க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயா-ம்ப்ரதமகாண்டே ப்ரதமஃ ப்ரஶ்நஃ - தர்ஶபூர்ணமாஸௌ
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥
இ॒ஷே த்வோ॒ர்ஜே த்வா॑ வா॒யவஃ॑ ஸ்தோபா॒யவஃ॑ ஸ்த தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ப்ரார்ப॑யது॒ ஶ்ரேஷ்ட॑தமாய॒ கர்ம॑ண॒ ஆ ப்யா॑யத்த்வமக்நியா தேவபா॒க-மூர்ஜ॑ஸ்வதீஃ॒ பய॑ஸ்வதீஃ ப்ர॒ஜாவ॑தீ-ரநமீ॒வா அ॑ய॒க்ஷ்மா மா வஃ॑ ஸ்தே॒ந ஈ॑ஶத॒ மா-ऽகஶக்ம்॑ஸோ ரு॒த்ரஸ்ய॑ ஹே॒திஃ பரி॑ வோ வ்ரு'ணக்து த்ரு॒வா அ॒ஸ்மி-ந்கோப॑தௌ ஸ்யாத ப॒ஹ்வீ-ர்யஜ॑மாநஸ்ய ப॒ஶூ-ந்பா॑ஹி ॥ 1 ॥
(இ॒ஷே - த்ரிச॑த்வாரிக்ம்ஶத் ) (அ. 1)
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ கோ॒ஷத॑ஸி॒ ப்ரத்யு॑ஷ்ட॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ ப்ரத்யு॑ஷ்டா॒ அரா॑தயஃ॒ ப்ரேய-ம॑காத்தி॒ஷணா॑ ப॒ர்॒ஹிரச்ச॒ மநு॑நா க்ரு'॒தா ஸ்வ॒தயா॒ வித॑ஷ்டா॒ த ஆ வ॑ஹந்தி க॒வயஃ॑ பு॒ரஸ்தா᳚-த்தே॒வேப்யோ॒ ஜுஷ்ட॑மி॒ஹ ப॒ர்॒ஹி-ரா॒ஸதே॑ தே॒வாநா᳚-ம்பரிஷூ॒தம॑ஸி வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தமஸி॒ தேவ॑பர்ஹி॒ர்மா த்வா-ऽ॒ந்வ-ம்மா தி॒ர்ய-க்பர்வ॑ தே ராத்த்யாஸமாச்சே॒த்தா தே॒ மா ரி॑ஷ॒-ந்தேவ॑பர்ஹி-ஶ்ஶ॒தவ॑ல்ஶம்॒-விँ ரோ॑ஹ ஸ॒ஹஸ்ர॑வல்ஶா॒ [ஸ॒ஹஸ்ர॑வல்ஶாஃ, வி வ॒யக்ம் ரு॑ஹேம] 2
வி வ॒யக்ம் ரு॑ஹேம ப்ரு'தி॒வ்யா-ஸ்ஸ॒ம்ப்ரு'சஃ॑ பாஹி ஸுஸ॒ம்ப்ரு'தா᳚ த்வா॒ ஸம்ப॑ரா॒ம்யதி॑த்யை॒ ராஸ்நா॑-ऽஸீந்த்ரா॒ண்யை ஸ॒ந்நஹ॑ந-ம்பூ॒ஷா தே᳚ க்ர॒ந்தி-ங்க்ர॑த்நாது॒ ஸ தே॒ மா-ऽऽ ஸ்தா॒திந்த்ர॑ஸ்ய த்வா பா॒ஹுப்யா॒முத்ய॑ச்சே॒ ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதே᳚-ர்மூ॒ர்த்நா ஹ॑ராம்யு॒ர்வ॑ந்தரி॑க்ஷ॒மந்வி॑ஹி தேவங்க॒மம॑ஸி ॥ 3 ॥
(ஸ॒ஹஸ்ர॑வல்ஶா - அ॒ஷ்டாத்ரிக்ம்॑ஶச்ச) (அ. 2)
ஶுந்த॑த்த்வ॒-ந்தைவ்யா॑ய॒ கர்ம॑ணே தேவய॒ஜ்யாயை॑ மாத॒ரிஶ்வ॑நோ க॒ர்மோ॑-ऽஸி॒ த்யௌர॑ஸி ப்ரு'தி॒வ்ய॑ஸி வி॒ஶ்வதா॑யா அஸி பர॒மேண॒ தாம்நா॒ த்ரு'க்ம்ஹ॑ஸ்வ॒ மா ஹ்வா॒-ர்வஸூ॑நா-ம்ப॒வித்ர॑மஸி ஶ॒ததா॑ரம்॒-வँஸூ॑நா-ம்ப॒வித்ர॑மஸி ஸ॒ஹஸ்ர॑தாரக்ம் ஹு॒த-ஸ்ஸ்தோ॒கோஹு॒தோ த்ர॒ப்ஸோ᳚ ऽக்நயே॑ ப்ரு'ஹ॒தே நாகா॑ய॒ ஸ்வாஹா॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீப்யா॒க்ம்॒ ஸா வி॒ஶ்வாயு॒-ஸ்ஸா வி॒ஶ்வவ்ய॑சா॒-ஸ்ஸா வி॒ஶ்வக॑ர்மா॒ ஸ-ம்ப்ரு'॑ச்யத்த்வ-ம்ரு'தாவரீ-ரூ॒ர்மிணீ॒ர்மது॑மத்தமா ம॒ந்த்ரா தந॑ஸ்ய ஸா॒தயே॒ ஸோமே॑ந॒ த்வா-ऽऽத॑ந॒ச்மீந்த்ரா॑ய॒ ததி॒ விஷ்ணோ॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷஸ்வ ॥ 4 ॥
(ஸோமே॑ - நா॒ஷ்டௌ ச॑) (அ. 3)
கர்ம॑ணே வா-ந்தே॒வேப்யஃ॑ ஶகேயம்॒-வேँஷா॑ய த்வா॒ ப்ரத்யு॑ஷ்ட॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ ப்ரத்யு॑ஷ்டா॒ அரா॑தயோ॒ தூர॑ஸி॒ தூர்வ॒ தூர்வ॑ந்த॒-ந்தூர்வ॒ தம்-யோँ᳚-ऽஸ்மா-ந்தூர்வ॑தி॒ த-ந்தூ᳚ர்வ॒யம்-வँ॒ய-ந்தூர்வா॑ம॒ஸ்த்வ-ந்தே॒வாநா॑மஸி॒ ஸஸ்நி॑தம॒-ம்பப்ரி॑தம॒-ஞ்ஜுஷ்ட॑தமம்॒-வँஹ்நி॑தம-ந்தேவ॒ஹூத॑ம॒-மஹ்ரு॑தமஸி ஹவி॒ர்தாந॒-ந்த்ரு'க்ம்ஹ॑ஸ்வ॒ மா ஹ்வா᳚-ர்மி॒த்ரஸ்ய॑ த்வா॒ சக்ஷு॑ஷா॒ ப்ரேக்ஷே॒ மா பேர்மா ஸம்-விँ॑க்தா॒ மா த்வா॑ - [மா த்வா᳚, ஹி॒க்ம்॒ஸி॒ஷ॒மு॒ரு] 5
ஹிக்ம்ஸிஷமு॒ரு வாதா॑ய தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வே᳚-ऽஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா᳚-ம்பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா-ம॒க்நயே॒ ஜுஷ்ட॒-ந்நிர்வ॑பாம்ய॒க்நீஷோமா᳚ப்யா-மி॒த-ந்தே॒வாநா॑மி॒தமு॑ ந-ஸ்ஸ॒ஹ ஸ்பா॒த்யை த்வா॒ நாரா᳚த்யை॒ ஸுவ॑ர॒பி வி க்யே॑ஷம்-வைँஶ்வாந॒ர-ஞ்ஜ்யோதி॒-ர்த்ரு'க்ம்ஹ॑ந்தா॒-ந்துர்யா॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோ- ரு॒ர்வ॑ந்தரி॑க்ஷ॒ மந்வி॒-ஹ்யதி॑த்யா ஸ்த்வோ॒பஸ்தே॑ ஸாதயா॒ம்யக்நே॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷஸ்வ ॥ 6 ॥
( மா த்வா॒ - ஷட்ச॑த்வாரிக்ம்ஶச்ச ) (அ. 4)
தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தோ-த்பு॑நா॒த்வச்சி॑த்ரேண ப॒வித்ரே॑ண॒ வஸோ॒-ஸ்ஸூர்ய॑ஸ்ய ர॒ஶ்மிபி॒ராபோ॑ தேவீரக்ரேபுவோ அக்ரேகு॒வோ-ऽக்ர॑ இ॒மம்-யँ॒ஜ்ஞ-ந்ந॑ய॒தாக்ரே॑ ய॒ஜ்ஞப॑தி-ந்தத்த யு॒ஷ்மாநிந்த்ரோ॑ ऽவ்ரு'ணீத வ்ரு'த்ர॒தூர்யே॑ யூ॒யமிந்த்ர॑-மவ்ரு'ணீத்த்வம்-வ்ரு'ँத்ர॒தூர்யே॒ ப்ரோக்ஷி॑தா-ஸ்ஸ்தா॒க்நயே॑ வோ॒ ஜுஷ்ட॒-ம்ப்ரோக்ஷா᳚ம்ய॒க்நீஷோமா᳚ப்யா॒க்ம்॒ ஶுந்த॑த்த்வ॒-ந்தைவ்யா॑ய॒ கர்ம॑ணே தேவய॒ஜ்யாயா॒ அவ॑தூத॒க்ம்॒ ரக்ஷோ-ऽவ॑தூதா॒ அரா॑த॒யோ-ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக॑ஸி॒ ப்ரதி॑ த்வா - [ப்ரதி॑ த்வா, ப்ரு'॒தி॒வீ வே᳚த்த்வதி॒ஷவ॑ணமஸி] 7
ப்ரு'தி॒வீ வே᳚த்த்வதி॒ஷவ॑ணமஸி வாநஸ்ப॒த்ய-ம்ப்ரதி॒ த்வா-ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக்வே᳚த்த்வ॒க்நேஸ்த॒நூர॑ஸி வா॒சோ வி॒ஸர்ஜ॑ந-ந்தே॒வவீ॑தயே த்வா க்ரு'ஹ்ணா॒ம்யத்ரி॑ரஸி வாநஸ்ப॒த்ய-ஸ்ஸ இ॒த-ந்தே॒வேப்யோ॑ ஹ॒வ்யக்ம் ஸு॒ஶமி॑ ஶமி॒ஷ்வேஷ॒மா வ॒தோர்ஜ॒மா வ॑த த்யு॒மத்வ॑தத வ॒யக்ம் ஸ॑ங்கா॒த-ஞ்ஜே᳚ஷ்ம வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தமஸி॒ ப்ரதி॑ த்வா வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தம்-வேँத்து॒ பரா॑பூத॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ பரா॑பூதா॒ அரா॑தயோ॒ ரக்ஷ॑ஸா-ம்பா॒கோ॑ ऽஸி வா॒யுர்வோ॒ வி வி॑நக்து தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ஹிர॑ண்யபாணிஃ॒ ப்ரதி॑ க்ரு'ஹ்ணாது ॥ 8 ॥
( த்வா॒ - பா॒க - ஏகா॑தஶ ச ) (அ. 5)
அவ॑தூத॒க்ம்॒ ரக்ஷோ-ऽவ॑தூதா॒ அரா॑த॒யோ-ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக॑ஸி॒ ப்ரதி॑ த்வா ப்ரு'தி॒வீவே᳚த்து தி॒வ-ஸ்ஸ்க॑ம்ப॒நிர॑ஸி॒ ப்ரதி॒ த்வா-ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக்வே᳚த்து தி॒ஷணா॑-ऽஸி பர்வ॒த்யா ப்ரதி॑ த்வா தி॒வ-ஸ்ஸ்க॑ம்ப॒நிர்வே᳚த்து தி॒ஷணா॑-ऽஸி பார்வதே॒யீ ப்ரதி॑ த்வா பர்வ॒திர்வே᳚த்து தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வே᳚-ऽஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா᳚-ம்பூ॒ஷ்ணோஹஸ்தா᳚ப்யா॒மதி॑ வபாமிதா॒ந்ய॑மஸி திநு॒ஹி தே॒வா-ந்ப்ரா॒ணாய॑ த்வா ऽபா॒நாய॑ த்வா வ்யா॒நாய॑ த்வா தீ॒ர்காமநு॒ ப்ரஸி॑தி॒மாயு॑ஷேதா-ந்தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ஹிர॑ண்யபாணிஃ॒ ப்ரதி॑ க்ரு'ஹ்ணாது ॥ 9 ॥
(ப்ரா॒ணாய॑ த்வா॒ - பஞ்ச॑தஶ ச) (அ. 6)
த்ரு'ஷ்டி॑ரஸி॒ ப்ரஹ்ம॑ ய॒ச்சாபா᳚க்நே॒ ऽக்நிமா॒மாத॑-ஞ்ஜஹி॒ நிஷ்க்ர॒வ்யாதக்ம்॑ ஸே॒தா-ऽऽதே॑வ॒யஜம்॑-வँஹ॒ நிர்த॑க்த॒க்ம்॒ ரக்ஷோ॒ நிர்த॑க்தா॒ அரா॑தயோ த்ரு॒வம॑ஸி ப்ரு'தி॒வீ-ந்த்ரு'॒க்ம்॒ஹா-ऽऽயு॑-ர்த்ரு'க்ம்ஹ ப்ர॒ஜா-ந்த்ரு'க்ம்॑ஹ ஸஜா॒தாந॒ஸ்மை யஜ॑மாநாய॒ பர்யூ॑ஹ த॒ர்த்ரம॑ஸ்ய॒ந்தரி॑க்ஷ-ந்த்ரு'க்ம்ஹ ப்ரா॒ண-ந்த்ரு'க்ம்॑ஹாபா॒ந-ந்த்ரு'க்ம்॑ஹ ஸஜா॒தாந॒ஸ்மை யஜ॑மாநாய॒ பர்யூ॑ஹ த॒ருண॑மஸி॒ திவ॑-ந்த்ரு'க்ம்ஹ॒ சக்ஷு॑- [சக்ஷுஃ॑, த்ரு'॒க்ம்॒ஹ॒ ஶ்ரோத்ர॑-ந்த்ரு'க்ம்ஹ] 10
ர்த்ரு'க்ம்ஹ॒ ஶ்ரோத்ர॑-ந்த்ரு'க்ம்ஹ ஸஜா॒தாந॒ஸ்மை யஜ॑மாநாய॒ பர்யூ॑ஹ॒ தர்மா॑ஸி॒ திஶோ॑ த்ரு'க்ம்ஹ॒ யோநி॑-ந்த்ரு'க்ம்ஹ ப்ர॒ஜா-ந்த்ரு'க்ம்॑ஹ ஸஜா॒தாந॒ஸ்மை யஜ॑மாநாய॒ பர்யூ॑ஹ॒ சிதஃ॑ ஸ்த ப்ர॒ஜாம॒ஸ்மை ர॒யிம॒ஸ்மை ஸ॑ஜா॒தாந॒ஸ்மை யஜ॑மாநாய॒ பர்யூ॑ஹ॒ ப்ரு'கூ॑ணா॒மங்கி॑ரஸா॒-ந்தப॑ஸா தப்யத்த்வம்॒-யாँநி॑ க॒ர்மே க॒பாலா᳚ந்யுபசி॒ந்வந்தி॑ வே॒தஸஃ॑ । பூ॒ஷ்ணஸ்தாந்யபி॑ வ்ர॒த இ॑ந்த்ரவா॒யூ வி மு॑ஞ்சதாம் ॥ 11 ॥
(சக்ஷு॑ - ர॒ஷ்டாச॑த்வாரிக்ம்ஶச்ச) (அ. 7)
ஸம்-வँ॑பாமி॒ ஸமாபோ॑ அ॒த்பிர॑க்மத॒ ஸமோஷ॑தயோ॒ ரஸே॑ந॒ ஸக்ம் ரே॒வதீ॒-ர்ஜக॑தீபி॒-ர்மது॑மதீ॒-ர்மது॑மதீபி-ஸ்ஸ்ரு'ஜ்யத்த்வம॒த்ப்யஃ பரி॒ ப்ரஜா॑தா-ஸ்ஸ்த॒ ஸம॒த்பிஃ ப்ரு'॑ச்யத்த்வ॒-ஞ்ஜந॑யத்யை த்வா॒ ஸம்-யௌँ᳚ம்ய॒க்நயே᳚ த்வா॒-ऽக்நீஷோமா᳚ப்யா-ம்ம॒கஸ்ய॒ ஶிரோ॑-ऽஸி க॒ர்மோ॑-ऽஸி வி॒ஶ்வாயு॑ரு॒ரு ப்ர॑தஸ்வோ॒ரு தே॑ ய॒ஜ்ஞப॑திஃ ப்ரததா॒-ந்த்வச॑-ங்க்ரு'ஹ்ணீஷ்வா॒ந்தரி॑த॒க்ம்॒ ரக்ஷோ॒-ऽந்தரி॑தா॒ அரா॑தயோதே॒வஸ்த்வா॑ ஸவி॒தா ஶ்ர॑பயது॒ வர்ஷி॑ஷ்டே॒ அதி॒ நாகே॒-ऽக்நிஸ்தே॑ த॒நுவ॒-ம்மா-ऽதி॑ தா॒கக்நே॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷஸ்வ॒ ஸ-ம்ப்ரஹ்ம॑ணா ப்ரு'ச்யஸ்வைக॒தாய॒ ஸ்வாஹா᳚ த்வி॒தாய॒ ஸ்வாஹா᳚ த்ரி॒தாய॒ ஸ்வாஹா᳚ ॥ 12 ॥
(ஸ॒வி॒தா - த்வாவிக்ம்॑ஶதிஶ்ச) (அ. 8)
ஆ த॑த॒ இந்த்ர॑ஸ்ய பா॒ஹுர॑ஸி॒ தக்ஷி॑ண-ஸ்ஸ॒ஹஸ்ர॑ப்ரு'ஷ்டி-ஶ்ஶ॒ததே॑ஜா வா॒யுர॑ஸி தி॒க்மதே॑ஜாஃ॒ ப்ரு'தி॑வி தேவயஜ॒ - ந்யோஷ॑த்த்யாஸ்தே॒ மூல॒-ம்மா ஹிக்ம்॑ஸிஷ॒-மப॑ஹதோ॒-ऽரருஃ॑ ப்ரு'தி॒வ்யை வ்ர॒ஜ-ங்க॑ச்ச கோ॒ஸ்தாநம்॒-வँர்ஷ॑து தே॒ த்யௌர்ப॑தா॒ந தே॑வ ஸவிதஃ பர॒மஸ்யா᳚-ம்பரா॒வதி॑ ஶ॒தேந॒ பாஶை॒ர்யோ᳚-ऽஸ்மா-ந்த்வேஷ்டி॒ ய-ஞ்ச॑ வ॒ய-ந்த்வி॒ஷ்மஸ்தமதோ॒ மா மௌ॒கப॑ஹதோ॒-ऽரருஃ॑ ப்ரு'தி॒வ்யை தே॑வ॒யஜ॑ந்யை வ்ர॒ஜம்- [வ்ர॒ஜம், க॒ச்ச॒ கோ॒ஸ்தாநம்॒-வँர்ஷ॑து] 13
