Vishnu

මහානාරායණ උපනිෂද්

Mahanarayana Upanishad

📂 Upanishad 🖋️ Sinhala script
📄 Download PDF
තෛත්තිරීය අරණ්යක - චතුර්ථඃ ප්රශ්නඃ
ඕං ස॒හ නා॑ වවතු . ස॒හ නෞ॑ භුනක්තු .
ස॒හ වී॒ර්ය॑-ඞ්කරවාවහෛ . තේ॒ජ॒ස්විනා॒ වධී॑තමස්තු॒ මා වි॑ද්විෂා॒වහෛ᳚ ..
ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ ..
අම්භස්යපාරේ (4.1)
අම්භ॑ස්ය පා॒රේ භුව॑නස්ය॒ මද්ධ්යේ॒ නාක॑ස්ය පෘ॒ෂ්ඨේ ම॑හ॒තෝ මහී॑යාන් .
ශු॒ක්රේණ॒ ජ්යෝතීග්ං॑ෂි සමනු॒ප්රවි॑ෂ්ටඃ ප්ර॒ජාප॑තිශ්චරති॒ ගර්භේ॑ අ॒න්තඃ .
යස්මි॑න්නි॒දග්ං සඤ්ච॒ විචෛති॒ සර්වං॒-යँස්මි॑-න්දේ॒වා අධි॒ විශ්වේ॑ නිෂේ॒දුඃ .
තදේ॒ව භූ॒ත-න්තදු॒ භව්ය॑මා ඉ॒ද-න්තද॒ක්ෂරේ॑ පර॒මේ ව්යෝ॑මන්න් .
යේනා॑ වෘ॒ත-ඞ්ඛඤ්ච॒ දිව॑-ම්ම॒හීඤ්ච॒ යේනා॑දි॒ත්ය-ස්තප॑ති॒ තේජ॑සා॒ භ්රාජ॑සා ච .
යම॒න්ත-ස්ස॑මු॒ද්රේ ක॒වයෝ॒ වය॑න්ති॒ යද॒ක්ෂරේ॑ පර॒මේ ප්ර॒ජාඃ .
යතඃ॑ ප්රසූ॒තා ජ॒ගතඃ॑ ප්රසූතී॒ තෝයේ॑න ජී॒වාන් ව්යච॑සර්ජ॒ (ව්යස॑සර්ජ॒) භූම්යා᳚ම් .
යදෝෂ॑ධීභිඃ පු॒රුෂා᳚-න්ප॒ශූග්​ශ්ච॒ විවේ॑ශ භූ॒තානි॑ චරාච॒රාණි॑ .
අතඃ॑ පර॒-න්නාන්ය॒-දණී॑යසහි॒ පරා᳚-ත්පරං॒-යँ-න්මහ॑තෝ ම॒හාන්ත᳚ම් .
යදේ॑ක-ම॒ව්යක්ත॒-මන॑න්තරූපං॒-විँශ්ව॑-ම්පුරා॒ණ-න්තම॑සඃ॒ පර॑ස්තාත් .. 1.5 (තෛ. අර. 6.1.1)
තදේ॒වර්ත-න්තදු॑ ස॒ත්යමා॑හු॒-ස්තදේ॒ව බ්රහ්ම॑ පර॒ම-ඞ්ක॑වී॒නාම් .
ඉ॒ෂ්ටා॒පූ॒ර්ත-ම්බ॑හු॒ධා ජා॒ත-ඤ්ජාය॑මානං-විँ॒ශ්ව-ම්බි॑භර්ති॒ භුව॑නස්ය॒ නාභිඃ॑ .
තදේ॒වාග්නි-ස්තද්වා॒යු-ස්තථ්සූර්ය॒ස්තදු॑ ච॒න්ද්රමාඃ᳚ .
තදේ॒ව ශු॒ක්රම॒මෘත॒-න්තද්බ්රහ්ම॒ තදාප॒-ස්ස ප්ර॒ජාප॑තිඃ .
සර්වේ॑ නිමේ॒ෂා ජ॒ජ්ඤිරේ॑ වි॒ද්යුතඃ॒ පුරු॑ෂා॒දධි॑ .
ක॒ලා මු॑හූ॒ර්තාඃ කාෂ්ඨා᳚ශ්චාහෝ-රා॒ත්රාශ්ච॑ සර්ව॒ශඃ .
අ॒ර්ධ॒මා॒සා මාසා॑ ඍ॒තවඃ॑ සං​වँථ්ස॒රශ්ච॑ කල්පන්තාම් .
ස ආපඃ॑ ප්රදු॒ඝේ උ॒භේ ඉ॒මේ අ॒න්තරි॑ක්ෂ॒-මථෝ॒ සුවඃ॑ .
නෛන॑-මූ॒ර්ධ්ව-න්න ති॒ර්ය-ඤ්ච॒ න මද්ධ්යේ॒ පරි॑ජග්රභත් .
න තස්යේ॑ශේ॒ කශ්ච॒න තස්ය॑ නාම ම॒හද්යශඃ॑ .. 1.10 (තෛ. අර. 6.1.2)
න ස॒දෘංශේ॑ තිෂ්ඨති॒ රූප॑මස්ය॒ න චක්ෂු॑ෂා පශ්යති॒ කශ්ච॒නෛන᳚ම් .
හෘ॒දා ම॑නී॒ෂා මන॑සා॒-(අ)භි ක්ලෘ॑ප්තෝ॒ ය ඒ॑නං-විँ॒දු-රමෘ॑තා॒ස්තේ භ॑වන්ති .
අ॒ද්භ්ය-ස්සම්භූ॑තෝ හිරණ්යග॒ර්භ ඉත්ය॒ෂ්ටෞ .
ඒ॒ෂ හි දේ॒වඃ ප්ර॒දිශෝ-(අ)නු॒ සර්වාඃ॒ පූර්වෝ॑ හි ජා॒ත-ස්ස උ॒ ගර්භේ॑ අ॒න්තඃ .
ස වි॒ජාය॑මාන-ස්සජනි॒ෂ්යමා॑ණඃ ප්ර॒ත්යං-මුඛා᳚ ස්තිෂ්ඨති වි॒ශ්වතෝ॑මුඛඃ .
වි॒ශ්වත॑ශ්ච-ක්ෂුරු॒ත වි॒ශ්වතෝ॑ මුඛෝ වි॒ශ්වතෝ॑ හස්ත උ॒ත වි॒ශ්වත॑ස්පාත් .
ස-ම්බා॒හුභ්යා॒-න්නම॑ති॒ ස-ම්පත॑ත්රෛ॒-ර්ද්යාවා॑ පෘථි॒වී ජ॒නය॑-න්දේ॒ව ඒකඃ॑ .
වේ॒නස්ත-ත්පශ්ය॒න්. විශ්වා॒ භුව॑නානි වි॒ද්වාන්. යත්ර॒ විශ්ව॒-ම්භව॒ත්යේක॑-නීලම් .
යස්මි॑න්නි॒දග්ං සඤ්ච॒ විචෛක॒ග්ං॒ ස ඕතඃ॒ ප්රෝත॑ශ්ච වි॒භුඃ ප්ර॒ජාසු॑ .
ප්රතද්වෝ॑චේ අ॒මෘත॒න්නු වි॒ද්වා-න්ග॑න්ධ॒ර්වෝ නාම॒ නිහි॑ත॒-ඞ්ගුහා॑සු .. 1.15 (තෛ. අර. 6.1.3)
ත්රීණි॑ ප॒දා නිහි॑තා॒ ගුහා॑සු॒ යස්තද්වේද॑ සවි॒තුඃ පි॒තා-(අ)ස॑ත් .
ස නෝ॒ බන්ධු॑-ර්ජනි॒තා ස වි॑ධා॒තා ධාමා॑නි॒ වේද॒ භුව॑නානි॒ විශ්වා᳚ .
යත්ර॑ දේ॒වා අ॒මෘත॑මාන-ශා॒නාස්තෘ॒තීයේ॒ ධාමා᳚න්ය॒-භ්යෛර॑යන්ත .
පරි॒ ද්යාවා॑පෘථි॒වී ය॑න්ති ස॒ද්යඃ පරි॑ ලෝ॒කා-න්පරි॒ දිශඃ॒ පරි॒ සුවඃ॑ .
ඍ॒තස්ය॒ තන්තුං॑-විँතතං-විँ॒චෘත්ය॒ තද॑පශ්ය॒-ත්තද॑භව-ත්ප්ර॒ජාසු॑ .
ප॒රීත්ය॑ ලෝ॒කා-න්ප॒රීත්ය॑ භූ॒තානි॑ ප॒රීත්ය॒ සර්වාඃ᳚ ප්ර॒දිශෝ॒ දිශ॑ශ්ච .
ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්රථම॒ජා ඍ॒තස්යා॒ත්මනා॒-(අ)(අ)ත්මාන॑-ම॒භි-සම්බ॑භූව .
සද॑ස॒ස්පති॒-මද්භු॑ත-ම්ප්රි॒යමින්ද්ර॑ස්ය॒ කාම්ය᳚ම් .
සනි॑-ම්මේ॒ධා ම॑යාසිෂම් .
උද්දී᳚ප්යස්ව ජාතවේදෝ (අ)ප॒ඝ්නන්නිර්-ඍ॑ති॒-ම්මම॑ .. 1.19 (තෛ. අර. 6.1.4)
ප॒ශූග්​ශ්ච॒ මහ්ය॒මාව॑හ॒ ජීව॑නඤ්ච॒ දිශෝ॑ දිශ .
මානෝ॑ හිග්ංසී ජ්ජාතවේදෝ॒ ගාමශ්ව॒-ම්පුරු॑ෂ॒-ඤ්ජග॑ත් .
අබි॑භ්ර॒දග්න॒ ආග॑හි ශ්රි॒යා මා॒ පරි॑පාතය .. 1.21 (තෛ. අර. 6.1.5)
ගායත්රී මන්ත්රාඃ (4.2)
පුරු॑ෂස්ය විද්ම සහස්රා॒ක්ෂස්ය॑ මහාදේ॒වස්ය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ රුද්රඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ මහාදේ॒වාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ රුද්රඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ වක්රතු॒ණ්ඩාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ දන්තිඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ චක්රතු॒ණ්ඩාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ නන්දිඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ මහාසේ॒නාය॑ ධීමහි . තන්නඃ॑ ෂණ්මුඛඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ සුවර්ණප॒ක්ෂාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ ගරුඩඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
වේ॒දා॒ත්ම॒නාය॑ වි॒ද්මහේ॑ හිරණ්යග॒ර්භාය॑ ධීමහි . තන්නෝ᳚ බ්රහ්ම ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
නා॒රා॒ය॒ණාය॑ වි॒ද්මහේ॑ වාසුදේ॒වාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ විෂ්ණුඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
ව॒ජ්ර॒න॒ඛාය॑ වි॒ද්මහේ॑ තීක්ෂ්ණ-ද॒ග්ග්॒ෂ්ට්රාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ නාරසිග්ංහඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
භා॒ස්ක॒රාය॑ වි॒ද්මහේ॑ මහද්ද්යුතික॒රාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ ආදිත්යඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
වෛ॒ශ්වා॒න॒රාය॑ වි॒ද්මහේ॑ ලාලී॒ලාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ අග්නිඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් ..
කා॒ත්යා॒ය॒නාය॑ වි॒ද්මහේ॑ කන්යකු॒මාරි॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ දුර්ගිඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් .. 1.33 (තෛ. අර. 6.1.5-7)
දූර්වා සූක්තං (4.3)
ස॒හ॒ස්ර॒පර॑මා දේ॒වී॒ ශ॒තමූ॑ලා ශ॒තාඞ්කු॑රා .
සර්වග්ං॑ හරතු॑ මේ පා॒ප॒-න්දූ॒ර්වා දුඃ॑ස්වප්න॒ නාශ॑නී .
කාණ්ඩා᳚-ත්කාණ්ඩා-ත්ප්ර॒රෝහ॑න්තී॒ පරු॑ෂඃ පරුෂඃ॒ පරි॑ .
ඒ॒වා නෝ॑ දූර්වේ॒ ප්රත॑නු ස॒හස්රේ॑ණ ශ॒තේන॑ ච .
යා ශ॒තේන॑ ප්රත॒නෝෂි॑ ස॒හස්රේ॑ණ වි॒රෝහ॑සි .
තස්යා᳚ස්තේ දේවීෂ්ටකේ වි॒ධේම॑ හ॒විෂා॑ ව॒යම් .
අශ්ව॑ක්රා॒න්තේ ර॑ථක්රා॒න්තේ॒ වි॒ෂ්ණුක්රා᳚න්තේ ව॒සුන්ධ॑රා .
ශිරසා॑ ධාර॑යිෂ්යා॒මි॒ ර॒ක්ෂ॒ස්ව මා᳚-ම්පදේ॒ පදේ .. 1.37 (තෛ. අර. 6.1.8)
මෘත්තිකා සූක්තම් (4.4)
භූමි-ර්ධේනු-ර්ධරණී ලෝ॑කධා॒රිණී .
උ॒ධෘතා॑-(අ)සි ව॑රාහේ॒ණ॒ කෘ॒ෂ්ණේ॒න ශ॑ත බා॒හුනා .
මෘ॒ත්තිකේ॑ හන॑ මේ පා॒පං॒-යँ॒න්ම॒යා දු॑ෂ්කෘත॒-ඞ්කෘතම් .
මෘ॒ත්තිකේ᳚ බ්රහ්ම॑දත්තා॒-(අ)සි॒ කා॒ශ්යපේ॑නාභි॒මන්ත්රි॑තා .
මෘ॒ත්තිකේ॑ දේහි॑ මේ පු॒ෂ්ටි॒-න්ත්ව॒යි ස॑ර්ව-ම්ප්ර॒තිෂ්ඨි॑තම් .. 1.39
මෘ॒ත්තිකේ᳚ ප්රතිෂ්ඨි॑තේ ස॒ර්ව॒-න්ත॒න්මේ නි॑ර්ණුද॒ මෘත්ති॑කේ .
තයා॑ හ॒තේන॑ පාපේ॒න॒ ග॒ච්ඡා॒මි ප॑රමා॒-ඞ්ගතිම් .. 1.40 (තෛ. අර. 6.1.9)
ශත්රුජය මන්ත්රාඃ (4.5)
යත॑ ඉන්ද්ර॒ භයා॑මහේ॒ තතෝ॑ නෝ॒ අභ॑ය-ඞ්කෘධි .
මඝ॑වන් ඡ॒ග්ධි තව॒ තන්න॑ ඌ॒තයේ॒ විද්විෂෝ॒ විමෘධෝ॑ ජහි .
ස්ව॒ස්ති॒දා වි॒ශස්පති॑-ර්වෘත්ර॒හා විමෘධෝ॑ ව॒ශී .
වෘෂේන්ද්රඃ॑ පු॒ර ඒ॑තු න-ස්ස්වස්ති॒දා අ॑භයඞ්ක॒රඃ .
ස්ව॒ස්ති න॒ ඉන්ද්රෝ॑ වෘ॒ද්ධශ්ර॑වා-ස්ස්ව॒ස්ති නඃ॑ පූ॒ෂා වි॒ශ්වවේ॑දාඃ .
ස්ව॒ස්ති න॒ස්තාර්ක්ෂ්යෝ॒ අරි॑ෂ්ටනේමි-ස්ස්ව॒ස්ති නෝ॒ බෘහ॒ස්පති॑-ර්දධාතු .
ආපා᳚න්ත-මන්යුස්තෘ॒පල॑ප්රභර්මා॒ ධුනි॒-ශ්ශිමී॑වාං॒-ඡරු॑මාග්ං ඍජී॒ෂී .
සෝමෝ॒ විශ්වා᳚න්යත॒සා වනා॑නි॒ නාර්වාගින්ද්ර॑-ම්ප්රති॒මානා॑නි දේභුඃ .. 1.44
බ්රහ්ම॑ ජජ්ඤා॒න-ම්ප්ර॑ථ॒ම-ම්පු॒රස්තා॒-ද්විසී॑ම॒ත-ස්සු॒රුචෝ॑ වේ॒න ආ॑වඃ .
ස බු॒ධ්නියා॑ උප॒මා අ॑ස්ය වි॒ෂ්ඨා-ස්ස॒තශ්ච॒ යෝනි॒-මස॑තශ්ච॒ විවඃ॑ .
ස්යෝ॒නා පෘ॑ථිවි॒ භවා॑ නෘක්ෂ॒රා නි॒වේශ॑නී . යච්ඡා॑ න॒-ශ්ශර්ම॑ ස॒ප්රථාඃ᳚ .
ග॒න්ධ॒ද්වා॒රා-න්දු॑රාධ॒ර්​ෂා॒-න්නි॒ත්යපු॑ෂ්ටා-ඞ්කරී॒ෂිණී᳚ම් .
ඊ॒ශ්වරීග්ං॑ සර්ව॑භූතා॒නා॒-න්තාමි॒හෝප॑හ්වයේ॒ ශ්රියම් .
ශ්රී᳚ර්මේ භ॒ජතු . අලක්ෂ්මී᳚ර්මේ න॒ශ්යතු .
විෂ්ණු॑මුඛා॒ වෛ දේ॒වා-ශ්ඡන්දෝ॑-භිරි॒මාං​ල්ලෝँ॒කා-න॑නපජ॒ය්ය-ම॒භ්ය॑ජයන්න් .
ම॒හාග්ං ඉන්ද්රෝ॒ වජ්ර॑බාහු-ෂ්ෂෝඩ॒ශී ශර්ම॑ යච්ඡතු .. 1.48 (තෛ. අර. 6.1.10)
ස්ව॒ස්ති නෝ॑ ම॒ඝවා॑ කරෝතු॒ හන්තු॑ පා॒ප්මානං॒-යෝँ᳚-(අ)ස්මා-න්ද්වේෂ්ටි॑ .
සෝ॒මාන॒ග්ග්॒ ස්වර॑ණ-ඞ්කෘණු॒හි බ්ර॑හ්මණස්පතේ .
ක॒ක්ෂීව॑න්තං॒-යँ ඖ॑ශි॒ජම් .
ශරී॑රං-යँජ්ඤශම॒ල-ඞ්කුසී॑ද॒-න්තස්මි᳚-න්ථ්සීදතු॒ යෝ᳚-(අ)ස්මා-න්ද්වේෂ්ටි॑ .
චර॑ණ-ම්ප॒විත්රං॒-විँත॑ත-ම්පුරා॒ණං-යේँන॑ පූ॒ත-ස්තර॑ති දුෂ්කෘ॒තානි॑ .
තේන॑ ප॒විත්රේ॑ණ ශු॒ද්ධේන॑ පූ॒තා අති॑ පා॒ප්මාන॒-මරා॑ති-න්තරේම .
ස॒ජෝෂා॑ ඉන්ද්ර॒ සග॑ණෝ ම॒රුද්භි॒-ස්සෝම॑-ම්පිබ වෘත්රහඤ්ඡූර වි॒ද්වාන් .
ජ॒හි ශත්රූ॒ග්ං॒ රප॒ මෘධෝ॑ නුද॒ස්වාථාභ॑ය-ඞ්කෘණුහි වි॒ශ්වතෝ॑ නඃ .
සු॒මි॒ත්රා න॒ ආප॒ ඕෂ॑ධය-ස්සන්තු දුර්මි॒ත්රාස්තස්මෛ॑ භූයාසු॒-ර්යා᳚-(අ)ස්මා-න්ද්වේෂ්ටි॒ යඤ්ච॑ ව॒ය-න්ද්වි॒ෂ්මඃ . 1.53 (තෛ. අර. 6.1.11)
ආපෝ॒ හිෂ්ඨා ම॑යෝ॒ භුව॒ස්තා න॑ ඌ॒ර්ජේ ද॑ධාතන .
ම॒හේරණා॑ය॒ චක්ෂ॑සේ .
යෝ වඃ॑ ශි॒වත॑මෝ॒ රස॒-ස්තස්ය॑ භාජයතේ॒ හ නඃ॑ .
උ॒ශ॒තී-රි॑ව මා॒තරඃ॑ .
තස්මා॒ අර॑ඞ්ගමාමවෝ॒ යස්ය॒ ක්ෂයා॑ය॒ ජින්ව॑ථ .
ආපෝ॑ ජ॒නය॑ථා ච නඃ .. 1.54 (තෛ. අර. 6.1.12)
අඝමර්​ෂණ සූක්තම් (4.6)
හිර॑ණ්යශෘඞ්ගං॒-වँරු॑ණ॒-ම්ප්රප॑ද්යේ තී॒ර්ථ-ම්මේ॑ දේහි॒ යාචි॑තඃ .
ය॒න්මයා॑ භු॒ක්ත-ම॒සාධූ॑නා-ම්පා॒පේභ්ය॑ශ්ච ප්ර॒තිග්ර॑හඃ .
යන්මේ॒ මන॑සා වා॒චා॒ ක॒ර්ම॒ණා වා දු॑ෂ්කෘත॒-ඞ්කෘතම් .
තන්න॒ ඉන්ද්රෝ॒ වරු॑ණෝ॒ බෘහ॒ස්පතිඃ॑ සවි॒තා ච॑ පුනන්තු॒ පුනඃ॑ පුනඃ .
නමෝ॒-(අ)ග්නයේ᳚-(අ)ඵ්සු॒මතේ॒ නම॒ ඉන්ද්රා॑ය॒ නමෝ॒ වරු॑ණාය॒ නමෝ වාරුණ්යෛ॑ නමෝ॒-(අ)ද්භ්යඃ .. 1.57
යද॒පා-ඞ්ක්රූ॒රං-යँද॑මේ॒ද්ධ්යං-යँද॑ශා॒න්ත-න්තදප॑ගච්ඡතාත් .
අ॒ත්යා॒ශ॒නා-ද॑තීපා॒නා॒-ද්ය॒ච්ච උ॒ග්රා-ත්ප්ර॑ති॒ග්රහා᳚ත් .
තන්නෝ॒ වරු॑ණෝ රා॒ජා॒ පා॒ණිනා᳚ හ්යව॒මර්​ශ॑තු .
සෝ॑-(අ)හම॑පා॒පෝ වි॒රජෝ॒ නිර්මු॒ක්තෝ මු॑ක්තකි॒ල්බිෂඃ .
නාක॑ස්ය පෘ॒ෂ්ඨමාරු॑හ්ය॒ ගච්ඡේ॒-ද්බ්රහ්ම॑සලෝ॒කතාම් .
යශ්චා॒॑ඵ්සු වරු॑ණ॒-ස්ස පු॒නාත්ව॑ඝමර්​ෂ॒ණඃ .
ඉ॒ම-ම්මේ॑ ගඞ්ගේ යමුනේ සරස්වති॒ ශුතු॑ද්රි॒ ස්තෝමග්ං॑ සචතා॒ පරු॒ෂ්ණියා .
අ॒සි॒ක්නි॒යා ම॑රුද්වෘධේ වි॒තස්ත॒යා-(අ)(අ)ර්ජී॑කීයේ ශෘණු॒හ්යා සු॒ෂෝම॑යා .
ඍ॒තඤ්ච॑ ස॒ත්යඤ්චා॒-භී᳚ද්ධා॒ ත්තප॒සෝ-(අ)ද්ධ්ය॑ජායත .
තතෝ॒ රාත්රි॑-රජායත॒ තතඃ॑ සමු॒ද්රෝ අ॑ර්ණ॒වඃ .. 1.63 (තෛ. අර. 6.1.13)
ස॒මු॒ද්රා-ද॑ර්ණ॒වා-දධි॑ සං​වँථ්ස॒රෝ අ॑ජායත .
අ॒හෝ॒රා॒ත්රාණි॑ වි॒දධ॒-ද්(මි॒දධ॒ද්) විශ්ව॑ස්ය මිෂ॒තෝ ව॒ශී .
ඌ॒ර්යා॒ච॒න්ද්ර॒මසෞ॑ ධා॒තා ය॑ථා පූ॒ර්ව ම॑කල්පයත් .
දිව॑ඤ්ච පෘථි॒වී-ඤ්චා॒න්තරි॑ක්ෂ॒ මථෝ॒ සුවඃ॑ .
ය-ත්පෘ॑ථි॒ව්යාග්ං රජ॑ස්ස්ව॒ මාන්තරි॑ක්ෂේ වි॒රෝද॑සී .
ඉ॒මාග්​ ස්තදා॒පෝ ව॑රුණඃ පු॒නාත්ව॑ඝමර්​ෂ॒ණඃ .
පු॒නන්තු॒ වස॑වඃ පු॒නාතු॒ වරු॑ණඃ පු॒නාත්ව॑ඝමර්​ෂ॒ණඃ .
ඒ॒ෂ භූ॒තස්ය॑ ම॒ද්ධ්යේ භුව॑නස්ය ගෝ॒ප්තා .
ඒ॒ෂ පු॒ණ්යකෘ॑තාං-ලෝँ॒කා॒නේ॒ෂ මෘ॒ත්යෝර්-හි॑ර॒ණ්මය᳚ම් .
ද්යාවා॑පෘථි॒ව්යෝර්-හි॑ර॒ණ්මය॒ග්ං॒ සග්ග්​ශ්රි॑ත॒ග්ං॒ සුවඃ॑ . 1.66 (තෛ. අර. 6.1.14)
ස න॒-ස්සුව॒-ස්සග්ං ශි॑ශාධි .
ආර්ද්ර॒-ඤ්ජ්වල॑ති॒ ජ්යෝති॑-ර॒හම॑ස්මි .
ජ්යෝති॒-ර්ජ්වල॑ති॒ බ්රහ්මා॒හම॑ස්මි .
යෝ॑-(අ)හම॑ස්මි॒ බ්රහ්මා॒හම॑ස්මි .
අ॒හම॑ස්මි॒ බ්රහ්මා॒හම॑ස්මි .
අ॒හමේ॒වාහ-ම්මා-ඤ්ජු॑හෝමි॒ ස්වාහා᳚ .
අ॒කා॒ර්ය॒-කා॒ර්ය॑ව කී॒ර්ණී ස්තේ॒නෝ භ්රූ॑ණ॒හා ගු॑රුත॒ල්පගඃ .
වරු॑ණෝ॒-(අ)පාම॑ඝමර්​ෂ॒ණ-ස්තස්මා᳚-ත්පා॒පා-ත්ප්රමු॑ච්යතේ .
ර॒ජෝභූමි॑ස්ත්ව॒මාග්ං රෝද॑යස්ව॒ ප්රව॑දන්ති॒ ධීරාඃ᳚ .
ආක්රා᳚න්-ථ්සමු॒ද්රඃ ප්ර॑ථ॒මේ විධ॑ර්ම-ඤ්ජ॒නය॑-න්ප්ර॒ජා භුව॑නස්ය॒ රාජා᳚ .
වෘෂා॑ ප॒විත්රේ॒ අධි॒සානෝ॒ අව්යේ॑ බෘ॒හ-ථ්සෝමෝ॑ වාවෘධේ සුවා॒න ඉන්දුඃ॑ .. 1.70
(පුර॑ස්තා॒--ද්යශෝ॒ - ගුහා॑සු॒ - මම॑ - චක්රතු॒ණ්ඩාය॑ ධීමහි - තීක්ෂද॒ග්ග්॒ෂ්ඨ්රාය॑ ධීමහි॒ - පරි॑ - ප්ර॒තිෂ්ඨි॑තං - දේභු--ර් යච්ඡතු - දධාතනා॒- ද්භ්යෝ᳚ - (අ)ර්ණ॒වඃ - සුවෝ॒ - රාජෛක॑-ඤ්ච) (ආ1)
දුර්ගා සූක්තම් (4.7)
ජා॒තවේ॑දසේ සුනවාම॒ සෝම॑-මරාතීය॒තෝ නිද॑හාති॒ වේදඃ॑ .
ස නඃ॑ පර්​ෂ॒දති॑ දු॒ර්ගාණි॒ විශ්වා॑ නා॒වේව॒ සින්ධු॑-න්දුරි॒තා-(අ)ත්ය॒ග්නිඃ .
තාම॒ග්නිව॑ර්ණා॒-න්තප॑සා ජ්වල॒න්තීං-වෛँ॑රෝච॒නී-ඞ්ක॑ර්මඵ॒ලේෂු॒ ජුෂ්ටා᳚ම් .
දු॒ර්ගා-න්දේ॒වීග්ං ශර॑ණම॒හ-ම්ප්රප॑ද්යේ සු॒තර॑සි තරසේ॒ නමඃ॑ .
අග්නේ॒ ත්ව-ම්පා॑රයා॒ නව්යෝ॑ අ॒ස්මාන්-ථ්ස්ව॒ස්ති-භි॒රති॑ දු॒ර්ගාණි॒ විශ්වා᳚ .
පූශ්ච॑ පෘ॒ථ්වී බ॑හු॒ලා න॑ උ॒ර්වී භවා॑ තෝ॒කාය॒ තන॑යාය॒ ශං​යෝँඃ .
විශ්වා॑නි නෝ දු॒ර්ගහා॑ ජාතවේද॒-ස්සින්ධු॒-න්න නා॒වා දු॑රි॒තා-(අ)ති॑පර්​ෂි .
අග්නේ॑ අත්රි॒ව-න්මන॑සා ගෘණා॒නෝ᳚-(අ)ස්මාක॑-ම්බෝද්ධ්යවි॒තා ත॒නූනා᳚ම් .
පෘ॒ත॒නා॒ජිත॒ග්ං॒ සහ॑මාන-මු॒ග්රම॒ග්නිග්ං හු॑වේම පර॒මා-ථ්ස॒ධස්ථා᳚ත් .
ස නඃ॑ පර්​ෂ॒දති॑ දු॒ර්ගාණි॒ විශ්වා॒ ක්ෂාම॑ද්දේ॒වෝ අති॑ දුරි॒තා-(අ)ත්ය॒ග්නිඃ .
ප්ර॒ත්නෝෂි॑-ක॒මීඩ්යෝ॑ අද්ධ්ව॒රේෂු॑ ස॒නාච්ච॒ හෝතා॒ නව්ය॑ශ්ච॒ සථ්සි॑ .
ස්වාඤ්චා᳚ග්නේ ත॒නුව॑-ම්පි॒ප්රය॑ස්වා॒ස්මභ්ය॑ඤ්ච॒ සෞභ॑ග॒මාය॑ජස්ව .
ගෝභි॒-ර්ජුෂ්ට॑ම॒යුජෝ॒ නිෂි॑ක්ත॒-න්තවේ᳚න්ද්ර විෂ්ණෝ॒-රනු॒සඤ්ච॑රේම .
නාක॑ස්ය පෘ॒ෂ්ඨම॒භි සං॒​වँසා॑නෝ॒ වෛෂ්ණ॑වීං-ලෝँ॒ක ඉ॒හ මා॑දයන්තාම් .. 2.7 (දු॒රි॒තා-(අ)ත්ය॒ග්නිශ්ච॒ත්වාරි॑ ච) (තෛ. අර. 6.2.1)
[ ඕ-ඞ්කා॒ත්යා॒ය॒නාය॑ වි॒ද්මහේ॑ කන්යකු॒මාරි॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ දුර්ගිඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් .. ]
ව්යාහෘති හෝම මන්ත්රාඃ (4.8)
භූ-රන්න॑-ම॒ග්නයේ॑ පෘථි॒ව්යෛ ස්වාහා॒, භුවෝ-(අ)න්නං॑-වාँ॒යවේ॒-(අ)න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා॒, සුව॒රන්න॑-මාදි॒ත්යාය॑ දි॒වේ ස්වාහා॒, භූර්භුව॒ස්සුව॒-රන්න॑-ඤ්ච॒න්ද්රම॑සේ දි॒ග්භ්ය-ස්ස්වාහා॒, නමෝ॑ දේ॒වේභ්යඃ॑ ස්ව॒ධා පි॒තෘභ්යෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒-රන්න॒මෝම් .. 3.1 (තෛ. අර. 6.3.1)
භූ-ර॒ග්නයේ॑ පෘථි॒ව්යෛ ස්වාහා॒, භුවෝ॑ වා॒යවේ॒-(අ)න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා॒ ,
සුව॑රාදි॒ත්යාය॑ දි॒වේ ස්වාහා॒, භූ-ර්භුව॒ස්සුව॑-ශ්ච॒න්ද්රම॑සේ දි॒ග්භ්ය-ස්ස්වාහා॒,
නමෝ॑ දේ॒වේභ්යඃ॑ ස්ව॒ධා පි॒තෘභ්යෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒-රග්න॒ ඕම් .. 4.1
භූ-ර॒ග්නයේ॑ ච පෘථි॒ව්යෛ ච॑ මහ॒තේ ච॒ ස්වාහා॒,
භුවෝ॑ වා॒යවේ॑ චා॒න්තරි॑ක්ෂාය ච මහ॒තේ ච॒ ස්වාහා॒,
සුව॑රාදි॒ත්යාය॑ ච දි॒වේ ච॑ මහ॒තේ ච॒ ස්වාහා॒,
භූ-ර්භුව॒ස්සුව॑-ශ්ච॒න්ද්රම॑සේ ච॒ නක්ෂ॑ත්රේභ්යශ්ච දි॒ග්භ්යශ්ච॑ මහ॒තේ ච॒ ස්වාහා॒,
නමෝ॑ දේ॒වේභ්යඃ॑ ස්ව॒ධා පි॒තෘභ්යෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒-ර්මහ॒රෝම් .. 5.1 (තෛ. අර. 6.4.1)
ජ්ඤානප්රාප්ත්යර්ථා හෝමමන්ත්රාඃ (4.9)
පාහි නෝ අග්න ඒන॑සේ ස්වා॒හා .
පාහි නෝ විශ්වවේද॑සේ ස්වා॒හා .
යජ්ඤ-ම්පාහි විභාව॑සෝ ස්වා॒හා .
සර්ව-ම්පාහි ශතක්ර॑තෝ ස්වා॒හා .. 6.1 (තෛ. අර. 6.7.1)
පා॒හි නෝ॑ අග්න॒ ඒක॑යා .
පා॒හ්යු॑ත ද්වි॒තීය॑යා .
පා॒හ්යූර්ජ॑-න්තෘ॒තීය॑යා .
පා॒හි ගී॒ර්භි-ශ්ච॑ත॒සෘභි॑-ර්වසෝ॒ ස්වාහා᳚ .. 7.1 (තෛ. අර. 6.6.1)
වේදාවිස්මරණාය ජපමන්ත්රාඃ (4.10)
ය-ශ්ඡන්ද॑සා-මෘෂ॒භෝ වි॒ශ්වරූ॑ප॒-ශ්ඡන්දෝ᳚භ්ය॒-ශ්ඡන්දාග්॑ස්යා වි॒වේශ॑ .
සචාග්ං ශික්යඃ පුරෝ වාචෝ॑පනි॒ෂ-දින්ද්රෝ᳚ ජ්යේ॒ෂ්ඨ ඉ॑න්ද්රි॒යාය॒ ඍෂි॑භ්යෝ॒ නමෝ॑ දේ॒වේභ්යඃ॑ ස්ව॒ධා පි॒තෘභ්යෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒-ශ්ඡන්ද॒ ඕම් .. 8.1 (තෛ. අර. 6.8.1)
නමෝ॒ බ්රහ්ම॑ණේ ධා॒රණ॑-ම්මේ අ॒ස්ත්ව-නි॑රාකරණං-ධා॒රයි॑තා භූයාස॒-ඞ්කර්ණ॑යෝ-ශ්ශ්රු॒ත-ම්මාච්යෝ᳚ඪ්ව॒-ම්මමා॒මුෂ්ය॒ ඕම් .. 9.1 (තෛ. අර. 6.9.1)
තපඃ ප්රශංසා (4.11)
ඍ॒ත-න්තපඃ॑ ස॒ත්ය-න්තපඃ॑ ශ්රු॒ත-න්තපඃ॑ ශා॒න්ත-න්තපෝ॒ දම॒ ස්තප॒-ශ්ශම॒ස්තපෝ॒ දාන॒-න්තපෝ॒ යජ්ඤ॒-න්තපෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒-ර්බ්රහ්මෛ॒-තදුපා᳚ස්යෛ॒-තත්තපඃ॑ .. 10.1 (තෛ. අර. 6.10.1)
විහිතාචරණ ප්රශංසා නිෂිද්ධාචරණ නින්දා ච (4.12)
යථා॑ වෘ॒ක්ෂස්ය॑ ස॒පුංෂ්පි॑තස්ය දූ॒රා-ද්ග॒න්ධෝ වා᳚ත්යේ॒ව-ම්පුණ්ය॑ස්ය ක॒ර්මණෝ॑ දූ॒රා-ද්ග॒න්ධෝ වා॑ති॒ යථා॑-(අ)සිධා॒රා-ඞ්ක॒ර්තේ-(අ)ව॑හිතා-මව॒ක්රාමේ॒ යද්යුවේ॒ යුවේ॒ හවා॑ වි॒හ්වයි॑ෂ්යාමි ක॒ර්ත-ම්ප॑තිෂ්යා॒මීත්යේ॒ව-ම॒මෘතා॑-දා॒ත්මාන॑-ඤ්ජු॒ගුඵ්සේ᳚ත් .. 11.1 (තෛ. අර. 6.11.1)
දහර විද්යා (4.13)
අ॒ණෝ-රණී॑යා-න්මහ॒තෝ මහී॑යා-නා॒ත්මා ගුහා॑යා॒-න්නිහි॑තෝ-(අ)ස්ය ජ॒න්තෝඃ .
තම॑ක්රතු-ම්පශ්යති වීතශෝ॒කෝ ධා॒තුඃ ප්ර॒සාදා᳚-න්මහි॒මාන॑මීශම් .
ස॒ප්ත ප්රා॒ණාඃ ප්ර॒භව॑න්ති॒ තස්මා᳚-ථ්ස॒ප්තාර්චිෂඃ॑ ස॒මිධඃ॑ ස॒ප්ත ජි॒හ්වාඃ .
ස॒ප්ත ඉ॒මේ ලෝ॒කා යේෂු॒ චර॑න්ති ප්රා॒ණා ගු॒හාශ॑යා॒-න්නිහි॑තා-ස්ස॒ප්ත ස॑ප්ත .
අතඃ॑ සමු॒ද්රා ගි॒රය॑ශ්ච॒ සර්වේ॒-(අ)ස්මා-ථ්ස්යන්ද॑න්තේ॒ සින්ධ॑ව॒-ස්සර්ව॑රූපාඃ .
අත॑ශ්ච॒ විශ්වා॒ ඕෂ॑ධයෝ॒ රසා᳚ච්ච॒ යේනෛ॑ෂ භූ॒ත-ස්ති॑ෂ්ඨත්යන්තරා॒ත්මා .
බ්ර॒හ්මා දේ॒වානා᳚-ම්පද॒වීඃ ක॑වී॒නා-මෘෂි॒-ර්විප්රා॑ණා-ම්මහි॒ෂෝ මෘ॒ගාණා᳚ම් .
ශ්යේ॒නෝ ගෘධ්රා॑ණා॒ග්॒ ස්වධි॑ති॒-ර්වනා॑නා॒ග්ං॒ සෝමඃ॑ ප॒විත්ර॒ මත්යේ॑ති॒ රේභන්න්॑ .
