க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே பஞ்சமஃ ப்ரபாடகஃ - நக்ஷத்ரேஷ்டிகாண்டம்
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥
அநுவாகம் 1 - நக்ஷத்ரேஷ்டகாமந்த்ராஃ, விக்ரு'திரூபசயநகதாஃ
அ॒க்நேஃ க்ரு'த்தி॑காஃ । ஶு॒க்ர-ம்ப॒ரஸ்தா॒-ஜ்ஜ்யோதி॑-ர॒வஸ்தா᳚த் ॥ ப்ர॒ஜாப॑தே ரோஹி॒ணீ । ஆபஃ॑ ப॒ரஸ்தா॒தோஷ॑தயோ॒ ऽவஸ்தா᳚த் ॥ ஸோம॑ஸ்யேந்வ॒கா வித॑தாநி । ப॒ரஸ்தா॒த்வய॑ந்தோ॒ ऽவஸ்தா᳚த் ॥ ரு॒த்ரஸ்ய॑ பா॒ஹூ । ம்ரு'॒க॒யவஃ॑ ப॒ரஸ்தா᳚த்விக்ஷா॒ரோ॑-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ அதி॑த்யை॒ புந॑ர்வஸூ । வாதஃ॑ ப॒ரஸ்தா॑தா॒ர்த்ர-ம॒வஸ்தா᳚த் ॥ 1 ॥
ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதே᳚ஸ்தி॒ஷ்யஃ॑ । ஜுஹ்வ॑தஃ ப॒ரஸ்தா॒-த்யஜ॑மாநா அ॒வஸ்தா᳚த் ॥ ஸ॒ர்பாணா॑-மாஶ்ரே॒ஷாஃ । அ॒ப்யா॒கச்ச॑ந்தஃ ப॒ரஸ்தா॑தப்யா॒ந்ரு'த்ய॑ந்தோ॒-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ பி॒த்ரு'॒ணா-ம்ம॒காஃ । ரு॒தந்தஃ॑ ப॒ரஸ்தா॑தபப்ர॒க்ம்॒ஶோ॑-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ அ॒ர்ய॒ம்ணஃ பூர்வே॒ பல்கு॑நீ । ஜா॒யா ப॒ரஸ்தா॑த்ரு'ஷ॒போ॑-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ பக॒ஸ்யோத்த॑ரே । வ॒ஹ॒தவஃ॑ ப॒ரஸ்தா॒த்வஹ॑மாநா அ॒வஸ்தா᳚த் ॥ 2 ॥
தே॒வஸ்ய॑ ஸவி॒துர்-ஹஸ்தஃ॑ । ப்ர॒ஸ॒வஃ ப॒ரஸ்தா᳚-த்ஸ॒நிர॒வஸ்தா᳚த் ॥ இந்த்ர॑ஸ்ய சி॒த்ரா । ரு'॒த-ம்ப॒ரஸ்தா᳚-த்ஸ॒த்ய-ம॒வஸ்தா᳚த் ॥ வா॒யோ-ர்நிஷ்ட்யா᳚ வ்ர॒ததிஃ॑ । ப॒ரஸ்தா॒-தஸி॑த்தி-ர॒வஸ்தா᳚த் ॥ இ॒ந்த்ரா॒க்நி॒யோ-ர்விஶா॑கே । யு॒காநி॑ ப॒ரஸ்தா᳚த்-க்ரு'॒ஷமா॑ணா அ॒வஸ்தா᳚த் ॥ மி॒த்ரஸ்யா॑-நூரா॒தாஃ । அ॒ப்யா॒ரோஹ॑த்-ப॒ரஸ்தா॑-த॒ப்யாரூ॑ட-ம॒வஸ்தா᳚த் ॥ 3 ॥
இந்த்ர॑ஸ்ய ரோஹி॒ணீ । ஶ்ரு'॒ணத்-ப॒ரஸ்தா᳚த்-ப்ரதிஶ்ரு'॒ண-த॒வஸ்தா᳚த் ॥ நிர்-ரு'॑த்யை-மூல॒வர்ஹ॑ணீ । ப்ர॒தி॒ப॒ஞ்ஜந்தஃ॑ ப॒ரஸ்தா᳚த்-ப்ரதிஶ்ரு'॒ணந்தோ॒-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ அ॒பா-ம்பூர்வா॑ அஷா॒டாஃ । வர்சஃ॑ ப॒ரஸ்தா॒-த்ஸமி॑தி-ர॒வஸ்தா᳚த் ॥ விஶ்வே॑ஷா-ந்தே॒வாநா॒-முத்த॑ராஃ । அ॒பி॒ஜய॑த்-ப॒ரஸ்தா॑-த॒பிஜி॑த-ம॒வஸ்தா᳚த் ॥ வி॒ஷ்ணோ᳚-ஶ்ஶ்ரோ॒ணா ப்ரு'॒ச்சமா॑நாஃ । ப॒ரஸ்தா॒த்-பந்தா॑ அ॒வஸ்தா᳚த் ॥ 4 ॥
வஸூ॑நா॒க்॒ ஶ்ரவி॑ஷ்டாஃ । பூ॒த-ம்ப॒ரஸ்தா॒-த்பூதி॑ர॒வஸ்தா᳚த் ॥ இந்த்ர॑ஸ்ய-ஶ॒தபி॑ஷக் । வி॒ஶ்வவ்ய॑சாஃ ப॒ரஸ்தா᳚-த்வி॒ஶ்வக்ஷி॑தி-ர॒வஸ்தா᳚த் ॥ அ॒ஜஸ்யைக॑பதஃ॒ பூர்வே᳚ ப்ரோஷ்டப॒தாஃ । வை॒ஶ்வா॒ந॒ர-ம்ப॒ரஸ்தா᳚-த்வைஶ்வாவஸ॒வ-ம॒வஸ்தா᳚த் ॥ அஹே᳚ர்பு॒த்நிய॒-ஸ்யோத்த॑ரே । அ॒பி॒ஷி॒ஞ்சந்தஃ॑ ப॒ரஸ்தா॑-தபிஷு॒ண்வந்தோ॒-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ பூ॒ஷ்ணோ ரே॒வதீ᳚ । காவஃ॑ ப॒ரஸ்தா᳚-த்வ॒த்ஸா அ॒வஸ்தா᳚த் ॥ அ॒ஶ்விநோ॑ரஶ்வ॒யுஜௌ᳚ । க்ராமஃ॑ ப॒ரஸ்தா॒த்ஸேநா॒ ऽவஸ்தா᳚த் ॥ ய॒மஸ்யா॑ப॒பர॑ணீஃ । அ॒ப॒கர்ஷ॑ந்தஃ ப॒ரஸ்தா॑-தப॒வஹ॑ந்தோ॒-ऽவஸ்தா᳚த் ॥ பூ॒ர்ணா ப॒ஶ்சாது॒த பூ॒ர்ணா பு॒ரஸ்தா॒துந்ம॑த்ய॒தஃ பௌ᳚ர்ணமா॒ஸீ ஜி॑காய । தஸ்யா᳚-ந்தே॒வா அதி॑ ஸம்॒வँஸ॑ந்த உத்த॒மே நாக॑ இ॒ஹ மா॑தயந்தாம் ॥, யத்தே॑ தே॒வா அத॑து ர்பாக॒தேய॒மமா॑வாஸ்யே ஸம்॒வँஸ॑ந்தோ மஹி॒த்வா । ஸாநோ॑ ய॒ஜ்ஞ-ம்பி॑ப்ரு'ஹி விஶ்வவாரே ர॒யி-ந்நோ॑ தேஹி ஸுபகே ஸு॒வீர᳚ம் ॥ ॥ 5 ॥
(ஆ॒ர்த்ரம॒வஸ்தா॒-த்- வஹ॑மாநா அ॒வஸ்தா॑ - த॒ப்யாரூ॑டம॒வஸ்தா॒த் - பந்தா॑ அ॒வஸ்தா᳚-த்- வ॒த்ஸா அ॒வஸ்தா॒-த்பஞ்ச॑ ச) (அ. 1)
அநுவாகம் 2 - கர்மாநுஷ்டாநார்ஹஃ நக்ஷத்ரரூபஃ புண்யகாலஃ
ய-த்புண்ய॒-ந்நக்ஷ॑த்ரம் । த-த்ப-ட்கு॑ர்வீதோபவ்யு॒ஷம் । ய॒தா வை ஸூர்ய॑ உ॒தேதி॑ । அத॒ நக்ஷ॑த்ர॒-ந்நைதி॑ । யாவ॑தி॒ தத்ர॒ ஸூர்யோ॒ கச்சே᳚த் । யத்ர॑ ஜக॒ந்ய॑-ம்பஶ்யே᳚த் । தாவ॑தி குர்வீத ய-த்கா॒ரீ ஸ்யாத் । பு॒ண்யா॒ஹ ஏ॒வ கு॑ருதே । ஏ॒வக்ம் ஹ॒ வை ய॒ஜ்ஞேஷு॑-ஞ்ச ஶ॒தத்யு॑ம்ந-ஞ்ச மா॒த்ஸ்யோ நி॑ரவஸாய॒யா-ஞ்ச॑கார ॥ 6 ॥
யோ வை ந॑க்ஷ॒த்ரிய॑-ம்ப்ர॒ஜாப॑திம்॒-வேँத॑ । உ॒பயோ॑ரேநம்-லோँ॒கயோ᳚ர்விதுஃ । ஹஸ்த॑ ஏ॒வாஸ்ய॒ ஹஸ்தஃ॑ । சி॒த்ரா ஶிரஃ॑ । நிஷ்ட்யா॒ ஹ்ரு'த॑யம் । ஊ॒ரூ விஶா॑கே । ப்ர॒தி॒ஷ்டா ऽநூ॑ரா॒தாஃ । ஏ॒ஷ வை ந॑க்ஷ॒த்ரியஃ॑ ப்ர॒ஜாப॑திஃ । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ । உ॒பயோ॑ரேநம்-லோँ॒கயோ᳚ர்விதுஃ ॥ 7 ॥
அ॒ஸ்மிக்க்ஶ்சா॒-முஷ்மிக்க்॑ஶ்ச ॥ யா-ங்கா॒மயே॑த துஹி॒தர॑-ம்ப்ரி॒யா ஸ்யா॒திதி॑ । தா-ந்நிஷ்ட்யா॑யா-ந்தத்யாத் । ப்ரி॒யைவ ப॑வதி । நேவ॒ து புந॒ராக॑ச்சதி ॥ அ॒பி॒ஜிந்நாம॒ நக்ஷ॑த்ரம் । உ॒பரி॑ஷ்டா-தஷா॒டாநா᳚ம் । அ॒வஸ்தா᳚ச்ச்ரோ॒ணாயை᳚ । தே॒வா॒ஸு॒ரா-ஸ்ஸம்யँ॑த்தா ஆஸந்ந் । தே தே॒வாஸ்தஸ்மி॒-ந்நக்ஷ॑த்ரே॒-ऽப்ய॑ஜயந்ந் ॥ 8 ॥
யத॒ப்யஜ॑யந்ந் । தத॑பி॒ஜிதோ॑-ऽபிஜி॒த்த்வம் । ய-ங்கா॒மயே॑தா-நபஜ॒ய்ய-ஞ்ஜ॑யே॒திதி॑ । தமே॒தஸ்மி॒-ந்நக்ஷ॑த்ரே யாதயேத் । அ॒ந॒ப॒ஜ॒ய்யமே॒வ ஜ॑யதி । பா॒பப॑ராஜிதமிவ॒ து ॥ ப்ர॒ஜாப॑திஃ ப॒ஶூந॑ஸ்ரு'ஜத । தே நக்ஷ॑த்ர-ந்நக்ஷத்ர॒-முபா॑திஷ்டந்த । தே ஸ॒மாவ॑ந்த ஏ॒வாப॑வந்ந் । தே ரே॒வதீ॒-முபா॑திஷ்டந்த ॥ 9 ॥
தே ரே॒வத்யா॒-ம்ப்ராப॑வந்ந் । தஸ்மா᳚-த்ரே॒வத்யா᳚-ம்பஶூ॒நா-ங்கு॑ர்வீத । ய-த்கிஞ்சா᳚ர்வா॒சீந॒க்ம்॒ ஸோமா᳚த் । ப்ரைவ ப॑வந்தி ॥ ஸ॒லி॒லம்-வாँ இ॒தம॑ந்த॒ராஸீ᳚த் । யதத॑ரந்ந் । த-த்தார॑காணா-ந்தாரக॒த்வம் । யோ வா இ॒ஹ யஜ॑தே । அ॒முக்ம் ஸலோ॒க-ந்ந॑க்ஷதே । தந்நக்ஷ॑த்ராணா-ந்நக்ஷத்ர॒த்வம் ॥ 10 ॥
தே॒வ॒க்ரு'॒ஹா வை நக்ஷ॑த்ராணி । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ । க்ரு'॒ஹ்யே॑வ ப॑வதி ॥ யாநி॒ வா இ॒மாநி॑ ப்ரு'தி॒வ்யாஶ்சி॒த்ராணி॑ । தாநி॒ நக்ஷ॑த்ராணி । தஸ்மா॑-தஶ்லீ॒லநா॑மக்க்-ஶ்சி॒த்ரே । நாவ॑ஸ்யே॒ந்ந ய॑ஜேத । யதா॑ பாபா॒ஹே கு॑ரு॒தே । தா॒த்ரு'கே॒வ தத் ॥ தே॒வ॒ந॒க்ஷ॒த்ராணி॒ வா அ॒ந்யாநி॑ ॥ 11 ॥
ய॒ம॒ந॒க்ஷ॒த்ராண்ய॒ந்யாநி॑ । க்ரு'த்தி॑காஃ ப்ரத॒மம் । விஶா॑கே உத்த॒மம் । தாநி॑ தேவநக்ஷ॒த்ராணி॑ । அ॒நூ॒ரா॒தாஃ ப்ர॑த॒மம் । அ॒ப॒பர॑ணீ-ருத்த॒மம் । தாநி॑ யமநக்ஷ॒த்ராணி॑ । யாநி॑ தேவநக்ஷ॒த்ராணி॑ । தாநி॒ தக்ஷி॑ணேந॒ பரி॑யந்தி । யாநி॑ யமநக்ஷ॒த்ராணி॑ ॥ 12 ॥
தாந்யுத்த॑ரேண ॥ அந்வே॑ஷாமரா॒த்ஸ்மேதி॑ । தத॑நூரா॒தாஃ । ஜ்யே॒ஷ்டமே॑ஷா-மவதி॒ஷ்மேதி॑ । தஜ்ஜ்யே᳚ஷ்ட॒க்நீ । மூல॑மேஷாமவ்ரு'க்ஷா॒மேதி॑ । த-ந்மூ॑ல॒வர்ஹ॑ணீ । யந்நாஸ॑ஹந்த । தத॑ஷா॒டாஃ । யதஶ்லோ॑ணத் ॥ 13 ॥
தச்ச்ரோ॒ணா । யதஶ்ரு'॑ணோத் । தச்ச்ரவி॑ஷ்டாஃ । யச்ச॒த-மபி॑ஷஜ்யந்ந் । தச்ச॒தபி॑ஷக் । ப்ரோ॒ஷ்ட॒ப॒தேஷூத॑யச்சந்த । ரே॒வத்யா॑மரவந்த । அ॒ஶ்வ॒யுஜோ॑ரயுஞ்ஜத । அ॒ப॒பர॑ணீ॒ஷ்வ பா॑வஹந்ந் । தாநி॒ வா ஏ॒தாநி॑ யமநக்ஷ॒த்ராணி॑ ॥ யாந்யே॒வ தே॑வநக்ஷ॒த்ராணி॑ । தேஷு॑ குர்வீத யத்கா॒ரீ ஸ்யாத் । பு॒ண்யா॒ஹ ஏ॒வ கு॑ருதே ॥ 14 ॥
(ச॒கா॒ - ரை॒வம்-வேँதோ॒பயோ॑ ரேநம்-லோँ॒கயோ᳚ர்விது - ரஜயந் - ரே॒வதீ॒முபா॑திஷ்டந்த - நக்ஷத்ர॒த்வ - ம॒ந்யாநி॒ - யாநி॑ யமநக்ஷ॒த்ரா - ண்யஶ்லோ॑ண--த்யமநக்ஷ॒த்ராணி॒ த்ரீணி॑ ச) (அ. 2)
அநுவாகம் 3 - கர்மாநுஷ்டாநார்ஹஃ திவஸபாகரூபஃ ஹேயோபாதேயகால விபாகஃ
தே॒வஸ்ய॑ ஸவி॒துஃ ப்ரா॒தஃ ப்ர॑ஸ॒வஃ ப்ரா॒ணஃ । வரு॑ணஸ்ய ஸா॒யமா॑ஸ॒வோ॑-ऽபா॒நஃ ॥ ய-த்ப்ர॑தீ॒சீந॑-ம்ப்ராத॒ஸ்தநா᳚த் । ப்ரா॒சீநக்ம்॑ ஸங்க॒வாத் । ததோ॑ தே॒வா அ॑க்நிஷ்டோ॒ம-ந்நிர॑மிமத । தத்-ததாத்த॑வீர்ய-ந்நிர்மா॒ர்கஃ ॥ மி॒த்ரஸ்ய॑ ஸங்க॒வஃ । தத்-புண்ய॑-ந்தேஜ॒ஸ்வ்யஹஃ॑ ।
தஸ்மா॒த்தர்ஹி॑ ப॒ஶவஃ॑ ஸ॒மாய॑ந்தி ॥ ய-த்ப்ர॑தீ॒சீநக்ம்॑ ஸங்க॒வாத் ॥ 15 ॥
ப்ரா॒சீந॑-ம்ம॒த்த்யந்தி॑நாத் । ததோ॑ தே॒வா உ॒க்த்ய॑-ந்நிர॑மிமத । தத்-ததாத்த॑வீர்ய-ந்நிர்மா॒ர்கஃ ॥ ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதே᳚-ர்ம॒த்த்யந்தி॑நஃ । தத்-புண்ய॑-ந்தேஜ॒ஸ்வ்யஹஃ॑ । தஸ்மா॒த்தர்ஹி॒ தேக்ஷ்ணி॑ஷ்ட-ந்தபதி ॥ யத்-ப்ர॑தீ॒சீந॑-ம்ம॒த்த்யந்தி॑நாத் । ப்ரா॒சீந॑-மபரா॒ஹ்ணாத் । ததோ॑ தே॒வா-ஷ்ஷோ॑ட॒ஶிந॒-ந்நிர॑மிமத । தத்ததாத்த॑வீர்ய-ந்நிர்மா॒ர்கஃ ॥ 16 ॥
பக॑ஸ்யாபரா॒ஹ்ணஃ । தத்-புண்ய॑-ந்தேஜ॒ஸ்வ்யஹஃ॑ । தஸ்மா॑தபரா॒ஹ்ணே கு॑மா॒ர்யோ॑ பக॑மி॒ச்சமா॑நா-ஶ்சரந்தி ॥ யத்-ப்ர॑தீ॒சீந॑மபரா॒ஹ்ணாத் । ப்ரா॒சீநக்ம்॑ ஸா॒யாத் । ததோ॑ தே॒வா அ॑திரா॒த்ர-ந்நிர॑மிமத । தத்ததாத்த॑வீர்ய-ந்நிர்மா॒ர்கஃ ॥ வரு॑ணஸ்ய ஸா॒யம் । தத்-புண்ய॑-ந்தேஜ॒ஸ்வ்யஹஃ॑ । தஸ்மா॒த்தர்ஹி॒ நாந்ரு'॑தம்-வँதேத் ॥ 17 ॥
ப்ரா॒ஹ்ம॒ணோ வா அ॑ஷ்டாவி॒க்ம்॒ஶோ நக்ஷ॑த்ராணாம் । ஸ॒மா॒நஸ்யாஹ்நஃ॒ பஞ்ச॒ புண்யா॑நி॒ நக்ஷ॑த்ராணி । ச॒த்வார்ய॑ஶ்லீ॒லாநி॑ । தாநி॒ நவ॑ । யச்ச॑ ப॒ரஸ்தா॒ந்நக்ஷ॑த்ராணாம்॒-யँச்சா॒வஸ்தா᳚த் । தாந்யேகா॑தஶ । ப்ரா॒ஹ்ம॒ணோ த்வா॑த॒ஶஃ । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்-த்ஸம்॑வँத்ஸ॒ரம்-வ்ரँ॒த-ஞ்சர॑தி । ஸம்॒வँ॒த்ஸ॒ரேணை॒வாஸ்ய॑ வ்ர॒த-ங்கு॒ப்த-ம்ப॑வதி ॥ ஸ॒மா॒நஸ்யாஹ்நஃ॒ பஞ்ச॒ புண்யா॑நி॒ நக்ஷ॑த்ராணி । ச॒த்வார்ய॑ஶ்லீ॒லாநி॑ । தாநி॒ நவ॑ । ஆ॒க்நே॒யீ ராத்ரிஃ॑ । ஐ॒ந்த்ரமஹஃ॑ । தாந்யேகா॑தஶ । ஆ॒தி॒த்யோ த்வா॑த॒ஶஃ । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்-த்ஸம்॑வँத்ஸ॒ரம்-வ்ரँ॒த-ஞ்சர॑தி । ஸம்॒வँ॒த்ஸ॒ரேணை॒வாஸ்ய॑ வ்ர॒த-ங்கு॒ப்த-ம்ப॑வதி ॥ 18 ॥
(ஸ॒ங்க॒வாத் - ஷோ॑ட॒ஶிந॒-ந்நிர॑மிமத॒ தத்ததாத்த॑வீர்ய-ந்நிர்மா॒கோ - வ॑தே-த்- பவதி ஸமா॒நஸ்யாஹ்நஃ॒ பஞ்ச॒ புண்யா॑நி॒ நக்ஷ॑த்ராண்ய॒ஷ்டௌ ச॑) (அ. 3)
அநுவாகம் 4 - ஸோமஶேஷபூதா பாத்ரஸ்துதிஃ.(ஆத்வரப்ராஹ்மணஶேஷஃ)
ப்ர॒ஹ்ம॒வா॒திநோ॑ வதந்தி । கதி॒ பாத்ரா॑ணி ய॒ஜ்ஞம்-வँ॑ஹ॒ந்தீதி॑ । த்ரயோ॑த॒ஶேதி॑ ப்ரூயாத் । ஸ யத்ப்ரூ॒யாத் । கஸ்தாநி॒ நிர॑மிமீ॒தேதி॑ । ப்ர॒ஜாப॑தி॒ரிதி॑ ப்ரூயாத் । ஸ யத்ப்ரூ॒யாத் । குத॒ஸ்தாநி॒ நிர॑மிமீ॒தேதி॑ । ஆ॒த்மந॒ இதி॑ । ப்ரா॒ணா॒பா॒நாப்யா॑-மே॒வோபாக்॑-ஶ்வந்தர்யா॒மௌ நிர॑மிமீத ॥ 19 ॥
வ்யா॒நாது॑பாக்ம்ஶு॒ ஸவ॑நம் । வா॒ச ஐ᳚ந்த்ரவாய॒வம் । த॒க்ஷ॒க்ர॒துப்யா᳚-ம்மைத்ராவரு॒ணம் । ஶ்ரோத்ரா॑தாஶ்வி॒நம் । சக்ஷு॑ஷ-ஶ்ஶு॒க்ரா ம॒ந்திநௌ᳚ । ஆ॒த்மந॑ ஆக்ரய॒ணம் । அங்கே᳚ப்ய உ॒க்த்ய᳚ம் । ஆயு॑ஷோ த்ரு॒வம் । ப்ர॒தி॒ஷ்டாயா॑ ரு'துபா॒த்ரே ॥ ய॒ஜ்ஞம்-வாँவ த-ம்ப்ர॒ஜாப॑தி॒-ர்நிர॑மிமீத । ஸ நிர்மி॑தோ॒ நாத்த்ரி॑யத॒ ஸம॑வ்லீயத । ஸ ஏ॒தா-ந்ப்ர॒ஜாப॑தி-ரபிவா॒பாந॑-பஶ்யத் । தாந்நிர॑வபத் । தைர்வை ஸ ய॒ஜ்ஞமப்ய॑வபத் । யத॑பிவா॒பா பவ॑ந்தி । ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ த்ரு'த்யா॒ அஸம்॑வ்லँயாய ॥ 20 ॥
(உ॒பா॒க்॒ஶ்வ॒ந்த॒ர்யா॒மௌ நிர॑மிமீதா- மிமீத॒ ஷட் ச॑) (அ. 4)
அநுவாகம் 5 - சாதுர்மாஸ்யஶேஷா வபநமந்த்ராஃ, (ராஜஸூயப்ராஹ்மணம்)
ரு'॒தமே॒வ ப॑ரமே॒ஷ்டி । ரு'॒த-ந்நாத்யே॑தி॒ கி-ஞ்ச॒ந । ரு'॒தே ஸ॑மு॒த்ர ஆஹி॑தஃ । ரு'॒தே பூமி॑ரி॒யக்க் ஶ்ரி॒தா । அ॒க்நிஸ்தி॒க்மேந॑ ஶோ॒சிஷா᳚ । தப॒ ஆக்ரா᳚ந்த-மு॒ஷ்ணிஹா᳚ । ஶிர॒ஸ்தப॒ஸ்யாஹி॑தம் । வை॒ஶ்வா॒ந॒ரஸ்ய॒ தேஜ॑ஸா । ரு'॒தேநா᳚ஸ்ய॒ நிவ॑ர்தயே । ஸ॒த்யேந॒ பரி॑வர்தயே ॥ 21 ॥
தப॑ஸா॒-ऽஸ்யாநு॑வர்தயே । ஶி॒வேநா॒ஸ்யோப॑வர்தயே । ஶ॒க்மேநா᳚ஸ்யா॒-பிவ॑ர்தயே । தத்ரு'॒த-ந்த-த்ஸ॒த்யம் । த-த்வ்ர॒த-ந்தச்ச॑கேயம் । தேந॑ ஶகேய॒-ந்தேந॑ ராத்த்யாஸம் ॥ ய-த்க॒ர்மஃ ப॒ர்யவ॑ர்தயத் । அந்தா᳚-ந்ப்ரு'தி॒வ்யா தி॒வஃ । அ॒க்நிரீஶா॑ந॒ ஓஜ॑ஸா । வரு॑ணோ தீ॒திபிஃ॑ ஸ॒ஹ ॥ 22 ॥
இந்த்ரோ॑ ம॒ருத்பி॒-ஸ்ஸகி॑பி-ஸ்ஸ॒ஹ ॥ அ॒க்நிஸ்தி॒க்மேந॑ ஶோ॒சிஷா᳚ । தப॒ ஆக்ரா᳚ந்த-மு॒ஷ்ணிஹா᳚ । ஶிர॒ஸ்தப॒ஸ்யாஹி॑தம் । வை॒ஶ்வா॒ந॒ரஸ்ய॒ தேஜ॑ஸா । ரு'॒தேநா᳚ஸ்ய॒ நிவ॑ர்தயே । ஸ॒த்யேந॒ பரி॑வர்தயே । தப॑ஸா॒ ऽஸ்யாநு॑வர்தயே । ஶி॒வேநா॒ஸ்யோப॑வர்தயே । ஶ॒க்மேநா᳚ஸ்யா॒பிவ॑ர்தயே ॥ 23 ॥
தத்ரு'॒த-ந்த-த்ஸ॒த்யம் । த-த்வ்ர॒த-ந்தச்ச॑கேயம் । தேந॑ ஶகேய॒-ந்தேந॑ ராத்த்யாஸம் ॥ யோ அ॒ஸ்யாஃ ப்ரு'॑தி॒வ்யாஸ்த்வ॒சி । நி॒வ॒ர்தய॒த்யோஷ॑தீஃ । அ॒க்நிரீஶா॑ந॒ ஓஜ॑ஸா । வரு॑ணோ தீ॒திபிஃ॑ ஸ॒ஹ । இந்த்ரோ॑ ம॒ருத்பி॒-ஸ்ஸகி॑பி-ஸ்ஸ॒ஹ ॥ அ॒க்நிஸ்தி॒க்மேந॑ ஶோ॒சிஷா᳚ । தப॒ ஆக்ரா᳚ந்த-மு॒ஷ்ணிஹா᳚ ॥ 24 ॥
ஶிர॒ஸ்தப॒ஸ்யாஹி॑தம் । வை॒ஶ்வா॒ந॒ரஸ்ய॒ தேஜ॑ஸா । ரு'॒தேநா᳚ஸ்ய॒ நிவ॑ர்தயே । ஸ॒த்யேந॒ பரி॑வர்தயே । தப॑ஸா॒ ऽஸ்யாநு॑வர்தயே । ஶி॒வேநா॒ஸ்யோப॑வர்தயே । ஶ॒க்மேநா᳚ஸ்யா॒-பிவ॑ர்தயே । தத்ரு'॒த-ந்த-த்ஸ॒த்யம் । த-த்வ॒த-ந்தச்ச॑கேயம் । தேந॑ ஶகேய॒-ந்தேந॑ ராத்த்யாஸம் ॥ 25 ॥
ஏக॒-ம்மாஸ॒-முத॑ஸ்ரு'ஜத் । ப॒ர॒மே॒ஷ்டீ ப்ர॒ஜாப்யஃ॑ । தேநா᳚ப்யோ॒ மஹ॒ ஆவ॑ஹத் । அ॒ம்ரு'த॒-ம்மர்த்யா᳚ப்யஃ । ப்ர॒ஜாமநு॒ ப்ரஜா॑யஸே । தது॑ தே மர்த்யா॒ம்ரு'த᳚ம் । யேந॒ மாஸா॑ அர்தமா॒ஸாஃ । ரு'॒தவஃ॑ பரிவத்ஸ॒ராஃ । யேந॒ தே தே᳚ ப்ரஜாபதே । ஈ॒ஜா॒நஸ்ய॒ ந்யவ॑ர்தயந்ந் ॥ 26 ॥
தேநா॒ஹம॒ஸ்ய ப்ரஹ்ம॑ணா । நிவ॑ர்தயாமி ஜீ॒வஸே᳚ ॥ அ॒க்நிஸ்தி॒க்மேந॑ ஶோ॒சிஷா᳚ । தப॒ ஆக்ரா᳚ந்த-மு॒ஷ்ணிஹா᳚ । ஶிர॒ஸ்தப॒ஸ்யாஹி॑தம் । வை॒ஶ்வா॒ந॒ரஸ்ய॒ தேஜ॑ஸா । ரு'॒தேநா᳚ஸ்ய॒ நிவ॑ர்தயே । ஸ॒த்யேந॒ பரி॑வர்தயே । தப॑ஸா॒ ऽஸ்யாநு॑வர்தயே । ஶி॒வேநா॒ஸ்யோப॑வர்தயே । ஶ॒க்மேநா᳚ஸ்யா॒பிவ॑ர்தயே । தத்ரு'॒த-ந்த-த்ஸ॒த்யம் । த-த்வ்ர॒த-ந்தச்ச॑கேயம் । தேந॑ ஶகேய॒-ந்தேந॑ ராத்த்யாஸம் ॥ 27 ॥
(பரி॑வர்தயே - ஸ॒ஹா - பிவ॑ர்தய - உ॒ஷ்ணிஹா॑ - ராத்த்யாஸம்॒ - ந்யவ॑ர்தய॒ந் - நுப॑வர்தயே ச॒த்வாரி॑ ச) (அ. 5)
அநுவாகம் 6 - சாதுர்மாஸ்யஶேஷா வபநவிதிஃ (ராஜஸூயப்ராஹ்மணம்)
தே॒வா வை ய-த்ய॒ஜ்ஞே ऽகு॑ர்வத । ததஸு॑ரா அகுர்வத । தே-ऽஸு॑ரா ஊ॒ர்த்வ-ம்ப்ரு'॒ஷ்டேப்யோ॒ நாப॑ஶ்யந்ந் । தே கேஶா॒நக்ரே॑-ऽவபந்த । அத॒ ஶ்மஶ்ரூ॑ணி । அதோ॑பப॒க்ஷௌ । தத॒ஸ்தே-ऽவா᳚ஞ்ச ஆயந்ந் । பரா॑-ऽபவந்ந் । யஸ்யை॒வம்-வँப॑ந்தி । அவாம்॑ஏதி ॥ 28 ॥
அதோ॒ பரை॒வ ப॑வதி । அத॑ தே॒வா ஊ॒ர்த்வ-ம்ப்ரு'॒ஷ்டேப்யோ॑-ऽபஶ்யந்ந் । த உ॑பப॒க்ஷாவக்ரே॑-ऽவபந்த । அத॒ ஶ்மஶ்ரூ॑ணி । அத॒ கேஶாந்॑ । தத॒ஸ்தே॑-ऽபவந்ந் । ஸு॒வ॒ர்கம்-லோँ॒கமா॑யந்ந் । யஸ்யை॒வம்-வँப॑ந்தி । பவ॑த்யா॒த்மநா᳚ । அதோ॑ ஸுவ॒ர்கம்-லோँ॒கமே॑தி ॥ 29 ॥
அதை॒த-ந்மநு॑-ர்வ॒ப்த்ரே மி॑து॒ந-ம॑பஶ்யத் । ஸ ஶ்மஶ்ரூ॒ண்யக்ரே॑-ऽவபத । அதோ॑பப॒க்ஷௌ । அத॒ கேஶாந்॑ । ததோ॒ வை ஸ ப்ராஜா॑யத ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபிஃ॑ । யஸ்யை॒வம்-வँப॑ந்தி । ப்ர ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபி॑-ர்மிது॒நை-ர்ஜா॑யதே ॥ தே॒வா॒ஸு॒ரா-ஸ்ஸம்யँ॑த்தா ஆஸந்ந் । தே ஸம்॑வँத்ஸ॒ரே வ்யாய॑ச்சந்த । தா-ந்தே॒வாஶ்சா॑து-ர்மா॒ஸ்யைரே॒வாபி ப்ராயு॑ஞ்ஜத ॥ 30 ॥
வை॒ஶ்வ॒தே॒வேந॑ ச॒துரோ॑ மா॒ஸோ॑-ऽவ்ரு'ஞ்ஜ॒தேந்த்ர॑ராஜாநஃ । தாஞ்சீ॒ர்॒ஷந்நி சாவ॑ர்தயந்த॒ பரி॑ ச । வ॒ரு॒ண॒ ப்ர॒கா॒ஸை-ஶ்ச॒துரோ॑ மா॒ஸோ॑-ऽவ்ரு'ஞ்ஜத॒ வரு॑ணராஜாநஃ । தாஞ்சீ॒ர்॒ஷந்நி சாவ॑ர்தயந்த॒ பரி॑ ச । ஸா॒க॒மே॒தைஶ்ச॒துரோ॑ மா॒ஸோ॑-ऽவ்ரு'ஞ்ஜத॒ ஸோம॑ராஜாநஃ । தாஞ்சீ॒ர॒.ஷந்நி சாவ॑ர்தயந்த॒ பரி॑ ச । யா ஸம்॑வँத்ஸ॒ர உ॑பஜீ॒வா ऽऽஸீ᳚த் । தாமே॑ஷா-மவ்ரு'ஞ்ஜத । ததோ॑ தே॒வா அப॑வந்ந் । பரா-ऽஸு॑ராஃ ॥ 31 ॥
ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாக்-ஶ்சா॑துர்மா॒ஸ்யை-ர்யஜ॑தே । ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்யை॒வ மா॒ஸோ வ்ரு'॒க்த்வா । ஶீ॒ர்॒ஷந்நி ச॑ வ॒ர்தய॑தே॒ பரி॑ ச । யைஷா ஸம்॑வँத்ஸ॒ர உ॑பஜீ॒வா । வ்ரு'॒ங்க்தே தா-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்ய । க்ஷு॒தா ऽஸ்ய॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யஃ॒ பரா॑ பவதி ॥ லோ॒ஹி॒தா॒ய॒ஸேந॒ நிவ॑ர்தயதே । யத்வா இ॒மாம॒க்நிர்-ரு'॒தாவாக॑தே நிவ॒ர்தய॑தி । ஏ॒ததே॒வைநாக்ம்॑ ரூ॒ப-ங்க்ரு'॒த்வா நிவ॑ர்தயதி । ஸா தத॒-ஶ்ஶ்வ-ஶ்ஶ்வோ॒ பூய॑ஸீ॒ பவ॑ந்த்யேதி ॥ 32 ॥
ப்ரஜா॑யதே । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாँல்லோ॑ஹிதாய॒ஸேந॑ நிவ॒ர்தய॑தே । ஏ॒ததே॒வ ரூ॒ப-ங்க்ரு'॒த்வா நிவ॑ர்தயதே । ஸ தத॒-ஶ்ஶ்வ-ஶ்ஶ்வோ॒ பூயா॒ந்-பவ॑ந்நேதி । ப்ரைவ ஜா॑யதே ॥ த்ரே॒ண்யா ஶ॑ல॒ல்யா நிவ॑ர்தயேத । த்ரீணி॑ த்ரீணி॒ வை தே॒வாநா॑ம்ரு'॒த்தாநி॑ । த்ரீணி॒ சந்தாக்ம்॑ஸி । த்ரீணி॒ ஸவ॑நாநி । த்ரய॑ இ॒மே லோ॒காஃ ॥ 33 ॥
ரு'॒த்த்யாமே॒வ த-த்வீ॒ர்ய॑ ஏ॒ஷு லோ॒கேஷு॒ ப்ரதி॑ திஷ்டதி ॥ யச்சா॑துர்மாஸ்யயா॒-ஜ்யா᳚த்மநோ॒ நாவ॒த்யேத் । தே॒வேப்ய॒ ஆவ்ரு'॑ஶ்ச்யேத । ச॒த்ரு'॒ஷு ச॑த்ரு'ஷு॒ மாஸே॑ஷு॒ நிவ॑ர்தயேத । ப॒ரோக்ஷ॑மே॒வ த-த்தே॒வேப்ய॑ ஆ॒த்மநோ-ऽவ॑த்ய॒த்யநா᳚ வ்ரஸ்காய ॥ தே॒வாநாம்॒-வாँ ஏ॒ஷ ஆநீ॑தஃ । யஶ்சா॑துர்மாஸ்யயா॒ஜீ । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்நி ச॑ வ॒ர்தய॑தே॒ பரி॑ ச । தே॒வதா॑ ஏ॒வாப்யே॑தி । நாஸ்ய॑ ரு॒த்ரஃ ப்ர॒ஜா-ம்ப॒ஶூ-ந॒பிம॑ந்யதே ॥ 34 ॥