க॑ச்ச கோ॒ஸ்தாநம்॒-வँர்ஷ॑து தே॒ த்யௌர்ப॑தா॒ந தே॑வ ஸவிதஃ பர॒மஸ்யா᳚-ம்பரா॒வதி॑ ஶ॒தேந॒ பாஶை॒ர்யோ᳚-ऽஸ்மா-ந்த்வேஷ்டி॒ ய-ஞ்ச॑ வ॒ய-ந்த்வி॒ஷ்மஸ்தமதோ॒ மா மௌ॒கப॑ஹதோ॒-ऽரருஃ॑ ப்ரு'தி॒வ்யா அதே॑வயஜநோ வ்ர॒ஜ-ங்க॑ச்ச கோ॒ஸ்தாநம்॒-வँர்ஷ॑து தே॒ த்யௌர்ப॑தா॒ந தே॑வ ஸவிதஃ பர॒மஸ்யா᳚-ம்பரா॒வதி॑ ஶ॒தேந॒ பாஶை॒ர்யோ᳚-ऽஸ்மா-ந்த்வேஷ்டி॒ ய-ஞ்ச॑ வ॒ய-ந்த்வி॒ஷ்மஸ்தமதோ॒ மா- [மா, மௌ॒க॒ரரு॑ஸ்தே॒ திவ॒-ம்மா] 14
மௌ॑க॒ரரு॑ஸ்தே॒ திவ॒-ம்மா ஸ்கா॒ந்॒. வஸ॑வஸ்த்வா॒ பரி॑ க்ரு'ஹ்ணந்து காய॒த்ரேண॒ சந்த॑ஸாரு॒த்ராஸ்த்வா॒ பரி॑ க்ரு'ஹ்ணந்து॒ த்ரைஷ்டு॑பேந॒ சந்த॑ஸா-ऽऽதி॒த்யாஸ்த்வா॒ பரி॑ க்ரு'ஹ்ணந்து॒ ஜாக॑தேந॒ சந்த॑ஸா தே॒வஸ்ய॑ ஸவி॒து-ஸ்ஸ॒வே கர்ம॑ க்ரு'ண்வந்தி வே॒தஸ॑ ரு'॒தம॑ஸ்ய்ரு'த॒ஸத॑ந-மஸ்ய்ரு'த॒ஶ்ரீர॑ஸி॒ தா அ॑ஸி ஸ்வ॒தா அ॑ஸ்யு॒ர்வீ சாஸி॒ வஸ்வீ॑ சாஸி பு॒ரா க்ரூ॒ரஸ்ய॑ வி॒ஸ்ரு'போ॑ விரப்ஶி-ந்நுதா॒தாய॑ ப்ரு'தி॒வீ-ஞ்ஜீ॒ரதா॑நு॒ர்யாமைர॑யந் ச॒ந்த்ரம॑ஸி ஸ்வ॒தாபி॒ஸ்தா-ந்தீரா॑ஸோ அநு॒த்ரு'ஶ்ய॑ யஜந்தே ॥ 15 ॥
(தே॒வ॒யஜ॑ந்யை வ்ர॒ஜம் - தமதோ॒ மா - வி॑ரப்ஶி॒ந் - நேகா॑தஶ ச) (அ. 9)
ப்ரத்யு॑ஷ்ட॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ ப்ரத்யு॑ஷ்டா॒ அரா॑தயோ॒ ऽக்நே-ர்வ॒-ஸ்தேஜி॑ஷ்டேந॒ தேஜ॑ஸா॒ நி-ஷ்ட॑பாமி கோ॒ஷ்ட-ம்மா நிர்ம்ரு'॑க்ஷம்-வாँ॒ஜிந॑-ந்த்வா ஸபத்நஸா॒ஹக்ம் ஸ-ம்மா᳚ர்ஜ்மி॒ வாச॑-ம்ப்ரா॒ண-ஞ்சக்ஷு॒-ஶ்ஶ்ரோத்ர॑-ம்ப்ர॒ஜாம்-யோँநி॒-ம்மா நிர்ம்ரு'॑க்ஷம்-வாँ॒ஜிநீ᳚-ந்த்வா ஸபத்நஸா॒ஹீக்ம் ஸ-ம்மா᳚ர்ஜ்ம்யா॒ஶாஸா॑நா ஸௌமந॒ஸ-ம்ப்ர॒ஜாக்ம் ஸௌபா᳚க்ய-ந்த॒நூம் । அ॒க்நேரநு॑வ்ரதா பூ॒த்வா ஸ-ந்ந॑ஹ்யே ஸுக்ரு'॒தாய॒ கம் ॥ ஸு॒ப்ர॒ஜஸ॑ஸ்த்வா வ॒யக்ம் ஸு॒பத்நீ॒ருப॑- [ஸு॒பத்நீ॒ருப॑, ஸே॒தி॒மி॒ ।] 16
ஸேதிம । அக்நே॑ ஸபத்ந॒தம்ப॑ந॒-மத॑ப்தாஸோ॒ அதா᳚ப்யம் ॥ இ॒மம்-விँஷ்யா॑மி॒ வரு॑ணஸ்ய॒ பாஶம்॒ ँய-மப॑த்த்நீத ஸவி॒தா ஸு॒கேதஃ॑ । தா॒து-ஶ்ச॒ யோநௌ॑ ஸுக்ரு'॒தஸ்ய॑ லோ॒கே ஸ்யோ॒ந-ம்மே॑ ஸ॒ஹ பத்யா॑ கரோமி ॥ ஸமாயு॑ஷா॒ ஸம்ப்ர॒ஜயா॒ ஸம॑க்நே॒ வர்ச॑ஸா॒ புநஃ॑ । ஸ-ம்பத்நீ॒ பத்யா॒-ऽஹ-ங்க॑ச்சே॒ ஸமா॒த்மா த॒நுவா॒ மம॑ ॥ ம॒ஹீ॒நா-ம்பயோ॒-ऽஸ்யோஷ॑தீநா॒க்ம்॒ ரஸ॒ஸ்தஸ்ய॒ தே-ऽக்ஷீ॑யமாணஸ்ய॒ நி- [நிஃ, வ॒பா॒மி॒ ம॒ஹீ॒நாம்] 17
ர்வ॑பாமி மஹீ॒நா-ம்பயோ॒-ऽஸ்யோஷ॑தீநா॒க்ம்॒ ரஸோ-ऽத॑ப்தேந த்வா॒ சக்ஷு॒ஷா-ऽவே᳚க்ஷே ஸுப்ரஜா॒ஸ்த்வாய॒ தேஜோ॑-ऽஸி॒ தேஜோ-ऽநு॒ ப்ரேஹ்ய॒க்நிஸ்தே॒ தேஜோ॒ மா வி நை॑த॒க்நே-ர்ஜி॒ஹ்வா-ऽஸி॑ ஸு॒பூர்தே॒வாநா॒-ந்தாம்நே॑தாம்நே தே॒வேப்யோ॒ யஜு॑ஷேயஜுஷே பவ ஶு॒க்ரம॑ஸி॒ ஜ்யோதி॑ரஸி॒ தேஜோ॑-ऽஸி தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தோ-த்பு॑நா॒த்வச்சி॑த்ரேண ப॒வித்ரே॑ண॒ வஸோ॒-ஸ்ஸூர்ய॑ஸ்ய ர॒ஶ்மிபிஃ॑ ஶு॒க்ர-ந்த்வா॑ ஶு॒க்ராயா॒-ந்தாம்நே॑தாம்நே தே॒வேப்யோ॒ யஜு॑ஷேயஜுஷே க்ரு'ஹ்ணாமி॒ ஜ்யோதி॑ஸ்த்வா॒ ஜ்யோதி॑ஷ்ய॒ர்சிஸ்த்வா॒-ऽர்சிஷி॒ தாம்நே॑தாம்நே தே॒வேப்யோ॒ யஜு॑ஷேயஜுஷே க்ரு'ஹ்ணாமி ॥ 18 ॥
(உப॒ - நீ - ர॒ஶ்மிபிஃ॑ ஶு॒க்ரக்ம் - ஷோட॑ஶ ச) (அ. 10)
க்ரு'ஷ்ணோ᳚-ऽஸ்யாகரே॒ஷ்டோ᳚-ऽக்நயே᳚ த்வா॒ ஸ்வாஹா॒ வேதி॑ரஸி ப॒ர்॒ஹிஷே᳚ த்வா॒ ஸ்வாஹா ॑ப॒ர்॒ஹிர॑ஸி ஸ்ரு॒க்ப்யஸ்த்வா॒ ஸ்வாஹா॑ தி॒வே த்வா॒-ऽந்தரி॑க்ஷாய த்வா ப்ரு'தி॒வ்யை த்வா᳚ ஸ்வ॒தா பி॒த்ரு'ப்ய॒ ஊர்க்ப॑வ பர்ஹி॒ஷத்ப்ய॑ ஊ॒ர்ஜா ப்ரு'॑தி॒வீ-ங்க॑ச்சத॒ விஷ்ணோ॒-ஸ்ஸ்தூபோ॒-ऽஸ்யூர்ணா᳚ம்ரதஸ-ந்த்வா ஸ்த்ரு'ணாமி ஸ்வாஸ॒ஸ்த-ந்தே॒வேப்யோ॑ கந்த॒ர்வோ॑-ऽஸி வி॒ஶ்வாவ॑ஸு॒-ர்விஶ்வ॑ஸ்மா॒தீஷ॑தோ॒ யஜ॑மாநஸ்ய பரி॒திரி॒ட ஈ॑டி॒த இந்த்ர॑ஸ்ய பா॒ஹுர॑ஸி॒- [பா॒ஹுர॑ஸி, தக்ஷி॑ணோ॒] 19
தக்ஷி॑ணோ॒ யஜ॑மாநஸ்ய பரி॒திரி॒ட ஈ॑டி॒தோ மி॒த்ராவரு॑ணௌ த்வோத்தர॒தஃ பரி॑ தத்தா-ந்த்ரு॒வேண॒ தர்ம॑ணா॒ யஜ॑மாநஸ்ய பரி॒திரி॒ட ஈ॑டி॒த-ஸ்ஸூர்ய॑ஸ்த்வா பு॒ரஸ்தா᳚-த்பாது॒ கஸ்யா᳚ஶ்சித॒பிஶ॑ஸ்த்யா வீ॒திஹோ᳚த்ர-ந்த்வா கவே த்யு॒மந்த॒க்ம்॒ ஸமி॑தீம॒ஹ்யக்நே॑ ப்ரு'॒ஹந்த॑மத்த்வ॒ரே வி॒ஶோ ய॒ந்த்ரே ஸ்தோ॒ வஸூ॑நாக்ம் ரு॒த்ராணா॑-மாதி॒த்யாநா॒க்ம்॒ ஸத॑ஸி ஸீத ஜு॒ஹூரு॑ப॒ப்ரு'-த்த்ரு॒வா-ऽஸி॑ க்ரு'॒தாசீ॒ நாம்நா᳚ ப்ரி॒யேண॒ நாம்நா᳚ ப்ரி॒யே ஸத॑ஸி ஸீதை॒தா அ॑ஸதந்-த்ஸுக்ரு'॒தஸ்ய॑ லோ॒கே தா வி॑ஷ்ணோ பாஹி பா॒ஹி ய॒ஜ்ஞ-ம்பா॒ஹி ய॒ஜ்ஞப॑தி-ம்பா॒ஹி மாம்-யँ॑ஜ்ஞ॒நிய᳚ம் ॥ 20 ॥
(பா॒ஹுர॑ஸி - ப்ரி॒யே ஸத॑ஸி॒ - பஞ்ச॑தஶ ச) (அ. 11)
புவ॑நமஸி॒ வி ப்ர॑த॒ஸ்வாக்நே॒ யஷ்ட॑ரி॒த-ந்நமஃ॑ । ஜுஹ்வேஹ்ய॒க்நிஸ்த்வா᳚ ஹ்வயதி தேவய॒ஜ்யாயா॒ உப॑ப்ரு'॒தேஹி॑ தே॒வஸ்த்வா॑ ஸவி॒தா ஹ்வ॑யதி தேவய॒ஜ்யாயா॒ அக்நா॑விஷ்ணூ॒ மா வா॒மவ॑ க்ரமிஷம்॒-விँ ஜி॑ஹாதா॒-ம்மா மா॒ ஸ-ந்தா᳚ப்தம்-லோँ॒க-ம்மே॑ லோகக்ரு'தௌ க்ரு'ணுதம்॒-விँஷ்ணோ॒-ஸ்ஸ்தாந॑மஸீ॒த இந்த்ரோ॑ அக்ரு'ணோ-த்வீ॒ர்யா॑ணி ஸமா॒ரப்யோ॒ர்த்வோ அ॑த்த்வ॒ரோ தி॑வி॒ஸ்ப்ரு'ஶ॒மஹ்ரு॑தோ ய॒ஜ்ஞோ ய॒ஜ்ஞப॑தே॒-ரிந்த்ரா॑வா॒ந்-த்ஸ்வாஹா॑ ப்ரு'॒ஹத்பாஃ பா॒ஹி மா᳚-ऽக்நே॒ துஶ்ச॑ரிதா॒தா மா॒ ஸுச॑ரிதே பஜ ம॒கஸ்ய॒ ஶிரோ॑-ऽஸி॒ ஸஞ்ஜ்யோதி॑ஷா॒ ஜ்யோதி॑ரங்க்தாம் ॥ 21 ॥
(அஹ்ரு॑த॒ - ஏக॑விக்ம்ஶதிஶ்ச) (அ. 12)
வாஜ॑ஸ்ய மா ப்ரஸ॒வேநோ᳚த்க்ரா॒பேணோத॑க்ரபீத் । அதா॑ ஸ॒பத்நா॒க்ம்॒ இந்த்ரோ॑ மே நிக்ரா॒பேணாத॑ராக்ம் அகஃ ॥ உ॒த்க்ரா॒ப-ஞ்ச॑ நிக்ரா॒ப-ஞ்ச॒ ப்ரஹ்ம॑ தே॒வா அ॑வீவ்ரு'தந்ந் । அதா॑ ஸ॒பத்நா॑நிந்த்ரா॒க்நீ மே॑ விஷூ॒சீநா॒ந் வ்ய॑ஸ்யதாம் ॥ வஸு॑ப்யஸ்த்வா ரு॒த்ரேப்ய॑ஸ்த்வா-ऽऽதி॒த்யேப்ய॑ஸ்த்வா॒-ऽக்தக்ம் ரிஹா॑ணா வி॒யந்து॒ வயஃ॑ ॥ ப்ர॒ஜாம்-யோँநி॒-ம்மா நிர்ம்ரு'॑க்ஷ॒மா ப்யா॑யந்தா॒மாப॒ ஓஷ॑தயோ ம॒ருதா॒-ம்ப்ரு'ஷ॑தய-ஸ்ஸ்த॒ திவம்॑- [திவ᳚ம், க॒ச்ச॒ ததோ॑ நோ॒] 22
கச்ச॒ ததோ॑ நோ॒ வ்ரு'ஷ்டி॒மேர॑ய । ஆ॒யு॒ஷ்பா அ॑க்நே॒-ऽஸ்யாயு॑ர்மே பாஹி சக்ஷு॒ஷ்பா அ॑க்நே-ऽஸி॒ சக்ஷு॑ர்மே பாஹி த்ரு॒வா-ऽஸி॒ ய-ம்ப॑ரி॒தி-ம்ப॒ர்யத॑த்தா॒ அக்நே॑ தேவ ப॒ணிபி॑-ர்வீ॒யமா॑ணஃ । த-ந்த॑ ஏ॒தமநு॒ ஜோஷ॑-ம்பராமி॒ நேதே॒ஷ த்வத॑பசே॒தயா॑தை ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ பாத॒ உப॒ ஸமி॑தக்ம் ஸக்க்ஸ்ரா॒வபா॑கா-ஸ்ஸ்தே॒ஷா ப்ரு'॒ஹந்தஃ॑ ப்ரஸ்தரே॒ஷ்டா ப॑ர்ஹி॒ஷத॑ஶ்ச [ ] 23
தே॒வா இ॒மாம்-வாँச॑ம॒பி விஶ்வே॑ க்ரு'॒ணந்த॑ ஆ॒ஸத்யா॒ஸ்மி-ந்ப॒ர்॒ஹிஷி॑ மாதயத்த்வம॒க்நே-ர்வா॒மப॑ந்நக்ரு'ஹஸ்ய॒ ஸத॑ஸி ஸாதயாமி ஸு॒ம்நாய॑ ஸும்நிநீ ஸு॒ம்நே மா॑ தத்த-ந்து॒ரி த॒ர்யௌ॑ பாத॒மக்நே॑ ऽதப்தாயோ ऽஶீததநோ பா॒ஹி மா॒-ऽத்ய தி॒வஃ பா॒ஹி ப்ரஸி॑த்யை பா॒ஹி துரி॑ஷ்ட்யை பா॒ஹி து॑ரத்ம॒ந்யை பா॒ஹி துஶ்ச॑ரிதா॒தவி॑ஷ-ந்நஃ பி॒து-ங்க்ரு'॑ணு ஸு॒ஷதா॒ யோநி॒க்க்॒ ஸ்வாஹா॒ தேவா॑ காதுவிதோ கா॒தும்விँ॒த்த்வா கா॒து மி॑த॒ மந॑ஸஸ்பத இ॒ம-ந்நோ॑ தேவ தே॒வேஷு॑ ய॒ஜ்ஞக்க் ஸ்வாஹா॑ வா॒சி ஸ்வாஹா॒ வாதே॑ தாஃ ॥ 24 ॥
(திவம்॑ - ச - வி॒த்த்வா கா॒தும் - த்ரயோ॑தஶ ச) (அ. 13)
உ॒பா வா॑மிந்த்ராக்நீ ஆஹு॒வத்த்யா॑ உ॒பா ராத॑ஸ-ஸ்ஸ॒ஹ மா॑த॒யத்த்யை᳚ । உ॒பா தா॒தாரா॑வி॒ஷாக்ம் ர॑யீ॒ணாமு॒பா வாஜ॑ஸ்ய ஸா॒தயே॑ ஹுவே வாம் ॥ அஶ்ர॑வ॒க்ம்॒ ஹி பூ॑ரி॒தாவ॑த்தரா வாம்॒-விँஜா॑மாதுரு॒த வா॑ கா ஸ்யா॒லாத் । அதா॒ ஸோம॑ஸ்ய॒ ப்ரய॑தீ யு॒வப்யா॒மிந்த்ரா᳚க்நீ॒ ஸ்தோம॑-ஞ்ஜநயாமி॒ நவ்ய᳚ம் ॥ இந்த்ரா᳚க்நீ நவ॒தி-ம்புரோ॑ தா॒ஸப॑த்நீரதூநுதம் । ஸா॒கமேகே॑ந॒ கர்ம॑ணா ॥ ஶுசி॒-ந்நு ஸ்தோம॒-ந்நவ॑ஜாத-ம॒த்யேந்த்ரா᳚க்நீ வ்ரு'த்ரஹணா ஜு॒ஷேதா᳚ம் ॥ 25 ॥
உ॒பா ஹி வாக்ம்॑ ஸு॒ஹவா॒ ஜோஹ॑வீமி॒ தா வாஜக்ம்॑ ஸ॒த்ய உ॑ஶ॒தே தேஷ்டா᳚ ॥ வ॒யமு॑ த்வா பதஸ்பதே॒ ரத॒-ந்ந வாஜ॑ஸாதயே । தி॒யே பூ॑ஷந்நயுஜ்மஹி ॥ ப॒தஸ்ப॑தஃ॒ பரி॑பதிம்-வँச॒ஸ்யா காமே॑ந க்ரு'॒தோ அ॒ப்யா॑நட॒ர்கம் । ஸநோ॑ ராஸச்சு॒ருத॑ஶ்ச॒ந்த்ராக்ரா॒ திய॑ந்தியக்ம் ஸீஷதாதி॒ ப்ர பூ॒ஷா ॥ க்ஷேத்ர॑ஸ்ய॒ பதி॑நா வ॒யக்ம் ஹி॒தேநே॑வ ஜயாமஸி । காமஶ்வ॑-ம்போஷயி॒த்ந்வா ஸ நோ॑ [ஸ நஃ॑, ம்ரு'॒டா॒தீ॒த்ரு'ஶே᳚ ।] 26
ம்ரு'டாதீ॒த்ரு'ஶே᳚ ॥ க்ஷேத்ர॑ஸ்ய பதே॒ மது॑மந்த-மூ॒ர்மி-ந்தே॒நுரி॑வ॒ பயோ॑ அ॒ஸ்மாஸு॑ துக்ஷ்வ । ம॒து॒ஶ்சுத॑-ங்க்ரு'॒தமி॑வ॒ ஸுபூ॑த-ம்ரு'॒தஸ்ய॑ நஃ॒ பத॑யோ ம்ரு'டயந்து ॥ அக்நே॒ நய॑ ஸு॒பதா॑ ரா॒யே அ॒ஸ்மாந். விஶ்வா॑நி தேவ வ॒யுநா॑நி வி॒த்வாந் । யு॒யோ॒த்த்ய॑ஸ்ம-ஜ்ஜு॑ஹுரா॒ணமேநோ॒ பூயி॑ஷ்டா-ந்தே॒ நம॑உக்திம்-விँதேம ॥ ஆ தே॒வாநா॒மபி॒ பந்தா॑-மகந்ம॒ யச்ச॒க்நவா॑ம॒ ததநு॒ ப்ரவோ॑டும் । அ॒க்நி-ர்வி॒த்வாந்-த்ஸ ய॑ஜா॒- [ஸ ய॑ஜாத், ஸேது॒ ஹோதா॒ ஸோ] 27
த்ஸேது॒ ஹோதா॒ ஸோ அ॑த்த்வ॒ராந்-த்ஸ ரு'॒தூந் க॑ல்பயாதி ॥ யத்வாஹி॑ஷ்ட॒-ந்தத॒க்நயே॑ ப்ரு'॒ஹத॑ர்ச விபாவஸோ । மஹி॑ஷீவ॒ த்வத்ர॒யிஸ்த்வத்வாஜா॒ உதீ॑ரதே ॥ அக்நே॒ த்வ-ம்பா॑ரயா॒ நவ்யோ॑ அ॒ஸ்மாந்-த்ஸ்வ॒ஸ்திபி॒ரதி॑ து॒ர்காணி॒ விஶ்வா᳚ । பூஶ்ச॑ ப்ரு'॒த்வீ ப॑ஹு॒லா ந॑ உ॒ர்வீ பவா॑ தோ॒காய॒ தந॑யாய॒ ஶம்-யோஃ ँ॥ த்வம॑க்நே வ்ரத॒பா அ॑ஸி தே॒வ ஆ மர்த்யே॒ஷ்வா । த்வம்-யँ॒ஜ்ஞேஷ்வீட்யஃ॑ ॥ யத்வோ॑ வ॒ய-ம்ப்ர॑மி॒நாம॑ வ்ர॒தாநி॑ வி॒துஷா᳚-ந்தேவா॒ அவி॑துஷ்டராஸஃ । அ॒க்நிஷ்ட-த்விஶ்வ॒மா ப்ரு'॑ணாதி வி॒த்வாந். யேபி॑-ர்தே॒வாக்ம் ரு'॒துபிஃ॑ க॒ல்பயா॑தி ॥ 28 ॥