අ॒ජා මේකාං॒-ලෝँහි॑ත-ශුක්ල-කෘ॒ෂ්ණා-ම්බ॒හ්වී-ම්ප්ර॒ජා-ඤ්ජ॒නය॑න්තී॒ග්ං॒ සරූ॑පාම් .
අ॒ජෝ හ්යේකෝ॑ ජු॒ෂමා॑ණෝ-(අ)නු॒ශේතේ॒ ජහා᳚ත්යේනා-ම්භු॒ක්ත-භෝ॑ගා॒මජෝ᳚-(අ)න්යඃ .. 12.5 (තෛ. අර. 6.12.1)
හ॒ග්ං॒ස-ශ්ශු॑චි॒ෂ-ද්වසු॑-රන්තරික්ෂ॒-සද්ධෝතා॑ වේදි॒ෂ-දති॑ථි-ර්දුරෝණ॒සත් .
නෘ॒ෂ-ද්ව॑ර॒ස-දෘ॑ත॒ස-ද්ව්යෝ॑ම॒ස-ද॒බ්ජා ගෝ॒ජා ඍ॑ත॒ජා අ॑ද්රි॒ජා ඍ॒ත-ම්බෘ॒හත් .
ඝෘ॒ත-ම්මි॑මික්ෂිරේ ඝෘ॒තම॑ස්ය॒ යෝනි॑-ර්ඝෘ॒තේ ශ්රි॒තෝ ඝෘ॒තමු॑වස්ය॒ ධාම॑ .
අ॒නු॒ෂ්ව॒ධමාව॑හ මා॒දය॑ස්ව॒ ස්වාහා॑ කෘතං-වෘँෂභ වක්ෂි හ॒ව්යම් .
ස॒මු॒ද්රා දූ॒ර්මි-ර්මධු॑මා॒ග්ං॒ උදා॑ර-දුපා॒ග්ං॒ශුනා॒ සම॑මෘත॒ත්ව මා॑නට් .
ඝෘ॒තස්ය॒ නාම॒ ගුහ්යං॒-යँදස්ති॑ ජි॒හ්වා දේ॒වානා॑-ම॒මෘත॑ස්ය॒ නාභිඃ॑ .
ව॒ය-න්නාම॒ ප්රබ්ර॑වාමා ඝෘ॒තේනා॒ස්මින්. ය॒ජ්ඤේ ධා॑රයාමා॒ නමෝ॑භිඃ .
උප॑ බ්ර॒හ්මා ශෘ॑ණවච්ඡ॒ස්යමා॑න॒-ඤ්චතුඃ॑ ශෘඞ්ගෝ (අ)වමී-ද්ගෞ॒ර ඒ॒තත් .
ච॒ත්වාරි॒ ශෘඞ්ගා॒ ත්රයෝ॑ අස්ය॒ පාදා॒ ද්වේ ශී॒ර॒.ෂේ ස॒ප්ත හස්තා॑සෝ අ॒ස්ය .
ත්රිධා॑ බ॒ද්ධෝ වෘ॑ෂ॒භෝ රෝ॑රවීති ම॒හෝ දේ॒වෝ මර්ත්යා॒ග්ං॒ ආවි॑වේශ .. 12.10 (තෛ. අර. 6.12.2)
ත්රිධා॑ හි॒ත-ම්ප॒ණිභි॑-ර්ගු॒හ්යමා॑න॒-ඞ්ගවි॑-දේ॒වාසෝ॑ ඝෘ॒තමන්ව॑වින්දන්න් .
ඉන්ද්ර॒ ඒක॒ග්ං॒ සූර්ය॒ ඒක॑-ඤ්ජජාන වේ॒නා දේකග්ග්॑ ස්ව॒ධයා॒ නිෂ්ට॑තක්ෂුඃ .
යෝ දේ॒වානා᳚-ම්ප්රථ॒ම-ම්පු॒රස්තා॒-ද්විශ්වා॒ධියෝ॑ රු॒ද්රෝ ම॒හර්​ෂිඃ॑ .
හි॒ර॒ණ්ය॒ග॒ර්භ-ම්ප॑ශ්යත॒ ජාය॑මාන॒ග්ං॒ සනෝ॑ දේ॒ව-ශ්ශු॒භයා॒ ස්මෘත්යා॒ සං​යුँ॑නක්තු .
යස්මා॒ත්පර॒-න්නාප॑ර॒ මස්ති॒ කිඤ්චි॒ද්යස්මා॒-න්නාණී॑යෝ॒ න ජ්යායෝ᳚-(අ)ස්ති॒ කශ්චි॑ත් .
වෘ॒ක්ෂ ඉ॑ව ස්තබ්ධෝ දි॒වි ති॑ෂ්ඨ॒-ත්යේක॒ස්තේනේ॒ද-ම්පූ॒ර්ණ-ම්පුරු॑ෂේණ॒ සර්ව᳚ම් .. 12.13
(සන්යාස සූක්තම්)
න කර්ම॑ණා න ප්ර॒ජයා॒ ධනේ॑න॒ ත්යාගේ॑නෛකේ අමෘත॒ත්ව-මා॑න॒ශුඃ .
පරේ॑ණ॒ නාක॒-න්නිහි॑ත॒-ඞ්ගුහා॑යාං-විँ॒භ්රාජ॑දේ॒ත-ද්යත॑යෝ වි॒ශන්ති॑ ..
වේ॒දා॒න්ත॒ වි॒ජ්ඤාන॒-සුනි॑ශ්චිතා॒ර්ථා-ස්සන්යා॑ස යෝ॒ගාද්යත॑ය-ශ්ශුද්ධ॒ සත්ත්වාඃ᳚ .
තේ බ්ර॑හ්මලෝ॒කේ තු॒ පරා᳚න්තකාලේ॒ පරා॑මෘතා॒-ත්පරි॑මුච්යන්ති॒ සර්වේ᳚ .
ද॒හ්රං॒-විँ॒පා॒ප-ම්ප॒රමේ᳚ශ්ම භූතං॒-යँ-ත්පු॑ණ්ඩරී॒ක-ම්පු॒රම॑ද්ධ්ය ස॒ග්ග්॒ස්ථම් .
ත॒ත්රා॒පි॒ ද॒හ්ර-ඞ්ග॒ගනං॑-විँශෝක॒-ස්තස්මි॑න්. යද॒න්තස්ත-දුපා॑සිත॒ව්යම් ..
යෝ වේදාදෞ ස්ව॑රඃ ප්රෝ॒ක්තෝ॒ වේ॒දාන්තේ॑ ච ප්ර॒තිෂ්ඨි॑තඃ .
තස්ය॑ ප්ර॒කෘති॑-ලීන॒ස්ය॒ යඃ॒ පරඃ॑ ස॒ ම॒හේශ්ව॑රඃ .. 12.17 (තෛ. අර. 6.12.3)
(අජෝ᳚-(අ)න්ය॒ - ආවි॑වේශ॒ - සර්වේ॑ ච॒ත්වාරි॑ ච)
නාරායණ සූක්තං (4.14)
ස॒හ॒ස්ර॒ශීර්​ෂ॑-න්දේ॒වං॒-විँ॒ශ්වාක්ෂං॑-විँ॒ශ්ව ශ॑-ම්භුවම් .
විශ්ව॑-න්නා॒රාය॑ණ-න්දේ॒ව॒ම॒ක්ෂර॑-ම්පර॒ම-ම්ප॒දම් .
වි॒ශ්වතඃ॒ පර॑මාන්නි॒ත්යං॒-විँ॒ශ්ව-න්නා॑රාය॒ණග්ං හ॑රිම් .
විශ්ව॑මේ॒වේද-ම්පුරු॑ෂ॒-ස්ත-ද්විශ්ව॒මුප॑ජීවති .
පතිං॒-විँශ්ව॑ස්යා॒ත්මේශ්ව॑ර॒ග්ං॒ ශාශ්ව॑තග්ං ශි॒වම॑ච්යුතම් .
නා॒රාය॒ණ-ම්ම॑හාජ්ඤේ॒යං॒-විँ॒ශ්වාත්මා॑න-ම්ප॒රාය॑ණම් .
නා॒රාය॒ණ ප॑රෝ ජ්යෝ॒ති॒රා॒ත්මා නා॑රය॒ණඃ ප॑රඃ .
නා॒රාය॒ණ ප॑ර-ම්බ්ර॒හ්ම॒ ත॒ත්ත්ව-න්නා॑රාය॒ණඃ ප॑රඃ .
නා॒රාය॒ණ ප॑රෝ ධ්යා॒තා॒ ධ්යා॒න-න්නා॑රාය॒ණඃ ප॑රඃ .
යච්ච॑ කි॒ඤ්චිජ්-ජ॑ග-ථ්ස॒ර්ව॒-න්දෘ॒ශ්යතේ᳚ ශ්රූය॒තේ-(අ)පි॑ වා . 13.4 (තෛ. අර. 6.13.1)
අන්ත॑-ර්බ॒හිශ්ච॑ ත-ථ්ස॒ර්වං॒-ව්යාँ॒ප්ය නා॑රාය॒ණ-ස්ස්ථි॑තඃ .
අන॑න්ත॒ මව්ය॑ය-ඞ්ක॒විග්ං ස॑මු॒ද්රේ-(අ)න්තං॑-විँ॒ශ්ව ශ॑භුං​වँම් .
ප॒ද්ම॒කෝ॒ශ-ප්ර॑තීකා॒ශ॒ග්ං॒ හෘ॒දය॑-ඤ්චාප්ය॒ධෝමු॑ඛම් .
අධෝ॑ නි॒ෂ්ට්යා වි॑තස්ත්යා॒න්තේ॒ නා॒භ්යාමු॑පරි॒ තිෂ්ඨ॑ති .
ජ්වා॒ල॒මා॒ලා කු॑ල-ම්භා॒තී॒ වි॒ශ්වස්යා॑යත॒න-ම්ම॑හත් .
සන්ත॑තග්ං ශි॒ලාභි॑ස්තු॒ ලම්බ॑ත්යා කෝශ॒සන්නි॑භම් .
තස්යාන්තේ॑ සුෂි॒රග්ං සූ॒ක්ෂ්ම-න්තස්මි᳚න්-ථ්ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිතම් .
තස්ය॒ මද්ධ්යේ॑ ම॒හාන॑ග්නි-ර්වි॒ශ්වාර්චි॑-ර්වි॒ශ්වතෝ॑ මුඛඃ .
සෝ-(අ)ග්ර॑භු॒ග් විභ॑ජ-න්ති॒ෂ්ඨ॒-න්නාහා॑ර-මජ॒රඃ ක॒විඃ .
ති॒ර්ය॒ගූ॒ර්ධ්ව ම॑ධ-ශ්ශා॒යී॒ ර॒ශ්මය॑ස්තස්ය॒ සන්ත॑තා .
ස॒න්තා॒පය॑ති ස්ව-න්දේ॒හමාපා॑දතල॒ මස්ත॑කඃ .
තස්ය॒ මද්ධ්යේ॒ වහ්නි॑ශිඛා අ॒ණීයෝ᳚ර්ධ්වා ව්ය॒වස්ථි॑තඃ .
නී॒ලතෝ॑ යද॑ මද්ධ්ය॒ස්ථා॒-ද්වි॒ද්යුල්ලේ॑ඛේව॒ භාස්ව॑රා .
නී॒වාර॒ ශූක॑වත්ත॒න්වී॒ පී॒තා භා᳚ස්වත්ය॒ණූප॑මා .
තස්යා᳚-ශ්ශිඛා॒යා ම॑ද්ධ්යේ ප॒රමා᳚ත්මා ව්ය॒වස්ථි॑තඃ .
ස බ්රහ්ම॒ ස ශිව॒-ස්ස හරි॒-ස්සේන්ද්ර॒-ස්සෝ-(අ)ක්ෂ॑රඃ පර॒ම-ස්ස්ව॒රාට් .. 13.12 (තෛ. අර. 6.13.2)
(අපි॑ වා॒ - සන්ත॑තා॒ ෂට් ච॑)
ආදිත්ය මණ්ඩලේ පරබ්රහ්මෝපාසනං (4.15)
ආ॒දි॒ත්යෝ වා ඒ॒ෂ ඒ॒ත-න්ම॒ණ්ඩල॒-න්තප॑ති॒ තත්ර॒ තා ඍච॒ස්තදෘ॒චා ම॑ණ්ඩල॒ග්ං॒ ස ඍ॒චාං-ලෝँ॒කෝ-(අ)ථ॒ය ඒ॒ෂ ඒ॒තස්මි॑-න්ම॒ණ්ඩලේ॒-(අ)ර්​චි-ර්දී॒ප්යතේ॒ තානි॒ සාමා॑නි॒ ස සා॒ම්නාං-ලෝँ॒කෝ-(අ)ථ॒ ය ඒ॒ෂ ඒ॒තස්මි॑-න්ම॒ණ්ඩලේ॒-(අ)ර්චිෂි॒ පුරු॑ෂ॒ස්තානි॒ යජූග්ං॑ෂි॒ ස යජු॑ෂා මණ්ඩල॒ග්ං॒ ස යජු॑ෂාං-ලෝँ॒ක-ස්සෛෂා ත්ර॒ය්යේව॑ වි॒ද්යා ත॑පති॒ ය ඒ॒ෂෝ᳚-(අ)න්ත-රා॑දි॒ත්යේ හි॑ර॒ණ්මයඃ॒ පුරු॑ෂඃ .. 14.1 (තෛ. අර. 6.14.1)
ආදිත්යපුරුෂස්ය සර්වාත්මකත්ව ප්රදර්​ශනං (4.16)
ආ॒දි॒ත්යෝ වෛ තේජ॒ ඕජෝ॒ බලං॒-යँශ॒-ශ්චක්ෂු॒-ශ්ශ්රෝත්ර॑මා॒ත්මා මනෝ॑ ම॒න්යු-ර්මනු॑-ර්මෘ॒ත්යු-ස්ස॒ත්යෝ මි॒ත්රෝ වා॒යුරා॑කා॒ශඃ ප්රා॒ණෝ ලෝ॑කපා॒ලඃ කඃ කි-ඞ්ක-න්ත-ථ්ස॒ත්යමන්න॑-ම॒මෘතා॑ ජී॒වෝ විශ්වඃ॑ කත॒ම-ස්ස්ව॑ය॒භු-ම්බ්රහ්මෛ॒ තදමෘ॑ත ඒ॒ෂ පුරු॑ෂ ඒ॒ෂ භූ॒තානා॒-මධි॑පති॒-ර්බ්රහ්ම॑ණ॒-ස්සායු॑ජ්යග්ං සලෝ॒කතා॑-මාප්නෝ-ත්යේ॒තාසා॑මේ॒ව දේ॒වතා॑නා॒ග්ං॒ සායු॑ජ්යග්ං සා॒ර්​ෂ්ටිතාග්ං॑ සමාන ලෝ॒කතා॑-මාප්නෝති॒ ය ඒ॒වං-වේँදේ᳚ත්යුප॒නිෂත් .. 15.1 (තෛ. අර. 6.15.1)
ශිවෝපාසන මන්ත්රාඃ (4.17)
නිධ॑නපතයේ॒ නමඃ . නිධ॑නපතාන්තිකාය॒ නමඃ .
ඌර්ධ්වාය॒ නමඃ . ඌර්ධ්වලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
හිරණ්යාය॒ නමඃ . හිරණ්යලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
සුවර්ණාය॒ නමඃ . සුවර්ණලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
දිව්යාය॒ නමඃ . දිව්යලිඞ්ගාය॒ නමඃ . 16.1 (තෛ. අර. 6.16.1)
භවාය॒ නමඃ . භවලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
ශර්වාය॒ නමඃ . ශර්වලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
ශිවාය॒ නමඃ . ශිවලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
ජ්වලාය॒ නමඃ . ජ්වලලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
ආත්මාය॒ නමඃ . ආත්මලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
පරමාය॒ නමඃ . පරමලිඞ්ගාය॒ නමඃ .
ඒතථ්සෝමස්ය॑ සූර්ය॒ස්ය॒ සර්වලිඞ්ගග්ග්॑ ස්ථාප॒ය॒ති॒ පාණිමන්ත්ර॑-ම්පවි॒ත්රම් .. 16.1 (තෛ. අර. 6.16.2)
පශ්චිමවක්ත්ර ප්රතිපාදක මන්ත්රඃ (4.18)
තෛ. අර. 6.17.1
ස॒ද්යෝජා॒ත-ම්ප්ර॑පද්යා॒මි॒ ස॒ද්යෝජා॒තාය॒ වෛ නමෝ॒ නමඃ॑ .
භ॒වේ භ॑වේ॒ නාති॑භවේ භවස්ව॒ මාම් . භ॒වෝද්භ॑වාය॒ නමඃ॑ .. 17.1
උත්තර වක්ත්ර ප්රතිපාදක මන්ත්රඃ (4.19)
වා॒ම॒දේ॒වාය॒ නමෝ᳚ ජ්යේ॒ෂ්ඨාය॒ නමඃ॑ ශ්රේ॒ෂ්ඨාය॒ නමෝ॑ රු॒ද්රාය॒ නමඃ॒ කාලා॑ය॒ නමඃ॒ කල॑විකරණාය॒ නමෝ॒ බල॑විකරණාය॒ නමෝ॒ බලා॑ය॒ නමෝ॒ බල॑ප්රමථනාය॒ නම॒-ස්සර්ව॑භූතදමනාය॒ නමෝ॑ ම॒නෝන්ම॑නාය॒ නමඃ॑ .. 18.1 (තෛ. අර. 6.18.1)
දක්ෂිණ වක්ත්ර ප්රතිපාදක මන්ත්රඃ (4.20)
අ॒ඝෝරේ᳚භ්යෝ-(අ)ථ॒ ඝෝරේ᳚භ්යෝ॒ ඝෝර॒ඝෝර॑තරේභ්යඃ .
සර්වේ᳚භ්ය-ස්සර්ව॒ ශර්වේ᳚භ්යෝ॒ නම॑ස්තේ අස්තු රු॒ද්රරූ॑පේභ්යඃ .. 19.1 (තෛ. අර. 6.19.1)
ප්රාග්වක්ත්ර ප්රතිපාදක මන්ත්රඃ (4.21)
තත්පුරු॑ෂාය වි॒ද්මහේ॑ මහාදේ॒වාය॑ ධීමහි . තන්නෝ॑ රුද්රඃ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් .. 20.1 (තෛ. අර. 6.20.1)
ඌර්ධ්ව වක්ත්ර ප්රතිපාදක මන්ත්රඃ (4.22)
ඊශාන-ස්සර්ව॑විද්යා॒නා॒- මීශ්වර-ස්සර්ව॑භූතා॒නා॒-ම්බ්රහ්මාධි॑පති॒-ර්බ්රහ්ම॒ණෝ-(අ)ධි॑පති॒-ර්බ්රහ්මා॑ ශි॒වෝ මේ॑ අස්තු සදාශි॒වෝම් .. 21.1 (තෛ. අර. 6.21.1)
නමස්කාරාර්ථ මන්ත්රාඃ (4.23)
නමෝ හිරණ්යබාහවේ හිරණ්යවර්ණාය හිරණ්යරූපාය හිරණ්යපතයේ (අ)බිඞ්කාපතය උමාපතයේ පශුපතයේ॑ නමෝ॒ නමඃ .. 22.1 (තෛ. අර. 6.22.1)
ඍ॒තග්ං ස॒ත්ය-ම්ප॑ර-ම්බ්ර॒හ්ම॒ පු॒රුෂ॑-ඞ්කෘෂ්ණ॒පිඞ්ග॑ලම් .
ඌ॒ර්ධ්වරේ॑තං-විँ॑රූපා॒ක්ෂං॒-විँ॒ශ්වරූ॑පාය॒ වෛ නමෝ॒ නමඃ॑ .. 23.1 (තෛ. අර. 6.23.1)
සර්වෝ॒ වෛ රු॒ද්රස්තස්මෛ॑ රු॒ද්රාය॒ නමෝ॑ අස්තු .
පුරු॑ෂෝ॒ වෛ රු॒ද්ර-ස්සන්ම॒හෝ නමෝ॒ නමඃ॑ .
විශ්ව॑-ම්භූ॒ත-ම්භුව॑න-ඤ්චි॒ත්ර-ම්බ॑හු॒ධා ජා॒ත-ඤ්ජාය॑මාන-ඤ්ච॒ යත් .
සර්වෝ॒ හ්යේ॑ෂ රු॒ද්රස්තස්මෛ॑ රු॒ද්රාය॒ නමෝ॑ අස්තු .. 24.1 (තෛ. අර. 6.24.1)
කද්රු॒ද්රාය॒ ප්රචේ॑තසේ මී॒ඪුෂ්ට॑මාය॒ තව්ය॑සේ .
වෝ॒චේම॒ ශන්ත॑මග්ං හෘ॒දේ ..
සර්වෝ॒හ්යේ॑ෂ රු॒ද්රස්තස්මෛ॑ රු॒ද්රාය॒ නමෝ॑ අස්තු .. 25.1 (තෛ. අර. 6.25.1)
අග්නිහෝත්ර හවණ්යාඃ උපයුක්තස්ය වෘක්ෂ විශේෂ-ස්යාභිධානම් (4.24-25)
යස්ය॒ වෛ ක॑ඞ්කත්යග්නි-හෝත්ර॒හව॑ණී භවති॒ ප්රත්යේ॒වා-ස්යාහු॑තය-ස්තිෂ්ඨ॒න්ත්යථෝ॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ .. 26.1 (තෛ. අර. 6.26.1)
භූදේවතාක මන්ත්රඃ (4.26)
ක්R॒ණු॒ෂ්ව පාජ॒ ඉති॒ පඤ්ච॑ .
අදි॑ති-ර්දේ॒වා ග॑න්ධ॒ර්වා ම॑නු॒ෂ්යාඃ᳚ පි॒තරෝ-(අ)සු॑රා॒-ස්තේෂාග්ං॑ සර්ව භූ॒තානා᳚-ම්මා॒තා මේ॒දිනී॑ මහ॒තා ම॒හී සා॑වි॒ත්රී ගා॑ය॒ත්රී ජග॑ත්යු॒ර්වී පෘ॒ථ්වී බ॑හු॒ලා විශ්වා॑ භූ॒තා ක॑ත॒මා කායා සා ස॒ත්යේ-ත්ය॒මෘතේති॑ වසි॒ෂ්ඨඃ .. 28.1 (තෛ. අර. 6.28.1)
සර්වා දේවතා ආපඃ (4.27)
ආපෝ॒ වා ඉ॒දග්ං සර්වං॒-විँශ්වා॑ භූ॒තාන්යාපඃ॑ ප්රා॒ණා වා ආපඃ॑ ප॒ශව॒ ආපෝ-(අ)න්න॒මාපෝ -(අ)මෘ॑ත॒මාපඃ॑ ස॒ම්රාඩාපෝ॑ වි॒රාඩාපඃ॑ ස්ව॒රාඩාපඃ॒
ඡන්දා॒ග්॒ස්යාපෝ॒ ජ්යෝතී॒ග්॒ෂ්යාපෝ॒ යජූ॒ග්॒ෂ්යාපඃ॑ ස॒ත්යමාප॒-ස්සර්වා॑ දේ॒වතා॒ ආපෝ॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒රාප॒ ඕම් .. 29.1 (තෛ. අර. 6.29.1)
සන්ධ්යාවන්දන මන්ත්රාඃ (4.28)
ආපඃ॑ පුනන්තු පෘථි॒වී-ම්පෘ॑ථි॒වී පූ॒තා පු॑නාතු॒ මාම් .
පු॒නන්තු॒ බ්රහ්ම॑ණ॒ස්පති॒-ර්බ්රහ්ම॑ පූ॒තා පු॑නාතු॒ මාම් .
යදුච්ඡි॑ෂ්ට॒-මභෝ᳚ජ්යං॒-යँද්වා॑ දු॒ශ්චරි॑ත॒-ම්මම॑ .
සර්ව॑-ම්පුනන්තු॒ මාමාපෝ॑-(අ)ස॒තාඤ්ච॑ ප්රති॒ග්රහ॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .. 30.2 (තෛ. අර. 6.30.1)
අග්නිශ්ච මා මන්යුශ්ච මන්යුපතයශ්ච මන්යු॑කෘතේ॒භ්යඃ .
පාපේභ්යෝ॑ රක්ෂ॒න්තාම් . යදහ්නා පාප॑මකා॒ර්॒ෂම් .
මනසා වාචා॑ හස්තා॒භ්යාම් . පද්භ්යා-මුදරේ॑ණ ශි॒ශ්නා .
අහ॒ස්තද॑වලු॒පන්තු . යත්කිඤ්ච॑ දුරි॒ත-ම්මයි॑ .
ඉදමහ-මාමමෘ॑ත යෝ॒නෞ . සත්යේ ජ්යෝතිෂි ජුහෝ॑මි ස්වා॒හා .. 31.1 (තෛ. අර. 6.31.1)
සූර්යශ්ච මා මන්යුශ්ච මන්යුපතයශ්ච මන්යු॑කෘතේ॒භ්යඃ .
පාපේභ්යෝ॑ රක්ෂ॒න්තාම් . යද්රාත්රියා පාප॑මකා॒ර්॒ෂම් .
මනසා වාචා॑ හස්තා॒භ්යාම් . පද්භ්යා-මුදරේ॑ණ ශි॒ශ්නා .
රාත්රි॒-ස්තද॑වලු॒පන්තු . යත්කිඤ්ච॑ දුරි॒ත-ම්මයි॑ .
ඉදමහ-මාමමෘ॑ත යෝ॒නෞ . සූර්යේ ජ්යෝතිෂි ජුහෝ॑මි ස්වා॒හා .. 32.1 (තෛ. අර. 6.32.1)
ප්රණවස්ය ඍෂ්යාදි විවරණං (4.29)
ඕමිත්යේකාක්ෂ॑ර-ම්බ්ර॒හ්ම . අග්නිර්දේවතා බ්රහ්ම॑ ඉත්යා॒ර්​ෂම් .
ගායත්ර-ඤ්ඡන්ද-ම්පරමාත්මං॑ සරූ॒පම් . සායුජ්යං-විँ॑නියෝ॒ගම් .. 33.1 (තෛ. අර. 6.33.1)
ගායත්ර්යාවාහන මන්ත්රාඃ (4.30)
ආයා॑තු॒ වර॑දා දේ॒වී॒ අ॒ක්ෂර॑-ම්බ්රහ්ම॒ සම්මි॑තම් .
ගා॒ය॒ත්රී᳚-ඤ්ඡන්ද॑සා-ම්මා॒තේද-ම්බ්ර॑හ්ම ජු॒ෂස්ව॑ මේ .
යදහ්නා᳚-ත්කුරු॑තේ පා॒ප॒-න්තදහ්නා᳚-ත්ප්රති॒මුච්ය॑තේ .
ය-ද්රාත්රියා᳚-ත්කුරු॑තේ පා॒ප॒-න්ත-ද්රාත්රියා᳚-ත්ප්රති॒මුච්ය॑තේ .
සර්ව॑ ව॒ර්ණේ ම॑හාදේ॒වි॒ ස॒න්ධ්යා වි॑ද්යේ ස॒රස්ව॑ති .. 34.2 (තෛ. අර. 6.34.1)
ඕජෝ॑-(අ)සි॒ සහෝ॑-(අ)සි॒ බල॑මසි॒ භ්රාජෝ॑-(අ)සි දේ॒වානා॒-න්ධාම॒නාමා॑॑-(අ)සි॒ විශ්ව॑මසි වි॒ශ්වායු॒-ස්සර්ව॑මසි ස॒ර්වායු-රභිභූරෝං-ගායත්රී-මාවා॑හයා॒මි॒ සාවිත්රී-මාවා॑හයා॒මි॒ සරස්වතී-මාවා॑හයා॒මි॒ ඡන්දර්​ෂී-නාවා॑හයා॒මි॒ ශ්රිය-මාවා॑හයා॒මි॒ ගායත්රියා ගායත්රී ඡන්දෝ විශ්වාමිත්ර ඍෂි-ස්සවිතා දේවතා-(අ)ග්නිර්මුඛ-ම්බ්රහ්මා ශිරෝ විෂ්ණුර්​හෘදයග්ං රුද්ර-ශ්ශිඛා පෘථිවීයෝනිඃ ප්රාණාපාන-ව්යානෝදාන-සමානා සප්රාණා ශ්වේතවර්ණා සාඞ්ඛ්යායන-සගෝත්රා ගායත්රී චතුර්විග්ංශත්යක්ෂරා ත්රිපදා॑ ෂට්කු॒ක්ෂිඃ॒ පඤ්ච ශීර්​ෂෝපනයනේ වි॑නියෝ॒ගඃ॒-
ඕ-ම්භූඃ . ඕ-ම්භුවඃ . ඕග්ං සුවඃ . ඕ-ම්මහඃ . ඕ-ඤ්ජනඃ . ඕ-න්තපඃ . ඕග්ං ස॒ත්යම් . ඕ-න්ත-ථ්ස॑වි॒තුර්වරේ᳚ණ්ය॒-ම්භර්ගෝ॑ දේ॒වස්ය॑ ධීමහි . ධියෝ॒ යෝ නඃ॑ ප්රචෝ॒දයා᳚ත් . ඕමාපෝ॒ ජ්යෝතී॒ රසෝ॒-(අ)මෘත॒-ම්බ්රහ්ම॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒රෝම් .. 35.2 (තෛ. අර. 6.35.1)
ගායත්රී උපස්ථාන මන්ත්රාඃ (4.31)
උ॒ත්තමේ॑ ශිඛ॑රේ ජා॒තේ॒ භූ॒ම්යා-ම්ප॑ර්වත॒ මූර්ධ॑නි .
බ්රා॒හ්මණේ᳚භ්යෝ-(අ)භ්ය॑නුජ්ඤා॒තා॒ ග॒ච්ඡ දේ॑වි ය॒ථාසු॑ඛම් .
ස්තුතෝ මයා වරදා වේ॑දමා॒තා॒ ප්රචෝදයන්තී පවනේ᳚ ද්විජා॒තා .
ආයුඃ පෘථිව්යාං-ද්රවිණ-ම්බ්ර॑හ්මව॒ර්ච॒ස॒-ම්මහ්ය-න්දත්වා ප්රජාතු-ම්බ්ර॑හ්මලෝ॒කම් .. 36.2 (තෛ. අර. 6.36.1)
ආදිත්යදේවතා මන්ත්රඃ (4.32)
ඝෘණි॒-ස්සූර්ය॑ ආදි॒ත්යෝ න ප්රභා॑-වා॒ත්යක්ෂ॑රම් .
මධු॑ක්ෂරන්ති॒ ත-ද්ර॑සම් .
ස॒ත්යං-වෛँ ත-ද්රස॒-මාපෝ॒ ජ්යෝතී॒රසෝ॒-(අ)මෘත॒-ම්බ්රහ්ම॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒රෝම් .. 37.1 (තෛ. අර. 6.37.1)
ත්රිසුපර්ණමන්ත්රාඃ (4.33)
බ්රහ්ම॑ මේතු॒ මාම් . මධු॑ මේතු॒ මාම් . බ්රහ්ම॑-මේ॒ව මධු॑ මේතු॒ මාම් .
යාස්තේ॑ සෝම ප්ර॒ජාව॒ථ්සෝ-(අ)භි॒සෝ අ॒හම් . දුස්ෂ්ව॑ප්න॒හ-න්දු॑රුෂ්වහ .
යාස්තේ॑ සෝම ප්රා॒ණාග්​ස්තා-ඤ්ජු॑හෝමි . ත්රිසු॑පර්ණ॒ මයා॑චිත-ම්බ්රාහ්ම॒ණාය॑ දද්යාත් .
බ්ර॒හ්ම॒හ॒ත්යාං-වාँ ඒ॒තේ ඝ්න॑න්ති . යේ බ්රා᳚හ්ම॒ණා-ස්ත්රිසු॑පර්ණ॒-ම්පඨ॑න්ති .
තේ සෝම॒-ම්ප්රාප්නු॑වන්ති . ආ॒ස॒හ॒ස්රා-ත්ප॒ක්ති-ම්පුන॑න්ති . ඕම් .. 38.1 (තෛ. අර. 6.38.1)
බ්රහ්ම॑ මේ॒ධයා᳚ . මධු॑ මේ॒ධයා᳚ .
බ්රහ්ම॑මේ॒ව මධු॑ මේ॒ධයා᳚ . අ॒ද්යා නෝ॑ දේව සවිතඃ ප්ර॒ජාව॑ථ්සාවී॒-ස්සෞභ॑ගම් .
පරා॑ දු॒ස්ෂ්වප්නි॑යග්ං සුව . විශ්වා॑නි දේව සවිත-ර්දුරි॒තානි॒ පරා॑සුව .
ය-ද්භ॒ද්ර-න්තන්ම॒ ආසු॑ව . මධු॒වාතා॑ ඍතාය॒තේ මධු॑ක්ෂරන්ති॒ සින්ධ॑වඃ .
මාද්ධ්වී᳚ර්න-ස්ස॒න්ත්වෝෂ॑ධීඃ . මධු॒නක්ත॑ මු॒තෝෂසි॒ මධු॑ම॒-ත්පාර්ථි॑ව॒ග්ං॒ රජඃ॑ .
මධු॒ද්යෞර॑ස්තු නඃ පි॒තා . මධු॑මාන්නෝ॒ වන॒ස්පති॒-ර්මධු॑මාග්ං අස්තු॒ සූර්යඃ॑ .
මාද්ධ්වී॒ ර්ගාවෝ॑ භවන්තු නඃ . ය ඉ॒ම-න්ත්රිසු॑පර්ණ॒-මයා॑චිත-ම්බ්රාහ්ම॒ණාය॑ දද්යාත් .
භ්රූ॒ණ॒හ॒ත්යාං-වාँ ඒ॒තේ ඝ්න॑න්ති . යේ බ්රා᳚හ්ම॒ණා-ස්ත්රිසු॑පර්ණ॒-ම්පඨ॑න්ති .
තේ සෝම॒-ම්ප්රාප්නු॑වන්ති . ආ॒ස॒හ॒ස්රා-ත්ප॒ක්ති-ම්පුන॑න්ති . ඕම් .. 39.7 (තෛ. අර. 6.39.1)
බ්රහ්ම॑ මේ॒ධවා᳚ . මධු॑ මේ॒ධවා᳚ . බ්රහ්ම॑මේ॒ව මධු॑ මේ॒ධවා᳚ .
බ්ර॒හ්මා දේ॒වානා᳚-ම්පද॒වීඃ ක॑වී॒නා-මෘෂි॒-ර්විප්රා॑ණා-ම්මහි॒ෂෝ මෘ॒ගාණා᳚ම් .
ශ්යේ॒නෝ ගෘද්ධ්රා॑ණා॒ග්॒ ස්වධි॑ති॒-ර්වනා॑නා॒ග්ං॒ සෝමඃ॑ ප॒විත්ර॒-මත්යේ॑ති॒ රේභන්න්॑ .
හ॒ග්ං॒ස-ශ්ශු॑චි॒ෂ-ද්වසු॑රන්තරික්ෂ॒ සද්ධෝතා॑- වේදි॒ෂ-දති॑ථි-ර්දුරෝණ॒සත් .
නෘ॒ෂද්ව॑ර॒-සදෘ॑ත॒-ස-ද්ව්යෝ॑ම॒-සද॒බ්ජා- ගෝ॒ජා ඍ॑ත॒ජා අ॑ද්රි॒ජා ඍ॒ත-ම්බෘ॒හත් .
ඍ॒චේත්වා॑ රු॒චේත්වා॒ සමි-ථ්ස්ර॑වන්ති ස॒රිතෝ॒ න ධේනාඃ᳚ .
අ॒න්තර්-හෘ॒දා මන॑සා පූ॒යමා॑නාඃ .
ඝෘ॒තස්ය॒ ධාරා॑ අ॒භිචා॑කශීමි .
හි॒ර॒ණ්යයෝ॑ වේත॒සෝ මද්ධ්ය॑ ආසාම් .
තස්මි᳚න්-ථ්සුප॒ර්ණෝ ම॑ධු॒කෘ-ත්කු॑ලා॒යී භජ॑න්නාස්තේ॒ මධු॑ දේ॒වතා᳚භ්යඃ .
තස්යා॑ සතේ॒ හර॑ය-ස්ස॒ප්තතීරේ᳚ ස්ව॒ධා-න්දුහා॑නා අ॒මෘත॑ස්ය॒ ධාරා᳚ම් .
ය ඉ॒ද-න්ත්රිසු॑පර්ණ॒-මයා॑චිත-ම්බ්රාහ්ම॒ණාය॑ දද්යාත් .
වී॒ර॒හ॒ත්යාං-වාँ ඒ॒තේ ඝ්න॑න්ති . යේ බ්රා᳚හ්ම॒ණා-ස්ත්රිසු॑පර්ණ॒-ම්පඨ॑න්ති .
තේ සෝම॒-ම්ප්රාප්නු॑වන්ති . ආ॒ස॒හ॒ස්රා-ත්ප॒ඞ්ක්ති-ම්පුන॑න්ති . ඕම් .. 40.6 (තෛ. අර. 6.40.1)
මේධා සූක්තං (4.34)
මේ॒ධාදේ॒වී ජු॒ෂමා॑ණා න॒ ආගා᳚-ද්වි॒ශ්වාචී॑ භ॒ද්රා සු॑මන॒ස්ය මා॑නා .
ත්වයා॒ ජුෂ්ටා॑ නු॒දමා॑නා දු॒රුක්තා᳚-න්බෘ॒හද්ව॑දේම වි॒දථේ॑ සු॒වීරාඃ᳚ .
ත්වයා॒ ජුෂ්ට॑ ඍ॒ෂි-ර්භ॑වති දේවි॒ ත්වයා॒ බ්රහ්මා॑-(අ)(අ)ග॒තශ්රී॑ රු॒ත ත්වයා᳚ .
ත්වයා॒ ජුෂ්ට॑ශ්චි॒ත්රං-විँ॑න්දතේ වසු॒ සා නෝ॑ ජුෂස්ව॒ ද්රවි॑ණෝ නමේධේ .. 41.1 (තෛ. අර. 6.41.1)
මේ॒ධා-ම්ම॒ ඉන්ද්රෝ॑ දදාතු මේ॒ධා-න්දේ॒වී සර॑ස්වතී .
මේ॒ධා-ම්මේ॑ අ॒ශ්විනා॑-වු॒භාවාධ॑ත්තා॒-ම්පුෂ්ක॑රස්රජා ..
අ॒ඵ්ස॒රාසු॑ ච॒ යා මේ॒ධා ග॑න්ධ॒ර්වේෂු॑ ච॒ යන්මනඃ॑ .
දෛවී᳚-ම්මේ॒ධා සර॑ස්වතී॒ සා මා᳚-ම්මේ॒ධා සු॒රභි॑-ර්ජුෂතා॒ග්॒ ස්වාහා᳚ .. 42.1 (තෛ. අර. 6.42.1)
ආමා᳚-ම්මේ॒ධා සු॒රභි॑-ර්වි॒ශ්වරූ॑පා॒ හිර॑ණ්යවර්ණා॒ ජග॑තී ජග॒ම්යා .