(ஏ॒த்யே॒- த்ய॒ - யு॒ஞ்ஜ॒தா - ஸு॑ரா - ஏதி - லோ॒கா - ம॑ந்யதே) (அ. 6)
அநுவாகம் 7 - அக்நிசயநஶேஷா இஷ்டகோபதாநமந்த்ராஃ, தத்ர ஸந்தத்யாக்யேஷ்டகாமந்த்ராஃ
ஆயு॑ஷஃ ப்ரா॒ணக்ம் ஸந்த॑நு । ப்ரா॒ணாத॑பா॒நக்ம் ஸந்த॑நு । அ॒பா॒நா-த்வ்யா॒நக்ம் ஸந்த॑நு । வ்யா॒நாச்சக்ஷு॒-ஸ்ஸந்த॑நு । சக்ஷு॑ஷ॒-ஶ்ஶ்ரோத்ர॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு । ஶ்ரோத்ரா॒-ந்மந॒-ஸ்ஸந்த॑நு । மந॑ஸோ॒ வாச॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு । வா॒ச ஆ॒த்மாந॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு । ஆ॒த்மநஃ॑ ப்ரு'தி॒வீக்ம் ஸந்த॑நு । ப்ரு'॒தி॒வ்யா அ॒ந்தரி॑க்ஷ॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு । அ॒ந்தரி॑க்ஷா॒-த்திவ॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு ।திவ॒-ஸ்ஸுவ॒-ஸ்ஸந்த॑நு ॥ 35 ॥
(அ॒ந்தரி॑க்ஷ॒க்ம்॒ ஸந்த॑நு॒ த்வே ச॑) (அ. 7)
அநுவாகம் 8 - அக்நிசயநஶேஷா தர்வஶிரோ-ऽபிதாநாநாமிஷ்டகாநா-ம்மந்த்ராஃ
இந்த்ரோ॑ ததீ॒சோ அ॒ஸ்தபிஃ॑ । வ்ரு'॒த்ராண்ய ப்ர॑திஷ்குதஃ । ஜ॒காந॑ நவ॒ தீர்நவ॑ ॥ இ॒ச்சந்நஶ்வ॑ஸ்ய॒ யச்சிரஃ॑ । பர்வ॑தே॒ஷ்வப॑ ஶ்ரிதம் । த-த்வி॑தச்சர்ய॒ணாவ॑தி ॥ அத்ரா ஹ ॒கோரம॑ந்வத । நாம॒ த்வஷ்டு॑ரபீ॒ச்ய᳚ம் । இ॒த்தா ச॒ந்த்ரம॑ஸோ க்ரு'॒ஹே ॥ இந்த்ர॒மித்கா॒திநோ॑ ப்ரு'॒ஹத் ॥ 36 ॥
இந்த்ர॑ம॒ர்கேபி॑ர॒ர்கிணஃ॑ । இந்த்ரம்॒-வாँணீ॑ரநூஷத ॥ இந்த்ர॒ இத்தர்யோ॒-ஸ்ஸசா᳚ । ஸம்மி॑ஶ்ல॒ ஆவ॑சோ॒ யுஜா᳚ । இந்த்ரோ॑ வ॒ஜ்ரீ ஹி॑ர॒ண்யயஃ॑ ॥ இந்த்ரோ॑ தீ॒ர்காய॒ சக்ஷ॑ஸே । ஆ ஸூர்யக்ம்॑ ரோஹய-த்தி॒வி । வி கோபி॒ரத்ரி॑மைரயத் ॥ இந்த்ர॒ வாஜே॑ஷு நோ அவ । ஸ॒ஹஸ்ர॑ ப்ரதநேஷு ச ॥ 37 ॥
உ॒க்ர உ॒க்ராபி॑ரூ॒திபிஃ॑ ॥ தமிந்த்ரம்॑-வாँஜயாமஸி । ம॒ஹே வ்ரு'॒த்ராய॒ ஹந்த॑வே । ஸ வ்ரு'ஷா॑ வ்ரு'ஷ॒போ பு॑வத் ॥ இந்த்ர॒-ஸ்ஸதாம॑நே க்ரு'॒தஃ । ஓஜி॑ஷ்ட॒-ஸ்ஸ பலே॑ ஹி॒தஃ । த்யு॒ம்நீ ஶ்லோ॒கீ ஸ ஸௌ॒ம்யஃ॑ ॥ கி॒ரா வஜ்ரோ॒ ந ஸம்ப்ரு'॑தஃ । ஸப॑லோ॒ அந॑பச்யுதஃ । வ॒வ॒க்ஷு-ரு॒க்ரோ அஸ்த்ரு'॑தஃ ॥ 38 ॥
(ப்ரு'॒ஹ- ச்சா - ஸ்த்ரு'॑தஃ) (அ. 8)
அநுவாகம் 9 - ஸோமஶேஷபூதா இஷ்டயஃ. (ஆத்வரப்ராஹ்மணம்)
தே॒வா॒ஸு॒ரா-ஸ்ஸம்யँ॑த்தா ஆஸந்ந் । ஸ ப்ர॒ஜாப॑தி॒ரிந்த்ர॑-ஞ்ஜ்யே॒ஷ்ட-ம்பு॒த்ரமப॒ ந்ய॑தத்த । நேதே॑ந॒மஸு॑ரா॒ பலீ॑யாக்ம் ஸோ-ऽஹந॒ந்நிதி॑ । ப்ர॒ஹ்ராதோ॑ ஹ॒ வை கா॑யாத॒வஃ । வி॒ரோச॑ந॒க்க்॒ ஸ்வ-ம்பு॒த்ரமப॒ ந்ய॑தத்த । நேதே॑ந-ந்தே॒வா அ॑ஹந॒ந்நிதி॑ । தே தே॒வாஃ ப்ர॒ஜாப॑தி-முபஸ॒மேத்யோ॑சுஃ । நாரா॒ஜக॑ஸ்ய யு॒த்தம॑ஸ்தி । இந்த்ர॒மந்வி॑ச்சா॒மேதி॑ । தம்-யँ॑ஜ்ஞக்ர॒துபி॒-ரந்வை᳚ச்சந்ந் ॥ 39 ॥
தம்-யँ॑ஜ்ஞக்ர॒துபி॒ர்நாந்வ॑விந்தந்ந் । தமிஷ்டி॑பி॒-ரந்வை᳚ச்சந்ந் । தமிஷ்டி॑பி॒-ரந்வ॑விந்தந்ந் । ததிஷ்டீ॑நா-மிஷ்டி॒த்வம் । ஏஷ்ட॑யோ ஹ॒ வை நாம॑ । தா இஷ்ட॑ய॒ இத்யாச॑க்ஷதே ப॒ரோக்ஷே॑ண । ப॒ரோக்ஷ॑ப்ரியா இவ॒ ஹி தே॒வாஃ ॥ தஸ்மா॑ ஏ॒தமா᳚க்நாவைஷ்ண॒வ-மேகா॑தஶகபால-ந்தீக்ஷ॒ணீய॒-ந்நிர॑வபந்ந் । தத॑ப॒த்ருத்யா॑தந்வத । தாந்ப॑த்நீ ஸம்யாँ॒ஜாந்த॒ உபா॑நயந்ந் ॥ 40 ॥
தே தத॑-ந்தமே॒வ க்ரு'॒த்வோத॑த்ரவந்ந் ॥ தே ப்ரா॑ய॒ணீய॑ம॒பி ஸ॒மாரோ॑ஹந்ந் । தத॑ப॒த்ருத்யா॑தந்வத । தாஞ்சம்॒ய்வँ॑ந்த॒ உபா॑நயந்ந் । தே தத॑தம்மே॒வ க்ரு'॒த்வோத॑த்ரவந்ந் ॥ த ஆ॑தி॒த்யம॒பி ஸ॒மாரோ॑ஹந்ந் । தத॑ப॒த்ருத்யா॑தந்வத । தாநிடா᳚ந்த॒ உபா॑நயந்ந் । தே தத॑தம்மே॒வ க்ரு'॒த்வோத॑த்ரவந்ந் । தஸ்மா॑ தே॒தா ஏ॒தத॑ந்தா॒ இஷ்ட॑ய॒-ஸ்ஸந்தி॑ஷ்டந்தே ॥ 41 ॥
ஏ॒வக்ம் ஹி தே॒வா அகு॑ர்வத । இதி॑ தே॒வா அ॑குர்வத । இத்யு॒ வை ம॑நு॒ஷ்யாஃ᳚ குர்வதே ॥ தே தே॒வா ஊ॑சுஃ । யத்வா இ॒தமு॒ச்சை-ர்ய॒ஜ்ஞேந॒ சரா॑ம । தந்நோ-ऽஸு॑ராஃ பா॒ப்மா-ऽநு॑விந்தந்தி । உ॒பா॒க்ம்॒ஶூ॑ப॒ஸதா॑ சராம । ததா॒ நோ-ऽஸு॑ராஃ பா॒ப்மா நாநு॑வேத்ஸ்ய॒ந்தீதி॑ । த உ॑பா॒க்ம்॒ஶூ॑ப॒ஸத॑-மதந்வத । தி॒ஸ்ர ஏ॒வ ஸா॑மிதே॒நீர॒நூச்ய॑ ॥ 42 ॥
ஸ்ரு॒வேணா॑கா॒ர-மா॒கார்ய॑ । தி॒ஸ்ரஃ பரா॑சீ॒-ராஹு॑தீர்-ஹு॒த்வா । ஸ்ரு॒வேணோ॑ப॒ஸத॑-ஞ்ஜுஹ॒வாஞ்ச॑க்ருஃ । உ॒க்ரம்-வँசோ॒ அபா॑வதீ-ந்த்வே॒ஷம்-வँசோ॒ அபா॑வதீ॒க்॒ ஸ்வாஹேதி॑ । அ॒ஶ॒ந॒யா॒பி॒பா॒ஸே ஹ॒ வா உ॒க்ரம்-வँசஃ॑ । ஏந॑ஶ்ச॒ வைர॑ஹத்ய-ஞ்ச த்வே॒ஷம்-வँசஃ॑ । ஏ॒தக்ம் ஹ॒ வாவ தச்ச॑துர்தாவிஹி॒த-ம்பா॒ப்மாந॑-ந்தே॒வா அப॑ஜக்நிரே ॥ ததோ॑ ஏ॒வைததே॑வம்॒-விँத்யஜ॑மாநஃ । தி॒ஸ்ர ஏ॒வ ஸா॑மிதே॒நீர॒நூச்ய॑ । ஸ்ரு॒வேணா॑கா॒ர-மா॒கார்ய॑ ॥ 43 ॥
தி॒ஸ்ரஃ பரா॑சீ॒ராஹு॑தீர்-ஹு॒த்வா । ஸ்ரு॒வேணோ॑ப॒ஸத॑-ஞ்ஜுஹோதி । உ॒க்ரம்-வँசோ॒ அபா॑வதீ-ந்த்வே॒ஷம்-வँசோ॒ அபா॑வதீ॒க்॒ ஸ்வாஹேதி॑ । அ॒ஶ॒ந॒யா॒பி॒பா॒ஸே ஹ॒ வா உ॒க்ரம்-வँசஃ॑ । ஏந॑ஶ்ச॒ வைர॑ஹத்ய-ஞ்ச த்வே॒ஷம்-வँசஃ॑ । ஏ॒தமே॒வ தச்ச॑துர்தா-விஹி॒த-ம்பா॒ப்மாநம்॒-யँஜ॑மா॒நோ-ऽப॑ஹதே ॥ தே॑-ऽபி॒நீயை॒வாஹஃ॑ ப॒ஶுமா-ऽல॑பந்த । அஹ்ந॑ ஏ॒வ த-த்தே॒வா அவ॑ர்தி-ம்பா॒ப்மாந॑-ம்ம்ரு'॒த்யுமப॑ஜக்நிரே । தேநா॑பி॒நீயே॑வ॒ ராத்ரேஃ॒ ப்ராச॑ரந்ந் । ராத்ரி॑யா ஏ॒வ த-த்தே॒வா அவ॑ர்தி-ம்பா॒ப்மாந॑-ம்ம்ரு'॒த்யுமப॑ஜக்நிரே ॥ 44 ॥
தஸ்மா॑தபி॒நீயை॒வாஹஃ॑ ப॒ஶுமால॑பேத । அஹ்ந॑ ஏ॒வ த-த்யஜ॑மா॒நோ ऽவ॑ர்தி-ம்பா॒ப்மாந॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்யா॒நப॑நுததே । தேநா॑பி॒நீயே॑வ॒ ராத்ரேஃ॒ ப்ரச॑ரேத் । ராத்ரி॑யா ஏ॒வ த-த்யஜ॑மா॒நோ ऽவ॑ர்தி-ம்பா॒ப்மாந॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்யா॒நப॑நுததே ॥ ஸ ஏ॒ஷ உ॑பவஸ॒தீயே ऽஹ॑ந்-த்விதேவ॒த்யஃ॑ ப॒ஶுரால॑ப்யதே । த்வ॒யம்-வாँ அ॒ஸ்மிந் ँலோ॒கே யஜ॑மாநஃ । அஸ்தி॑ ச மா॒க்ம்॒ஸ-ஞ்ச॑ । அஸ்தி॑ சை॒வ தேந॑ மா॒க்ம்॒ஸ-ஞ்ச॒ யஜ॑மாந॒-ஸ்ஸக்க் ஸ்கு॑ருதே ॥ தா வா ஏ॒தாஃ பஞ்ச॑ தே॒வதாஃ᳚ । அ॒க்நீஷோமா॑-வ॒க்நி-ர்மி॒த்ராவரு॑ணௌ ॥ 45 ॥
ப॒ஞ்ச॒ப॒ஞ்சீ வை யஜ॑மாநஃ । த்வம்மா॒க்ம்॒ ஸக்க் ஸ்நாவாஸ்தி॑ ம॒ஜ்ஜா । ஏ॒தமே॒வ தத்ப॑ஞ்சதா விஹி॒தமா॒த்மாநம்॑-வँருணபா॒ஶா-ந்மு॑ஞ்சதி । பே॒ஷ॒ஜதா॑யை நிர்வருண॒த்வாய॑ ॥ தக்ம் ஸ॒ப்தபி॒-ஶ்சந்தோ॑பிஃ ப்ரா॒தர॑ஹ்வயந்ந் । தஸ்மா᳚த்ஸ॒ப்த ச॑துருத்த॒ராணி॒ சந்தாக்ம்॑ஸி ப்ராதரநுவா॒கே-ऽநூ᳚ச்யந்தே ॥ தமே॒தயோ॑-பஸ॒மேத்யோ-பா॑ஸீதந்ந் । உபா᳚ஸ்மை காயதா நர॒ இதி॑ । தஸ்மா॑ தே॒தயா॑ பஹிஷ்பவமா॒ந உ॑ப॒ஸத்யஃ॑ ॥ 46 ॥
(ஐ॒ச்ச॒ந் - ந॒ந॒ய॒க்க்॒ - ஸ்தி॒ஷ்ட॒ந்தே॒ - ऽநூச்யா॒ - நூச்ய॑ ஸ்ரு॒வேணா॑கா॒ரமா॒கார்ய॒ - ராத்ரி॑யா ஏ॒வ த-த்தே॒வா அவ॑ர்தி-ம்பா॒ப்மாநம்॑ ம்ரு'॒த்யுமப॑ஜக்நிரே - மி॒த்ராவரு॑ணௌ॒ - +நவ॑ ச ) (அ. 9)
(தே॒வா யஜ॑மாநோ தே॒வா தே॒வா யஜ॑மாநோ॒ யஜ॑மாநோ-ऽலபந்த॒ ப்ராச॑ரँல்லபேத॒ ப்ரச॑ரே॒தால॑ப॒ந்தால॑பேத ம்ரு'॒த்யுமப॑ஜக்நிரே॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாந்)
அநுவாகம் 10 - த்ரிவ்ரு'தாதிஸ்தோமரூபாணி ஸோமங்காநி. (ஆத்வரப்ராஹ்மணம்)
ஸ ஸ॑மு॒த்ர உ॑த்தர॒தஃ ப்ராஜ்வ॑ல-த்பூம்ய॒ந்தேந॑ । ஏ॒ஷ வாவ ஸ ஸ॑மு॒த்ரஃ । யச்சாத்வா॑லஃ । ஏ॒ஷ உ॑ வே॒வ ஸ பூ᳚ம்ய॒ந்தஃ । யத்வே᳚த்ய॒ந்தஃ । ததே॒தத்-த்ரி॑ஶ॒ல-ந்த்ரி॑பூரு॒ஷம் । தஸ்மா॒த்-த-ந்த்ரி॑வித॒ஸ்த-ங்க॑நந்தி ॥ ஸ ஸு॑வர்ணரஜ॒தாப்யா᳚-ங்கு॒ஶீப்யா॒-ம்பரி॑க்ரு'ஹீத ஆஸீத் । தம்-யँத॒ஸ்யா அத்த்ய॒ஜந॑யந்ந் । தஸ்மா॑தாதி॒த்யஃ ॥ 47 ॥
அத॒ ய-த்ஸு॑வர்ணரஜ॒தாப்யா᳚-ங்கு॒ஶீப்யா॒-ம்பரி॑க்ரு'ஹீத॒ ஆஸீ᳚த் । ஸா-ऽஸ்ய॑ கௌஶி॒கதா᳚ ॥ த-ந்த்ரி॒வ்ரு'தா॒-ऽபி ப்ராஸ்து॑வத । த-ந்த்ரி॒வ்ரு'தா ऽऽத॑தத । த-ந்த்ரி॒வ்ரு'தா ऽऽஹ॑ரந்ந் । யாவ॑தீ த்ரி॒வ்ரு'தோ॒ மாத்ரா᳚ ॥ த-ம்ப॑ஞ்சத॒ஶேநா॒பி ப்ராஸ்து॑வத । த-ம்ப॑ஞ்சத॒ஶேநாத॑தத । த-ம்ப॑ஞ்சத॒ஶேநாஹ॑ரந்ந் । யாவ॑தீ பஞ்சத॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ ॥ 48 ॥
தக்ம் ஸ॑ப்தத॒ஶேநா॒பி ப்ராஸ்து॑வத । தக்ம் ஸ॑ப்தத॒ஶேநாத॑தத । தக்ம் ஸ॑ப்தத॒ஶேநாஹ॑ரந்ந் । யாவ॑தீ ஸப்தத॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ । தஸ்ய॑ ஸப்தத॒ஶேந॑ ஹ்ரி॒யமா॑ணஸ்ய॒ தேஜோ॒ ஹரோ॑-ऽபதத் । தமே॑கவி॒க்ம்॒ ஶேநா॒பி ப்ராஸ்து॑வத । தமே॑கவி॒க்ம்॒ஶேநாத॑தத । தமே॑கவி॒க்ம்॒ஶேநாஹ॑ரந்ந் । யாவ॑த்யேகவி॒க்ம்॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ ॥ தே யத்-த்ரி॒வ்ரு'தா᳚ ஸ்து॒வதே᳚ ॥ 49 ॥
த்ரி॒வ்ரு'தை॒வ த-த்யஜ॑மாந॒மாத॑ததே । த-ந்த்ரி॒வ்ரு'தை॒வ ஹ॑ரந்தி । யாவ॑தீ த்ரி॒வ்ரு'தோ॒ மாத்ரா᳚ । அ॒க்நிர்வை த்ரி॒வ்ரு'த் । யாவ॒த்வா அ॒க்நேர்தஹ॑தோ தூ॒ம உ॒தேத்யாநு॒வ்யேதி॑ । தாவ॑தீ த்ரி॒வ்ரு'தோ॒ மாத்ரா᳚ । அ॒க்நேரே॒வைந॒-ந்தத் । மாத்ரா॒க்ம்॒ ஸாயு॑ஜ்யக்ம் ஸலோ॒கதா᳚-ங்கமயந்தி ॥ அத॒ யத்ப॑ஞ்சத॒ஶேந॑ ஸ்து॒வதே᳚ । ப॒ஞ்ச॒த॒ஶேநை॒வ த-த்யஜ॑மாந॒-மாத॑ததே ॥ 50 ॥
த-ம்ப॑ஞ்சத॒ஶேநை॒வ ஹ॑ரந்தி । யாவ॑தீ பஞ்சத॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ । ச॒ந்த்ரமா॒ வை ப॑ஞ்சத॒ஶஃ । ஏ॒ஷ ஹி ப॑ஞ்சத॒ஶ்யாம॑பக்ஷீ॒யதே᳚ । ப॒ஞ்ச॒தஶ்யா-மா॑பூ॒ர்யதே᳚ । ச॒ந்த்ரம॑ஸ ஏ॒வைந॒-ந்தத் । மாத்ரா॒க்ம்॒ ஸாயு॑ஜ்யக்ம் ஸலோ॒கதா᳚-ங்கமயந்தி । அத॒ யத்ஸ॑ப்தத॒ஶேந॑ ஸ்து॒வதே᳚ । ஸ॒ப்த॒த॒ஶேநை॒வ த-த்யஜ॑மாந॒மாத॑ததே । தக்ம் ஸ॑ப்தத॒ஶேநை॒வ ஹ॑ரந்தி ॥ 51 ॥
யாவ॑தீ ஸப்தத॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ । ப்ர॒ஜாப॑தி॒ர்வை ஸ॑ப்தத॒ஶஃ । ப்ர॒ஜாப॑தேரே॒வைந॒-ந்தத் । மாத்ரா॒க்ம்॒ ஸாயு॑ஜ்யக்ம் ஸலோ॒கதா᳚-ங்கமயந்தி । அத॒ யதே॑கவி॒க்ம்॒ஶேந॑ ஸ்து॒வதே᳚ । ஏ॒க॒வி॒க்ம்॒ஶேநை॒வ த-த்யஜ॑மாந॒-மாத॑ததே । தமே॑கவி॒க்ம்॒ஶேநை॒வ ஹ॑ரந்தி । யாவ॑த்யேகவி॒க்ம்॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ । அ॒ஸௌ வா ஆ॑தி॒த்ய ஏ॑கவி॒க்ம்॒ஶஃ । ஆ॒தி॒த்யஸ்யை॒வைந॒-ந்தத் ॥ 52 ॥
மாத்ரா॒க்ம்॒ ஸாயு॑ஜ்யக்ம் ஸலோ॒கதா᳚-ங்கமயந்தி ॥ தே கு॒ஶ்யௌ᳚ । வ்ய॑க்நந்ந் । தே அ॑ஹோரா॒த்ரே அ॑பவதாம் । அஹ॑ரே॒வ ஸு॒வர்ணா॑ ऽபவத் । ர॒ஜ॒தா ராத்ரிஃ॑ । ஸ யதா॑தி॒த்ய உ॒தேதி॑ । ஏ॒தாமே॒வ தத்ஸு॒வர்ணா᳚-ங்கு॒ஶீமநு॒ ஸமே॑தி । அத॒ யத॑ஸ்த॒மேதி॑ । ஏ॒தாமே॒வ த-த்ர॑ஜ॒தா-ங்கு॒ஶீமநு॒ ஸம்விँ॑ஶதி ॥ ப்ர॒ஹ்ராதோ॑ ஹ॒ வை கா॑யாத॒வஃ । வி॒ரோச॑ந॒க்க்॒ ஸ்வ-ம்பு॒த்ரமுதா᳚ஸ்யத் । ஸ ப்ர॑த॒ரோ॑-ऽபவத் । தஸ்மா᳚-த்ப்ரத॒ராது॑த॒க-ந்நாசா॑மேத் ॥ 53 ॥
(ஆ॒தி॒த்யஃ - ப॑ஞ்சத॒ஶஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ - ஸ்து॒வதே॑ - பஞ்சத॒ஶேநை॒வ த-த்யஜ॑மாந॒மாத॑ததே - ஸப்தத॒ஶேநை॒வ ஹ॑ரந் - த்யாதி॒த்யஸ்யை॒வைந॒ந்த-த்॒ வி॑ஶதி ச॒த்வாரி॑ ச) (அ. 10)
அநுவாகம் 11 - ஸவநீயபஶுபுரோடாஶாஃ (ஆத்வரப்ராஹ்மணம்)
யே வை ச॒த்வார॒-ஸ்ஸ்தோமாஃ᳚ । க்ரு'॒த-ந்தத் । அத॒ யே பஞ்ச॑ । கலி॒-ஸ்ஸஃ । தஸ்மா॒ச்சது॑ஷ்டோமஃ । தச்சது॑ஷ்டோமஸ்ய சதுஷ்டோம॒த்வம் ॥ ததா॑ஹுஃ । க॒த॒மாநி॒ தாநி॒ ஜ்யோதீக்ம்॑ஷி । ய ஏ॒தஸ்ய॒ ஸ்தோமா॒ இதி॑ । த்ரி॒வ்ரு'த்-ப॑ஞ்சத॒ஶ-ஸ்ஸ॑ப்தத॒ஶ ஏ॑கவி॒க்ம்॒ஶஃ ॥ 54 ॥
ஏ॒தாநி॒ வாவ தாநி॒ ஜ்யோதீக்ம்॑ஷி । ய ஏ॒தஸ்ய॒ ஸ்தோமாஃ᳚ ॥ ஸோ᳚-ऽப்ரவீத் । ஸ॒ப்த॒த॒ஶேந॑ ஹ்ரி॒யமா॑ணோ॒ வ்ய॑லேஶிஷி । பி॒ஷஜ்ய॑த॒ மேதி॑ । தம॒ஶ்விநௌ॑ தா॒நாபி॑-ரபிஷஜ்யதாம் । பூ॒ஷா க॑ர॒ம்பேண॑ । பார॑தீ பரிவா॒பேண॑ । மி॒த்ராவரு॑ணௌ பய॒ஸ்ய॑யா ॥ ததா॑ஹுஃ ॥ 55 ॥
யத॒ஶ்விப்யா᳚-ந்தா॒நாஃ । பூ॒ஷ்ணஃ க॑ர॒ம்பஃ । பார॑த்யை பரிவா॒பஃ । மி॒த்ராவரு॑ணயோஃ பய॒ஸ்யா-ऽத॑ । கஸ்மா॑தே॒தேஷாக்ம்॑ ஹ॒விஷா॒மிந்த்ர॑மே॒வ ய॑ஜ॒ந்தீதி॑ । ஏ॒தா ஹ்யே॑ந-ந்தே॒வதா॒ இதி॑ ப்ரூயாத் । ஏ॒தைர்-ஹ॒விர்பி॒-ரபி॑ஷஜ்ய॒க்க்॒-ஸ்தஸ்மா॒திதி॑ ॥ தம்-வँஸ॑வோ॒-ऽஷ்டாக॑பாலேந ப்ராதஸ்ஸவ॒நே॑-ऽபிஷஜ்யந்ந் । ரு॒த்ரா ஏகா॑தஶகபாலேந॒ மாத்த்ய॑ந்திநே॒ ஸவ॑நே । விஶ்வே॑ தே॒வா த்வாத॑ஶகபாலேந த்ரு'தீயஸவ॒நே ॥ 56 ॥
ஸ யத॒ஷ்டாக॑பாலா-ந்ப்ராதஸ்ஸவ॒நே கு॒ர்யாத் । ஏகா॑தஶகபாலா॒-ந்மாத்த்ய॑ந்திநே॒ ஸவ॑நே । த்வாத॑ஶகபாலாக் ஸ்த்ரு'தீய ஸவ॒நே । விலோ॑ம॒ த-த்ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ க்ரியேத । ஏகா॑தஶகபாலாநே॒வ ப்ரா॑தஸ்ஸவ॒நே கு॑ர்யாத் । ஏகா॑தஶகபாலா॒-ந்மாத்த்ய॑ந்திநே॒ ஸவ॑நே । ஏகா॑தஶகபாலாக் ஸ்த்ரு'தீய ஸவ॒நே । ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ ஸலோம॒த்வாய॑ ॥ ததா॑ஹுஃ । ய-த்வஸூ॑நா-ம்ப்ராதஸ்ஸவ॒நம் । ரு॒த்ராணா॒-ம்மாத்த்ய॑ந்திந॒க்ம்॒ ஸவ॑நம் । விஶ்வே॑ஷா-ந்தே॒வாநா᳚-ந்த்ரு'தீயஸவ॒நம் । அத॒ கஸ்மா॑தே॒தேஷாக்ம்॑ ஹ॒விஷா॒மிந்த்ர॑மே॒வ ய॑ஜ॒ந்தீதி॑ । ஏ॒தா ஹ்யே॑ந-ந்தே॒வதா॒ இதி॑ ப்ரூயாத் । ஏ॒தைர்-ஹ॒விர்பி॒ரபி॑ஷஜ்ய॒க்க்॒ ஸ்தஸ்மா॒திதி॑ ॥ 57 ॥
(ஏ॒க॒வி॒க்ம்॒ஶ-ஆ॑ஹு-ஸ்த்ரு'தீயஸவ॒நே-ப்ரா॑தஸ்ஸவ॒ந-ம்பஞ்ச॑ ச) (அ. 11)
அநுவாகம் 12 - ஸப்தசந்தாம்ஸி ப்ரபஞ்ச்யந்தே (ஆத்வரப்ராஹ்மணம்)
தஸ்யாவா॑சோ-ऽவபா॒தாத॑பிபயுஃ । தமே॒தேஷு॑ ஸ॒ப்தஸு॒ சந்தஃ॑ ஸ்வஶ்ரயந்ந் । யதஶ்ர॑யந்ந் । தச்ச்ரா॑ய॒ந்தீய॑ஸ்ய ஶ்ராயந்தீய॒த்வம் । யதவா॑ரயந்ந் । த-த்வா॑ரவ॒ந்தீய॑ஸ்ய வாரவந்தீய॒த்வம் ॥ தஸ்யாவா॑ச ஏ॒வாவ॑பா॒தாத॑பிபயுஃ । தஸ்மா॑ ஏ॒தாநி॑ ஸ॒ப்த ச॑துருத்த॒ராணி॒ சந்தா॒க்॒ஸ்யுபா॑ததுஃ । தேஷா॒மதி॒ த்ரீண்ய॑ரிச்யந்த । ந த்ரீண்யுத॑பவந்ந் ॥ 58 ॥
ஸ ப்ரு'॑ஹ॒தீமே॒வா-ஸ்ப்ரு'॑ஶத் । த்வாப்யா॑ம॒க்ஷரா᳚ப்யாம் । அ॒ஹோ॒ரா॒த்ராப்யா॑மே॒வ ॥ ததா॑ஹுஃ । க॒த॒மா ஸா தே॒வாக்ஷ॑ரா ப்ரு'ஹ॒தீ । யஸ்யா॒-ந்த-த்ப்ர॒த்யதி॑ஷ்டத் । த்வாத॑ஶ பௌர்ணமா॒ஸ்யஃ॑ । த்வாத॒ஶாஷ்ட॑காஃ । த்வாத॑ஶாமாவா॒ஸ்யாஃ᳚ । ஏ॒ஷா வாவ ஸா தே॒வாக்ஷ॑ரா ப்ரு'ஹ॒தீ ॥ 59 ॥
யஸ்யா॒-ந்த-த்ப்ர॒த்யதி॑ஷ்ட॒திதி॑ ॥ யாநி॑ ச॒ சந்தாக்॑-ஸ்ய॒த்யரி॑ச்யந்த । யாநி॑ ச॒ நோதப॑வந்ந் । தாநி॒ நிர்வீ᳚ர்யாணி ஹீ॒நாந்ய॑மந்யந்த । ஸா ऽப்ர॑வீ-த்ப்ரு'ஹ॒தீ । மாமே॒வ பூ॒த்வா । மாமுப॒ ஸக்க் ஶ்ர॑ய॒தேதி॑ । ச॒துர்பி॑ர॒க்ஷரை॑-ரநு॒ஷ்டுக்-ப்ரு'॑ஹ॒தீ-ந்நோத॑பவத் । ச॒துர்பி॑ர॒க்ஷரைஃ᳚ ப॒ங்க்தி-ர்ப்ரு'॑ஹ॒தீ-மத்ய॑ரிச்யத । தஸ்யா॑மே॒தாநி॑ ச॒த்வார்ய॒க்ஷரா᳚ண்ய-ப॒ச்சித்யா॑-ததாத் ॥ 60 ॥
தே ப்ரு'॑ஹ॒தீ ஏ॒வ பூ॒த்வா । ப்ரு'॒ஹ॒தீமுப॒ ஸம॑ஶ்ரயதாம் ॥ அ॒ஷ்டா॒பி-ர॒க்ஷரை॑ரு॒ஷ்ணிக்-ப்ரு'॑ஹ॒தீ-ந்நோத॑பவத் । அ॒ஷ்டா॒பிர॒க்ஷரை᳚ஸ்த்ரி॒ஷ்டுக்-ப்ரு'॑ஹ॒தீ-மத்ய॑ரிச்யத । தஸ்யா॑மே॒தா-ந்ய॒ஷ்டாவ॒க்ஷரா᳚ண்ய-ப॒ச்சித்யா॑ததாத் । தே ப்ரு'॑ஹ॒தீ ஏ॒வ பூ॒த்வா । ப்ரு'॒ஹ॒தீமுப॒ ஸம॑ஶ்ரயதாம் । த்வா॒த॒ஶபி॑-ர॒க்ஷரை᳚-ர்காய॒த்ரீ-ப்ரு'॑ஹ॒தீ-ந்நோத॑பவத் । த்வா॒த॒ஶபி॑-ர॒க்ஷரை॒-ர்ஜக॑தீ-ப்ரு'ஹ॒தீ-மத்ய॑ரிச்யத । தஸ்யா॑மே॒தாநி॒ த்வாத॑ஶா॒க்ஷரா᳚ண்ய-ப॒ச்சித்யா॑ததாத் ॥ 61 ॥
தே ப்ரு'॑ஹ॒தீ ஏ॒வ பூ॒த்வா । ப்ரு'॒ஹ॒தீமுப॒ ஸம॑ஶ்ரயதாம் ॥ ஸோ᳚-ऽப்ரவீத்-ப்ர॒ஜாப॑திஃ । சந்தாக்ம்॑ஸி॒ ரதோ॑ மே பவத । யு॒ஷ்மாபி॑-ர॒ஹமே॒த-மத்த்வா॑ந॒மநு॒ ஸஞ்ச॑ரா॒ணீதி॑ । தஸ்ய॑ காய॒த்ரீ ச॒ ஜக॑தீ ச ப॒க்ஷாவ॑பவதாம் । உ॒ஷ்ணிக்ச॑ த்ரி॒ஷ்டுப்ச॒ ப்ரஷ்ட்யௌ᳚ । அ॒நு॒ஷ்டுப்ச॑ ப॒ங்க்திஶ்ச॒ துர்யௌ᳚ । ப்ரு'॒ஹ॒த்யே॑வோத்திர॑பவத் । ஸ ஏ॒த-ஞ்ச॑ந்தோர॒தமா॒ஸ்தாய॑ । ஏ॒தமத்த்வா॑ந॒மநு॒ ஸம॑சரத் । ஏ॒தக்ம் ஹ॒ வை ச॑ந்தோர॒தமா॒ஸ்தாய॑ । ஏ॒தமத்த்வா॑ந॒மநு॒ ஸஞ்ச॑ரதி । யேநை॒ஷ ஏ॒த-த்ஸ॒சம்ர॑தி । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்-த்ஸோமே॑ந॒ யஜ॑தே । ய உ॑சைநமே॒வம்-வேँத॑ ॥ 62 ॥
(அ॒ப॒வ॒ந் - வாவ ஸா தே॒வாக்ஷ॑ரா ப்ரு'ஹ॒ - த்ய॑ததா॒-த்- த்வாத॑ஶா॒க்ஷரா᳚ண்யப॒ச்சித்யா॑ததா - தா॒ஸ்தாய॒ ஷட்ச॑) (அ. 12)
(அ॒க்நேஃ க்ரு'த்தி॑கா॒ - ய-த்புண்யம்॑ - தே॒வஸ்ய॑ ஸவி॒து--ர் ப்ர॑ஹ்மவா॒திநஃ॒ க - த்ய்ரு'॒தமே॒வ - தே॒வா வா - ஆயு॑ஷஃ ப்ரா॒ண - மிந்த்ரோ॑ ததீ॒சோ -தே॑வாஸு॒ரா-ஸ்ஸ ப்ர॒ஜாப॑திஃ॒ - ஸ ஸ॑மு॒த்ரோ - யே வை ச॒த்வார॒ - ஸ்தஸ்யாவா॑சோ॒ த்வாத॑ஶ)
(அ॒க்நேஃ க்ரு'த்தி॑கா - தேவக்ரு'॒ஹா - ரு'॒தமே॒வ - வை᳚ஶ்வதே॒வேந॒ - தே தத॑ந்த॒ - த-ம்ப॑ஞ்சத॒ஶேந॒ - தே ப்ரு'॑ஹ॒தீ ஏ॒வ த்விஷ॑ஷ்டிஃ)
(அ॒க்நேஃ க்ரு'த்தி॑கா॒ - ய உ ॑சைநமே॒வம்-வேँத॑)
॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே பஞ்சமஃ ப்ரபாடக-ஸ்ஸமாப்தஃ ।
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake pañcamaḥ prapāṭhakaḥ - nakṣatreṣṭikāṇḍam
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - nakṣatreṣṭakāmantrāḥ, vikṛtirūpacayanagatāḥ
