā॒yānṷ brū॒hītyā̭ha॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai sa॒ptada̭śa sāmidhe॒nīranvā̭ha saptada॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jāpa̭te॒rāptyai̭ sa॒ptada॒śānvā̭ha॒ dvāda̭śa॒ māsāḥ॒ pañca॒rtava॒-ssa saṃ̭​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-mpra॒jā anu॒ prajā̭yante pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nāya de॒vā vai sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ ya॒jña-nnānva̭paśya॒n-thsa pra॒jāpa̭ti-stū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra- [-mā̭ghā॒ram, ā 'ghā̭raya॒-ttato॒ vai] 36
-mā 'ghā̭raya॒-ttato॒ vai de॒vā ya॒jñamanva̭paśya॒n॒. ya-ttū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti ya॒jñasyānṷkhyātyā॒ asṷreṣu॒ vai ya॒jña ā̭sī॒-tta-nde॒vāstū᳚ṣṇīgṃ ho॒menā̭vṛñjata॒ ya-ttū॒ṣṇī-mā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti॒ bhrātṛ̭vyasyai॒ va ta-dya॒jñaṃ-vṛ~̭ṅkte pari॒dhī̭n-thsa-mmā᳚r​ṣṭi pu॒nātye॒vainā॒-ntristri॒-ssa-mmā᳚r​ṣṭi॒ tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jño-'tho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai॒ dvāda̭śa॒ sa-mpa̭dyante॒ dvāda̭śa॒ [dvāda̭śa, māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-] 37
māsā᳚-ssaṃ​va~thsa॒ra-ssaṃ̭​va~thsa॒rame॒va prī̭ṇā॒tyatho̭ saṃ​va~thsa॒rame॒vāsmā॒ upa̭ dadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ghā॒ro᳚-'gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ yadā̭ghā॒ra-mā̭ghā॒raya̭ti śīr​ṣa॒ta e॒va ya॒jñasya॒ yaja̭māna॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ ava̭ rundhe॒ śiro॒ vā e॒ta-dya॒jñasya॒ yadā̭ghā॒ra ā॒tmā pa॒śurā̭ghā॒ramā॒ghārya̭ pa॒śugṃ sama̭naktyā॒tmanne॒va ya॒jñasya॒ [ya॒jñasya̭, śiraḥ॒ prati̭ dadhāti॒] 38
śiraḥ॒ prati̭ dadhāti॒ sa-nte᳚ prā॒ṇo vā॒yunā̭ gacchatā॒mityā̭ha vāyudeva॒tyo̭ vai prā॒ṇo vā॒yāve॒vāsya̭ prā॒ṇa-ñjṷhoti॒ saṃ-ya~ja̭trai॒raṅgā̭ni॒ saṃ-ya~॒jñapa̭tirā॒śiṣetyā̭ha ya॒jñapa̭time॒vāsyā॒-''śiṣa̭-ṅgamayati vi॒śvarṷ̄po॒ vai tvā॒ṣṭra u॒pari̭ṣṭā-tpa॒śuma॒bhya̭vamī॒-ttasmā̭-du॒pari̭ṣṭā-tpa॒śornāva̭ dyanti॒ yadu॒pari̭ṣṭā-tpa॒śugṃ sa̭ma॒nakti॒ meddhya̭me॒vai- [meddhya̭me॒va, e॒na॒-ṅka॒ro॒tyṛ॒tvijo̭] 39
