6.36 යුද්ධකාණ්ඩ - ෂට්ත්රිංශ සර්ගඃ

6.36 Yuddhakanda - Shattrimsha Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Sinhala script
📄 Download PDF
ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාණ්ඩම් .
අථ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ .
තත්තුමාල්යවතෝවාක්යංහිතමුක්තන්දශානනඃ .
නමර්ෂයතිදුෂ්ටාත්මාකාලස්යවශමාගතඃ .. 1 ..
නබද් ධ්වාභ්රුකුටීංවක්ත්රේක්රෝධස්යවශමාගතඃ .
අමර්ෂාත්පරිවෘත්තාක්ෂෝමාල්යවන්තමථාබ්රවීත් .. 2 ..
හිතබුධ්යායදහිතංවචඃපරුෂමුච්යතේ .
පරපක්ෂම්ප්රනිශ්යෛවනෛතච්ච්රෝත්රගතම්මම .. 3 ..
මානුෂඞ්කෘපණංරාමමේකංශාඛාමෘගාශ්රයම් .
සමර්ථම්මන්යසේකේනත්යක්තම්පිත්රාවනාලයම් .. 4 ..
රක්ෂසාමීශ්වරම්මාඤ්චදේවානාඤ්චභයඞ්කරම් .
හීනම්මාම්මන්යසේකේනහ්යහීනංසර්වවික්රමෛඃ .. 5 ..
වීරද්වේෂේණවාශඞ්කේපක්ෂපාතේනවාරිපෝඃ .
ත්වයාහම්පරුෂාණ්යුක්තඃපරප්රෝත්සාහනේනවා .. 6 ..
ප්රභවන්තම්පදස්ථංහිපරුෂඞ්කෝ(අ)භිභාෂතේ .
පණ්ඩිතශ්ශාස්ත්රතත්ත්වජ්ඤෝවිනාප්රෝත්සාහනාද්රිපෝඃ .. 7 ..
ආනීයචවනාසතීතාම්පද්මහීනාමිවශ්රියම් .
කිමර්ථම්ප්රතිදාස්යාමිරාඝවස්යභයාදහම් .. 8 ..
වෘතංවානරකෝටීභිස්සසුග්රීවංසලක්ෂ්මණම් .
පශ්යකෛශ්චිදහෝභිස්ත්වංරාඝවන්නිහතම්මයා .. 9 ..
ද්වන්ද්වේයස්යනතිෂ්ඨන්තිදෛවතාන්යපිසංයුගේ .
සකස්මාද්රාවණෝයුද්ධේභයමාහාරයිෂ්යති .. 10 ..
ද්විධාභජ්යේයමප්යේවන්නනමේයන්තුකස්යචිත් .
ඒෂමේසහජෝදෝෂස්ස්වභාවෝදුරතික්රමඃ .. 11 ..
යදිතාවත්සමුද්රේතුසේතුර්බද්ධෝයදෘච්ඡයා .
රාමේණවිස්මයඃකෝ(අ)ත්රයේවමේභයමාගතම් .. 12 ..
සතුතීර්ත්වාර්ණවංරාමස්සහවානරසේනයා .
ප්රතිජානාමිතේසත්යන්නජීවන්ප්රතියාස්යති .. 13 ..
ඒවං බ්රුවාණං සම්රබ්ධං රුෂ්ටං විජ්නාය රාවණම් .
ව්රීඩිතෝ මාල්යවාන් වාක්යං න උත්තරං ප්රත්යපද්යත .. 14 ..
ජයාශිෂාචරාජානංවර්ධයිත්වායථෝචිතම් .
මාල්යවානභ්යනුජ්ඤාතෝජගාමස්වන්නිවේශනම් .. 15 ..
රාවණස්තුසහාමාත්යෝමන්ත්රයිත්වාවිමෘශ්යච .
ලඞ්කායාමතුලාඞ්ගුප්තිඞ්කාරයාමාසරාක්ෂසඃ .. 16 ..
ව්යාදිදේශසපූර්වස්යාම්ප්රහස්තන්ද්වාරිරාක්ෂසම් .
දක්ෂිණස්යාම්මහාවීර්යෞමහාපාර්ශ්වමහාදරෞ .. 17 ..
පශ්චිමායාමථෝද්වාරිපුත්රමින්ද්රජිතන්තදා .
ව්යාදිදේශමයාමායම්බහූභීරාක්ෂසෛර්භහුභිර්වෘතම් .. 18 ..