a॒gneḥ kṛtti̭kāḥ | śu॒kra-mpa॒rastā॒-jjyoti̭-ra॒vastā᳚t || pra॒jāpa̭te rohi॒ṇī | āpaḥ̭ pa॒rastā॒doṣa̭dhayo॒ 'vastā᳚t || soma̭syenva॒kā vita̭tāni | pa॒rastā॒dvaya̭nto॒ 'vastā᳚t || ru॒drasya̭ bā॒hū | mṛ॒ga॒yavaḥ̭ pa॒rastā᳚dvikṣā॒ro̭-'vastā᳚t || adi̭tyai॒ puna̭rvasū | vātaḥ̭ pa॒rastā̭dā॒rdra-ma॒vastā᳚t || 1 ||
bṛha॒spate᳚sti॒ṣyaḥ̭ | juhva̭taḥ pa॒rastā॒-dyaja̭mānā a॒vastā᳚t || sa॒rpāṇā̭-māśre॒ṣāḥ | a॒bhyā॒gaccha̭ntaḥ pa॒rastā̭dabhyā॒nṛtya̭nto॒-'vastā᳚t || pi॒tṛ॒ṇā-mma॒ghāḥ | ru॒dantaḥ̭ pa॒rastā̭dapabhra॒gṃ॒śo̭-'vastā᳚t || a॒rya॒mṇaḥ pūrve॒ phalgṷnī | jā॒yā pa॒rastā̭dṛṣa॒bho̭-'vastā᳚t || bhaga॒syotta̭re | va॒ha॒tavaḥ̭ pa॒rastā॒dvaha̭mānā a॒vastā᳚t || 2 ||
de॒vasya̭ savi॒tur-hastaḥ̭ | pra॒sa॒vaḥ pa॒rastā᳚-thsa॒nira॒vastā᳚t || indra̭sya ci॒trā | ṛ॒ta-mpa॒rastā᳚-thsa॒tya-ma॒vastā᳚t || vā॒yo-rniṣṭyā᳚ vra॒tatiḥ̭ | pa॒rastā॒-dasi̭ddhi-ra॒vastā᳚t || i॒ndrā॒gni॒yo-rviśā̭khe | yu॒gāni̭ pa॒rastā᳚t-kṛ॒ṣamā̭ṇā a॒vastā᳚t || mi॒trasyā̭-nūrā॒dhāḥ | a॒bhyā॒roha̭t-pa॒rastā̭-da॒bhyārṷ̄ḍha-ma॒vastā᳚t || 3 ||
indra̭sya rohi॒ṇī | śṛ॒ṇat-pa॒rastā᳚t-pratiśṛ॒ṇa-da॒vastā᳚t || nir-ṛ̭tyai-mūla॒varha̭ṇī | pra॒ti॒bha॒ñjantaḥ̭ pa॒rastā᳚t-pratiśṛ॒ṇanto॒-'vastā᳚t || a॒pā-mpūrvā̭ aṣā॒ḍhāḥ | varcaḥ̭ pa॒rastā॒-thsami̭ti-ra॒vastā᳚t || viśvḙṣā-nde॒vānā॒-mutta̭rāḥ | a॒bhi॒jaya̭t-pa॒rastā̭-da॒bhiji̭ta-ma॒vastā᳚t || vi॒ṣṇo᳚-śśro॒ṇā pṛ॒cchamā̭nāḥ | pa॒rastā॒t-panthā̭ a॒vastā᳚t || 4 ||
vasṷ̄nā॒g॒ śravi̭ṣṭhāḥ | bhū॒ta-mpa॒rastā॒-dbhūti̭ra॒vastā᳚t || indra̭sya-śa॒tabhi̭ṣak | vi॒śvavya̭cāḥ pa॒rastā᳚-dvi॒śvakṣi̭ti-ra॒vastā᳚t || a॒jasyaika̭padaḥ॒ pūrve᳚ proṣṭhapa॒dāḥ | vai॒śvā॒na॒ra-mpa॒rastā᳚-dvaiśvāvasa॒va-ma॒vastā᳚t || ahe᳚rbu॒dhniya॒-syotta̭re | a॒bhi॒ṣi॒ñcantaḥ̭ pa॒rastā̭-dabhiṣu॒ṇvanto॒-'vastā᳚t || pū॒ṣṇo re॒vatī᳚ | gāvaḥ̭ pa॒rastā᳚-dva॒thsā a॒vastā᳚t || a॒śvino̭raśva॒yujau᳚ | grāmaḥ̭ pa॒rastā॒thsenā॒ 'vastā᳚t || ya॒masyā̭pa॒bhara̭ṇīḥ | a॒pa॒karṣa̭ntaḥ pa॒rastā̭-dapa॒vaha̭nto॒-'vastā᳚t || pū॒rṇā pa॒ścādu॒ta pū॒rṇā pu॒rastā॒dunma̭dhya॒taḥ pau᳚rṇamā॒sī ji̭gāya | tasyā᳚-nde॒vā adhi̭ saṃ॒va~sa̭nta utta॒me nāka̭ i॒ha mā̭dayantām ||, yattḙ de॒vā ada̭dhu rbhāga॒dheya॒mamā̭vāsye saṃ॒va~sa̭nto mahi॒tvā | sāno̭ ya॒jña-mpi̭pṛhi viśvavāre ra॒yi-nno̭ dhehi subhage su॒vīra᳚m || || 5 ||
(ā॒rdrama॒vastā॒-d- vaha̭mānā a॒vastā̭ - da॒bhyārṷ̄ḍhama॒vastā॒t - panthā̭ a॒vastā᳚-d- va॒thsā a॒vastā॒-tpañca̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - karmānuṣṭhānārhaḥ nakṣatrarūpaḥ puṇyakālaḥ
ya-tpuṇya॒-nnakṣa̭tram | ta-dba-ṭkṷrvītopavyu॒ṣam | ya॒dā vai sūrya̭ u॒deti̭ | atha॒ nakṣa̭tra॒-nnaiti̭ | yāva̭ti॒ tatra॒ sūryo॒ gacche᳚t | yatra̭ jagha॒nya̭-mpaśye᳚t | tāva̭ti kurvīta ya-tkā॒rī syāt | pu॒ṇyā॒ha e॒va kṷrute | e॒vagṃ ha॒ vai ya॒jñeṣṷ-ñca śa॒tadyṷmna-ñca mā॒thsyo ni̭ravasāya॒yā-ñca̭kāra || 6 ||
yo vai na̭kṣa॒triya̭-mpra॒jāpa̭tiṃ॒-ve~da̭ | u॒bhayo̭renaṃ-lo~॒kayo᳚rviduḥ | hasta̭ e॒vāsya॒ hastaḥ̭ | ci॒trā śiraḥ̭ | niṣṭyā॒ hṛda̭yam | ū॒rū viśā̭khe | pra॒ti॒ṣṭhā 'nṷ̄rā॒dhāḥ | e॒ṣa vai na̭kṣa॒triyaḥ̭ pra॒jāpa̭tiḥ | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | u॒bhayo̭renaṃ-lo~॒kayo᳚rviduḥ || 7 ||
a॒smiggścā॒-muṣmigg̭śca || yā-ṅkā॒mayḙta duhi॒tara̭-mpri॒yā syā॒diti̭ | tā-nniṣṭyā̭yā-ndadyāt | pri॒yaiva bha̭vati | neva॒ tu puna॒rāga̭cchati || a॒bhi॒jinnāma॒ nakṣa̭tram | u॒pari̭ṣṭā-daṣā॒ḍhānā᳚m | a॒vastā᳚cchro॒ṇāyai᳚ | de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | te de॒vāstasmi॒-nnakṣa̭tre॒-'bhya̭jayann || 8 ||
yada॒bhyaja̭yann | tada̭bhi॒jito̭-'bhiji॒ttvam | ya-ṅkā॒mayḙtā-napaja॒yya-ñja̭ye॒diti̭ | tame॒tasmi॒-nnakṣa̭tre yātayet | a॒na॒pa॒ja॒yyame॒va ja̭yati | pā॒papa̭rājitamiva॒ tu || pra॒jāpa̭tiḥ pa॒śūna̭sṛjata | te nakṣa̭tra-nnakṣatra॒-mupā̭tiṣṭhanta | te sa॒māva̭nta e॒vābha̭vann | te re॒vatī॒-mupā̭tiṣṭhanta || 9 ||
te re॒vatyā॒-mprābha̭vann | tasmā᳚-dre॒vatyā᳚-mpaśū॒nā-ṅkṷrvīta | ya-tkiñcā᳚rvā॒cīna॒gṃ॒ somā᳚t | praiva bha̭vanti || sa॒li॒laṃ-vā~ i॒dama̭nta॒rāsī᳚t | yadata̭rann | ta-ttāra̭kāṇā-ntāraka॒tvam | yo vā i॒ha yaja̭te | a॒mugṃ salo॒ka-nna̭kṣate | tannakṣa̭trāṇā-nnakṣatra॒tvam || 10 ||
de॒va॒gṛ॒hā vai nakṣa̭trāṇi | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | gṛ॒hyḙva bha̭vati || yāni॒ vā i॒māni̭ pṛthi॒vyāści॒trāṇi̭ | tāni॒ nakṣa̭trāṇi | tasmā̭-daślī॒lanā̭magg-ści॒tre | nāva̭sye॒nna ya̭jeta | yathā̭ pāpā॒he kṷru॒te | tā॒dṛge॒va tat || de॒va॒na॒kṣa॒trāṇi॒ vā a॒nyāni̭ || 11 ||
ya॒ma॒na॒kṣa॒trāṇya॒nyāni̭ | kṛtti̭kāḥ pratha॒mam | viśā̭khe utta॒mam | tāni̭ devanakṣa॒trāṇi̭ | a॒nū॒rā॒dhāḥ pra̭tha॒mam | a॒pa॒bhara̭ṇī-rutta॒mam | tāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ | yāni̭ devanakṣa॒trāṇi̭ | tāni॒ dakṣi̭ṇena॒ pari̭yanti | yāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ || 12 ||
tānyutta̭reṇa || anvḙṣāmarā॒thsmeti̭ | tada̭nūrā॒dhāḥ | jye॒ṣṭhamḙṣā-mavadhi॒ṣmeti̭ | tajjye᳚ṣṭha॒ghnī | mūla̭meṣāmavṛkṣā॒meti̭ | ta-nmṷ̄la॒varha̭ṇī | yannāsa̭hanta | tada̭ṣā॒ḍhāḥ | yadaślo̭ṇat || 13 ||
tacchro॒ṇā | yadaśṛ̭ṇot | tacchravi̭ṣṭhāḥ | yaccha॒ta-mabhi̭ṣajyann | taccha॒tabhi̭ṣak | pro॒ṣṭha॒pa॒deṣūda̭yacchanta | re॒vatyā̭maravanta | a॒śva॒yujo̭rayuñjata | a॒pa॒bhara̭ṇī॒ṣva pā̭vahann | tāni॒ vā e॒tāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ || yānye॒va dḙvanakṣa॒trāṇi̭ | teṣṷ kurvīta yatkā॒rī syāt | pu॒ṇyā॒ha e॒va kṷrute || 14 ||
(ca॒kā॒ - rai॒vaṃ-ve~do॒bhayo̭ renaṃ-lo~॒kayo᳚rvidu - rajayan - re॒vatī॒mupā̭tiṣṭhanta - nakṣatra॒tva - ma॒nyāni॒ - yāni̭ yamanakṣa॒trā - ṇyaślo̭ṇa--dyamanakṣa॒trāṇi॒ trīṇi̭ ca) (a. 2)
anuvākaṃ 3 - karmānuṣṭhānārhaḥ divasabhāgarūpaḥ heyopādeyakāla vibhāgaḥ
de॒vasya̭ savi॒tuḥ prā॒taḥ pra̭sa॒vaḥ prā॒ṇaḥ | varṷṇasya sā॒yamā̭sa॒vo̭-'pā॒naḥ || ya-tpra̭tī॒cīna̭-mprāta॒stanā᳚t | prā॒cīnagṃ̭ saṅga॒vāt | tato̭ de॒vā a̭gniṣṭo॒ma-nnira̭mimata | tat-tadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || mi॒trasya̭ saṅga॒vaḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ |
tasmā॒ttarhi̭ pa॒śavaḥ̭ sa॒māya̭nti || ya-tpra̭tī॒cīnagṃ̭ saṅga॒vāt || 15 ||
prā॒cīna̭-mma॒ddhyandi̭nāt | tato̭ de॒vā u॒kthya̭-nnira̭mimata | tat-tadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || bṛha॒spate᳚-rma॒ddhyandi̭naḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā॒ttarhi॒ tekṣṇi̭ṣṭha-ntapati || yat-pra̭tī॒cīna̭-mma॒ddhyandi̭nāt | prā॒cīna̭-maparā॒hṇāt | tato̭ de॒vā-ṣṣo̭ḍa॒śina॒-nnira̭mimata | tattadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || 16 ||
bhaga̭syāparā॒hṇaḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā̭daparā॒hṇe kṷmā॒ryo̭ bhaga̭mi॒cchamā̭nā-ścaranti || yat-pra̭tī॒cīna̭maparā॒hṇāt | prā॒cīnagṃ̭ sā॒yāt | tato̭ de॒vā a̭tirā॒tra-nnira̭mimata | tattadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || varṷṇasya sā॒yam | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā॒ttarhi॒ nānṛ̭taṃ-va~det || 17 ||
brā॒hma॒ṇo vā a̭ṣṭāvi॒gṃ॒śo nakṣa̭trāṇām | sa॒mā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇi | ca॒tvārya̭ślī॒lāni̭ | tāni॒ nava̭ | yacca̭ pa॒rastā॒nnakṣa̭trāṇāṃ॒-ya~ccā॒vastā᳚t | tānyekā̭daśa | brā॒hma॒ṇo dvā̭da॒śaḥ | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsaṃ̭va~thsa॒raṃ-vra~॒ta-ñcara̭ti | saṃ॒va~॒thsa॒reṇai॒vāsya̭ vra॒ta-ṅgu॒pta-mbha̭vati || sa॒mā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇi | ca॒tvārya̭ślī॒lāni̭ | tāni॒ nava̭ | ā॒gne॒yī rātriḥ̭ | ai॒ndramahaḥ̭ | tānyekā̭daśa | ā॒di॒tyo dvā̭da॒śaḥ | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsaṃ̭va~thsa॒raṃ-vra~॒ta-ñcara̭ti | saṃ॒va~॒thsa॒reṇai॒vāsya̭ vra॒ta-ṅgu॒pta-mbha̭vati || 18 ||
(sa॒ṅga॒vāth - ṣo̭ḍa॒śina॒-nnira̭mimata॒ tattadātta̭vīrya-nnirmā॒go - va̭de-d- bhavati samā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇya॒ṣṭau ca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - somaśeṣabhūtā pātrastutiḥ.(ādhvarabrāhmaṇaśeṣaḥ)
bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | kati॒ pātrā̭ṇi ya॒jñaṃ-va~̭ha॒ntīti̭ | trayo̭da॒śeti̭ brūyāt | sa yadbrū॒yāt | kastāni॒ nira̭mimī॒teti̭ | pra॒jāpa̭ti॒riti̭ brūyāt | sa yadbrū॒yāt | kuta॒stāni॒ nira̭mimī॒teti̭ | ā॒tmana॒ iti̭ | prā॒ṇā॒pā॒nābhyā̭-me॒vopāg̭-śvantaryā॒mau nira̭mimīta || 19 ||
vyā॒nādṷpāgṃśu॒ sava̭nam | vā॒ca ai᳚ndravāya॒vam | da॒kṣa॒kra॒tubhyā᳚-mmaitrāvaru॒ṇam | śrotrā̭dāśvi॒nam | cakṣṷṣa-śśu॒krā ma॒nthinau᳚ | ā॒tmana̭ āgraya॒ṇam | aṅge᳚bhya u॒kthya᳚m | āyṷṣo dhru॒vam | pra॒ti॒ṣṭhāyā̭ ṛtupā॒tre || ya॒jñaṃ-vā~va ta-mpra॒jāpa̭ti॒-rnira̭mimīta | sa nirmi̭to॒ nāddhri̭yata॒ sama̭vlīyata | sa e॒tā-npra॒jāpa̭ti-rapivā॒pāna̭-paśyat | tānnira̭vapat | tairvai sa ya॒jñamapya̭vapat | yada̭pivā॒pā bhava̭nti | ya॒jñasya॒ dhṛtyā॒ asaṃ̭vla~yāya || 20 ||
(u॒pā॒g॒śva॒nta॒ryā॒mau nira̭mimītā- mimīta॒ ṣaṭ ca̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - cāturmāsyaśeṣā vapanamantrāḥ, (rājasūyabrāhmaṇam)
ṛ॒tame॒va pa̭rame॒ṣṭhi | ṛ॒ta-nnātyḙti॒ ki-ñca॒na | ṛ॒te sa̭mu॒dra āhi̭taḥ | ṛ॒te bhūmi̭ri॒yagg śri॒tā | a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye || 21 ||
tapa̭sā॒-'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒-bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || ya-dgha॒rmaḥ pa॒ryava̭rtayat | antā᳚-npṛthi॒vyā di॒vaḥ | a॒gnirīśā̭na॒ oja̭sā | varṷṇo dhī॒tibhiḥ̭ sa॒ha || 22 ||
indro̭ ma॒rudbhi॒-ssakhi̭bhi-ssa॒ha || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒bhiva̭rtaye || 23 ||
tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || yo a॒syāḥ pṛ̭thi॒vyāstva॒ci | ni॒va॒rtaya॒tyoṣa̭dhīḥ | a॒gnirīśā̭na॒ oja̭sā | varṷṇo dhī॒tibhiḥ̭ sa॒ha | indro̭ ma॒rudbhi॒-ssakhi̭bhi-ssa॒ha || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ || 24 ||
śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒-bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dva॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || 25 ||
eka॒-mmāsa॒-muda̭sṛjat | pa॒ra॒me॒ṣṭhī pra॒jābhyaḥ̭ | tenā᳚bhyo॒ maha॒ āva̭hat | a॒mṛta॒-mmartyā᳚bhyaḥ | pra॒jāmanu॒ prajā̭yase | tadṷ te martyā॒mṛta᳚m | yena॒ māsā̭ ardhamā॒sāḥ | ṛ॒tavaḥ̭ parivathsa॒rāḥ | yena॒ te te᳚ prajāpate | ī॒jā॒nasya॒ nyava̭rtayann || 26 ||
tenā॒hama॒sya brahma̭ṇā | niva̭rtayāmi jī॒vase᳚ || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || 27 ||
(pari̭vartaye - sa॒hā - bhiva̭rtaya - u॒ṣṇihā̭ - rāddhyāsaṃ॒ - nyava̭rtaya॒n - nupa̭vartaye ca॒tvāri̭ ca) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - cāturmāsyaśeṣā vapanavidhiḥ (rājasūyabrāhmaṇam)
de॒vā vai ya-dya॒jñe 'kṷrvata | tadasṷrā akurvata | te-'sṷrā ū॒rdhva-mpṛ॒ṣṭhebhyo॒ nāpa̭śyann | te keśā॒nagrḙ-'vapanta | atha॒ śmaśrṷ̄ṇi | atho̭papa॒kṣau | tata॒ste-'vā᳚ñca āyann | parā̭-'bhavann | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | avāṃ̭eti || 28 ||
atho॒ parai॒va bha̭vati | atha̭ de॒vā ū॒rdhva-mpṛ॒ṣṭhebhyo̭-'paśyann | ta ṷpapa॒kṣāvagrḙ-'vapanta | atha॒ śmaśrṷ̄ṇi | atha॒ keśāṋ | tata॒stḙ-'bhavann | su॒va॒rgaṃ-lo~॒kamā̭yann | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | bhava̭tyā॒tmanā᳚ | atho̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti || 29 ||
athai॒ta-nmanṷ-rva॒ptre mi̭thu॒na-ma̭paśyat | sa śmaśrū॒ṇyagrḙ-'vapata | atho̭papa॒kṣau | atha॒ keśāṋ | tato॒ vai sa prājā̭yata pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rjā̭yate || de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | te saṃ̭va~thsa॒re vyāya̭cchanta | tā-nde॒vāścā̭tu-rmā॒syaire॒vābhi prāyṷñjata || 30 ||
vai॒śva॒de॒vena̭ ca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñja॒tendra̭rājānaḥ | tāñchī॒r॒ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | va॒ru॒ṇa॒ pra॒ghā॒sai-śca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñjata॒ varṷṇarājānaḥ | tāñchī॒r॒ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | sā॒ka॒me॒dhaiśca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñjata॒ soma̭rājānaḥ | tāñchī॒ra॒.ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | yā saṃ̭va~thsa॒ra ṷpajī॒vā ''sī᳚t | tāmḙṣā-mavṛñjata | tato̭ de॒vā abha̭vann | parā-'sṷrāḥ || 31 ||
ya e॒vaṃ-vi~॒dvāg-ścā̭turmā॒syai-ryaja̭te | bhrātṛ̭vyasyai॒va mā॒so vṛ॒ktvā | śī॒r॒ṣanni ca̭ va॒rtaya̭te॒ pari̭ ca | yaiṣā saṃ̭va~thsa॒ra ṷpajī॒vā | vṛ॒ṅkte tā-mbhrātṛ̭vyasya | kṣu॒dhā 'sya॒ bhrātṛ̭vyaḥ॒ parā̭ bhavati || lo॒hi॒tā॒ya॒sena॒ niva̭rtayate | yadvā i॒māma॒gnir-ṛ॒tāvāga̭te niva॒rtaya̭ti | e॒tade॒vaināgṃ̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā niva̭rtayati | sā tata॒-śśva-śśvo॒ bhūya̭sī॒ bhava̭ntyeti || 32 ||
prajā̭yate | ya e॒vaṃ-vi~॒dvā~llo̭hitāya॒sena̭ niva॒rtaya̭te | e॒tade॒va rū॒pa-ṅkṛ॒tvā niva̭rtayate | sa tata॒-śśva-śśvo॒ bhūyā॒n-bhava̭nneti | praiva jā̭yate || tre॒ṇyā śa̭la॒lyā niva̭rtayeta | trīṇi̭ trīṇi॒ vai de॒vānā̭mṛ॒ddhāni̭ | trīṇi॒ chandāgṃ̭si | trīṇi॒ sava̭nāni | traya̭ i॒me lo॒kāḥ || 33 ||
ṛ॒ddhyāme॒va ta-dvī॒rya̭ e॒ṣu lo॒keṣu॒ prati̭ tiṣṭhati || yaccā̭turmāsyayā॒-jyā᳚tmano॒ nāva॒dyet | de॒vebhya॒ āvṛ̭ścyeta | ca॒tṛ॒ṣu ca̭tṛṣu॒ māsḙṣu॒ niva̭rtayeta | pa॒rokṣa̭me॒va ta-dde॒vebhya̭ ā॒tmano-'va̭dya॒tyanā᳚ vraskāya || de॒vānāṃ॒-vā~ e॒ṣa ānī̭taḥ | yaścā̭turmāsyayā॒jī | ya e॒vaṃ-vi~॒dvānni ca̭ va॒rtaya̭te॒ pari̭ ca | de॒vatā̭ e॒vāpyḙti | nāsya̭ ru॒draḥ pra॒jā-mpa॒śū-na॒bhima̭nyate || 34 ||