ඌර්ජ॑ස්වතී॒ පය॑සා॒ පින්ව॑මානා॒ සා මා᳚-ම්මේ॒ධා සු॒ප්රතී॑කා ජුෂන්තාම් .. 43.1 (තෛ. අර. 6.43.1)
මයි॑ මේ॒ධා-ම්මයි॑ ප්ර॒ජා-ම්මය්ය॒ග්නිස්තේජෝ॑ දධාතු॒ මයි॑ මේ॒ධා-ම්මයි॑ ප්ර॒ජා-ම්මයීන්ද්ර॑ ඉන්ද්රි॒ය-න්ද॑ධාතු॒ මයි॑ මේ॒ධා-ම්මයි॑ ප්ර॒ජා-ම්මයි॒ සූර්යෝ॒ භ්රාජෝ॑ දධාතු .. 44.1 (තෛ. අර. 6.44.1)
මෘත්යුනිවාරණ මන්ත්රාඃ (4.35)
අපෛ॑තු මෘ॒ත්යු-ර॒මෘත॑න්න॒ ආග॑න්. වෛවස්ව॒තෝ නෝ॒ අභ॑යඞ්කෘණෝතු .
ප॒ර්ණං-වँන॒ස්පතේ॑ රිවා॒භිනඃ॑ ශීයතාග්ං ර॒යි-ස්සච॑තාන්න॒-ශ්ශචී॒පතිඃ॑ .. 45.1 (තෛ. අර. 6.45.1)
පර॑-ම්මෘත්යෝ॒ අනු॒ පරේ॑හි॒ පන්ථාං॒-යँස්තේ॒ස්ව ඉත॑රෝ දේව॒යානා᳚ත් .
චක්ෂු॑ෂ්මතේ ශෘණ්ව॒තේ තේ᳚ බ්රවීමි॒ මානඃ॑ ප්ර॒ජාග්ං රී॑රිෂෝ॒ මෝත වී॒රාන් .. 46.1 (තෛ. අර. 6.46.1)
වාත॑-ම්ප්රා॒ණ-ම්මන॑සා॒ න්වාර॑භාමහේ ප්ර॒ජාප॑තිං॒-යෝँ භුව॑නස්ය ගෝ॒පාඃ .
සනෝ॑ මෘ॒ත්යෝ ස්ත්රා॑යතා॒-ම්පාත්වග්ංහ॑සෝ॒ ජ්යෝග් ජී॒වා ජ॒රාම॑ශීමහි .. 47.1 (තෛ. අර. 6.47.1)
අ॒මු॒ත්ර॒ භූයා॒දධ॒ යද්ය॒මස්ය॒ බෘහ॑ස්පතේ අ॒භිශ॑ස්තේ॒ර මු॑ඤ්චඃ .
ප්රත්යෞ॑හතා ම॒ශ්විනා॑ මෘ॒ත්යු ම॑ස්මා-ද්දේ॒වානා॑මග්නේ භි॒ෂජා॒ ශචී॑භිඃ .. 48.1 (තෛ. අර. 6.48.1)
හරි॒ග්ං॒ හර॑න්ත॒- මනු॑යන්ති දේ॒වා විශ්ව॒ස්යේශා॑නං-වෘँෂ॒භ-ම්ම॑තී॒නාම් .
බ්රහ්ම॒ සරූ॑ප॒-මනු॑මේ॒දමා॑ගා॒-දය॑න॒-ම්මා විව॑ධී॒-ර්වික්ර॑මස්ව .. 49.1 (තෛ. අර. 6.49.1)
ශල්කෛ॑ර॒ග්නි-මි॑න්ධා॒න උ॒භෞ ලෝ॒කෞ ස॑නේම॒හම් .
උ॒භයෝ᳚ ර්ලෝ॒කයා॑ර්-ඍ॒ධ්ද්වා-(අ)ති॑ මෘ॒ත්යු-න්ත॑රාම්ය॒හම් .. 50.1 (තෛ. අර. 6.50.1)
මා ඡි॑දෝ මෘත්යෝ॒ මා ව॑ධී॒ර්​මා මේ॒ බලං॒-විँවෘ॑හෝ॒ මා ප්රමෝ॑ෂීඃ .
ප්ර॒ජා-ම්මා මේ॑ රීරිෂ॒ ආයු॑රුග්ර නෘ॒චක්ෂ॑ස-න්ත්වා හ॒විෂා॑ විධේම .. 51.1 (තෛ. අර. 6.51.1)
මා නෝ॑ ම॒හාන්ත॑මු॒ත මා නෝ॑ අර්භ॒ක-ම්මා න॒ උක්ෂ॑න්තමු॒ත මා න॑ උක්ෂි॒තම් .
මා නෝ॑ වධීඃ පි॒තර॒-ම්මෝත මා॒තර॑-ම්ප්රි॒යා මා න॑ස්ත॒නුවෝ॑ රුද්ර රීරිෂඃ .. 52.1 (තෛ. අර. 6.52.1)
මා න॑ස්තෝ॒කේ තන॑යේ॒ මා න॒ ආයු॑ෂි॒ මා නෝ॒ ගෝෂු॒ මා නෝ॒ අශ්වේ॑ෂු රීරිෂඃ .
වී॒රාන්මා නෝ॑ රුද්ර භාමි॒තෝව॑ධීර්-හ॒විෂ්ම॑න්තෝ॒ නම॑සා විධේම තේ .. 53.1 (තෛ. අර. 6.53.1)
ප්රජාපති-ප්රාර්ථනා මන්ත්රඃ (4.36)
ප්රජා॑පතේ॒ න ත්වදේ॒තා-න්ය॒න්යෝ විශ්වා॑ ජා॒තානි॒ පරි॒තා බ॑භූව .
ය-ත්කා॑මාස්තේ ජුහු॒මස්තන්නෝ॑ අස්තු ව॒යග්ග්​ ස්යා॑ම॒ පත॑යෝ රයී॒ණාම් .. 54.1 (තෛ. අර. 6.54.1)
ඉන්ද්රප්රාර්ථනා මන්ත්රඃ (4.37)
ස්ව॒ස්ති॒දා වි॒ශස්පති॑-ර්වෘත්ර॒හා විමෘධෝ॑ ව॒ශී .
වෘෂේන්ද්රඃ॑ පු॒ර ඒ॑තු නස්ස්වස්ති॒දා අ॑භය-ඞ්ක॒රඃ .. 55.1 (තෛ. අර. 6.55.1)
මෘත්යුඤ්ජය මන්ත්රාඃ (4.38)
ත්ර්ය॑ම්බකං-යँජාමහේ සුග॒න්ධි-ම්පු॑ෂ්ටි॒වර්ධ॑නම් .
උ॒ර්වා॒රු॒කමි॑ව॒ බන්ධ॑නා-න්මෘ॒ත්යෝ-ර්මු॑ක්ෂීය॒ මා-(අ)මෘතා᳚ත් .. 56.1 (තෛ. අර. 6.56.1)
යේ තේ॑ ස॒හස්ර॑ම॒යුත॒-ම්පාශා॒ මෘත්යෝ॒ මර්ත්යා॑ය॒ හන්ත॑වේ .
තාන්. ය॒ජ්ඤස්ය॑ මා॒යයා॒ සර්වා॒නව॑ යජාමහේ . මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහා॑ මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහා᳚ .. 58.1 (තෛ. අර. 6.57-58)
පාපනිවාරකා මන්ත්රාඃ (4.39)
දේ॒වකෘ॑ත॒ස්යෛන॑සෝ-(අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ම॒නු॒ෂ්ය॑කෘත॒ස්යෛන॑සෝ (අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
පි॒තෘකෘ॑ත॒ස්යෛන॑සෝ (අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ආ॒ත්මකෘ॑ත॒ස්යෛන॑සෝ (අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
අ॒න්යකෘ॑ත॒ස්යෛන॑සෝ (අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
අ॒ස්මත්කෘ॑ත॒ස්යෛන॑සෝ (අ)ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
යද්දි॒වා ච॒ නක්ත॒-ඤ්චෛන॑ශ්චකෘ॒ම තස්යා॑ ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ය-ථ්ස්ව॒පන්ත॑ශ්ච॒ ජාග්ර॑ත॒-ශ්චෛන॑ශ්ච-කෘ॒ම තස්යා॑ ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ය-ථ්සු॒ෂුප්ත॑ශ්ච॒ ජාග්ර॑ත॒-ශ්චෛන॑ශ්ච-කෘ॒ම තස්යා॑ ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ය-ද්වි॒ද්වාග්ංස॒ශ්චා වි॑ද්වාග්ංස॒ශ්චෛන॑ශ්ච-කෘ॒ම තස්යා॑ ව॒යජ॑නමසි॒ ස්වාහා᳚ .
ඒනස ඒනසෝ වයජනම॑සි ස්වා॒හා .. 59.1 (තෛ. අර. 6.59.1)
වසු-ප්රාර්ථනා මන්ත්රඃ (4.40)
යද්වෝ॑ දේවාශ්චකෘ॒ම ජි॒හ්වයා॑ ගු॒රුමන॑සෝ වා॒ ප්රයු॑තී දේව॒ හේඩ॑නම් .
අරා॑වා॒යෝ නෝ॑ අ॒භිදු॑ච්ඡුනා॒යතේ॒ තස්මි॒-න්තදේනෝ॑ වසවෝ॒ නිධේ॑තන॒ ස්වාහා᳚ .. 60.1 (තෛ. අර. 6.60.1)
කාමෝ-(අ)කාර්​ෂීත් - මන්යුරකාර්​ෂීත් මන්ත්රඃ (4.41)
කාමෝ-(අ)කාර්​ෂී᳚-න්නමෝ॒ නමඃ .
කාමෝ-(අ)කාර්​ෂී-ත්කාමඃ කරෝති නාහ-ඞ්කරෝමි කාමඃ කර්තා නාහ-ඞ්කර්තා කාමඃ॑ කාර॒යිතා නාහ॑-ඞ්කාර॒යිතා ඒෂ තේ කාම කාමා॑ය ස්වා॒හා .. 61.1 (තෛ. අර. 6.61.1)
මන්යුරකාර්​ෂී᳚-න්නමෝ॒ නමඃ .
මන්යුරකාර්​ෂී-න්මන්යුඃ කරෝති නාහ-ඞ්කරෝමි මන්යුඃ කර්තා නාහ-ඞ්කර්තා මන්යුඃ॑ කාර॒යිතා නාහ॑-ඞ්කාර॒යිතා ඒෂ තේ මන්යෝ මන්ය॑වේ ස්වා॒හා .. 62.1 (තෛ. අර. 6.62.1)
විරජා හෝම මන්ත්රාඃ (4.42)
තිලාඤ්ජුහෝමි සරසාග්ං සපිෂ්ටා-න්ගන්ධාර මම චිත්තේ රම॑න්තු ස්වා॒හා .
ගාවෝ හිරණ්ය-න්ධනමන්නපානග්ං සර්වේෂාග්​ ශ්රි॑යෛ ස්වා॒හා .
ශ්රියඤ්ච ලක්ෂ්මිඤ්ච පුෂ්ටිඤ්ච කීර්ති॑-ඤ්චා නෘ॒ණ්යතාම් . බ්රහ්මණ්ය-ම්බ॑හුපු॒ත්රතාම් .
ශ්රද්ධාමේධේ ප්රජා-ස්සන්දදා॑තු ස්වා॒හා .. 63.3 (තෛ. අර. 6.63.1)
තිලාඃ කෘෂ්ණා-ස්ති॑ලා-ශ්ශ්වේ॒තා॒-ස්තිලා-ස්සෞම්යා ව॑ශානු॒ගාඃ .
තිලාඃ පුනන්තු॑ මේ පා॒පං॒-යँත්කිඤ්චි-ද්දුරිත-ම්ම॑යි ස්වා॒හා .
චෝර॒ස්යාන්න-න්න॑වශ්රා॒ද්ධ॒-ම්බ්ර॒හ්ම॒හා ගු॑රුත॒ල්පගඃ .
ගෝස්තේයග්ං ස॑රාපා॒න॒-ම්භ්රූණහත්යා තිලා ශාන්තිග්ං ශමය॑න්තු ස්වා॒හා .
ශ්රීශ්ච ලක්ෂ්මීශ්ච පුෂ්ටීශ්ච කීර්ති॑-ඤ්චා නෘ॒ණ්යතාම් .
බ්රහ්මණ්ය-ම්බ॑හුපු॒ත්රතාම් .
ශ්රද්ධාමේධේ ප්රජ්ඤාතු ජාතවේද-ස්සන්දදා॑තු ස්වා॒හා .. 64.3 (තෛ. අර. 6.64.1)
ප්රාණාපාන-ව්යානෝදාන-සමානා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
වාං-මන-ශ්චක්ෂුඃ-ශ්රෝත්ර-ජිහ්වා-ඝ්රාණ-රේතෝ-බුද්ධ්යාකූති-ස්සඞ්කල්පා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
ත්වක්-චර්ම-මාග්ංස-රුධිර-මේදෝ-මජ්ජා-ස්නායවෝ-(අ)ස්ථීනි මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
ශිරඃ පාණි පාද පාර්​ශ්ව පෘෂ්ඨෝ-රූදර-ජඞ්ඝ-ශිශ්ර්නෝපස්ථ පායවෝ මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
උත්තිෂ්ඨ පුරුෂ හරිත-පිඞ්ගල ලෝහිතාක්ෂි දේහි දේහි දදාපයිතා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .. 65.5 (තෛ. අර. 6.65.1)
පෘථිව්යාප ස්තේජෝ වායු-රාකාශා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
ශබ්ද-ස්පර්​ශ-රූපරස-ගන්ධා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
මනෝ-වාක්-කාය-කර්මාණි මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
අව්යක්තභාවෛ-ර॑හඞ්කා॒ර॒-ර්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
ආත්මා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
අන්තරාත්මා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
පරමාත්මා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .
ක්ෂු॒ධේ ස්වාහා᳚ . ක්ෂුත්පි॑පාසාය॒ ස්වාහා᳚ . විවි॑ට්යෛ॒ ස්වාහා᳚ .
ඍග්වි॑ධානාය॒ ස්වාහා᳚ . ක॒ෂෝ᳚ත්කාය॒ ස්වාහා᳚ .
ක්ෂු॒ත්පි॒පා॒සාම॑ල-ඤ්ජ්යේ॒ෂ්ඨා॒ම॒ල॒ක්ෂ්මී-ර්නා॑ශයා॒ම්යහම් .
අභූ॑ති॒-මස॑මෘද්ධි॒ඤ්ච॒ සර්වාං (සර්වා) නිර්ණුද මේ පාප්මා॑නග්ග්​ ස්වා॒හා .
අන්නමය-ප්රාණමය-මනෝමය-විජ්ඤානමය-මානන්දමය-මාත්මා මේ॑ ශුද්ධ්ය॒න්තා॒-ඤ්ජ්යෝති॑ ර॒හං-විँ॒රජා॑ විපා॒ප්මා භූ॑යාස॒ග්ග්॒ ස්වාහා᳚ .. 66.10 (තෛ. අර. 6.66.1)
වෛශ්වදේව මන්ත්රාඃ (4.43)
අ॒ග්නයේ॒ ස්වාහා᳚ . විශ්වේ᳚භ්යෝ දේ॒වේභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ .
ධ්රු॒වාය॑ භූ॒මාය॒ ස්වාහා᳚ . ධ්රු॒ව॒ක්ෂිත॑යේ॒ ස්වාහා᳚ .
අ॒ච්යු॒ත॒ක්ෂිත॑යේ॒ ස්වාහා᳚ . අ॒ග්නයේ᳚ ස්විෂ්ට॒කෘතේ॒ ස්වාහා᳚ .
ධර්මා॑ය॒ ස්වාහා᳚ . අධ॑ර්මාය॒ ස්වාහා᳚ .
අ॒ද්භ්ය-ස්ස්වාහා᳚ . ඕ॒ෂ॒ධි॒ව॒න॒ස්ප॒තිභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ . 67.1 (තෛ. අර. 6.67.1)
ර॒ක්ෂෝ॒දේ॒ව॒ජ॒නේභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ .
ගෘහ්යා᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ . අ॒ව॒සානේ᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ .
අ॒ව॒සාන॑පතිභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ . ස॒ර්ව॒භූ॒තේභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ .
ආමා॑ය॒ ස්වාහා᳚ . අ॒න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා᳚ .
යදේජ॑ති॒ ජග॑ති॒ යච්ච॒ චේෂ්ට॑ති॒ නාම්නෝ॑ භා॒ගෝ-(අ)ය-න්නාම්නේ॒ ස්වාහා᳚ .
පෘ॒ථි॒ව්යෛ ස්වාහා᳚ . අ॒න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා᳚ . 67.2 (තෛ. අර. 6.67.2)
දි॒වේ ස්වාහා᳚ . සූර්යා॑ය॒ ස්වාහා᳚ .
ච॒න්ද්රම॑සේ॒ ස්වාහා᳚ . නක්ෂ॑ත්රේභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ .
ඉන්ද්රා॑ය॒ ස්වාහා᳚ . බෘහ॒ස්පත॑යේ॒ ස්වාහා᳚ .
ප්ර॒ජාප॑තයේ॒ ස්වාහා᳚ . බ්රහ්ම॑ණේ॒ ස්වාහා᳚ .
ස්ව॒ධා පි॒තෘභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ . නමෝ॑ රු॒ද්රාය॑ පශු॒පත॑යේ॒ ස්වාහා᳚ . 67.3 (තෛ. අර. 6.67.3)
දේ॒වේභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ . පි॒තෘභ්යඃ॑ ස්ව॒ධා-(අ)ස්තු॑ .
භූ॒තේභ්යෝ॒ නමඃ॑ . ම॒නු॒ෂ්යේ᳚භ්යෝ॒ හන්තා᳚ .
ප්ර॒ජාප॑තයේ॒ ස්වාහා᳚ . ප॒ර॒මේ॒ෂ්ඨිනේ॒ ස්වාහා᳚ .
යථා කූ॑ප-ශ්ශ॒තධා॑ර-ස්ස॒හස්ර॑ධාරෝ॒ අක්ෂි॑තඃ .
ඒ॒වා මේ॑ අස්තු ධා॒න්යග්ං ස॒හස්ර॑ධාර॒-මක්ෂි॑තම් .
ධන॑ධාන්යෛ॒ ස්වාහා᳚ .. යේ භූ॒තාඃ ප්ර॒චර॑න්ති॒ දිවා॒නක්ත॒-ම්බලි॑-මි॒ච්ඡන්තෝ॑ වි॒තුද॑ස්ය॒ ප්රේෂ්යාඃ᳚ .
තේභ්යෝ॑ බ॒ලි-ම්පු॑ෂ්ටි॒කාමෝ॑ හරාමි॒ මයි॒ පුෂ්ටි॒-ම්පුෂ්ටි॑පති-ර්දධාතු॒ ස්වාහා᳚ .. 67.4 (තෛ. අර. 6.67.4)
(ඕ॒ෂ॒ධි॒ව॒න॒ස්ප॒තිභ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ - (අ)න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා॒ - නමෝ॑ රු॒ද්රාය॑ පශු॒පත॑යේ॒ ස්වාහා॑ - වි॒තුද॑ස්ය॒ ප්රේෂ්යා॒ ඒක॑-ඤ්ච)
ඕ᳚-න්ත-ද්බ්ර॒හ්ම . ඕ᳚-න්ත-ද්වා॒යුඃ .
ඕ᳚-න්තදා॒ත්මා . ඕ᳚-න්ත-ථ්ස॒ත්යම් .
ඕ᳚-න්ත-ථ්සර්ව᳚ම් . ඕ᳚-න්ත-ත්පුරෝ॒-ර්නමඃ .
අන්තශ්චරති॑ භූතේ॒ෂු॒ ගුහායාං-විँ॑ශ්ව මූ॒ර්තිෂු .
ත්වං-යँජ්ඤස්ත්වං-වँෂට්කාරස්ත්ව-මිද්රස්ත්වග්ං රුද්රස්ත්වං​විँෂ්ණුස්ත්ව-ම්බ්රහ්මත්ව॑-ම්ප්රජා॒පතිඃ .
ත්ව-න්ත॑දාප॒ ආපෝ॒ ජ්යෝතී॒ රසෝ॒-(අ)මෘත॒-ම්බ්රහ්ම॒ භූර්භුව॒ස්සුව॒රෝම් .. 68.2 (තෛ. අර. 6.68.1)
4.44 ප්රාණාහුති මන්ත්රාඃ
ශ්ර॒ද්ධායා᳚-ම්ප්රා॒ණේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශ්ර॒ද්ධායා॑මපා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශ්ර॒ද්ධායාං᳚-ව්යාँ॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශ්ර॒ද්ධායා॑මුදා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශ්ර॒ද්ධායාග්ං॑ සමා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
බ්රහ්ම॑ණි ම ආ॒ත්මා-(අ)මෘ॑ත॒ත්වාය॑ ..
අ॒මෘ॒තෝ॒ප॒ස්තර॑ණමසි ..
ශ්ර॒ද්ධායා᳚-ම්ප්රා॒ණේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශි॒වෝ මා॑ වි॒ශාප්ර॑දාහාය . ප්රා॒ණාය॒ ස්වාහා᳚ .
ශ්ර॒ද්ධායා॑මපා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශි॒වෝ මා॑ වි॒ශාප්ර॑දාහාය . අ॒පා॒නාය॒ ස්වාහා᳚ .
ශ්ර॒ද්ධායාං᳚-ව්යාँ॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශි॒වෝ මා॑ වි॒ශාප්ර॑දාහාය . ව්යා॒නාය॒ ස්වාහා᳚ .
ශ්ර॒ද්ධායා॑-මුදා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශි॒වෝ මා॑ වි॒ශාප්ර॑දාහාය . උ॒දා॒නාය॒ ස්වාහා᳚ .
ශ්ර॒ද්ධායාග්ං॑ සමා॒නේ නිවි॑ෂ්ටෝ॒-(අ)මෘත॑-ඤ්ජුහෝමි .
ශි॒වෝ මා॑ වි॒ශාප්ර॑දාහාය . ස॒මා॒නාය॒ ස්වාහා᳚ .
බ්රහ්ම॑ණි ම ආ॒ත්මා-(අ)මෘ॑ත॒ත්වාය॑ ..
අ॒මෘ॒තා॒පි॒ධා॒නම॑සි .. 69.4 (තෛ. අර. 6.69.1)
භුක්තාන්නාභිමන්ත්රණ මන්ත්රාඃ (4.45)
ශ්ර॒ද්ධායා᳚-ම්ප්රා॒ණේ නිවි॑ශ්යා॒-(අ)මෘතග්ං॑ හු॒තම් . ප්රා॒ණ මන්නේ॑නාප්යායස්ව .
ශ්ර॒ද්ධායා॑මපා॒නේ නිවි॑ශ්යා॒-(අ)මෘතග්ං॑ හු॒තම් . අ॒පා॒න මන්නේ॑නාප්යායස්ව .
ශ්ර॒ද්ධායාං᳚-ව්යාँ॒නේ නිවි॑ශ්යා॒-(අ)මෘතග්ං॑ හු॒තම් . ව්යා॒න මන්නේ॑නාප්යායස්ව .
ශ්ර॒ද්ධායා॑-මුදා॒නේ නිවි॑ශ්යා॒-(අ)මෘතග්ං॑ හු॒තම් . උ॒දා॒න මන්නේ॑නාප්යායස්ව .
ශ්ර॒ද්ධායාග්ං॑ සමා॒නේ නිවි॑ශ්යා॒-(අ)මෘතග්ං॑ හු॒තම් . ස॒මාන॒ මන්නේ॑නාප්යායස්ව .. 70.1 (තෛ. අර0.1)
භෝජනාන්තේ ආත්මානුසන්ධාන මන්ත්රාඃ (4.46)
අඞ්ගුෂ්ඨමාත්රඃ පුරුෂෝ-(අ)ඞ්ගුෂ්ඨඤ්ච॑ සමා॒ශ්රිතඃ . ඊශ-ස්සර්වස්ය ජගතඃ ප්රභුඃ ප්රීණාති॑ විශ්ව॒භුක් .. 71.1 (තෛ. අර. 6.71.1)
අවයවස්වස්ථතා ප්රාර්ථනා මන්ත්රඃ (4.47)
වාම්ම॑ ආ॒සන්න් . න॒සෝඃ ප්රා॒ණඃ . අ॒ක්ෂ්යෝ-ශ්චක්ෂුඃ॑ .
කර්ණ॑යෝ॒-ශ්ශ්රෝත්ර᳚ම් . බා॒හු॒වෝ-ර්බල᳚ම් . ඌ॒රු॒වෝ රෝජඃ॑ .
අරි॑ෂ්ටා॒ විශ්වා॒න්යඞ්ගා॑නි ත॒නූඃ . ත॒නුවා॑ මේ ස॒හ නම॑ස්තේ අස්තු॒ මා මා॑ හිග්ංසීඃ .. 72.1 (තෛ. අර. 6.72.1)
ඉන්ද්ර සප්තර්​ෂි සං​වාँද මන්ත්රඃ (4.48)
වයඃ॑ සුප॒ර්ණා උප॑සේදු॒රින්ද්ර॑-ම්ප්රි॒ය මේ॑ධා॒ ඍෂ॑යෝ॒ නාධ॑මානාඃ .
අප॑ද්ධ්වා॒න්ත මූ᳚ර්ණු॒හි පූ॒ර්ධි චක්ෂු॑-ර්මුමු॒ග්ධ්ය॑ස්මා-න්නි॒ධයේ॑ (අ)වබ॒ද්ධාන් .. 73.1 (තෛ. අර. 6.73.1)
හෘදයාලම්භන මන්ත්රඃ (4.49)
ප්රාණානා-ඞ්ග්රන්ථිරසි රුද්රෝ මා॑ විශා॒න්තකඃ . තේනාන්නේනා᳚-ප්යාය॒ස්ව .. 74.1 (තෛ. අර. 6.74.1)
දේවතා ප්රාණනිරූපණ මන්ත්රඃ (4.50)
නමෝ රුද්රාය විෂ්ණවේ මෘත්යු॑ර්මේ පා॒හි .. 75.1 (තෛ. අර. 6.75.1)
අග්නි ස්තුති මන්ත්රඃ (4.51)
ත්වම॑ග්නේ॒ ද්යුභි॒-ස්ත්වමා॑ශු-ශු॒ක්ෂණි॒-ස්ත්වම॒ද්භ්ය-ස්ත්වමශ්ම॑න॒ස්පරි॑ .
ත්වං-වँනේ᳚භ්ය॒-ස්ත්වමෝෂ॑ධීභ්ය॒-ස්ත්ව-න්නෘ॒ණා-න්නෘ॑පතේ ජායසේ॒ ශුචිඃ॑ .. 76.1 (තෛ. අර. 6.76.1)
අභීෂ්ට යාචනා මන්ත්රඃ (4.52)
ශි॒වේන॑ මේ॒ සන්ති॑ෂ්ඨස්ව ස්යෝ॒නේන॑ මේ॒ සන්ති॑ෂ්ඨස්ව සුභූ॒තේන॑ මේ॒ සන්ති॑ෂ්ඨස්ව බ්රහ්මවර්ච॒සේන॑ මේ॒ සන්ති॑ෂ්ඨස්ව ය॒ජ්ඤස්යර්ධි॒ මනු॒ සන්ති॑ෂ්ඨ॒ ස්වෝප॑ තේ යජ්ඤ॒ නම॒ උප॑ තේ॒ නම॒ උප॑ තේ॒ නමඃ॑ .. 77.1 (තෛ. අර. 6.77.1)
පර තත්ත්ව නිරූපණං (4.53)
ස॒ත්ය-ම්පර॒-ම්පරග්ං॑ ස॒ත්යග්ං ස॒ත්යේන॒ න සු॑ව॒ර්ගා-ල්ලෝ॒කාච්ච්ය॑වන්තේ ක॒දාච॒න ස॒තාග්ං හි ස॒ත්ය-න්තස්මා᳚-ථ්ස॒ත්යේ ර॑මන්තේ॒,
තප॒ ඉති॒ තපෝ॒ නානශ॑නා॒-ත්පරං॒-යँද්ධි පර॒-න්තප॒ස්ත-ද්දුධ॑ර්​ෂ॒-න්ත-ද්දුරා॑ධර්​ෂ॒-න්තස්මා॒-ත්තප॑සි රමන්තේ॒,
දම॒ ඉති॒ නිය॑ත-ම්බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්තස්මා॒-ද්දමේ॑ රමන්තේ॒,
ශම॒ ඉත්යර॑ණ්යේ මු॒නය॒-ස්තස්මා॒ච්ඡමේ॑ රමන්තේ,
දා॒නමිති॒ සර්වා॑ණි භූ॒තානි॑ ප්ර॒ශග්ංස॑න්ති දා॒නාන්නාති॑ දු॒ශ්චර॒-න්තස්මා᳚-ද්දා॒නේ ර॑මන්තේ,
ධ॒ර්ම ඉති॒ ධර්මේ॑ණ॒ සර්ව॑මි॒ද-ම්පරි॑ගෘහීත-න්ධ॒ර්මාන්නාති॑-දු॒ෂ්කර॒-න්තස්මා᳚--ද්ධ॒ර්මේ ර॑මන්තේ,
ප්ර॒ජන॒ ඉති॒ භූයාග්ං॑॑ස॒-ස්තස්මා॒-ද්භූයි॑ෂ්ඨාඃ॒ ප්රජා॑යන්තේ॒ තස්මා॒-ද්භූයි॑ෂ්ඨාඃ ॑නේ රමන්තේ॒,
-(අ)ග්නය॒ ඉත්යා॑හ॒ තස්මා॑-ද॒ග්නය॒ ආධා॑තව්යා අග්නිහෝ॒ත්ර-මිත්යා॑හ॒ තස්මා॑-දග්නිහෝ॒ත්රේ ර॑මන්තේ,
ය॒ජ්ඤ ඉති॑ ය॒ජ්ඤෝ හි දේ॒වා ස්තස්මා᳚-ද්ය॒ජ්ඤේ ර॑මන්තේ,
මාන॒ස-මිති॑ වි॒ද්වාග්ංස॒-ස්තස්මා᳚-ද්වි॒ද්වාග්ංස॑ ඒ॒ව මා॑න॒සේ ර॑මන්තේ,
න්යා॒ස ඉති॑ බ්ර॒හ්මා බ්ර॒හ්මා හි පරඃ॒ පරෝ॑ හි බ්ර॒හ්මා තානි॒ වා ඒ॒තාන්යව॑රාණි॒ පරාග්ං॑සි න්යා॒ස ඒ॒වාත්ය॑රේචය॒-ද්ය ඒ॒වං-වේँදේ᳚ත්යුප॒නිෂත් .. 78.11 (තෛ. අර. 6.78.1)
4.54 ජ්ඤාන සාධන නිරූපණං
ප්රා॒ජා॒ප॒ත්යෝ හාරු॑ණි-ස්සුප॒ර්ණේයඃ॑ ප්ර॒ජාප॑ති-ම්පි॒තර॒-මුප॑සසාර॒ කි-ම්භ॑ගව॒න්තඃ ප॑ර॒මං-වँ॑ද॒න්තීති॒ තස්මෛ॒ ප්රෝ॑වාච,
ස॒ත්යේන॑ වා॒යුරාවා॑ති ස॒ත්යේ-නා॑දි॒ත්යෝ රෝ॑චතේ දි॒වි ස॒ත්යං-වාँ॒චඃ ප්ර॑ති॒ෂ්ඨා ස॒ත්යේ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා᳚-ථ්ස॒ත්ය-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති॒,
තප॑සා දේ॒වා දේ॒වතා॒-මග්ර॑ ආය॒-න්තප॒සර්​ෂ॑ය॒-ස්සුව॒රන්ව॑-වින්ද॒-න්තප॑සා ස॒පත්නා॒-න්ප්රණු॑දා॒-මාරා॑තී॒ ස්තප॑සි ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා॒-ත්තපඃ॑ පර॒මං-වँද॑න්ති॒,
දමේ॑න දා॒න්තාඃ කි॒ල්බිෂ॑-මවධූ॒න්වන්ති॒ දමේ॑න බ්රහ්මචා॒රිණ॒-ස්සුව॑රගච්ඡ॒-න්දමෝ॑ භූ॒තානා᳚-න්දුරා॒ධර්​ෂ॒-න්දමේ॑ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා॒-ද්දමඃ॑ පර॒මං-වँද॑න්ති॒,
ශමේ॑න ශා॒න්තා-ශ්ශි॒ව-මා॒චර॑න්ති॒ ශමේ॑න නා॒ක-ම්මු॒නයෝ॒-(අ)න්වවි॑න්ද॒න් ඡමෝ॑ භූ॒තානා᳚-න්දුරා॒ධර්​ෂ॒-ඤ්ඡමේ॑ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා॒ච්ඡමඃ॑ පර॒මං-වँද॑න්ති,
දා॒නං-යँ॒ජ්ඤානාං॒-වँරූ॑ථ॒-න්දක්ෂි॑ණා ලෝ॒කේ දා॒තාරග්ං॑ සර්ව භූ॒තාන්යු॑පජී॒වන්ති॑ දා॒නේනාරා॑තී॒-රපා॑නුදන්ත දා॒නේන॑ ද්විෂ॒න්තෝ මි॒ත්රා භ॑වන්ති දා॒නේ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා᳚-ද්දා॒න-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති,
ධ॒ර්මෝ විශ්ව॑ස්ය॒ ජග॑තඃ ප්රති॒ෂ්ඨා ලෝ॒කේ ධ॒ර්මිෂ්ඨ॑-ම්ප්ර॒ජා උ॑පස॒ර්පන්ති॑ ධ॒ර්මේණ॑ පා॒ප-ම॑ප॒නුද॑ති ධ॒ර්මේ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා᳚-ද්ධ॒ර්ම-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති,
ප්ර॒ජන॑නං॒-වෛँ ප්ර॑ති॒ෂ්ඨා ලෝ॒කේ සා॒ධු ප්ර॒ජායා᳚ ස්ත॒න්තුන්-ත॑න්වා॒නඃ පි॑තෘ॒ණා ම॑නෘ॒ණෝ භව॑ති॒ තදේ॑ව ත॒ස්යා අනෘ॑ණ॒-න්තස්මා᳚-ත්ප්ර॒ජන॑න-ම්පර॒මං-වँද॑න්ත්ය॒,
ග්නයෝ॒ වෛ ත්රයී॑ වි॒ද්යා දේ॑ව॒යානඃ॒ පන්ථා॑ ගාර්​හප॒ත්ය ඍක්-පෘ॑ථි॒වී ර॑ථන්ත॒ර-ම॑න්වාහා-ර්ය॒පච॑නං॒-යँජු॑ර॒න්තරි॑ක්ෂං-වාँමදේ॒ව්ය මා॑හව॒නීය॒-ස්සාම॑සුව॒ර්ගෝ ලෝ॒කෝ බෘ॒හත්-තස්මා॑-ද॒ග්නී-න්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ත්ය,
ග්නිහෝ॒ත්රග්ං සා॑ය-ම්ප්රා॒ත-ර්ගෘ॒හාණාං॒-නිෂ්කෘ॑ති॒-ස්ස්වි॑ෂ්ටග්ං සුහු॒තං-යँ॑ජ්ඤක්රතූ॒නා-ම්ප්රාය॑ණග්ං සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්ය॒ ජ්යෝති॒-ස්තස්මා॑-දග්නිහෝ॒ත්ර-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති,
ය॒ජ්ඤ ඉති॑ ය॒ජ්ඤේන॒ හි දේ॒වා දිව॑-ඞ්ග॒තා ය॒ජ්ඤේනාසු॑රා॒-නපා॑නුදන්ත ය॒ජ්ඤේන॑ ද්විෂ॒න්තෝ මි॒ත්රා භ॑වන්ති ය॒ජ්ඤේ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා᳚-ද්ය॒ජ්ඤ-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති,
මාන॒සං-වෛँ ප්රා॑ජාප॒ත්ය-ම්ප॒විත්ර॑-ම්මාන॒සේන॒ මන॑සා සා॒ධු ප॑ශ්යති මාන॒සා ඍෂ॑යඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජන්ත මාන॒සේ ස॒ර්ව-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත॒-න්තස්මා᳚-න්මාන॒ස-ම්ප॑ර॒මං-වँද॑න්ති,
න්යා॒ස ඉ॒ත්යාහු॑-ර්මනී॒ෂිණෝ᳚ බ්ර॒හ්මාණ॑-ම්බ්ර॒හ්මා විශ්වඃ॑ කත॒ම-ස්ස්ව॑ය॒භුංඃ ප්ර॒ජාප॑ති-ස්සං​වँථ්සර॒ ඉති॑, සං​වँථ්ස॒රෝ॑ (අ)සාවා॑දි॒ත්යෝ ය ඒ॒ෂ ආ॑දි॒ත්යේ පුරු॑ෂ॒-ස්ස ප॑රමේ॒ෂ්ඨී බ්රහ්මා॒ත්මා,
යාභි॑රාදි॒ත්ය-ස්තප॑ති ර॒ශ්මිභි॒ස්තාභිඃ॑ ප॒ර්ජන්යෝ॑ වර්​ෂති ප॒ර්ජන්යේ॑-නෞෂධි-වනස්ප॒තයඃ॒ ප්රජා॑යන්ත ඕෂධි-වනස්ප॒තිභි॒-රන්න॑-ම්භව॒ත්යන්නේ॑න ප්රා॒ණාඃ ප්රා॒ණෛ-ර්බල॒-ම්බලේ॑න॒ තප॒-ස්තප॑සා ශ්ර॒ද්ධා ශ්ර॒ද්ධයා॑ මේ॒ධා මේ॒ධයා॑ මනී॒ෂා ම॑නී॒ෂයා॒ මනෝ॒ මන॑සා॒ ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ත්යා॑ චි॒ත්ත-ඤ්චි॒ත්තේන॒ ස්මෘති॒ග්ග්॒ ස්මෘත්යා॒ ස්මාර॒ග්ග්॒ ස්මාරේ॑ණ වි॒ජ්ඤානං॑-විँ॒ජ්ඤානේ॑-නා॒ත්මානං॑-වේँදයති॒ තස්මා॑ද॒න්න-න්දද॒න්-ථ්සර්වා᳚ණ්යේ॒තානි॑ දදා॒-ත්යන්නා᳚-ත්ප්රා॒ණා භ॑වන්ති,
භූ॒තානා᳚-ම්ප්රා॒ණෛ-ර්මනෝ॒ මන॑සශ්ච වි॒ජ්ඤානං॑-විँ॒ජ්ඤානා॑-දාන॒න්දෝ බ්ර॑හ්ම යෝ॒නි-ස්ස වා ඒ॒ෂ පුරු॑ෂඃ පඤ්ච॒ධා ප॑ඤ්චා॒ත්මා යේන॒ සර්ව॑මි॒ද-ම්ප්රෝත॑-ම්පෘථි॒වී චා॒න්තරි॑ක්ෂ-ඤ්ච॒ ද්යෞශ්ච॒ දිශ॑ශ්චාවාන්තරදි॒ශාශ්ච॒ ස වෛ සර්ව॑මි॒ද-ඤ්ජග॒ථ්ස ස॒භූතග්ං॑ ස භ॒ව්ය-ඤ්ජි॑ජ්ඤාස ක්ලෘ॒ප්ත ඍ॑ත॒ජා රයි॑ෂ්ඨා,
ශ්ර॒ද්ධා ස॒ත්යෝ මහ॑ස්වා-න්ත॒පසෝ॒ පරි॑ෂ්ඨා॒ද් (වරි॑ෂ්ඨා॒ද්) ජ්ඤාත්වා॑ තමේ॒ව-ම්මන॑සා හෘ॒දා ච॒ භූයෝ॑ න මෘ॒ත්යු-මුප॑යාහි වි॒ද්වා-න්තස්මා᳚-න්න්යා॒ස-මේ॒ෂා-න්තප॑සා-මතිරික්ත॒මාහු॑-ර්වසුර॒ණ්වෝ॑ වි॒භූර॑සි ප්රා॒ණේ ත්වමසි॑ සන්ධා॒තා
බ්රහ්ම॑-න්ත්වමසි॑ විශ්ව॒ධෘත්තේ॑-ජෝ॒දාස් ත්වම॑ස්ය॒ග්නි-ර॑සි වර්චෝ॒දා-ස්ත්වම॑සි॒ සූර්ය॑ස්ය ද්යුම්නෝ॒දා ස්ත්වම॑සි ච॒න්ද්රම॑ස උපයා॒මගෘ॑හීතෝ-(අ)සි බ්ර॒හ්මණේ᳚ ත්වා॒ මහස॒,
ඕමිත්යා॒ත්මානං॑-යුँඤ්ජීතෛ॒තද්වෛ ම॑හෝප॒නිෂ॑ද-න්දේ॒වානා॒-ඞ්ගුහ්යං॒-යँ ඒ॒වං-වේँද॑ බ්ර॒හ්මණෝ॑ මහි॒මාන॑-මාප්නෝති॒ තස්මා᳚-ද්බ්ර॒හ්මණෝ॑ මහි॒මාන॑-මිත්යුප॒නිෂත් .. 79.20 (තෛ. අර. 6.79.1)
ජ්ඤානයජ්ඤඃ (4.55)
තස්යෛ॒වං-විँ॒දුෂෝ॑ ය॒ජ්ඤස්යා॒ත්මා යජ॑මානඃ-ශ්ර॒ධ්දාපත්නී॒ ශරී॑ර-මි॒ද්ධ්මමුරෝ॒ වේදි॒-ර්ලෝමා॑නි
බ॒ර॒ඃඉ-ර්වේ॒දඃ-ශිඛා॒ හෘද॑යං॒-යූँපඃ॒ කාම॒ ආජ්ය॑-ම්ම॒න්යුඃ ප॒ශු-ස්තපෝ॒-(අ)ග්නි-ර්දමඃ॑ ශමයි॒තා දක්ෂි॑ණා॒-වාඝෝතා᳚ ප්රා॒ණ උ॑ද්ග॒තා
චක්ෂු॑රධ්ව॒ර්යු-ර්මනෝ॒ බ්රහ්මා॒ ශ්රෝත්ර॑ම॒ග්නී-ධ්යාව॒ධ්ද්රිය॑තේ॒
සා දී॒ක්ෂා යදශ්ර්නා॑ති॒ තධ්දවි॒-ර්යත්පිබ॑ති॒ තද॑ස්ය සෝමපා॒නං-යँද්රම॑තේ॒
තදු॑ප॒සදෝ॒ ය-ථ්ස॒ඤ්චර॑-ත්යුප॒විශ॑-ත්යු॒ත්තිෂ්ඨ॑තේ ච॒ සප්ර॑ව॒ර්ග්යෝ॑
යන්මුඛ॒-න්තදා॑හව॒නීයෝ॒ යා ව්යාහෘ॑ති-රාහු॒ති-ර්යද॑ස්ය වි॒ජ්ඤාන॒-න්තජ්ජු॒හෝති॒ යථ්සා॒ය-ම්ප්රා॒තර॑ත්ති॒ තථ්ස॒මිධං॒-යँත්ප්රා॒ත-ර්ම॒ද්ධ්යන්දි॑නග්ං සා॒ය-ඤ්ච॒ තානි॒ සව॑නානි॒ යේ
අ॑හෝරා॒ත්රේ තේ ද॑ර්​ශපූර්ණමා॒සෞ යේ᳚-(අ)ර්ධමා॒සාශ්ච॒ මාසා᳚ශ්ච॒ තේ චා॑තුර්මා॒ස්යානි॒ ය ඍ॒තව॒ස්තේ ප॑ශුබ॒න්ධා යේ සං॑​වँථ්ස॒රාශ්ච॑ පරිවථ්ස॒රාශ්ච॒ තේ-(අ)හ॑ර්​ග॒ණා-ස්ස॑ර්ව වේද॒සං-වාँ
ඒ॒ත-ථ්ස॒ත්රං-යँන්මර॑ණ॒-න්තද॑ව॒භෘථ॑ ඒ॒තද්වෛ ජ॑රාමර්ය-මග්නිහෝ॒ත්රග්ං ස॒ත්රං-යँ ඒ॒වං-විँ॒ද්වා-නු॑ද॒ගය॑නේ ප්ර॒මීය॑තේ
දේ॒වානා॑මේ॒ව ම॑හි॒මාන॑-ඞ්ග॒ත්වා-(අ)(අ)දි॒ත්යස්ය॒ සායු॑ජ්ය-ඞ්ගච්ඡ॒ත්යථ॒ යෝ ද॑ක්ෂි॒ණේ ප්ර॒මීය॑තේ
පිතෘ॒ණා-මේ॒ව ම॑හි॒මාන॑-ඞ්ග॒ත්වා ච॒න්ද්රම॑ස॒-ස්සායු॑ජ්යග්ං සලෝ॒කතා॑-මාප්නෝත්යේ॒තෞ වෛ සූ᳚ර්යා චන්ද්ර॒මසෞ᳚-ර්මහි॒මානෞ᳚ බ්රාහ්ම॒ණෝ
වි॒ද්වා-න॒භිජ॑යති॒ තස්මා᳚-ද්බ්ර॒හ්මණෝ॑ මහි॒මාන॑මාප්නෝති॒ තස්මා᳚-ද්බ්ර॒හ්මණෝ॑ මහි॒මාන॑-මිත්යුප॒නිෂත් .. 80.1 (තෛ. අර. 6.80.1)
ස॒හ නා॑ වවතු . ස॒හ නෞ॑ භුනක්තු . ස॒හ වී॒ර්ය॑-ඞ්කරවාවහෛ . තේ॒ජ॒ස්විනා॒ වධී॑තමස්තු॒ මා වි॑ද්විෂා॒වහෛ᳚ ..