(ஜு॒ஷேதா॒மா - ஸ நோ॑ - யஜா॒ - தா - த்ரயோ॑விக்ம்ஶதிஶ்ச) (அ. 14)
(இ॒ஷே த்வா॑ - ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ - ஶுந்த॑த்வம்॒ - கர்ம॑ணே வாம் - தே॒வோ-ऽவ॑தூதம்॒ - துஷ்டிஃ॒ - ஸம்-வँ॑பா॒- ம்யா த॑தே॒ - ப்ரத்யு॑ஷ்டம்॒ - க்ரு'ஷ்ணோ॑-ऽஸி॒ - புவ॑நமஸி॒ - வாஜ॑ஸ்யோ॒பா வாம்॒ - சது॑ர்தஶ )
(இ॒ஷே - த்ரு'க்ம்॑ஹ॒ - புவ॑ந - ம॒ஷ்டாவிக்ம்॑ஶதிஃ )
(இ॒ஷே த்வா॑, க॒ல்பயா॑தி)
॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ஸம்ஹிதாயா-ம்ப்ரதமகாண்டே ப்ரதமஃ ப்ரஶ்ந-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe prathamaḥ praśnaḥ - darśapūrṇamāsau
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
i॒ṣe tvo॒rje tvā̭ vā॒yavaḥ̭ sthopā॒yavaḥ̭ stha de॒vo vaḥ̭ savi॒tā prārpa̭yatu॒ śreṣṭha̭tamāya॒ karma̭ṇa॒ ā pyā̭yaddhvamaghniyā devabhā॒ga-mūrja̭svatīḥ॒ paya̭svatīḥ pra॒jāva̭tī-ranamī॒vā a̭ya॒kṣmā mā vaḥ̭ ste॒na ī̭śata॒ mā-'ghaśagṃ̭so ru॒drasya̭ he॒tiḥ pari̭ vo vṛṇaktu dhru॒vā a॒smi-ngopa̭tau syāta ba॒hvī-ryaja̭mānasya pa॒śū-npā̭hi || 1 ||
(i॒ṣe - trica̭tvārigṃśat ) (a. 1)
ya॒jñasya̭ gho॒ṣada̭si॒ pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayaḥ॒ preya-ma̭gāddhi॒ṣaṇā̭ ba॒r॒hiraccha॒ manṷnā kṛ॒tā sva॒dhayā॒ vita̭ṣṭā॒ ta ā va̭hanti ka॒vayaḥ̭ pu॒rastā᳚-dde॒vebhyo॒ juṣṭa̭mi॒ha ba॒r॒hi-rā॒sadḙ de॒vānā᳚-mpariṣū॒tama̭si va॒r॒ṣavṛ̭ddhamasi॒ deva̭barhi॒rmā tvā-'॒nva-mmā ti॒rya-kparva̭ te rāddhyāsamācche॒ttā te॒ mā ri̭ṣa॒-ndeva̭barhi-śśa॒tava̭lśaṃ॒-vi~ ro̭ha sa॒hasra̭valśā॒ [sa॒hasra̭valśāḥ, vi va॒yagṃ rṷhema] 2
vi va॒yagṃ rṷhema pṛthi॒vyā-ssa॒mpṛcaḥ̭ pāhi susa॒mbhṛtā᳚ tvā॒ sambha̭rā॒myadi̭tyai॒ rāsnā̭-'sīndrā॒ṇyai sa॒nnaha̭na-mpū॒ṣā te᳚ gra॒nthi-ṅgra̭thnātu॒ sa te॒ mā-'' sthā॒dindra̭sya tvā bā॒hubhyā॒mudya̭cche॒ bṛha॒spate᳚-rmū॒rdhnā ha̭rāmyu॒rva̭ntari̭kṣa॒manvi̭hi devaṅga॒mama̭si || 3 ||
(sa॒hasra̭valśā - a॒ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 2)
śundha̭ddhva॒-ndaivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyai̭ māta॒riśva̭no gha॒rmo̭-'si॒ dyaura̭si pṛthi॒vya̭si vi॒śvadhā̭yā asi para॒meṇa॒ dhāmnā॒ dṛgṃha̭sva॒ mā hvā॒-rvasṷ̄nā-mpa॒vitra̭masi śa॒tadhā̭raṃ॒-va~sṷ̄nā-mpa॒vitra̭masi sa॒hasra̭dhāragṃ hu॒ta-ssto॒kohu॒to dra॒phso᳚ 'gnayḙ bṛha॒te nākā̭ya॒ svāhā॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā॒gṃ॒ sā vi॒śvāyu॒-ssā vi॒śvavya̭cā॒-ssā vi॒śvaka̭rmā॒ sa-mpṛ̭cyaddhva-mṛtāvarī-rū॒rmiṇī॒rmadhṷmattamā ma॒ndrā dhana̭sya sā॒taye॒ somḙna॒ tvā-''ta̭na॒cmīndrā̭ya॒ dadhi॒ viṣṇo̭ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva || 4 ||
(somḙ - nā॒ṣṭau ca̭) (a. 3)
karma̭ṇe vā-nde॒vebhyaḥ̭ śakeyaṃ॒-ve~ṣā̭ya tvā॒ pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayo॒ dhūra̭si॒ dhūrva॒ dhūrva̭nta॒-ndhūrva॒ taṃ-yo~᳚-'smā-ndhūrva̭ti॒ ta-ndhū᳚rva॒yaṃ-va~॒ya-ndhūrvā̭ma॒stva-nde॒vānā̭masi॒ sasni̭tama॒-mpapri̭tama॒-ñjuṣṭa̭tamaṃ॒-va~hni̭tama-ndeva॒hūta̭ma॒-mahrṷtamasi havi॒rdhāna॒-ndṛgṃha̭sva॒ mā hvā᳚-rmi॒trasya̭ tvā॒ cakṣṷṣā॒ prekṣe॒ mā bhermā saṃ-vi~̭kthā॒ mā tvā̭ - [mā tvā᳚, hi॒gṃ॒si॒ṣa॒mu॒ru] 5
higṃsiṣamu॒ru vātā̭ya de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve᳚-'śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā-ma॒gnaye॒ juṣṭa॒-nnirva̭pāmya॒gnīṣomā᳚bhyā-mi॒da-nde॒vānā̭mi॒damṷ na-ssa॒ha sphā॒tyai tvā॒ nārā᳚tyai॒ suva̭ra॒bhi vi khyḙṣaṃ-vai~śvāna॒ra-ñjyoti॒-rdṛgṃha̭ntā॒-nduryā॒ dyāvā̭pṛthi॒vyo- ru॒rva̭ntari̭kṣa॒ manvi॒-hyadi̭tyā stvo॒pasthḙ sādayā॒myagnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva || 6 ||
( mā tvā॒ - ṣaṭca̭tvārigṃśacca ) (a. 4)
de॒vo vaḥ̭ savi॒to-tpṷnā॒tvacchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhi॒rāpo̭ devīragrepuvo agregu॒vo-'gra̭ i॒maṃ-ya~॒jña-nna̭ya॒tāgrḙ ya॒jñapa̭ti-ndhatta yu॒ṣmānindro̭ 'vṛṇīta vṛtra॒tūryḙ yū॒yamindra̭-mavṛṇīddhvaṃ-vṛ~tra॒tūrye॒ prokṣi̭tā-ssthā॒gnayḙ vo॒ juṣṭa॒-mprokṣā᳚mya॒gnīṣomā᳚bhyā॒gṃ॒ śundha̭ddhva॒-ndaivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyā॒ ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭ta॒yo-'di̭tyā॒stvaga̭si॒ prati̭ tvā - [prati̭ tvā, pṛ॒thi॒vī ve᳚ttvadhi॒ṣava̭ṇamasi] 7
pṛthi॒vī ve᳚ttvadhi॒ṣava̭ṇamasi vānaspa॒tya-mprati॒ tvā-'di̭tyā॒stvagve᳚ttva॒gnesta॒nūra̭si vā॒co vi॒sarja̭na-nde॒vavī̭taye tvā gṛhṇā॒myadri̭rasi vānaspa॒tya-ssa i॒da-nde॒vebhyo̭ ha॒vyagṃ su॒śami̭ śami॒ṣveṣa॒mā va॒dorja॒mā va̭da dyu॒madva̭data va॒yagṃ sa̭ṅghā॒ta-ñje᳚ṣma va॒r॒ṣavṛ̭ddhamasi॒ prati̭ tvā va॒r॒ṣavṛ̭ddhaṃ-ve~ttu॒ parā̭pūta॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ parā̭pūtā॒ arā̭tayo॒ rakṣa̭sā-mbhā॒go̭ 'si vā॒yurvo॒ vi vi̭naktu de॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭ gṛhṇātu || 8 ||
( tvā॒ - bhā॒ga - ekā̭daśa ca ) (a. 5)
ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭ta॒yo-'di̭tyā॒stvaga̭si॒ prati̭ tvā pṛthi॒vīve᳚ttu di॒va-sska̭mbha॒nira̭si॒ prati॒ tvā-'di̭tyā॒stvagve᳚ttu dhi॒ṣaṇā̭-'si parva॒tyā prati̭ tvā di॒va-sska̭mbha॒nirve᳚ttu dhi॒ṣaṇā̭-'si pārvate॒yī prati̭ tvā parva॒tirve᳚ttu de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve᳚-'śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚-mpū॒ṣṇohastā᳚bhyā॒madhi̭ vapāmidhā॒nya̭masi dhinu॒hi de॒vā-nprā॒ṇāya̭ tvā 'pā॒nāya̭ tvā vyā॒nāya̭ tvā dī॒rghāmanu॒ prasi̭ti॒māyṷṣedhā-nde॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭ gṛhṇātu || 9 ||
(prā॒ṇāya̭ tvā॒ - pañca̭daśa ca) (a. 6)
dhṛṣṭi̭rasi॒ brahma̭ ya॒cchāpā᳚gne॒ 'gnimā॒māda̭-ñjahi॒ niṣkra॒vyādagṃ̭ se॒dhā-''dḙva॒yajaṃ̭-va~ha॒ nirda̭gdha॒gṃ॒ rakṣo॒ nirda̭gdhā॒ arā̭tayo dhru॒vama̭si pṛthi॒vī-ndṛ॒gṃ॒hā-''yṷ-rdṛgṃha pra॒jā-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha dha॒rtrama̭sya॒ntari̭kṣa-ndṛgṃha prā॒ṇa-ndṛgṃ̭hāpā॒na-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha dha॒ruṇa̭masi॒ diva̭-ndṛgṃha॒ cakṣṷ- [cakṣuḥ̭, dṛ॒gṃ॒ha॒ śrotra̭-ndṛgṃha] 10
rdṛgṃha॒ śrotra̭-ndṛgṃha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ dharmā̭si॒ diśo̭ dṛgṃha॒ yoni̭-ndṛgṃha pra॒jā-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ citaḥ̭ stha pra॒jāma॒smai ra॒yima॒smai sa̭jā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ bhṛgṷ̄ṇā॒maṅgi̭rasā॒-ntapa̭sā tapyaddhvaṃ॒-yā~ni̭ gha॒rme ka॒pālā᳚nyupaci॒nvanti̭ ve॒dhasaḥ̭ | pū॒ṣṇastānyapi̭ vra॒ta i̭ndravā॒yū vi mṷñcatām || 11 ||
(cakṣṷ - ra॒ṣṭāca̭tvārigṃśacca) (a. 7)
saṃ-va~̭pāmi॒ samāpo̭ a॒dbhira̭gmata॒ samoṣa̭dhayo॒ rasḙna॒ sagṃ re॒vatī॒-rjaga̭tībhi॒-rmadhṷmatī॒-rmadhṷmatībhi-ssṛjyaddhvama॒dbhyaḥ pari॒ prajā̭tā-sstha॒ sama॒dbhiḥ pṛ̭cyaddhva॒-ñjana̭yatyai tvā॒ saṃ-yau~᳚mya॒gnaye᳚ tvā॒-'gnīṣomā᳚bhyā-mma॒khasya॒ śiro̭-'si gha॒rmo̭-'si vi॒śvāyṷru॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒-ntvaca̭-ṅgṛhṇīṣvā॒ntari̭ta॒gṃ॒ rakṣo॒-'ntari̭tā॒ arā̭tayode॒vastvā̭ savi॒tā śra̭payatu॒ varṣi̭ṣṭhe॒ adhi॒ nāke॒-'gnistḙ ta॒nuva॒-mmā-'ti̭ dhā॒gagnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva॒ sa-mbrahma̭ṇā pṛcyasvaika॒tāya॒ svāhā᳚ dvi॒tāya॒ svāhā᳚ tri॒tāya॒ svāhā᳚ || 12 ||
(sa॒vi॒tā - dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)
ā da̭da॒ indra̭sya bā॒hura̭si॒ dakṣi̭ṇa-ssa॒hasra̭bhṛṣṭi-śśa॒tatḙjā vā॒yura̭si ti॒gmatḙjāḥ॒ pṛthi̭vi devayaja॒ - nyoṣa̭ddhyāste॒ mūla॒-mmā higṃ̭siṣa॒-mapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyai vra॒ja-ṅga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā mau॒gapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyai dḙva॒yaja̭nyai vra॒jaṃ- [vra॒jam, ga॒ccha॒ go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu] 13