(e॒tye॒- tya॒ - yu॒ñja॒tā - sṷrā - eti - lo॒kā - ma̭nyate) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - agnicayanaśeṣā iṣṭakopadhānamantrāḥ, tatra santatyākhyeṣṭakāmantrāḥ
āyṷṣaḥ prā॒ṇagṃ santa̭nu | prā॒ṇāda̭pā॒nagṃ santa̭nu | a॒pā॒nā-dvyā॒nagṃ santa̭nu | vyā॒nāccakṣu॒-ssanta̭nu | cakṣṷṣa॒-śśrotra॒gṃ॒ santa̭nu | śrotrā॒-nmana॒-ssanta̭nu | mana̭so॒ vāca॒gṃ॒ santa̭nu | vā॒ca ā॒tmāna॒gṃ॒ santa̭nu | ā॒tmanaḥ̭ pṛthi॒vīgṃ santa̭nu | pṛ॒thi॒vyā a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ santa̭nu | a॒ntari̭kṣā॒-ddiva॒gṃ॒ santa̭nu |diva॒-ssuva॒-ssanta̭nu || 35 ||
(a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ santa̭nu॒ dve ca̭) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - agnicayanaśeṣā tharvaśiro-'bhidhānānāmiṣṭakānā-mmantrāḥ
indro̭ dadhī॒co a॒sthabhiḥ̭ | vṛ॒trāṇya pra̭tiṣkutaḥ | ja॒ghāna̭ nava॒ tīrnava̭ || i॒cchannaśva̭sya॒ yacchiraḥ̭ | parva̭te॒ṣvapa̭ śritam | ta-dvi̭daccharya॒ṇāva̭ti || atrā ha ॒gorama̭nvata | nāma॒ tvaṣṭṷrapī॒cya᳚m | i॒tthā ca॒ndrama̭so gṛ॒he || indra॒midgā॒thino̭ bṛ॒hat || 36 ||
indra̭ma॒rkebhi̭ra॒rkiṇaḥ̭ | indraṃ॒-vā~ṇī̭ranūṣata || indra॒ iddharyo॒-ssacā᳚ | sammi̭śla॒ āva̭co॒ yujā᳚ | indro̭ va॒jrī hi̭ra॒ṇyayaḥ̭ || indro̭ dī॒rghāya॒ cakṣa̭se | ā sūryagṃ̭ rohaya-ddi॒vi | vi gobhi॒radri̭mairayat || indra॒ vājḙṣu no ava | sa॒hasra̭ pradhaneṣu ca || 37 ||
u॒gra u॒grābhi̭rū॒tibhiḥ̭ || tamindraṃ̭-vā~jayāmasi | ma॒he vṛ॒trāya॒ hanta̭ve | sa vṛṣā̭ vṛṣa॒bho bhṷvat || indra॒-ssadāma̭ne kṛ॒taḥ | oji̭ṣṭha॒-ssa balḙ hi॒taḥ | dyu॒mnī ślo॒kī sa sau॒myaḥ̭ || gi॒rā vajro॒ na sambhṛ̭taḥ | saba̭lo॒ ana̭pacyutaḥ | va॒va॒kṣu-ru॒gro astṛ̭taḥ || 38 ||
(bṛ॒ha- ccā - stṛ̭taḥ) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - somaśeṣabhūtā iṣṭayaḥ. (ādhvarabrāhmaṇam)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | sa pra॒jāpa̭ti॒rindra̭-ñjye॒ṣṭha-mpu॒tramapa॒ nya̭dhatta | nedḙna॒masṷrā॒ balī̭yāgṃ so-'hana॒nniti̭ | pra॒hrādo̭ ha॒ vai kā̭yādha॒vaḥ | vi॒roca̭na॒gg॒ sva-mpu॒tramapa॒ nya̭dhatta | nedḙna-nde॒vā a̭hana॒nniti̭ | te de॒vāḥ pra॒jāpa̭ti-mupasa॒metyo̭cuḥ | nārā॒jaka̭sya yu॒ddhama̭sti | indra॒manvi̭cchā॒meti̭ | taṃ-ya~̭jñakra॒tubhi॒-ranvai᳚cchann || 39 ||
taṃ-ya~̭jñakra॒tubhi॒rnānva̭vindann | tamiṣṭi̭bhi॒-ranvai᳚cchann | tamiṣṭi̭bhi॒-ranva̭vindann | tadiṣṭī̭nā-miṣṭi॒tvam | eṣṭa̭yo ha॒ vai nāma̭ | tā iṣṭa̭ya॒ ityāca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || tasmā̭ e॒tamā᳚gnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla-ndīkṣa॒ṇīya॒-nnira̭vapann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tānpa̭tnī saṃyā~॒jānta॒ upā̭nayann || 40 ||
te tada̭-ntame॒va kṛ॒tvoda̭dravann || te prā̭ya॒ṇīya̭ma॒bhi sa॒māro̭hann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tāñchaṃ॒yva~̭nta॒ upā̭nayann | te tada̭tamme॒va kṛ॒tvoda̭dravann || ta ā̭ti॒thyama॒bhi sa॒māro̭hann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tāniḍā᳚nta॒ upā̭nayann | te tada̭tamme॒va kṛ॒tvoda̭dravann | tasmā̭ de॒tā e॒tada̭ntā॒ iṣṭa̭ya॒-ssanti̭ṣṭhante || 41 ||
e॒vagṃ hi de॒vā akṷrvata | iti̭ de॒vā a̭kurvata | ityu॒ vai ma̭nu॒ṣyāḥ᳚ kurvate || te de॒vā ṷ̄cuḥ | yadvā i॒damu॒ccai-rya॒jñena॒ carā̭ma | tanno-'sṷrāḥ pā॒pmā-'nṷvindanti | u॒pā॒gṃ॒śṷ̄pa॒sadā̭ carāma | tathā॒ no-'sṷrāḥ pā॒pmā nānṷvethsya॒ntīti̭ | ta ṷpā॒gṃ॒śṷ̄pa॒sada̭-matanvata | ti॒sra e॒va sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ || 42 ||
sru॒veṇā̭ghā॒ra-mā॒ghārya̭ | ti॒sraḥ parā̭cī॒-rāhṷtīr-hu॒tvā | sru॒veṇo̭pa॒sada̭-ñjuha॒vāñca̭kruḥ | u॒graṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒g॒ svāheti̭ | a॒śa॒na॒yā॒pi॒pā॒se ha॒ vā u॒graṃ-va~caḥ̭ | ena̭śca॒ vaira̭hatya-ñca tve॒ṣaṃ-va~caḥ̭ | e॒tagṃ ha॒ vāva tacca̭turdhāvihi॒ta-mpā॒pmāna̭-nde॒vā apa̭jaghnire || tatho̭ e॒vaitadḙvaṃ॒-vi~dyaja̭mānaḥ | ti॒sra e॒va sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ | sru॒veṇā̭ghā॒ra-mā॒ghārya̭ || 43 ||
ti॒sraḥ parā̭cī॒rāhṷtīr-hu॒tvā | sru॒veṇo̭pa॒sada̭-ñjuhoti | u॒graṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒g॒ svāheti̭ | a॒śa॒na॒yā॒pi॒pā॒se ha॒ vā u॒graṃ-va~caḥ̭ | ena̭śca॒ vaira̭hatya-ñca tve॒ṣaṃ-va~caḥ̭ | e॒tame॒va tacca̭turdhā-vihi॒ta-mpā॒pmānaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'pa̭hate || tḙ-'bhi॒nīyai॒vāhaḥ̭ pa॒śumā-'la̭bhanta | ahna̭ e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmāna̭-mmṛ॒tyumapa̭jaghnire | tenā̭bhi॒nīyḙva॒ rātreḥ॒ prāca̭rann | rātri̭yā e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmāna̭-mmṛ॒tyumapa̭jaghnire || 44 ||
tasmā̭dabhi॒nīyai॒vāhaḥ̭ pa॒śumāla̭bheta | ahna̭ e॒va ta-dyaja̭mā॒no 'va̭rti-mpā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vyā॒napa̭nudate | tenā̭bhi॒nīyḙva॒ rātreḥ॒ praca̭ret | rātri̭yā e॒va ta-dyaja̭mā॒no 'va̭rti-mpā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vyā॒napa̭nudate || sa e॒ṣa ṷpavasa॒thīye 'ha̭n-dvideva॒tyaḥ̭ pa॒śurāla̭bhyate | dva॒yaṃ-vā~ a॒smin ~lo॒ke yaja̭mānaḥ | asthi̭ ca mā॒gṃ॒sa-ñca̭ | asthi̭ cai॒va tena̭ mā॒gṃ॒sa-ñca॒ yaja̭māna॒-ssagg skṷrute || tā vā e॒tāḥ pañca̭ de॒vatāḥ᳚ | a॒gnīṣomā̭-va॒gni-rmi॒trāvarṷṇau || 45 ||
pa॒ñca॒pa॒ñcī vai yaja̭mānaḥ | tvammā॒gṃ॒ sagg snāvāsthi̭ ma॒jjā | e॒tame॒va tatpa̭ñcadhā vihi॒tamā॒tmānaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati | bhe॒ṣa॒jatā̭yai nirvaruṇa॒tvāya̭ || tagṃ sa॒ptabhi॒-śchando̭bhiḥ prā॒tara̭hvayann | tasmā᳚thsa॒pta ca̭turutta॒rāṇi॒ chandāgṃ̭si prātaranuvā॒ke-'nū᳚cyante || tame॒tayo̭-pasa॒metyo-pā̭sīdann | upā᳚smai gāyatā nara॒ iti̭ | tasmā̭ de॒tayā̭ bahiṣpavamā॒na ṷpa॒sadyaḥ̭ || 46 ||
(ai॒ccha॒n - na॒na॒ya॒gg॒ - sti॒ṣṭha॒nte॒ - 'nūcyā॒ - nūcya̭ sru॒veṇā̭ghā॒ramā॒ghārya॒ - rātri̭yā e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmānaṃ̭ mṛ॒tyumapa̭jaghnire - mi॒trāvarṷṇau॒ - +nava̭ ca ) (a. 9)
(de॒vā yaja̭māno de॒vā de॒vā yaja̭māno॒ yaja̭māno-'labhanta॒ prāca̭ra~llabheta॒ praca̭re॒dāla̭bha॒ntāla̭bheta mṛ॒tyumapa̭jaghnire॒ bhrātṛ̭vyān)
anuvākaṃ 10 - trivṛdādistomarūpāṇi somaṅgāni. (ādhvarabrāhmaṇam)
sa sa̭mu॒dra ṷttara॒taḥ prājva̭la-dbhūmya॒ntena̭ | e॒ṣa vāva sa sa̭mu॒draḥ | yaccātvā̭laḥ | e॒ṣa ṷ ve॒va sa bhū᳚mya॒ntaḥ | yadve᳚dya॒ntaḥ | tade॒tat-tri̭śa॒la-ntri̭pūru॒ṣam | tasmā॒t-ta-ntri̭vita॒sta-ṅkha̭nanti || sa sṷvarṇaraja॒tābhyā᳚-ṅku॒śībhyā॒-mpari̭gṛhīta āsīt | taṃ-ya~da॒syā addhya॒jana̭yann | tasmā̭dādi॒tyaḥ || 47 ||
atha॒ ya-thsṷvarṇaraja॒tābhyā᳚-ṅku॒śībhyā॒-mpari̭gṛhīta॒ āsī᳚t | sā-'sya̭ kauśi॒katā᳚ || ta-ntri॒vṛtā॒-'bhi prāstṷvata | ta-ntri॒vṛtā ''da̭data | ta-ntri॒vṛtā ''ha̭rann | yāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ || ta-mpa̭ñcada॒śenā॒bhi prāstṷvata | ta-mpa̭ñcada॒śenāda̭data | ta-mpa̭ñcada॒śenāha̭rann | yāva̭tī pañcada॒śasya॒ mātrā᳚ || 48 ||
tagṃ sa̭ptada॒śenā॒bhi prāstṷvata | tagṃ sa̭ptada॒śenāda̭data | tagṃ sa̭ptada॒śenāha̭rann | yāva̭tī saptada॒śasya॒ mātrā᳚ | tasya̭ saptada॒śena̭ hri॒yamā̭ṇasya॒ tejo॒ haro̭-'patat | tamḙkavi॒gṃ॒ śenā॒bhi prāstṷvata | tamḙkavi॒gṃ॒śenāda̭data | tamḙkavi॒gṃ॒śenāha̭rann | yāva̭tyekavi॒gṃ॒śasya॒ mātrā᳚ || te yat-tri॒vṛtā᳚ stu॒vate᳚ || 49 ||
tri॒vṛtai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date | ta-ntri॒vṛtai॒va ha̭ranti | yāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ | a॒gnirvai tri॒vṛt | yāva॒dvā a॒gnerdaha̭to dhū॒ma u॒detyānu॒vyeti̭ | tāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ | a॒gnere॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti || atha॒ yatpa̭ñcada॒śena̭ stu॒vate᳚ | pa॒ñca॒da॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒-māda̭date || 50 ||
ta-mpa̭ñcada॒śenai॒va ha̭ranti | yāva̭tī pañcada॒śasya॒ mātrā᳚ | ca॒ndramā॒ vai pa̭ñcada॒śaḥ | e॒ṣa hi pa̭ñcada॒śyāma̭pakṣī॒yate᳚ | pa॒ñca॒daśyā-mā̭pū॒ryate᳚ | ca॒ndrama̭sa e॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti | atha॒ yathsa̭ptada॒śena̭ stu॒vate᳚ | sa॒pta॒da॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date | tagṃ sa̭ptada॒śenai॒va ha̭ranti || 51 ||
yāva̭tī saptada॒śasya॒ mātrā᳚ | pra॒jāpa̭ti॒rvai sa̭ptada॒śaḥ | pra॒jāpa̭tere॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti | atha॒ yadḙkavi॒gṃ॒śena̭ stu॒vate᳚ | e॒ka॒vi॒gṃ॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒-māda̭date | tamḙkavi॒gṃ॒śenai॒va ha̭ranti | yāva̭tyekavi॒gṃ॒śasya॒ mātrā᳚ | a॒sau vā ā̭di॒tya ḙkavi॒gṃ॒śaḥ | ā॒di॒tyasyai॒vaina॒-ntat || 52 ||
mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti || te ku॒śyau᳚ | vya̭ghnann | te a̭horā॒tre a̭bhavatām | aha̭re॒va su॒varṇā̭ 'bhavat | ra॒ja॒tā rātriḥ̭ | sa yadā̭di॒tya u॒deti̭ | e॒tāme॒va tathsu॒varṇā᳚-ṅku॒śīmanu॒ samḙti | atha॒ yada̭sta॒meti̭ | e॒tāme॒va ta-dra̭ja॒tā-ṅku॒śīmanu॒ saṃvi~̭śati || pra॒hrādo̭ ha॒ vai kā̭yādha॒vaḥ | vi॒roca̭na॒gg॒ sva-mpu॒tramudā᳚syat | sa pra̭da॒ro̭-'bhavat | tasmā᳚-tprada॒rādṷda॒ka-nnācā̭met || 53 ||
(ā॒di॒tyaḥ - pa̭ñcada॒śasya॒ mātrā᳚ - stu॒vatḙ - pañcada॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date - saptada॒śenai॒va ha̭ran - tyādi॒tyasyai॒vaina॒nta-d॒ vi̭śati ca॒tvāri̭ ca) (a. 10)
anuvākaṃ 11 - savanīyapaśupuroḍāśāḥ (ādhvarabrāhmaṇam)
ye vai ca॒tvāra॒-sstomāḥ᳚ | kṛ॒ta-ntat | atha॒ ye pañca̭ | kali॒-ssaḥ | tasmā॒ccatṷṣṭomaḥ | taccatṷṣṭomasya catuṣṭoma॒tvam || tadā̭huḥ | ka॒ta॒māni॒ tāni॒ jyotīgṃ̭ṣi | ya e॒tasya॒ stomā॒ iti̭ | tri॒vṛt-pa̭ñcada॒śa-ssa̭ptada॒śa ḙkavi॒gṃ॒śaḥ || 54 ||
e॒tāni॒ vāva tāni॒ jyotīgṃ̭ṣi | ya e॒tasya॒ stomāḥ᳚ || so᳚-'bravīt | sa॒pta॒da॒śena̭ hri॒yamā̭ṇo॒ vya̭leśiṣi | bhi॒ṣajya̭ta॒ meti̭ | tama॒śvinaṷ dhā॒nābhi̭-rabhiṣajyatām | pū॒ṣā ka̭ra॒mbheṇa̭ | bhāra̭tī parivā॒peṇa̭ | mi॒trāvarṷṇau paya॒sya̭yā || tadā̭huḥ || 55 ||
yada॒śvibhyā᳚-ndhā॒nāḥ | pū॒ṣṇaḥ ka̭ra॒mbhaḥ | bhāra̭tyai parivā॒paḥ | mi॒trāvarṷṇayoḥ paya॒syā-'tha̭ | kasmā̭de॒teṣāgṃ̭ ha॒viṣā॒mindra̭me॒va ya̭ja॒ntīti̭ | e॒tā hyḙna-nde॒vatā॒ iti̭ brūyāt | e॒tair-ha॒virbhi॒-rabhi̭ṣajya॒gg॒-stasmā॒diti̭ || taṃ-va~sa̭vo॒-'ṣṭāka̭pālena prātassava॒nḙ-'bhiṣajyann | ru॒drā ekā̭daśakapālena॒ māddhya̭ndine॒ sava̭ne | viśvḙ de॒vā dvāda̭śakapālena tṛtīyasava॒ne || 56 ||
sa yada॒ṣṭāka̭pālā-nprātassava॒ne ku॒ryāt | ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne | dvāda̭śakapālāg stṛtīya sava॒ne | vilo̭ma॒ ta-dya॒jñasya̭ kriyeta | ekā̭daśakapālāne॒va prā̭tassava॒ne kṷryāt | ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne | ekā̭daśakapālāg stṛtīya sava॒ne | ya॒jñasya̭ saloma॒tvāya̭ || tadā̭huḥ | ya-dvasṷ̄nā-mprātassava॒nam | ru॒drāṇā॒-mmāddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭nam | viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-ntṛtīyasava॒nam | atha॒ kasmā̭de॒teṣāgṃ̭ ha॒viṣā॒mindra̭me॒va ya̭ja॒ntīti̭ | e॒tā hyḙna-nde॒vatā॒ iti̭ brūyāt | e॒tair-ha॒virbhi॒rabhi̭ṣajya॒gg॒ stasmā॒diti̭ || 57 ||
(e॒ka॒vi॒gṃ॒śa-ā̭hu-stṛtīyasava॒ne-prā̭tassava॒na-mpañca̭ ca) (a. 11)
anuvākaṃ 12 - saptachandāṃsi prapañcyante (ādhvarabrāhmaṇam)
tasyāvā̭co-'vapā॒dāda̭bibhayuḥ | tame॒teṣṷ sa॒ptasu॒ chandaḥ̭ svaśrayann | yadaśra̭yann | tacchrā̭ya॒ntīya̭sya śrāyantīya॒tvam | yadavā̭rayann | ta-dvā̭rava॒ntīya̭sya vāravantīya॒tvam || tasyāvā̭ca e॒vāva̭pā॒dāda̭bibhayuḥ | tasmā̭ e॒tāni̭ sa॒pta ca̭turutta॒rāṇi॒ chandā॒g॒syupā̭dadhuḥ | teṣā॒mati॒ trīṇya̭ricyanta | na trīṇyuda̭bhavann || 58 ||
sa bṛ̭ha॒tīme॒vā-spṛ̭śat | dvābhyā̭ma॒kṣarā᳚bhyām | a॒ho॒rā॒trābhyā̭me॒va || tadā̭huḥ | ka॒ta॒mā sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒tī | yasyā॒-nta-tpra॒tyati̭ṣṭhat | dvāda̭śa paurṇamā॒syaḥ̭ | dvāda॒śāṣṭa̭kāḥ | dvāda̭śāmāvā॒syāḥ᳚ | e॒ṣā vāva sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒tī || 59 ||
yasyā॒-nta-tpra॒tyati̭ṣṭha॒diti̭ || yāni̭ ca॒ chandāg̭-sya॒tyari̭cyanta | yāni̭ ca॒ nodabha̭vann | tāni॒ nirvī᳚ryāṇi hī॒nānya̭manyanta | sā 'bra̭vī-dbṛha॒tī | māme॒va bhū॒tvā | māmupa॒ sagg śra̭ya॒teti̭ | ca॒turbhi̭ra॒kṣarai̭-ranu॒ṣṭug-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | ca॒turbhi̭ra॒kṣaraiḥ᳚ pa॒ṅkti-rbṛ̭ha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tāni̭ ca॒tvārya॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭-dadhāt || 60 ||
te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām || a॒ṣṭā॒bhi-ra॒kṣarai̭ru॒ṣṇig-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | a॒ṣṭā॒bhira॒kṣarai᳚stri॒ṣṭug-bṛ̭ha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tā-nya॒ṣṭāva॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭dadhāt | te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām | dvā॒da॒śabhi̭-ra॒kṣarai᳚-rgāya॒trī-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | dvā॒da॒śabhi̭-ra॒kṣarai॒-rjaga̭tī-bṛha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tāni॒ dvāda̭śā॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭dadhāt || 61 ||
te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām || so᳚-'bravīt-pra॒jāpa̭tiḥ | chandāgṃ̭si॒ ratho̭ me bhavata | yu॒ṣmābhi̭-ra॒hame॒ta-maddhvā̭na॒manu॒ sañca̭rā॒ṇīti̭ | tasya̭ gāya॒trī ca॒ jaga̭tī ca pa॒kṣāva̭bhavatām | u॒ṣṇikca̭ tri॒ṣṭupca॒ praṣṭyau᳚ | a॒nu॒ṣṭupca̭ pa॒ṅktiśca॒ dhuryau᳚ | bṛ॒ha॒tyḙvoddhira̭bhavat | sa e॒ta-ñcha̭ndora॒thamā॒sthāya̭ | e॒tamaddhvā̭na॒manu॒ sama̭carat | e॒tagṃ ha॒ vai cha̭ndora॒thamā॒sthāya̭ | e॒tamaddhvā̭na॒manu॒ sañca̭rati | yenai॒ṣa e॒ta-thsa॒caṃra̭ti | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsomḙna॒ yaja̭te | ya ṷcainame॒vaṃ-ve~da̭ || 62 ||