.. ඕං ශාන්ති॒-ශ්ශාන්ති॒-ශ්ශාන්තිඃ॑ ..
හරිඃ॒ ඕම් .
ඉති මහානාරායණෝපනිෂ-ථ්සමාප්තා
(අම්භ॒ස්යෛක॑පඤ්චා॒ශච්ඡ॒තං - ජා॒තවේ॑දසේ॒ චතු॑ර්දශ॒ - භූරන්නං॒ - භූර॒ග්නයේ॒ - භූර॒ග්නයේ॒ චෛක॑මේකං - පාහි - පා॒හි ච॒ත්වාරි॑ චත්වාරි॒ - ය-ශ්ඡන්ද॑සා॒-න්ද්වේ - නමෝ॒ බ්රහ්ම॑ණේ - ඍ॒ත-න්තපෝ॒ - යථා॑ වෘ॒ක්ෂස්යෛක॑ මේක - ම॒ණෝරණී॑යා॒ග්॒ ශ්චතු॑ස්ත්රිග්ංශථ් - සහස්ර॒ශී॑ෂ॒ග්ං॒ ෂට්වි॑ග්ංශති - රාදි॒ත්යෝ වා ඒ॒ෂ - ආ॑දි॒ත්යෝ වෛ තේජ॒ ඒක॑මේකං॒ - නිධ॑නපතයේ॒ ත්රයෝ॑විග්ංශතිඃ - ස॒ද්යෝජා॒ත-න්ත්රීණි॑ - වාමදේ॒වායෛක॑ - ම॒ඝෝරේ᳚භ්ය॒ - ස්තත්පුරු॑ෂාය॒ ද්වේ ද්වේ॒ - ඊශානෝ - නමෝ හිරණ්යබාහව॒ ඒක॑මේක - මෘ॒තග්ං ස॒ත්ය-න්ද්වේ - සර්වෝ॒ වෛ ච॒ත්වාරි॒ - කද්රු॒ද්රාය॒ ත්රීණි॒ - යස්ය॒ වෛ කඞ්ක॑තී - කෘණු॒ෂ්ව පාජෝ - (අ)දි॑ති॒ - රාපෝ॒ වා ඉ॒දග්ං සර්ව॒ මේක॑මේක॒ - මාපඃ॑ පුනන්තු ච॒ත්වා - ර්යග්නිශ්ච - සූර්යශ්ච නව॑ - න॒වෝමිති॑ ච॒ත්වා - ර්යායා॑තු॒ පචෞ - ජෝ॑-(අ)සි॒ දශෝ॒ - ත්තමේ॑ ච॒ත්වාරි॒ - ඝෘණි॒ස්ත්රීණි॒ - බ්රහ්ම॑මේතු॒ මාං-යාँස්තේ᳚ බ්රහ්මහ॒ත්යා-න්ද්වාද॑ශ॒ - බ්රහ්ම॑ මේ॒ධයා॒-(අ)ද්යා න॑ ඉ॒ම-ම්භ්රූ॑ෂහ॒ත්යාං - බ්රහ්ම॑ මේ॒ධවා᳚ බ්ර॒හ්මා දේ॒වානා॑මි॒දං-වීँ॑රහ॒ත්යාමේකා॒න්න වි॑ග්ංශති॒ රේකා॒න්නවි॑ග්ංශති--ර් මේ॒ධා දේ॒වී - මේ॒ධා-ම්ම॒ ඉන්ද්ර॑ශ්ච॒ත්වාරි॑ චත්වා॒ර්යා - මා᳚-ම්මේ॒ධා ද්වේ - මයි॑ මේ॒ධා මේක॒- මපෛ॑තු॒ - පරං॒ - ँවාත॑-ම්ප්රා॒ණ - ම॑මුත්ර॒භූයා॒-ද්- ද්ධරි॒ග්ං॒ - ශල්කෛ॑ර॒ග්නිං - මා ඡි॑දෝ මෘත්යෝ॒ - මා නෝ॑ ම॒හාන්තං॒ - මාන॑ස්තෝ॒කේ - ප්රජා॑පතේ - ස්වස්ති॒දා - ත්ර්ය॑ම්බකං॒ - ँයේ තේ॑ ස॒හස්ර॒-න්ද්වේ ද්වේ - මෘ॒ත්යවේ॒ ස්වාහෛකං॑ - දේ॒වකෘ॑ත॒ස්යෛකා॑දශ॒ - යද්වෝ॑ දේවාඃ॒ - කාමෝ-(අ)කාර්​ෂී॒න් - මන්යුරකාර්​ෂී॒-ද්ද්වේ ද්වේ॒ - තිලාඤ්ජුහෝමි ගාව-ශ්ශ්රිය-ම්ප්ර॑ජාඃ පඤ්ච॒ - තිලාඃ කෘණ්ෂාශ්චෝර॑ස්ය॒ ශ්රීඃ ප්රජ්ඤාතු ජාතවේ॑ද-ස්ස॒ප්ත - ප්රාණ වා-ක්ත්වක් ඡිර උත්තිෂ්ඨ පුරුෂ॑ පඤ්ච॒ - පෘථිවී ශබ්ද මනෝ වාග් ව්යක්තා-(අ)(අ)ත්මා-(අ)න්තරාත්මා පරමාත්මා මේ᳚ ක්ෂු॒ධේ-(අ)න්නමය॒ පඤ්ච॑දශා॒ - ග්නයේ॒ ස්වාහෛක॑චත්වාරි॒ග්ං॒ශ - ර්දෝ᳚ න්තද්බ්ර॒හ්ම නව॑ - ශ්ර॒ද්ධායා᳚-ම්ප්රා॒ණේ නිවිෂ්ට॒ ශ්චතු॑ර්විග්ංශතිඃ - ශ්ර॒ද්ධායා॒-න්දශා - ඞ්ගුෂ්ඨ මාත්රඃ පුරුෂෝ ද්වේ - වාම්ම॑ ආ॒සන්න॒ෂ්ටෞ - වයඃ॑ සුප॒ර්​ෂාඃ - ප්රාණානා-ඞ්ග්රන්ථිරසි ද්වේ ද්වේ - නමෝ රුද්රායෛකං॒ - ත්වම॑ග්නේ॒ ද්යුභිර්॒ ද්වේ - ශි॒වේන॑ මේ॒ සන්ති॑ෂ්ඨස්ව - ස॒ත්යං - ප්රා॑ජාප॒ත්ය - ස්තස්යෛ॒ව මේක॑ මේක॒ මශතිඃ)
Roman (IAST) Transliteration
taittirīya araṇyaka - caturthaḥ praśnaḥ
oṃ sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu |
sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
ambhasyapāre (4.1)
ambha̭sya pā॒re bhuva̭nasya॒ maddhye॒ nāka̭sya pṛ॒ṣṭhe ma̭ha॒to mahī̭yān |
śu॒kreṇa॒ jyotīgṃ̭ṣi samanu॒pravi̭ṣṭaḥ pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaiti॒ sarvaṃ॒-ya~smi̭-nde॒vā adhi॒ viśvḙ niṣe॒duḥ |
tade॒va bhū॒ta-ntadu॒ bhavya̭mā i॒da-ntada॒kṣarḙ para॒me vyo̭mann |
yenā̭ vṛ॒ta-ṅkhañca॒ diva̭-mma॒hīñca॒ yenā̭di॒tya-stapa̭ti॒ teja̭sā॒ bhrāja̭sā ca |
yama॒nta-ssa̭mu॒dre ka॒vayo॒ vaya̭nti॒ yada॒kṣarḙ para॒me pra॒jāḥ |
yataḥ̭ prasū॒tā ja॒gataḥ̭ prasūtī॒ toyḙna jī॒vān vyaca̭sarja॒ (vyasa̭sarja॒) bhūmyā᳚m |
yadoṣa̭dhībhiḥ pu॒ruṣā᳚-npa॒śūg​śca॒ vivḙśa bhū॒tāni̭ carāca॒rāṇi̭ |
ataḥ̭ para॒-nnānya॒-daṇī̭yasahi॒ parā᳚-tparaṃ॒-ya~-nmaha̭to ma॒hānta᳚m |
yadḙka-ma॒vyakta॒-mana̭ntarūpaṃ॒-vi~śva̭-mpurā॒ṇa-ntama̭saḥ॒ para̭stāt || 1.5 (tai. ara. 6.1.1)
tade॒varta-ntadṷ sa॒tyamā̭hu॒-stade॒va brahma̭ para॒ma-ṅka̭vī॒nām |
i॒ṣṭā॒pū॒rta-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭mānaṃ-vi~॒śva-mbi̭bharti॒ bhuva̭nasya॒ nābhiḥ̭ |
tade॒vāgni-stadvā॒yu-stathsūrya॒stadṷ ca॒ndramāḥ᳚ |
tade॒va śu॒krama॒mṛta॒-ntadbrahma॒ tadāpa॒-ssa pra॒jāpa̭tiḥ |
sarvḙ nime॒ṣā ja॒jñirḙ vi॒dyutaḥ॒ purṷṣā॒dadhi̭ |
ka॒lā mṷhū॒rtāḥ kāṣṭhā᳚ścāho-rā॒trāśca̭ sarva॒śaḥ |
a॒rdha॒mā॒sā māsā̭ ṛ॒tavaḥ̭ saṃ​va~thsa॒raśca̭ kalpantām |
sa āpaḥ̭ pradu॒ghe u॒bhe i॒me a॒ntari̭kṣa॒-matho॒ suvaḥ̭ |
naina̭-mū॒rdhva-nna ti॒rya-ñca॒ na maddhye॒ pari̭jagrabhat |
na tasyḙśe॒ kaśca॒na tasya̭ nāma ma॒hadyaśaḥ̭ || 1.10 (tai. ara. 6.1.2)
na sa॒dṛṃśḙ tiṣṭhati॒ rūpa̭masya॒ na cakṣṷṣā paśyati॒ kaśca॒naina᳚m |
hṛ॒dā ma̭nī॒ṣā mana̭sā॒-'bhi klṛ̭pto॒ ya ḙnaṃ-vi~॒du-ramṛ̭tā॒ste bha̭vanti |
a॒dbhya-ssambhṷ̄to hiraṇyaga॒rbha itya॒ṣṭau |
e॒ṣa hi de॒vaḥ pra॒diśo-'nu॒ sarvāḥ॒ pūrvo̭ hi jā॒ta-ssa u॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
sa vi॒jāya̭māna-ssajani॒ṣyamā̭ṇaḥ pra॒tyaṃ-mukhā᳚ stiṣṭhati vi॒śvato̭mukhaḥ |
vi॒śvata̭śca-kṣuru॒ta vi॒śvato̭ mukho vi॒śvato̭ hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt |
sa-mbā॒hubhyā॒-nnama̭ti॒ sa-mpata̭trai॒-rdyāvā̭ pṛthi॒vī ja॒naya̭-nde॒va ekaḥ̭ |
ve॒nasta-tpaśya॒n. viśvā॒ bhuva̭nāni vi॒dvān. yatra॒ viśva॒-mbhava॒tyeka̭-nīlam |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaika॒gṃ॒ sa otaḥ॒ prota̭śca vi॒bhuḥ pra॒jāsṷ |
pratadvo̭ce a॒mṛta॒nnu vi॒dvā-nga̭ndha॒rvo nāma॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su || 1.15 (tai. ara. 6.1.3)
trīṇi̭ pa॒dā nihi̭tā॒ guhā̭su॒ yastadveda̭ savi॒tuḥ pi॒tā-'sa̭t |
sa no॒ bandhṷ-rjani॒tā sa vi̭dhā॒tā dhāmā̭ni॒ veda॒ bhuva̭nāni॒ viśvā᳚ |
yatra̭ de॒vā a॒mṛta̭māna-śā॒nāstṛ॒tīye॒ dhāmā᳚nya॒-bhyaira̭yanta |
pari॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ya̭nti sa॒dyaḥ pari̭ lo॒kā-npari॒ diśaḥ॒ pari॒ suvaḥ̭ |
ṛ॒tasya॒ tantuṃ̭-vi~tataṃ-vi~॒cṛtya॒ tada̭paśya॒-ttada̭bhava-tpra॒jāsṷ |
pa॒rītya̭ lo॒kā-npa॒rītya̭ bhū॒tāni̭ pa॒rītya॒ sarvāḥ᳚ pra॒diśo॒ diśa̭śca |
pra॒jāpa̭tiḥ prathama॒jā ṛ॒tasyā॒tmanā॒-''tmāna̭-ma॒bhi-samba̭bhūva |
sada̭sa॒spati॒-madbhṷta-mpri॒yamindra̭sya॒ kāmya᳚m |
sani̭-mme॒dhā ma̭yāsiṣam |
uddī᳚pyasva jātavedo 'pa॒ghnannir-ṛ̭ti॒-mmama̭ || 1.19 (tai. ara. 6.1.4)
pa॒śūg​śca॒ mahya॒māva̭ha॒ jīva̭nañca॒ diśo̭ diśa |
māno̭ higṃsī jjātavedo॒ gāmaśva॒-mpurṷṣa॒-ñjaga̭t |
abi̭bhra॒dagna॒ āga̭hi śri॒yā mā॒ pari̭pātaya || 1.21 (tai. ara. 6.1.5)
gāyatrī mantrāḥ (4.2)
purṷṣasya vidma sahasrā॒kṣasya̭ mahāde॒vasya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ vakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ dantiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ nandiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāse॒nāya̭ dhīmahi | tannaḥ̭ ṣaṇmukhaḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ suvarṇapa॒kṣāya̭ dhīmahi | tanno̭ garuḍaḥ praco॒dayā᳚t ||
ve॒dā॒tma॒nāya̭ vi॒dmahḙ hiraṇyaga॒rbhāya̭ dhīmahi | tanno᳚ brahma praco॒dayā᳚t ||
nā॒rā॒ya॒ṇāya̭ vi॒dmahḙ vāsude॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ viṣṇuḥ praco॒dayā᳚t ||
va॒jra॒na॒khāya̭ vi॒dmahḙ tīkṣṇa-da॒gg॒ṣṭrāya̭ dhīmahi | tanno̭ nārasigṃhaḥ praco॒dayā᳚t ||
bhā॒ska॒rāya̭ vi॒dmahḙ mahaddyutika॒rāya̭ dhīmahi | tanno̭ ādityaḥ praco॒dayā᳚t ||
vai॒śvā॒na॒rāya̭ vi॒dmahḙ lālī॒lāya̭ dhīmahi | tanno̭ agniḥ praco॒dayā᳚t ||
kā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || 1.33 (tai. ara. 6.1.5-7)
dūrvā sūktaṃ (4.3)
sa॒ha॒sra॒para̭mā de॒vī॒ śa॒tamṷ̄lā śa॒tāṅkṷrā |
sarvagṃ̭ haratṷ me pā॒pa॒-ndū॒rvā duḥ̭svapna॒ nāśa̭nī |
kāṇḍā᳚-tkāṇḍā-tpra॒roha̭ntī॒ parṷṣaḥ paruṣaḥ॒ pari̭ |
e॒vā no̭ dūrve॒ prata̭nu sa॒hasrḙṇa śa॒tena̭ ca |
yā śa॒tena̭ prata॒noṣi̭ sa॒hasrḙṇa vi॒roha̭si |
tasyā᳚ste devīṣṭake vi॒dhema̭ ha॒viṣā̭ va॒yam |
aśva̭krā॒nte ra̭thakrā॒nte॒ vi॒ṣṇukrā᳚nte va॒sundha̭rā |
śirasā̭ dhāra̭yiṣyā॒mi॒ ra॒kṣa॒sva mā᳚-mpade॒ pade || 1.37 (tai. ara. 6.1.8)
mṛttikā sūktam (4.4)
bhūmi-rdhenu-rdharaṇī lo̭kadhā॒riṇī |
u॒dhṛtā̭-'si va̭rāhe॒ṇa॒ kṛ॒ṣṇe॒na śa̭ta bā॒hunā |
mṛ॒ttikḙ hana̭ me pā॒paṃ॒-ya~॒nma॒yā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
mṛ॒ttike᳚ brahma̭dattā॒-'si॒ kā॒śyapḙnābhi॒mantri̭tā |
mṛ॒ttikḙ dehi̭ me pu॒ṣṭi॒-ntva॒yi sa̭rva-mpra॒tiṣṭhi̭tam || 1.39
mṛ॒ttike᳚ pratiṣṭhi̭te sa॒rva॒-nta॒nme ni̭rṇuda॒ mṛtti̭ke |
tayā̭ ha॒tena̭ pāpe॒na॒ ga॒cchā॒mi pa̭ramā॒-ṅgatim || 1.40 (tai. ara. 6.1.9)
śatrujaya mantrāḥ (4.5)
yata̭ indra॒ bhayā̭mahe॒ tato̭ no॒ abha̭ya-ṅkṛdhi |
magha̭van cha॒gdhi tava॒ tanna̭ ū॒taye॒ vidviṣo॒ vimṛdho̭ jahi |
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu na-ssvasti॒dā a̭bhayaṅka॒raḥ |
sva॒sti na॒ indro̭ vṛ॒ddhaśra̭vā-ssva॒sti naḥ̭ pū॒ṣā vi॒śvavḙdāḥ |
sva॒sti na॒stārkṣyo॒ ari̭ṣṭanemi-ssva॒sti no॒ bṛha॒spati̭-rdadhātu |
āpā᳚nta-manyustṛ॒pala̭prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭vāṃ॒-charṷmāgṃ ṛjī॒ṣī |
somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || 1.44
brahma̭ jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒-masa̭taśca॒ vivaḥ̭ |
syo॒nā pṛ̭thivi॒ bhavā̭ nṛkṣa॒rā ni॒veśa̭nī | yacchā̭ na॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ |
ga॒ndha॒dvā॒rā-ndṷrādha॒r​ṣā॒-nni॒tyapṷṣṭā-ṅkarī॒ṣiṇī᳚m |
ī॒śvarīgṃ̭ sarva̭bhūtā॒nā॒-ntāmi॒hopa̭hvaye॒ śriyam |
śrī᳚rme bha॒jatu | alakṣmī᳚rme na॒śyatu |
viṣṇṷmukhā॒ vai de॒vā-śchando̭-bhiri॒māṃ​llo~॒kā-na̭napaja॒yya-ma॒bhya̭jayann |
ma॒hāgṃ indro॒ vajra̭bāhu-ṣṣoḍa॒śī śarma̭ yacchatu || 1.48 (tai. ara. 6.1.10)
sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ karotu॒ hantṷ pā॒pmānaṃ॒-yo~᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
so॒māna॒gg॒ svara̭ṇa-ṅkṛṇu॒hi bra̭hmaṇaspate |
ka॒kṣīva̭ntaṃ॒-ya~ aṷśi॒jam |
śarī̭raṃ-ya~jñaśama॒la-ṅkusī̭da॒-ntasmi᳚-nthsīdatu॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
cara̭ṇa-mpa॒vitraṃ॒-vi~ta̭ta-mpurā॒ṇaṃ-ye~na̭ pū॒ta-stara̭ti duṣkṛ॒tāni̭ |
tena̭ pa॒vitrḙṇa śu॒ddhena̭ pū॒tā ati̭ pā॒pmāna॒-marā̭ti-ntarema |
sa॒joṣā̭ indra॒ saga̭ṇo ma॒rudbhi॒-ssoma̭-mpiba vṛtrahañchūra vi॒dvān |
ja॒hi śatrū॒gṃ॒ rapa॒ mṛdho̭ nuda॒svāthābha̭ya-ṅkṛṇuhi vi॒śvato̭ naḥ |
su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryā᳚-'smā-ndveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ | 1.53 (tai. ara. 6.1.11)
āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒ bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana |
ma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se |
yo vaḥ̭ śi॒vata̭mo॒ rasa॒-stasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ |
u॒śa॒tī-ri̭va mā॒taraḥ̭ |
tasmā॒ ara̭ṅgamāmavo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha |
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ || 1.54 (tai. ara. 6.1.12)
aghamar​ṣaṇa sūktam (4.6)
hira̭ṇyaśṛṅgaṃ॒-va~rṷṇa॒-mprapa̭dye tī॒rtha-mmḙ dehi॒ yāci̭taḥ |
ya॒nmayā̭ bhu॒kta-ma॒sādhṷ̄nā-mpā॒pebhya̭śca pra॒tigra̭haḥ |
yanme॒ mana̭sā vā॒cā॒ ka॒rma॒ṇā vā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
tanna॒ indro॒ varṷṇo॒ bṛha॒spatiḥ̭ savi॒tā ca̭ punantu॒ punaḥ̭ punaḥ |
namo॒-'gnaye᳚-'phsu॒mate॒ nama॒ indrā̭ya॒ namo॒ varṷṇāya॒ namo vāruṇyai̭ namo॒-'dbhyaḥ || 1.57
yada॒pā-ṅkrū॒raṃ-ya~da̭me॒ddhyaṃ-ya~da̭śā॒nta-ntadapa̭gacchatāt |
a॒tyā॒śa॒nā-da̭tīpā॒nā॒-dya॒cca u॒grā-tpra̭ti॒grahā᳚t |
tanno॒ varṷṇo rā॒jā॒ pā॒ṇinā᳚ hyava॒mar​śa̭tu |
so̭-'hama̭pā॒po vi॒rajo॒ nirmu॒kto mṷktaki॒lbiṣaḥ |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhamārṷhya॒ gacche॒-dbrahma̭salo॒katām |
yaścā॒̭phsu varṷṇa॒-ssa pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
i॒ma-mmḙ gaṅge yamune sarasvati॒ śutṷdri॒ stomagṃ̭ sacatā॒ paru॒ṣṇiyā |
a॒si॒kni॒yā ma̭rudvṛdhe vi॒tasta॒yā-''rjī̭kīye śṛṇu॒hyā su॒ṣoma̭yā |
ṛ॒tañca̭ sa॒tyañcā॒-bhī᳚ddhā॒ ttapa॒so-'ddhya̭jāyata |
tato॒ rātri̭-rajāyata॒ tataḥ̭ samu॒dro a̭rṇa॒vaḥ || 1.63 (tai. ara. 6.1.13)
sa॒mu॒drā-da̭rṇa॒vā-dadhi̭ saṃ​va~thsa॒ro a̭jāyata |
a॒ho॒rā॒trāṇi̭ vi॒dadha॒-d(mi॒dadha॒d) viśva̭sya miṣa॒to va॒śī |
ū॒ryā॒ca॒ndra॒masaṷ dhā॒tā ya̭thā pū॒rva ma̭kalpayat |
diva̭ñca pṛthi॒vī-ñcā॒ntari̭kṣa॒ matho॒ suvaḥ̭ |
ya-tpṛ̭thi॒vyāgṃ raja̭ssva॒ māntari̭kṣe vi॒roda̭sī |
i॒māg​ stadā॒po va̭ruṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
pu॒nantu॒ vasa̭vaḥ pu॒nātu॒ varṷṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
e॒ṣa bhū॒tasya̭ ma॒ddhye bhuva̭nasya go॒ptā |
e॒ṣa pu॒ṇyakṛ̭tāṃ-lo~॒kā॒ne॒ṣa mṛ॒tyor-hi̭ra॒ṇmaya᳚m |
dyāvā̭pṛthi॒vyor-hi̭ra॒ṇmaya॒gṃ॒ sagg​śri̭ta॒gṃ॒ suvaḥ̭ | 1.66 (tai. ara. 6.1.14)
sa na॒-ssuva॒-ssagṃ śi̭śādhi |
ārdra॒-ñjvala̭ti॒ jyoti̭-ra॒hama̭smi |
jyoti॒-rjvala̭ti॒ brahmā॒hama̭smi |
yo̭-'hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hame॒vāha-mmā-ñjṷhomi॒ svāhā᳚ |
a॒kā॒rya॒-kā॒rya̭va kī॒rṇī ste॒no bhrṷ̄ṇa॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
varṷṇo॒-'pāma̭ghamar​ṣa॒ṇa-stasmā᳚-tpā॒pā-tpramṷcyate |
ra॒jobhūmi̭stva॒māgṃ roda̭yasva॒ prava̭danti॒ dhīrāḥ᳚ |
ākrā᳚n-thsamu॒draḥ pra̭tha॒me vidha̭rma-ñja॒naya̭-npra॒jā bhuva̭nasya॒ rājā᳚ |
vṛṣā̭ pa॒vitre॒ adhi॒sāno॒ avyḙ bṛ॒ha-thsomo̭ vāvṛdhe suvā॒na induḥ̭ || 1.70
(pura̭stā॒--dyaśo॒ - guhā̭su॒ - mama̭ - cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi - tīkṣada॒gg॒ṣṭhrāya̭ dhīmahi॒ - pari̭ - pra॒tiṣṭhi̭taṃ - debhu--r yacchatu - dadhātanā॒- dbhyo᳚ - 'rṇa॒vaḥ - suvo॒ - rājaika̭-ñca) (ā1)
durgā sūktam (4.7)
jā॒tavḙdase sunavāma॒ soma̭-marātīya॒to nida̭hāti॒ vedaḥ̭ |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā̭ nā॒veva॒ sindhṷ-nduri॒tā-'tya॒gniḥ |
tāma॒gniva̭rṇā॒-ntapa̭sā jvala॒ntīṃ-vai~̭roca॒nī-ṅka̭rmapha॒leṣu॒ juṣṭā᳚m |
du॒rgā-nde॒vīgṃ śara̭ṇama॒ha-mprapa̭dye su॒tara̭si tarase॒ namaḥ̭ |
agne॒ tva-mpā̭rayā॒ navyo̭ a॒smān-thsva॒sti-bhi॒rati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā᳚ |
pūśca̭ pṛ॒thvī ba̭hu॒lā na̭ u॒rvī bhavā̭ to॒kāya॒ tana̭yāya॒ śaṃ​yo~ḥ |
viśvā̭ni no du॒rgahā̭ jātaveda॒-ssindhu॒-nna nā॒vā dṷri॒tā-'ti̭par​ṣi |
agnḙ atri॒va-nmana̭sā gṛṇā॒no᳚-'smāka̭-mboddhyavi॒tā ta॒nūnā᳚m |
pṛ॒ta॒nā॒jita॒gṃ॒ saha̭māna-mu॒grama॒gnigṃ hṷvema para॒mā-thsa॒dhasthā᳚t |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā॒ kṣāma̭dde॒vo ati̭ duri॒tā-'tya॒gniḥ |
pra॒tnoṣi̭-ka॒mīḍyo̭ addhva॒reṣṷ sa॒nācca॒ hotā॒ navya̭śca॒ sathsi̭ |
svāñcā᳚gne ta॒nuva̭-mpi॒praya̭svā॒smabhya̭ñca॒ saubha̭ga॒māya̭jasva |
gobhi॒-rjuṣṭa̭ma॒yujo॒ niṣi̭kta॒-ntave᳚ndra viṣṇo॒-ranu॒sañca̭rema |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhama॒bhi saṃ॒​va~sā̭no॒ vaiṣṇa̭vīṃ-lo~॒ka i॒ha mā̭dayantām || 2.7 (du॒ri॒tā-'tya॒gniśca॒tvāri̭ ca) (tai. ara. 6.2.1)
[ o-ṅkā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || ]
vyāhṛti homa mantrāḥ (4.8)
bhū-ranna̭-ma॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo-'nnaṃ̭-vā~॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒, suva॒ranna̭-mādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna̭-ñca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒, namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna॒mom || 3.1 (tai. ara. 6.3.1)
bhū-ra॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo̭ vā॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ ,
suva̭rādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ragna॒ om || 4.1
bhū-ra॒gnayḙ ca pṛthi॒vyai ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhuvo̭ vā॒yavḙ cā॒ntari̭kṣāya ca maha॒te ca॒ svāhā॒,
suva̭rādi॒tyāya̭ ca di॒ve ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se ca॒ nakṣa̭trebhyaśca di॒gbhyaśca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rmaha॒rom || 5.1 (tai. ara. 6.4.1)
jñānaprāptyarthā homamantrāḥ (4.9)
pāhi no agna ena̭se svā॒hā |
pāhi no viśvaveda̭se svā॒hā |
yajña-mpāhi vibhāva̭so svā॒hā |
sarva-mpāhi śatakra̭to svā॒hā || 6.1 (tai. ara. 6.7.1)
pā॒hi no̭ agna॒ eka̭yā |
pā॒hyṷta dvi॒tīya̭yā |
pā॒hyūrja̭-ntṛ॒tīya̭yā |
pā॒hi gī॒rbhi-śca̭ta॒sṛbhi̭-rvaso॒ svāhā᳚ || 7.1 (tai. ara. 6.6.1)
vedāvismaraṇāya japamantrāḥ (4.10)
ya-śchanda̭sā-mṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄pa॒-śchando᳚bhya॒-śchandāg̭syā vi॒veśa̭ |
sacāgṃ śikyaḥ puro vāco̭pani॒ṣa-dindro᳚ jye॒ṣṭha i̭ndri॒yāya॒ ṛṣi̭bhyo॒ namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-śchanda॒ om || 8.1 (tai. ara. 6.8.1)
namo॒ brahma̭ṇe dhā॒raṇa̭-mme a॒stva-ni̭rākaraṇaṃ-dhā॒rayi̭tā bhūyāsa॒-ṅkarṇa̭yo-śśru॒ta-mmācyo᳚ḍhva॒-mmamā॒muṣya॒ om || 9.1 (tai. ara. 6.9.1)
tapaḥ praśaṃsā (4.11)
ṛ॒ta-ntapaḥ̭ sa॒tya-ntapaḥ̭ śru॒ta-ntapaḥ̭ śā॒nta-ntapo॒ dama॒ stapa॒-śśama॒stapo॒ dāna॒-ntapo॒ yajña॒-ntapo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rbrahmai॒-tadupā᳚syai॒-tattapaḥ̭ || 10.1 (tai. ara. 6.10.1)
vihitācaraṇa praśaṃsā niṣiddhācaraṇa nindā ca (4.12)
yathā̭ vṛ॒kṣasya̭ sa॒puṃṣpi̭tasya dū॒rā-dga॒ndho vā᳚tye॒va-mpuṇya̭sya ka॒rmaṇo̭ dū॒rā-dga॒ndho vā̭ti॒ yathā̭-'sidhā॒rā-ṅka॒rte-'va̭hitā-mava॒krāme॒ yadyuve॒ yuve॒ havā̭ vi॒hvayi̭ṣyāmi ka॒rta-mpa̭tiṣyā॒mītye॒va-ma॒mṛtā̭-dā॒tmāna̭-ñju॒guphse᳚t || 11.1 (tai. ara. 6.11.1)
dahara vidyā (4.13)
a॒ṇo-raṇī̭yā-nmaha॒to mahī̭yā-nā॒tmā guhā̭yā॒-nnihi̭to-'sya ja॒ntoḥ |
tama̭kratu-mpaśyati vītaśo॒ko dhā॒tuḥ pra॒sādā᳚-nmahi॒māna̭mīśam |
sa॒pta prā॒ṇāḥ pra॒bhava̭nti॒ tasmā᳚-thsa॒ptārciṣaḥ̭ sa॒midhaḥ̭ sa॒pta ji॒hvāḥ |
sa॒pta i॒me lo॒kā yeṣu॒ cara̭nti prā॒ṇā gu॒hāśa̭yā॒-nnihi̭tā-ssa॒pta sa̭pta |
ataḥ̭ samu॒drā gi॒raya̭śca॒ sarve॒-'smā-thsyanda̭nte॒ sindha̭va॒-ssarva̭rūpāḥ |
ata̭śca॒ viśvā॒ oṣa̭dhayo॒ rasā᳚cca॒ yenai̭ṣa bhū॒ta-sti̭ṣṭhatyantarā॒tmā |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛdhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒ matyḙti॒ rebhanṋ |
a॒jā mekāṃ॒-lo~hi̭ta-śukla-kṛ॒ṣṇā-mba॒hvī-mpra॒jā-ñja॒naya̭ntī॒gṃ॒ sarṷ̄pām |
a॒jo hyeko̭ ju॒ṣamā̭ṇo-'nu॒śete॒ jahā᳚tyenā-mbhu॒kta-bho̭gā॒majo᳚-'nyaḥ || 12.5 (tai. ara. 6.12.1)
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷ-rantarikṣa॒-saddhotā̭ vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣa-dva̭ra॒sa-dṛ̭ta॒sa-dvyo̭ma॒sa-da॒bjā go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ghṛ॒ta-mmi̭mikṣire ghṛ॒tama̭sya॒ yoni̭-rghṛ॒te śri॒to ghṛ॒tamṷvasya॒ dhāma̭ |
a॒nu॒ṣva॒dhamāva̭ha mā॒daya̭sva॒ svāhā̭ kṛtaṃ-vṛ~ṣabha vakṣi ha॒vyam |
sa॒mu॒drā dū॒rmi-rmadhṷmā॒gṃ॒ udā̭ra-dupā॒gṃ॒śunā॒ sama̭mṛta॒tva mā̭naṭ |
ghṛ॒tasya॒ nāma॒ guhyaṃ॒-ya~dasti̭ ji॒hvā de॒vānā̭-ma॒mṛta̭sya॒ nābhiḥ̭ |
va॒ya-nnāma॒ prabra̭vāmā ghṛ॒tenā॒smin. ya॒jñe dhā̭rayāmā॒ namo̭bhiḥ |
upa̭ bra॒hmā śṛ̭ṇavaccha॒syamā̭na॒-ñcatuḥ̭ śṛṅgo 'vamī-dgau॒ra e॒tat |
ca॒tvāri॒ śṛṅgā॒ trayo̭ asya॒ pādā॒ dve śī॒ra॒.ṣe sa॒pta hastā̭so a॒sya |
tridhā̭ ba॒ddho vṛ̭ṣa॒bho ro̭ravīti ma॒ho de॒vo martyā॒gṃ॒ āvi̭veśa || 12.10 (tai. ara. 6.12.2)
tridhā̭ hi॒ta-mpa॒ṇibhi̭-rgu॒hyamā̭na॒-ṅgavi̭-de॒vāso̭ ghṛ॒tamanva̭vindann |
indra॒ eka॒gṃ॒ sūrya॒ eka̭-ñjajāna ve॒nā dekagg̭ sva॒dhayā॒ niṣṭa̭takṣuḥ |
yo de॒vānā᳚-mpratha॒ma-mpu॒rastā॒-dviśvā॒dhiyo̭ ru॒dro ma॒har​ṣiḥ̭ |
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha-mpa̭śyata॒ jāya̭māna॒gṃ॒ sano̭ de॒va-śśu॒bhayā॒ smṛtyā॒ saṃ​yu~̭naktu |
yasmā॒tpara॒-nnāpa̭ra॒ masti॒ kiñci॒dyasmā॒-nnāṇī̭yo॒ na jyāyo᳚-'sti॒ kaści̭t |
vṛ॒kṣa i̭va stabdho di॒vi ti̭ṣṭha॒-tyeka॒stene॒da-mpū॒rṇa-mpurṷṣeṇa॒ sarva᳚m || 12.13
(sanyāsa sūktam)
na karma̭ṇā na pra॒jayā॒ dhanḙna॒ tyāgḙnaike amṛta॒tva-mā̭na॒śuḥ |
parḙṇa॒ nāka॒-nnihi̭ta॒-ṅguhā̭yāṃ-vi~॒bhrāja̭de॒ta-dyata̭yo vi॒śanti̭ ||
ve॒dā॒nta॒ vi॒jñāna॒-suni̭ścitā॒rthā-ssanyā̭sa yo॒gādyata̭ya-śśuddha॒ sattvāḥ᳚ |
te bra̭hmalo॒ke tu॒ parā᳚ntakāle॒ parā̭mṛtā॒-tpari̭mucyanti॒ sarve᳚ |
da॒hraṃ॒-vi~॒pā॒pa-mpa॒rame᳚śma bhūtaṃ॒-ya~-tpṷṇḍarī॒ka-mpu॒rama̭ddhya sa॒gg॒stham |
ta॒trā॒pi॒ da॒hra-ṅga॒ganaṃ̭-vi~śoka॒-stasmi̭n. yada॒ntasta-dupā̭sita॒vyam ||
yo vedādau sva̭raḥ pro॒kto॒ ve॒dāntḙ ca pra॒tiṣṭhi̭taḥ |
tasya̭ pra॒kṛti̭-līna॒sya॒ yaḥ॒ paraḥ̭ sa॒ ma॒heśva̭raḥ || 12.17 (tai. ara. 6.12.3)
(ajo᳚-'nya॒ - āvi̭veśa॒ - sarvḙ ca॒tvāri̭ ca)
nārāyaṇa sūktaṃ (4.14)
sa॒ha॒sra॒śīr​ṣa̭-nde॒vaṃ॒-vi~॒śvākṣaṃ̭-vi~॒śva śa̭-mbhuvam |
viśva̭-nnā॒rāya̭ṇa-nde॒va॒ma॒kṣara̭-mpara॒ma-mpa॒dam |