ga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā mau॒gapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyā adḙvayajano vra॒ja-ṅga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā- [mā, mau॒ga॒rarṷste॒ diva॒-mmā] 14
maṷga॒rarṷste॒ diva॒-mmā skā॒n॒. vasa̭vastvā॒ pari̭ gṛhṇantu gāya॒treṇa॒ chanda̭sāru॒drāstvā॒ pari̭ gṛhṇantu॒ traiṣṭṷbhena॒ chanda̭sā-''di॒tyāstvā॒ pari̭ gṛhṇantu॒ jāga̭tena॒ chanda̭sā de॒vasya̭ savi॒tu-ssa॒ve karma̭ kṛṇvanti ve॒dhasa̭ ṛ॒tama̭syṛta॒sada̭na-masyṛta॒śrīra̭si॒ dhā a̭si sva॒dhā a̭syu॒rvī cāsi॒ vasvī̭ cāsi pu॒rā krū॒rasya̭ vi॒sṛpo̭ viraphśi-nnudā॒dāya̭ pṛthi॒vī-ñjī॒radā̭nu॒ryāmaira̭yan ca॒ndrama̭si sva॒dhābhi॒stā-ndhīrā̭so anu॒dṛśya̭ yajante || 15 ||
(de॒va॒yaja̭nyai vra॒jaṃ - tamato॒ mā - vi̭raphśi॒n - nekā̭daśa ca) (a. 9)
pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayo॒ 'gne-rva॒-steji̭ṣṭhena॒ teja̭sā॒ ni-ṣṭa̭pāmi go॒ṣṭha-mmā nirmṛ̭kṣaṃ-vā~॒jina̭-ntvā sapatnasā॒hagṃ sa-mmā᳚rjmi॒ vāca̭-mprā॒ṇa-ñcakṣu॒-śśrotra̭-mpra॒jāṃ-yo~ni॒-mmā nirmṛ̭kṣaṃ-vā~॒jinī᳚-ntvā sapatnasā॒hīgṃ sa-mmā᳚rjmyā॒śāsā̭nā saumana॒sa-mpra॒jāgṃ saubhā᳚gya-nta॒nūm | a॒gneranṷvratā bhū॒tvā sa-nna̭hye sukṛ॒tāya॒ kam || su॒pra॒jasa̭stvā va॒yagṃ su॒patnī॒rupa̭- [su॒pathnī॒rupa̭, se॒di॒mi॒ |] 16
sedima | agnḙ sapatna॒dambha̭na॒-mada̭bdhāso॒ adā᳚bhyam || i॒maṃ-vi~ṣyā̭mi॒ varṷṇasya॒ pāśaṃ॒ ~ya-maba̭ddhnīta savi॒tā su॒ketaḥ̭ | dhā॒tu-śca॒ yonaṷ sukṛ॒tasya̭ lo॒ke syo॒na-mmḙ sa॒ha patyā̭ karomi || samāyṷṣā॒ sampra॒jayā॒ sama̭gne॒ varca̭sā॒ punaḥ̭ | sa-mpatnī॒ patyā॒-'ha-ṅga̭cche॒ samā॒tmā ta॒nuvā॒ mama̭ || ma॒hī॒nā-mpayo॒-'syoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ rasa॒stasya॒ te-'kṣī̭yamāṇasya॒ ni- [niḥ, va॒pā॒mi॒ ma॒hī॒nāṃ] 17
rva̭pāmi mahī॒nā-mpayo॒-'syoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ raso-'da̭bdhena tvā॒ cakṣu॒ṣā-'ve᳚kṣe suprajā॒stvāya॒ tejo̭-'si॒ tejo-'nu॒ prehya॒gniste॒ tejo॒ mā vi nai̭da॒gne-rji॒hvā-'si̭ su॒bhūrde॒vānā॒-ndhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe bhava śu॒krama̭si॒ jyoti̭rasi॒ tejo̭-'si de॒vo vaḥ̭ savi॒to-tpṷnā॒tvacchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhiḥ̭ śu॒kra-ntvā̭ śu॒krāyā॒-ndhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe gṛhṇāmi॒ jyoti̭stvā॒ jyoti̭ṣya॒rcistvā॒-'rciṣi॒ dhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe gṛhṇāmi || 18 ||
(upa॒ - nī - ra॒śmibhiḥ̭ śu॒kragṃ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 10)
kṛṣṇo᳚-'syākhare॒ṣṭho᳚-'gnaye᳚ tvā॒ svāhā॒ vedi̭rasi ba॒r॒hiṣe᳚ tvā॒ svāhā ̭ba॒r॒hira̭si sru॒gbhyastvā॒ svāhā̭ di॒ve tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā pṛthi॒vyai tvā᳚ sva॒dhā pi॒tṛbhya॒ ūrgbha̭va barhi॒ṣadbhya̭ ū॒rjā pṛ̭thi॒vī-ṅga̭cchata॒ viṣṇo॒-sstūpo॒-'syūrṇā᳚mradasa-ntvā stṛṇāmi svāsa॒stha-nde॒vebhyo̭ gandha॒rvo̭-'si vi॒śvāva̭su॒-rviśva̭smā॒dīṣa̭to॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒ta indra̭sya bā॒hura̭si॒- [bā॒hura̭si, dakṣi̭ṇo॒] 19
dakṣi̭ṇo॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒to mi॒trāvarṷṇau tvottara॒taḥ pari̭ dhattā-ndhru॒veṇa॒ dharma̭ṇā॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒ta-ssūrya̭stvā pu॒rastā᳚-tpātu॒ kasyā᳚ścida॒bhiśa̭styā vī॒tiho᳚tra-ntvā kave dyu॒manta॒gṃ॒ sami̭dhīma॒hyagnḙ bṛ॒hanta̭maddhva॒re vi॒śo ya॒ntre stho॒ vasṷ̄nāgṃ ru॒drāṇā̭-mādi॒tyānā॒gṃ॒ sada̭si sīda ju॒hūrṷpa॒bhṛ-ddhru॒vā-'si̭ ghṛ॒tācī॒ nāmnā᳚ pri॒yeṇa॒ nāmnā᳚ pri॒ye sada̭si sīdai॒tā a̭sadan-thsukṛ॒tasya̭ lo॒ke tā vi̭ṣṇo pāhi pā॒hi ya॒jña-mpā॒hi ya॒jñapa̭ti-mpā॒hi māṃ-ya~̭jña॒niya᳚m || 20 ||
(bā॒hura̭si - pri॒ye sada̭si॒ - pañca̭daśa ca) (a. 11)
bhuva̭namasi॒ vi pra̭tha॒svāgne॒ yaṣṭa̭ri॒da-nnamaḥ̭ | juhvehya॒gnistvā᳚ hvayati devaya॒jyāyā॒ upa̭bhṛ॒dehi̭ de॒vastvā̭ savi॒tā hva̭yati devaya॒jyāyā॒ agnā̭viṣṇū॒ mā vā॒mava̭ kramiṣaṃ॒-vi~ ji̭hāthā॒-mmā mā॒ sa-ntā᳚ptaṃ-lo~॒ka-mmḙ lokakṛtau kṛṇutaṃ॒-vi~ṣṇo॒-ssthāna̭masī॒ta indro̭ akṛṇo-dvī॒ryā̭ṇi samā॒rabhyo॒rdhvo a̭ddhva॒ro di̭vi॒spṛśa॒mahrṷto ya॒jño ya॒jñapa̭te॒-rindrā̭vā॒n-thsvāhā̭ bṛ॒hadbhāḥ pā॒hi mā᳚-'gne॒ duśca̭ritā॒dā mā॒ suca̭rite bhaja ma॒khasya॒ śiro̭-'si॒ sañjyoti̭ṣā॒ jyoti̭raṅktām || 21 ||
(ahrṷta॒ - eka̭vigṃśatiśca) (a. 12)
vāja̭sya mā prasa॒veno᳚dgrā॒bheṇoda̭grabhīt | athā̭ sa॒patnā॒gṃ॒ indro̭ me nigrā॒bheṇādha̭rāgṃ akaḥ || u॒dgrā॒bha-ñca̭ nigrā॒bha-ñca॒ brahma̭ de॒vā a̭vīvṛdhann | athā̭ sa॒patnā̭nindrā॒gnī mḙ viṣū॒cīnā॒n vya̭syatām || vasṷbhyastvā ru॒drebhya̭stvā-''di॒tyebhya̭stvā॒-'ktagṃ rihā̭ṇā vi॒yantu॒ vayaḥ̭ || pra॒jāṃ-yo~ni॒-mmā nirmṛ̭kṣa॒mā pyā̭yantā॒māpa॒ oṣa̭dhayo ma॒rutā॒-mpṛṣa̭taya-sstha॒ divaṃ̭- [diva᳚m, ga॒ccha॒ tato̭ no॒] 22
gaccha॒ tato̭ no॒ vṛṣṭi॒mera̭ya | ā॒yu॒ṣpā a̭gne॒-'syāyṷrme pāhi cakṣu॒ṣpā a̭gne-'si॒ cakṣṷrme pāhi dhru॒vā-'si॒ ya-mpa̭ri॒dhi-mpa॒ryadha̭tthā॒ agnḙ deva pa॒ṇibhi̭-rvī॒yamā̭ṇaḥ | ta-nta̭ e॒tamanu॒ joṣa̭-mbharāmi॒ nede॒ṣa tvada̭pace॒tayā̭tai ya॒jñasya॒ pātha॒ upa॒ sami̭tagṃ saggsrā॒vabhā̭gā-ssthe॒ṣā bṛ॒hantaḥ̭ prastare॒ṣṭhā ba̭rhi॒ṣada̭śca [ ] 23
de॒vā i॒māṃ-vā~ca̭ma॒bhi viśvḙ gṛ॒ṇanta̭ ā॒sadyā॒smi-nba॒r॒hiṣi̭ mādayaddhvama॒gne-rvā॒mapa̭nnagṛhasya॒ sada̭si sādayāmi su॒mnāya̭ sumninī su॒mne mā̭ dhatta-ndhu॒ri dha॒ryaṷ pāta॒magnḙ 'dabdhāyo 'śītatano pā॒hi mā॒-'dya di॒vaḥ pā॒hi prasi̭tyai pā॒hi duri̭ṣṭyai pā॒hi dṷradma॒nyai pā॒hi duśca̭ritā॒davi̭ṣa-nnaḥ pi॒tu-ṅkṛ̭ṇu su॒ṣadā॒ yoni॒gg॒ svāhā॒ devā̭ gātuvido gā॒tuṃvi~॒ttvā gā॒tu mi̭ta॒ mana̭saspata i॒ma-nno̭ deva de॒veṣṷ ya॒jñagg svāhā̭ vā॒ci svāhā॒ vātḙ dhāḥ || 24 ||
(divaṃ̭ - ca - vi॒ttvā gā॒tuṃ - trayo̭daśa ca) (a. 13)
u॒bhā vā̭mindrāgnī āhu॒vaddhyā̭ u॒bhā rādha̭sa-ssa॒ha mā̭da॒yaddhyai᳚ | u॒bhā dā॒tārā̭vi॒ṣāgṃ ra̭yī॒ṇāmu॒bhā vāja̭sya sā॒tayḙ huve vām || aśra̭va॒gṃ॒ hi bhṷ̄ri॒dāva̭ttarā vāṃ॒-vi~jā̭māturu॒ta vā̭ ghā syā॒lāt | athā॒ soma̭sya॒ praya̭tī yu॒vabhyā॒mindrā᳚gnī॒ stoma̭-ñjanayāmi॒ navya᳚m || indrā᳚gnī nava॒ti-mpuro̭ dā॒sapa̭tnīradhūnutam | sā॒kamekḙna॒ karma̭ṇā || śuci॒-nnu stoma॒-nnava̭jāta-ma॒dyendrā᳚gnī vṛtrahaṇā ju॒ṣethā᳚m || 25 ||
u॒bhā hi vāgṃ̭ su॒havā॒ joha̭vīmi॒ tā vājagṃ̭ sa॒dya ṷśa॒te dheṣṭhā᳚ || va॒yamṷ tvā pathaspate॒ ratha॒-nna vāja̭sātaye | dhi॒ye pṷ̄ṣannayujmahi || pa॒thaspa̭thaḥ॒ pari̭patiṃ-va~ca॒syā kāmḙna kṛ॒to a॒bhyā̭naḍa॒rkam | sano̭ rāsacchu॒rudha̭śca॒ndrāgrā॒ dhiya̭ndhiyagṃ sīṣadhāti॒ pra pū॒ṣā || kṣetra̭sya॒ pati̭nā va॒yagṃ hi॒tenḙva jayāmasi | gāmaśva̭-mpoṣayi॒tnvā sa no̭ [sa naḥ̭, mṛ॒ḍā॒tī॒dṛśe᳚ |] 26
mṛḍātī॒dṛśe᳚ || kṣetra̭sya pate॒ madhṷmanta-mū॒rmi-ndhe॒nuri̭va॒ payo̭ a॒smāsṷ dhukṣva | ma॒dhu॒ścuta̭-ṅghṛ॒tami̭va॒ supṷ̄ta-mṛ॒tasya̭ naḥ॒ pata̭yo mṛḍayantu || agne॒ naya̭ su॒pathā̭ rā॒ye a॒smān. viśvā̭ni deva va॒yunā̭ni vi॒dvān | yu॒yo॒ddhya̭sma-jjṷhurā॒ṇameno॒ bhūyi̭ṣṭhā-nte॒ nama̭uktiṃ-vi~dhema || ā de॒vānā॒mapi॒ panthā̭-maganma॒ yaccha॒knavā̭ma॒ tadanu॒ pravo̭ḍhum | a॒gni-rvi॒dvān-thsa ya̭jā॒- [sa ya̭jāt, sedu॒ hotā॒ so] 27
thsedu॒ hotā॒ so a̭ddhva॒rān-thsa ṛ॒tūn ka̭lpayāti || yadvāhi̭ṣṭha॒-ntada॒gnayḙ bṛ॒hada̭rca vibhāvaso | mahi̭ṣīva॒ tvadra॒yistvadvājā॒ udī̭rate || agne॒ tva-mpā̭rayā॒ navyo̭ a॒smān-thsva॒stibhi॒rati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā᳚ | pūśca̭ pṛ॒thvī ba̭hu॒lā na̭ u॒rvī bhavā̭ to॒kāya॒ tana̭yāya॒ śaṃ-yoḥ ~|| tvama̭gne vrata॒pā a̭si de॒va ā martye॒ṣvā | tvaṃ-ya~॒jñeṣvīḍyaḥ̭ || yadvo̭ va॒ya-mpra̭mi॒nāma̭ vra॒tāni̭ vi॒duṣā᳚-ndevā॒ avi̭duṣṭarāsaḥ | a॒gniṣṭa-dviśva॒mā pṛ̭ṇāti vi॒dvān. yebhi̭-rde॒vāgṃ ṛ॒tubhiḥ̭ ka॒lpayā̭ti || 28 ||