(a॒bha॒va॒n - vāva sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒ - tya̭dadhā॒-d- dvāda̭śā॒kṣarā᳚ṇyapa॒cchidyā̭dadhā - dā॒sthāya॒ ṣaṭca̭) (a. 12)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā॒ - ya-tpuṇyaṃ̭ - de॒vasya̭ savi॒tu--r bra̭hmavā॒dinaḥ॒ ka - tyṛ॒tame॒va - de॒vā vā - āyṷṣaḥ prā॒ṇa - mindro̭ dadhī॒co -dḙvāsu॒rā-ssa pra॒jāpa̭tiḥ॒ - sa sa̭mu॒dro - ye vai ca॒tvāra॒ - stasyāvā̭co॒ dvāda̭śa)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā - devagṛ॒hā - ṛ॒tame॒va - vai᳚śvade॒vena॒ - te tada̭nta॒ - ta-mpa̭ñcada॒śena॒ - te bṛ̭ha॒tī e॒va dviṣa̭ṣṭiḥ)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā॒ - ya u ̭cainame॒vaṃ-ve~da̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake pañcamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ |
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे प्रथमाष्टके पञ्चमः प्रपाठकः - नक्षत्रेष्टिकाण्डम्
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
अनुवाकं 1 - नक्षत्रेष्टकामन्त्राः, विकृतिरूपचयनगताः
अ॒ग्नेः कृत्ति॑काः । शु॒क्र-म्प॒रस्ता॒-ज्ज्योति॑-र॒वस्ता᳚त् ॥ प्र॒जाप॑ते रोहि॒णी । आपः॑ प॒रस्ता॒दोष॑धयो॒ ऽवस्ता᳚त् ॥ सोम॑स्येन्व॒का वित॑तानि । प॒रस्ता॒द्वय॑न्तो॒ ऽवस्ता᳚त् ॥ रु॒द्रस्य॑ बा॒हू । मृ॒ग॒यवः॑ प॒रस्ता᳚द्विक्षा॒रो॑-ऽवस्ता᳚त् ॥ अदि॑त्यै॒ पुन॑र्वसू । वातः॑ प॒रस्ता॑दा॒र्द्र-म॒वस्ता᳚त् ॥ 1 ॥
बृह॒स्पते᳚स्ति॒ष्यः॑ । जुह्व॑तः प॒रस्ता॒-द्यज॑माना अ॒वस्ता᳚त् ॥ स॒र्पाणा॑-माश्रे॒षाः । अ॒भ्या॒गच्छ॑न्तः प॒रस्ता॑दभ्या॒नृत्य॑न्तो॒-ऽवस्ता᳚त् ॥ पि॒तृ॒णा-म्म॒घाः । रु॒दन्तः॑ प॒रस्ता॑दपभ्र॒ग्ं॒शो॑-ऽवस्ता᳚त् ॥ अ॒र्य॒म्णः पूर्वे॒ फल्गु॑नी । जा॒या प॒रस्ता॑दृष॒भो॑-ऽवस्ता᳚त् ॥ भग॒स्योत्त॑रे । व॒ह॒तवः॑ प॒रस्ता॒द्वह॑माना अ॒वस्ता᳚त् ॥ 2 ॥
दे॒वस्य॑ सवि॒तुर्-हस्तः॑ । प्र॒स॒वः प॒रस्ता᳚-थ्स॒निर॒वस्ता᳚त् ॥ इन्द्र॑स्य चि॒त्रा । ऋ॒त-म्प॒रस्ता᳚-थ्स॒त्य-म॒वस्ता᳚त् ॥ वा॒यो-र्निष्ट्या᳚ व्र॒ततिः॑ । प॒रस्ता॒-दसि॑द्धि-र॒वस्ता᳚त् ॥ इ॒न्द्रा॒ग्नि॒यो-र्विशा॑खे । यु॒गानि॑ प॒रस्ता᳚त्-कृ॒षमा॑णा अ॒वस्ता᳚त् ॥ मि॒त्रस्या॑-नूरा॒धाः । अ॒भ्या॒रोह॑त्-प॒रस्ता॑-द॒भ्यारू॑ढ-म॒वस्ता᳚त् ॥ 3 ॥
इन्द्र॑स्य रोहि॒णी । शृ॒णत्-प॒रस्ता᳚त्-प्रतिशृ॒ण-द॒वस्ता᳚त् ॥ निर्-ऋ॑त्यै-मूल॒वर्ह॑णी । प्र॒ति॒भ॒ञ्जन्तः॑ प॒रस्ता᳚त्-प्रतिशृ॒णन्तो॒-ऽवस्ता᳚त् ॥ अ॒पा-म्पूर्वा॑ अषा॒ढाः । वर्चः॑ प॒रस्ता॒-थ्समि॑ति-र॒वस्ता᳚त् ॥ विश्वे॑षा-न्दे॒वाना॒-मुत्त॑राः । अ॒भि॒जय॑त्-प॒रस्ता॑-द॒भिजि॑त-म॒वस्ता᳚त् ॥ वि॒ष्णो᳚-श्श्रो॒णा पृ॒च्छमा॑नाः । प॒रस्ता॒त्-पन्था॑ अ॒वस्ता᳚त् ॥ 4 ॥
वसू॑ना॒ग्॒ श्रवि॑ष्ठाः । भू॒त-म्प॒रस्ता॒-द्भूति॑र॒वस्ता᳚त् ॥ इन्द्र॑स्य-श॒तभि॑षक् । वि॒श्वव्य॑चाः प॒रस्ता᳚-द्वि॒श्वक्षि॑ति-र॒वस्ता᳚त् ॥ अ॒जस्यैक॑पदः॒ पूर्वे᳚ प्रोष्ठप॒दाः । वै॒श्वा॒न॒र-म्प॒रस्ता᳚-द्वैश्वावस॒व-म॒वस्ता᳚त् ॥ अहे᳚र्बु॒ध्निय॒-स्योत्त॑रे । अ॒भि॒षि॒ञ्चन्तः॑ प॒रस्ता॑-दभिषु॒ण्वन्तो॒-ऽवस्ता᳚त् ॥ पू॒ष्णो रे॒वती᳚ । गावः॑ प॒रस्ता᳚-द्व॒थ्सा अ॒वस्ता᳚त् ॥ अ॒श्विनो॑रश्व॒युजौ᳚ । ग्रामः॑ प॒रस्ता॒थ्सेना॒ ऽवस्ता᳚त् ॥ य॒मस्या॑प॒भर॑णीः । अ॒प॒कर्ष॑न्तः प॒रस्ता॑-दप॒वह॑न्तो॒-ऽवस्ता᳚त् ॥ पू॒र्णा प॒श्चादु॒त पू॒र्णा पु॒रस्ता॒दुन्म॑ध्य॒तः पौ᳚र्णमा॒सी जि॑गाय । तस्या᳚-न्दे॒वा अधि॑ सं॒वँस॑न्त उत्त॒मे नाक॑ इ॒ह मा॑दयन्ताम् ॥, यत्ते॑ दे॒वा अद॑धु र्भाग॒धेय॒ममा॑वास्ये सं॒वँस॑न्तो महि॒त्वा । सानो॑ य॒ज्ञ-म्पि॑पृहि विश्ववारे र॒यि-न्नो॑ धेहि सुभगे सु॒वीर᳚म् ॥ ॥ 5 ॥
(आ॒र्द्रम॒वस्ता॒-द्- वह॑माना अ॒वस्ता॑ - द॒भ्यारू॑ढम॒वस्ता॒त् - पन्था॑ अ॒वस्ता᳚-द्- व॒थ्सा अ॒वस्ता॒-त्पञ्च॑ च) (अ. 1)
अनुवाकं 2 - कर्मानुष्ठानार्हः नक्षत्ररूपः पुण्यकालः
य-त्पुण्य॒-न्नक्ष॑त्रम् । त-द्ब-ट्कु॑र्वीतोपव्यु॒षम् । य॒दा वै सूर्य॑ उ॒देति॑ । अथ॒ नक्ष॑त्र॒-न्नैति॑ । याव॑ति॒ तत्र॒ सूर्यो॒ गच्छे᳚त् । यत्र॑ जघ॒न्य॑-म्पश्ये᳚त् । ताव॑ति कुर्वीत य-त्का॒री स्यात् । पु॒ण्या॒ह ए॒व कु॑रुते । ए॒वग्ं ह॒ वै य॒ज्ञेषु॑-ञ्च श॒तद्यु॑म्न-ञ्च मा॒थ्स्यो नि॑रवसाय॒या-ञ्च॑कार ॥ 6 ॥
यो वै न॑क्ष॒त्रिय॑-म्प्र॒जाप॑तिं॒-वेँद॑ । उ॒भयो॑रेनं-लोँ॒कयो᳚र्विदुः । हस्त॑ ए॒वास्य॒ हस्तः॑ । चि॒त्रा शिरः॑ । निष्ट्या॒ हृद॑यम् । ऊ॒रू विशा॑खे । प्र॒ति॒ष्ठा ऽनू॑रा॒धाः । ए॒ष वै न॑क्ष॒त्रियः॑ प्र॒जाप॑तिः । य ए॒वं-वेँद॑ । उ॒भयो॑रेनं-लोँ॒कयो᳚र्विदुः ॥ 7 ॥
अ॒स्मिग्ग्श्चा॒-मुष्मिग्ग्॑श्च ॥ या-ङ्का॒मये॑त दुहि॒तर॑-म्प्रि॒या स्या॒दिति॑ । ता-न्निष्ट्या॑या-न्दद्यात् । प्रि॒यैव भ॑वति । नेव॒ तु पुन॒राग॑च्छति ॥ अ॒भि॒जिन्नाम॒ नक्ष॑त्रम् । उ॒परि॑ष्टा-दषा॒ढाना᳚म् । अ॒वस्ता᳚च्छ्रो॒णायै᳚ । दे॒वा॒सु॒रा-स्संयँ॑त्ता आसन्न् । ते दे॒वास्तस्मि॒-न्नक्ष॑त्रे॒-ऽभ्य॑जयन्न् ॥ 8 ॥
यद॒भ्यज॑यन्न् । तद॑भि॒जितो॑-ऽभिजि॒त्त्वम् । य-ङ्का॒मये॑ता-नपज॒य्य-ञ्ज॑ये॒दिति॑ । तमे॒तस्मि॒-न्नक्ष॑त्रे यातयेत् । अ॒न॒प॒ज॒य्यमे॒व ज॑यति । पा॒पप॑राजितमिव॒ तु ॥ प्र॒जाप॑तिः प॒शून॑सृजत । ते नक्ष॑त्र-न्नक्षत्र॒-मुपा॑तिष्ठन्त । ते स॒माव॑न्त ए॒वाभ॑वन्न् । ते रे॒वती॒-मुपा॑तिष्ठन्त ॥ 9 ॥
ते रे॒वत्या॒-म्प्राभ॑वन्न् । तस्मा᳚-द्रे॒वत्या᳚-म्पशू॒ना-ङ्कु॑र्वीत । य-त्किञ्चा᳚र्वा॒चीन॒ग्ं॒ सोमा᳚त् । प्रैव भ॑वन्ति ॥ स॒लि॒लं-वाँ इ॒दम॑न्त॒रासी᳚त् । यदत॑रन्न् । त-त्तार॑काणा-न्तारक॒त्वम् । यो वा इ॒ह यज॑ते । अ॒मुग्ं सलो॒क-न्न॑क्षते । तन्नक्ष॑त्राणा-न्नक्षत्र॒त्वम् ॥ 10 ॥
दे॒व॒गृ॒हा वै नक्ष॑त्राणि । य ए॒वं-वेँद॑ । गृ॒ह्ये॑व भ॑वति ॥ यानि॒ वा इ॒मानि॑ पृथि॒व्याश्चि॒त्राणि॑ । तानि॒ नक्ष॑त्राणि । तस्मा॑-दश्ली॒लना॑मग्ग्-श्चि॒त्रे । नाव॑स्ये॒न्न य॑जेत । यथा॑ पापा॒हे कु॑रु॒ते । ता॒दृगे॒व तत् ॥ दे॒व॒न॒क्ष॒त्राणि॒ वा अ॒न्यानि॑ ॥ 11 ॥
य॒म॒न॒क्ष॒त्राण्य॒न्यानि॑ । कृत्ति॑काः प्रथ॒मम् । विशा॑खे उत्त॒मम् । तानि॑ देवनक्ष॒त्राणि॑ । अ॒नू॒रा॒धाः प्र॑थ॒मम् । अ॒प॒भर॑णी-रुत्त॒मम् । तानि॑ यमनक्ष॒त्राणि॑ । यानि॑ देवनक्ष॒त्राणि॑ । तानि॒ दक्षि॑णेन॒ परि॑यन्ति । यानि॑ यमनक्ष॒त्राणि॑ ॥ 12 ॥
तान्युत्त॑रेण ॥ अन्वे॑षामरा॒थ्स्मेति॑ । तद॑नूरा॒धाः । ज्ये॒ष्ठमे॑षा-मवधि॒ष्मेति॑ । तज्ज्ये᳚ष्ठ॒घ्नी । मूल॑मेषामवृक्षा॒मेति॑ । त-न्मू॑ल॒वर्ह॑णी । यन्नास॑हन्त । तद॑षा॒ढाः । यदश्लो॑णत् ॥ 13 ॥
तच्छ्रो॒णा । यदशृ॑णोत् । तच्छ्रवि॑ष्ठाः । यच्छ॒त-मभि॑षज्यन्न् । तच्छ॒तभि॑षक् । प्रो॒ष्ठ॒प॒देषूद॑यच्छन्त । रे॒वत्या॑मरवन्त । अ॒श्व॒युजो॑रयुञ्जत । अ॒प॒भर॑णी॒ष्व पा॑वहन्न् । तानि॒ वा ए॒तानि॑ यमनक्ष॒त्राणि॑ ॥ यान्ये॒व दे॑वनक्ष॒त्राणि॑ । तेषु॑ कुर्वीत यत्का॒री स्यात् । पु॒ण्या॒ह ए॒व कु॑रुते ॥ 14 ॥
(च॒का॒ - रै॒वं-वेँदो॒भयो॑ रेनं-लोँ॒कयो᳚र्विदु - रजयन् - रे॒वती॒मुपा॑तिष्ठन्त - नक्षत्र॒त्व - म॒न्यानि॒ - यानि॑ यमनक्ष॒त्रा - ण्यश्लो॑ण--द्यमनक्ष॒त्राणि॒ त्रीणि॑ च) (अ. 2)
अनुवाकं 3 - कर्मानुष्ठानार्हः दिवसभागरूपः हेयोपादेयकाल विभागः
दे॒वस्य॑ सवि॒तुः प्रा॒तः प्र॑स॒वः प्रा॒णः । वरु॑णस्य सा॒यमा॑स॒वो॑-ऽपा॒नः ॥ य-त्प्र॑ती॒चीन॑-म्प्रात॒स्तना᳚त् । प्रा॒चीनग्ं॑ सङ्ग॒वात् । ततो॑ दे॒वा अ॑ग्निष्टो॒म-न्निर॑मिमत । तत्-तदात्त॑वीर्य-न्निर्मा॒र्गः ॥ मि॒त्रस्य॑ सङ्ग॒वः । तत्-पुण्य॑-न्तेज॒स्व्यहः॑ ।
तस्मा॒त्तर्हि॑ प॒शवः॑ स॒माय॑न्ति ॥ य-त्प्र॑ती॒चीनग्ं॑ सङ्ग॒वात् ॥ 15 ॥
प्रा॒चीन॑-म्म॒द्ध्यन्दि॑नात् । ततो॑ दे॒वा उ॒क्थ्य॑-न्निर॑मिमत । तत्-तदात्त॑वीर्य-न्निर्मा॒र्गः ॥ बृह॒स्पते᳚-र्म॒द्ध्यन्दि॑नः । तत्-पुण्य॑-न्तेज॒स्व्यहः॑ । तस्मा॒त्तर्हि॒ तेक्ष्णि॑ष्ठ-न्तपति ॥ यत्-प्र॑ती॒चीन॑-म्म॒द्ध्यन्दि॑नात् । प्रा॒चीन॑-मपरा॒ह्णात् । ततो॑ दे॒वा-ष्षो॑ड॒शिन॒-न्निर॑मिमत । तत्तदात्त॑वीर्य-न्निर्मा॒र्गः ॥ 16 ॥
भग॑स्यापरा॒ह्णः । तत्-पुण्य॑-न्तेज॒स्व्यहः॑ । तस्मा॑दपरा॒ह्णे कु॑मा॒र्यो॑ भग॑मि॒च्छमा॑ना-श्चरन्ति ॥ यत्-प्र॑ती॒चीन॑मपरा॒ह्णात् । प्रा॒चीनग्ं॑ सा॒यात् । ततो॑ दे॒वा अ॑तिरा॒त्र-न्निर॑मिमत । तत्तदात्त॑वीर्य-न्निर्मा॒र्गः ॥ वरु॑णस्य सा॒यम् । तत्-पुण्य॑-न्तेज॒स्व्यहः॑ । तस्मा॒त्तर्हि॒ नानृ॑तं-वँदेत् ॥ 17 ॥
ब्रा॒ह्म॒णो वा अ॑ष्टावि॒ग्ं॒शो नक्ष॑त्राणाम् । स॒मा॒नस्याह्नः॒ पञ्च॒ पुण्या॑नि॒ नक्ष॑त्राणि । च॒त्वार्य॑श्ली॒लानि॑ । तानि॒ नव॑ । यच्च॑ प॒रस्ता॒न्नक्ष॑त्राणां॒-यँच्चा॒वस्ता᳚त् । तान्येका॑दश । ब्रा॒ह्म॒णो द्वा॑द॒शः । य ए॒वं-विँ॒द्वान्-थ्सं॑वँथ्स॒रं-व्रँ॒त-ञ्चर॑ति । सं॒वँ॒थ्स॒रेणै॒वास्य॑ व्र॒त-ङ्गु॒प्त-म्भ॑वति ॥ स॒मा॒नस्याह्नः॒ पञ्च॒ पुण्या॑नि॒ नक्ष॑त्राणि । च॒त्वार्य॑श्ली॒लानि॑ । तानि॒ नव॑ । आ॒ग्ने॒यी रात्रिः॑ । ऐ॒न्द्रमहः॑ । तान्येका॑दश । आ॒दि॒त्यो द्वा॑द॒शः । य ए॒वं-विँ॒द्वान्-थ्सं॑वँथ्स॒रं-व्रँ॒त-ञ्चर॑ति । सं॒वँ॒थ्स॒रेणै॒वास्य॑ व्र॒त-ङ्गु॒प्त-म्भ॑वति ॥ 18 ॥
(स॒ङ्ग॒वाथ् - षो॑ड॒शिन॒-न्निर॑मिमत॒ तत्तदात्त॑वीर्य-न्निर्मा॒गो - व॑दे-द्- भवति समा॒नस्याह्नः॒ पञ्च॒ पुण्या॑नि॒ नक्ष॑त्राण्य॒ष्टौ च॑) (अ. 3)
अनुवाकं 4 - सोमशेषभूता पात्रस्तुतिः.(आध्वरब्राह्मणशेषः)
ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति । कति॒ पात्रा॑णि य॒ज्ञं-वँ॑ह॒न्तीति॑ । त्रयो॑द॒शेति॑ ब्रूयात् । स यद्ब्रू॒यात् । कस्तानि॒ निर॑मिमी॒तेति॑ । प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ ब्रूयात् । स यद्ब्रू॒यात् । कुत॒स्तानि॒ निर॑मिमी॒तेति॑ । आ॒त्मन॒ इति॑ । प्रा॒णा॒पा॒नाभ्या॑-मे॒वोपाग्॑-श्वन्तर्या॒मौ निर॑मिमीत ॥ 19 ॥
व्या॒नादु॑पाग्ंशु॒ सव॑नम् । वा॒च ऐ᳚न्द्रवाय॒वम् । द॒क्ष॒क्र॒तुभ्या᳚-म्मैत्रावरु॒णम् । श्रोत्रा॑दाश्वि॒नम् । चक्षु॑ष-श्शु॒क्रा म॒न्थिनौ᳚ । आ॒त्मन॑ आग्रय॒णम् । अङ्गे᳚भ्य उ॒क्थ्य᳚म् । आयु॑षो ध्रु॒वम् । प्र॒ति॒ष्ठाया॑ ऋतुपा॒त्रे ॥ य॒ज्ञं-वाँव त-म्प्र॒जाप॑ति॒-र्निर॑मिमीत । स निर्मि॑तो॒ नाद्ध्रि॑यत॒ सम॑व्लीयत । स ए॒ता-न्प्र॒जाप॑ति-रपिवा॒पान॑-पश्यत् । तान्निर॑वपत् । तैर्वै स य॒ज्ञमप्य॑वपत् । यद॑पिवा॒पा भव॑न्ति । य॒ज्ञस्य॒ धृत्या॒ असं॑व्लँयाय ॥ 20 ॥
(उ॒पा॒ग्॒श्व॒न्त॒र्या॒मौ निर॑मिमीता- मिमीत॒ षट् च॑) (अ. 4)
अनुवाकं 5 - चातुर्मास्यशेषा वपनमन्त्राः, (राजसूयब्राह्मणम्)
ऋ॒तमे॒व प॑रमे॒ष्ठि । ऋ॒त-न्नात्ये॑ति॒ कि-ञ्च॒न । ऋ॒ते स॑मु॒द्र आहि॑तः । ऋ॒ते भूमि॑रि॒यग्ग् श्रि॒ता । अ॒ग्निस्ति॒ग्मेन॑ शो॒चिषा᳚ । तप॒ आक्रा᳚न्त-मु॒ष्णिहा᳚ । शिर॒स्तप॒स्याहि॑तम् । वै॒श्वा॒न॒रस्य॒ तेज॑सा । ऋ॒तेना᳚स्य॒ निव॑र्तये । स॒त्येन॒ परि॑वर्तये ॥ 21 ॥
तप॑सा॒-ऽस्यानु॑वर्तये । शि॒वेना॒स्योप॑वर्तये । श॒ग्मेना᳚स्या॒-भिव॑र्तये । तदृ॒त-न्त-थ्स॒त्यम् । त-द्व्र॒त-न्तच्छ॑केयम् । तेन॑ शकेय॒-न्तेन॑ राद्ध्यासम् ॥ य-द्घ॒र्मः प॒र्यव॑र्तयत् । अन्ता᳚-न्पृथि॒व्या दि॒वः । अ॒ग्निरीशा॑न॒ ओज॑सा । वरु॑णो धी॒तिभिः॑ स॒ह ॥ 22 ॥
इन्द्रो॑ म॒रुद्भि॒-स्सखि॑भि-स्स॒ह ॥ अ॒ग्निस्ति॒ग्मेन॑ शो॒चिषा᳚ । तप॒ आक्रा᳚न्त-मु॒ष्णिहा᳚ । शिर॒स्तप॒स्याहि॑तम् । वै॒श्वा॒न॒रस्य॒ तेज॑सा । ऋ॒तेना᳚स्य॒ निव॑र्तये । स॒त्येन॒ परि॑वर्तये । तप॑सा॒ ऽस्यानु॑वर्तये । शि॒वेना॒स्योप॑वर्तये । श॒ग्मेना᳚स्या॒भिव॑र्तये ॥ 23 ॥
तदृ॒त-न्त-थ्स॒त्यम् । त-द्व्र॒त-न्तच्छ॑केयम् । तेन॑ शकेय॒-न्तेन॑ राद्ध्यासम् ॥ यो अ॒स्याः पृ॑थि॒व्यास्त्व॒चि । नि॒व॒र्तय॒त्योष॑धीः । अ॒ग्निरीशा॑न॒ ओज॑सा । वरु॑णो धी॒तिभिः॑ स॒ह । इन्द्रो॑ म॒रुद्भि॒-स्सखि॑भि-स्स॒ह ॥ अ॒ग्निस्ति॒ग्मेन॑ शो॒चिषा᳚ । तप॒ आक्रा᳚न्त-मु॒ष्णिहा᳚ ॥ 24 ॥
शिर॒स्तप॒स्याहि॑तम् । वै॒श्वा॒न॒रस्य॒ तेज॑सा । ऋ॒तेना᳚स्य॒ निव॑र्तये । स॒त्येन॒ परि॑वर्तये । तप॑सा॒ ऽस्यानु॑वर्तये । शि॒वेना॒स्योप॑वर्तये । श॒ग्मेना᳚स्या॒-भिव॑र्तये । तदृ॒त-न्त-थ्स॒त्यम् । त-द्व॒त-न्तच्छ॑केयम् । तेन॑ शकेय॒-न्तेन॑ राद्ध्यासम् ॥ 25 ॥
एक॒-म्मास॒-मुद॑सृजत् । प॒र॒मे॒ष्ठी प्र॒जाभ्यः॑ । तेना᳚भ्यो॒ मह॒ आव॑हत् । अ॒मृत॒-म्मर्त्या᳚भ्यः । प्र॒जामनु॒ प्रजा॑यसे । तदु॑ ते मर्त्या॒मृत᳚म् । येन॒ मासा॑ अर्धमा॒साः । ऋ॒तवः॑ परिवथ्स॒राः । येन॒ ते ते᳚ प्रजापते । ई॒जा॒नस्य॒ न्यव॑र्तयन्न् ॥ 26 ॥
तेना॒हम॒स्य ब्रह्म॑णा । निव॑र्तयामि जी॒वसे᳚ ॥ अ॒ग्निस्ति॒ग्मेन॑ शो॒चिषा᳚ । तप॒ आक्रा᳚न्त-मु॒ष्णिहा᳚ । शिर॒स्तप॒स्याहि॑तम् । वै॒श्वा॒न॒रस्य॒ तेज॑सा । ऋ॒तेना᳚स्य॒ निव॑र्तये । स॒त्येन॒ परि॑वर्तये । तप॑सा॒ ऽस्यानु॑वर्तये । शि॒वेना॒स्योप॑वर्तये । श॒ग्मेना᳚स्या॒भिव॑र्तये । तदृ॒त-न्त-थ्स॒त्यम् । त-द्व्र॒त-न्तच्छ॑केयम् । तेन॑ शकेय॒-न्तेन॑ राद्ध्यासम् ॥ 27 ॥
(परि॑वर्तये - स॒हा - भिव॑र्तय - उ॒ष्णिहा॑ - राद्ध्यासं॒ - न्यव॑र्तय॒न् - नुप॑वर्तये च॒त्वारि॑ च) (अ. 5)
अनुवाकं 6 - चातुर्मास्यशेषा वपनविधिः (राजसूयब्राह्मणम्)
दे॒वा वै य-द्य॒ज्ञे ऽकु॑र्वत । तदसु॑रा अकुर्वत । ते-ऽसु॑रा ऊ॒र्ध्व-म्पृ॒ष्ठेभ्यो॒ नाप॑श्यन्न् । ते केशा॒नग्रे॑-ऽवपन्त । अथ॒ श्मश्रू॑णि । अथो॑पप॒क्षौ । तत॒स्ते-ऽवा᳚ञ्च आयन्न् । परा॑-ऽभवन्न् । यस्यै॒वं-वँप॑न्ति । अवां॑एति ॥ 28 ॥
अथो॒ परै॒व भ॑वति । अथ॑ दे॒वा ऊ॒र्ध्व-म्पृ॒ष्ठेभ्यो॑-ऽपश्यन्न् । त उ॑पप॒क्षावग्रे॑-ऽवपन्त । अथ॒ श्मश्रू॑णि । अथ॒ केशान्॑ । तत॒स्ते॑-ऽभवन्न् । सु॒व॒र्गं-लोँ॒कमा॑यन्न् । यस्यै॒वं-वँप॑न्ति । भव॑त्या॒त्मना᳚ । अथो॑ सुव॒र्गं-लोँ॒कमे॑ति ॥ 29 ॥
अथै॒त-न्मनु॑-र्व॒प्त्रे मि॑थु॒न-म॑पश्यत् । स श्मश्रू॒ण्यग्रे॑-ऽवपत । अथो॑पप॒क्षौ । अथ॒ केशान्॑ । ततो॒ वै स प्राजा॑यत प्र॒जया॑ प॒शुभिः॑ । यस्यै॒वं-वँप॑न्ति । प्र प्र॒जया॑ प॒शुभि॑-र्मिथु॒नै-र्जा॑यते ॥ दे॒वा॒सु॒रा-स्संयँ॑त्ता आसन्न् । ते सं॑वँथ्स॒रे व्याय॑च्छन्त । ता-न्दे॒वाश्चा॑तु-र्मा॒स्यैरे॒वाभि प्रायु॑ञ्जत ॥ 30 ॥
वै॒श्व॒दे॒वेन॑ च॒तुरो॑ मा॒सो॑-ऽवृञ्ज॒तेन्द्र॑राजानः । ताञ्छी॒र्॒षन्नि चाव॑र्तयन्त॒ परि॑ च । व॒रु॒ण॒ प्र॒घा॒सै-श्च॒तुरो॑ मा॒सो॑-ऽवृञ्जत॒ वरु॑णराजानः । ताञ्छी॒र्॒षन्नि चाव॑र्तयन्त॒ परि॑ च । सा॒क॒मे॒धैश्च॒तुरो॑ मा॒सो॑-ऽवृञ्जत॒ सोम॑राजानः । ताञ्छी॒र॒.षन्नि चाव॑र्तयन्त॒ परि॑ च । या सं॑वँथ्स॒र उ॑पजी॒वा ऽऽसी᳚त् । तामे॑षा-मवृञ्जत । ततो॑ दे॒वा अभ॑वन्न् । परा-ऽसु॑राः ॥ 31 ॥
य ए॒वं-विँ॒द्वाग्-श्चा॑तुर्मा॒स्यै-र्यज॑ते । भ्रातृ॑व्यस्यै॒व मा॒सो वृ॒क्त्वा । शी॒र्॒षन्नि च॑ व॒र्तय॑ते॒ परि॑ च । यैषा सं॑वँथ्स॒र उ॑पजी॒वा । वृ॒ङ्क्ते ता-म्भ्रातृ॑व्यस्य । क्षु॒धा ऽस्य॒ भ्रातृ॑व्यः॒ परा॑ भवति ॥ लो॒हि॒ता॒य॒सेन॒ निव॑र्तयते । यद्वा इ॒माम॒ग्निर्-ऋ॒तावाग॑ते निव॒र्तय॑ति । ए॒तदे॒वैनाग्ं॑ रू॒प-ङ्कृ॒त्वा निव॑र्तयति । सा तत॒-श्श्व-श्श्वो॒ भूय॑सी॒ भव॑न्त्येति ॥ 32 ॥
प्रजा॑यते । य ए॒वं-विँ॒द्वाँल्लो॑हिताय॒सेन॑ निव॒र्तय॑ते । ए॒तदे॒व रू॒प-ङ्कृ॒त्वा निव॑र्तयते । स तत॒-श्श्व-श्श्वो॒ भूया॒न्-भव॑न्नेति । प्रैव जा॑यते ॥ त्रे॒ण्या श॑ल॒ल्या निव॑र्तयेत । त्रीणि॑ त्रीणि॒ वै दे॒वाना॑मृ॒द्धानि॑ । त्रीणि॒ छन्दाग्ं॑सि । त्रीणि॒ सव॑नानि । त्रय॑ इ॒मे लो॒काः ॥ 33 ॥
ऋ॒द्ध्यामे॒व त-द्वी॒र्य॑ ए॒षु लो॒केषु॒ प्रति॑ तिष्ठति ॥ यच्चा॑तुर्मास्यया॒-ज्या᳚त्मनो॒ नाव॒द्येत् । दे॒वेभ्य॒ आवृ॑श्च्येत । च॒तृ॒षु च॑तृषु॒ मासे॑षु॒ निव॑र्तयेत । प॒रोक्ष॑मे॒व त-द्दे॒वेभ्य॑ आ॒त्मनो-ऽव॑द्य॒त्यना᳚ व्रस्काय ॥ दे॒वानां॒-वाँ ए॒ष आनी॑तः । यश्चा॑तुर्मास्यया॒जी । य ए॒वं-विँ॒द्वान्नि च॑ व॒र्तय॑ते॒ परि॑ च । दे॒वता॑ ए॒वाप्ये॑ति । नास्य॑ रु॒द्रः प्र॒जा-म्प॒शू-न॒भिम॑न्यते ॥ 34 ॥