vi॒śvataḥ॒ para̭mānni॒tyaṃ॒-vi~॒śva-nnā̭rāya॒ṇagṃ ha̭rim |
viśva̭me॒veda-mpurṷṣa॒-sta-dviśva॒mupa̭jīvati |
patiṃ॒-vi~śva̭syā॒tmeśva̭ra॒gṃ॒ śāśva̭tagṃ śi॒vama̭cyutam |
nā॒rāya॒ṇa-mma̭hājñe॒yaṃ॒-vi~॒śvātmā̭na-mpa॒rāya̭ṇam |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro jyo॒ti॒rā॒tmā nā̭raya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ra-mbra॒hma॒ ta॒ttva-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro dhyā॒tā॒ dhyā॒na-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
yacca̭ ki॒ñcij-ja̭ga-thsa॒rva॒-ndṛ॒śyate᳚ śrūya॒te-'pi̭ vā | 13.4 (tai. ara. 6.13.1)
anta̭-rba॒hiśca̭ ta-thsa॒rvaṃ॒-vyā~॒pya nā̭rāya॒ṇa-ssthi̭taḥ |
ana̭nta॒ mavya̭ya-ṅka॒vigṃ sa̭mu॒dre-'ntaṃ̭-vi~॒śva śa̭bhuṃ​va~m |
pa॒dma॒ko॒śa-pra̭tīkā॒śa॒gṃ॒ hṛ॒daya̭-ñcāpya॒dhomṷkham |
adho̭ ni॒ṣṭyā vi̭tastyā॒nte॒ nā॒bhyāmṷpari॒ tiṣṭha̭ti |
jvā॒la॒mā॒lā kṷla-mbhā॒tī॒ vi॒śvasyā̭yata॒na-mma̭hat |
santa̭tagṃ śi॒lābhi̭stu॒ lamba̭tyā kośa॒sanni̭bham |
tasyāntḙ suṣi॒ragṃ sū॒kṣma-ntasmi᳚n-thsa॒rva-mprati̭ṣṭhitam |
tasya॒ maddhyḙ ma॒hāna̭gni-rvi॒śvārci̭-rvi॒śvato̭ mukhaḥ |
so-'gra̭bhu॒g vibha̭ja-nti॒ṣṭha॒-nnāhā̭ra-maja॒raḥ ka॒viḥ |
ti॒rya॒gū॒rdhva ma̭dha-śśā॒yī॒ ra॒śmaya̭stasya॒ santa̭tā |
sa॒ntā॒paya̭ti sva-nde॒hamāpā̭datala॒ masta̭kaḥ |
tasya॒ maddhye॒ vahni̭śikhā a॒ṇīyo᳚rdhvā vya॒vasthi̭taḥ |
nī॒lato̭ yada̭ maddhya॒sthā॒-dvi॒dyullḙkheva॒ bhāsva̭rā |
nī॒vāra॒ śūka̭vatta॒nvī॒ pī॒tā bhā᳚svatya॒ṇūpa̭mā |
tasyā᳚-śśikhā॒yā ma̭ddhye pa॒ramā᳚tmā vya॒vasthi̭taḥ |
sa brahma॒ sa śiva॒-ssa hari॒-ssendra॒-sso-'kṣa̭raḥ para॒ma-ssva॒rāṭ || 13.12 (tai. ara. 6.13.2)
(api̭ vā॒ - santa̭tā॒ ṣaṭ ca̭)
āditya maṇḍale parabrahmopāsanaṃ (4.15)
ā॒di॒tyo vā e॒ṣa e॒ta-nma॒ṇḍala॒-ntapa̭ti॒ tatra॒ tā ṛca॒stadṛ॒cā ma̭ṇḍala॒gṃ॒ sa ṛ॒cāṃ-lo~॒ko-'tha॒ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'r​ci-rdī॒pyate॒ tāni॒ sāmā̭ni॒ sa sā॒mnāṃ-lo~॒ko-'tha॒ ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'rciṣi॒ purṷṣa॒stāni॒ yajūgṃ̭ṣi॒ sa yajṷṣā maṇḍala॒gṃ॒ sa yajṷṣāṃ-lo~॒ka-ssaiṣā tra॒yyeva̭ vi॒dyā ta̭pati॒ ya e॒ṣo᳚-'nta-rā̭di॒tye hi̭ra॒ṇmayaḥ॒ purṷṣaḥ || 14.1 (tai. ara. 6.14.1)
ādityapuruṣasya sarvātmakatva pradar​śanaṃ (4.16)
ā॒di॒tyo vai teja॒ ojo॒ balaṃ॒-ya~śa॒-ścakṣu॒-śśrotra̭mā॒tmā mano̭ ma॒nyu-rmanṷ-rmṛ॒tyu-ssa॒tyo mi॒tro vā॒yurā̭kā॒śaḥ prā॒ṇo lo̭kapā॒laḥ kaḥ ki-ṅka-nta-thsa॒tyamanna̭-ma॒mṛtā̭ jī॒vo viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhu-mbrahmai॒ tadamṛ̭ta e॒ṣa purṷṣa e॒ṣa bhū॒tānā॒-madhi̭pati॒-rbrahma̭ṇa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpno-tye॒tāsā̭me॒va de॒vatā̭nā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ sā॒r​ṣṭitāgṃ̭ samāna lo॒katā̭-māpnoti॒ ya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 15.1 (tai. ara. 6.15.1)
śivopāsana mantrāḥ (4.17)
nidha̭napataye॒ namaḥ | nidha̭napatāntikāya॒ namaḥ |
ūrdhvāya॒ namaḥ | ūrdhvaliṅgāya॒ namaḥ |
hiraṇyāya॒ namaḥ | hiraṇyaliṅgāya॒ namaḥ |
suvarṇāya॒ namaḥ | suvarṇaliṅgāya॒ namaḥ |
divyāya॒ namaḥ | divyaliṅgāya॒ namaḥ | 16.1 (tai. ara. 6.16.1)
bhavāya॒ namaḥ | bhavaliṅgāya॒ namaḥ |
śarvāya॒ namaḥ | śarvaliṅgāya॒ namaḥ |
śivāya॒ namaḥ | śivaliṅgāya॒ namaḥ |
jvalāya॒ namaḥ | jvalaliṅgāya॒ namaḥ |
ātmāya॒ namaḥ | ātmaliṅgāya॒ namaḥ |
paramāya॒ namaḥ | paramaliṅgāya॒ namaḥ |
etathsomasya̭ sūrya॒sya॒ sarvaliṅgagg̭ sthāpa॒ya॒ti॒ pāṇimantra̭-mpavi॒tram || 16.1 (tai. ara. 6.16.2)
paścimavaktra pratipādaka mantraḥ (4.18)
tai. ara. 6.17.1
sa॒dyojā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyojā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭bhave bhavasva॒ mām | bha॒vodbha̭vāya॒ namaḥ̭ || 17.1
uttara vaktra pratipādaka mantraḥ (4.19)
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ || 18.1 (tai. ara. 6.18.1)
dakṣiṇa vaktra pratipādaka mantraḥ (4.20)
a॒ghore᳚bhyo-'tha॒ ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒ śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ || 19.1 (tai. ara. 6.19.1)
prāgvaktra pratipādaka mantraḥ (4.21)
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t || 20.1 (tai. ara. 6.20.1)
ūrdhva vaktra pratipādaka mantraḥ (4.22)
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒- mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nā॒-mbrahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo-'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom || 21.1 (tai. ara. 6.21.1)
namaskārārtha mantrāḥ (4.23)
namo hiraṇyabāhave hiraṇyavarṇāya hiraṇyarūpāya hiraṇyapataye 'biṅkāpataya umāpataye paśupatayḙ namo॒ namaḥ || 22.1 (tai. ara. 6.22.1)
ṛ॒tagṃ sa॒tya-mpa̭ra-mbra॒hma॒ pu॒ruṣa̭-ṅkṛṣṇa॒piṅga̭lam |
ū॒rdhvarḙtaṃ-vi~̭rūpā॒kṣaṃ॒-vi~॒śvarṷ̄pāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ || 23.1 (tai. ara. 6.23.1)
sarvo॒ vai ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu |
purṷṣo॒ vai ru॒dra-ssanma॒ho namo॒ namaḥ̭ |
viśva̭-mbhū॒ta-mbhuva̭na-ñci॒tra-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭māna-ñca॒ yat |
sarvo॒ hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 24.1 (tai. ara. 6.24.1)
kadru॒drāya॒ pracḙtase mī॒ḍhuṣṭa̭māya॒ tavya̭se |
vo॒cema॒ śanta̭magṃ hṛ॒de ||
sarvo॒hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 25.1 (tai. ara. 6.25.1)
agnihotra havaṇyāḥ upayuktasya vṛkṣa viśeṣa-syābhidhānam (4.24-25)
yasya॒ vai ka̭ṅkatyagni-hotra॒hava̭ṇī bhavati॒ pratye॒vā-syāhṷtaya-stiṣṭha॒ntyatho॒ prati̭ṣṭhityai || 26.1 (tai. ara. 6.26.1)
bhūdevatāka mantraḥ (4.26)
kR॒ṇu॒ṣva pāja॒ iti॒ pañca̭ |
adi̭ti-rde॒vā ga̭ndha॒rvā ma̭nu॒ṣyāḥ᳚ pi॒taro-'sṷrā॒-steṣāgṃ̭ sarva bhū॒tānā᳚-mmā॒tā me॒dinī̭ maha॒tā ma॒hī sā̭vi॒trī gā̭ya॒trī jaga̭tyu॒rvī pṛ॒thvī ba̭hu॒lā viśvā̭ bhū॒tā ka̭ta॒mā kāyā sā sa॒tye-tya॒mṛteti̭ vasi॒ṣṭhaḥ || 28.1 (tai. ara. 6.28.1)
sarvā devatā āpaḥ (4.27)
āpo॒ vā i॒dagṃ sarvaṃ॒-vi~śvā̭ bhū॒tānyāpaḥ̭ prā॒ṇā vā āpaḥ̭ pa॒śava॒ āpo-'nna॒māpo -'mṛ̭ta॒māpaḥ̭ sa॒mrāḍāpo̭ vi॒rāḍāpaḥ̭ sva॒rāḍāpaḥ॒
chandā॒g॒syāpo॒ jyotī॒g॒ṣyāpo॒ yajū॒g॒ṣyāpaḥ̭ sa॒tyamāpa॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ āpo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rāpa॒ om || 29.1 (tai. ara. 6.29.1)
sandhyāvandana mantrāḥ (4.28)
āpaḥ̭ punantu pṛthi॒vī-mpṛ̭thi॒vī pū॒tā pṷnātu॒ mām |
pu॒nantu॒ brahma̭ṇa॒spati॒-rbrahma̭ pū॒tā pṷnātu॒ mām |
yaducchi̭ṣṭa॒-mabho᳚jyaṃ॒-ya~dvā̭ du॒ścari̭ta॒-mmama̭ |
sarva̭-mpunantu॒ māmāpo̭-'sa॒tāñca̭ prati॒graha॒gg॒ svāhā᳚ || 30.2 (tai. ara. 6.30.1)
agniśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadahnā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
aha॒stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | satye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 31.1 (tai. ara. 6.31.1)
sūryaśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadrātriyā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
rātri॒-stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | sūrye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 32.1 (tai. ara. 6.32.1)
praṇavasya ṛṣyādi vivaraṇaṃ (4.29)
omityekākṣa̭ra-mbra॒hma | agnirdevatā brahma̭ ityā॒r​ṣam |
gāyatra-ñchanda-mparamātmaṃ̭ sarū॒pam | sāyujyaṃ-vi~̭niyo॒gam || 33.1 (tai. ara. 6.33.1)
gāyatryāvāhana mantrāḥ (4.30)
āyā̭tu॒ vara̭dā de॒vī॒ a॒kṣara̭-mbrahma॒ sammi̭tam |
gā॒ya॒trī᳚-ñchanda̭sā-mmā॒teda-mbra̭hma ju॒ṣasva̭ me |
yadahnā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-ntadahnā᳚-tprati॒mucya̭te |
ya-drātriyā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-nta-drātriyā᳚-tprati॒mucya̭te |
sarva̭ va॒rṇe ma̭hāde॒vi॒ sa॒ndhyā vi̭dye sa॒rasva̭ti || 34.2 (tai. ara. 6.34.1)
ojo̭-'si॒ saho̭-'si॒ bala̭masi॒ bhrājo̭-'si de॒vānā॒-ndhāma॒nāmā̭̭-'si॒ viśva̭masi vi॒śvāyu॒-ssarva̭masi sa॒rvāyu-rabhibhūroṃ-gāyatrī-māvā̭hayā॒mi॒ sāvitrī-māvā̭hayā॒mi॒ sarasvatī-māvā̭hayā॒mi॒ chandar​ṣī-nāvā̭hayā॒mi॒ śriya-māvā̭hayā॒mi॒ gāyatriyā gāyatrī chando viśvāmitra ṛṣi-ssavitā devatā-'gnirmukha-mbrahmā śiro viṣṇur​hṛdayagṃ rudra-śśikhā pṛthivīyoniḥ prāṇāpāna-vyānodāna-samānā saprāṇā śvetavarṇā sāṅkhyāyana-sagotrā gāyatrī caturvigṃśatyakṣarā tripadā̭ ṣaṭku॒kṣiḥ॒ pañca śīr​ṣopanayane vi̭niyo॒gaḥ॒-
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ | ogṃ suvaḥ | o-mmahaḥ | o-ñjanaḥ | o-ntapaḥ | ogṃ sa॒tyam | o-nta-thsa̭vi॒turvare᳚ṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā᳚t | omāpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 35.2 (tai. ara. 6.35.1)
gāyatrī upasthāna mantrāḥ (4.31)
u॒ttamḙ śikha̭re jā॒te॒ bhū॒myā-mpa̭rvata॒ mūrdha̭ni |
brā॒hmaṇe᳚bhyo-'bhya̭nujñā॒tā॒ ga॒ccha dḙvi ya॒thāsṷkham |
stuto mayā varadā vḙdamā॒tā॒ pracodayantī pavane᳚ dvijā॒tā |
āyuḥ pṛthivyāṃ-draviṇa-mbra̭hmava॒rca॒sa॒-mmahya-ndatvā prajātu-mbra̭hmalo॒kam || 36.2 (tai. ara. 6.36.1)
ādityadevatā mantraḥ (4.32)
ghṛṇi॒-ssūrya̭ ādi॒tyo na prabhā̭-vā॒tyakṣa̭ram |
madhṷkṣaranti॒ ta-dra̭sam |
sa॒tyaṃ-vai~ ta-drasa॒-māpo॒ jyotī॒raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 37.1 (tai. ara. 6.37.1)
trisuparṇamantrāḥ (4.33)
brahma̭ metu॒ mām | madhṷ metu॒ mām | brahma̭-me॒va madhṷ metu॒ mām |
yāstḙ soma pra॒jāva॒thso-'bhi॒so a॒ham | dusṣva̭pna॒ha-ndṷruṣvaha |
yāstḙ soma prā॒ṇāg​stā-ñjṷhomi | trisṷparṇa॒ mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bra॒hma॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 38.1 (tai. ara. 6.38.1)
brahma̭ me॒dhayā᳚ | madhṷ me॒dhayā᳚ |
brahma̭me॒va madhṷ me॒dhayā᳚ | a॒dyā no̭ deva savitaḥ pra॒jāva̭thsāvī॒-ssaubha̭gam |
parā̭ du॒sṣvapni̭yagṃ suva | viśvā̭ni deva savita-rduri॒tāni॒ parā̭suva |
ya-dbha॒dra-ntanma॒ āsṷva | madhu॒vātā̭ ṛtāya॒te madhṷkṣaranti॒ sindha̭vaḥ |
māddhvī᳚rna-ssa॒ntvoṣa̭dhīḥ | madhu॒nakta̭ mu॒toṣasi॒ madhṷma॒-tpārthi̭va॒gṃ॒ rajaḥ̭ |
madhu॒dyaura̭stu naḥ pi॒tā | madhṷmānno॒ vana॒spati॒-rmadhṷmāgṃ astu॒ sūryaḥ̭ |
māddhvī॒ rgāvo̭ bhavantu naḥ | ya i॒ma-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bhrū॒ṇa॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 39.7 (tai. ara. 6.39.1)
brahma̭ me॒dhavā᳚ | madhṷ me॒dhavā᳚ | brahma̭me॒va madhṷ me॒dhavā᳚ |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛddhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒-matyḙti॒ rebhanṋ |
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷrantarikṣa॒ saddhotā̭- vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣadva̭ra॒-sadṛ̭ta॒-sa-dvyo̭ma॒-sada॒bjā- go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ṛ॒cetvā̭ ru॒cetvā॒ sami-thsra̭vanti sa॒rito॒ na dhenāḥ᳚ |
a॒ntar-hṛ॒dā mana̭sā pū॒yamā̭nāḥ |
ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ a॒bhicā̭kaśīmi |
hi॒ra॒ṇyayo̭ veta॒so maddhya̭ āsām |
tasmi᳚n-thsupa॒rṇo ma̭dhu॒kṛ-tkṷlā॒yī bhaja̭nnāste॒ madhṷ de॒vatā᳚bhyaḥ |
tasyā̭ sate॒ hara̭ya-ssa॒ptatīre᳚ sva॒dhā-nduhā̭nā a॒mṛta̭sya॒ dhārā᳚m |
ya i॒da-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
vī॒ra॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒ṅkti-mpuna̭nti | om || 40.6 (tai. ara. 6.40.1)
medhā sūktaṃ (4.34)
me॒dhāde॒vī ju॒ṣamā̭ṇā na॒ āgā᳚-dvi॒śvācī̭ bha॒drā sṷmana॒sya mā̭nā |
tvayā॒ juṣṭā̭ nu॒damā̭nā du॒ruktā᳚-nbṛ॒hadva̭dema vi॒dathḙ su॒vīrāḥ᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ ṛ॒ṣi-rbha̭vati devi॒ tvayā॒ brahmā̭-''ga॒taśrī̭ ru॒ta tvayā᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ści॒traṃ-vi~̭ndate vasu॒ sā no̭ juṣasva॒ dravi̭ṇo namedhe || 41.1 (tai. ara. 6.41.1)
me॒dhā-mma॒ indro̭ dadātu me॒dhā-nde॒vī sara̭svatī |
me॒dhā-mmḙ a॒śvinā̭-vu॒bhāvādha̭ttā॒-mpuṣka̭rasrajā ||
a॒phsa॒rāsṷ ca॒ yā me॒dhā ga̭ndha॒rveṣṷ ca॒ yanmanaḥ̭ |
daivī᳚-mme॒dhā sara̭svatī॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rjuṣatā॒g॒ svāhā᳚ || 42.1 (tai. ara. 6.42.1)
āmā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rvi॒śvarṷ̄pā॒ hira̭ṇyavarṇā॒ jaga̭tī jaga॒myā |
ūrja̭svatī॒ paya̭sā॒ pinva̭mānā॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒pratī̭kā juṣantām || 43.1 (tai. ara. 6.43.1)
mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayya॒gnistejo̭ dadhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayīndra̭ indri॒ya-nda̭dhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayi॒ sūryo॒ bhrājo̭ dadhātu || 44.1 (tai. ara. 6.44.1)
mṛtyunivāraṇa mantrāḥ (4.35)
apai̭tu mṛ॒tyu-ra॒mṛta̭nna॒ āga̭n. vaivasva॒to no॒ abha̭yaṅkṛṇotu |
pa॒rṇaṃ-va~na॒spatḙ rivā॒bhinaḥ̭ śīyatāgṃ ra॒yi-ssaca̭tānna॒-śśacī॒patiḥ̭ || 45.1 (tai. ara. 6.45.1)
para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthāṃ॒-ya~ste॒sva ita̭ro deva॒yānā᳚t |
cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi॒ mānaḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān || 46.1 (tai. ara. 6.46.1)
vāta̭-mprā॒ṇa-mmana̭sā॒ nvāra̭bhāmahe pra॒jāpa̭tiṃ॒-yo~ bhuva̭nasya go॒pāḥ |
sano̭ mṛ॒tyo strā̭yatā॒-mpātvagṃha̭so॒ jyog jī॒vā ja॒rāma̭śīmahi || 47.1 (tai. ara. 6.47.1)
a॒mu॒tra॒ bhūyā॒dadha॒ yadya॒masya॒ bṛha̭spate a॒bhiśa̭ste॒ra mṷñcaḥ |
pratyaṷhatā ma॒śvinā̭ mṛ॒tyu ma̭smā-dde॒vānā̭magne bhi॒ṣajā॒ śacī̭bhiḥ || 48.1 (tai. ara. 6.48.1)
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒- manṷyanti de॒vā viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām |
brahma॒ sarṷ̄pa॒-manṷme॒damā̭gā॒-daya̭na॒-mmā viva̭dhī॒-rvikra̭masva || 49.1 (tai. ara. 6.49.1)
śalkai̭ra॒gni-mi̭ndhā॒na u॒bhau lo॒kau sa̭nema॒ham |
u॒bhayo᳚ rlo॒kayā̭r-ṛ॒dhdvā-'ti̭ mṛ॒tyu-nta̭rāmya॒ham || 50.1 (tai. ara. 6.50.1)
mā chi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhī॒r​mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ |
pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema || 51.1 (tai. ara. 6.51.1)
mā no̭ ma॒hānta̭mu॒ta mā no̭ arbha॒ka-mmā na॒ ukṣa̭ntamu॒ta mā na̭ ukṣi॒tam |
mā no̭ vadhīḥ pi॒tara॒-mmota mā॒tara̭-mpri॒yā mā na̭sta॒nuvo̭ rudra rīriṣaḥ || 52.1 (tai. ara. 6.52.1)
mā na̭sto॒ke tana̭ye॒ mā na॒ āyṷṣi॒ mā no॒ goṣu॒ mā no॒ aśvḙṣu rīriṣaḥ |
vī॒rānmā no̭ rudra bhāmi॒tova̭dhīr-ha॒viṣma̭nto॒ nama̭sā vidhema te || 53.1 (tai. ara. 6.53.1)
prajāpati-prārthanā mantraḥ (4.36)
prajā̭pate॒ na tvade॒tā-nya॒nyo viśvā̭ jā॒tāni॒ pari॒tā ba̭bhūva |
ya-tkā̭māste juhu॒mastanno̭ astu va॒yagg​ syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || 54.1 (tai. ara. 6.54.1)
indraprārthanā mantraḥ (4.37)
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu nassvasti॒dā a̭bhaya-ṅka॒raḥ || 55.1 (tai. ara. 6.55.1)
mṛtyuñjaya mantrāḥ (4.38)
trya̭mbakaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam |
u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nā-nmṛ॒tyo-rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā᳚t || 56.1 (tai. ara. 6.56.1)
ye tḙ sa॒hasra̭ma॒yuta॒-mpāśā॒ mṛtyo॒ martyā̭ya॒ hanta̭ve |
tān. ya॒jñasya̭ mā॒yayā॒ sarvā॒nava̭ yajāmahe | mṛ॒tyave॒ svāhā̭ mṛ॒tyave॒ svāhā᳚ || 58.1 (tai. ara. 6.57-58)
pāpanivārakā mantrāḥ (4.39)
de॒vakṛ̭ta॒syaina̭so-'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ma॒nu॒ṣya̭kṛta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
pi॒tṛkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ā॒tmakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒nyakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒smatkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
yaddi॒vā ca॒ nakta॒-ñcaina̭ścakṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsva॒panta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsu॒ṣupta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-dvi॒dvāgṃsa॒ścā vi̭dvāgṃsa॒ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
enasa enaso vayajanama̭si svā॒hā || 59.1 (tai. ara. 6.59.1)
vasu-prārthanā mantraḥ (4.40)
yadvo̭ devāścakṛ॒ma ji॒hvayā̭ gu॒rumana̭so vā॒ prayṷtī deva॒ heḍa̭nam |
arā̭vā॒yo no̭ a॒bhidṷcchunā॒yate॒ tasmi॒-ntadeno̭ vasavo॒ nidhḙtana॒ svāhā᳚ || 60.1 (tai. ara. 6.60.1)
kāmo-'kār​ṣīt - manyurakār​ṣīt mantraḥ (4.41)
kāmo-'kār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
kāmo-'kār​ṣī-tkāmaḥ karoti nāha-ṅkaromi kāmaḥ kartā nāha-ṅkartā kāmaḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te kāma kāmā̭ya svā॒hā || 61.1 (tai. ara. 6.61.1)
manyurakār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
manyurakār​ṣī-nmanyuḥ karoti nāha-ṅkaromi manyuḥ kartā nāha-ṅkartā manyuḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te manyo manya̭ve svā॒hā || 62.1 (tai. ara. 6.62.1)
virajā homa mantrāḥ (4.42)
tilāñjuhomi sarasāgṃ sapiṣṭā-ngandhāra mama citte rama̭ntu svā॒hā |
gāvo hiraṇya-ndhanamannapānagṃ sarveṣāg​ śri̭yai svā॒hā |
śriyañca lakṣmiñca puṣṭiñca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām | brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajā-ssandadā̭tu svā॒hā || 63.3 (tai. ara. 6.63.1)
tilāḥ kṛṣṇā-sti̭lā-śśve॒tā॒-stilā-ssaumyā va̭śānu॒gāḥ |
tilāḥ punantṷ me pā॒paṃ॒-ya~tkiñci-ddurita-mma̭yi svā॒hā |
cora॒syānna-nna̭vaśrā॒ddha॒-mbra॒hma॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
gosteyagṃ sa̭rāpā॒na॒-mbhrūṇahatyā tilā śāntigṃ śamaya̭ntu svā॒hā |
śrīśca lakṣmīśca puṣṭīśca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām |
brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajñātu jātaveda-ssandadā̭tu svā॒hā || 64.3 (tai. ara. 6.64.1)
prāṇāpāna-vyānodāna-samānā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
vāṃ-mana-ścakṣuḥ-śrotra-jihvā-ghrāṇa-reto-buddhyākūti-ssaṅkalpā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
tvak-carma-māgṃsa-rudhira-medo-majjā-snāyavo-'sthīni mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śiraḥ pāṇi pāda pār​śva pṛṣṭho-rūdara-jaṅgha-śiśrnopastha pāyavo mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
uttiṣṭha puruṣa harita-piṅgala lohitākṣi dehi dehi dadāpayitā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 65.5 (tai. ara. 6.65.1)
pṛthivyāpa stejo vāyu-rākāśā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śabda-spar​śa-rūparasa-gandhā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
mano-vāk-kāya-karmāṇi mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
avyaktabhāvai-ra̭haṅkā॒ra॒-rjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
ātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
antarātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
paramātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
kṣu॒dhe svāhā᳚ | kṣutpi̭pāsāya॒ svāhā᳚ | vivi̭ṭyai॒ svāhā᳚ |
ṛgvi̭dhānāya॒ svāhā᳚ | ka॒ṣo᳚tkāya॒ svāhā᳚ |
kṣu॒tpi॒pā॒sāma̭la-ñjye॒ṣṭhā॒ma॒la॒kṣmī-rnā̭śayā॒myaham |
abhṷ̄ti॒-masa̭mṛddhi॒ñca॒ sarvāṃ (sarvā) nirṇuda me pāpmā̭nagg​ svā॒hā |
annamaya-prāṇamaya-manomaya-vijñānamaya-mānandamaya-mātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 66.10 (tai. ara. 6.66.1)
vaiśvadeva mantrāḥ (4.43)
a॒gnaye॒ svāhā᳚ | viśve᳚bhyo de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ |
dhru॒vāya̭ bhū॒māya॒ svāhā᳚ | dhru॒va॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ |
a॒cyu॒ta॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ | a॒gnaye᳚ sviṣṭa॒kṛte॒ svāhā᳚ |
dharmā̭ya॒ svāhā᳚ | adha̭rmāya॒ svāhā᳚ |
a॒dbhya-ssvāhā᳚ | o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā᳚ | 67.1 (tai. ara. 6.67.1)
ra॒kṣo॒de॒va॒ja॒nebhya॒-ssvāhā᳚ |