(ju॒ṣethā॒mā - sa no̭ - yajā॒ - dā - trayo̭vigṃśatiśca) (a. 14)
(i॒ṣe tvā̭ - ya॒jñasya॒ - śundha̭dhvaṃ॒ - karma̭ṇe vāṃ - de॒vo-'va̭dhūtaṃ॒ - dhuṣṭiḥ॒ - saṃ-va~̭pā॒- myā da̭de॒ - pratyṷṣṭaṃ॒ - kṛṣṇo̭-'si॒ - bhuva̭namasi॒ - vāja̭syo॒bhā vāṃ॒ - catṷrdaśa )
(i॒ṣe - dṛgṃ̭ha॒ - bhuva̭na - ma॒ṣṭāvigṃ̭śatiḥ )
(i॒ṣe tvā̭, ka॒lpayā̭ti)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe prathamaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे प्रथमः प्रश्नः - दर्शपूर्णमासौ
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
इ॒षे त्वो॒र्जे त्वा॑ वा॒यवः॑ स्थोपा॒यवः॑ स्थ दे॒वो वः॑ सवि॒ता प्रार्प॑यतु॒ श्रेष्ठ॑तमाय॒ कर्म॑ण॒ आ प्या॑यद्ध्वमघ्निया देवभा॒ग-मूर्ज॑स्वतीः॒ पय॑स्वतीः प्र॒जाव॑ती-रनमी॒वा अ॑य॒क्ष्मा मा वः॑ स्ते॒न ई॑शत॒ मा-ऽघशग्ं॑सो रु॒द्रस्य॑ हे॒तिः परि॑ वो वृणक्तु ध्रु॒वा अ॒स्मि-न्गोप॑तौ स्यात ब॒ह्वी-र्यज॑मानस्य प॒शू-न्पा॑हि ॥ 1 ॥
(इ॒षे - त्रिच॑त्वारिग्ंशत् ) (अ. 1)
य॒ज्ञस्य॑ घो॒षद॑सि॒ प्रत्यु॑ष्ट॒ग्ं॒ रक्षः॒ प्रत्यु॑ष्टा॒ अरा॑तयः॒ प्रेय-म॑गाद्धि॒षणा॑ ब॒र्॒हिरच्छ॒ मनु॑ना कृ॒ता स्व॒धया॒ वित॑ष्टा॒ त आ व॑हन्ति क॒वयः॑ पु॒रस्ता᳚-द्दे॒वेभ्यो॒ जुष्ट॑मि॒ह ब॒र्॒हि-रा॒सदे॑ दे॒वाना᳚-म्परिषू॒तम॑सि व॒र्॒षवृ॑द्धमसि॒ देव॑बर्हि॒र्मा त्वा-ऽ॒न्व-म्मा ति॒र्य-क्पर्व॑ ते राद्ध्यासमाच्छे॒त्ता ते॒ मा रि॑ष॒-न्देव॑बर्हि-श्श॒तव॑ल्शं॒-विँ रो॑ह स॒हस्र॑वल्शा॒ [स॒हस्र॑वल्शाः, वि व॒यग्ं रु॑हेम] 2
वि व॒यग्ं रु॑हेम पृथि॒व्या-स्स॒म्पृचः॑ पाहि सुस॒म्भृता᳚ त्वा॒ सम्भ॑रा॒म्यदि॑त्यै॒ रास्ना॑-ऽसीन्द्रा॒ण्यै स॒न्नह॑न-म्पू॒षा ते᳚ ग्र॒न्थि-ङ्ग्र॑थ्नातु॒ स ते॒ मा-ऽऽ स्था॒दिन्द्र॑स्य त्वा बा॒हुभ्या॒मुद्य॑च्छे॒ बृह॒स्पते᳚-र्मू॒र्ध्ना ह॑राम्यु॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒मन्वि॑हि देवङ्ग॒मम॑सि ॥ 3 ॥
(स॒हस्र॑वल्शा - अ॒ष्टात्रिग्ं॑शच्च) (अ. 2)
शुन्ध॑द्ध्व॒-न्दैव्या॑य॒ कर्म॑णे देवय॒ज्यायै॑ मात॒रिश्व॑नो घ॒र्मो॑-ऽसि॒ द्यौर॑सि पृथि॒व्य॑सि वि॒श्वधा॑या असि पर॒मेण॒ धाम्ना॒ दृग्ंह॑स्व॒ मा ह्वा॒-र्वसू॑ना-म्प॒वित्र॑मसि श॒तधा॑रं॒-वँसू॑ना-म्प॒वित्र॑मसि स॒हस्र॑धारग्ं हु॒त-स्स्तो॒कोहु॒तो द्र॒फ्सो᳚ ऽग्नये॑ बृह॒ते नाका॑य॒ स्वाहा॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॒ग्ं॒ सा वि॒श्वायु॒-स्सा वि॒श्वव्य॑चा॒-स्सा वि॒श्वक॑र्मा॒ स-म्पृ॑च्यद्ध्व-मृतावरी-रू॒र्मिणी॒र्मधु॑मत्तमा म॒न्द्रा धन॑स्य सा॒तये॒ सोमे॑न॒ त्वा-ऽऽत॑न॒च्मीन्द्रा॑य॒ दधि॒ विष्णो॑ ह॒व्यग्ं र॑क्षस्व ॥ 4 ॥
(सोमे॑ - ना॒ष्टौ च॑) (अ. 3)
कर्म॑णे वा-न्दे॒वेभ्यः॑ शकेयं॒-वेँषा॑य त्वा॒ प्रत्यु॑ष्ट॒ग्ं॒ रक्षः॒ प्रत्यु॑ष्टा॒ अरा॑तयो॒ धूर॑सि॒ धूर्व॒ धूर्व॑न्त॒-न्धूर्व॒ तं-योँ᳚-ऽस्मा-न्धूर्व॑ति॒ त-न्धू᳚र्व॒यं-वँ॒य-न्धूर्वा॑म॒स्त्व-न्दे॒वाना॑मसि॒ सस्नि॑तम॒-म्पप्रि॑तम॒-ञ्जुष्ट॑तमं॒-वँह्नि॑तम-न्देव॒हूत॑म॒-मह्रु॑तमसि हवि॒र्धान॒-न्दृग्ंह॑स्व॒ मा ह्वा᳚-र्मि॒त्रस्य॑ त्वा॒ चक्षु॑षा॒ प्रेक्षे॒ मा भेर्मा सं-विँ॑क्था॒ मा त्वा॑ - [मा त्वा᳚, हि॒ग्ं॒सि॒ष॒मु॒रु] 5
हिग्ंसिषमु॒रु वाता॑य दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे᳚-ऽश्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚-म्पू॒ष्णो हस्ता᳚भ्या-म॒ग्नये॒ जुष्ट॒-न्निर्व॑पाम्य॒ग्नीषोमा᳚भ्या-मि॒द-न्दे॒वाना॑मि॒दमु॑ न-स्स॒ह स्फा॒त्यै त्वा॒ नारा᳚त्यै॒ सुव॑र॒भि वि ख्ये॑षं-वैँश्वान॒र-ञ्ज्योति॒-र्दृग्ंह॑न्ता॒-न्दुर्या॒ द्यावा॑पृथि॒व्यो- रु॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒ मन्वि॒-ह्यदि॑त्या स्त्वो॒पस्थे॑ सादया॒म्यग्ने॑ ह॒व्यग्ं र॑क्षस्व ॥ 6 ॥
( मा त्वा॒ - षट्च॑त्वारिग्ंशच्च ) (अ. 4)
दे॒वो वः॑ सवि॒तो-त्पु॑ना॒त्वच्छि॑द्रेण प॒वित्रे॑ण॒ वसो॒-स्सूर्य॑स्य र॒श्मिभि॒रापो॑ देवीरग्रेपुवो अग्रेगु॒वो-ऽग्र॑ इ॒मं-यँ॒ज्ञ-न्न॑य॒ताग्रे॑ य॒ज्ञप॑ति-न्धत्त यु॒ष्मानिन्द्रो॑ ऽवृणीत वृत्र॒तूर्ये॑ यू॒यमिन्द्र॑-मवृणीद्ध्वं-वृँत्र॒तूर्ये॒ प्रोक्षि॑ता-स्स्था॒ग्नये॑ वो॒ जुष्ट॒-म्प्रोक्षा᳚म्य॒ग्नीषोमा᳚भ्या॒ग्ं॒ शुन्ध॑द्ध्व॒-न्दैव्या॑य॒ कर्म॑णे देवय॒ज्याया॒ अव॑धूत॒ग्ं॒ रक्षो-ऽव॑धूता॒ अरा॑त॒यो-ऽदि॑त्या॒स्त्वग॑सि॒ प्रति॑ त्वा - [प्रति॑ त्वा, पृ॒थि॒वी वे᳚त्त्वधि॒षव॑णमसि] 7
पृथि॒वी वे᳚त्त्वधि॒षव॑णमसि वानस्प॒त्य-म्प्रति॒ त्वा-ऽदि॑त्या॒स्त्वग्वे᳚त्त्व॒ग्नेस्त॒नूर॑सि वा॒चो वि॒सर्ज॑न-न्दे॒ववी॑तये त्वा गृह्णा॒म्यद्रि॑रसि वानस्प॒त्य-स्स इ॒द-न्दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यग्ं सु॒शमि॑ शमि॒ष्वेष॒मा व॒दोर्ज॒मा व॑द द्यु॒मद्व॑दत व॒यग्ं स॑ङ्घा॒त-ञ्जे᳚ष्म व॒र्॒षवृ॑द्धमसि॒ प्रति॑ त्वा व॒र्॒षवृ॑द्धं-वेँत्तु॒ परा॑पूत॒ग्ं॒ रक्षः॒ परा॑पूता॒ अरा॑तयो॒ रक्ष॑सा-म्भा॒गो॑ ऽसि वा॒युर्वो॒ वि वि॑नक्तु दे॒वो वः॑ सवि॒ता हिर॑ण्यपाणिः॒ प्रति॑ गृह्णातु ॥ 8 ॥
( त्वा॒ - भा॒ग - एका॑दश च ) (अ. 5)
अव॑धूत॒ग्ं॒ रक्षो-ऽव॑धूता॒ अरा॑त॒यो-ऽदि॑त्या॒स्त्वग॑सि॒ प्रति॑ त्वा पृथि॒वीवे᳚त्तु दि॒व-स्स्क॑म्भ॒निर॑सि॒ प्रति॒ त्वा-ऽदि॑त्या॒स्त्वग्वे᳚त्तु धि॒षणा॑-ऽसि पर्व॒त्या प्रति॑ त्वा दि॒व-स्स्क॑म्भ॒निर्वे᳚त्तु धि॒षणा॑-ऽसि पार्वते॒यी प्रति॑ त्वा पर्व॒तिर्वे᳚त्तु दे॒वस्य॑ त्वा सवि॒तुः प्र॑स॒वे᳚-ऽश्विनो᳚-र्बा॒हुभ्या᳚-म्पू॒ष्णोहस्ता᳚भ्या॒मधि॑ वपामिधा॒न्य॑मसि धिनु॒हि दे॒वा-न्प्रा॒णाय॑ त्वा ऽपा॒नाय॑ त्वा व्या॒नाय॑ त्वा दी॒र्घामनु॒ प्रसि॑ति॒मायु॑षेधा-न्दे॒वो वः॑ सवि॒ता हिर॑ण्यपाणिः॒ प्रति॑ गृह्णातु ॥ 9 ॥
(प्रा॒णाय॑ त्वा॒ - पञ्च॑दश च) (अ. 6)
धृष्टि॑रसि॒ ब्रह्म॑ य॒च्छापा᳚ग्ने॒ ऽग्निमा॒माद॑-ञ्जहि॒ निष्क्र॒व्यादग्ं॑ से॒धा-ऽऽदे॑व॒यजं॑-वँह॒ निर्द॑ग्ध॒ग्ं॒ रक्षो॒ निर्द॑ग्धा॒ अरा॑तयो ध्रु॒वम॑सि पृथि॒वी-न्दृ॒ग्ं॒हा-ऽऽयु॑-र्दृग्ंह प्र॒जा-न्दृग्ं॑ह सजा॒तान॒स्मै यज॑मानाय॒ पर्यू॑ह ध॒र्त्रम॑स्य॒न्तरि॑क्ष-न्दृग्ंह प्रा॒ण-न्दृग्ं॑हापा॒न-न्दृग्ं॑ह सजा॒तान॒स्मै यज॑मानाय॒ पर्यू॑ह ध॒रुण॑मसि॒ दिव॑-न्दृग्ंह॒ चक्षु॑- [चक्षुः॑, दृ॒ग्ं॒ह॒ श्रोत्र॑-न्दृग्ंह] 10
र्दृग्ंह॒ श्रोत्र॑-न्दृग्ंह सजा॒तान॒स्मै यज॑मानाय॒ पर्यू॑ह॒ धर्मा॑सि॒ दिशो॑ दृग्ंह॒ योनि॑-न्दृग्ंह प्र॒जा-न्दृग्ं॑ह सजा॒तान॒स्मै यज॑मानाय॒ पर्यू॑ह॒ चितः॑ स्थ प्र॒जाम॒स्मै र॒यिम॒स्मै स॑जा॒तान॒स्मै यज॑मानाय॒ पर्यू॑ह॒ भृगू॑णा॒मङ्गि॑रसा॒-न्तप॑सा तप्यद्ध्वं॒-याँनि॑ घ॒र्मे क॒पाला᳚न्युपचि॒न्वन्ति॑ वे॒धसः॑ । पू॒ष्णस्तान्यपि॑ व्र॒त इ॑न्द्रवा॒यू वि मु॑ञ्चताम् ॥ 11 ॥
(चक्षु॑ - र॒ष्टाच॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 7)
सं-वँ॑पामि॒ समापो॑ अ॒द्भिर॑ग्मत॒ समोष॑धयो॒ रसे॑न॒ सग्ं रे॒वती॒-र्जग॑तीभि॒-र्मधु॑मती॒-र्मधु॑मतीभि-स्सृज्यद्ध्वम॒द्भ्यः परि॒ प्रजा॑ता-स्स्थ॒ सम॒द्भिः पृ॑च्यद्ध्व॒-ञ्जन॑यत्यै त्वा॒ सं-यौँ᳚म्य॒ग्नये᳚ त्वा॒-ऽग्नीषोमा᳚भ्या-म्म॒खस्य॒ शिरो॑-ऽसि घ॒र्मो॑-ऽसि वि॒श्वायु॑रु॒रु प्र॑थस्वो॒रु ते॑ य॒ज्ञप॑तिः प्रथता॒-न्त्वच॑-ङ्गृह्णीष्वा॒न्तरि॑त॒ग्ं॒ रक्षो॒-ऽन्तरि॑ता॒ अरा॑तयोदे॒वस्त्वा॑ सवि॒ता श्र॑पयतु॒ वर्षि॑ष्ठे॒ अधि॒ नाके॒-ऽग्निस्ते॑ त॒नुव॒-म्मा-ऽति॑ धा॒गग्ने॑ ह॒व्यग्ं र॑क्षस्व॒ स-म्ब्रह्म॑णा पृच्यस्वैक॒ताय॒ स्वाहा᳚ द्वि॒ताय॒ स्वाहा᳚ त्रि॒ताय॒ स्वाहा᳚ ॥ 12 ॥
(स॒वि॒ता - द्वाविग्ं॑शतिश्च) (अ. 8)
आ द॑द॒ इन्द्र॑स्य बा॒हुर॑सि॒ दक्षि॑ण-स्स॒हस्र॑भृष्टि-श्श॒तते॑जा वा॒युर॑सि ति॒ग्मते॑जाः॒ पृथि॑वि देवयज॒ - न्योष॑द्ध्यास्ते॒ मूल॒-म्मा हिग्ं॑सिष॒-मप॑हतो॒-ऽररुः॑ पृथि॒व्यै व्र॒ज-ङ्ग॑च्छ गो॒स्थानं॒-वँर्ष॑तु ते॒ द्यौर्ब॑धा॒न दे॑व सवितः पर॒मस्या᳚-म्परा॒वति॑ श॒तेन॒ पाशै॒र्यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मस्तमतो॒ मा मौ॒गप॑हतो॒-ऽररुः॑ पृथि॒व्यै दे॑व॒यज॑न्यै व्र॒जं- [व्र॒जम्, ग॒च्छ॒ गो॒स्थानं॒-वँर्ष॑तु] 13
ग॑च्छ गो॒स्थानं॒-वँर्ष॑तु ते॒ द्यौर्ब॑धा॒न दे॑व सवितः पर॒मस्या᳚-म्परा॒वति॑ श॒तेन॒ पाशै॒र्यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मस्तमतो॒ मा मौ॒गप॑हतो॒-ऽररुः॑ पृथि॒व्या अदे॑वयजनो व्र॒ज-ङ्ग॑च्छ गो॒स्थानं॒-वँर्ष॑तु ते॒ द्यौर्ब॑धा॒न दे॑व सवितः पर॒मस्या᳚-म्परा॒वति॑ श॒तेन॒ पाशै॒र्यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मस्तमतो॒ मा- [मा, मौ॒ग॒ररु॑स्ते॒ दिव॒-म्मा] 14