(ए॒त्ये॒- त्य॒ - यु॒ञ्ज॒ता - सु॑रा - एति - लो॒का - म॑न्यते) (अ. 6)
अनुवाकं 7 - अग्निचयनशेषा इष्टकोपधानमन्त्राः, तत्र सन्तत्याख्येष्टकामन्त्राः
आयु॑षः प्रा॒णग्ं सन्त॑नु । प्रा॒णाद॑पा॒नग्ं सन्त॑नु । अ॒पा॒ना-द्व्या॒नग्ं सन्त॑नु । व्या॒नाच्चक्षु॒-स्सन्त॑नु । चक्षु॑ष॒-श्श्रोत्र॒ग्ं॒ सन्त॑नु । श्रोत्रा॒-न्मन॒-स्सन्त॑नु । मन॑सो॒ वाच॒ग्ं॒ सन्त॑नु । वा॒च आ॒त्मान॒ग्ं॒ सन्त॑नु । आ॒त्मनः॑ पृथि॒वीग्ं सन्त॑नु । पृ॒थि॒व्या अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्ं॒ सन्त॑नु । अ॒न्तरि॑क्षा॒-द्दिव॒ग्ं॒ सन्त॑नु ।दिव॒-स्सुव॒-स्सन्त॑नु ॥ 35 ॥
(अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्ं॒ सन्त॑नु॒ द्वे च॑) (अ. 7)
अनुवाकं 8 - अग्निचयनशेषा थर्वशिरो-ऽभिधानानामिष्टकाना-म्मन्त्राः
इन्द्रो॑ दधी॒चो अ॒स्थभिः॑ । वृ॒त्राण्य प्र॑तिष्कुतः । ज॒घान॑ नव॒ तीर्नव॑ ॥ इ॒च्छन्नश्व॑स्य॒ यच्छिरः॑ । पर्व॑ते॒ष्वप॑ श्रितम् । त-द्वि॑दच्छर्य॒णाव॑ति ॥ अत्रा ह ॒गोरम॑न्वत । नाम॒ त्वष्टु॑रपी॒च्य᳚म् । इ॒त्था च॒न्द्रम॑सो गृ॒हे ॥ इन्द्र॒मिद्गा॒थिनो॑ बृ॒हत् ॥ 36 ॥
इन्द्र॑म॒र्केभि॑र॒र्किणः॑ । इन्द्रं॒-वाँणी॑रनूषत ॥ इन्द्र॒ इद्धर्यो॒-स्सचा᳚ । सम्मि॑श्ल॒ आव॑चो॒ युजा᳚ । इन्द्रो॑ व॒ज्री हि॑र॒ण्ययः॑ ॥ इन्द्रो॑ दी॒र्घाय॒ चक्ष॑से । आ सूर्यग्ं॑ रोहय-द्दि॒वि । वि गोभि॒रद्रि॑मैरयत् ॥ इन्द्र॒ वाजे॑षु नो अव । स॒हस्र॑ प्रधनेषु च ॥ 37 ॥
उ॒ग्र उ॒ग्राभि॑रू॒तिभिः॑ ॥ तमिन्द्रं॑-वाँजयामसि । म॒हे वृ॒त्राय॒ हन्त॑वे । स वृषा॑ वृष॒भो भु॑वत् ॥ इन्द्र॒-स्सदाम॑ने कृ॒तः । ओजि॑ष्ठ॒-स्स बले॑ हि॒तः । द्यु॒म्नी श्लो॒की स सौ॒म्यः॑ ॥ गि॒रा वज्रो॒ न सम्भृ॑तः । सब॑लो॒ अन॑पच्युतः । व॒व॒क्षु-रु॒ग्रो अस्तृ॑तः ॥ 38 ॥
(बृ॒ह- च्चा - स्तृ॑तः) (अ. 8)
अनुवाकं 9 - सोमशेषभूता इष्टयः. (आध्वरब्राह्मणम्)
दे॒वा॒सु॒रा-स्संयँ॑त्ता आसन्न् । स प्र॒जाप॑ति॒रिन्द्र॑-ञ्ज्ये॒ष्ठ-म्पु॒त्रमप॒ न्य॑धत्त । नेदे॑न॒मसु॑रा॒ बली॑याग्ं सो-ऽहन॒न्निति॑ । प्र॒ह्रादो॑ ह॒ वै का॑याध॒वः । वि॒रोच॑न॒ग्ग्॒ स्व-म्पु॒त्रमप॒ न्य॑धत्त । नेदे॑न-न्दे॒वा अ॑हन॒न्निति॑ । ते दे॒वाः प्र॒जाप॑ति-मुपस॒मेत्यो॑चुः । नारा॒जक॑स्य यु॒द्धम॑स्ति । इन्द्र॒मन्वि॑च्छा॒मेति॑ । तं-यँ॑ज्ञक्र॒तुभि॒-रन्वै᳚च्छन्न् ॥ 39 ॥
तं-यँ॑ज्ञक्र॒तुभि॒र्नान्व॑विन्दन्न् । तमिष्टि॑भि॒-रन्वै᳚च्छन्न् । तमिष्टि॑भि॒-रन्व॑विन्दन्न् । तदिष्टी॑ना-मिष्टि॒त्वम् । एष्ट॑यो ह॒ वै नाम॑ । ता इष्ट॑य॒ इत्याच॑क्षते प॒रोक्षे॑ण । प॒रोक्ष॑प्रिया इव॒ हि दे॒वाः ॥ तस्मा॑ ए॒तमा᳚ग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल-न्दीक्ष॒णीय॒-न्निर॑वपन्न् । तद॑प॒द्रुत्या॑तन्वत । तान्प॑त्नी संयाँ॒जान्त॒ उपा॑नयन्न् ॥ 40 ॥
ते तद॑-न्तमे॒व कृ॒त्वोद॑द्रवन्न् ॥ ते प्रा॑य॒णीय॑म॒भि स॒मारो॑हन्न् । तद॑प॒द्रुत्या॑तन्वत । ताञ्छं॒य्वँ॑न्त॒ उपा॑नयन्न् । ते तद॑तम्मे॒व कृ॒त्वोद॑द्रवन्न् ॥ त आ॑ति॒थ्यम॒भि स॒मारो॑हन्न् । तद॑प॒द्रुत्या॑तन्वत । तानिडा᳚न्त॒ उपा॑नयन्न् । ते तद॑तम्मे॒व कृ॒त्वोद॑द्रवन्न् । तस्मा॑ दे॒ता ए॒तद॑न्ता॒ इष्ट॑य॒-स्सन्ति॑ष्ठन्ते ॥ 41 ॥
ए॒वग्ं हि दे॒वा अकु॑र्वत । इति॑ दे॒वा अ॑कुर्वत । इत्यु॒ वै म॑नु॒ष्याः᳚ कुर्वते ॥ ते दे॒वा ऊ॑चुः । यद्वा इ॒दमु॒च्चै-र्य॒ज्ञेन॒ चरा॑म । तन्नो-ऽसु॑राः पा॒प्मा-ऽनु॑विन्दन्ति । उ॒पा॒ग्ं॒शू॑प॒सदा॑ चराम । तथा॒ नो-ऽसु॑राः पा॒प्मा नानु॑वेथ्स्य॒न्तीति॑ । त उ॑पा॒ग्ं॒शू॑प॒सद॑-मतन्वत । ति॒स्र ए॒व सा॑मिधे॒नीर॒नूच्य॑ ॥ 42 ॥
स्रु॒वेणा॑घा॒र-मा॒घार्य॑ । ति॒स्रः परा॑ची॒-राहु॑तीर्-हु॒त्वा । स्रु॒वेणो॑प॒सद॑-ञ्जुह॒वाञ्च॑क्रुः । उ॒ग्रं-वँचो॒ अपा॑वधी-न्त्वे॒षं-वँचो॒ अपा॑वधी॒ग्॒ स्वाहेति॑ । अ॒श॒न॒या॒पि॒पा॒से ह॒ वा उ॒ग्रं-वँचः॑ । एन॑श्च॒ वैर॑हत्य-ञ्च त्वे॒षं-वँचः॑ । ए॒तग्ं ह॒ वाव तच्च॑तुर्धाविहि॒त-म्पा॒प्मान॑-न्दे॒वा अप॑जघ्निरे ॥ तथो॑ ए॒वैतदे॑वं॒-विँद्यज॑मानः । ति॒स्र ए॒व सा॑मिधे॒नीर॒नूच्य॑ । स्रु॒वेणा॑घा॒र-मा॒घार्य॑ ॥ 43 ॥
ति॒स्रः परा॑ची॒राहु॑तीर्-हु॒त्वा । स्रु॒वेणो॑प॒सद॑-ञ्जुहोति । उ॒ग्रं-वँचो॒ अपा॑वधी-न्त्वे॒षं-वँचो॒ अपा॑वधी॒ग्॒ स्वाहेति॑ । अ॒श॒न॒या॒पि॒पा॒से ह॒ वा उ॒ग्रं-वँचः॑ । एन॑श्च॒ वैर॑हत्य-ञ्च त्वे॒षं-वँचः॑ । ए॒तमे॒व तच्च॑तुर्धा-विहि॒त-म्पा॒प्मानं॒-यँज॑मा॒नो-ऽप॑हते ॥ ते॑-ऽभि॒नीयै॒वाहः॑ प॒शुमा-ऽल॑भन्त । अह्न॑ ए॒व त-द्दे॒वा अव॑र्ति-म्पा॒प्मान॑-म्मृ॒त्युमप॑जघ्निरे । तेना॑भि॒नीये॑व॒ रात्रेः॒ प्राच॑रन्न् । रात्रि॑या ए॒व त-द्दे॒वा अव॑र्ति-म्पा॒प्मान॑-म्मृ॒त्युमप॑जघ्निरे ॥ 44 ॥
तस्मा॑दभि॒नीयै॒वाहः॑ प॒शुमाल॑भेत । अह्न॑ ए॒व त-द्यज॑मा॒नो ऽव॑र्ति-म्पा॒प्मान॒-म्भ्रातृ॑व्या॒नप॑नुदते । तेना॑भि॒नीये॑व॒ रात्रेः॒ प्रच॑रेत् । रात्रि॑या ए॒व त-द्यज॑मा॒नो ऽव॑र्ति-म्पा॒प्मान॒-म्भ्रातृ॑व्या॒नप॑नुदते ॥ स ए॒ष उ॑पवस॒थीये ऽह॑न्-द्विदेव॒त्यः॑ प॒शुराल॑भ्यते । द्व॒यं-वाँ अ॒स्मिन् ँलो॒के यज॑मानः । अस्थि॑ च मा॒ग्ं॒स-ञ्च॑ । अस्थि॑ चै॒व तेन॑ मा॒ग्ं॒स-ञ्च॒ यज॑मान॒-स्सग्ग् स्कु॑रुते ॥ ता वा ए॒ताः पञ्च॑ दे॒वताः᳚ । अ॒ग्नीषोमा॑-व॒ग्नि-र्मि॒त्रावरु॑णौ ॥ 45 ॥
प॒ञ्च॒प॒ञ्ची वै यज॑मानः । त्वम्मा॒ग्ं॒ सग्ग् स्नावास्थि॑ म॒ज्जा । ए॒तमे॒व तत्प॑ञ्चधा विहि॒तमा॒त्मानं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति । भे॒ष॒जता॑यै निर्वरुण॒त्वाय॑ ॥ तग्ं स॒प्तभि॒-श्छन्दो॑भिः प्रा॒तर॑ह्वयन्न् । तस्मा᳚थ्स॒प्त च॑तुरुत्त॒राणि॒ छन्दाग्ं॑सि प्रातरनुवा॒के-ऽनू᳚च्यन्ते ॥ तमे॒तयो॑-पस॒मेत्यो-पा॑सीदन्न् । उपा᳚स्मै गायता नर॒ इति॑ । तस्मा॑ दे॒तया॑ बहिष्पवमा॒न उ॑प॒सद्यः॑ ॥ 46 ॥
(ऐ॒च्छ॒न् - न॒न॒य॒ग्ग्॒ - स्ति॒ष्ठ॒न्ते॒ - ऽनूच्या॒ - नूच्य॑ स्रु॒वेणा॑घा॒रमा॒घार्य॒ - रात्रि॑या ए॒व त-द्दे॒वा अव॑र्ति-म्पा॒प्मानं॑ मृ॒त्युमप॑जघ्निरे - मि॒त्रावरु॑णौ॒ - +नव॑ च ) (अ. 9)
(दे॒वा यज॑मानो दे॒वा दे॒वा यज॑मानो॒ यज॑मानो-ऽलभन्त॒ प्राच॑रँल्लभेत॒ प्रच॑रे॒दाल॑भ॒न्ताल॑भेत मृ॒त्युमप॑जघ्निरे॒ भ्रातृ॑व्यान्)
अनुवाकं 10 - त्रिवृदादिस्तोमरूपाणि सोमङ्गानि. (आध्वरब्राह्मणम्)
स स॑मु॒द्र उ॑त्तर॒तः प्राज्व॑ल-द्भूम्य॒न्तेन॑ । ए॒ष वाव स स॑मु॒द्रः । यच्चात्वा॑लः । ए॒ष उ॑ वे॒व स भू᳚म्य॒न्तः । यद्वे᳚द्य॒न्तः । तदे॒तत्-त्रि॑श॒ल-न्त्रि॑पूरु॒षम् । तस्मा॒त्-त-न्त्रि॑वित॒स्त-ङ्ख॑नन्ति ॥ स सु॑वर्णरज॒ताभ्या᳚-ङ्कु॒शीभ्या॒-म्परि॑गृहीत आसीत् । तं-यँद॒स्या अद्ध्य॒जन॑यन्न् । तस्मा॑दादि॒त्यः ॥ 47 ॥
अथ॒ य-थ्सु॑वर्णरज॒ताभ्या᳚-ङ्कु॒शीभ्या॒-म्परि॑गृहीत॒ आसी᳚त् । सा-ऽस्य॑ कौशि॒कता᳚ ॥ त-न्त्रि॒वृता॒-ऽभि प्रास्तु॑वत । त-न्त्रि॒वृता ऽऽद॑दत । त-न्त्रि॒वृता ऽऽह॑रन्न् । याव॑ती त्रि॒वृतो॒ मात्रा᳚ ॥ त-म्प॑ञ्चद॒शेना॒भि प्रास्तु॑वत । त-म्प॑ञ्चद॒शेनाद॑दत । त-म्प॑ञ्चद॒शेनाह॑रन्न् । याव॑ती पञ्चद॒शस्य॒ मात्रा᳚ ॥ 48 ॥
तग्ं स॑प्तद॒शेना॒भि प्रास्तु॑वत । तग्ं स॑प्तद॒शेनाद॑दत । तग्ं स॑प्तद॒शेनाह॑रन्न् । याव॑ती सप्तद॒शस्य॒ मात्रा᳚ । तस्य॑ सप्तद॒शेन॑ ह्रि॒यमा॑णस्य॒ तेजो॒ हरो॑-ऽपतत् । तमे॑कवि॒ग्ं॒ शेना॒भि प्रास्तु॑वत । तमे॑कवि॒ग्ं॒शेनाद॑दत । तमे॑कवि॒ग्ं॒शेनाह॑रन्न् । याव॑त्येकवि॒ग्ं॒शस्य॒ मात्रा᳚ ॥ ते यत्-त्रि॒वृता᳚ स्तु॒वते᳚ ॥ 49 ॥
त्रि॒वृतै॒व त-द्यज॑मान॒माद॑दते । त-न्त्रि॒वृतै॒व ह॑रन्ति । याव॑ती त्रि॒वृतो॒ मात्रा᳚ । अ॒ग्निर्वै त्रि॒वृत् । याव॒द्वा अ॒ग्नेर्दह॑तो धू॒म उ॒देत्यानु॒व्येति॑ । ताव॑ती त्रि॒वृतो॒ मात्रा᳚ । अ॒ग्नेरे॒वैन॒-न्तत् । मात्रा॒ग्ं॒ सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता᳚-ङ्गमयन्ति ॥ अथ॒ यत्प॑ञ्चद॒शेन॑ स्तु॒वते᳚ । प॒ञ्च॒द॒शेनै॒व त-द्यज॑मान॒-माद॑दते ॥ 50 ॥
त-म्प॑ञ्चद॒शेनै॒व ह॑रन्ति । याव॑ती पञ्चद॒शस्य॒ मात्रा᳚ । च॒न्द्रमा॒ वै प॑ञ्चद॒शः । ए॒ष हि प॑ञ्चद॒श्याम॑पक्षी॒यते᳚ । प॒ञ्च॒दश्या-मा॑पू॒र्यते᳚ । च॒न्द्रम॑स ए॒वैन॒-न्तत् । मात्रा॒ग्ं॒ सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता᳚-ङ्गमयन्ति । अथ॒ यथ्स॑प्तद॒शेन॑ स्तु॒वते᳚ । स॒प्त॒द॒शेनै॒व त-द्यज॑मान॒माद॑दते । तग्ं स॑प्तद॒शेनै॒व ह॑रन्ति ॥ 51 ॥
याव॑ती सप्तद॒शस्य॒ मात्रा᳚ । प्र॒जाप॑ति॒र्वै स॑प्तद॒शः । प्र॒जाप॑तेरे॒वैन॒-न्तत् । मात्रा॒ग्ं॒ सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता᳚-ङ्गमयन्ति । अथ॒ यदे॑कवि॒ग्ं॒शेन॑ स्तु॒वते᳚ । ए॒क॒वि॒ग्ं॒शेनै॒व त-द्यज॑मान॒-माद॑दते । तमे॑कवि॒ग्ं॒शेनै॒व ह॑रन्ति । याव॑त्येकवि॒ग्ं॒शस्य॒ मात्रा᳚ । अ॒सौ वा आ॑दि॒त्य ए॑कवि॒ग्ं॒शः । आ॒दि॒त्यस्यै॒वैन॒-न्तत् ॥ 52 ॥
मात्रा॒ग्ं॒ सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता᳚-ङ्गमयन्ति ॥ ते कु॒श्यौ᳚ । व्य॑घ्नन्न् । ते अ॑होरा॒त्रे अ॑भवताम् । अह॑रे॒व सु॒वर्णा॑ ऽभवत् । र॒ज॒ता रात्रिः॑ । स यदा॑दि॒त्य उ॒देति॑ । ए॒तामे॒व तथ्सु॒वर्णा᳚-ङ्कु॒शीमनु॒ समे॑ति । अथ॒ यद॑स्त॒मेति॑ । ए॒तामे॒व त-द्र॑ज॒ता-ङ्कु॒शीमनु॒ संविँ॑शति ॥ प्र॒ह्रादो॑ ह॒ वै का॑याध॒वः । वि॒रोच॑न॒ग्ग्॒ स्व-म्पु॒त्रमुदा᳚स्यत् । स प्र॑द॒रो॑-ऽभवत् । तस्मा᳚-त्प्रद॒रादु॑द॒क-न्नाचा॑मेत् ॥ 53 ॥
(आ॒दि॒त्यः - प॑ञ्चद॒शस्य॒ मात्रा᳚ - स्तु॒वते॑ - पञ्चद॒शेनै॒व त-द्यज॑मान॒माद॑दते - सप्तद॒शेनै॒व ह॑रन् - त्यादि॒त्यस्यै॒वैन॒न्त-द्॒ वि॑शति च॒त्वारि॑ च) (अ. 10)
अनुवाकं 11 - सवनीयपशुपुरोडाशाः (आध्वरब्राह्मणम्)
ये वै च॒त्वार॒-स्स्तोमाः᳚ । कृ॒त-न्तत् । अथ॒ ये पञ्च॑ । कलि॒-स्सः । तस्मा॒च्चतु॑ष्टोमः । तच्चतु॑ष्टोमस्य चतुष्टोम॒त्वम् ॥ तदा॑हुः । क॒त॒मानि॒ तानि॒ ज्योतीग्ं॑षि । य ए॒तस्य॒ स्तोमा॒ इति॑ । त्रि॒वृत्-प॑ञ्चद॒श-स्स॑प्तद॒श ए॑कवि॒ग्ं॒शः ॥ 54 ॥
ए॒तानि॒ वाव तानि॒ ज्योतीग्ं॑षि । य ए॒तस्य॒ स्तोमाः᳚ ॥ सो᳚-ऽब्रवीत् । स॒प्त॒द॒शेन॑ ह्रि॒यमा॑णो॒ व्य॑लेशिषि । भि॒षज्य॑त॒ मेति॑ । तम॒श्विनौ॑ धा॒नाभि॑-रभिषज्यताम् । पू॒षा क॑र॒म्भेण॑ । भार॑ती परिवा॒पेण॑ । मि॒त्रावरु॑णौ पय॒स्य॑या ॥ तदा॑हुः ॥ 55 ॥
यद॒श्विभ्या᳚-न्धा॒नाः । पू॒ष्णः क॑र॒म्भः । भार॑त्यै परिवा॒पः । मि॒त्रावरु॑णयोः पय॒स्या-ऽथ॑ । कस्मा॑दे॒तेषाग्ं॑ ह॒विषा॒मिन्द्र॑मे॒व य॑ज॒न्तीति॑ । ए॒ता ह्ये॑न-न्दे॒वता॒ इति॑ ब्रूयात् । ए॒तैर्-ह॒विर्भि॒-रभि॑षज्य॒ग्ग्॒-स्तस्मा॒दिति॑ ॥ तं-वँस॑वो॒-ऽष्टाक॑पालेन प्रातस्सव॒ने॑-ऽभिषज्यन्न् । रु॒द्रा एका॑दशकपालेन॒ माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने । विश्वे॑ दे॒वा द्वाद॑शकपालेन तृतीयसव॒ने ॥ 56 ॥
स यद॒ष्टाक॑पाला-न्प्रातस्सव॒ने कु॒र्यात् । एका॑दशकपाला॒-न्माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने । द्वाद॑शकपालाग् स्तृतीय सव॒ने । विलो॑म॒ त-द्य॒ज्ञस्य॑ क्रियेत । एका॑दशकपालाने॒व प्रा॑तस्सव॒ने कु॑र्यात् । एका॑दशकपाला॒-न्माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने । एका॑दशकपालाग् स्तृतीय सव॒ने । य॒ज्ञस्य॑ सलोम॒त्वाय॑ ॥ तदा॑हुः । य-द्वसू॑ना-म्प्रातस्सव॒नम् । रु॒द्राणा॒-म्माद्ध्य॑न्दिन॒ग्ं॒ सव॑नम् । विश्वे॑षा-न्दे॒वाना᳚-न्तृतीयसव॒नम् । अथ॒ कस्मा॑दे॒तेषाग्ं॑ ह॒विषा॒मिन्द्र॑मे॒व य॑ज॒न्तीति॑ । ए॒ता ह्ये॑न-न्दे॒वता॒ इति॑ ब्रूयात् । ए॒तैर्-ह॒विर्भि॒रभि॑षज्य॒ग्ग्॒ स्तस्मा॒दिति॑ ॥ 57 ॥
(ए॒क॒वि॒ग्ं॒श-आ॑हु-स्तृतीयसव॒ने-प्रा॑तस्सव॒न-म्पञ्च॑ च) (अ. 11)
अनुवाकं 12 - सप्तछन्दांसि प्रपञ्च्यन्ते (आध्वरब्राह्मणम्)
तस्यावा॑चो-ऽवपा॒दाद॑बिभयुः । तमे॒तेषु॑ स॒प्तसु॒ छन्दः॑ स्वश्रयन्न् । यदश्र॑यन्न् । तच्छ्रा॑य॒न्तीय॑स्य श्रायन्तीय॒त्वम् । यदवा॑रयन्न् । त-द्वा॑रव॒न्तीय॑स्य वारवन्तीय॒त्वम् ॥ तस्यावा॑च ए॒वाव॑पा॒दाद॑बिभयुः । तस्मा॑ ए॒तानि॑ स॒प्त च॑तुरुत्त॒राणि॒ छन्दा॒ग्॒स्युपा॑दधुः । तेषा॒मति॒ त्रीण्य॑रिच्यन्त । न त्रीण्युद॑भवन्न् ॥ 58 ॥
स बृ॑ह॒तीमे॒वा-स्पृ॑शत् । द्वाभ्या॑म॒क्षरा᳚भ्याम् । अ॒हो॒रा॒त्राभ्या॑मे॒व ॥ तदा॑हुः । क॒त॒मा सा दे॒वाक्ष॑रा बृह॒ती । यस्या॒-न्त-त्प्र॒त्यति॑ष्ठत् । द्वाद॑श पौर्णमा॒स्यः॑ । द्वाद॒शाष्ट॑काः । द्वाद॑शामावा॒स्याः᳚ । ए॒षा वाव सा दे॒वाक्ष॑रा बृह॒ती ॥ 59 ॥
यस्या॒-न्त-त्प्र॒त्यति॑ष्ठ॒दिति॑ ॥ यानि॑ च॒ छन्दाग्॑-स्य॒त्यरि॑च्यन्त । यानि॑ च॒ नोदभ॑वन्न् । तानि॒ निर्वी᳚र्याणि ही॒नान्य॑मन्यन्त । सा ऽब्र॑वी-द्बृह॒ती । मामे॒व भू॒त्वा । मामुप॒ सग्ग् श्र॑य॒तेति॑ । च॒तुर्भि॑र॒क्षरै॑-रनु॒ष्टुग्-बृ॑ह॒ती-न्नोद॑भवत् । च॒तुर्भि॑र॒क्षरैः᳚ प॒ङ्क्ति-र्बृ॑ह॒ती-मत्य॑रिच्यत । तस्या॑मे॒तानि॑ च॒त्वार्य॒क्षरा᳚ण्य-प॒च्छिद्या॑-दधात् ॥ 60 ॥
ते बृ॑ह॒ती ए॒व भू॒त्वा । बृ॒ह॒तीमुप॒ सम॑श्रयताम् ॥ अ॒ष्टा॒भि-र॒क्षरै॑रु॒ष्णिग्-बृ॑ह॒ती-न्नोद॑भवत् । अ॒ष्टा॒भिर॒क्षरै᳚स्त्रि॒ष्टुग्-बृ॑ह॒ती-मत्य॑रिच्यत । तस्या॑मे॒ता-न्य॒ष्टाव॒क्षरा᳚ण्य-प॒च्छिद्या॑दधात् । ते बृ॑ह॒ती ए॒व भू॒त्वा । बृ॒ह॒तीमुप॒ सम॑श्रयताम् । द्वा॒द॒शभि॑-र॒क्षरै᳚-र्गाय॒त्री-बृ॑ह॒ती-न्नोद॑भवत् । द्वा॒द॒शभि॑-र॒क्षरै॒-र्जग॑ती-बृह॒ती-मत्य॑रिच्यत । तस्या॑मे॒तानि॒ द्वाद॑शा॒क्षरा᳚ण्य-प॒च्छिद्या॑दधात् ॥ 61 ॥
ते बृ॑ह॒ती ए॒व भू॒त्वा । बृ॒ह॒तीमुप॒ सम॑श्रयताम् ॥ सो᳚-ऽब्रवीत्-प्र॒जाप॑तिः । छन्दाग्ं॑सि॒ रथो॑ मे भवत । यु॒ष्माभि॑-र॒हमे॒त-मद्ध्वा॑न॒मनु॒ सञ्च॑रा॒णीति॑ । तस्य॑ गाय॒त्री च॒ जग॑ती च प॒क्षाव॑भवताम् । उ॒ष्णिक्च॑ त्रि॒ष्टुप्च॒ प्रष्ट्यौ᳚ । अ॒नु॒ष्टुप्च॑ प॒ङ्क्तिश्च॒ धुर्यौ᳚ । बृ॒ह॒त्ये॑वोद्धिर॑भवत् । स ए॒त-ञ्छ॑न्दोर॒थमा॒स्थाय॑ । ए॒तमद्ध्वा॑न॒मनु॒ सम॑चरत् । ए॒तग्ं ह॒ वै छ॑न्दोर॒थमा॒स्थाय॑ । ए॒तमद्ध्वा॑न॒मनु॒ सञ्च॑रति । येनै॒ष ए॒त-थ्स॒चंर॑ति । य ए॒वं-विँ॒द्वान्-थ्सोमे॑न॒ यज॑ते । य उ॑चैनमे॒वं-वेँद॑ ॥ 62 ॥
(अ॒भ॒व॒न् - वाव सा दे॒वाक्ष॑रा बृह॒ - त्य॑दधा॒-द्- द्वाद॑शा॒क्षरा᳚ण्यप॒च्छिद्या॑दधा - दा॒स्थाय॒ षट्च॑) (अ. 12)
(अ॒ग्नेः कृत्ति॑का॒ - य-त्पुण्यं॑ - दे॒वस्य॑ सवि॒तु--र् ब्र॑ह्मवा॒दिनः॒ क - त्यृ॒तमे॒व - दे॒वा वा - आयु॑षः प्रा॒ण - मिन्द्रो॑ दधी॒चो -दे॑वासु॒रा-स्स प्र॒जाप॑तिः॒ - स स॑मु॒द्रो - ये वै च॒त्वार॒ - स्तस्यावा॑चो॒ द्वाद॑श)
(अ॒ग्नेः कृत्ति॑का - देवगृ॒हा - ऋ॒तमे॒व - वै᳚श्वदे॒वेन॒ - ते तद॑न्त॒ - त-म्प॑ञ्चद॒शेन॒ - ते बृ॑ह॒ती ए॒व द्विष॑ष्टिः)
(अ॒ग्नेः कृत्ति॑का॒ - य उ ॑चैनमे॒वं-वेँद॑)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणे प्रथमाष्टके पञ्चमः प्रपाठक-स्समाप्तः ।
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake pañcamaḥ prapāṭhakaḥ - nakṣatreṣṭikāṇḍam
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - nakṣatreṣṭakāmantrāḥ, vikṛtirūpacayanagatāḥ
a॒gneḥ kṛtti̭kāḥ | śu॒kra-mpa॒rastā॒-jjyoti̭-ra॒vastā᳚t || pra॒jāpa̭te rohi॒ṇī | āpaḥ̭ pa॒rastā॒doṣa̭dhayo॒ 'vastā᳚t || soma̭syenva॒kā vita̭tāni | pa॒rastā॒dvaya̭nto॒ 'vastā᳚t || ru॒drasya̭ bā॒hū | mṛ॒ga॒yavaḥ̭ pa॒rastā᳚dvikṣā॒ro̭-'vastā᳚t || adi̭tyai॒ puna̭rvasū | vātaḥ̭ pa॒rastā̭dā॒rdra-ma॒vastā᳚t || 1 ||
bṛha॒spate᳚sti॒ṣyaḥ̭ | juhva̭taḥ pa॒rastā॒-dyaja̭mānā a॒vastā᳚t || sa॒rpāṇā̭-māśre॒ṣāḥ | a॒bhyā॒gaccha̭ntaḥ pa॒rastā̭dabhyā॒nṛtya̭nto॒-'vastā᳚t || pi॒tṛ॒ṇā-mma॒ghāḥ | ru॒dantaḥ̭ pa॒rastā̭dapabhra॒gṃ॒śo̭-'vastā᳚t || a॒rya॒mṇaḥ pūrve॒ phalgṷnī | jā॒yā pa॒rastā̭dṛṣa॒bho̭-'vastā᳚t || bhaga॒syotta̭re | va॒ha॒tavaḥ̭ pa॒rastā॒dvaha̭mānā a॒vastā᳚t || 2 ||