gṛhyā᳚bhya॒-ssvāhā᳚ | a॒va॒sāne᳚bhya॒-ssvāhā᳚ |
a॒va॒sāna̭patibhya॒-ssvāhā᳚ | sa॒rva॒bhū॒tebhya॒-ssvāhā᳚ |
āmā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ |
yadeja̭ti॒ jaga̭ti॒ yacca॒ ceṣṭa̭ti॒ nāmno̭ bhā॒go-'ya-nnāmne॒ svāhā᳚ |
pṛ॒thi॒vyai svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ | 67.2 (tai. ara. 6.67.2)
di॒ve svāhā᳚ | sūryā̭ya॒ svāhā᳚ |
ca॒ndrama̭se॒ svāhā᳚ | nakṣa̭trebhya॒-ssvāhā᳚ |
indrā̭ya॒ svāhā᳚ | bṛha॒spata̭ye॒ svāhā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | brahma̭ṇe॒ svāhā᳚ |
sva॒dhā pi॒tṛbhya॒-ssvāhā᳚ | namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā᳚ | 67.3 (tai. ara. 6.67.3)
de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ | pi॒tṛbhyaḥ̭ sva॒dhā-'stṷ |
bhū॒tebhyo॒ namaḥ̭ | ma॒nu॒ṣye᳚bhyo॒ hantā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | pa॒ra॒me॒ṣṭhine॒ svāhā᳚ |
yathā kṷ̄pa-śśa॒tadhā̭ra-ssa॒hasra̭dhāro॒ akṣi̭taḥ |
e॒vā mḙ astu dhā॒nyagṃ sa॒hasra̭dhāra॒-makṣi̭tam |
dhana̭dhānyai॒ svāhā᳚ || ye bhū॒tāḥ pra॒cara̭nti॒ divā॒nakta॒-mbali̭-mi॒cchanto̭ vi॒tuda̭sya॒ preṣyāḥ᳚ |
tebhyo̭ ba॒li-mpṷṣṭi॒kāmo̭ harāmi॒ mayi॒ puṣṭi॒-mpuṣṭi̭pati-rdadhātu॒ svāhā᳚ || 67.4 (tai. ara. 6.67.4)
(o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā॒ - 'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ - namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā̭ - vi॒tuda̭sya॒ preṣyā॒ eka̭-ñca)
o᳚-nta-dbra॒hma | o᳚-nta-dvā॒yuḥ |
o᳚-ntadā॒tmā | o᳚-nta-thsa॒tyam |
o᳚-nta-thsarva᳚m | o᳚-nta-tpuro॒-rnamaḥ |
antaścarati̭ bhūte॒ṣu॒ guhāyāṃ-vi~̭śva mū॒rtiṣu |
tvaṃ-ya~jñastvaṃ-va~ṣaṭkārastva-midrastvagṃ rudrastvaṃ​vi~ṣṇustva-mbrahmatva̭-mprajā॒patiḥ |
tva-nta̭dāpa॒ āpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 68.2 (tai. ara. 6.68.1)
4.44 prāṇāhuti mantrāḥ
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒to॒pa॒stara̭ṇamasi ||
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | prā॒ṇāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | a॒pā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | vyā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | u॒dā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | sa॒mā॒nāya॒ svāhā᳚ |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒tā॒pi॒dhā॒nama̭si || 69.4 (tai. ara. 6.69.1)
bhuktānnābhimantraṇa mantrāḥ (4.45)
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | prā॒ṇa mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | a॒pā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | vyā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | u॒dā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | sa॒māna॒ mannḙnāpyāyasva || 70.1 (tai. ara0.1)
bhojanānte ātmānusandhāna mantrāḥ (4.46)
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo-'ṅguṣṭhañca̭ samā॒śritaḥ | īśa-ssarvasya jagataḥ prabhuḥ prīṇāti̭ viśva॒bhuk || 71.1 (tai. ara. 6.71.1)
avayavasvasthatā prārthanā mantraḥ (4.47)
vāmma̭ ā॒sann | na॒soḥ prā॒ṇaḥ | a॒kṣyo-ścakṣuḥ̭ |
karṇa̭yo॒-śśrotra᳚m | bā॒hu॒vo-rbala᳚m | ū॒ru॒vo rojaḥ̭ |
ari̭ṣṭā॒ viśvā॒nyaṅgā̭ni ta॒nūḥ | ta॒nuvā̭ me sa॒ha nama̭ste astu॒ mā mā̭ higṃsīḥ || 72.1 (tai. ara. 6.72.1)
indra saptar​ṣi saṃ​vā~da mantraḥ (4.48)
vayaḥ̭ supa॒rṇā upa̭sedu॒rindra̭-mpri॒ya mḙdhā॒ ṛṣa̭yo॒ nādha̭mānāḥ |
apa̭ddhvā॒nta mū᳚rṇu॒hi pū॒rdhi cakṣṷ-rmumu॒gdhya̭smā-nni॒dhayḙ 'vaba॒ddhān || 73.1 (tai. ara. 6.73.1)
hṛdayālambhana mantraḥ (4.49)
prāṇānā-ṅgranthirasi rudro mā̭ viśā॒ntakaḥ | tenānnenā᳚-pyāya॒sva || 74.1 (tai. ara. 6.74.1)
devatā prāṇanirūpaṇa mantraḥ (4.50)
namo rudrāya viṣṇave mṛtyṷrme pā॒hi || 75.1 (tai. ara. 6.75.1)
agni stuti mantraḥ (4.51)
tvama̭gne॒ dyubhi॒-stvamā̭śu-śu॒kṣaṇi॒-stvama॒dbhya-stvamaśma̭na॒spari̭ |
tvaṃ-va~ne᳚bhya॒-stvamoṣa̭dhībhya॒-stva-nnṛ॒ṇā-nnṛ̭pate jāyase॒ śuciḥ̭ || 76.1 (tai. ara. 6.76.1)
abhīṣṭa yācanā mantraḥ (4.52)
śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva syo॒nena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva subhū॒tena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva brahmavarca॒sena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva ya॒jñasyardhi॒ manu॒ santi̭ṣṭha॒ svopa̭ te yajña॒ nama॒ upa̭ te॒ nama॒ upa̭ te॒ namaḥ̭ || 77.1 (tai. ara. 6.77.1)
para tattva nirūpaṇaṃ (4.53)
sa॒tya-mpara॒-mparagṃ̭ sa॒tyagṃ sa॒tyena॒ na sṷva॒rgā-llo॒kāccya̭vante ka॒dāca॒na sa॒tāgṃ hi sa॒tya-ntasmā᳚-thsa॒tye ra̭mante॒,
tapa॒ iti॒ tapo॒ nānaśa̭nā॒-tparaṃ॒-ya~ddhi para॒-ntapa॒sta-ddudha̭r​ṣa॒-nta-ddurā̭dhar​ṣa॒-ntasmā॒-ttapa̭si ramante॒,
dama॒ iti॒ niya̭ta-mbrahmacā॒riṇa॒-stasmā॒-ddamḙ ramante॒,
śama॒ ityara̭ṇye mu॒naya॒-stasmā॒cchamḙ ramante,
dā॒namiti॒ sarvā̭ṇi bhū॒tāni̭ pra॒śagṃsa̭nti dā॒nānnāti̭ du॒ścara॒-ntasmā᳚-ddā॒ne ra̭mante,
dha॒rma iti॒ dharmḙṇa॒ sarva̭mi॒da-mpari̭gṛhīta-ndha॒rmānnāti̭-du॒ṣkara॒-ntasmā᳚--ddha॒rme ra̭mante,
pra॒jana॒ iti॒ bhūyāgṃ̭̭sa॒-stasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ॒ prajā̭yante॒ tasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ ̭ne ramante॒,
-'gnaya॒ ityā̭ha॒ tasmā̭-da॒gnaya॒ ādhā̭tavyā agniho॒tra-mityā̭ha॒ tasmā̭-dagniho॒tre ra̭mante,
ya॒jña iti̭ ya॒jño hi de॒vā stasmā᳚-dya॒jñe ra̭mante,
māna॒sa-miti̭ vi॒dvāgṃsa॒-stasmā᳚-dvi॒dvāgṃsa̭ e॒va mā̭na॒se ra̭mante,
nyā॒sa iti̭ bra॒hmā bra॒hmā hi paraḥ॒ paro̭ hi bra॒hmā tāni॒ vā e॒tānyava̭rāṇi॒ parāgṃ̭si nyā॒sa e॒vātya̭recaya॒-dya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 78.11 (tai. ara. 6.78.1)
4.54 jñāna sādhana nirūpaṇaṃ
prā॒jā॒pa॒tyo hārṷṇi-ssupa॒rṇeyaḥ̭ pra॒jāpa̭ti-mpi॒tara॒-mupa̭sasāra॒ ki-mbha̭gava॒ntaḥ pa̭ra॒maṃ-va~̭da॒ntīti॒ tasmai॒ pro̭vāca,
sa॒tyena̭ vā॒yurāvā̭ti sa॒tye-nā̭di॒tyo ro̭cate di॒vi sa॒tyaṃ-vā~॒caḥ pra̭ti॒ṣṭhā sa॒tye sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-thsa॒tya-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti॒,
tapa̭sā de॒vā de॒vatā॒-magra̭ āya॒-ntapa॒sar​ṣa̭ya॒-ssuva॒ranva̭-vinda॒-ntapa̭sā sa॒patnā॒-npraṇṷdā॒-mārā̭tī॒ stapa̭si sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ttapaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
damḙna dā॒ntāḥ ki॒lbiṣa̭-mavadhū॒nvanti॒ damḙna brahmacā॒riṇa॒-ssuva̭ragaccha॒-ndamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ndamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ddamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
śamḙna śā॒ntā-śśi॒va-mā॒cara̭nti॒ śamḙna nā॒ka-mmu॒nayo॒-'nvavi̭nda॒n chamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ñchamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒cchamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti,
dā॒naṃ-ya~॒jñānāṃ॒-va~rṷ̄tha॒-ndakṣi̭ṇā lo॒ke dā॒tāragṃ̭ sarva bhū॒tānyṷpajī॒vanti̭ dā॒nenārā̭tī॒-rapā̭nudanta dā॒nena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti dā॒ne sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddā॒na-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
dha॒rmo viśva̭sya॒ jaga̭taḥ prati॒ṣṭhā lo॒ke dha॒rmiṣṭha̭-mpra॒jā ṷpasa॒rpanti̭ dha॒rmeṇa̭ pā॒pa-ma̭pa॒nuda̭ti dha॒rme sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddha॒rma-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
pra॒jana̭naṃ॒-vai~ pra̭ti॒ṣṭhā lo॒ke sā॒dhu pra॒jāyā᳚ sta॒ntun-ta̭nvā॒naḥ pi̭tṛ॒ṇā ma̭nṛ॒ṇo bhava̭ti॒ tadḙva ta॒syā anṛ̭ṇa॒-ntasmā᳚-tpra॒jana̭na-mpara॒maṃ-va~da̭ntya॒,
gnayo॒ vai trayī̭ vi॒dyā dḙva॒yānaḥ॒ panthā̭ gār​hapa॒tya ṛk-pṛ̭thi॒vī ra̭thanta॒ra-ma̭nvāhā-rya॒paca̭naṃ॒-ya~jṷra॒ntari̭kṣaṃ-vā~made॒vya mā̭hava॒nīya॒-ssāma̭suva॒rgo lo॒ko bṛ॒hat-tasmā̭-da॒gnī-npa̭ra॒maṃ-va~da̭ntya,
gniho॒tragṃ sā̭ya-mprā॒ta-rgṛ॒hāṇāṃ॒-niṣkṛ̭ti॒-ssvi̭ṣṭagṃ suhu॒taṃ-ya~̭jñakratū॒nā-mprāya̭ṇagṃ suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ jyoti॒-stasmā̭-dagniho॒tra-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
ya॒jña iti̭ ya॒jñena॒ hi de॒vā diva̭-ṅga॒tā ya॒jñenāsṷrā॒-napā̭nudanta ya॒jñena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti ya॒jñe sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-dya॒jña-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
māna॒saṃ-vai~ prā̭jāpa॒tya-mpa॒vitra̭-mmāna॒sena॒ mana̭sā sā॒dhu pa̭śyati māna॒sā ṛṣa̭yaḥ pra॒jā a̭sṛjanta māna॒se sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-nmāna॒sa-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
nyā॒sa i॒tyāhṷ-rmanī॒ṣiṇo᳚ bra॒hmāṇa̭-mbra॒hmā viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhuṃḥ pra॒jāpa̭ti-ssaṃ​va~thsara॒ iti̭, saṃ​va~thsa॒ro̭ 'sāvā̭di॒tyo ya e॒ṣa ā̭di॒tye purṷṣa॒-ssa pa̭rame॒ṣṭhī brahmā॒tmā,
yābhi̭rādi॒tya-stapa̭ti ra॒śmibhi॒stābhiḥ̭ pa॒rjanyo̭ var​ṣati pa॒rjanyḙ-nauṣadhi-vanaspa॒tayaḥ॒ prajā̭yanta oṣadhi-vanaspa॒tibhi॒-ranna̭-mbhava॒tyannḙna prā॒ṇāḥ prā॒ṇai-rbala॒-mbalḙna॒ tapa॒-stapa̭sā śra॒ddhā śra॒ddhayā̭ me॒dhā me॒dhayā̭ manī॒ṣā ma̭nī॒ṣayā॒ mano॒ mana̭sā॒ śānti॒-śśāntyā̭ ci॒tta-ñci॒ttena॒ smṛti॒gg॒ smṛtyā॒ smāra॒gg॒ smārḙṇa vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānḙ-nā॒tmānaṃ̭-ve~dayati॒ tasmā̭da॒nna-ndada॒n-thsarvā᳚ṇye॒tāni̭ dadā॒-tyannā᳚-tprā॒ṇā bha̭vanti,
bhū॒tānā᳚-mprā॒ṇai-rmano॒ mana̭saśca vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānā̭-dāna॒ndo bra̭hma yo॒ni-ssa vā e॒ṣa purṷṣaḥ pañca॒dhā pa̭ñcā॒tmā yena॒ sarva̭mi॒da-mprota̭-mpṛthi॒vī cā॒ntari̭kṣa-ñca॒ dyauśca॒ diśa̭ścāvāntaradi॒śāśca॒ sa vai sarva̭mi॒da-ñjaga॒thsa sa॒bhūtagṃ̭ sa bha॒vya-ñji̭jñāsa klṛ॒pta ṛ̭ta॒jā rayi̭ṣṭhā,
śra॒ddhā sa॒tyo maha̭svā-nta॒paso॒ pari̭ṣṭhā॒d (vari̭ṣṭhā॒d) jñātvā̭ tame॒va-mmana̭sā hṛ॒dā ca॒ bhūyo̭ na mṛ॒tyu-mupa̭yāhi vi॒dvā-ntasmā᳚-nnyā॒sa-me॒ṣā-ntapa̭sā-matirikta॒māhṷ-rvasura॒ṇvo̭ vi॒bhūra̭si prā॒ṇe tvamasi̭ sandhā॒tā
brahma̭-ntvamasi̭ viśva॒dhṛttḙ-jo॒dās tvama̭sya॒gni-ra̭si varco॒dā-stvama̭si॒ sūrya̭sya dyumno॒dā stvama̭si ca॒ndrama̭sa upayā॒magṛ̭hīto-'si bra॒hmaṇe᳚ tvā॒ mahasa॒,
omityā॒tmānaṃ̭-yu~ñjītai॒tadvai ma̭hopa॒niṣa̭da-nde॒vānā॒-ṅguhyaṃ॒-ya~ e॒vaṃ-ve~da̭ bra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 79.20 (tai. ara. 6.79.1)
jñānayajñaḥ (4.55)
tasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo̭ ya॒jñasyā॒tmā yaja̭mānaḥ-śra॒dhdāpatnī॒ śarī̭ra-mi॒ddhmamuro॒ vedi॒-rlomā̭ni
ba॒ra॒ḥi-rve॒daḥ-śikhā॒ hṛda̭yaṃ॒-yū~paḥ॒ kāma॒ ājya̭-mma॒nyuḥ pa॒śu-stapo॒-'gni-rdamaḥ̭ śamayi॒tā dakṣi̭ṇā॒-vāghotā᳚ prā॒ṇa ṷdga॒tā
cakṣṷradhva॒ryu-rmano॒ brahmā॒ śrotra̭ma॒gnī-dhyāva॒dhdriya̭te॒
sā dī॒kṣā yadaśrnā̭ti॒ tadhdavi॒-ryatpiba̭ti॒ tada̭sya somapā॒naṃ-ya~drama̭te॒
tadṷpa॒sado॒ ya-thsa॒ñcara̭-tyupa॒viśa̭-tyu॒ttiṣṭha̭te ca॒ sapra̭va॒rgyo̭
yanmukha॒-ntadā̭hava॒nīyo॒ yā vyāhṛ̭ti-rāhu॒ti-ryada̭sya vi॒jñāna॒-ntajju॒hoti॒ yathsā॒ya-mprā॒tara̭tti॒ tathsa॒midhaṃ॒-ya~tprā॒ta-rma॒ddhyandi̭nagṃ sā॒ya-ñca॒ tāni॒ sava̭nāni॒ ye
a̭horā॒tre te da̭r​śapūrṇamā॒sau ye᳚-'rdhamā॒sāśca॒ māsā᳚śca॒ te cā̭turmā॒syāni॒ ya ṛ॒tava॒ste pa̭śuba॒ndhā ye saṃ̭​va~thsa॒rāśca̭ parivathsa॒rāśca॒ te-'ha̭r​ga॒ṇā-ssa̭rva veda॒saṃ-vā~
e॒ta-thsa॒traṃ-ya~nmara̭ṇa॒-ntada̭va॒bhṛtha̭ e॒tadvai ja̭rāmarya-magniho॒tragṃ sa॒traṃ-ya~ e॒vaṃ-vi~॒dvā-nṷda॒gaya̭ne pra॒mīya̭te
de॒vānā̭me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā-''di॒tyasya॒ sāyṷjya-ṅgaccha॒tyatha॒ yo da̭kṣi॒ṇe pra॒mīya̭te
pitṛ॒ṇā-me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā ca॒ndrama̭sa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpnotye॒tau vai sū᳚ryā candra॒masau᳚-rmahi॒mānau᳚ brāhma॒ṇo
vi॒dvā-na॒bhija̭yati॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 80.1 (tai. ara. 6.80.1)
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
|| oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
hariḥ॒ om |
iti mahānārāyaṇopaniṣa-thsamāptā
(ambha॒syaika̭pañcā॒śaccha॒taṃ - jā॒tavḙdase॒ catṷrdaśa॒ - bhūrannaṃ॒ - bhūra॒gnaye॒ - bhūra॒gnaye॒ caika̭mekaṃ - pāhi - pā॒hi ca॒tvāri̭ catvāri॒ - ya-śchanda̭sā॒-ndve - namo॒ brahma̭ṇe - ṛ॒ta-ntapo॒ - yathā̭ vṛ॒kṣasyaika̭ meka - ma॒ṇoraṇī̭yā॒g॒ ścatṷstrigṃśath - sahasra॒śī̭ṣa॒gṃ॒ ṣaṭvi̭gṃśati - rādi॒tyo vā e॒ṣa - ā̭di॒tyo vai teja॒ eka̭mekaṃ॒ - nidha̭napataye॒ trayo̭vigṃśatiḥ - sa॒dyojā॒ta-ntrīṇi̭ - vāmade॒vāyaika̭ - ma॒ghore᳚bhya॒ - statpurṷṣāya॒ dve dve॒ - īśāno - namo hiraṇyabāhava॒ eka̭meka - mṛ॒tagṃ sa॒tya-ndve - sarvo॒ vai ca॒tvāri॒ - kadru॒drāya॒ trīṇi॒ - yasya॒ vai kaṅka̭tī - kṛṇu॒ṣva pājo - 'di̭ti॒ - rāpo॒ vā i॒dagṃ sarva॒ meka̭meka॒ - māpaḥ̭ punantu ca॒tvā - ryagniśca - sūryaśca nava̭ - na॒vomiti̭ ca॒tvā - ryāyā̭tu॒ pacau - jo̭-'si॒ daśo॒ - ttamḙ ca॒tvāri॒ - ghṛṇi॒strīṇi॒ - brahma̭metu॒ māṃ-yā~ste᳚ brahmaha॒tyā-ndvāda̭śa॒ - brahma̭ me॒dhayā॒-'dyā na̭ i॒ma-mbhrṷ̄ṣaha॒tyāṃ - brahma̭ me॒dhavā᳚ bra॒hmā de॒vānā̭mi॒daṃ-vī~̭raha॒tyāmekā॒nna vi̭gṃśati॒ rekā॒nnavi̭gṃśati--r me॒dhā de॒vī - me॒dhā-mma॒ indra̭śca॒tvāri̭ catvā॒ryā - mā᳚-mme॒dhā dve - mayi̭ me॒dhā meka॒- mapai̭tu॒ - paraṃ॒ - ~vāta̭-mprā॒ṇa - ma̭mutra॒bhūyā॒-d- ddhari॒gṃ॒ - śalkai̭ra॒gniṃ - mā chi̭do mṛtyo॒ - mā no̭ ma॒hāntaṃ॒ - māna̭sto॒ke - prajā̭pate - svasti॒dā - trya̭mbakaṃ॒ - ~ye tḙ sa॒hasra॒-ndve dve - mṛ॒tyave॒ svāhaikaṃ̭ - de॒vakṛ̭ta॒syaikā̭daśa॒ - yadvo̭ devāḥ॒ - kāmo-'kār​ṣī॒n - manyurakār​ṣī॒-ddve dve॒ - tilāñjuhomi gāva-śśriya-mpra̭jāḥ pañca॒ - tilāḥ kṛṇṣāścora̭sya॒ śrīḥ prajñātu jātavḙda-ssa॒pta - prāṇa vā-ktvak chira uttiṣṭha puruṣa̭ pañca॒ - pṛthivī śabda mano vāg vyaktā-''tmā-'ntarātmā paramātmā me᳚ kṣu॒dhe-'nnamaya॒ pañca̭daśā॒ - gnaye॒ svāhaika̭catvāri॒gṃ॒śa - rdo᳚ ntadbra॒hma nava̭ - śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe niviṣṭa॒ ścatṷrvigṃśatiḥ - śra॒ddhāyā॒-ndaśā - ṅguṣṭha mātraḥ puruṣo dve - vāmma̭ ā॒sanna॒ṣṭau - vayaḥ̭ supa॒r​ṣāḥ - prāṇānā-ṅgranthirasi dve dve - namo rudrāyaikaṃ॒ - tvama̭gne॒ dyubhir॒ dve - śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva - sa॒tyaṃ - prā̭jāpa॒tya - stasyai॒va meka̭ meka॒ maśatiḥ)
Sanskrit — Devanagari (original)
तैत्तिरीय अरण्यक - चतुर्थः प्रश्नः
ॐ स॒ह ना॑ ववतु । स॒ह नौ॑ भुनक्तु ।
स॒ह वी॒र्य॑-ङ्करवावहै । ते॒ज॒स्विना॒ वधी॑तमस्तु॒ मा वि॑द्विषा॒वहै᳚ ॥
ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
अम्भस्यपारे (4.1)
अम्भ॑स्य पा॒रे भुव॑नस्य॒ मद्ध्ये॒ नाक॑स्य पृ॒ष्ठे म॑ह॒तो मही॑यान् ।
शु॒क्रेण॒ ज्योतीग्ं॑षि समनु॒प्रवि॑ष्टः प्र॒जाप॑तिश्चरति॒ गर्भे॑ अ॒न्तः ।
यस्मि॑न्नि॒दग्ं सञ्च॒ विचैति॒ सर्वं॒-यँस्मि॑-न्दे॒वा अधि॒ विश्वे॑ निषे॒दुः ।
तदे॒व भू॒त-न्तदु॒ भव्य॑मा इ॒द-न्तद॒क्षरे॑ पर॒मे व्यो॑मन्न् ।
येना॑ वृ॒त-ङ्खञ्च॒ दिव॑-म्म॒हीञ्च॒ येना॑दि॒त्य-स्तप॑ति॒ तेज॑सा॒ भ्राज॑सा च ।
यम॒न्त-स्स॑मु॒द्रे क॒वयो॒ वय॑न्ति॒ यद॒क्षरे॑ पर॒मे प्र॒जाः ।
यतः॑ प्रसू॒ता ज॒गतः॑ प्रसूती॒ तोये॑न जी॒वान् व्यच॑सर्ज॒ (व्यस॑सर्ज॒) भूम्या᳚म् ।
यदोष॑धीभिः पु॒रुषा᳚-न्प॒शूग्​श्च॒ विवे॑श भू॒तानि॑ चराच॒राणि॑ ।
अतः॑ पर॒-न्नान्य॒-दणी॑यसहि॒ परा᳚-त्परं॒-यँ-न्मह॑तो म॒हान्त᳚म् ।
यदे॑क-म॒व्यक्त॒-मन॑न्तरूपं॒-विँश्व॑-म्पुरा॒ण-न्तम॑सः॒ पर॑स्तात् ॥ 1.5 (तै. अर. 6.1.1)
तदे॒वर्त-न्तदु॑ स॒त्यमा॑हु॒-स्तदे॒व ब्रह्म॑ पर॒म-ङ्क॑वी॒नाम् ।
इ॒ष्टा॒पू॒र्त-म्ब॑हु॒धा जा॒त-ञ्जाय॑मानं-विँ॒श्व-म्बि॑भर्ति॒ भुव॑नस्य॒ नाभिः॑ ।
तदे॒वाग्नि-स्तद्वा॒यु-स्तथ्सूर्य॒स्तदु॑ च॒न्द्रमाः᳚ ।
तदे॒व शु॒क्रम॒मृत॒-न्तद्ब्रह्म॒ तदाप॒-स्स प्र॒जाप॑तिः ।
सर्वे॑ निमे॒षा ज॒ज्ञिरे॑ वि॒द्युतः॒ पुरु॑षा॒दधि॑ ।
क॒ला मु॑हू॒र्ताः काष्ठा᳚श्चाहो-रा॒त्राश्च॑ सर्व॒शः ।
अ॒र्ध॒मा॒सा मासा॑ ऋ॒तवः॑ सं​वँथ्स॒रश्च॑ कल्पन्ताम् ।
स आपः॑ प्रदु॒घे उ॒भे इ॒मे अ॒न्तरि॑क्ष॒-मथो॒ सुवः॑ ।
नैन॑-मू॒र्ध्व-न्न ति॒र्य-ञ्च॒ न मद्ध्ये॒ परि॑जग्रभत् ।
न तस्ये॑शे॒ कश्च॒न तस्य॑ नाम म॒हद्यशः॑ ॥ 1.10 (तै. अर. 6.1.2)
न स॒दृंशे॑ तिष्ठति॒ रूप॑मस्य॒ न चक्षु॑षा पश्यति॒ कश्च॒नैन᳚म् ।
हृ॒दा म॑नी॒षा मन॑सा॒-ऽभि क्लृ॑प्तो॒ य ए॑नं-विँ॒दु-रमृ॑ता॒स्ते भ॑वन्ति ।
अ॒द्भ्य-स्सम्भू॑तो हिरण्यग॒र्भ इत्य॒ष्टौ ।
ए॒ष हि दे॒वः प्र॒दिशो-ऽनु॒ सर्वाः॒ पूर्वो॑ हि जा॒त-स्स उ॒ गर्भे॑ अ॒न्तः ।
स वि॒जाय॑मान-स्सजनि॒ष्यमा॑णः प्र॒त्यं-मुखा᳚ स्तिष्ठति वि॒श्वतो॑मुखः ।
वि॒श्वत॑श्च-क्षुरु॒त वि॒श्वतो॑ मुखो वि॒श्वतो॑ हस्त उ॒त वि॒श्वत॑स्पात् ।
स-म्बा॒हुभ्या॒-न्नम॑ति॒ स-म्पत॑त्रै॒-र्द्यावा॑ पृथि॒वी ज॒नय॑-न्दे॒व एकः॑ ।
वे॒नस्त-त्पश्य॒न्. विश्वा॒ भुव॑नानि वि॒द्वान्. यत्र॒ विश्व॒-म्भव॒त्येक॑-नीलम् ।
यस्मि॑न्नि॒दग्ं सञ्च॒ विचैक॒ग्ं॒ स ओतः॒ प्रोत॑श्च वि॒भुः प्र॒जासु॑ ।
प्रतद्वो॑चे अ॒मृत॒न्नु वि॒द्वा-न्ग॑न्ध॒र्वो नाम॒ निहि॑त॒-ङ्गुहा॑सु ॥ 1.15 (तै. अर. 6.1.3)
त्रीणि॑ प॒दा निहि॑ता॒ गुहा॑सु॒ यस्तद्वेद॑ सवि॒तुः पि॒ता-ऽस॑त् ।
स नो॒ बन्धु॑-र्जनि॒ता स वि॑धा॒ता धामा॑नि॒ वेद॒ भुव॑नानि॒ विश्वा᳚ ।
यत्र॑ दे॒वा अ॒मृत॑मान-शा॒नास्तृ॒तीये॒ धामा᳚न्य॒-भ्यैर॑यन्त ।
परि॒ द्यावा॑पृथि॒वी य॑न्ति स॒द्यः परि॑ लो॒का-न्परि॒ दिशः॒ परि॒ सुवः॑ ।
ऋ॒तस्य॒ तन्तुं॑-विँततं-विँ॒चृत्य॒ तद॑पश्य॒-त्तद॑भव-त्प्र॒जासु॑ ।
प॒रीत्य॑ लो॒का-न्प॒रीत्य॑ भू॒तानि॑ प॒रीत्य॒ सर्वाः᳚ प्र॒दिशो॒ दिश॑श्च ।
प्र॒जाप॑तिः प्रथम॒जा ऋ॒तस्या॒त्मना॒-ऽऽत्मान॑-म॒भि-सम्ब॑भूव ।
सद॑स॒स्पति॒-मद्भु॑त-म्प्रि॒यमिन्द्र॑स्य॒ काम्य᳚म् ।
सनि॑-म्मे॒धा म॑यासिषम् ।
उद्दी᳚प्यस्व जातवेदो ऽप॒घ्नन्निर्-ऋ॑ति॒-म्मम॑ ॥ 1.19 (तै. अर. 6.1.4)
प॒शूग्​श्च॒ मह्य॒माव॑ह॒ जीव॑नञ्च॒ दिशो॑ दिश ।
मानो॑ हिग्ंसी ज्जातवेदो॒ गामश्व॒-म्पुरु॑ष॒-ञ्जग॑त् ।
अबि॑भ्र॒दग्न॒ आग॑हि श्रि॒या मा॒ परि॑पातय ॥ 1.21 (तै. अर. 6.1.5)
गायत्री मन्त्राः (4.2)
पुरु॑षस्य विद्म सहस्रा॒क्षस्य॑ महादे॒वस्य॑ धीमहि । तन्नो॑ रुद्रः प्रचो॒दया᳚त् ॥
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ महादे॒वाय॑ धीमहि । तन्नो॑ रुद्रः प्रचो॒दया᳚त् ॥
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ वक्रतु॒ण्डाय॑ धीमहि । तन्नो॑ दन्तिः प्रचो॒दया᳚त् ॥
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ चक्रतु॒ण्डाय॑ धीमहि । तन्नो॑ नन्दिः प्रचो॒दया᳚त् ॥
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ महासे॒नाय॑ धीमहि । तन्नः॑ षण्मुखः प्रचो॒दया᳚त् ॥
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ सुवर्णप॒क्षाय॑ धीमहि । तन्नो॑ गरुडः प्रचो॒दया᳚त् ॥
वे॒दा॒त्म॒नाय॑ वि॒द्महे॑ हिरण्यग॒र्भाय॑ धीमहि । तन्नो᳚ ब्रह्म प्रचो॒दया᳚त् ॥
ना॒रा॒य॒णाय॑ वि॒द्महे॑ वासुदे॒वाय॑ धीमहि । तन्नो॑ विष्णुः प्रचो॒दया᳚त् ॥
व॒ज्र॒न॒खाय॑ वि॒द्महे॑ तीक्ष्ण-द॒ग्ग्॒ष्ट्राय॑ धीमहि । तन्नो॑ नारसिग्ंहः प्रचो॒दया᳚त् ॥
भा॒स्क॒राय॑ वि॒द्महे॑ महद्द्युतिक॒राय॑ धीमहि । तन्नो॑ आदित्यः प्रचो॒दया᳚त् ॥
वै॒श्वा॒न॒राय॑ वि॒द्महे॑ लाली॒लाय॑ धीमहि । तन्नो॑ अग्निः प्रचो॒दया᳚त् ॥
का॒त्या॒य॒नाय॑ वि॒द्महे॑ कन्यकु॒मारि॑ धीमहि । तन्नो॑ दुर्गिः प्रचो॒दया᳚त् ॥ 1.33 (तै. अर. 6.1.5-7)
दूर्वा सूक्तं (4.3)
स॒ह॒स्र॒पर॑मा दे॒वी॒ श॒तमू॑ला श॒ताङ्कु॑रा ।
सर्वग्ं॑ हरतु॑ मे पा॒प॒-न्दू॒र्वा दुः॑स्वप्न॒ नाश॑नी ।
काण्डा᳚-त्काण्डा-त्प्र॒रोह॑न्ती॒ परु॑षः परुषः॒ परि॑ ।
ए॒वा नो॑ दूर्वे॒ प्रत॑नु स॒हस्रे॑ण श॒तेन॑ च ।
या श॒तेन॑ प्रत॒नोषि॑ स॒हस्रे॑ण वि॒रोह॑सि ।
तस्या᳚स्ते देवीष्टके वि॒धेम॑ ह॒विषा॑ व॒यम् ।
अश्व॑क्रा॒न्ते र॑थक्रा॒न्ते॒ वि॒ष्णुक्रा᳚न्ते व॒सुन्ध॑रा ।
शिरसा॑ धार॑यिष्या॒मि॒ र॒क्ष॒स्व मा᳚-म्पदे॒ पदे ॥ 1.37 (तै. अर. 6.1.8)
मृत्तिका सूक्तम् (4.4)
भूमि-र्धेनु-र्धरणी लो॑कधा॒रिणी ।
उ॒धृता॑-ऽसि व॑राहे॒ण॒ कृ॒ष्णे॒न श॑त बा॒हुना ।
मृ॒त्तिके॑ हन॑ मे पा॒पं॒-यँ॒न्म॒या दु॑ष्कृत॒-ङ्कृतम् ।
मृ॒त्तिके᳚ ब्रह्म॑दत्ता॒-ऽसि॒ का॒श्यपे॑नाभि॒मन्त्रि॑ता ।
मृ॒त्तिके॑ देहि॑ मे पु॒ष्टि॒-न्त्व॒यि स॑र्व-म्प्र॒तिष्ठि॑तम् ॥ 1.39
मृ॒त्तिके᳚ प्रतिष्ठि॑ते स॒र्व॒-न्त॒न्मे नि॑र्णुद॒ मृत्ति॑के ।
तया॑ ह॒तेन॑ पापे॒न॒ ग॒च्छा॒मि प॑रमा॒-ङ्गतिम् ॥ 1.40 (तै. अर. 6.1.9)
शत्रुजय मन्त्राः (4.5)
यत॑ इन्द्र॒ भया॑महे॒ ततो॑ नो॒ अभ॑य-ङ्कृधि ।
मघ॑वन् छ॒ग्धि तव॒ तन्न॑ ऊ॒तये॒ विद्विषो॒ विमृधो॑ जहि ।
स्व॒स्ति॒दा वि॒शस्पति॑-र्वृत्र॒हा विमृधो॑ व॒शी ।
वृषेन्द्रः॑ पु॒र ए॑तु न-स्स्वस्ति॒दा अ॑भयङ्क॒रः ।