मौ॑ग॒ररु॑स्ते॒ दिव॒-म्मा स्का॒न्॒. वस॑वस्त्वा॒ परि॑ गृह्णन्तु गाय॒त्रेण॒ छन्द॑सारु॒द्रास्त्वा॒ परि॑ गृह्णन्तु॒ त्रैष्टु॑भेन॒ छन्द॑सा-ऽऽदि॒त्यास्त्वा॒ परि॑ गृह्णन्तु॒ जाग॑तेन॒ छन्द॑सा दे॒वस्य॑ सवि॒तु-स्स॒वे कर्म॑ कृण्वन्ति वे॒धस॑ ऋ॒तम॑स्यृत॒सद॑न-मस्यृत॒श्रीर॑सि॒ धा अ॑सि स्व॒धा अ॑स्यु॒र्वी चासि॒ वस्वी॑ चासि पु॒रा क्रू॒रस्य॑ वि॒सृपो॑ विरफ्शि-न्नुदा॒दाय॑ पृथि॒वी-ञ्जी॒रदा॑नु॒र्यामैर॑यन् च॒न्द्रम॑सि स्व॒धाभि॒स्ता-न्धीरा॑सो अनु॒दृश्य॑ यजन्ते ॥ 15 ॥
(दे॒व॒यज॑न्यै व्र॒जं - तमतो॒ मा - वि॑रफ्शि॒न् - नेका॑दश च) (अ. 9)
प्रत्यु॑ष्ट॒ग्ं॒ रक्षः॒ प्रत्यु॑ष्टा॒ अरा॑तयो॒ ऽग्ने-र्व॒-स्तेजि॑ष्ठेन॒ तेज॑सा॒ नि-ष्ट॑पामि गो॒ष्ठ-म्मा निर्मृ॑क्षं-वाँ॒जिन॑-न्त्वा सपत्नसा॒हग्ं स-म्मा᳚र्ज्मि॒ वाच॑-म्प्रा॒ण-ञ्चक्षु॒-श्श्रोत्र॑-म्प्र॒जां-योँनि॒-म्मा निर्मृ॑क्षं-वाँ॒जिनी᳚-न्त्वा सपत्नसा॒हीग्ं स-म्मा᳚र्ज्म्या॒शासा॑ना सौमन॒स-म्प्र॒जाग्ं सौभा᳚ग्य-न्त॒नूम् । अ॒ग्नेरनु॑व्रता भू॒त्वा स-न्न॑ह्ये सुकृ॒ताय॒ कम् ॥ सु॒प्र॒जस॑स्त्वा व॒यग्ं सु॒पत्नी॒रुप॑- [सु॒पथ्नी॒रुप॑, से॒दि॒मि॒ ।] 16
सेदिम । अग्ने॑ सपत्न॒दम्भ॑न॒-मद॑ब्धासो॒ अदा᳚भ्यम् ॥ इ॒मं-विँष्या॑मि॒ वरु॑णस्य॒ पाशं॒ ँय-मब॑द्ध्नीत सवि॒ता सु॒केतः॑ । धा॒तु-श्च॒ योनौ॑ सुकृ॒तस्य॑ लो॒के स्यो॒न-म्मे॑ स॒ह पत्या॑ करोमि ॥ समायु॑षा॒ सम्प्र॒जया॒ सम॑ग्ने॒ वर्च॑सा॒ पुनः॑ । स-म्पत्नी॒ पत्या॒-ऽह-ङ्ग॑च्छे॒ समा॒त्मा त॒नुवा॒ मम॑ ॥ म॒ही॒ना-म्पयो॒-ऽस्योष॑धीना॒ग्ं॒ रस॒स्तस्य॒ ते-ऽक्षी॑यमाणस्य॒ नि- [निः, व॒पा॒मि॒ म॒ही॒नां] 17
र्व॑पामि मही॒ना-म्पयो॒-ऽस्योष॑धीना॒ग्ं॒ रसो-ऽद॑ब्धेन त्वा॒ चक्षु॒षा-ऽवे᳚क्षे सुप्रजा॒स्त्वाय॒ तेजो॑-ऽसि॒ तेजो-ऽनु॒ प्रेह्य॒ग्निस्ते॒ तेजो॒ मा वि नै॑द॒ग्ने-र्जि॒ह्वा-ऽसि॑ सु॒भूर्दे॒वाना॒-न्धाम्ने॑धाम्ने दे॒वेभ्यो॒ यजु॑षेयजुषे भव शु॒क्रम॑सि॒ ज्योति॑रसि॒ तेजो॑-ऽसि दे॒वो वः॑ सवि॒तो-त्पु॑ना॒त्वच्छि॑द्रेण प॒वित्रे॑ण॒ वसो॒-स्सूर्य॑स्य र॒श्मिभिः॑ शु॒क्र-न्त्वा॑ शु॒क्राया॒-न्धाम्ने॑धाम्ने दे॒वेभ्यो॒ यजु॑षेयजुषे गृह्णामि॒ ज्योति॑स्त्वा॒ ज्योति॑ष्य॒र्चिस्त्वा॒-ऽर्चिषि॒ धाम्ने॑धाम्ने दे॒वेभ्यो॒ यजु॑षेयजुषे गृह्णामि ॥ 18 ॥
(उप॒ - नी - र॒श्मिभिः॑ शु॒क्रग्ं - षोड॑श च) (अ. 10)
कृष्णो᳚-ऽस्याखरे॒ष्ठो᳚-ऽग्नये᳚ त्वा॒ स्वाहा॒ वेदि॑रसि ब॒र्॒हिषे᳚ त्वा॒ स्वाहा ॑ब॒र्॒हिर॑सि स्रु॒ग्भ्यस्त्वा॒ स्वाहा॑ दि॒वे त्वा॒-ऽन्तरि॑क्षाय त्वा पृथि॒व्यै त्वा᳚ स्व॒धा पि॒तृभ्य॒ ऊर्ग्भ॑व बर्हि॒षद्भ्य॑ ऊ॒र्जा पृ॑थि॒वी-ङ्ग॑च्छत॒ विष्णो॒-स्स्तूपो॒-ऽस्यूर्णा᳚म्रदस-न्त्वा स्तृणामि स्वास॒स्थ-न्दे॒वेभ्यो॑ गन्ध॒र्वो॑-ऽसि वि॒श्वाव॑सु॒-र्विश्व॑स्मा॒दीष॑तो॒ यज॑मानस्य परि॒धिरि॒ड ई॑डि॒त इन्द्र॑स्य बा॒हुर॑सि॒- [बा॒हुर॑सि, दक्षि॑णो॒] 19
दक्षि॑णो॒ यज॑मानस्य परि॒धिरि॒ड ई॑डि॒तो मि॒त्रावरु॑णौ त्वोत्तर॒तः परि॑ धत्ता-न्ध्रु॒वेण॒ धर्म॑णा॒ यज॑मानस्य परि॒धिरि॒ड ई॑डि॒त-स्सूर्य॑स्त्वा पु॒रस्ता᳚-त्पातु॒ कस्या᳚श्चिद॒भिश॑स्त्या वी॒तिहो᳚त्र-न्त्वा कवे द्यु॒मन्त॒ग्ं॒ समि॑धीम॒ह्यग्ने॑ बृ॒हन्त॑मद्ध्व॒रे वि॒शो य॒न्त्रे स्थो॒ वसू॑नाग्ं रु॒द्राणा॑-मादि॒त्याना॒ग्ं॒ सद॑सि सीद जु॒हूरु॑प॒भृ-द्ध्रु॒वा-ऽसि॑ घृ॒ताची॒ नाम्ना᳚ प्रि॒येण॒ नाम्ना᳚ प्रि॒ये सद॑सि सीदै॒ता अ॑सदन्-थ्सुकृ॒तस्य॑ लो॒के ता वि॑ष्णो पाहि पा॒हि य॒ज्ञ-म्पा॒हि य॒ज्ञप॑ति-म्पा॒हि मां-यँ॑ज्ञ॒निय᳚म् ॥ 20 ॥
(बा॒हुर॑सि - प्रि॒ये सद॑सि॒ - पञ्च॑दश च) (अ. 11)
भुव॑नमसि॒ वि प्र॑थ॒स्वाग्ने॒ यष्ट॑रि॒द-न्नमः॑ । जुह्वेह्य॒ग्निस्त्वा᳚ ह्वयति देवय॒ज्याया॒ उप॑भृ॒देहि॑ दे॒वस्त्वा॑ सवि॒ता ह्व॑यति देवय॒ज्याया॒ अग्ना॑विष्णू॒ मा वा॒मव॑ क्रमिषं॒-विँ जि॑हाथा॒-म्मा मा॒ स-न्ता᳚प्तं-लोँ॒क-म्मे॑ लोककृतौ कृणुतं॒-विँष्णो॒-स्स्थान॑मसी॒त इन्द्रो॑ अकृणो-द्वी॒र्या॑णि समा॒रभ्यो॒र्ध्वो अ॑द्ध्व॒रो दि॑वि॒स्पृश॒मह्रु॑तो य॒ज्ञो य॒ज्ञप॑ते॒-रिन्द्रा॑वा॒न्-थ्स्वाहा॑ बृ॒हद्भाः पा॒हि मा᳚-ऽग्ने॒ दुश्च॑रिता॒दा मा॒ सुच॑रिते भज म॒खस्य॒ शिरो॑-ऽसि॒ सञ्ज्योति॑षा॒ ज्योति॑रङ्क्ताम् ॥ 21 ॥
(अह्रु॑त॒ - एक॑विग्ंशतिश्च) (अ. 12)
वाज॑स्य मा प्रस॒वेनो᳚द्ग्रा॒भेणोद॑ग्रभीत् । अथा॑ स॒पत्ना॒ग्ं॒ इन्द्रो॑ मे निग्रा॒भेणाध॑राग्ं अकः ॥ उ॒द्ग्रा॒भ-ञ्च॑ निग्रा॒भ-ञ्च॒ ब्रह्म॑ दे॒वा अ॑वीवृधन्न् । अथा॑ स॒पत्ना॑निन्द्रा॒ग्नी मे॑ विषू॒चीना॒न् व्य॑स्यताम् ॥ वसु॑भ्यस्त्वा रु॒द्रेभ्य॑स्त्वा-ऽऽदि॒त्येभ्य॑स्त्वा॒-ऽक्तग्ं रिहा॑णा वि॒यन्तु॒ वयः॑ ॥ प्र॒जां-योँनि॒-म्मा निर्मृ॑क्ष॒मा प्या॑यन्ता॒माप॒ ओष॑धयो म॒रुता॒-म्पृष॑तय-स्स्थ॒ दिवं॑- [दिव᳚म्, ग॒च्छ॒ ततो॑ नो॒] 22
गच्छ॒ ततो॑ नो॒ वृष्टि॒मेर॑य । आ॒यु॒ष्पा अ॑ग्ने॒-ऽस्यायु॑र्मे पाहि चक्षु॒ष्पा अ॑ग्ने-ऽसि॒ चक्षु॑र्मे पाहि ध्रु॒वा-ऽसि॒ य-म्प॑रि॒धि-म्प॒र्यध॑त्था॒ अग्ने॑ देव प॒णिभि॑-र्वी॒यमा॑णः । त-न्त॑ ए॒तमनु॒ जोष॑-म्भरामि॒ नेदे॒ष त्वद॑पचे॒तया॑तै य॒ज्ञस्य॒ पाथ॒ उप॒ समि॑तग्ं सग्ग्स्रा॒वभा॑गा-स्स्थे॒षा बृ॒हन्तः॑ प्रस्तरे॒ष्ठा ब॑र्हि॒षद॑श्च [ ] 23
दे॒वा इ॒मां-वाँच॑म॒भि विश्वे॑ गृ॒णन्त॑ आ॒सद्या॒स्मि-न्ब॒र्॒हिषि॑ मादयद्ध्वम॒ग्ने-र्वा॒मप॑न्नगृहस्य॒ सद॑सि सादयामि सु॒म्नाय॑ सुम्निनी सु॒म्ने मा॑ धत्त-न्धु॒रि ध॒र्यौ॑ पात॒मग्ने॑ ऽदब्धायो ऽशीततनो पा॒हि मा॒-ऽद्य दि॒वः पा॒हि प्रसि॑त्यै पा॒हि दुरि॑ष्ट्यै पा॒हि दु॑रद्म॒न्यै पा॒हि दुश्च॑रिता॒दवि॑ष-न्नः पि॒तु-ङ्कृ॑णु सु॒षदा॒ योनि॒ग्ग्॒ स्वाहा॒ देवा॑ गातुविदो गा॒तुंविँ॒त्त्वा गा॒तु मि॑त॒ मन॑सस्पत इ॒म-न्नो॑ देव दे॒वेषु॑ य॒ज्ञग्ग् स्वाहा॑ वा॒चि स्वाहा॒ वाते॑ धाः ॥ 24 ॥
(दिवं॑ - च - वि॒त्त्वा गा॒तुं - त्रयो॑दश च) (अ. 13)
उ॒भा वा॑मिन्द्राग्नी आहु॒वद्ध्या॑ उ॒भा राध॑स-स्स॒ह मा॑द॒यद्ध्यै᳚ । उ॒भा दा॒तारा॑वि॒षाग्ं र॑यी॒णामु॒भा वाज॑स्य सा॒तये॑ हुवे वाम् ॥ अश्र॑व॒ग्ं॒ हि भू॑रि॒दाव॑त्तरा वां॒-विँजा॑मातुरु॒त वा॑ घा स्या॒लात् । अथा॒ सोम॑स्य॒ प्रय॑ती यु॒वभ्या॒मिन्द्रा᳚ग्नी॒ स्तोम॑-ञ्जनयामि॒ नव्य᳚म् ॥ इन्द्रा᳚ग्नी नव॒ति-म्पुरो॑ दा॒सप॑त्नीरधूनुतम् । सा॒कमेके॑न॒ कर्म॑णा ॥ शुचि॒-न्नु स्तोम॒-न्नव॑जात-म॒द्येन्द्रा᳚ग्नी वृत्रहणा जु॒षेथा᳚म् ॥ 25 ॥
उ॒भा हि वाग्ं॑ सु॒हवा॒ जोह॑वीमि॒ ता वाजग्ं॑ स॒द्य उ॑श॒ते धेष्ठा᳚ ॥ व॒यमु॑ त्वा पथस्पते॒ रथ॒-न्न वाज॑सातये । धि॒ये पू॑षन्नयुज्महि ॥ प॒थस्प॑थः॒ परि॑पतिं-वँच॒स्या कामे॑न कृ॒तो अ॒भ्या॑नड॒र्कम् । सनो॑ रासच्छु॒रुध॑श्च॒न्द्राग्रा॒ धिय॑न्धियग्ं सीषधाति॒ प्र पू॒षा ॥ क्षेत्र॑स्य॒ पति॑ना व॒यग्ं हि॒तेने॑व जयामसि । गामश्व॑-म्पोषयि॒त्न्वा स नो॑ [स नः॑, मृ॒डा॒ती॒दृशे᳚ ।] 26
मृडाती॒दृशे᳚ ॥ क्षेत्र॑स्य पते॒ मधु॑मन्त-मू॒र्मि-न्धे॒नुरि॑व॒ पयो॑ अ॒स्मासु॑ धुक्ष्व । म॒धु॒श्चुत॑-ङ्घृ॒तमि॑व॒ सुपू॑त-मृ॒तस्य॑ नः॒ पत॑यो मृडयन्तु ॥ अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये अ॒स्मान्. विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒द्ध्य॑स्म-ज्जु॑हुरा॒णमेनो॒ भूयि॑ष्ठा-न्ते॒ नम॑उक्तिं-विँधेम ॥ आ दे॒वाना॒मपि॒ पन्था॑-मगन्म॒ यच्छ॒क्नवा॑म॒ तदनु॒ प्रवो॑ढुम् । अ॒ग्नि-र्वि॒द्वान्-थ्स य॑जा॒- [स य॑जात्, सेदु॒ होता॒ सो] 27
थ्सेदु॒ होता॒ सो अ॑द्ध्व॒रान्-थ्स ऋ॒तून् क॑ल्पयाति ॥ यद्वाहि॑ष्ठ॒-न्तद॒ग्नये॑ बृ॒हद॑र्च विभावसो । महि॑षीव॒ त्वद्र॒यिस्त्वद्वाजा॒ उदी॑रते ॥ अग्ने॒ त्व-म्पा॑रया॒ नव्यो॑ अ॒स्मान्-थ्स्व॒स्तिभि॒रति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा᳚ । पूश्च॑ पृ॒थ्वी ब॑हु॒ला न॑ उ॒र्वी भवा॑ तो॒काय॒ तन॑याय॒ शं-योः ँ॥ त्वम॑ग्ने व्रत॒पा अ॑सि दे॒व आ मर्त्ये॒ष्वा । त्वं-यँ॒ज्ञेष्वीड्यः॑ ॥ यद्वो॑ व॒य-म्प्र॑मि॒नाम॑ व्र॒तानि॑ वि॒दुषा᳚-न्देवा॒ अवि॑दुष्टरासः । अ॒ग्निष्ट-द्विश्व॒मा पृ॑णाति वि॒द्वान्. येभि॑-र्दे॒वाग्ं ऋ॒तुभिः॑ क॒ल्पया॑ति ॥ 28 ॥
(जु॒षेथा॒मा - स नो॑ - यजा॒ - दा - त्रयो॑विग्ंशतिश्च) (अ. 14)
(इ॒षे त्वा॑ - य॒ज्ञस्य॒ - शुन्ध॑ध्वं॒ - कर्म॑णे वां - दे॒वो-ऽव॑धूतं॒ - धुष्टिः॒ - सं-वँ॑पा॒- म्या द॑दे॒ - प्रत्यु॑ष्टं॒ - कृष्णो॑-ऽसि॒ - भुव॑नमसि॒ - वाज॑स्यो॒भा वां॒ - चतु॑र्दश )
(इ॒षे - दृग्ं॑ह॒ - भुव॑न - म॒ष्टाविग्ं॑शतिः )
(इ॒षे त्वा॑, क॒ल्पया॑ति)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे प्रथमः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe prathamaḥ praśnaḥ - darśapūrṇamāsau
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