de॒vasya̭ savi॒tur-hastaḥ̭ | pra॒sa॒vaḥ pa॒rastā᳚-thsa॒nira॒vastā᳚t || indra̭sya ci॒trā | ṛ॒ta-mpa॒rastā᳚-thsa॒tya-ma॒vastā᳚t || vā॒yo-rniṣṭyā᳚ vra॒tatiḥ̭ | pa॒rastā॒-dasi̭ddhi-ra॒vastā᳚t || i॒ndrā॒gni॒yo-rviśā̭khe | yu॒gāni̭ pa॒rastā᳚t-kṛ॒ṣamā̭ṇā a॒vastā᳚t || mi॒trasyā̭-nūrā॒dhāḥ | a॒bhyā॒roha̭t-pa॒rastā̭-da॒bhyārṷ̄ḍha-ma॒vastā᳚t || 3 ||
indra̭sya rohi॒ṇī | śṛ॒ṇat-pa॒rastā᳚t-pratiśṛ॒ṇa-da॒vastā᳚t || nir-ṛ̭tyai-mūla॒varha̭ṇī | pra॒ti॒bha॒ñjantaḥ̭ pa॒rastā᳚t-pratiśṛ॒ṇanto॒-'vastā᳚t || a॒pā-mpūrvā̭ aṣā॒ḍhāḥ | varcaḥ̭ pa॒rastā॒-thsami̭ti-ra॒vastā᳚t || viśvḙṣā-nde॒vānā॒-mutta̭rāḥ | a॒bhi॒jaya̭t-pa॒rastā̭-da॒bhiji̭ta-ma॒vastā᳚t || vi॒ṣṇo᳚-śśro॒ṇā pṛ॒cchamā̭nāḥ | pa॒rastā॒t-panthā̭ a॒vastā᳚t || 4 ||
vasṷ̄nā॒g॒ śravi̭ṣṭhāḥ | bhū॒ta-mpa॒rastā॒-dbhūti̭ra॒vastā᳚t || indra̭sya-śa॒tabhi̭ṣak | vi॒śvavya̭cāḥ pa॒rastā᳚-dvi॒śvakṣi̭ti-ra॒vastā᳚t || a॒jasyaika̭padaḥ॒ pūrve᳚ proṣṭhapa॒dāḥ | vai॒śvā॒na॒ra-mpa॒rastā᳚-dvaiśvāvasa॒va-ma॒vastā᳚t || ahe᳚rbu॒dhniya॒-syotta̭re | a॒bhi॒ṣi॒ñcantaḥ̭ pa॒rastā̭-dabhiṣu॒ṇvanto॒-'vastā᳚t || pū॒ṣṇo re॒vatī᳚ | gāvaḥ̭ pa॒rastā᳚-dva॒thsā a॒vastā᳚t || a॒śvino̭raśva॒yujau᳚ | grāmaḥ̭ pa॒rastā॒thsenā॒ 'vastā᳚t || ya॒masyā̭pa॒bhara̭ṇīḥ | a॒pa॒karṣa̭ntaḥ pa॒rastā̭-dapa॒vaha̭nto॒-'vastā᳚t || pū॒rṇā pa॒ścādu॒ta pū॒rṇā pu॒rastā॒dunma̭dhya॒taḥ pau᳚rṇamā॒sī ji̭gāya | tasyā᳚-nde॒vā adhi̭ saṃ॒va~sa̭nta utta॒me nāka̭ i॒ha mā̭dayantām ||, yattḙ de॒vā ada̭dhu rbhāga॒dheya॒mamā̭vāsye saṃ॒va~sa̭nto mahi॒tvā | sāno̭ ya॒jña-mpi̭pṛhi viśvavāre ra॒yi-nno̭ dhehi subhage su॒vīra᳚m || || 5 ||
(ā॒rdrama॒vastā॒-d- vaha̭mānā a॒vastā̭ - da॒bhyārṷ̄ḍhama॒vastā॒t - panthā̭ a॒vastā᳚-d- va॒thsā a॒vastā॒-tpañca̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - karmānuṣṭhānārhaḥ nakṣatrarūpaḥ puṇyakālaḥ
ya-tpuṇya॒-nnakṣa̭tram | ta-dba-ṭkṷrvītopavyu॒ṣam | ya॒dā vai sūrya̭ u॒deti̭ | atha॒ nakṣa̭tra॒-nnaiti̭ | yāva̭ti॒ tatra॒ sūryo॒ gacche᳚t | yatra̭ jagha॒nya̭-mpaśye᳚t | tāva̭ti kurvīta ya-tkā॒rī syāt | pu॒ṇyā॒ha e॒va kṷrute | e॒vagṃ ha॒ vai ya॒jñeṣṷ-ñca śa॒tadyṷmna-ñca mā॒thsyo ni̭ravasāya॒yā-ñca̭kāra || 6 ||
yo vai na̭kṣa॒triya̭-mpra॒jāpa̭tiṃ॒-ve~da̭ | u॒bhayo̭renaṃ-lo~॒kayo᳚rviduḥ | hasta̭ e॒vāsya॒ hastaḥ̭ | ci॒trā śiraḥ̭ | niṣṭyā॒ hṛda̭yam | ū॒rū viśā̭khe | pra॒ti॒ṣṭhā 'nṷ̄rā॒dhāḥ | e॒ṣa vai na̭kṣa॒triyaḥ̭ pra॒jāpa̭tiḥ | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | u॒bhayo̭renaṃ-lo~॒kayo᳚rviduḥ || 7 ||
a॒smiggścā॒-muṣmigg̭śca || yā-ṅkā॒mayḙta duhi॒tara̭-mpri॒yā syā॒diti̭ | tā-nniṣṭyā̭yā-ndadyāt | pri॒yaiva bha̭vati | neva॒ tu puna॒rāga̭cchati || a॒bhi॒jinnāma॒ nakṣa̭tram | u॒pari̭ṣṭā-daṣā॒ḍhānā᳚m | a॒vastā᳚cchro॒ṇāyai᳚ | de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | te de॒vāstasmi॒-nnakṣa̭tre॒-'bhya̭jayann || 8 ||
yada॒bhyaja̭yann | tada̭bhi॒jito̭-'bhiji॒ttvam | ya-ṅkā॒mayḙtā-napaja॒yya-ñja̭ye॒diti̭ | tame॒tasmi॒-nnakṣa̭tre yātayet | a॒na॒pa॒ja॒yyame॒va ja̭yati | pā॒papa̭rājitamiva॒ tu || pra॒jāpa̭tiḥ pa॒śūna̭sṛjata | te nakṣa̭tra-nnakṣatra॒-mupā̭tiṣṭhanta | te sa॒māva̭nta e॒vābha̭vann | te re॒vatī॒-mupā̭tiṣṭhanta || 9 ||
te re॒vatyā॒-mprābha̭vann | tasmā᳚-dre॒vatyā᳚-mpaśū॒nā-ṅkṷrvīta | ya-tkiñcā᳚rvā॒cīna॒gṃ॒ somā᳚t | praiva bha̭vanti || sa॒li॒laṃ-vā~ i॒dama̭nta॒rāsī᳚t | yadata̭rann | ta-ttāra̭kāṇā-ntāraka॒tvam | yo vā i॒ha yaja̭te | a॒mugṃ salo॒ka-nna̭kṣate | tannakṣa̭trāṇā-nnakṣatra॒tvam || 10 ||
de॒va॒gṛ॒hā vai nakṣa̭trāṇi | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | gṛ॒hyḙva bha̭vati || yāni॒ vā i॒māni̭ pṛthi॒vyāści॒trāṇi̭ | tāni॒ nakṣa̭trāṇi | tasmā̭-daślī॒lanā̭magg-ści॒tre | nāva̭sye॒nna ya̭jeta | yathā̭ pāpā॒he kṷru॒te | tā॒dṛge॒va tat || de॒va॒na॒kṣa॒trāṇi॒ vā a॒nyāni̭ || 11 ||
ya॒ma॒na॒kṣa॒trāṇya॒nyāni̭ | kṛtti̭kāḥ pratha॒mam | viśā̭khe utta॒mam | tāni̭ devanakṣa॒trāṇi̭ | a॒nū॒rā॒dhāḥ pra̭tha॒mam | a॒pa॒bhara̭ṇī-rutta॒mam | tāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ | yāni̭ devanakṣa॒trāṇi̭ | tāni॒ dakṣi̭ṇena॒ pari̭yanti | yāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ || 12 ||
tānyutta̭reṇa || anvḙṣāmarā॒thsmeti̭ | tada̭nūrā॒dhāḥ | jye॒ṣṭhamḙṣā-mavadhi॒ṣmeti̭ | tajjye᳚ṣṭha॒ghnī | mūla̭meṣāmavṛkṣā॒meti̭ | ta-nmṷ̄la॒varha̭ṇī | yannāsa̭hanta | tada̭ṣā॒ḍhāḥ | yadaślo̭ṇat || 13 ||
tacchro॒ṇā | yadaśṛ̭ṇot | tacchravi̭ṣṭhāḥ | yaccha॒ta-mabhi̭ṣajyann | taccha॒tabhi̭ṣak | pro॒ṣṭha॒pa॒deṣūda̭yacchanta | re॒vatyā̭maravanta | a॒śva॒yujo̭rayuñjata | a॒pa॒bhara̭ṇī॒ṣva pā̭vahann | tāni॒ vā e॒tāni̭ yamanakṣa॒trāṇi̭ || yānye॒va dḙvanakṣa॒trāṇi̭ | teṣṷ kurvīta yatkā॒rī syāt | pu॒ṇyā॒ha e॒va kṷrute || 14 ||
(ca॒kā॒ - rai॒vaṃ-ve~do॒bhayo̭ renaṃ-lo~॒kayo᳚rvidu - rajayan - re॒vatī॒mupā̭tiṣṭhanta - nakṣatra॒tva - ma॒nyāni॒ - yāni̭ yamanakṣa॒trā - ṇyaślo̭ṇa--dyamanakṣa॒trāṇi॒ trīṇi̭ ca) (a. 2)
anuvākaṃ 3 - karmānuṣṭhānārhaḥ divasabhāgarūpaḥ heyopādeyakāla vibhāgaḥ
de॒vasya̭ savi॒tuḥ prā॒taḥ pra̭sa॒vaḥ prā॒ṇaḥ | varṷṇasya sā॒yamā̭sa॒vo̭-'pā॒naḥ || ya-tpra̭tī॒cīna̭-mprāta॒stanā᳚t | prā॒cīnagṃ̭ saṅga॒vāt | tato̭ de॒vā a̭gniṣṭo॒ma-nnira̭mimata | tat-tadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || mi॒trasya̭ saṅga॒vaḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ |
tasmā॒ttarhi̭ pa॒śavaḥ̭ sa॒māya̭nti || ya-tpra̭tī॒cīnagṃ̭ saṅga॒vāt || 15 ||
prā॒cīna̭-mma॒ddhyandi̭nāt | tato̭ de॒vā u॒kthya̭-nnira̭mimata | tat-tadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || bṛha॒spate᳚-rma॒ddhyandi̭naḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā॒ttarhi॒ tekṣṇi̭ṣṭha-ntapati || yat-pra̭tī॒cīna̭-mma॒ddhyandi̭nāt | prā॒cīna̭-maparā॒hṇāt | tato̭ de॒vā-ṣṣo̭ḍa॒śina॒-nnira̭mimata | tattadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || 16 ||
bhaga̭syāparā॒hṇaḥ | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā̭daparā॒hṇe kṷmā॒ryo̭ bhaga̭mi॒cchamā̭nā-ścaranti || yat-pra̭tī॒cīna̭maparā॒hṇāt | prā॒cīnagṃ̭ sā॒yāt | tato̭ de॒vā a̭tirā॒tra-nnira̭mimata | tattadātta̭vīrya-nnirmā॒rgaḥ || varṷṇasya sā॒yam | tat-puṇya̭-nteja॒svyahaḥ̭ | tasmā॒ttarhi॒ nānṛ̭taṃ-va~det || 17 ||
brā॒hma॒ṇo vā a̭ṣṭāvi॒gṃ॒śo nakṣa̭trāṇām | sa॒mā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇi | ca॒tvārya̭ślī॒lāni̭ | tāni॒ nava̭ | yacca̭ pa॒rastā॒nnakṣa̭trāṇāṃ॒-ya~ccā॒vastā᳚t | tānyekā̭daśa | brā॒hma॒ṇo dvā̭da॒śaḥ | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsaṃ̭va~thsa॒raṃ-vra~॒ta-ñcara̭ti | saṃ॒va~॒thsa॒reṇai॒vāsya̭ vra॒ta-ṅgu॒pta-mbha̭vati || sa॒mā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇi | ca॒tvārya̭ślī॒lāni̭ | tāni॒ nava̭ | ā॒gne॒yī rātriḥ̭ | ai॒ndramahaḥ̭ | tānyekā̭daśa | ā॒di॒tyo dvā̭da॒śaḥ | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsaṃ̭va~thsa॒raṃ-vra~॒ta-ñcara̭ti | saṃ॒va~॒thsa॒reṇai॒vāsya̭ vra॒ta-ṅgu॒pta-mbha̭vati || 18 ||
(sa॒ṅga॒vāth - ṣo̭ḍa॒śina॒-nnira̭mimata॒ tattadātta̭vīrya-nnirmā॒go - va̭de-d- bhavati samā॒nasyāhnaḥ॒ pañca॒ puṇyā̭ni॒ nakṣa̭trāṇya॒ṣṭau ca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - somaśeṣabhūtā pātrastutiḥ.(ādhvarabrāhmaṇaśeṣaḥ)
bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | kati॒ pātrā̭ṇi ya॒jñaṃ-va~̭ha॒ntīti̭ | trayo̭da॒śeti̭ brūyāt | sa yadbrū॒yāt | kastāni॒ nira̭mimī॒teti̭ | pra॒jāpa̭ti॒riti̭ brūyāt | sa yadbrū॒yāt | kuta॒stāni॒ nira̭mimī॒teti̭ | ā॒tmana॒ iti̭ | prā॒ṇā॒pā॒nābhyā̭-me॒vopāg̭-śvantaryā॒mau nira̭mimīta || 19 ||
vyā॒nādṷpāgṃśu॒ sava̭nam | vā॒ca ai᳚ndravāya॒vam | da॒kṣa॒kra॒tubhyā᳚-mmaitrāvaru॒ṇam | śrotrā̭dāśvi॒nam | cakṣṷṣa-śśu॒krā ma॒nthinau᳚ | ā॒tmana̭ āgraya॒ṇam | aṅge᳚bhya u॒kthya᳚m | āyṷṣo dhru॒vam | pra॒ti॒ṣṭhāyā̭ ṛtupā॒tre || ya॒jñaṃ-vā~va ta-mpra॒jāpa̭ti॒-rnira̭mimīta | sa nirmi̭to॒ nāddhri̭yata॒ sama̭vlīyata | sa e॒tā-npra॒jāpa̭ti-rapivā॒pāna̭-paśyat | tānnira̭vapat | tairvai sa ya॒jñamapya̭vapat | yada̭pivā॒pā bhava̭nti | ya॒jñasya॒ dhṛtyā॒ asaṃ̭vla~yāya || 20 ||
(u॒pā॒g॒śva॒nta॒ryā॒mau nira̭mimītā- mimīta॒ ṣaṭ ca̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - cāturmāsyaśeṣā vapanamantrāḥ, (rājasūyabrāhmaṇam)
ṛ॒tame॒va pa̭rame॒ṣṭhi | ṛ॒ta-nnātyḙti॒ ki-ñca॒na | ṛ॒te sa̭mu॒dra āhi̭taḥ | ṛ॒te bhūmi̭ri॒yagg śri॒tā | a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye || 21 ||
tapa̭sā॒-'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒-bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || ya-dgha॒rmaḥ pa॒ryava̭rtayat | antā᳚-npṛthi॒vyā di॒vaḥ | a॒gnirīśā̭na॒ oja̭sā | varṷṇo dhī॒tibhiḥ̭ sa॒ha || 22 ||
indro̭ ma॒rudbhi॒-ssakhi̭bhi-ssa॒ha || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒bhiva̭rtaye || 23 ||
tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || yo a॒syāḥ pṛ̭thi॒vyāstva॒ci | ni॒va॒rtaya॒tyoṣa̭dhīḥ | a॒gnirīśā̭na॒ oja̭sā | varṷṇo dhī॒tibhiḥ̭ sa॒ha | indro̭ ma॒rudbhi॒-ssakhi̭bhi-ssa॒ha || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ || 24 ||
śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒-bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dva॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || 25 ||
eka॒-mmāsa॒-muda̭sṛjat | pa॒ra॒me॒ṣṭhī pra॒jābhyaḥ̭ | tenā᳚bhyo॒ maha॒ āva̭hat | a॒mṛta॒-mmartyā᳚bhyaḥ | pra॒jāmanu॒ prajā̭yase | tadṷ te martyā॒mṛta᳚m | yena॒ māsā̭ ardhamā॒sāḥ | ṛ॒tavaḥ̭ parivathsa॒rāḥ | yena॒ te te᳚ prajāpate | ī॒jā॒nasya॒ nyava̭rtayann || 26 ||
tenā॒hama॒sya brahma̭ṇā | niva̭rtayāmi jī॒vase᳚ || a॒gnisti॒gmena̭ śo॒ciṣā᳚ | tapa॒ ākrā᳚nta-mu॒ṣṇihā᳚ | śira॒stapa॒syāhi̭tam | vai॒śvā॒na॒rasya॒ teja̭sā | ṛ॒tenā᳚sya॒ niva̭rtaye | sa॒tyena॒ pari̭vartaye | tapa̭sā॒ 'syānṷvartaye | śi॒venā॒syopa̭vartaye | śa॒gmenā᳚syā॒bhiva̭rtaye | tadṛ॒ta-nta-thsa॒tyam | ta-dvra॒ta-ntaccha̭keyam | tena̭ śakeya॒-ntena̭ rāddhyāsam || 27 ||
(pari̭vartaye - sa॒hā - bhiva̭rtaya - u॒ṣṇihā̭ - rāddhyāsaṃ॒ - nyava̭rtaya॒n - nupa̭vartaye ca॒tvāri̭ ca) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - cāturmāsyaśeṣā vapanavidhiḥ (rājasūyabrāhmaṇam)
de॒vā vai ya-dya॒jñe 'kṷrvata | tadasṷrā akurvata | te-'sṷrā ū॒rdhva-mpṛ॒ṣṭhebhyo॒ nāpa̭śyann | te keśā॒nagrḙ-'vapanta | atha॒ śmaśrṷ̄ṇi | atho̭papa॒kṣau | tata॒ste-'vā᳚ñca āyann | parā̭-'bhavann | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | avāṃ̭eti || 28 ||
atho॒ parai॒va bha̭vati | atha̭ de॒vā ū॒rdhva-mpṛ॒ṣṭhebhyo̭-'paśyann | ta ṷpapa॒kṣāvagrḙ-'vapanta | atha॒ śmaśrṷ̄ṇi | atha॒ keśāṋ | tata॒stḙ-'bhavann | su॒va॒rgaṃ-lo~॒kamā̭yann | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | bhava̭tyā॒tmanā᳚ | atho̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti || 29 ||
athai॒ta-nmanṷ-rva॒ptre mi̭thu॒na-ma̭paśyat | sa śmaśrū॒ṇyagrḙ-'vapata | atho̭papa॒kṣau | atha॒ keśāṋ | tato॒ vai sa prājā̭yata pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ | yasyai॒vaṃ-va~pa̭nti | pra pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rmithu॒nai-rjā̭yate || de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | te saṃ̭va~thsa॒re vyāya̭cchanta | tā-nde॒vāścā̭tu-rmā॒syaire॒vābhi prāyṷñjata || 30 ||
vai॒śva॒de॒vena̭ ca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñja॒tendra̭rājānaḥ | tāñchī॒r॒ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | va॒ru॒ṇa॒ pra॒ghā॒sai-śca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñjata॒ varṷṇarājānaḥ | tāñchī॒r॒ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | sā॒ka॒me॒dhaiśca॒turo̭ mā॒so̭-'vṛñjata॒ soma̭rājānaḥ | tāñchī॒ra॒.ṣanni cāva̭rtayanta॒ pari̭ ca | yā saṃ̭va~thsa॒ra ṷpajī॒vā ''sī᳚t | tāmḙṣā-mavṛñjata | tato̭ de॒vā abha̭vann | parā-'sṷrāḥ || 31 ||
ya e॒vaṃ-vi~॒dvāg-ścā̭turmā॒syai-ryaja̭te | bhrātṛ̭vyasyai॒va mā॒so vṛ॒ktvā | śī॒r॒ṣanni ca̭ va॒rtaya̭te॒ pari̭ ca | yaiṣā saṃ̭va~thsa॒ra ṷpajī॒vā | vṛ॒ṅkte tā-mbhrātṛ̭vyasya | kṣu॒dhā 'sya॒ bhrātṛ̭vyaḥ॒ parā̭ bhavati || lo॒hi॒tā॒ya॒sena॒ niva̭rtayate | yadvā i॒māma॒gnir-ṛ॒tāvāga̭te niva॒rtaya̭ti | e॒tade॒vaināgṃ̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā niva̭rtayati | sā tata॒-śśva-śśvo॒ bhūya̭sī॒ bhava̭ntyeti || 32 ||
prajā̭yate | ya e॒vaṃ-vi~॒dvā~llo̭hitāya॒sena̭ niva॒rtaya̭te | e॒tade॒va rū॒pa-ṅkṛ॒tvā niva̭rtayate | sa tata॒-śśva-śśvo॒ bhūyā॒n-bhava̭nneti | praiva jā̭yate || tre॒ṇyā śa̭la॒lyā niva̭rtayeta | trīṇi̭ trīṇi॒ vai de॒vānā̭mṛ॒ddhāni̭ | trīṇi॒ chandāgṃ̭si | trīṇi॒ sava̭nāni | traya̭ i॒me lo॒kāḥ || 33 ||
ṛ॒ddhyāme॒va ta-dvī॒rya̭ e॒ṣu lo॒keṣu॒ prati̭ tiṣṭhati || yaccā̭turmāsyayā॒-jyā᳚tmano॒ nāva॒dyet | de॒vebhya॒ āvṛ̭ścyeta | ca॒tṛ॒ṣu ca̭tṛṣu॒ māsḙṣu॒ niva̭rtayeta | pa॒rokṣa̭me॒va ta-dde॒vebhya̭ ā॒tmano-'va̭dya॒tyanā᳚ vraskāya || de॒vānāṃ॒-vā~ e॒ṣa ānī̭taḥ | yaścā̭turmāsyayā॒jī | ya e॒vaṃ-vi~॒dvānni ca̭ va॒rtaya̭te॒ pari̭ ca | de॒vatā̭ e॒vāpyḙti | nāsya̭ ru॒draḥ pra॒jā-mpa॒śū-na॒bhima̭nyate || 34 ||
(e॒tye॒- tya॒ - yu॒ñja॒tā - sṷrā - eti - lo॒kā - ma̭nyate) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - agnicayanaśeṣā iṣṭakopadhānamantrāḥ, tatra santatyākhyeṣṭakāmantrāḥ
āyṷṣaḥ prā॒ṇagṃ santa̭nu | prā॒ṇāda̭pā॒nagṃ santa̭nu | a॒pā॒nā-dvyā॒nagṃ santa̭nu | vyā॒nāccakṣu॒-ssanta̭nu | cakṣṷṣa॒-śśrotra॒gṃ॒ santa̭nu | śrotrā॒-nmana॒-ssanta̭nu | mana̭so॒ vāca॒gṃ॒ santa̭nu | vā॒ca ā॒tmāna॒gṃ॒ santa̭nu | ā॒tmanaḥ̭ pṛthi॒vīgṃ santa̭nu | pṛ॒thi॒vyā a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ santa̭nu | a॒ntari̭kṣā॒-ddiva॒gṃ॒ santa̭nu |diva॒-ssuva॒-ssanta̭nu || 35 ||