स्व॒स्ति न॒ इन्द्रो॑ वृ॒द्धश्र॑वा-स्स्व॒स्ति नः॑ पू॒षा वि॒श्ववे॑दाः ।
स्व॒स्ति न॒स्तार्क्ष्यो॒ अरि॑ष्टनेमि-स्स्व॒स्ति नो॒ बृह॒स्पति॑-र्दधातु ।
आपा᳚न्त-मन्युस्तृ॒पल॑प्रभर्मा॒ धुनि॒-श्शिमी॑वां॒-छरु॑माग्ं ऋजी॒षी ।
सोमो॒ विश्वा᳚न्यत॒सा वना॑नि॒ नार्वागिन्द्र॑-म्प्रति॒माना॑नि देभुः ॥ 1.44
ब्रह्म॑ जज्ञा॒न-म्प्र॑थ॒म-म्पु॒रस्ता॒-द्विसी॑म॒त-स्सु॒रुचो॑ वे॒न आ॑वः ।
स बु॒ध्निया॑ उप॒मा अ॑स्य वि॒ष्ठा-स्स॒तश्च॒ योनि॒-मस॑तश्च॒ विवः॑ ।
स्यो॒ना पृ॑थिवि॒ भवा॑ नृक्ष॒रा नि॒वेश॑नी । यच्छा॑ न॒-श्शर्म॑ स॒प्रथाः᳚ ।
ग॒न्ध॒द्वा॒रा-न्दु॑राध॒र्​षा॒-न्नि॒त्यपु॑ष्टा-ङ्करी॒षिणी᳚म् ।
ई॒श्वरीग्ं॑ सर्व॑भूता॒ना॒-न्तामि॒होप॑ह्वये॒ श्रियम् ।
श्री᳚र्मे भ॒जतु । अलक्ष्मी᳚र्मे न॒श्यतु ।
विष्णु॑मुखा॒ वै दे॒वा-श्छन्दो॑-भिरि॒मां​ल्लोँ॒का-न॑नपज॒य्य-म॒भ्य॑जयन्न् ।
म॒हाग्ं इन्द्रो॒ वज्र॑बाहु-ष्षोड॒शी शर्म॑ यच्छतु ॥ 1.48 (तै. अर. 6.1.10)
स्व॒स्ति नो॑ म॒घवा॑ करोतु॒ हन्तु॑ पा॒प्मानं॒-योँ᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॑ ।
सो॒मान॒ग्ग्॒ स्वर॑ण-ङ्कृणु॒हि ब्र॑ह्मणस्पते ।
क॒क्षीव॑न्तं॒-यँ औ॑शि॒जम् ।
शरी॑रं-यँज्ञशम॒ल-ङ्कुसी॑द॒-न्तस्मि᳚-न्थ्सीदतु॒ यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॑ ।
चर॑ण-म्प॒वित्रं॒-विँत॑त-म्पुरा॒णं-येँन॑ पू॒त-स्तर॑ति दुष्कृ॒तानि॑ ।
तेन॑ प॒वित्रे॑ण शु॒द्धेन॑ पू॒ता अति॑ पा॒प्मान॒-मरा॑ति-न्तरेम ।
स॒जोषा॑ इन्द्र॒ सग॑णो म॒रुद्भि॒-स्सोम॑-म्पिब वृत्रहञ्छूर वि॒द्वान् ।
ज॒हि शत्रू॒ग्ं॒ रप॒ मृधो॑ नुद॒स्वाथाभ॑य-ङ्कृणुहि वि॒श्वतो॑ नः ।
सु॒मि॒त्रा न॒ आप॒ ओष॑धय-स्सन्तु दुर्मि॒त्रास्तस्मै॑ भूयासु॒-र्या᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ यञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मः । 1.53 (तै. अर. 6.1.11)
आपो॒ हिष्ठा म॑यो॒ भुव॒स्ता न॑ ऊ॒र्जे द॑धातन ।
म॒हेरणा॑य॒ चक्ष॑से ।
यो वः॑ शि॒वत॑मो॒ रस॒-स्तस्य॑ भाजयते॒ ह नः॑ ।
उ॒श॒ती-रि॑व मा॒तरः॑ ।
तस्मा॒ अर॑ङ्गमामवो॒ यस्य॒ क्षया॑य॒ जिन्व॑थ ।
आपो॑ ज॒नय॑था च नः ॥ 1.54 (तै. अर. 6.1.12)
अघमर्​षण सूक्तम् (4.6)
हिर॑ण्यशृङ्गं॒-वँरु॑ण॒-म्प्रप॑द्ये ती॒र्थ-म्मे॑ देहि॒ याचि॑तः ।
य॒न्मया॑ भु॒क्त-म॒साधू॑ना-म्पा॒पेभ्य॑श्च प्र॒तिग्र॑हः ।
यन्मे॒ मन॑सा वा॒चा॒ क॒र्म॒णा वा दु॑ष्कृत॒-ङ्कृतम् ।
तन्न॒ इन्द्रो॒ वरु॑णो॒ बृह॒स्पतिः॑ सवि॒ता च॑ पुनन्तु॒ पुनः॑ पुनः ।
नमो॒-ऽग्नये᳚-ऽफ्सु॒मते॒ नम॒ इन्द्रा॑य॒ नमो॒ वरु॑णाय॒ नमो वारुण्यै॑ नमो॒-ऽद्भ्यः ॥ 1.57
यद॒पा-ङ्क्रू॒रं-यँद॑मे॒द्ध्यं-यँद॑शा॒न्त-न्तदप॑गच्छतात् ।
अ॒त्या॒श॒ना-द॑तीपा॒ना॒-द्य॒च्च उ॒ग्रा-त्प्र॑ति॒ग्रहा᳚त् ।
तन्नो॒ वरु॑णो रा॒जा॒ पा॒णिना᳚ ह्यव॒मर्​श॑तु ।
सो॑-ऽहम॑पा॒पो वि॒रजो॒ निर्मु॒क्तो मु॑क्तकि॒ल्बिषः ।
नाक॑स्य पृ॒ष्ठमारु॑ह्य॒ गच्छे॒-द्ब्रह्म॑सलो॒कताम् ।
यश्चा॒॑फ्सु वरु॑ण॒-स्स पु॒नात्व॑घमर्​ष॒णः ।
इ॒म-म्मे॑ गङ्गे यमुने सरस्वति॒ शुतु॑द्रि॒ स्तोमग्ं॑ सचता॒ परु॒ष्णिया ।
अ॒सि॒क्नि॒या म॑रुद्वृधे वि॒तस्त॒या-ऽऽर्जी॑कीये शृणु॒ह्या सु॒षोम॑या ।
ऋ॒तञ्च॑ स॒त्यञ्चा॒-भी᳚द्धा॒ त्तप॒सो-ऽद्ध्य॑जायत ।
ततो॒ रात्रि॑-रजायत॒ ततः॑ समु॒द्रो अ॑र्ण॒वः ॥ 1.63 (तै. अर. 6.1.13)
स॒मु॒द्रा-द॑र्ण॒वा-दधि॑ सं​वँथ्स॒रो अ॑जायत ।
अ॒हो॒रा॒त्राणि॑ वि॒दध॒-द्(मि॒दध॒द्) विश्व॑स्य मिष॒तो व॒शी ।
ऊ॒र्या॒च॒न्द्र॒मसौ॑ धा॒ता य॑था पू॒र्व म॑कल्पयत् ।
दिव॑ञ्च पृथि॒वी-ञ्चा॒न्तरि॑क्ष॒ मथो॒ सुवः॑ ।
य-त्पृ॑थि॒व्याग्ं रज॑स्स्व॒ मान्तरि॑क्षे वि॒रोद॑सी ।
इ॒माग्​ स्तदा॒पो व॑रुणः पु॒नात्व॑घमर्​ष॒णः ।
पु॒नन्तु॒ वस॑वः पु॒नातु॒ वरु॑णः पु॒नात्व॑घमर्​ष॒णः ।
ए॒ष भू॒तस्य॑ म॒द्ध्ये भुव॑नस्य गो॒प्ता ।
ए॒ष पु॒ण्यकृ॑तां-लोँ॒का॒ने॒ष मृ॒त्योर्-हि॑र॒ण्मय᳚म् ।
द्यावा॑पृथि॒व्योर्-हि॑र॒ण्मय॒ग्ं॒ सग्ग्​श्रि॑त॒ग्ं॒ सुवः॑ । 1.66 (तै. अर. 6.1.14)
स न॒-स्सुव॒-स्सग्ं शि॑शाधि ।
आर्द्र॒-ञ्ज्वल॑ति॒ ज्योति॑-र॒हम॑स्मि ।
ज्योति॒-र्ज्वल॑ति॒ ब्रह्मा॒हम॑स्मि ।
यो॑-ऽहम॑स्मि॒ ब्रह्मा॒हम॑स्मि ।
अ॒हम॑स्मि॒ ब्रह्मा॒हम॑स्मि ।
अ॒हमे॒वाह-म्मा-ञ्जु॑होमि॒ स्वाहा᳚ ।
अ॒का॒र्य॒-का॒र्य॑व की॒र्णी स्ते॒नो भ्रू॑ण॒हा गु॑रुत॒ल्पगः ।
वरु॑णो॒-ऽपाम॑घमर्​ष॒ण-स्तस्मा᳚-त्पा॒पा-त्प्रमु॑च्यते ।
र॒जोभूमि॑स्त्व॒माग्ं रोद॑यस्व॒ प्रव॑दन्ति॒ धीराः᳚ ।
आक्रा᳚न्-थ्समु॒द्रः प्र॑थ॒मे विध॑र्म-ञ्ज॒नय॑-न्प्र॒जा भुव॑नस्य॒ राजा᳚ ।
वृषा॑ प॒वित्रे॒ अधि॒सानो॒ अव्ये॑ बृ॒ह-थ्सोमो॑ वावृधे सुवा॒न इन्दुः॑ ॥ 1.70
(पुर॑स्ता॒--द्यशो॒ - गुहा॑सु॒ - मम॑ - चक्रतु॒ण्डाय॑ धीमहि - तीक्षद॒ग्ग्॒ष्ठ्राय॑ धीमहि॒ - परि॑ - प्र॒तिष्ठि॑तं - देभु--र् यच्छतु - दधातना॒- द्भ्यो᳚ - ऽर्ण॒वः - सुवो॒ - राजैक॑-ञ्च) (आ1)
दुर्गा सूक्तम् (4.7)
जा॒तवे॑दसे सुनवाम॒ सोम॑-मरातीय॒तो निद॑हाति॒ वेदः॑ ।
स नः॑ पर्​ष॒दति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा॑ ना॒वेव॒ सिन्धु॑-न्दुरि॒ता-ऽत्य॒ग्निः ।
ताम॒ग्निव॑र्णा॒-न्तप॑सा ज्वल॒न्तीं-वैँ॑रोच॒नी-ङ्क॑र्मफ॒लेषु॒ जुष्टा᳚म् ।
दु॒र्गा-न्दे॒वीग्ं शर॑णम॒ह-म्प्रप॑द्ये सु॒तर॑सि तरसे॒ नमः॑ ।
अग्ने॒ त्व-म्पा॑रया॒ नव्यो॑ अ॒स्मान्-थ्स्व॒स्ति-भि॒रति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा᳚ ।
पूश्च॑ पृ॒थ्वी ब॑हु॒ला न॑ उ॒र्वी भवा॑ तो॒काय॒ तन॑याय॒ शं​योँः ।
विश्वा॑नि नो दु॒र्गहा॑ जातवेद॒-स्सिन्धु॒-न्न ना॒वा दु॑रि॒ता-ऽति॑पर्​षि ।
अग्ने॑ अत्रि॒व-न्मन॑सा गृणा॒नो᳚-ऽस्माक॑-म्बोद्ध्यवि॒ता त॒नूना᳚म् ।
पृ॒त॒ना॒जित॒ग्ं॒ सह॑मान-मु॒ग्रम॒ग्निग्ं हु॑वेम पर॒मा-थ्स॒धस्था᳚त् ।
स नः॑ पर्​ष॒दति॑ दु॒र्गाणि॒ विश्वा॒ क्षाम॑द्दे॒वो अति॑ दुरि॒ता-ऽत्य॒ग्निः ।
प्र॒त्नोषि॑-क॒मीड्यो॑ अद्ध्व॒रेषु॑ स॒नाच्च॒ होता॒ नव्य॑श्च॒ सथ्सि॑ ।
स्वाञ्चा᳚ग्ने त॒नुव॑-म्पि॒प्रय॑स्वा॒स्मभ्य॑ञ्च॒ सौभ॑ग॒माय॑जस्व ।
गोभि॒-र्जुष्ट॑म॒युजो॒ निषि॑क्त॒-न्तवे᳚न्द्र विष्णो॒-रनु॒सञ्च॑रेम ।
नाक॑स्य पृ॒ष्ठम॒भि सं॒​वँसा॑नो॒ वैष्ण॑वीं-लोँ॒क इ॒ह मा॑दयन्ताम् ॥ 2.7 (दु॒रि॒ता-ऽत्य॒ग्निश्च॒त्वारि॑ च) (तै. अर. 6.2.1)
[ ओ-ङ्का॒त्या॒य॒नाय॑ वि॒द्महे॑ कन्यकु॒मारि॑ धीमहि । तन्नो॑ दुर्गिः प्रचो॒दया᳚त् ॥ ]
व्याहृति होम मन्त्राः (4.8)
भू-रन्न॑-म॒ग्नये॑ पृथि॒व्यै स्वाहा॒, भुवो-ऽन्नं॑-वाँ॒यवे॒-ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॒, सुव॒रन्न॑-मादि॒त्याय॑ दि॒वे स्वाहा॒, भूर्भुव॒स्सुव॒-रन्न॑-ञ्च॒न्द्रम॑से दि॒ग्भ्य-स्स्वाहा॒, नमो॑ दे॒वेभ्यः॑ स्व॒धा पि॒तृभ्यो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒-रन्न॒मोम् ॥ 3.1 (तै. अर. 6.3.1)
भू-र॒ग्नये॑ पृथि॒व्यै स्वाहा॒, भुवो॑ वा॒यवे॒-ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॒ ,
सुव॑रादि॒त्याय॑ दि॒वे स्वाहा॒, भू-र्भुव॒स्सुव॑-श्च॒न्द्रम॑से दि॒ग्भ्य-स्स्वाहा॒,
नमो॑ दे॒वेभ्यः॑ स्व॒धा पि॒तृभ्यो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒-रग्न॒ ओम् ॥ 4.1
भू-र॒ग्नये॑ च पृथि॒व्यै च॑ मह॒ते च॒ स्वाहा॒,
भुवो॑ वा॒यवे॑ चा॒न्तरि॑क्षाय च मह॒ते च॒ स्वाहा॒,
सुव॑रादि॒त्याय॑ च दि॒वे च॑ मह॒ते च॒ स्वाहा॒,
भू-र्भुव॒स्सुव॑-श्च॒न्द्रम॑से च॒ नक्ष॑त्रेभ्यश्च दि॒ग्भ्यश्च॑ मह॒ते च॒ स्वाहा॒,
नमो॑ दे॒वेभ्यः॑ स्व॒धा पि॒तृभ्यो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒-र्मह॒रोम् ॥ 5.1 (तै. अर. 6.4.1)
ज्ञानप्राप्त्यर्था होममन्त्राः (4.9)
पाहि नो अग्न एन॑से स्वा॒हा ।
पाहि नो विश्ववेद॑से स्वा॒हा ।
यज्ञ-म्पाहि विभाव॑सो स्वा॒हा ।
सर्व-म्पाहि शतक्र॑तो स्वा॒हा ॥ 6.1 (तै. अर. 6.7.1)
पा॒हि नो॑ अग्न॒ एक॑या ।
पा॒ह्यु॑त द्वि॒तीय॑या ।
पा॒ह्यूर्ज॑-न्तृ॒तीय॑या ।
पा॒हि गी॒र्भि-श्च॑त॒सृभि॑-र्वसो॒ स्वाहा᳚ ॥ 7.1 (तै. अर. 6.6.1)
वेदाविस्मरणाय जपमन्त्राः (4.10)
य-श्छन्द॑सा-मृष॒भो वि॒श्वरू॑प॒-श्छन्दो᳚भ्य॒-श्छन्दाग्॑स्या वि॒वेश॑ ।
सचाग्ं शिक्यः पुरो वाचो॑पनि॒ष-दिन्द्रो᳚ ज्ये॒ष्ठ इ॑न्द्रि॒याय॒ ऋषि॑भ्यो॒ नमो॑ दे॒वेभ्यः॑ स्व॒धा पि॒तृभ्यो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒-श्छन्द॒ ओम् ॥ 8.1 (तै. अर. 6.8.1)
नमो॒ ब्रह्म॑णे धा॒रण॑-म्मे अ॒स्त्व-नि॑राकरणं-धा॒रयि॑ता भूयास॒-ङ्कर्ण॑यो-श्श्रु॒त-म्माच्यो᳚ढ्व॒-म्ममा॒मुष्य॒ ओम् ॥ 9.1 (तै. अर. 6.9.1)
तपः प्रशंसा (4.11)
ऋ॒त-न्तपः॑ स॒त्य-न्तपः॑ श्रु॒त-न्तपः॑ शा॒न्त-न्तपो॒ दम॒ स्तप॒-श्शम॒स्तपो॒ दान॒-न्तपो॒ यज्ञ॒-न्तपो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒-र्ब्रह्मै॒-तदुपा᳚स्यै॒-तत्तपः॑ ॥ 10.1 (तै. अर. 6.10.1)
विहिताचरण प्रशंसा निषिद्धाचरण निन्दा च (4.12)
यथा॑ वृ॒क्षस्य॑ स॒पुंष्पि॑तस्य दू॒रा-द्ग॒न्धो वा᳚त्ये॒व-म्पुण्य॑स्य क॒र्मणो॑ दू॒रा-द्ग॒न्धो वा॑ति॒ यथा॑-ऽसिधा॒रा-ङ्क॒र्ते-ऽव॑हिता-मव॒क्रामे॒ यद्युवे॒ युवे॒ हवा॑ वि॒ह्वयि॑ष्यामि क॒र्त-म्प॑तिष्या॒मीत्ये॒व-म॒मृता॑-दा॒त्मान॑-ञ्जु॒गुफ्से᳚त् ॥ 11.1 (तै. अर. 6.11.1)
दहर विद्या (4.13)
अ॒णो-रणी॑या-न्मह॒तो मही॑या-ना॒त्मा गुहा॑या॒-न्निहि॑तो-ऽस्य ज॒न्तोः ।
तम॑क्रतु-म्पश्यति वीतशो॒को धा॒तुः प्र॒सादा᳚-न्महि॒मान॑मीशम् ।
स॒प्त प्रा॒णाः प्र॒भव॑न्ति॒ तस्मा᳚-थ्स॒प्तार्चिषः॑ स॒मिधः॑ स॒प्त जि॒ह्वाः ।
स॒प्त इ॒मे लो॒का येषु॒ चर॑न्ति प्रा॒णा गु॒हाश॑या॒-न्निहि॑ता-स्स॒प्त स॑प्त ।
अतः॑ समु॒द्रा गि॒रय॑श्च॒ सर्वे॒-ऽस्मा-थ्स्यन्द॑न्ते॒ सिन्ध॑व॒-स्सर्व॑रूपाः ।
अत॑श्च॒ विश्वा॒ ओष॑धयो॒ रसा᳚च्च॒ येनै॑ष भू॒त-स्ति॑ष्ठत्यन्तरा॒त्मा ।
ब्र॒ह्मा दे॒वाना᳚-म्पद॒वीः क॑वी॒ना-मृषि॒-र्विप्रा॑णा-म्महि॒षो मृ॒गाणा᳚म् ।
श्ये॒नो गृध्रा॑णा॒ग्॒ स्वधि॑ति॒-र्वना॑ना॒ग्ं॒ सोमः॑ प॒वित्र॒ मत्ये॑ति॒ रेभन्न्॑ ।
अ॒जा मेकां॒-लोँहि॑त-शुक्ल-कृ॒ष्णा-म्ब॒ह्वी-म्प्र॒जा-ञ्ज॒नय॑न्ती॒ग्ं॒ सरू॑पाम् ।
अ॒जो ह्येको॑ जु॒षमा॑णो-ऽनु॒शेते॒ जहा᳚त्येना-म्भु॒क्त-भो॑गा॒मजो᳚-ऽन्यः ॥ 12.5 (तै. अर. 6.12.1)
ह॒ग्ं॒स-श्शु॑चि॒ष-द्वसु॑-रन्तरिक्ष॒-सद्धोता॑ वेदि॒ष-दति॑थि-र्दुरोण॒सत् ।
नृ॒ष-द्व॑र॒स-दृ॑त॒स-द्व्यो॑म॒स-द॒ब्जा गो॒जा ऋ॑त॒जा अ॑द्रि॒जा ऋ॒त-म्बृ॒हत् ।
घृ॒त-म्मि॑मिक्षिरे घृ॒तम॑स्य॒ योनि॑-र्घृ॒ते श्रि॒तो घृ॒तमु॑वस्य॒ धाम॑ ।
अ॒नु॒ष्व॒धमाव॑ह मा॒दय॑स्व॒ स्वाहा॑ कृतं-वृँषभ वक्षि ह॒व्यम् ।
स॒मु॒द्रा दू॒र्मि-र्मधु॑मा॒ग्ं॒ उदा॑र-दुपा॒ग्ं॒शुना॒ सम॑मृत॒त्व मा॑नट् ।
घृ॒तस्य॒ नाम॒ गुह्यं॒-यँदस्ति॑ जि॒ह्वा दे॒वाना॑-म॒मृत॑स्य॒ नाभिः॑ ।
व॒य-न्नाम॒ प्रब्र॑वामा घृ॒तेना॒स्मिन्. य॒ज्ञे धा॑रयामा॒ नमो॑भिः ।
उप॑ ब्र॒ह्मा शृ॑णवच्छ॒स्यमा॑न॒-ञ्चतुः॑ शृङ्गो ऽवमी-द्गौ॒र ए॒तत् ।
च॒त्वारि॒ शृङ्गा॒ त्रयो॑ अस्य॒ पादा॒ द्वे शी॒र॒.षे स॒प्त हस्ता॑सो अ॒स्य ।
त्रिधा॑ ब॒द्धो वृ॑ष॒भो रो॑रवीति म॒हो दे॒वो मर्त्या॒ग्ं॒ आवि॑वेश ॥ 12.10 (तै. अर. 6.12.2)
त्रिधा॑ हि॒त-म्प॒णिभि॑-र्गु॒ह्यमा॑न॒-ङ्गवि॑-दे॒वासो॑ घृ॒तमन्व॑विन्दन्न् ।
इन्द्र॒ एक॒ग्ं॒ सूर्य॒ एक॑-ञ्जजान वे॒ना देकग्ग्॑ स्व॒धया॒ निष्ट॑तक्षुः ।
यो दे॒वाना᳚-म्प्रथ॒म-म्पु॒रस्ता॒-द्विश्वा॒धियो॑ रु॒द्रो म॒हर्​षिः॑ ।
हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भ-म्प॑श्यत॒ जाय॑मान॒ग्ं॒ सनो॑ दे॒व-श्शु॒भया॒ स्मृत्या॒ सं​युँ॑नक्तु ।
यस्मा॒त्पर॒-न्नाप॑र॒ मस्ति॒ किञ्चि॒द्यस्मा॒-न्नाणी॑यो॒ न ज्यायो᳚-ऽस्ति॒ कश्चि॑त् ।
वृ॒क्ष इ॑व स्तब्धो दि॒वि ति॑ष्ठ॒-त्येक॒स्तेने॒द-म्पू॒र्ण-म्पुरु॑षेण॒ सर्व᳚म् ॥ 12.13
(सन्यास सूक्तम्)
न कर्म॑णा न प्र॒जया॒ धने॑न॒ त्यागे॑नैके अमृत॒त्व-मा॑न॒शुः ।
परे॑ण॒ नाक॒-न्निहि॑त॒-ङ्गुहा॑यां-विँ॒भ्राज॑दे॒त-द्यत॑यो वि॒शन्ति॑ ॥
वे॒दा॒न्त॒ वि॒ज्ञान॒-सुनि॑श्चिता॒र्था-स्सन्या॑स यो॒गाद्यत॑य-श्शुद्ध॒ सत्त्वाः᳚ ।
ते ब्र॑ह्मलो॒के तु॒ परा᳚न्तकाले॒ परा॑मृता॒-त्परि॑मुच्यन्ति॒ सर्वे᳚ ।
द॒ह्रं॒-विँ॒पा॒प-म्प॒रमे᳚श्म भूतं॒-यँ-त्पु॑ण्डरी॒क-म्पु॒रम॑द्ध्य स॒ग्ग्॒स्थम् ।
त॒त्रा॒पि॒ द॒ह्र-ङ्ग॒गनं॑-विँशोक॒-स्तस्मि॑न्. यद॒न्तस्त-दुपा॑सित॒व्यम् ॥
यो वेदादौ स्व॑रः प्रो॒क्तो॒ वे॒दान्ते॑ च प्र॒तिष्ठि॑तः ।
तस्य॑ प्र॒कृति॑-लीन॒स्य॒ यः॒ परः॑ स॒ म॒हेश्व॑रः ॥ 12.17 (तै. अर. 6.12.3)
(अजो᳚-ऽन्य॒ - आवि॑वेश॒ - सर्वे॑ च॒त्वारि॑ च)
नारायण सूक्तं (4.14)
स॒ह॒स्र॒शीर्​ष॑-न्दे॒वं॒-विँ॒श्वाक्षं॑-विँ॒श्व श॑-म्भुवम् ।
विश्व॑-न्ना॒राय॑ण-न्दे॒व॒म॒क्षर॑-म्पर॒म-म्प॒दम् ।
वि॒श्वतः॒ पर॑मान्नि॒त्यं॒-विँ॒श्व-न्ना॑राय॒णग्ं ह॑रिम् ।
विश्व॑मे॒वेद-म्पुरु॑ष॒-स्त-द्विश्व॒मुप॑जीवति ।
पतिं॒-विँश्व॑स्या॒त्मेश्व॑र॒ग्ं॒ शाश्व॑तग्ं शि॒वम॑च्युतम् ।
ना॒राय॒ण-म्म॑हाज्ञे॒यं॒-विँ॒श्वात्मा॑न-म्प॒राय॑णम् ।
ना॒राय॒ण प॑रो ज्यो॒ति॒रा॒त्मा ना॑रय॒णः प॑रः ।
ना॒राय॒ण प॑र-म्ब्र॒ह्म॒ त॒त्त्व-न्ना॑राय॒णः प॑रः ।
ना॒राय॒ण प॑रो ध्या॒ता॒ ध्या॒न-न्ना॑राय॒णः प॑रः ।
यच्च॑ कि॒ञ्चिज्-ज॑ग-थ्स॒र्व॒-न्दृ॒श्यते᳚ श्रूय॒ते-ऽपि॑ वा । 13.4 (तै. अर. 6.13.1)
अन्त॑-र्ब॒हिश्च॑ त-थ्स॒र्वं॒-व्याँ॒प्य ना॑राय॒ण-स्स्थि॑तः ।
अन॑न्त॒ मव्य॑य-ङ्क॒विग्ं स॑मु॒द्रे-ऽन्तं॑-विँ॒श्व श॑भुं​वँम् ।
प॒द्म॒को॒श-प्र॑तीका॒श॒ग्ं॒ हृ॒दय॑-ञ्चाप्य॒धोमु॑खम् ।
अधो॑ नि॒ष्ट्या वि॑तस्त्या॒न्ते॒ ना॒भ्यामु॑परि॒ तिष्ठ॑ति ।
ज्वा॒ल॒मा॒ला कु॑ल-म्भा॒ती॒ वि॒श्वस्या॑यत॒न-म्म॑हत् ।
सन्त॑तग्ं शि॒लाभि॑स्तु॒ लम्ब॑त्या कोश॒सन्नि॑भम् ।
तस्यान्ते॑ सुषि॒रग्ं सू॒क्ष्म-न्तस्मि᳚न्-थ्स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठितम् ।
तस्य॒ मद्ध्ये॑ म॒हान॑ग्नि-र्वि॒श्वार्चि॑-र्वि॒श्वतो॑ मुखः ।
सो-ऽग्र॑भु॒ग् विभ॑ज-न्ति॒ष्ठ॒-न्नाहा॑र-मज॒रः क॒विः ।
ति॒र्य॒गू॒र्ध्व म॑ध-श्शा॒यी॒ र॒श्मय॑स्तस्य॒ सन्त॑ता ।
स॒न्ता॒पय॑ति स्व-न्दे॒हमापा॑दतल॒ मस्त॑कः ।
तस्य॒ मद्ध्ये॒ वह्नि॑शिखा अ॒णीयो᳚र्ध्वा व्य॒वस्थि॑तः ।
नी॒लतो॑ यद॑ मद्ध्य॒स्था॒-द्वि॒द्युल्ले॑खेव॒ भास्व॑रा ।
नी॒वार॒ शूक॑वत्त॒न्वी॒ पी॒ता भा᳚स्वत्य॒णूप॑मा ।
तस्या᳚-श्शिखा॒या म॑द्ध्ये प॒रमा᳚त्मा व्य॒वस्थि॑तः ।
स ब्रह्म॒ स शिव॒-स्स हरि॒-स्सेन्द्र॒-स्सो-ऽक्ष॑रः पर॒म-स्स्व॒राट् ॥ 13.12 (तै. अर. 6.13.2)
(अपि॑ वा॒ - सन्त॑ता॒ षट् च॑)
आदित्य मण्डले परब्रह्मोपासनं (4.15)
आ॒दि॒त्यो वा ए॒ष ए॒त-न्म॒ण्डल॒-न्तप॑ति॒ तत्र॒ ता ऋच॒स्तदृ॒चा म॑ण्डल॒ग्ं॒ स ऋ॒चां-लोँ॒को-ऽथ॒य ए॒ष ए॒तस्मि॑-न्म॒ण्डले॒-ऽर्​चि-र्दी॒प्यते॒ तानि॒ सामा॑नि॒ स सा॒म्नां-लोँ॒को-ऽथ॒ य ए॒ष ए॒तस्मि॑-न्म॒ण्डले॒-ऽर्चिषि॒ पुरु॑ष॒स्तानि॒ यजूग्ं॑षि॒ स यजु॑षा मण्डल॒ग्ं॒ स यजु॑षां-लोँ॒क-स्सैषा त्र॒य्येव॑ वि॒द्या त॑पति॒ य ए॒षो᳚-ऽन्त-रा॑दि॒त्ये हि॑र॒ण्मयः॒ पुरु॑षः ॥ 14.1 (तै. अर. 6.14.1)
आदित्यपुरुषस्य सर्वात्मकत्व प्रदर्​शनं (4.16)
आ॒दि॒त्यो वै तेज॒ ओजो॒ बलं॒-यँश॒-श्चक्षु॒-श्श्रोत्र॑मा॒त्मा मनो॑ म॒न्यु-र्मनु॑-र्मृ॒त्यु-स्स॒त्यो मि॒त्रो वा॒युरा॑का॒शः प्रा॒णो लो॑कपा॒लः कः कि-ङ्क-न्त-थ्स॒त्यमन्न॑-म॒मृता॑ जी॒वो विश्वः॑ कत॒म-स्स्व॑य॒भु-म्ब्रह्मै॒ तदमृ॑त ए॒ष पुरु॑ष ए॒ष भू॒ताना॒-मधि॑पति॒-र्ब्रह्म॑ण॒-स्सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता॑-माप्नो-त्ये॒तासा॑मे॒व दे॒वता॑ना॒ग्ं॒ सायु॑ज्यग्ं सा॒र्​ष्टिताग्ं॑ समान लो॒कता॑-माप्नोति॒ य ए॒वं-वेँदे᳚त्युप॒निषत् ॥ 15.1 (तै. अर. 6.15.1)
शिवोपासन मन्त्राः (4.17)
निध॑नपतये॒ नमः । निध॑नपतान्तिकाय॒ नमः ।
ऊर्ध्वाय॒ नमः । ऊर्ध्वलिङ्गाय॒ नमः ।
हिरण्याय॒ नमः । हिरण्यलिङ्गाय॒ नमः ।
सुवर्णाय॒ नमः । सुवर्णलिङ्गाय॒ नमः ।
दिव्याय॒ नमः । दिव्यलिङ्गाय॒ नमः । 16.1 (तै. अर. 6.16.1)
भवाय॒ नमः । भवलिङ्गाय॒ नमः ।
शर्वाय॒ नमः । शर्वलिङ्गाय॒ नमः ।
शिवाय॒ नमः । शिवलिङ्गाय॒ नमः ।
ज्वलाय॒ नमः । ज्वललिङ्गाय॒ नमः ।
आत्माय॒ नमः । आत्मलिङ्गाय॒ नमः ।
परमाय॒ नमः । परमलिङ्गाय॒ नमः ।
एतथ्सोमस्य॑ सूर्य॒स्य॒ सर्वलिङ्गग्ग्॑ स्थाप॒य॒ति॒ पाणिमन्त्र॑-म्पवि॒त्रम् ॥ 16.1 (तै. अर. 6.16.2)
पश्चिमवक्त्र प्रतिपादक मन्त्रः (4.18)
तै. अर. 6.17.1
स॒द्योजा॒त-म्प्र॑पद्या॒मि॒ स॒द्योजा॒ताय॒ वै नमो॒ नमः॑ ।
भ॒वे भ॑वे॒ नाति॑भवे भवस्व॒ माम् । भ॒वोद्भ॑वाय॒ नमः॑ ॥ 17.1
उत्तर वक्त्र प्रतिपादक मन्त्रः (4.19)
वा॒म॒दे॒वाय॒ नमो᳚ ज्ये॒ष्ठाय॒ नमः॑ श्रे॒ष्ठाय॒ नमो॑ रु॒द्राय॒ नमः॒ काला॑य॒ नमः॒ कल॑विकरणाय॒ नमो॒ बल॑विकरणाय॒ नमो॒ बला॑य॒ नमो॒ बल॑प्रमथनाय॒ नम॒-स्सर्व॑भूतदमनाय॒ नमो॑ म॒नोन्म॑नाय॒ नमः॑ ॥ 18.1 (तै. अर. 6.18.1)
दक्षिण वक्त्र प्रतिपादक मन्त्रः (4.20)
अ॒घोरे᳚भ्यो-ऽथ॒ घोरे᳚भ्यो॒ घोर॒घोर॑तरेभ्यः ।
सर्वे᳚भ्य-स्सर्व॒ शर्वे᳚भ्यो॒ नम॑स्ते अस्तु रु॒द्ररू॑पेभ्यः ॥ 19.1 (तै. अर. 6.19.1)
प्राग्वक्त्र प्रतिपादक मन्त्रः (4.21)
तत्पुरु॑षाय वि॒द्महे॑ महादे॒वाय॑ धीमहि । तन्नो॑ रुद्रः प्रचो॒दया᳚त् ॥ 20.1 (तै. अर. 6.20.1)
ऊर्ध्व वक्त्र प्रतिपादक मन्त्रः (4.22)
ईशान-स्सर्व॑विद्या॒ना॒- मीश्वर-स्सर्व॑भूता॒ना॒-म्ब्रह्माधि॑पति॒-र्ब्रह्म॒णो-ऽधि॑पति॒-र्ब्रह्मा॑ शि॒वो मे॑ अस्तु सदाशि॒वोम् ॥ 21.1 (तै. अर. 6.21.1)
नमस्कारार्थ मन्त्राः (4.23)
नमो हिरण्यबाहवे हिरण्यवर्णाय हिरण्यरूपाय हिरण्यपतये ऽबिङ्कापतय उमापतये पशुपतये॑ नमो॒ नमः ॥ 22.1 (तै. अर. 6.22.1)
ऋ॒तग्ं स॒त्य-म्प॑र-म्ब्र॒ह्म॒ पु॒रुष॑-ङ्कृष्ण॒पिङ्ग॑लम् ।
ऊ॒र्ध्वरे॑तं-विँ॑रूपा॒क्षं॒-विँ॒श्वरू॑पाय॒ वै नमो॒ नमः॑ ॥ 23.1 (तै. अर. 6.23.1)
सर्वो॒ वै रु॒द्रस्तस्मै॑ रु॒द्राय॒ नमो॑ अस्तु ।
पुरु॑षो॒ वै रु॒द्र-स्सन्म॒हो नमो॒ नमः॑ ।
विश्व॑-म्भू॒त-म्भुव॑न-ञ्चि॒त्र-म्ब॑हु॒धा जा॒त-ञ्जाय॑मान-ञ्च॒ यत् ।
सर्वो॒ ह्ये॑ष रु॒द्रस्तस्मै॑ रु॒द्राय॒ नमो॑ अस्तु ॥ 24.1 (तै. अर. 6.24.1)
कद्रु॒द्राय॒ प्रचे॑तसे मी॒ढुष्ट॑माय॒ तव्य॑से ।
वो॒चेम॒ शन्त॑मग्ं हृ॒दे ॥
सर्वो॒ह्ये॑ष रु॒द्रस्तस्मै॑ रु॒द्राय॒ नमो॑ अस्तु ॥ 25.1 (तै. अर. 6.25.1)
अग्निहोत्र हवण्याः उपयुक्तस्य वृक्ष विशेष-स्याभिधानम् (4.24-25)
यस्य॒ वै क॑ङ्कत्यग्नि-होत्र॒हव॑णी भवति॒ प्रत्ये॒वा-स्याहु॑तय-स्तिष्ठ॒न्त्यथो॒ प्रति॑ष्ठित्यै ॥ 26.1 (तै. अर. 6.26.1)
भूदेवताक मन्त्रः (4.26)
क्R॒णु॒ष्व पाज॒ इति॒ पञ्च॑ ।
अदि॑ति-र्दे॒वा ग॑न्ध॒र्वा म॑नु॒ष्याः᳚ पि॒तरो-ऽसु॑रा॒-स्तेषाग्ं॑ सर्व भू॒ताना᳚-म्मा॒ता मे॒दिनी॑ मह॒ता म॒ही सा॑वि॒त्री गा॑य॒त्री जग॑त्यु॒र्वी पृ॒थ्वी ब॑हु॒ला विश्वा॑ भू॒ता क॑त॒मा काया सा स॒त्ये-त्य॒मृतेति॑ वसि॒ष्ठः ॥ 28.1 (तै. अर. 6.28.1)
सर्वा देवता आपः (4.27)
आपो॒ वा इ॒दग्ं सर्वं॒-विँश्वा॑ भू॒तान्यापः॑ प्रा॒णा वा आपः॑ प॒शव॒ आपो-ऽन्न॒मापो -ऽमृ॑त॒मापः॑ स॒म्राडापो॑ वि॒राडापः॑ स्व॒राडापः॒
छन्दा॒ग्॒स्यापो॒ ज्योती॒ग्॒ष्यापो॒ यजू॒ग्॒ष्यापः॑ स॒त्यमाप॒-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ आपो॒ भूर्भुव॒स्सुव॒राप॒ ओम् ॥ 29.1 (तै. अर. 6.29.1)
सन्ध्यावन्दन मन्त्राः (4.28)
आपः॑ पुनन्तु पृथि॒वी-म्पृ॑थि॒वी पू॒ता पु॑नातु॒ माम् ।
पु॒नन्तु॒ ब्रह्म॑ण॒स्पति॒-र्ब्रह्म॑ पू॒ता पु॑नातु॒ माम् ।
यदुच्छि॑ष्ट॒-मभो᳚ज्यं॒-यँद्वा॑ दु॒श्चरि॑त॒-म्मम॑ ।
सर्व॑-म्पुनन्तु॒ मामापो॑-ऽस॒ताञ्च॑ प्रति॒ग्रह॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ॥ 30.2 (तै. अर. 6.30.1)
अग्निश्च मा मन्युश्च मन्युपतयश्च मन्यु॑कृते॒भ्यः ।
पापेभ्यो॑ रक्ष॒न्ताम् । यदह्ना पाप॑मका॒र्॒षम् ।
मनसा वाचा॑ हस्ता॒भ्याम् । पद्भ्या-मुदरे॑ण शि॒श्ना ।
अह॒स्तद॑वलु॒पन्तु । यत्किञ्च॑ दुरि॒त-म्मयि॑ ।
इदमह-माममृ॑त यो॒नौ । सत्ये ज्योतिषि जुहो॑मि स्वा॒हा ॥ 31.1 (तै. अर. 6.31.1)
सूर्यश्च मा मन्युश्च मन्युपतयश्च मन्यु॑कृते॒भ्यः ।
पापेभ्यो॑ रक्ष॒न्ताम् । यद्रात्रिया पाप॑मका॒र्॒षम् ।
मनसा वाचा॑ हस्ता॒भ्याम् । पद्भ्या-मुदरे॑ण शि॒श्ना ।
रात्रि॒-स्तद॑वलु॒पन्तु । यत्किञ्च॑ दुरि॒त-म्मयि॑ ।
इदमह-माममृ॑त यो॒नौ । सूर्ये ज्योतिषि जुहो॑मि स्वा॒हा ॥ 32.1 (तै. अर. 6.32.1)
प्रणवस्य ऋष्यादि विवरणं (4.29)
ओमित्येकाक्ष॑र-म्ब्र॒ह्म । अग्निर्देवता ब्रह्म॑ इत्या॒र्​षम् ।
गायत्र-ञ्छन्द-म्परमात्मं॑ सरू॒पम् । सायुज्यं-विँ॑नियो॒गम् ॥ 33.1 (तै. अर. 6.33.1)
गायत्र्यावाहन मन्त्राः (4.30)
आया॑तु॒ वर॑दा दे॒वी॒ अ॒क्षर॑-म्ब्रह्म॒ सम्मि॑तम् ।
गा॒य॒त्री᳚-ञ्छन्द॑सा-म्मा॒तेद-म्ब्र॑ह्म जु॒षस्व॑ मे ।
यदह्ना᳚-त्कुरु॑ते पा॒प॒-न्तदह्ना᳚-त्प्रति॒मुच्य॑ते ।
य-द्रात्रिया᳚-त्कुरु॑ते पा॒प॒-न्त-द्रात्रिया᳚-त्प्रति॒मुच्य॑ते ।
सर्व॑ व॒र्णे म॑हादे॒वि॒ स॒न्ध्या वि॑द्ये स॒रस्व॑ति ॥ 34.2 (तै. अर. 6.34.1)
ओजो॑-ऽसि॒ सहो॑-ऽसि॒ बल॑मसि॒ भ्राजो॑-ऽसि दे॒वाना॒-न्धाम॒नामा॑॑-ऽसि॒ विश्व॑मसि वि॒श्वायु॒-स्सर्व॑मसि स॒र्वायु-रभिभूरों-गायत्री-मावा॑हया॒मि॒ सावित्री-मावा॑हया॒मि॒ सरस्वती-मावा॑हया॒मि॒ छन्दर्​षी-नावा॑हया॒मि॒ श्रिय-मावा॑हया॒मि॒ गायत्रिया गायत्री छन्दो विश्वामित्र ऋषि-स्सविता देवता-ऽग्निर्मुख-म्ब्रह्मा शिरो विष्णुर्​हृदयग्ं रुद्र-श्शिखा पृथिवीयोनिः प्राणापान-व्यानोदान-समाना सप्राणा श्वेतवर्णा साङ्ख्यायन-सगोत्रा गायत्री चतुर्विग्ंशत्यक्षरा त्रिपदा॑ षट्कु॒क्षिः॒ पञ्च शीर्​षोपनयने वि॑नियो॒गः॒-
ओ-म्भूः । ओ-म्भुवः । ओग्ं सुवः । ओ-म्महः । ओ-ञ्जनः । ओ-न्तपः । ओग्ं स॒त्यम् । ओ-न्त-थ्स॑वि॒तुर्वरे᳚ण्य॒-म्भर्गो॑ दे॒वस्य॑ धीमहि । धियो॒ यो नः॑ प्रचो॒दया᳚त् । ओमापो॒ ज्योती॒ रसो॒-ऽमृत॒-म्ब्रह्म॒ भूर्भुव॒स्सुव॒रोम् ॥ 35.2 (तै. अर. 6.35.1)
गायत्री उपस्थान मन्त्राः (4.31)
उ॒त्तमे॑ शिख॑रे जा॒ते॒ भू॒म्या-म्प॑र्वत॒ मूर्ध॑नि ।
ब्रा॒ह्मणे᳚भ्यो-ऽभ्य॑नुज्ञा॒ता॒ ग॒च्छ दे॑वि य॒थासु॑खम् ।
स्तुतो मया वरदा वे॑दमा॒ता॒ प्रचोदयन्ती पवने᳚ द्विजा॒ता ।
आयुः पृथिव्यां-द्रविण-म्ब्र॑ह्मव॒र्च॒स॒-म्मह्य-न्दत्वा प्रजातु-म्ब्र॑ह्मलो॒कम् ॥ 36.2 (तै. अर. 6.36.1)
आदित्यदेवता मन्त्रः (4.32)
घृणि॒-स्सूर्य॑ आदि॒त्यो न प्रभा॑-वा॒त्यक्ष॑रम् ।
मधु॑क्षरन्ति॒ त-द्र॑सम् ।
स॒त्यं-वैँ त-द्रस॒-मापो॒ ज्योती॒रसो॒-ऽमृत॒-म्ब्रह्म॒ भूर्भुव॒स्सुव॒रोम् ॥ 37.1 (तै. अर. 6.37.1)
त्रिसुपर्णमन्त्राः (4.33)
ब्रह्म॑ मेतु॒ माम् । मधु॑ मेतु॒ माम् । ब्रह्म॑-मे॒व मधु॑ मेतु॒ माम् ।
यास्ते॑ सोम प्र॒जाव॒थ्सो-ऽभि॒सो अ॒हम् । दुस्ष्व॑प्न॒ह-न्दु॑रुष्वह ।
यास्ते॑ सोम प्रा॒णाग्​स्ता-ञ्जु॑होमि । त्रिसु॑पर्ण॒ मया॑चित-म्ब्राह्म॒णाय॑ दद्यात् ।
ब्र॒ह्म॒ह॒त्यां-वाँ ए॒ते घ्न॑न्ति । ये ब्रा᳚ह्म॒णा-स्त्रिसु॑पर्ण॒-म्पठ॑न्ति ।
ते सोम॒-म्प्राप्नु॑वन्ति । आ॒स॒ह॒स्रा-त्प॒क्ति-म्पुन॑न्ति । ओम् ॥ 38.1 (तै. अर. 6.38.1)
ब्रह्म॑ मे॒धया᳚ । मधु॑ मे॒धया᳚ ।
ब्रह्म॑मे॒व मधु॑ मे॒धया᳚ । अ॒द्या नो॑ देव सवितः प्र॒जाव॑थ्सावी॒-स्सौभ॑गम् ।