i॒ṣe tvo॒rje tvā̭ vā॒yavaḥ̭ sthopā॒yavaḥ̭ stha de॒vo vaḥ̭ savi॒tā prārpa̭yatu॒ śreṣṭha̭tamāya॒ karma̭ṇa॒ ā pyā̭yaddhvamaghniyā devabhā॒ga-mūrja̭svatīḥ॒ paya̭svatīḥ pra॒jāva̭tī-ranamī॒vā a̭ya॒kṣmā mā vaḥ̭ ste॒na ī̭śata॒ mā-'ghaśagṃ̭so ru॒drasya̭ he॒tiḥ pari̭ vo vṛṇaktu dhru॒vā a॒smi-ngopa̭tau syāta ba॒hvī-ryaja̭mānasya pa॒śū-npā̭hi || 1 ||
(i॒ṣe - trica̭tvārigṃśat ) (a. 1)
ya॒jñasya̭ gho॒ṣada̭si॒ pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayaḥ॒ preya-ma̭gāddhi॒ṣaṇā̭ ba॒r॒hiraccha॒ manṷnā kṛ॒tā sva॒dhayā॒ vita̭ṣṭā॒ ta ā va̭hanti ka॒vayaḥ̭ pu॒rastā᳚-dde॒vebhyo॒ juṣṭa̭mi॒ha ba॒r॒hi-rā॒sadḙ de॒vānā᳚-mpariṣū॒tama̭si va॒r॒ṣavṛ̭ddhamasi॒ deva̭barhi॒rmā tvā-'॒nva-mmā ti॒rya-kparva̭ te rāddhyāsamācche॒ttā te॒ mā ri̭ṣa॒-ndeva̭barhi-śśa॒tava̭lśaṃ॒-vi~ ro̭ha sa॒hasra̭valśā॒ [sa॒hasra̭valśāḥ, vi va॒yagṃ rṷhema] 2
vi va॒yagṃ rṷhema pṛthi॒vyā-ssa॒mpṛcaḥ̭ pāhi susa॒mbhṛtā᳚ tvā॒ sambha̭rā॒myadi̭tyai॒ rāsnā̭-'sīndrā॒ṇyai sa॒nnaha̭na-mpū॒ṣā te᳚ gra॒nthi-ṅgra̭thnātu॒ sa te॒ mā-'' sthā॒dindra̭sya tvā bā॒hubhyā॒mudya̭cche॒ bṛha॒spate᳚-rmū॒rdhnā ha̭rāmyu॒rva̭ntari̭kṣa॒manvi̭hi devaṅga॒mama̭si || 3 ||
(sa॒hasra̭valśā - a॒ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 2)
śundha̭ddhva॒-ndaivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyai̭ māta॒riśva̭no gha॒rmo̭-'si॒ dyaura̭si pṛthi॒vya̭si vi॒śvadhā̭yā asi para॒meṇa॒ dhāmnā॒ dṛgṃha̭sva॒ mā hvā॒-rvasṷ̄nā-mpa॒vitra̭masi śa॒tadhā̭raṃ॒-va~sṷ̄nā-mpa॒vitra̭masi sa॒hasra̭dhāragṃ hu॒ta-ssto॒kohu॒to dra॒phso᳚ 'gnayḙ bṛha॒te nākā̭ya॒ svāhā॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā॒gṃ॒ sā vi॒śvāyu॒-ssā vi॒śvavya̭cā॒-ssā vi॒śvaka̭rmā॒ sa-mpṛ̭cyaddhva-mṛtāvarī-rū॒rmiṇī॒rmadhṷmattamā ma॒ndrā dhana̭sya sā॒taye॒ somḙna॒ tvā-''ta̭na॒cmīndrā̭ya॒ dadhi॒ viṣṇo̭ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva || 4 ||
(somḙ - nā॒ṣṭau ca̭) (a. 3)
karma̭ṇe vā-nde॒vebhyaḥ̭ śakeyaṃ॒-ve~ṣā̭ya tvā॒ pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayo॒ dhūra̭si॒ dhūrva॒ dhūrva̭nta॒-ndhūrva॒ taṃ-yo~᳚-'smā-ndhūrva̭ti॒ ta-ndhū᳚rva॒yaṃ-va~॒ya-ndhūrvā̭ma॒stva-nde॒vānā̭masi॒ sasni̭tama॒-mpapri̭tama॒-ñjuṣṭa̭tamaṃ॒-va~hni̭tama-ndeva॒hūta̭ma॒-mahrṷtamasi havi॒rdhāna॒-ndṛgṃha̭sva॒ mā hvā᳚-rmi॒trasya̭ tvā॒ cakṣṷṣā॒ prekṣe॒ mā bhermā saṃ-vi~̭kthā॒ mā tvā̭ - [mā tvā᳚, hi॒gṃ॒si॒ṣa॒mu॒ru] 5
higṃsiṣamu॒ru vātā̭ya de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve᳚-'śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚-mpū॒ṣṇo hastā᳚bhyā-ma॒gnaye॒ juṣṭa॒-nnirva̭pāmya॒gnīṣomā᳚bhyā-mi॒da-nde॒vānā̭mi॒damṷ na-ssa॒ha sphā॒tyai tvā॒ nārā᳚tyai॒ suva̭ra॒bhi vi khyḙṣaṃ-vai~śvāna॒ra-ñjyoti॒-rdṛgṃha̭ntā॒-nduryā॒ dyāvā̭pṛthi॒vyo- ru॒rva̭ntari̭kṣa॒ manvi॒-hyadi̭tyā stvo॒pasthḙ sādayā॒myagnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva || 6 ||
( mā tvā॒ - ṣaṭca̭tvārigṃśacca ) (a. 4)
de॒vo vaḥ̭ savi॒to-tpṷnā॒tvacchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhi॒rāpo̭ devīragrepuvo agregu॒vo-'gra̭ i॒maṃ-ya~॒jña-nna̭ya॒tāgrḙ ya॒jñapa̭ti-ndhatta yu॒ṣmānindro̭ 'vṛṇīta vṛtra॒tūryḙ yū॒yamindra̭-mavṛṇīddhvaṃ-vṛ~tra॒tūrye॒ prokṣi̭tā-ssthā॒gnayḙ vo॒ juṣṭa॒-mprokṣā᳚mya॒gnīṣomā᳚bhyā॒gṃ॒ śundha̭ddhva॒-ndaivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyā॒ ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭ta॒yo-'di̭tyā॒stvaga̭si॒ prati̭ tvā - [prati̭ tvā, pṛ॒thi॒vī ve᳚ttvadhi॒ṣava̭ṇamasi] 7
pṛthi॒vī ve᳚ttvadhi॒ṣava̭ṇamasi vānaspa॒tya-mprati॒ tvā-'di̭tyā॒stvagve᳚ttva॒gnesta॒nūra̭si vā॒co vi॒sarja̭na-nde॒vavī̭taye tvā gṛhṇā॒myadri̭rasi vānaspa॒tya-ssa i॒da-nde॒vebhyo̭ ha॒vyagṃ su॒śami̭ śami॒ṣveṣa॒mā va॒dorja॒mā va̭da dyu॒madva̭data va॒yagṃ sa̭ṅghā॒ta-ñje᳚ṣma va॒r॒ṣavṛ̭ddhamasi॒ prati̭ tvā va॒r॒ṣavṛ̭ddhaṃ-ve~ttu॒ parā̭pūta॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ parā̭pūtā॒ arā̭tayo॒ rakṣa̭sā-mbhā॒go̭ 'si vā॒yurvo॒ vi vi̭naktu de॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭ gṛhṇātu || 8 ||
( tvā॒ - bhā॒ga - ekā̭daśa ca ) (a. 5)
ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭ta॒yo-'di̭tyā॒stvaga̭si॒ prati̭ tvā pṛthi॒vīve᳚ttu di॒va-sska̭mbha॒nira̭si॒ prati॒ tvā-'di̭tyā॒stvagve᳚ttu dhi॒ṣaṇā̭-'si parva॒tyā prati̭ tvā di॒va-sska̭mbha॒nirve᳚ttu dhi॒ṣaṇā̭-'si pārvate॒yī prati̭ tvā parva॒tirve᳚ttu de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve᳚-'śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚-mpū॒ṣṇohastā᳚bhyā॒madhi̭ vapāmidhā॒nya̭masi dhinu॒hi de॒vā-nprā॒ṇāya̭ tvā 'pā॒nāya̭ tvā vyā॒nāya̭ tvā dī॒rghāmanu॒ prasi̭ti॒māyṷṣedhā-nde॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭ gṛhṇātu || 9 ||
(prā॒ṇāya̭ tvā॒ - pañca̭daśa ca) (a. 6)
dhṛṣṭi̭rasi॒ brahma̭ ya॒cchāpā᳚gne॒ 'gnimā॒māda̭-ñjahi॒ niṣkra॒vyādagṃ̭ se॒dhā-''dḙva॒yajaṃ̭-va~ha॒ nirda̭gdha॒gṃ॒ rakṣo॒ nirda̭gdhā॒ arā̭tayo dhru॒vama̭si pṛthi॒vī-ndṛ॒gṃ॒hā-''yṷ-rdṛgṃha pra॒jā-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha dha॒rtrama̭sya॒ntari̭kṣa-ndṛgṃha prā॒ṇa-ndṛgṃ̭hāpā॒na-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha dha॒ruṇa̭masi॒ diva̭-ndṛgṃha॒ cakṣṷ- [cakṣuḥ̭, dṛ॒gṃ॒ha॒ śrotra̭-ndṛgṃha] 10
rdṛgṃha॒ śrotra̭-ndṛgṃha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ dharmā̭si॒ diśo̭ dṛgṃha॒ yoni̭-ndṛgṃha pra॒jā-ndṛgṃ̭ha sajā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ citaḥ̭ stha pra॒jāma॒smai ra॒yima॒smai sa̭jā॒tāna॒smai yaja̭mānāya॒ paryṷ̄ha॒ bhṛgṷ̄ṇā॒maṅgi̭rasā॒-ntapa̭sā tapyaddhvaṃ॒-yā~ni̭ gha॒rme ka॒pālā᳚nyupaci॒nvanti̭ ve॒dhasaḥ̭ | pū॒ṣṇastānyapi̭ vra॒ta i̭ndravā॒yū vi mṷñcatām || 11 ||
(cakṣṷ - ra॒ṣṭāca̭tvārigṃśacca) (a. 7)
saṃ-va~̭pāmi॒ samāpo̭ a॒dbhira̭gmata॒ samoṣa̭dhayo॒ rasḙna॒ sagṃ re॒vatī॒-rjaga̭tībhi॒-rmadhṷmatī॒-rmadhṷmatībhi-ssṛjyaddhvama॒dbhyaḥ pari॒ prajā̭tā-sstha॒ sama॒dbhiḥ pṛ̭cyaddhva॒-ñjana̭yatyai tvā॒ saṃ-yau~᳚mya॒gnaye᳚ tvā॒-'gnīṣomā᳚bhyā-mma॒khasya॒ śiro̭-'si gha॒rmo̭-'si vi॒śvāyṷru॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒-ntvaca̭-ṅgṛhṇīṣvā॒ntari̭ta॒gṃ॒ rakṣo॒-'ntari̭tā॒ arā̭tayode॒vastvā̭ savi॒tā śra̭payatu॒ varṣi̭ṣṭhe॒ adhi॒ nāke॒-'gnistḙ ta॒nuva॒-mmā-'ti̭ dhā॒gagnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣasva॒ sa-mbrahma̭ṇā pṛcyasvaika॒tāya॒ svāhā᳚ dvi॒tāya॒ svāhā᳚ tri॒tāya॒ svāhā᳚ || 12 ||
(sa॒vi॒tā - dvāvigṃ̭śatiśca) (a. 8)
ā da̭da॒ indra̭sya bā॒hura̭si॒ dakṣi̭ṇa-ssa॒hasra̭bhṛṣṭi-śśa॒tatḙjā vā॒yura̭si ti॒gmatḙjāḥ॒ pṛthi̭vi devayaja॒ - nyoṣa̭ddhyāste॒ mūla॒-mmā higṃ̭siṣa॒-mapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyai vra॒ja-ṅga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā mau॒gapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyai dḙva॒yaja̭nyai vra॒jaṃ- [vra॒jam, ga॒ccha॒ go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu] 13
ga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā mau॒gapa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyā adḙvayajano vra॒ja-ṅga̭ccha go॒sthānaṃ॒-va~rṣa̭tu te॒ dyaurba̭dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśai॒ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā- [mā, mau॒ga॒rarṷste॒ diva॒-mmā] 14