-na̭-ṅkarotyṛ॒tvijo̭ vṛṇīte॒ chandāg̭sye॒va vṛ̭ṇīte sa॒pta vṛ̭ṇīte sa॒pta grā॒myāḥ pa॒śavaḥ̭ sa॒ptā-''ra॒ṇyā-ssa॒pta chandāg̭syu॒bhaya॒syā va̭ruddhyā॒ ekā̭daśa prayā॒jān. ya̭jati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śusta-mpra ya̭jati va॒pāmekaḥ॒ pari̭ śaya ā॒tmaivā-''tmāna॒-mpari̭ śaye॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒rvajro̭ yūpaśaka॒lo ghṛ॒ta-ṅkhalu॒ vai de॒vā vajra̭-ṅkṛ॒tvā soma̭maghna-nghṛ॒tenā॒ktau pa॒śu-ntrā̭yethā॒mityā̭ha॒ vajrḙṇai॒vainaṃ॒-va~śḙ kṛ॒tvā-''la̭bhate || 40 ||
(ā॒ghā॒raṃ - pa̭dyante॒ dvāda̭śā॒ - ''tmanne॒va ya॒jñasya॒ - medhya̭me॒va - khalu॒ vā - a॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 7)
parya̭gni karoti sarva॒huta̭me॒vaina̭-ṅkaro॒tya-ska̭ndā॒yā-ska̭nna॒gṃ॒ hi ta-dya-ddhu॒tasya॒ skanda̭ti॒ triḥ parya̭gni karoti॒ tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jño-'tho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai brahmavā॒dino̭ vadantyanvā॒rabhyaḥ̭ pa॒śū(3)-rnānvā॒rabhyā(3) iti̭ mṛ॒tyave॒ vā e॒ṣa nī̭yate॒ ya-tpa॒śustaṃ-ya~da̭nvā॒rabhḙta pra॒māyṷko॒ yaja̭māna-ssyā॒datho॒ khalvā̭hu-ssuva॒rgāya॒ vā e॒ṣa lo॒kāya̭ nīyate॒ ya- [yat, pa॒śuriti॒] 41
-tpa॒śuriti॒ yannānvā॒rabhḙta suva॒rgāllo॒kā-dyaja̭māno hīyeta vapā॒śrapa̭ṇībhyā-ma॒nvāra̭bhate॒ tannevā॒nvāra̭bdha॒-nnevāna̭nvārabdha॒mupa॒ preṣya̭ hotar​ha॒vyā de॒vebhya॒ ityā̭heṣi॒tagṃ hi karma̭ kri॒yate॒ reva̭tīrya॒jñapa̭ti-mpriya॒dhā ''vi̭śa॒tetyā̭ha yathāya॒jure॒vaitada॒gninā̭ pu॒rastā̭deti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai pṛthi॒vyā-ssa॒pṛñcaḥ̭ pā॒hīti̭ ba॒r॒hi- [ba॒r॒hiḥ, upā᳚-'sya॒tya-ska̭ndā॒yā-] 42
-rupā᳚-'sya॒tya-ska̭ndā॒yā-ska̭nna॒gṃ॒ hi ta-dya-dba॒r॒hiṣi॒ skanda॒tyatho̭ bar​hi॒ṣada̭me॒vaina̭-ṅkaroti॒ parāṃ॒ā va̭rtate-'ddhva॒ryuḥ pa॒śo-ssa᳚jña॒mpyamā̭nā-tpa॒śubhya̭ e॒va tanni hnṷta ā॒tmano-'nā᳚vraskāya॒ gaccha̭ti॒ śriya॒-mpra pa॒śūnā᳚pnoti॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ pa॒ścāllo̭kā॒ vā e॒ṣā prācyu॒dānī̭yate॒ ya-tpatnī॒ nama̭sta ātā॒netyā̭hā-''di॒tyasya॒ vai ra॒śmaya̭ [ra॒śmayaḥ̭, ā॒tā॒nāstebhya̭] 43
ātā॒nāstebhya̭ e॒va nama̭skarotyana॒rvā prehītyā̭ha॒ bhrātṛ̭vyo॒ vā arvā॒ bhrātṛ̭vyāpanuttyai ghṛ॒tasya̭ ku॒lyāmanṷ sa॒ha pra॒jayā̭ sa॒ha rā॒yaspoṣe॒ṇe-tyā̭hā॒ ''śiṣa̭me॒vaitāmā śā᳚sta॒ āpo̭ devī-śśuddhāyuva॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaitat || 44 ||