උතරස්යාම්පුරද්වාරිව්යාදිශ්යශුකසාරණෞ .
ස්වයඤ්චාත්රගමිෂ්යාමිමන්ත්රිණස්තානුවාචහ .. 19 ..
රාක්ෂසාන්තුවිරූපාක්ෂම්මහාවීර්යපරාක්රමම් .
මධ්යමේ(අ)ස්ථාපයද්ගුල්මේබහුභිස්සහරාක්ෂසෛඃ .. 20 ..
ඒවංවිධානංලඞ්කායාඞ්කෘත්වාරාක්ෂසපුඞ්ගවඃ .
කෘතකෘත්යමිවාත්මානම්මන්යතේකාලචෝදිතඃ .. 21 ..
විසර්ජයාමාසතතස්සමන්ත්රිණෝවිධානමාජ්ඤාප්යපුරස්යපුෂ්කලම් .
ජයාශිෂාමන්ත්රිගණේනපූජිතෝවිවේශචා(අ)න්තඃපුරමෘද්ධිමන්මහත් .. 22 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාණ්ඩේ ෂට්ත්රිංශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ṣaṭtriṃśassargaḥ |
tattumālyavatovākyaṃhitamuktandaśānanaḥ |
namarṣayatiduṣṭātmākālasyavaśamāgataḥ || 1 ||
nabad dhvābhrukuṭīṃvaktrekrodhasyavaśamāgataḥ |
amarṣātparivṛttākṣomālyavantamathābravīt || 2 ||
hitabudhyāyadahitaṃvacaḥparuṣamucyate |
parapakṣampraniśyaivanaitaccrotragatammama || 3 ||
mānuṣaṅkṛpaṇaṃrāmamekaṃśākhāmṛgāśrayam |
samarthammanyasekenatyaktampitrāvanālayam || 4 ||
rakṣasāmīśvarammāñcadevānāñcabhayaṅkaram |
hīnammāmmanyasekenahyahīnaṃsarvavikramaiḥ || 5 ||
vīradveṣeṇavāśaṅkepakṣapātenavāripoḥ |
tvayāhamparuṣāṇyuktaḥparaprotsāhanenavā || 6 ||
prabhavantampadasthaṃhiparuṣaṅko'bhibhāṣate |
paṇḍitaśśāstratattvajñovināprotsāhanādripoḥ || 7 ||
ānīyacavanāsatītāmpadmahīnāmivaśriyam |
kimarthampratidāsyāmirāghavasyabhayādaham || 8 ||
vṛtaṃvānarakoṭībhissasugrīvaṃsalakṣmaṇam |
paśyakaiścidahobhistvaṃrāghavannihatammayā || 9 ||
dvandveyasyanatiṣṭhantidaivatānyapisaṃyuge |
sakasmādrāvaṇoyuddhebhayamāhārayiṣyati || 10 ||
dvidhābhajyeyamapyevannanameyantukasyacit |
eṣamesahajodoṣassvabhāvoduratikramaḥ || 11 ||
yaditāvatsamudretuseturbaddhoyadṛcchayā |
rāmeṇavismayaḥko'trayevamebhayamāgatam || 12 ||
satutīrtvārṇavaṃrāmassahavānarasenayā |
pratijānāmitesatyannajīvanpratiyāsyati || 13 ||
evaṃ bruvāṇaṃ samrabdhaṃ ruṣṭaṃ vijnāya rāvaṇam |
vrīḍito mālyavān vākyaṃ na uttaraṃ pratyapadyata || 14 ||
jayāśiṣācarājānaṃvardhayitvāyathocitam |
mālyavānabhyanujñātojagāmasvanniveśanam || 15 ||
rāvaṇastusahāmātyomantrayitvāvimṛśyaca |
laṅkāyāmatulāṅguptiṅkārayāmāsarākṣasaḥ || 16 ||
vyādideśasapūrvasyāmprahastandvārirākṣasam |
dakṣiṇasyāmmahāvīryaumahāpārśvamahādarau || 17 ||
paścimāyāmathodvāriputramindrajitantadā |
vyādideśamayāmāyambahūbhīrākṣasairbhahubhirvṛtam || 18 ||
utarasyāmpuradvārivyādiśyaśukasāraṇau |
svayañcātragamiṣyāmimantriṇastānuvācaha || 19 ||
rākṣasāntuvirūpākṣammahāvīryaparākramam |