maṷga॒rarṷste॒ diva॒-mmā skā॒n॒. vasa̭vastvā॒ pari̭ gṛhṇantu gāya॒treṇa॒ chanda̭sāru॒drāstvā॒ pari̭ gṛhṇantu॒ traiṣṭṷbhena॒ chanda̭sā-''di॒tyāstvā॒ pari̭ gṛhṇantu॒ jāga̭tena॒ chanda̭sā de॒vasya̭ savi॒tu-ssa॒ve karma̭ kṛṇvanti ve॒dhasa̭ ṛ॒tama̭syṛta॒sada̭na-masyṛta॒śrīra̭si॒ dhā a̭si sva॒dhā a̭syu॒rvī cāsi॒ vasvī̭ cāsi pu॒rā krū॒rasya̭ vi॒sṛpo̭ viraphśi-nnudā॒dāya̭ pṛthi॒vī-ñjī॒radā̭nu॒ryāmaira̭yan ca॒ndrama̭si sva॒dhābhi॒stā-ndhīrā̭so anu॒dṛśya̭ yajante || 15 ||
(de॒va॒yaja̭nyai vra॒jaṃ - tamato॒ mā - vi̭raphśi॒n - nekā̭daśa ca) (a. 9)
pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭tayo॒ 'gne-rva॒-steji̭ṣṭhena॒ teja̭sā॒ ni-ṣṭa̭pāmi go॒ṣṭha-mmā nirmṛ̭kṣaṃ-vā~॒jina̭-ntvā sapatnasā॒hagṃ sa-mmā᳚rjmi॒ vāca̭-mprā॒ṇa-ñcakṣu॒-śśrotra̭-mpra॒jāṃ-yo~ni॒-mmā nirmṛ̭kṣaṃ-vā~॒jinī᳚-ntvā sapatnasā॒hīgṃ sa-mmā᳚rjmyā॒śāsā̭nā saumana॒sa-mpra॒jāgṃ saubhā᳚gya-nta॒nūm | a॒gneranṷvratā bhū॒tvā sa-nna̭hye sukṛ॒tāya॒ kam || su॒pra॒jasa̭stvā va॒yagṃ su॒patnī॒rupa̭- [su॒pathnī॒rupa̭, se॒di॒mi॒ |] 16
sedima | agnḙ sapatna॒dambha̭na॒-mada̭bdhāso॒ adā᳚bhyam || i॒maṃ-vi~ṣyā̭mi॒ varṷṇasya॒ pāśaṃ॒ ~ya-maba̭ddhnīta savi॒tā su॒ketaḥ̭ | dhā॒tu-śca॒ yonaṷ sukṛ॒tasya̭ lo॒ke syo॒na-mmḙ sa॒ha patyā̭ karomi || samāyṷṣā॒ sampra॒jayā॒ sama̭gne॒ varca̭sā॒ punaḥ̭ | sa-mpatnī॒ patyā॒-'ha-ṅga̭cche॒ samā॒tmā ta॒nuvā॒ mama̭ || ma॒hī॒nā-mpayo॒-'syoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ rasa॒stasya॒ te-'kṣī̭yamāṇasya॒ ni- [niḥ, va॒pā॒mi॒ ma॒hī॒nāṃ] 17
rva̭pāmi mahī॒nā-mpayo॒-'syoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ raso-'da̭bdhena tvā॒ cakṣu॒ṣā-'ve᳚kṣe suprajā॒stvāya॒ tejo̭-'si॒ tejo-'nu॒ prehya॒gniste॒ tejo॒ mā vi nai̭da॒gne-rji॒hvā-'si̭ su॒bhūrde॒vānā॒-ndhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe bhava śu॒krama̭si॒ jyoti̭rasi॒ tejo̭-'si de॒vo vaḥ̭ savi॒to-tpṷnā॒tvacchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhiḥ̭ śu॒kra-ntvā̭ śu॒krāyā॒-ndhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe gṛhṇāmi॒ jyoti̭stvā॒ jyoti̭ṣya॒rcistvā॒-'rciṣi॒ dhāmnḙdhāmne de॒vebhyo॒ yajṷṣeyajuṣe gṛhṇāmi || 18 ||
(upa॒ - nī - ra॒śmibhiḥ̭ śu॒kragṃ - ṣoḍa̭śa ca) (a. 10)
kṛṣṇo᳚-'syākhare॒ṣṭho᳚-'gnaye᳚ tvā॒ svāhā॒ vedi̭rasi ba॒r॒hiṣe᳚ tvā॒ svāhā ̭ba॒r॒hira̭si sru॒gbhyastvā॒ svāhā̭ di॒ve tvā॒-'ntari̭kṣāya tvā pṛthi॒vyai tvā᳚ sva॒dhā pi॒tṛbhya॒ ūrgbha̭va barhi॒ṣadbhya̭ ū॒rjā pṛ̭thi॒vī-ṅga̭cchata॒ viṣṇo॒-sstūpo॒-'syūrṇā᳚mradasa-ntvā stṛṇāmi svāsa॒stha-nde॒vebhyo̭ gandha॒rvo̭-'si vi॒śvāva̭su॒-rviśva̭smā॒dīṣa̭to॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒ta indra̭sya bā॒hura̭si॒- [bā॒hura̭si, dakṣi̭ṇo॒] 19
dakṣi̭ṇo॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒to mi॒trāvarṷṇau tvottara॒taḥ pari̭ dhattā-ndhru॒veṇa॒ dharma̭ṇā॒ yaja̭mānasya pari॒dhiri॒ḍa ī̭ḍi॒ta-ssūrya̭stvā pu॒rastā᳚-tpātu॒ kasyā᳚ścida॒bhiśa̭styā vī॒tiho᳚tra-ntvā kave dyu॒manta॒gṃ॒ sami̭dhīma॒hyagnḙ bṛ॒hanta̭maddhva॒re vi॒śo ya॒ntre stho॒ vasṷ̄nāgṃ ru॒drāṇā̭-mādi॒tyānā॒gṃ॒ sada̭si sīda ju॒hūrṷpa॒bhṛ-ddhru॒vā-'si̭ ghṛ॒tācī॒ nāmnā᳚ pri॒yeṇa॒ nāmnā᳚ pri॒ye sada̭si sīdai॒tā a̭sadan-thsukṛ॒tasya̭ lo॒ke tā vi̭ṣṇo pāhi pā॒hi ya॒jña-mpā॒hi ya॒jñapa̭ti-mpā॒hi māṃ-ya~̭jña॒niya᳚m || 20 ||
(bā॒hura̭si - pri॒ye sada̭si॒ - pañca̭daśa ca) (a. 11)
bhuva̭namasi॒ vi pra̭tha॒svāgne॒ yaṣṭa̭ri॒da-nnamaḥ̭ | juhvehya॒gnistvā᳚ hvayati devaya॒jyāyā॒ upa̭bhṛ॒dehi̭ de॒vastvā̭ savi॒tā hva̭yati devaya॒jyāyā॒ agnā̭viṣṇū॒ mā vā॒mava̭ kramiṣaṃ॒-vi~ ji̭hāthā॒-mmā mā॒ sa-ntā᳚ptaṃ-lo~॒ka-mmḙ lokakṛtau kṛṇutaṃ॒-vi~ṣṇo॒-ssthāna̭masī॒ta indro̭ akṛṇo-dvī॒ryā̭ṇi samā॒rabhyo॒rdhvo a̭ddhva॒ro di̭vi॒spṛśa॒mahrṷto ya॒jño ya॒jñapa̭te॒-rindrā̭vā॒n-thsvāhā̭ bṛ॒hadbhāḥ pā॒hi mā᳚-'gne॒ duśca̭ritā॒dā mā॒ suca̭rite bhaja ma॒khasya॒ śiro̭-'si॒ sañjyoti̭ṣā॒ jyoti̭raṅktām || 21 ||
(ahrṷta॒ - eka̭vigṃśatiśca) (a. 12)
vāja̭sya mā prasa॒veno᳚dgrā॒bheṇoda̭grabhīt | athā̭ sa॒patnā॒gṃ॒ indro̭ me nigrā॒bheṇādha̭rāgṃ akaḥ || u॒dgrā॒bha-ñca̭ nigrā॒bha-ñca॒ brahma̭ de॒vā a̭vīvṛdhann | athā̭ sa॒patnā̭nindrā॒gnī mḙ viṣū॒cīnā॒n vya̭syatām || vasṷbhyastvā ru॒drebhya̭stvā-''di॒tyebhya̭stvā॒-'ktagṃ rihā̭ṇā vi॒yantu॒ vayaḥ̭ || pra॒jāṃ-yo~ni॒-mmā nirmṛ̭kṣa॒mā pyā̭yantā॒māpa॒ oṣa̭dhayo ma॒rutā॒-mpṛṣa̭taya-sstha॒ divaṃ̭- [diva᳚m, ga॒ccha॒ tato̭ no॒] 22
gaccha॒ tato̭ no॒ vṛṣṭi॒mera̭ya | ā॒yu॒ṣpā a̭gne॒-'syāyṷrme pāhi cakṣu॒ṣpā a̭gne-'si॒ cakṣṷrme pāhi dhru॒vā-'si॒ ya-mpa̭ri॒dhi-mpa॒ryadha̭tthā॒ agnḙ deva pa॒ṇibhi̭-rvī॒yamā̭ṇaḥ | ta-nta̭ e॒tamanu॒ joṣa̭-mbharāmi॒ nede॒ṣa tvada̭pace॒tayā̭tai ya॒jñasya॒ pātha॒ upa॒ sami̭tagṃ saggsrā॒vabhā̭gā-ssthe॒ṣā bṛ॒hantaḥ̭ prastare॒ṣṭhā ba̭rhi॒ṣada̭śca [ ] 23
de॒vā i॒māṃ-vā~ca̭ma॒bhi viśvḙ gṛ॒ṇanta̭ ā॒sadyā॒smi-nba॒r॒hiṣi̭ mādayaddhvama॒gne-rvā॒mapa̭nnagṛhasya॒ sada̭si sādayāmi su॒mnāya̭ sumninī su॒mne mā̭ dhatta-ndhu॒ri dha॒ryaṷ pāta॒magnḙ 'dabdhāyo 'śītatano pā॒hi mā॒-'dya di॒vaḥ pā॒hi prasi̭tyai pā॒hi duri̭ṣṭyai pā॒hi dṷradma॒nyai pā॒hi duśca̭ritā॒davi̭ṣa-nnaḥ pi॒tu-ṅkṛ̭ṇu su॒ṣadā॒ yoni॒gg॒ svāhā॒ devā̭ gātuvido gā॒tuṃvi~॒ttvā gā॒tu mi̭ta॒ mana̭saspata i॒ma-nno̭ deva de॒veṣṷ ya॒jñagg svāhā̭ vā॒ci svāhā॒ vātḙ dhāḥ || 24 ||
(divaṃ̭ - ca - vi॒ttvā gā॒tuṃ - trayo̭daśa ca) (a. 13)
u॒bhā vā̭mindrāgnī āhu॒vaddhyā̭ u॒bhā rādha̭sa-ssa॒ha mā̭da॒yaddhyai᳚ | u॒bhā dā॒tārā̭vi॒ṣāgṃ ra̭yī॒ṇāmu॒bhā vāja̭sya sā॒tayḙ huve vām || aśra̭va॒gṃ॒ hi bhṷ̄ri॒dāva̭ttarā vāṃ॒-vi~jā̭māturu॒ta vā̭ ghā syā॒lāt | athā॒ soma̭sya॒ praya̭tī yu॒vabhyā॒mindrā᳚gnī॒ stoma̭-ñjanayāmi॒ navya᳚m || indrā᳚gnī nava॒ti-mpuro̭ dā॒sapa̭tnīradhūnutam | sā॒kamekḙna॒ karma̭ṇā || śuci॒-nnu stoma॒-nnava̭jāta-ma॒dyendrā᳚gnī vṛtrahaṇā ju॒ṣethā᳚m || 25 ||
u॒bhā hi vāgṃ̭ su॒havā॒ joha̭vīmi॒ tā vājagṃ̭ sa॒dya ṷśa॒te dheṣṭhā᳚ || va॒yamṷ tvā pathaspate॒ ratha॒-nna vāja̭sātaye | dhi॒ye pṷ̄ṣannayujmahi || pa॒thaspa̭thaḥ॒ pari̭patiṃ-va~ca॒syā kāmḙna kṛ॒to a॒bhyā̭naḍa॒rkam | sano̭ rāsacchu॒rudha̭śca॒ndrāgrā॒ dhiya̭ndhiyagṃ sīṣadhāti॒ pra pū॒ṣā || kṣetra̭sya॒ pati̭nā va॒yagṃ hi॒tenḙva jayāmasi | gāmaśva̭-mpoṣayi॒tnvā sa no̭ [sa naḥ̭, mṛ॒ḍā॒tī॒dṛśe᳚ |] 26
mṛḍātī॒dṛśe᳚ || kṣetra̭sya pate॒ madhṷmanta-mū॒rmi-ndhe॒nuri̭va॒ payo̭ a॒smāsṷ dhukṣva | ma॒dhu॒ścuta̭-ṅghṛ॒tami̭va॒ supṷ̄ta-mṛ॒tasya̭ naḥ॒ pata̭yo mṛḍayantu || agne॒ naya̭ su॒pathā̭ rā॒ye a॒smān. viśvā̭ni deva va॒yunā̭ni vi॒dvān | yu॒yo॒ddhya̭sma-jjṷhurā॒ṇameno॒ bhūyi̭ṣṭhā-nte॒ nama̭uktiṃ-vi~dhema || ā de॒vānā॒mapi॒ panthā̭-maganma॒ yaccha॒knavā̭ma॒ tadanu॒ pravo̭ḍhum | a॒gni-rvi॒dvān-thsa ya̭jā॒- [sa ya̭jāt, sedu॒ hotā॒ so] 27
thsedu॒ hotā॒ so a̭ddhva॒rān-thsa ṛ॒tūn ka̭lpayāti || yadvāhi̭ṣṭha॒-ntada॒gnayḙ bṛ॒hada̭rca vibhāvaso | mahi̭ṣīva॒ tvadra॒yistvadvājā॒ udī̭rate || agne॒ tva-mpā̭rayā॒ navyo̭ a॒smān-thsva॒stibhi॒rati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā᳚ | pūśca̭ pṛ॒thvī ba̭hu॒lā na̭ u॒rvī bhavā̭ to॒kāya॒ tana̭yāya॒ śaṃ-yoḥ ~|| tvama̭gne vrata॒pā a̭si de॒va ā martye॒ṣvā | tvaṃ-ya~॒jñeṣvīḍyaḥ̭ || yadvo̭ va॒ya-mpra̭mi॒nāma̭ vra॒tāni̭ vi॒duṣā᳚-ndevā॒ avi̭duṣṭarāsaḥ | a॒gniṣṭa-dviśva॒mā pṛ̭ṇāti vi॒dvān. yebhi̭-rde॒vāgṃ ṛ॒tubhiḥ̭ ka॒lpayā̭ti || 28 ||
(ju॒ṣethā॒mā - sa no̭ - yajā॒ - dā - trayo̭vigṃśatiśca) (a. 14)
(i॒ṣe tvā̭ - ya॒jñasya॒ - śundha̭dhvaṃ॒ - karma̭ṇe vāṃ - de॒vo-'va̭dhūtaṃ॒ - dhuṣṭiḥ॒ - saṃ-va~̭pā॒- myā da̭de॒ - pratyṷṣṭaṃ॒ - kṛṣṇo̭-'si॒ - bhuva̭namasi॒ - vāja̭syo॒bhā vāṃ॒ - catṷrdaśa )
(i॒ṣe - dṛgṃ̭ha॒ - bhuva̭na - ma॒ṣṭāvigṃ̭śatiḥ )
(i॒ṣe tvā̭, ka॒lpayā̭ti)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe prathamaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.