(lo॒kāya̭ nīyate॒ ya-d- ba॒ra॒ḥī - ra॒śmayaḥ̭ - sa॒ptatrigṃ̭śacca) (a. 8)
pa॒śorvā āla̭bdhasya prā॒ṇāñchugṛ̭cchati॒ vākta॒ ā pyā̭yatā-mprā॒ṇasta॒ ā pyā̭yatā॒mityā̭ha prā॒ṇebhya̭ e॒vāsya॒ śucagṃ̭ śamayati॒ sā prā॒ṇebhyo-'dhi̭ pṛthi॒vīgṃ śu-kpra vi̭śati॒ śamaho᳚bhyā॒miti॒ ni na̭yatyahorā॒trābhyā̭me॒va pṛ̭thi॒vyai śucagṃ̭ śamaya॒tyoṣa̭dhe॒ trā̭yasvaina॒gg॒ svadhi̭te॒ mainagṃ̭ higṃsī॒rityā̭ha॒ vajro॒ vai svadhi̭ti॒- [svadhi̭tiḥ, śāntyai̭ pār​śva॒ta] 45
-śśāntyai̭ pār​śva॒ta ā cchya̭ti maddhya॒to hi ma̭nu॒ṣyā̭ ā॒ cchyanti̭ tira॒ścīna॒mā cchya̭tyanū॒cīna॒gṃ॒ hi ma̭nu॒ṣyā̭ ā॒cchyanti॒ vyāvṛ̭ttyai॒ rakṣa̭sā-mbhā॒go̭-'sīti̭ sthavima॒to ba॒r॒hira॒ktvā-'pā᳚syatya॒snaiva rakṣāgṃ̭si ni॒rava̭dayata i॒dama॒hagṃ rakṣo̭-'dha॒ma-ntamo̭ nayāmi॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣma ityā̭ha॒ dvau vāva purṷṣau॒ ya-ñcai॒va [ ] 46
dveṣṭi॒ yaścai̭na॒-ndveṣṭi॒ tāvu॒bhāva̭dha॒ma-ntamo̭ nayatī॒ṣe tveti̭ va॒pāmutkhi̭datī॒cchata̭ iva॒ hyḙṣa yo yaja̭te॒ yadṷpatṛ॒ndyā-dru॒dro᳚-'sya pa॒śū-nghātṷka-ssyā॒-dyannopa̭tṛ॒ndyā-daya̭tā syā-da॒nyayo̭patṛ॒ṇattya॒nyayā॒ na dhṛtyai̭ ghṛ॒tena̭ dyāvāpṛthivī॒ prorṇvā̭thā॒mityā̭ha॒ dyāvā̭pṛthi॒vī e॒va rasḙnāna॒ktyacchi̭nno॒ [rasḙnāna॒ktyacchi̭nnaḥ, rāyaḥ̭ su॒vīra॒] 47
rāyaḥ̭ su॒vīra॒ ityā̭ha yathāya॒jure॒vaita-tkrū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti॒ ya-dva॒pā-mṷtkhi॒da-tyu॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi॒hītyā̭ha॒ śāntyai॒ pra vā e॒ṣo᳚-'smāllo॒kāccya̭vate॒ yaḥ pa॒śu-mmṛ॒tyavḙ nī॒yamā̭namanvā॒rabha̭te vapā॒śrapa̭ṇī॒ puna̭ra॒nvāra̭bhate॒-'sminne॒va lo॒ke prati̭ tiṣṭhatya॒gninā̭ pu॒rastā̭deti॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyā॒ atho̭ de॒vatā̭ e॒va ha॒vyenā- [e॒va ha॒vyena̭, anvḙti॒] 48
-nvḙti॒ nānta॒mamaṅgā̭ra॒mati̭ hare॒-dyada̭nta॒mamaṅgā̭ramati॒ hare᳚-dde॒vatā॒ ati̭ manyeta॒ vāyo॒ vīhi̭ sto॒kānā॒mityā̭ha॒ tasmā॒-dvibha̭ktā-ssto॒kā ava̭ padya॒nte-'graṃ॒-vā~ e॒ta-tpa̭śū॒nāṃ-ya~-dva॒pā-'gra॒moṣa̭dhīnā-mba॒r॒hiragrḙṇai॒vāgra॒gṃ॒ sama̭rdhaya॒tyatho॒ oṣa̭dhīṣve॒va pa॒śū-nprati̭ṣṭhāpayati॒ svāhā̭kṛtībhyaḥ॒ preṣyetyā̭ha [ ] 49