madhyame'sthāpayadgulmebahubhissaharākṣasaiḥ || 20 ||
evaṃvidhānaṃlaṅkāyāṅkṛtvārākṣasapuṅgavaḥ |
kṛtakṛtyamivātmānammanyatekālacoditaḥ || 21 ||
visarjayāmāsatatassamantriṇovidhānamājñāpyapurasyapuṣkalam |
jayāśiṣāmantrigaṇenapūjitoviveśacā'ntaḥpuramṛddhimanmahat || 22 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ṣaṭtriṃśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ षट्त्रिंशस्सर्गः ।
तत्तुमाल्यवतोवाक्यंहितमुक्तन्दशाननः ।
नमर्षयतिदुष्टात्माकालस्यवशमागतः ॥ 1 ॥
नबद् ध्वाभ्रुकुटींवक्त्रेक्रोधस्यवशमागतः ।
अमर्षात्परिवृत्ताक्षोमाल्यवन्तमथाब्रवीत् ॥ 2 ॥
हितबुध्यायदहितंवचःपरुषमुच्यते ।
परपक्षम्प्रनिश्यैवनैतच्च्रोत्रगतम्मम ॥ 3 ॥
मानुषङ्कृपणंराममेकंशाखामृगाश्रयम् ।
समर्थम्मन्यसेकेनत्यक्तम्पित्रावनालयम् ॥ 4 ॥
रक्षसामीश्वरम्माञ्चदेवानाञ्चभयङ्करम् ।
हीनम्माम्मन्यसेकेनह्यहीनंसर्वविक्रमैः ॥ 5 ॥
वीरद्वेषेणवाशङ्केपक्षपातेनवारिपोः ।
त्वयाहम्परुषाण्युक्तःपरप्रोत्साहनेनवा ॥ 6 ॥
प्रभवन्तम्पदस्थंहिपरुषङ्कोऽभिभाषते ।
पण्डितश्शास्त्रतत्त्वज्ञोविनाप्रोत्साहनाद्रिपोः ॥ 7 ॥
आनीयचवनासतीताम्पद्महीनामिवश्रियम् ।
किमर्थम्प्रतिदास्यामिराघवस्यभयादहम् ॥ 8 ॥
वृतंवानरकोटीभिस्ससुग्रीवंसलक्ष्मणम् ।
पश्यकैश्चिदहोभिस्त्वंराघवन्निहतम्मया ॥ 9 ॥
द्वन्द्वेयस्यनतिष्ठन्तिदैवतान्यपिसंयुगे ।
सकस्माद्रावणोयुद्धेभयमाहारयिष्यति ॥ 10 ॥
द्विधाभज्येयमप्येवन्ननमेयन्तुकस्यचित् ।
एषमेसहजोदोषस्स्वभावोदुरतिक्रमः ॥ 11 ॥
यदितावत्समुद्रेतुसेतुर्बद्धोयदृच्छया ।
रामेणविस्मयःकोऽत्रयेवमेभयमागतम् ॥ 12 ॥
सतुतीर्त्वार्णवंरामस्सहवानरसेनया ।
प्रतिजानामितेसत्यन्नजीवन्प्रतियास्यति ॥ 13 ॥
एवं ब्रुवाणं सम्रब्धं रुष्टं विज्नाय रावणम् ।
व्रीडितो माल्यवान् वाक्यं न उत्तरं प्रत्यपद्यत ॥ 14 ॥
जयाशिषाचराजानंवर्धयित्वायथोचितम् ।
माल्यवानभ्यनुज्ञातोजगामस्वन्निवेशनम् ॥ 15 ॥
रावणस्तुसहामात्योमन्त्रयित्वाविमृश्यच ।
लङ्कायामतुलाङ्गुप्तिङ्कारयामासराक्षसः ॥ 16 ॥
व्यादिदेशसपूर्वस्याम्प्रहस्तन्द्वारिराक्षसम् ।
दक्षिणस्याम्महावीर्यौमहापार्श्वमहादरौ ॥ 17 ॥
पश्चिमायामथोद्वारिपुत्रमिन्द्रजितन्तदा ।
व्यादिदेशमयामायम्बहूभीराक्षसैर्भहुभिर्वृतम् ॥ 18 ॥
उतरस्याम्पुरद्वारिव्यादिश्यशुकसारणौ ।
स्वयञ्चात्रगमिष्यामिमन्त्रिणस्तानुवाचह ॥ 19 ॥
राक्षसान्तुविरूपाक्षम्महावीर्यपराक्रमम् ।
मध्यमेऽस्थापयद्गुल्मेबहुभिस्सहराक्षसैः ॥ 20 ॥
एवंविधानंलङ्कायाङ्कृत्वाराक्षसपुङ्गवः ।
कृतकृत्यमिवात्मानम्मन्यतेकालचोदितः ॥ 21 ॥
विसर्जयामासततस्समन्त्रिणोविधानमाज्ञाप्यपुरस्यपुष्कलम् ।