(a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ santa̭nu॒ dve ca̭) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - agnicayanaśeṣā tharvaśiro-'bhidhānānāmiṣṭakānā-mmantrāḥ
indro̭ dadhī॒co a॒sthabhiḥ̭ | vṛ॒trāṇya pra̭tiṣkutaḥ | ja॒ghāna̭ nava॒ tīrnava̭ || i॒cchannaśva̭sya॒ yacchiraḥ̭ | parva̭te॒ṣvapa̭ śritam | ta-dvi̭daccharya॒ṇāva̭ti || atrā ha ॒gorama̭nvata | nāma॒ tvaṣṭṷrapī॒cya᳚m | i॒tthā ca॒ndrama̭so gṛ॒he || indra॒midgā॒thino̭ bṛ॒hat || 36 ||
indra̭ma॒rkebhi̭ra॒rkiṇaḥ̭ | indraṃ॒-vā~ṇī̭ranūṣata || indra॒ iddharyo॒-ssacā᳚ | sammi̭śla॒ āva̭co॒ yujā᳚ | indro̭ va॒jrī hi̭ra॒ṇyayaḥ̭ || indro̭ dī॒rghāya॒ cakṣa̭se | ā sūryagṃ̭ rohaya-ddi॒vi | vi gobhi॒radri̭mairayat || indra॒ vājḙṣu no ava | sa॒hasra̭ pradhaneṣu ca || 37 ||
u॒gra u॒grābhi̭rū॒tibhiḥ̭ || tamindraṃ̭-vā~jayāmasi | ma॒he vṛ॒trāya॒ hanta̭ve | sa vṛṣā̭ vṛṣa॒bho bhṷvat || indra॒-ssadāma̭ne kṛ॒taḥ | oji̭ṣṭha॒-ssa balḙ hi॒taḥ | dyu॒mnī ślo॒kī sa sau॒myaḥ̭ || gi॒rā vajro॒ na sambhṛ̭taḥ | saba̭lo॒ ana̭pacyutaḥ | va॒va॒kṣu-ru॒gro astṛ̭taḥ || 38 ||
(bṛ॒ha- ccā - stṛ̭taḥ) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - somaśeṣabhūtā iṣṭayaḥ. (ādhvarabrāhmaṇam)
de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | sa pra॒jāpa̭ti॒rindra̭-ñjye॒ṣṭha-mpu॒tramapa॒ nya̭dhatta | nedḙna॒masṷrā॒ balī̭yāgṃ so-'hana॒nniti̭ | pra॒hrādo̭ ha॒ vai kā̭yādha॒vaḥ | vi॒roca̭na॒gg॒ sva-mpu॒tramapa॒ nya̭dhatta | nedḙna-nde॒vā a̭hana॒nniti̭ | te de॒vāḥ pra॒jāpa̭ti-mupasa॒metyo̭cuḥ | nārā॒jaka̭sya yu॒ddhama̭sti | indra॒manvi̭cchā॒meti̭ | taṃ-ya~̭jñakra॒tubhi॒-ranvai᳚cchann || 39 ||
taṃ-ya~̭jñakra॒tubhi॒rnānva̭vindann | tamiṣṭi̭bhi॒-ranvai᳚cchann | tamiṣṭi̭bhi॒-ranva̭vindann | tadiṣṭī̭nā-miṣṭi॒tvam | eṣṭa̭yo ha॒ vai nāma̭ | tā iṣṭa̭ya॒ ityāca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || tasmā̭ e॒tamā᳚gnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla-ndīkṣa॒ṇīya॒-nnira̭vapann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tānpa̭tnī saṃyā~॒jānta॒ upā̭nayann || 40 ||
te tada̭-ntame॒va kṛ॒tvoda̭dravann || te prā̭ya॒ṇīya̭ma॒bhi sa॒māro̭hann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tāñchaṃ॒yva~̭nta॒ upā̭nayann | te tada̭tamme॒va kṛ॒tvoda̭dravann || ta ā̭ti॒thyama॒bhi sa॒māro̭hann | tada̭pa॒drutyā̭tanvata | tāniḍā᳚nta॒ upā̭nayann | te tada̭tamme॒va kṛ॒tvoda̭dravann | tasmā̭ de॒tā e॒tada̭ntā॒ iṣṭa̭ya॒-ssanti̭ṣṭhante || 41 ||
e॒vagṃ hi de॒vā akṷrvata | iti̭ de॒vā a̭kurvata | ityu॒ vai ma̭nu॒ṣyāḥ᳚ kurvate || te de॒vā ṷ̄cuḥ | yadvā i॒damu॒ccai-rya॒jñena॒ carā̭ma | tanno-'sṷrāḥ pā॒pmā-'nṷvindanti | u॒pā॒gṃ॒śṷ̄pa॒sadā̭ carāma | tathā॒ no-'sṷrāḥ pā॒pmā nānṷvethsya॒ntīti̭ | ta ṷpā॒gṃ॒śṷ̄pa॒sada̭-matanvata | ti॒sra e॒va sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ || 42 ||
sru॒veṇā̭ghā॒ra-mā॒ghārya̭ | ti॒sraḥ parā̭cī॒-rāhṷtīr-hu॒tvā | sru॒veṇo̭pa॒sada̭-ñjuha॒vāñca̭kruḥ | u॒graṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒g॒ svāheti̭ | a॒śa॒na॒yā॒pi॒pā॒se ha॒ vā u॒graṃ-va~caḥ̭ | ena̭śca॒ vaira̭hatya-ñca tve॒ṣaṃ-va~caḥ̭ | e॒tagṃ ha॒ vāva tacca̭turdhāvihi॒ta-mpā॒pmāna̭-nde॒vā apa̭jaghnire || tatho̭ e॒vaitadḙvaṃ॒-vi~dyaja̭mānaḥ | ti॒sra e॒va sā̭midhe॒nīra॒nūcya̭ | sru॒veṇā̭ghā॒ra-mā॒ghārya̭ || 43 ||
ti॒sraḥ parā̭cī॒rāhṷtīr-hu॒tvā | sru॒veṇo̭pa॒sada̭-ñjuhoti | u॒graṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒g॒ svāheti̭ | a॒śa॒na॒yā॒pi॒pā॒se ha॒ vā u॒graṃ-va~caḥ̭ | ena̭śca॒ vaira̭hatya-ñca tve॒ṣaṃ-va~caḥ̭ | e॒tame॒va tacca̭turdhā-vihi॒ta-mpā॒pmānaṃ॒-ya~ja̭mā॒no-'pa̭hate || tḙ-'bhi॒nīyai॒vāhaḥ̭ pa॒śumā-'la̭bhanta | ahna̭ e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmāna̭-mmṛ॒tyumapa̭jaghnire | tenā̭bhi॒nīyḙva॒ rātreḥ॒ prāca̭rann | rātri̭yā e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmāna̭-mmṛ॒tyumapa̭jaghnire || 44 ||
tasmā̭dabhi॒nīyai॒vāhaḥ̭ pa॒śumāla̭bheta | ahna̭ e॒va ta-dyaja̭mā॒no 'va̭rti-mpā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vyā॒napa̭nudate | tenā̭bhi॒nīyḙva॒ rātreḥ॒ praca̭ret | rātri̭yā e॒va ta-dyaja̭mā॒no 'va̭rti-mpā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vyā॒napa̭nudate || sa e॒ṣa ṷpavasa॒thīye 'ha̭n-dvideva॒tyaḥ̭ pa॒śurāla̭bhyate | dva॒yaṃ-vā~ a॒smin ~lo॒ke yaja̭mānaḥ | asthi̭ ca mā॒gṃ॒sa-ñca̭ | asthi̭ cai॒va tena̭ mā॒gṃ॒sa-ñca॒ yaja̭māna॒-ssagg skṷrute || tā vā e॒tāḥ pañca̭ de॒vatāḥ᳚ | a॒gnīṣomā̭-va॒gni-rmi॒trāvarṷṇau || 45 ||
pa॒ñca॒pa॒ñcī vai yaja̭mānaḥ | tvammā॒gṃ॒ sagg snāvāsthi̭ ma॒jjā | e॒tame॒va tatpa̭ñcadhā vihi॒tamā॒tmānaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati | bhe॒ṣa॒jatā̭yai nirvaruṇa॒tvāya̭ || tagṃ sa॒ptabhi॒-śchando̭bhiḥ prā॒tara̭hvayann | tasmā᳚thsa॒pta ca̭turutta॒rāṇi॒ chandāgṃ̭si prātaranuvā॒ke-'nū᳚cyante || tame॒tayo̭-pasa॒metyo-pā̭sīdann | upā᳚smai gāyatā nara॒ iti̭ | tasmā̭ de॒tayā̭ bahiṣpavamā॒na ṷpa॒sadyaḥ̭ || 46 ||
(ai॒ccha॒n - na॒na॒ya॒gg॒ - sti॒ṣṭha॒nte॒ - 'nūcyā॒ - nūcya̭ sru॒veṇā̭ghā॒ramā॒ghārya॒ - rātri̭yā e॒va ta-dde॒vā ava̭rti-mpā॒pmānaṃ̭ mṛ॒tyumapa̭jaghnire - mi॒trāvarṷṇau॒ - +nava̭ ca ) (a. 9)
(de॒vā yaja̭māno de॒vā de॒vā yaja̭māno॒ yaja̭māno-'labhanta॒ prāca̭ra~llabheta॒ praca̭re॒dāla̭bha॒ntāla̭bheta mṛ॒tyumapa̭jaghnire॒ bhrātṛ̭vyān)
anuvākaṃ 10 - trivṛdādistomarūpāṇi somaṅgāni. (ādhvarabrāhmaṇam)
sa sa̭mu॒dra ṷttara॒taḥ prājva̭la-dbhūmya॒ntena̭ | e॒ṣa vāva sa sa̭mu॒draḥ | yaccātvā̭laḥ | e॒ṣa ṷ ve॒va sa bhū᳚mya॒ntaḥ | yadve᳚dya॒ntaḥ | tade॒tat-tri̭śa॒la-ntri̭pūru॒ṣam | tasmā॒t-ta-ntri̭vita॒sta-ṅkha̭nanti || sa sṷvarṇaraja॒tābhyā᳚-ṅku॒śībhyā॒-mpari̭gṛhīta āsīt | taṃ-ya~da॒syā addhya॒jana̭yann | tasmā̭dādi॒tyaḥ || 47 ||
atha॒ ya-thsṷvarṇaraja॒tābhyā᳚-ṅku॒śībhyā॒-mpari̭gṛhīta॒ āsī᳚t | sā-'sya̭ kauśi॒katā᳚ || ta-ntri॒vṛtā॒-'bhi prāstṷvata | ta-ntri॒vṛtā ''da̭data | ta-ntri॒vṛtā ''ha̭rann | yāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ || ta-mpa̭ñcada॒śenā॒bhi prāstṷvata | ta-mpa̭ñcada॒śenāda̭data | ta-mpa̭ñcada॒śenāha̭rann | yāva̭tī pañcada॒śasya॒ mātrā᳚ || 48 ||
tagṃ sa̭ptada॒śenā॒bhi prāstṷvata | tagṃ sa̭ptada॒śenāda̭data | tagṃ sa̭ptada॒śenāha̭rann | yāva̭tī saptada॒śasya॒ mātrā᳚ | tasya̭ saptada॒śena̭ hri॒yamā̭ṇasya॒ tejo॒ haro̭-'patat | tamḙkavi॒gṃ॒ śenā॒bhi prāstṷvata | tamḙkavi॒gṃ॒śenāda̭data | tamḙkavi॒gṃ॒śenāha̭rann | yāva̭tyekavi॒gṃ॒śasya॒ mātrā᳚ || te yat-tri॒vṛtā᳚ stu॒vate᳚ || 49 ||
tri॒vṛtai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date | ta-ntri॒vṛtai॒va ha̭ranti | yāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ | a॒gnirvai tri॒vṛt | yāva॒dvā a॒gnerdaha̭to dhū॒ma u॒detyānu॒vyeti̭ | tāva̭tī tri॒vṛto॒ mātrā᳚ | a॒gnere॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti || atha॒ yatpa̭ñcada॒śena̭ stu॒vate᳚ | pa॒ñca॒da॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒-māda̭date || 50 ||
ta-mpa̭ñcada॒śenai॒va ha̭ranti | yāva̭tī pañcada॒śasya॒ mātrā᳚ | ca॒ndramā॒ vai pa̭ñcada॒śaḥ | e॒ṣa hi pa̭ñcada॒śyāma̭pakṣī॒yate᳚ | pa॒ñca॒daśyā-mā̭pū॒ryate᳚ | ca॒ndrama̭sa e॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti | atha॒ yathsa̭ptada॒śena̭ stu॒vate᳚ | sa॒pta॒da॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date | tagṃ sa̭ptada॒śenai॒va ha̭ranti || 51 ||
yāva̭tī saptada॒śasya॒ mātrā᳚ | pra॒jāpa̭ti॒rvai sa̭ptada॒śaḥ | pra॒jāpa̭tere॒vaina॒-ntat | mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti | atha॒ yadḙkavi॒gṃ॒śena̭ stu॒vate᳚ | e॒ka॒vi॒gṃ॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒-māda̭date | tamḙkavi॒gṃ॒śenai॒va ha̭ranti | yāva̭tyekavi॒gṃ॒śasya॒ mātrā᳚ | a॒sau vā ā̭di॒tya ḙkavi॒gṃ॒śaḥ | ā॒di॒tyasyai॒vaina॒-ntat || 52 ||
mātrā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ salo॒katā᳚-ṅgamayanti || te ku॒śyau᳚ | vya̭ghnann | te a̭horā॒tre a̭bhavatām | aha̭re॒va su॒varṇā̭ 'bhavat | ra॒ja॒tā rātriḥ̭ | sa yadā̭di॒tya u॒deti̭ | e॒tāme॒va tathsu॒varṇā᳚-ṅku॒śīmanu॒ samḙti | atha॒ yada̭sta॒meti̭ | e॒tāme॒va ta-dra̭ja॒tā-ṅku॒śīmanu॒ saṃvi~̭śati || pra॒hrādo̭ ha॒ vai kā̭yādha॒vaḥ | vi॒roca̭na॒gg॒ sva-mpu॒tramudā᳚syat | sa pra̭da॒ro̭-'bhavat | tasmā᳚-tprada॒rādṷda॒ka-nnācā̭met || 53 ||
(ā॒di॒tyaḥ - pa̭ñcada॒śasya॒ mātrā᳚ - stu॒vatḙ - pañcada॒śenai॒va ta-dyaja̭māna॒māda̭date - saptada॒śenai॒va ha̭ran - tyādi॒tyasyai॒vaina॒nta-d॒ vi̭śati ca॒tvāri̭ ca) (a. 10)
anuvākaṃ 11 - savanīyapaśupuroḍāśāḥ (ādhvarabrāhmaṇam)
ye vai ca॒tvāra॒-sstomāḥ᳚ | kṛ॒ta-ntat | atha॒ ye pañca̭ | kali॒-ssaḥ | tasmā॒ccatṷṣṭomaḥ | taccatṷṣṭomasya catuṣṭoma॒tvam || tadā̭huḥ | ka॒ta॒māni॒ tāni॒ jyotīgṃ̭ṣi | ya e॒tasya॒ stomā॒ iti̭ | tri॒vṛt-pa̭ñcada॒śa-ssa̭ptada॒śa ḙkavi॒gṃ॒śaḥ || 54 ||
e॒tāni॒ vāva tāni॒ jyotīgṃ̭ṣi | ya e॒tasya॒ stomāḥ᳚ || so᳚-'bravīt | sa॒pta॒da॒śena̭ hri॒yamā̭ṇo॒ vya̭leśiṣi | bhi॒ṣajya̭ta॒ meti̭ | tama॒śvinaṷ dhā॒nābhi̭-rabhiṣajyatām | pū॒ṣā ka̭ra॒mbheṇa̭ | bhāra̭tī parivā॒peṇa̭ | mi॒trāvarṷṇau paya॒sya̭yā || tadā̭huḥ || 55 ||
yada॒śvibhyā᳚-ndhā॒nāḥ | pū॒ṣṇaḥ ka̭ra॒mbhaḥ | bhāra̭tyai parivā॒paḥ | mi॒trāvarṷṇayoḥ paya॒syā-'tha̭ | kasmā̭de॒teṣāgṃ̭ ha॒viṣā॒mindra̭me॒va ya̭ja॒ntīti̭ | e॒tā hyḙna-nde॒vatā॒ iti̭ brūyāt | e॒tair-ha॒virbhi॒-rabhi̭ṣajya॒gg॒-stasmā॒diti̭ || taṃ-va~sa̭vo॒-'ṣṭāka̭pālena prātassava॒nḙ-'bhiṣajyann | ru॒drā ekā̭daśakapālena॒ māddhya̭ndine॒ sava̭ne | viśvḙ de॒vā dvāda̭śakapālena tṛtīyasava॒ne || 56 ||
sa yada॒ṣṭāka̭pālā-nprātassava॒ne ku॒ryāt | ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne | dvāda̭śakapālāg stṛtīya sava॒ne | vilo̭ma॒ ta-dya॒jñasya̭ kriyeta | ekā̭daśakapālāne॒va prā̭tassava॒ne kṷryāt | ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne | ekā̭daśakapālāg stṛtīya sava॒ne | ya॒jñasya̭ saloma॒tvāya̭ || tadā̭huḥ | ya-dvasṷ̄nā-mprātassava॒nam | ru॒drāṇā॒-mmāddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭nam | viśvḙṣā-nde॒vānā᳚-ntṛtīyasava॒nam | atha॒ kasmā̭de॒teṣāgṃ̭ ha॒viṣā॒mindra̭me॒va ya̭ja॒ntīti̭ | e॒tā hyḙna-nde॒vatā॒ iti̭ brūyāt | e॒tair-ha॒virbhi॒rabhi̭ṣajya॒gg॒ stasmā॒diti̭ || 57 ||
(e॒ka॒vi॒gṃ॒śa-ā̭hu-stṛtīyasava॒ne-prā̭tassava॒na-mpañca̭ ca) (a. 11)
anuvākaṃ 12 - saptachandāṃsi prapañcyante (ādhvarabrāhmaṇam)
tasyāvā̭co-'vapā॒dāda̭bibhayuḥ | tame॒teṣṷ sa॒ptasu॒ chandaḥ̭ svaśrayann | yadaśra̭yann | tacchrā̭ya॒ntīya̭sya śrāyantīya॒tvam | yadavā̭rayann | ta-dvā̭rava॒ntīya̭sya vāravantīya॒tvam || tasyāvā̭ca e॒vāva̭pā॒dāda̭bibhayuḥ | tasmā̭ e॒tāni̭ sa॒pta ca̭turutta॒rāṇi॒ chandā॒g॒syupā̭dadhuḥ | teṣā॒mati॒ trīṇya̭ricyanta | na trīṇyuda̭bhavann || 58 ||
sa bṛ̭ha॒tīme॒vā-spṛ̭śat | dvābhyā̭ma॒kṣarā᳚bhyām | a॒ho॒rā॒trābhyā̭me॒va || tadā̭huḥ | ka॒ta॒mā sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒tī | yasyā॒-nta-tpra॒tyati̭ṣṭhat | dvāda̭śa paurṇamā॒syaḥ̭ | dvāda॒śāṣṭa̭kāḥ | dvāda̭śāmāvā॒syāḥ᳚ | e॒ṣā vāva sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒tī || 59 ||
yasyā॒-nta-tpra॒tyati̭ṣṭha॒diti̭ || yāni̭ ca॒ chandāg̭-sya॒tyari̭cyanta | yāni̭ ca॒ nodabha̭vann | tāni॒ nirvī᳚ryāṇi hī॒nānya̭manyanta | sā 'bra̭vī-dbṛha॒tī | māme॒va bhū॒tvā | māmupa॒ sagg śra̭ya॒teti̭ | ca॒turbhi̭ra॒kṣarai̭-ranu॒ṣṭug-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | ca॒turbhi̭ra॒kṣaraiḥ᳚ pa॒ṅkti-rbṛ̭ha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tāni̭ ca॒tvārya॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭-dadhāt || 60 ||
te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām || a॒ṣṭā॒bhi-ra॒kṣarai̭ru॒ṣṇig-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | a॒ṣṭā॒bhira॒kṣarai᳚stri॒ṣṭug-bṛ̭ha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tā-nya॒ṣṭāva॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭dadhāt | te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām | dvā॒da॒śabhi̭-ra॒kṣarai᳚-rgāya॒trī-bṛ̭ha॒tī-nnoda̭bhavat | dvā॒da॒śabhi̭-ra॒kṣarai॒-rjaga̭tī-bṛha॒tī-matya̭ricyata | tasyā̭me॒tāni॒ dvāda̭śā॒kṣarā᳚ṇya-pa॒cchidyā̭dadhāt || 61 ||
te bṛ̭ha॒tī e॒va bhū॒tvā | bṛ॒ha॒tīmupa॒ sama̭śrayatām || so᳚-'bravīt-pra॒jāpa̭tiḥ | chandāgṃ̭si॒ ratho̭ me bhavata | yu॒ṣmābhi̭-ra॒hame॒ta-maddhvā̭na॒manu॒ sañca̭rā॒ṇīti̭ | tasya̭ gāya॒trī ca॒ jaga̭tī ca pa॒kṣāva̭bhavatām | u॒ṣṇikca̭ tri॒ṣṭupca॒ praṣṭyau᳚ | a॒nu॒ṣṭupca̭ pa॒ṅktiśca॒ dhuryau᳚ | bṛ॒ha॒tyḙvoddhira̭bhavat | sa e॒ta-ñcha̭ndora॒thamā॒sthāya̭ | e॒tamaddhvā̭na॒manu॒ sama̭carat | e॒tagṃ ha॒ vai cha̭ndora॒thamā॒sthāya̭ | e॒tamaddhvā̭na॒manu॒ sañca̭rati | yenai॒ṣa e॒ta-thsa॒caṃra̭ti | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsomḙna॒ yaja̭te | ya ṷcainame॒vaṃ-ve~da̭ || 62 ||
(a॒bha॒va॒n - vāva sā de॒vākṣa̭rā bṛha॒ - tya̭dadhā॒-d- dvāda̭śā॒kṣarā᳚ṇyapa॒cchidyā̭dadhā - dā॒sthāya॒ ṣaṭca̭) (a. 12)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā॒ - ya-tpuṇyaṃ̭ - de॒vasya̭ savi॒tu--r bra̭hmavā॒dinaḥ॒ ka - tyṛ॒tame॒va - de॒vā vā - āyṷṣaḥ prā॒ṇa - mindro̭ dadhī॒co -dḙvāsu॒rā-ssa pra॒jāpa̭tiḥ॒ - sa sa̭mu॒dro - ye vai ca॒tvāra॒ - stasyāvā̭co॒ dvāda̭śa)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā - devagṛ॒hā - ṛ॒tame॒va - vai᳚śvade॒vena॒ - te tada̭nta॒ - ta-mpa̭ñcada॒śena॒ - te bṛ̭ha॒tī e॒va dviṣa̭ṣṭiḥ)
(a॒gneḥ kṛtti̭kā॒ - ya u ̭cainame॒vaṃ-ve~da̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake pañcamaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ |
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Tamil script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.