ya॒jñasya॒ sami̭ṣṭyai prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyamā॒tmā va॒pā pṛ̭ṣadā॒jyama̭bhi॒ghārya̭ va॒pāma॒bhi ghā̭rayatyā॒tmanne॒va pa̭śū॒nā-mprā̭ṇāpā॒nau da̭dhāti॒ svāho॒rdhvana̭bhasa-mmāru॒ta-ṅga̭cchata॒mityā̭ho॒rdhvana̭bhā ha sma॒ vai mā̭ru॒to de॒vānāṃ᳚-va~pā॒śrapa̭ṇī॒ pra ha̭rati॒ tenai॒vaine॒ pra ha̭rati॒ viṣṷ̄cī॒ pra ha̭rati॒ tasmā॒-dviṣva̭ñcau prāṇāpā॒nau || 50 ||
(svadhi̭ti - ścai॒vā - cchi̭nno - ha॒vyene॒ - ṣyetyā̭ha॒ - ṣaṭca̭tvārigṃśacca) (a. 9)
pa॒śumā॒labhya̭ puro॒ḍāśa॒-nnirva̭pati॒ samḙdhame॒vaina॒mā la̭bhate va॒payā᳚ pra॒carya̭ puro॒ḍāśḙna॒ pra ca̭ra॒tyūrgvai pṷro॒ḍāśa॒ ūrja̭me॒va pa̭śū॒nā-mma̭ddhya॒to da̭dhā॒tyatho̭ pa॒śore॒va chi॒dramapi̭ dadhāti pṛṣadā॒jyasyo̭pa॒hatya॒ triḥ pṛ̭cchati śṛ॒tagṃ ha॒vī(3)-śśa̭mita॒riti॒ triṣa̭tyā॒ hi de॒vā yo-'śṛ̭tagṃ śṛ॒tamāha॒ sa ena̭sā prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ- [e॒tau pa̭śū॒nām, ya-tpṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒śoḥ] 51
-~ya-tpṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒śoḥ khalu॒ vā āla̭bdhasya॒ hṛda̭yamā॒tmā-'bhi samḙti॒ ya-tpṛ̭ṣadā॒jyena॒ hṛda̭ya-mabhighā॒raya̭tyā॒tmanne॒va pa̭śū॒nā-mprā̭ṇāpā॒nau da̭dhāti pa॒śunā॒ vai de॒vā-ssṷva॒rgaṃ-lo~॒kamā̭ya॒-ntḙ-'manyanta manu॒ṣyā̭ no॒-'nvābha̭viṣya॒ntīti॒ tasya॒ śiraḥ̭ chi॒ttvā medha॒-mprākṣā̭raya॒n​thsa pra॒kṣo̭-'bhava॒-tta-tpra॒kṣasya̭ prakṣa॒tvaṃ-ya~-tpla̭kṣaśā॒kho-tta̭raba॒r॒hi-rbhava̭ti॒ samḙdhasyai॒va [ ] 52
pa॒śorava̭ dyati pa॒śuṃ-vai~ hri॒yamā̭ṇa॒gṃ॒ rakṣā॒g॒syanṷ sacante-'nta॒rā yūpa̭-ñcā-''hava॒nīya̭-ñca harati॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai pa॒śorvā āla̭bdhasya॒ mano-'pa̭ krāmati ma॒notā̭yai ha॒viṣo̭-'vadī॒yamā̭na॒syānṷ brū॒hītyā̭ha॒ mana̭ e॒vāsyāva̭ rundha॒ ekā̭daśāva॒dānā॒nyava̭ dyati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śustasyā-'va̭- [pa॒śustasyā-'va̭, dya॒ti॒ hṛda̭ya॒syā-] 53
-dyati॒ hṛda̭ya॒syā-gre-'va̭ dya॒tyatha̭ ji॒hvāyā॒ atha॒ vakṣa̭so॒ yadvai hṛda̭yenābhi॒gaccha̭ti॒ tajji॒hvayā̭ vadati॒ yajji॒hvayā॒ vada̭ti॒ tadura॒so-'dhi॒ nirva̭datye॒tadvai pa॒śorya̭thāpū॒rvaṃ-ya~syai॒vama̭va॒dāya̭ yathā॒kāma॒-mutta̭reṣāmava॒dyati̭ yathā pū॒rvame॒vāsya̭ pa॒śorava̭tta-mbhavati maddhya॒to gu॒dasyāva̭ dyati maddhya॒to hi prā॒ṇa ṷtta॒masyāva̭ dya- [ṷtta॒masyāva̭ dyati, u॒tta॒mo hi prā॒ṇo] 54