जयाशिषामन्त्रिगणेनपूजितोविवेशचाऽन्तःपुरमृद्धिमन्महत् ॥ 22 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे षट्त्रिंशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ṣaṭtriṃśassargaḥ |
tattumālyavatovākyaṃhitamuktandaśānanaḥ |
namarṣayatiduṣṭātmākālasyavaśamāgataḥ || 1 ||
nabad dhvābhrukuṭīṃvaktrekrodhasyavaśamāgataḥ |
amarṣātparivṛttākṣomālyavantamathābravīt || 2 ||
hitabudhyāyadahitaṃvacaḥparuṣamucyate |
parapakṣampraniśyaivanaitaccrotragatammama || 3 ||
mānuṣaṅkṛpaṇaṃrāmamekaṃśākhāmṛgāśrayam |
samarthammanyasekenatyaktampitrāvanālayam || 4 ||
rakṣasāmīśvarammāñcadevānāñcabhayaṅkaram |
hīnammāmmanyasekenahyahīnaṃsarvavikramaiḥ || 5 ||
vīradveṣeṇavāśaṅkepakṣapātenavāripoḥ |
tvayāhamparuṣāṇyuktaḥparaprotsāhanenavā || 6 ||
prabhavantampadasthaṃhiparuṣaṅko'bhibhāṣate |
paṇḍitaśśāstratattvajñovināprotsāhanādripoḥ || 7 ||
ānīyacavanāsatītāmpadmahīnāmivaśriyam |
kimarthampratidāsyāmirāghavasyabhayādaham || 8 ||
vṛtaṃvānarakoṭībhissasugrīvaṃsalakṣmaṇam |
paśyakaiścidahobhistvaṃrāghavannihatammayā || 9 ||
dvandveyasyanatiṣṭhantidaivatānyapisaṃyuge |
sakasmādrāvaṇoyuddhebhayamāhārayiṣyati || 10 ||
dvidhābhajyeyamapyevannanameyantukasyacit |
eṣamesahajodoṣassvabhāvoduratikramaḥ || 11 ||
yaditāvatsamudretuseturbaddhoyadṛcchayā |
rāmeṇavismayaḥko'trayevamebhayamāgatam || 12 ||
satutīrtvārṇavaṃrāmassahavānarasenayā |
pratijānāmitesatyannajīvanpratiyāsyati || 13 ||
evaṃ bruvāṇaṃ samrabdhaṃ ruṣṭaṃ vijnāya rāvaṇam |
vrīḍito mālyavān vākyaṃ na uttaraṃ pratyapadyata || 14 ||
jayāśiṣācarājānaṃvardhayitvāyathocitam |
mālyavānabhyanujñātojagāmasvanniveśanam || 15 ||
rāvaṇastusahāmātyomantrayitvāvimṛśyaca |
laṅkāyāmatulāṅguptiṅkārayāmāsarākṣasaḥ || 16 ||
vyādideśasapūrvasyāmprahastandvārirākṣasam |
dakṣiṇasyāmmahāvīryaumahāpārśvamahādarau || 17 ||
paścimāyāmathodvāriputramindrajitantadā |
vyādideśamayāmāyambahūbhīrākṣasairbhahubhirvṛtam || 18 ||
utarasyāmpuradvārivyādiśyaśukasāraṇau |
svayañcātragamiṣyāmimantriṇastānuvācaha || 19 ||
rākṣasāntuvirūpākṣammahāvīryaparākramam |
madhyame'sthāpayadgulmebahubhissaharākṣasaiḥ || 20 ||
evaṃvidhānaṃlaṅkāyāṅkṛtvārākṣasapuṅgavaḥ |
kṛtakṛtyamivātmānammanyatekālacoditaḥ || 21 ||
visarjayāmāsatatassamantriṇovidhānamājñāpyapurasyapuṣkalam |
jayāśiṣāmantrigaṇenapūjitoviveśacā'ntaḥpuramṛddhimanmahat || 22 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ṣaṭtriṃśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in