-tyutta॒mo hi prā॒ṇo yadīta̭raṃ॒-ya~dīta̭ra-mu॒bhaya̭me॒vājā̭mi॒ jāya̭māno॒ vai brā᳚hma॒ṇa-stri॒bhir-ṛ̭ṇa॒vā jā̭yate brahma॒carye॒ṇar​ṣi̭bhyo ya॒jñena̭ de॒vebhyaḥ̭ pra॒jayā̭ pi॒tṛbhya̭ e॒ṣa vā a̭nṛ॒ṇo yaḥ pu॒trī yajvā᳚ brahmacārivā॒sī tada̭va॒dānai̭-re॒vā-'va̭ dayate॒ tada̭va॒dānā̭nā-mavadāna॒tva-ndḙvāsu॒rā-ssaṃ​ya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā a॒gnima̭bruva॒-ntvayā̭ vī॒reṇāsṷrāna॒bhi bha̭vā॒meti॒ [bha̭vā॒meti̭, so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai] 55
so᳚-'bravī॒-dvaraṃ̭-vṛ~ṇai pa॒śorṷddhā॒ramuddha̭rā॒ iti॒ sa e॒tamṷddhā॒ramuda̭harata॒ doḥ pū᳚rvā॒rdhasya̭ gu॒da-mma̭ddhya॒ta-śśroṇi̭-ñjaghanā॒rdhasya॒ tato̭ de॒vā abha̭va॒-nparā-'sṷrā॒ ya-ttrya॒ṅgāṇāgṃ̭ samava॒dyati॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai॒ bhava̭tyā॒tmanā॒ parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavatyakṣṇa॒yā-'va̭ dyati॒ tasmā̭dakṣṇa॒yā pa॒śavo-'ṅgā̭ni॒ pra ha̭ranti॒ prati̭ṣṭhityai || 56 ||
(e॒tau pa̭śū॒nāgṃ - samḙdhasyai॒va - tasyā-'vo᳚ - tta॒masyāva̭ dya॒tī - ti॒ - pañca̭catvārigṃśacca) (a. 10)
meda̭sā॒ srucau॒ prorṇo̭ti॒ medo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒pame॒va pa॒śuṣṷ dadhāti yū॒ṣanna̭va॒dhāya॒ prorṇo̭ti॒ raso॒ vā e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dyū rasa̭me॒va pa॒śuṣṷ dadhāti pā॒r​śvena̭ vasāho॒ma-mprayaṷti॒ maddhyaṃ॒-vā~ e॒ta-tpa̭śū॒nāṃ-ya~-tpā॒r​śvagṃ rasa̭ e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dvasā॒ ya-tpā॒r​śvena̭ vasāho॒ma-mpra॒yauti̭ maddhya॒ta e॒va pa̭śū॒nāgṃ rasa̭-ndadhāti॒ ghnanti॒ [ghnanti̭, vā e॒ta-tpa॒śu-] 57
vā e॒ta-tpa॒śuṃ-ya~-thsa᳚jña॒mpaya̭ntyai॒ndraḥ khalu॒ vai de॒vata̭yā prā॒ṇa ai॒ndro̭-'pā॒na ai॒ndraḥ prā॒ṇo aṅgḙaṅge॒ ni de᳚ddhya॒dityā̭ha prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhāti॒ deva̭ tvaṣṭa॒rbhūri̭ te॒ sagṃ sa̭me॒tvityā̭ha tvā॒ṣṭrā hi de॒vata̭yā pa॒śavo॒ viṣṷrūpā॒ ya-thsala̭kṣmāṇo॒ bhava॒thetyā̭ha॒ viṣṷrūpā॒ hyḙte santa॒-ssala̭kṣmāṇa e॒tar​hi॒ bhava̭nti deva॒trā yanta॒- [deva॒trā yanta᳚m, ava̭se॒] 58
-mava̭se॒ sakhā॒yo-'nṷ tvā mā॒tā pi॒taro̭ mada॒ntvityā॒hā-nṷmatame॒vaina̭-mmā॒trā pi॒trā sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ṅga̭mayatyardha॒rce va̭sāho॒ma-ñjṷhotya॒sau vā a̭rdha॒rca i॒yama̭rdha॒rca i॒me e॒va rasḙnānakti॒ diśo̭ juhoti॒ diśa̭ e॒va rasḙnāna॒ktyatho̭ di॒gbhya e॒vorja॒gṃ॒ rasa॒mava̭ rundhe prāṇāpā॒nau vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyaṃ-vā~̭naspa॒tyāḥ khalu॒ [khalṷ, vai de॒vata̭yā pa॒śavo॒] 59
vai de॒vata̭yā pa॒śavo॒ ya-tpṛ̭ṣadā॒jyasyo̭-pa॒hatyā-''ha॒ vana॒spata॒ye-'nṷ brūhi॒ vana॒spata̭ye॒ preṣyeti̭ prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhātya॒nyasyā᳚nyasya samava॒ttagṃ sa॒mava̭dyati॒ tasmā॒nnānā̭rūpāḥ pa॒śavo̭ yū॒ṣṇopa̭ siñcati॒ raso॒ vā e॒ṣa pa̭śū॒nāṃ-ya~dyū rasa̭me॒va pa॒śuṣṷ dadhā॒tīḍā॒mupa̭ hvayate pa॒śavo॒ vā iḍā̭ pa॒śūne॒vopa̭ hvayate ca॒turupa̭ hvayate॒ [ca॒turupa̭ hvayate, catṷṣpādo॒ hi] 60
catṷṣpādo॒ hi pa॒śavo॒ ya-ṅkā॒mayḙtā pa॒śu-ssyā॒ditya̭me॒daska॒-ntasmā॒ ā da̭ddhyā॒nmedo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒peṇai॒vaina̭-mpa॒śubhyo॒ nirbha̭jatyapa॒śure॒va bha̭vati॒ ya-ṅkā॒mayḙta paśu॒mān-thsyā॒diti॒ meda̭sva॒-ttasmā॒ ā da̭ddhyā॒nmedo̭rūpā॒ vai pa॒śavo̭ rū॒peṇai॒vāsmai̭ pa॒śūnava̭ rundhe paśu॒māne॒va bha̭vati pra॒jāpa̭tirya॒jñama̭sṛjata॒ sa ājya̭- [sa ājya᳚m, pu॒rastā̭dasṛjata] 61
-mpu॒rastā̭dasṛjata pa॒śu-mma̭ddhya॒taḥ pṛ̭ṣadā॒jya-mpa॒ścā-ttasmā॒dājyḙna prayā॒jā i̭jyante pa॒śunā̭ maddhya॒taḥ pṛ̭ṣadā॒jyenā̭-nūyā॒jā-stasmā̭de॒tanmi॒śrami̭va paścā-thsṛ॒ṣṭagg​ hyekā̭daśānūyā॒jān. ya̭jati॒ daśa॒ vai pa॒śoḥ prā॒ṇā ā॒tmaikā̭da॒śo yāvā̭ne॒va pa॒śustamanṷ yajati॒ ghnanti॒ vā e॒ta-tpa॒śuṃ-ya~-thsaṃ᳚(2)jña॒paya̭nti prāṇāpā॒nau khalu॒ vā e॒tau pa̭śū॒nāṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyaṃ-ya~-tpṛ̭ṣadā॒jyenā̭ nūyā॒jān. yaja̭ti prāṇāpā॒nāve॒va pa॒śuṣṷ dadhāti || 62 ||
(ghnanti॒ - yantaṃ॒ - khalṷ - ca॒turupa̭ hvayata॒ - ājyaṃ॒ - ~ya-tpṛ̭ṣadā॒jyena॒ - ṣaṭ ca̭) (a. 11)
(cātvā̭lāth - suva॒rgāya॒ ya-dvai̭sarja॒nāni̭ - vaiṣṇa॒vyarcā - pṛ̭thi॒vyai - sā॒dhyā - i॒ṣe tve - tya॒gninā॒ - parya̭gni - pa॒śoḥ - pa॒śumā॒labhya॒ - meda̭sā॒ srucā॒ - vekā̭daśa)
(cātvā̭lā-d- de॒vānu॒paiti̭ - muñcati - prahri॒yamā̭ṇāya॒ - parya̭gni - pa॒śumā॒labhya॒ - catṷṣpādo॒ - dviṣa̭ṣṭiḥ)
(cātvā̭lā, tpa॒śuṣṷ dadhāti)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ ṣaṣṭhakāṇḍe tṛtīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in