परा॑ दु॒स्ष्वप्नि॑यग्ं सुव । विश्वा॑नि देव सवित-र्दुरि॒तानि॒ परा॑सुव ।
य-द्भ॒द्र-न्तन्म॒ आसु॑व । मधु॒वाता॑ ऋताय॒ते मधु॑क्षरन्ति॒ सिन्ध॑वः ।
माद्ध्वी᳚र्न-स्स॒न्त्वोष॑धीः । मधु॒नक्त॑ मु॒तोषसि॒ मधु॑म॒-त्पार्थि॑व॒ग्ं॒ रजः॑ ।
मधु॒द्यौर॑स्तु नः पि॒ता । मधु॑मान्नो॒ वन॒स्पति॒-र्मधु॑माग्ं अस्तु॒ सूर्यः॑ ।
माद्ध्वी॒ र्गावो॑ भवन्तु नः । य इ॒म-न्त्रिसु॑पर्ण॒-मया॑चित-म्ब्राह्म॒णाय॑ दद्यात् ।
भ्रू॒ण॒ह॒त्यां-वाँ ए॒ते घ्न॑न्ति । ये ब्रा᳚ह्म॒णा-स्त्रिसु॑पर्ण॒-म्पठ॑न्ति ।
ते सोम॒-म्प्राप्नु॑वन्ति । आ॒स॒ह॒स्रा-त्प॒क्ति-म्पुन॑न्ति । ओम् ॥ 39.7 (तै. अर. 6.39.1)
ब्रह्म॑ मे॒धवा᳚ । मधु॑ मे॒धवा᳚ । ब्रह्म॑मे॒व मधु॑ मे॒धवा᳚ ।
ब्र॒ह्मा दे॒वाना᳚-म्पद॒वीः क॑वी॒ना-मृषि॒-र्विप्रा॑णा-म्महि॒षो मृ॒गाणा᳚म् ।
श्ये॒नो गृद्ध्रा॑णा॒ग्॒ स्वधि॑ति॒-र्वना॑ना॒ग्ं॒ सोमः॑ प॒वित्र॒-मत्ये॑ति॒ रेभन्न्॑ ।
ह॒ग्ं॒स-श्शु॑चि॒ष-द्वसु॑रन्तरिक्ष॒ सद्धोता॑- वेदि॒ष-दति॑थि-र्दुरोण॒सत् ।
नृ॒षद्व॑र॒-सदृ॑त॒-स-द्व्यो॑म॒-सद॒ब्जा- गो॒जा ऋ॑त॒जा अ॑द्रि॒जा ऋ॒त-म्बृ॒हत् ।
ऋ॒चेत्वा॑ रु॒चेत्वा॒ समि-थ्स्र॑वन्ति स॒रितो॒ न धेनाः᳚ ।
अ॒न्तर्-हृ॒दा मन॑सा पू॒यमा॑नाः ।
घृ॒तस्य॒ धारा॑ अ॒भिचा॑कशीमि ।
हि॒र॒ण्ययो॑ वेत॒सो मद्ध्य॑ आसाम् ।
तस्मि᳚न्-थ्सुप॒र्णो म॑धु॒कृ-त्कु॑ला॒यी भज॑न्नास्ते॒ मधु॑ दे॒वता᳚भ्यः ।
तस्या॑ सते॒ हर॑य-स्स॒प्ततीरे᳚ स्व॒धा-न्दुहा॑ना अ॒मृत॑स्य॒ धारा᳚म् ।
य इ॒द-न्त्रिसु॑पर्ण॒-मया॑चित-म्ब्राह्म॒णाय॑ दद्यात् ।
वी॒र॒ह॒त्यां-वाँ ए॒ते घ्न॑न्ति । ये ब्रा᳚ह्म॒णा-स्त्रिसु॑पर्ण॒-म्पठ॑न्ति ।
ते सोम॒-म्प्राप्नु॑वन्ति । आ॒स॒ह॒स्रा-त्प॒ङ्क्ति-म्पुन॑न्ति । ओम् ॥ 40.6 (तै. अर. 6.40.1)
मेधा सूक्तं (4.34)
मे॒धादे॒वी जु॒षमा॑णा न॒ आगा᳚-द्वि॒श्वाची॑ भ॒द्रा सु॑मन॒स्य मा॑ना ।
त्वया॒ जुष्टा॑ नु॒दमा॑ना दु॒रुक्ता᳚-न्बृ॒हद्व॑देम वि॒दथे॑ सु॒वीराः᳚ ।
त्वया॒ जुष्ट॑ ऋ॒षि-र्भ॑वति देवि॒ त्वया॒ ब्रह्मा॑-ऽऽग॒तश्री॑ रु॒त त्वया᳚ ।
त्वया॒ जुष्ट॑श्चि॒त्रं-विँ॑न्दते वसु॒ सा नो॑ जुषस्व॒ द्रवि॑णो नमेधे ॥ 41.1 (तै. अर. 6.41.1)
मे॒धा-म्म॒ इन्द्रो॑ ददातु मे॒धा-न्दे॒वी सर॑स्वती ।
मे॒धा-म्मे॑ अ॒श्विना॑-वु॒भावाध॑त्ता॒-म्पुष्क॑रस्रजा ॥
अ॒फ्स॒रासु॑ च॒ या मे॒धा ग॑न्ध॒र्वेषु॑ च॒ यन्मनः॑ ।
दैवी᳚-म्मे॒धा सर॑स्वती॒ सा मा᳚-म्मे॒धा सु॒रभि॑-र्जुषता॒ग्॒ स्वाहा᳚ ॥ 42.1 (तै. अर. 6.42.1)
आमा᳚-म्मे॒धा सु॒रभि॑-र्वि॒श्वरू॑पा॒ हिर॑ण्यवर्णा॒ जग॑ती जग॒म्या ।
ऊर्ज॑स्वती॒ पय॑सा॒ पिन्व॑माना॒ सा मा᳚-म्मे॒धा सु॒प्रती॑का जुषन्ताम् ॥ 43.1 (तै. अर. 6.43.1)
मयि॑ मे॒धा-म्मयि॑ प्र॒जा-म्मय्य॒ग्निस्तेजो॑ दधातु॒ मयि॑ मे॒धा-म्मयि॑ प्र॒जा-म्मयीन्द्र॑ इन्द्रि॒य-न्द॑धातु॒ मयि॑ मे॒धा-म्मयि॑ प्र॒जा-म्मयि॒ सूर्यो॒ भ्राजो॑ दधातु ॥ 44.1 (तै. अर. 6.44.1)
मृत्युनिवारण मन्त्राः (4.35)
अपै॑तु मृ॒त्यु-र॒मृत॑न्न॒ आग॑न्. वैवस्व॒तो नो॒ अभ॑यङ्कृणोतु ।
प॒र्णं-वँन॒स्पते॑ रिवा॒भिनः॑ शीयताग्ं र॒यि-स्सच॑तान्न॒-श्शची॒पतिः॑ ॥ 45.1 (तै. अर. 6.45.1)
पर॑-म्मृत्यो॒ अनु॒ परे॑हि॒ पन्थां॒-यँस्ते॒स्व इत॑रो देव॒याना᳚त् ।
चक्षु॑ष्मते शृण्व॒ते ते᳚ ब्रवीमि॒ मानः॑ प्र॒जाग्ं री॑रिषो॒ मोत वी॒रान् ॥ 46.1 (तै. अर. 6.46.1)
वात॑-म्प्रा॒ण-म्मन॑सा॒ न्वार॑भामहे प्र॒जाप॑तिं॒-योँ भुव॑नस्य गो॒पाः ।
सनो॑ मृ॒त्यो स्त्रा॑यता॒-म्पात्वग्ंह॑सो॒ ज्योग् जी॒वा ज॒राम॑शीमहि ॥ 47.1 (तै. अर. 6.47.1)
अ॒मु॒त्र॒ भूया॒दध॒ यद्य॒मस्य॒ बृह॑स्पते अ॒भिश॑स्ते॒र मु॑ञ्चः ।
प्रत्यौ॑हता म॒श्विना॑ मृ॒त्यु म॑स्मा-द्दे॒वाना॑मग्ने भि॒षजा॒ शची॑भिः ॥ 48.1 (तै. अर. 6.48.1)
हरि॒ग्ं॒ हर॑न्त॒- मनु॑यन्ति दे॒वा विश्व॒स्येशा॑नं-वृँष॒भ-म्म॑ती॒नाम् ।
ब्रह्म॒ सरू॑प॒-मनु॑मे॒दमा॑गा॒-दय॑न॒-म्मा विव॑धी॒-र्विक्र॑मस्व ॥ 49.1 (तै. अर. 6.49.1)
शल्कै॑र॒ग्नि-मि॑न्धा॒न उ॒भौ लो॒कौ स॑नेम॒हम् ।
उ॒भयो᳚ र्लो॒कया॑र्-ऋ॒ध्द्वा-ऽति॑ मृ॒त्यु-न्त॑राम्य॒हम् ॥ 50.1 (तै. अर. 6.50.1)
मा छि॑दो मृत्यो॒ मा व॑धी॒र्​मा मे॒ बलं॒-विँवृ॑हो॒ मा प्रमो॑षीः ।
प्र॒जा-म्मा मे॑ रीरिष॒ आयु॑रुग्र नृ॒चक्ष॑स-न्त्वा ह॒विषा॑ विधेम ॥ 51.1 (तै. अर. 6.51.1)
मा नो॑ म॒हान्त॑मु॒त मा नो॑ अर्भ॒क-म्मा न॒ उक्ष॑न्तमु॒त मा न॑ उक्षि॒तम् ।
मा नो॑ वधीः पि॒तर॒-म्मोत मा॒तर॑-म्प्रि॒या मा न॑स्त॒नुवो॑ रुद्र रीरिषः ॥ 52.1 (तै. अर. 6.52.1)
मा न॑स्तो॒के तन॑ये॒ मा न॒ आयु॑षि॒ मा नो॒ गोषु॒ मा नो॒ अश्वे॑षु रीरिषः ।
वी॒रान्मा नो॑ रुद्र भामि॒तोव॑धीर्-ह॒विष्म॑न्तो॒ नम॑सा विधेम ते ॥ 53.1 (तै. अर. 6.53.1)
प्रजापति-प्रार्थना मन्त्रः (4.36)
प्रजा॑पते॒ न त्वदे॒ता-न्य॒न्यो विश्वा॑ जा॒तानि॒ परि॒ता ब॑भूव ।
य-त्का॑मास्ते जुहु॒मस्तन्नो॑ अस्तु व॒यग्ग्​ स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम् ॥ 54.1 (तै. अर. 6.54.1)
इन्द्रप्रार्थना मन्त्रः (4.37)
स्व॒स्ति॒दा वि॒शस्पति॑-र्वृत्र॒हा विमृधो॑ व॒शी ।
वृषेन्द्रः॑ पु॒र ए॑तु नस्स्वस्ति॒दा अ॑भय-ङ्क॒रः ॥ 55.1 (तै. अर. 6.55.1)
मृत्युञ्जय मन्त्राः (4.38)
त्र्य॑म्बकं-यँजामहे सुग॒न्धि-म्पु॑ष्टि॒वर्ध॑नम् ।
उ॒र्वा॒रु॒कमि॑व॒ बन्ध॑ना-न्मृ॒त्यो-र्मु॑क्षीय॒ मा-ऽमृता᳚त् ॥ 56.1 (तै. अर. 6.56.1)
ये ते॑ स॒हस्र॑म॒युत॒-म्पाशा॒ मृत्यो॒ मर्त्या॑य॒ हन्त॑वे ।
तान्. य॒ज्ञस्य॑ मा॒यया॒ सर्वा॒नव॑ यजामहे । मृ॒त्यवे॒ स्वाहा॑ मृ॒त्यवे॒ स्वाहा᳚ ॥ 58.1 (तै. अर. 6.57-58)
पापनिवारका मन्त्राः (4.39)
दे॒वकृ॑त॒स्यैन॑सो-ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
म॒नु॒ष्य॑कृत॒स्यैन॑सो ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
पि॒तृकृ॑त॒स्यैन॑सो ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
आ॒त्मकृ॑त॒स्यैन॑सो ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
अ॒न्यकृ॑त॒स्यैन॑सो ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
अ॒स्मत्कृ॑त॒स्यैन॑सो ऽव॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
यद्दि॒वा च॒ नक्त॒-ञ्चैन॑श्चकृ॒म तस्या॑ व॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
य-थ्स्व॒पन्त॑श्च॒ जाग्र॑त॒-श्चैन॑श्च-कृ॒म तस्या॑ व॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
य-थ्सु॒षुप्त॑श्च॒ जाग्र॑त॒-श्चैन॑श्च-कृ॒म तस्या॑ व॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
य-द्वि॒द्वाग्ंस॒श्चा वि॑द्वाग्ंस॒श्चैन॑श्च-कृ॒म तस्या॑ व॒यज॑नमसि॒ स्वाहा᳚ ।
एनस एनसो वयजनम॑सि स्वा॒हा ॥ 59.1 (तै. अर. 6.59.1)
वसु-प्रार्थना मन्त्रः (4.40)
यद्वो॑ देवाश्चकृ॒म जि॒ह्वया॑ गु॒रुमन॑सो वा॒ प्रयु॑ती देव॒ हेड॑नम् ।
अरा॑वा॒यो नो॑ अ॒भिदु॑च्छुना॒यते॒ तस्मि॒-न्तदेनो॑ वसवो॒ निधे॑तन॒ स्वाहा᳚ ॥ 60.1 (तै. अर. 6.60.1)
कामो-ऽकार्​षीत् - मन्युरकार्​षीत् मन्त्रः (4.41)
कामो-ऽकार्​षी᳚-न्नमो॒ नमः ।
कामो-ऽकार्​षी-त्कामः करोति नाह-ङ्करोमि कामः कर्ता नाह-ङ्कर्ता कामः॑ कार॒यिता नाह॑-ङ्कार॒यिता एष ते काम कामा॑य स्वा॒हा ॥ 61.1 (तै. अर. 6.61.1)
मन्युरकार्​षी᳚-न्नमो॒ नमः ।
मन्युरकार्​षी-न्मन्युः करोति नाह-ङ्करोमि मन्युः कर्ता नाह-ङ्कर्ता मन्युः॑ कार॒यिता नाह॑-ङ्कार॒यिता एष ते मन्यो मन्य॑वे स्वा॒हा ॥ 62.1 (तै. अर. 6.62.1)
विरजा होम मन्त्राः (4.42)
तिलाञ्जुहोमि सरसाग्ं सपिष्टा-न्गन्धार मम चित्ते रम॑न्तु स्वा॒हा ।
गावो हिरण्य-न्धनमन्नपानग्ं सर्वेषाग्​ श्रि॑यै स्वा॒हा ।
श्रियञ्च लक्ष्मिञ्च पुष्टिञ्च कीर्ति॑-ञ्चा नृ॒ण्यताम् । ब्रह्मण्य-म्ब॑हुपु॒त्रताम् ।
श्रद्धामेधे प्रजा-स्सन्ददा॑तु स्वा॒हा ॥ 63.3 (तै. अर. 6.63.1)
तिलाः कृष्णा-स्ति॑ला-श्श्वे॒ता॒-स्तिला-स्सौम्या व॑शानु॒गाः ।
तिलाः पुनन्तु॑ मे पा॒पं॒-यँत्किञ्चि-द्दुरित-म्म॑यि स्वा॒हा ।
चोर॒स्यान्न-न्न॑वश्रा॒द्ध॒-म्ब्र॒ह्म॒हा गु॑रुत॒ल्पगः ।
गोस्तेयग्ं स॑रापा॒न॒-म्भ्रूणहत्या तिला शान्तिग्ं शमय॑न्तु स्वा॒हा ।
श्रीश्च लक्ष्मीश्च पुष्टीश्च कीर्ति॑-ञ्चा नृ॒ण्यताम् ।
ब्रह्मण्य-म्ब॑हुपु॒त्रताम् ।
श्रद्धामेधे प्रज्ञातु जातवेद-स्सन्ददा॑तु स्वा॒हा ॥ 64.3 (तै. अर. 6.64.1)
प्राणापान-व्यानोदान-समाना मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
वां-मन-श्चक्षुः-श्रोत्र-जिह्वा-घ्राण-रेतो-बुद्ध्याकूति-स्सङ्कल्पा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
त्वक्-चर्म-माग्ंस-रुधिर-मेदो-मज्जा-स्नायवो-ऽस्थीनि मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
शिरः पाणि पाद पार्​श्व पृष्ठो-रूदर-जङ्घ-शिश्र्नोपस्थ पायवो मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
उत्तिष्ठ पुरुष हरित-पिङ्गल लोहिताक्षि देहि देहि ददापयिता मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ॥ 65.5 (तै. अर. 6.65.1)
पृथिव्याप स्तेजो वायु-राकाशा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
शब्द-स्पर्​श-रूपरस-गन्धा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
मनो-वाक्-काय-कर्माणि मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
अव्यक्तभावै-र॑हङ्का॒र॒-र्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
आत्मा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
अन्तरात्मा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
परमात्मा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ।
क्षु॒धे स्वाहा᳚ । क्षुत्पि॑पासाय॒ स्वाहा᳚ । विवि॑ट्यै॒ स्वाहा᳚ ।
ऋग्वि॑धानाय॒ स्वाहा᳚ । क॒षो᳚त्काय॒ स्वाहा᳚ ।
क्षु॒त्पि॒पा॒साम॑ल-ञ्ज्ये॒ष्ठा॒म॒ल॒क्ष्मी-र्ना॑शया॒म्यहम् ।
अभू॑ति॒-मस॑मृद्धि॒ञ्च॒ सर्वां (सर्वा) निर्णुद मे पाप्मा॑नग्ग्​ स्वा॒हा ।
अन्नमय-प्राणमय-मनोमय-विज्ञानमय-मानन्दमय-मात्मा मे॑ शुद्ध्य॒न्ता॒-ञ्ज्योति॑ र॒हं-विँ॒रजा॑ विपा॒प्मा भू॑यास॒ग्ग्॒ स्वाहा᳚ ॥ 66.10 (तै. अर. 6.66.1)
वैश्वदेव मन्त्राः (4.43)
अ॒ग्नये॒ स्वाहा᳚ । विश्वे᳚भ्यो दे॒वेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ ।
ध्रु॒वाय॑ भू॒माय॒ स्वाहा᳚ । ध्रु॒व॒क्षित॑ये॒ स्वाहा᳚ ।
अ॒च्यु॒त॒क्षित॑ये॒ स्वाहा᳚ । अ॒ग्नये᳚ स्विष्ट॒कृते॒ स्वाहा᳚ ।
धर्मा॑य॒ स्वाहा᳚ । अध॑र्माय॒ स्वाहा᳚ ।
अ॒द्भ्य-स्स्वाहा᳚ । ओ॒ष॒धि॒व॒न॒स्प॒तिभ्य॒-स्स्वाहा᳚ । 67.1 (तै. अर. 6.67.1)
र॒क्षो॒दे॒व॒ज॒नेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ ।
गृह्या᳚भ्य॒-स्स्वाहा᳚ । अ॒व॒साने᳚भ्य॒-स्स्वाहा᳚ ।
अ॒व॒सान॑पतिभ्य॒-स्स्वाहा᳚ । स॒र्व॒भू॒तेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ ।
आमा॑य॒ स्वाहा᳚ । अ॒न्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा᳚ ।
यदेज॑ति॒ जग॑ति॒ यच्च॒ चेष्ट॑ति॒ नाम्नो॑ भा॒गो-ऽय-न्नाम्ने॒ स्वाहा᳚ ।
पृ॒थि॒व्यै स्वाहा᳚ । अ॒न्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा᳚ । 67.2 (तै. अर. 6.67.2)
दि॒वे स्वाहा᳚ । सूर्या॑य॒ स्वाहा᳚ ।
च॒न्द्रम॑से॒ स्वाहा᳚ । नक्ष॑त्रेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ ।
इन्द्रा॑य॒ स्वाहा᳚ । बृह॒स्पत॑ये॒ स्वाहा᳚ ।
प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा᳚ । ब्रह्म॑णे॒ स्वाहा᳚ ।
स्व॒धा पि॒तृभ्य॒-स्स्वाहा᳚ । नमो॑ रु॒द्राय॑ पशु॒पत॑ये॒ स्वाहा᳚ । 67.3 (तै. अर. 6.67.3)
दे॒वेभ्य॒-स्स्वाहा᳚ । पि॒तृभ्यः॑ स्व॒धा-ऽस्तु॑ ।
भू॒तेभ्यो॒ नमः॑ । म॒नु॒ष्ये᳚भ्यो॒ हन्ता᳚ ।
प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा᳚ । प॒र॒मे॒ष्ठिने॒ स्वाहा᳚ ।
यथा कू॑प-श्श॒तधा॑र-स्स॒हस्र॑धारो॒ अक्षि॑तः ।
ए॒वा मे॑ अस्तु धा॒न्यग्ं स॒हस्र॑धार॒-मक्षि॑तम् ।
धन॑धान्यै॒ स्वाहा᳚ ॥ ये भू॒ताः प्र॒चर॑न्ति॒ दिवा॒नक्त॒-म्बलि॑-मि॒च्छन्तो॑ वि॒तुद॑स्य॒ प्रेष्याः᳚ ।
तेभ्यो॑ ब॒लि-म्पु॑ष्टि॒कामो॑ हरामि॒ मयि॒ पुष्टि॒-म्पुष्टि॑पति-र्दधातु॒ स्वाहा᳚ ॥ 67.4 (तै. अर. 6.67.4)
(ओ॒ष॒धि॒व॒न॒स्प॒तिभ्य॒-स्स्वाहा॒ - ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॒ - नमो॑ रु॒द्राय॑ पशु॒पत॑ये॒ स्वाहा॑ - वि॒तुद॑स्य॒ प्रेष्या॒ एक॑-ञ्च)
ओ᳚-न्त-द्ब्र॒ह्म । ओ᳚-न्त-द्वा॒युः ।
ओ᳚-न्तदा॒त्मा । ओ᳚-न्त-थ्स॒त्यम् ।
ओ᳚-न्त-थ्सर्व᳚म् । ओ᳚-न्त-त्पुरो॒-र्नमः ।
अन्तश्चरति॑ भूते॒षु॒ गुहायां-विँ॑श्व मू॒र्तिषु ।
त्वं-यँज्ञस्त्वं-वँषट्कारस्त्व-मिद्रस्त्वग्ं रुद्रस्त्वं​विँष्णुस्त्व-म्ब्रह्मत्व॑-म्प्रजा॒पतिः ।
त्व-न्त॑दाप॒ आपो॒ ज्योती॒ रसो॒-ऽमृत॒-म्ब्रह्म॒ भूर्भुव॒स्सुव॒रोम् ॥ 68.2 (तै. अर. 6.68.1)
4.44 प्राणाहुति मन्त्राः
श्र॒द्धाया᳚-म्प्रा॒णे निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
श्र॒द्धाया॑मपा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
श्र॒द्धायां᳚-व्याँ॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
श्र॒द्धाया॑मुदा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
श्र॒द्धायाग्ं॑ समा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
ब्रह्म॑णि म आ॒त्मा-ऽमृ॑त॒त्वाय॑ ॥
अ॒मृ॒तो॒प॒स्तर॑णमसि ॥
श्र॒द्धाया᳚-म्प्रा॒णे निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
शि॒वो मा॑ वि॒शाप्र॑दाहाय । प्रा॒णाय॒ स्वाहा᳚ ।
श्र॒द्धाया॑मपा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
शि॒वो मा॑ वि॒शाप्र॑दाहाय । अ॒पा॒नाय॒ स्वाहा᳚ ।
श्र॒द्धायां᳚-व्याँ॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
शि॒वो मा॑ वि॒शाप्र॑दाहाय । व्या॒नाय॒ स्वाहा᳚ ।
श्र॒द्धाया॑-मुदा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
शि॒वो मा॑ वि॒शाप्र॑दाहाय । उ॒दा॒नाय॒ स्वाहा᳚ ।
श्र॒द्धायाग्ं॑ समा॒ने निवि॑ष्टो॒-ऽमृत॑-ञ्जुहोमि ।
शि॒वो मा॑ वि॒शाप्र॑दाहाय । स॒मा॒नाय॒ स्वाहा᳚ ।
ब्रह्म॑णि म आ॒त्मा-ऽमृ॑त॒त्वाय॑ ॥
अ॒मृ॒ता॒पि॒धा॒नम॑सि ॥ 69.4 (तै. अर. 6.69.1)
भुक्तान्नाभिमन्त्रण मन्त्राः (4.45)
श्र॒द्धाया᳚-म्प्रा॒णे निवि॑श्या॒-ऽमृतग्ं॑ हु॒तम् । प्रा॒ण मन्ने॑नाप्यायस्व ।
श्र॒द्धाया॑मपा॒ने निवि॑श्या॒-ऽमृतग्ं॑ हु॒तम् । अ॒पा॒न मन्ने॑नाप्यायस्व ।
श्र॒द्धायां᳚-व्याँ॒ने निवि॑श्या॒-ऽमृतग्ं॑ हु॒तम् । व्या॒न मन्ने॑नाप्यायस्व ।
श्र॒द्धाया॑-मुदा॒ने निवि॑श्या॒-ऽमृतग्ं॑ हु॒तम् । उ॒दा॒न मन्ने॑नाप्यायस्व ।
श्र॒द्धायाग्ं॑ समा॒ने निवि॑श्या॒-ऽमृतग्ं॑ हु॒तम् । स॒मान॒ मन्ने॑नाप्यायस्व ॥ 70.1 (तै. अर0.1)
भोजनान्ते आत्मानुसन्धान मन्त्राः (4.46)
अङ्गुष्ठमात्रः पुरुषो-ऽङ्गुष्ठञ्च॑ समा॒श्रितः । ईश-स्सर्वस्य जगतः प्रभुः प्रीणाति॑ विश्व॒भुक् ॥ 71.1 (तै. अर. 6.71.1)
अवयवस्वस्थता प्रार्थना मन्त्रः (4.47)
वाम्म॑ आ॒सन्न् । न॒सोः प्रा॒णः । अ॒क्ष्यो-श्चक्षुः॑ ।
कर्ण॑यो॒-श्श्रोत्र᳚म् । बा॒हु॒वो-र्बल᳚म् । ऊ॒रु॒वो रोजः॑ ।
अरि॑ष्टा॒ विश्वा॒न्यङ्गा॑नि त॒नूः । त॒नुवा॑ मे स॒ह नम॑स्ते अस्तु॒ मा मा॑ हिग्ंसीः ॥ 72.1 (तै. अर. 6.72.1)
इन्द्र सप्तर्​षि सं​वाँद मन्त्रः (4.48)
वयः॑ सुप॒र्णा उप॑सेदु॒रिन्द्र॑-म्प्रि॒य मे॑धा॒ ऋष॑यो॒ नाध॑मानाः ।
अप॑द्ध्वा॒न्त मू᳚र्णु॒हि पू॒र्धि चक्षु॑-र्मुमु॒ग्ध्य॑स्मा-न्नि॒धये॑ ऽवब॒द्धान् ॥ 73.1 (तै. अर. 6.73.1)
हृदयालम्भन मन्त्रः (4.49)
प्राणाना-ङ्ग्रन्थिरसि रुद्रो मा॑ विशा॒न्तकः । तेनान्नेना᳚-प्याय॒स्व ॥ 74.1 (तै. अर. 6.74.1)
देवता प्राणनिरूपण मन्त्रः (4.50)
नमो रुद्राय विष्णवे मृत्यु॑र्मे पा॒हि ॥ 75.1 (तै. अर. 6.75.1)
अग्नि स्तुति मन्त्रः (4.51)
त्वम॑ग्ने॒ द्युभि॒-स्त्वमा॑शु-शु॒क्षणि॒-स्त्वम॒द्भ्य-स्त्वमश्म॑न॒स्परि॑ ।
त्वं-वँने᳚भ्य॒-स्त्वमोष॑धीभ्य॒-स्त्व-न्नृ॒णा-न्नृ॑पते जायसे॒ शुचिः॑ ॥ 76.1 (तै. अर. 6.76.1)
अभीष्ट याचना मन्त्रः (4.52)
शि॒वेन॑ मे॒ सन्ति॑ष्ठस्व स्यो॒नेन॑ मे॒ सन्ति॑ष्ठस्व सुभू॒तेन॑ मे॒ सन्ति॑ष्ठस्व ब्रह्मवर्च॒सेन॑ मे॒ सन्ति॑ष्ठस्व य॒ज्ञस्यर्धि॒ मनु॒ सन्ति॑ष्ठ॒ स्वोप॑ ते यज्ञ॒ नम॒ उप॑ ते॒ नम॒ उप॑ ते॒ नमः॑ ॥ 77.1 (तै. अर. 6.77.1)
पर तत्त्व निरूपणं (4.53)
स॒त्य-म्पर॒-म्परग्ं॑ स॒त्यग्ं स॒त्येन॒ न सु॑व॒र्गा-ल्लो॒काच्च्य॑वन्ते क॒दाच॒न स॒ताग्ं हि स॒त्य-न्तस्मा᳚-थ्स॒त्ये र॑मन्ते॒,
तप॒ इति॒ तपो॒ नानश॑ना॒-त्परं॒-यँद्धि पर॒-न्तप॒स्त-द्दुध॑र्​ष॒-न्त-द्दुरा॑धर्​ष॒-न्तस्मा॒-त्तप॑सि रमन्ते॒,
दम॒ इति॒ निय॑त-म्ब्रह्मचा॒रिण॒-स्तस्मा॒-द्दमे॑ रमन्ते॒,
शम॒ इत्यर॑ण्ये मु॒नय॒-स्तस्मा॒च्छमे॑ रमन्ते,
दा॒नमिति॒ सर्वा॑णि भू॒तानि॑ प्र॒शग्ंस॑न्ति दा॒नान्नाति॑ दु॒श्चर॒-न्तस्मा᳚-द्दा॒ने र॑मन्ते,
ध॒र्म इति॒ धर्मे॑ण॒ सर्व॑मि॒द-म्परि॑गृहीत-न्ध॒र्मान्नाति॑-दु॒ष्कर॒-न्तस्मा᳚--द्ध॒र्मे र॑मन्ते,
प्र॒जन॒ इति॒ भूयाग्ं॑॑स॒-स्तस्मा॒-द्भूयि॑ष्ठाः॒ प्रजा॑यन्ते॒ तस्मा॒-द्भूयि॑ष्ठाः ॑ने रमन्ते॒,
-ऽग्नय॒ इत्या॑ह॒ तस्मा॑-द॒ग्नय॒ आधा॑तव्या अग्निहो॒त्र-मित्या॑ह॒ तस्मा॑-दग्निहो॒त्रे र॑मन्ते,
य॒ज्ञ इति॑ य॒ज्ञो हि दे॒वा स्तस्मा᳚-द्य॒ज्ञे र॑मन्ते,
मान॒स-मिति॑ वि॒द्वाग्ंस॒-स्तस्मा᳚-द्वि॒द्वाग्ंस॑ ए॒व मा॑न॒से र॑मन्ते,
न्या॒स इति॑ ब्र॒ह्मा ब्र॒ह्मा हि परः॒ परो॑ हि ब्र॒ह्मा तानि॒ वा ए॒तान्यव॑राणि॒ पराग्ं॑सि न्या॒स ए॒वात्य॑रेचय॒-द्य ए॒वं-वेँदे᳚त्युप॒निषत् ॥ 78.11 (तै. अर. 6.78.1)
4.54 ज्ञान साधन निरूपणं
प्रा॒जा॒प॒त्यो हारु॑णि-स्सुप॒र्णेयः॑ प्र॒जाप॑ति-म्पि॒तर॒-मुप॑ससार॒ कि-म्भ॑गव॒न्तः प॑र॒मं-वँ॑द॒न्तीति॒ तस्मै॒ प्रो॑वाच,
स॒त्येन॑ वा॒युरावा॑ति स॒त्ये-ना॑दि॒त्यो रो॑चते दि॒वि स॒त्यं-वाँ॒चः प्र॑ति॒ष्ठा स॒त्ये स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा᳚-थ्स॒त्य-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति॒,
तप॑सा दे॒वा दे॒वता॒-मग्र॑ आय॒-न्तप॒सर्​ष॑य॒-स्सुव॒रन्व॑-विन्द॒-न्तप॑सा स॒पत्ना॒-न्प्रणु॑दा॒-मारा॑ती॒ स्तप॑सि स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा॒-त्तपः॑ पर॒मं-वँद॑न्ति॒,
दमे॑न दा॒न्ताः कि॒ल्बिष॑-मवधू॒न्वन्ति॒ दमे॑न ब्रह्मचा॒रिण॒-स्सुव॑रगच्छ॒-न्दमो॑ भू॒ताना᳚-न्दुरा॒धर्​ष॒-न्दमे॑ स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा॒-द्दमः॑ पर॒मं-वँद॑न्ति॒,
शमे॑न शा॒न्ता-श्शि॒व-मा॒चर॑न्ति॒ शमे॑न ना॒क-म्मु॒नयो॒-ऽन्ववि॑न्द॒न् छमो॑ भू॒ताना᳚-न्दुरा॒धर्​ष॒-ञ्छमे॑ स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा॒च्छमः॑ पर॒मं-वँद॑न्ति,
दा॒नं-यँ॒ज्ञानां॒-वँरू॑थ॒-न्दक्षि॑णा लो॒के दा॒तारग्ं॑ सर्व भू॒तान्यु॑पजी॒वन्ति॑ दा॒नेनारा॑ती॒-रपा॑नुदन्त दा॒नेन॑ द्विष॒न्तो मि॒त्रा भ॑वन्ति दा॒ने स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा᳚-द्दा॒न-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति,
ध॒र्मो विश्व॑स्य॒ जग॑तः प्रति॒ष्ठा लो॒के ध॒र्मिष्ठ॑-म्प्र॒जा उ॑पस॒र्पन्ति॑ ध॒र्मेण॑ पा॒प-म॑प॒नुद॑ति ध॒र्मे स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा᳚-द्ध॒र्म-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति,
प्र॒जन॑नं॒-वैँ प्र॑ति॒ष्ठा लो॒के सा॒धु प्र॒जाया᳚ स्त॒न्तुन्-त॑न्वा॒नः पि॑तृ॒णा म॑नृ॒णो भव॑ति॒ तदे॑व त॒स्या अनृ॑ण॒-न्तस्मा᳚-त्प्र॒जन॑न-म्पर॒मं-वँद॑न्त्य॒,
ग्नयो॒ वै त्रयी॑ वि॒द्या दे॑व॒यानः॒ पन्था॑ गार्​हप॒त्य ऋक्-पृ॑थि॒वी र॑थन्त॒र-म॑न्वाहा-र्य॒पच॑नं॒-यँजु॑र॒न्तरि॑क्षं-वाँमदे॒व्य मा॑हव॒नीय॒-स्साम॑सुव॒र्गो लो॒को बृ॒हत्-तस्मा॑-द॒ग्नी-न्प॑र॒मं-वँद॑न्त्य,
ग्निहो॒त्रग्ं सा॑य-म्प्रा॒त-र्गृ॒हाणां॒-निष्कृ॑ति॒-स्स्वि॑ष्टग्ं सुहु॒तं-यँ॑ज्ञक्रतू॒ना-म्प्राय॑णग्ं सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ ज्योति॒-स्तस्मा॑-दग्निहो॒त्र-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति,
य॒ज्ञ इति॑ य॒ज्ञेन॒ हि दे॒वा दिव॑-ङ्ग॒ता य॒ज्ञेनासु॑रा॒-नपा॑नुदन्त य॒ज्ञेन॑ द्विष॒न्तो मि॒त्रा भ॑वन्ति य॒ज्ञे स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा᳚-द्य॒ज्ञ-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति,
मान॒सं-वैँ प्रा॑जाप॒त्य-म्प॒वित्र॑-म्मान॒सेन॒ मन॑सा सा॒धु प॑श्यति मान॒सा ऋष॑यः प्र॒जा अ॑सृजन्त मान॒से स॒र्व-म्प्रति॑ष्ठित॒-न्तस्मा᳚-न्मान॒स-म्प॑र॒मं-वँद॑न्ति,
न्या॒स इ॒त्याहु॑-र्मनी॒षिणो᳚ ब्र॒ह्माण॑-म्ब्र॒ह्मा विश्वः॑ कत॒म-स्स्व॑य॒भुंः प्र॒जाप॑ति-स्सं​वँथ्सर॒ इति॑, सं​वँथ्स॒रो॑ ऽसावा॑दि॒त्यो य ए॒ष आ॑दि॒त्ये पुरु॑ष॒-स्स प॑रमे॒ष्ठी ब्रह्मा॒त्मा,
याभि॑रादि॒त्य-स्तप॑ति र॒श्मिभि॒स्ताभिः॑ प॒र्जन्यो॑ वर्​षति प॒र्जन्ये॑-नौषधि-वनस्प॒तयः॒ प्रजा॑यन्त ओषधि-वनस्प॒तिभि॒-रन्न॑-म्भव॒त्यन्ने॑न प्रा॒णाः प्रा॒णै-र्बल॒-म्बले॑न॒ तप॒-स्तप॑सा श्र॒द्धा श्र॒द्धया॑ मे॒धा मे॒धया॑ मनी॒षा म॑नी॒षया॒ मनो॒ मन॑सा॒ शान्ति॒-श्शान्त्या॑ चि॒त्त-ञ्चि॒त्तेन॒ स्मृति॒ग्ग्॒ स्मृत्या॒ स्मार॒ग्ग्॒ स्मारे॑ण वि॒ज्ञानं॑-विँ॒ज्ञाने॑-ना॒त्मानं॑-वेँदयति॒ तस्मा॑द॒न्न-न्दद॒न्-थ्सर्वा᳚ण्ये॒तानि॑ ददा॒-त्यन्ना᳚-त्प्रा॒णा भ॑वन्ति,
भू॒ताना᳚-म्प्रा॒णै-र्मनो॒ मन॑सश्च वि॒ज्ञानं॑-विँ॒ज्ञाना॑-दान॒न्दो ब्र॑ह्म यो॒नि-स्स वा ए॒ष पुरु॑षः पञ्च॒धा प॑ञ्चा॒त्मा येन॒ सर्व॑मि॒द-म्प्रोत॑-म्पृथि॒वी चा॒न्तरि॑क्ष-ञ्च॒ द्यौश्च॒ दिश॑श्चावान्तरदि॒शाश्च॒ स वै सर्व॑मि॒द-ञ्जग॒थ्स स॒भूतग्ं॑ स भ॒व्य-ञ्जि॑ज्ञास क्लृ॒प्त ऋ॑त॒जा रयि॑ष्ठा,
श्र॒द्धा स॒त्यो मह॑स्वा-न्त॒पसो॒ परि॑ष्ठा॒द् (वरि॑ष्ठा॒द्) ज्ञात्वा॑ तमे॒व-म्मन॑सा हृ॒दा च॒ भूयो॑ न मृ॒त्यु-मुप॑याहि वि॒द्वा-न्तस्मा᳚-न्न्या॒स-मे॒षा-न्तप॑सा-मतिरिक्त॒माहु॑-र्वसुर॒ण्वो॑ वि॒भूर॑सि प्रा॒णे त्वमसि॑ सन्धा॒ता
ब्रह्म॑-न्त्वमसि॑ विश्व॒धृत्ते॑-जो॒दास् त्वम॑स्य॒ग्नि-र॑सि वर्चो॒दा-स्त्वम॑सि॒ सूर्य॑स्य द्युम्नो॒दा स्त्वम॑सि च॒न्द्रम॑स उपया॒मगृ॑हीतो-ऽसि ब्र॒ह्मणे᳚ त्वा॒ महस॒,
ओमित्या॒त्मानं॑-युँञ्जीतै॒तद्वै म॑होप॒निष॑द-न्दे॒वाना॒-ङ्गुह्यं॒-यँ ए॒वं-वेँद॑ ब्र॒ह्मणो॑ महि॒मान॑-माप्नोति॒ तस्मा᳚-द्ब्र॒ह्मणो॑ महि॒मान॑-मित्युप॒निषत् ॥ 79.20 (तै. अर. 6.79.1)
ज्ञानयज्ञः (4.55)
तस्यै॒वं-विँ॒दुषो॑ य॒ज्ञस्या॒त्मा यज॑मानः-श्र॒ध्दापत्नी॒ शरी॑र-मि॒द्ध्ममुरो॒ वेदि॒-र्लोमा॑नि
ब॒र॒ःइ-र्वे॒दः-शिखा॒ हृद॑यं॒-यूँपः॒ काम॒ आज्य॑-म्म॒न्युः प॒शु-स्तपो॒-ऽग्नि-र्दमः॑ शमयि॒ता दक्षि॑णा॒-वाघोता᳚ प्रा॒ण उ॑द्ग॒ता
चक्षु॑रध्व॒र्यु-र्मनो॒ ब्रह्मा॒ श्रोत्र॑म॒ग्नी-ध्याव॒ध्द्रिय॑ते॒
सा दी॒क्षा यदश्र्ना॑ति॒ तध्दवि॒-र्यत्पिब॑ति॒ तद॑स्य सोमपा॒नं-यँद्रम॑ते॒
तदु॑प॒सदो॒ य-थ्स॒ञ्चर॑-त्युप॒विश॑-त्यु॒त्तिष्ठ॑ते च॒ सप्र॑व॒र्ग्यो॑
यन्मुख॒-न्तदा॑हव॒नीयो॒ या व्याहृ॑ति-राहु॒ति-र्यद॑स्य वि॒ज्ञान॒-न्तज्जु॒होति॒ यथ्सा॒य-म्प्रा॒तर॑त्ति॒ तथ्स॒मिधं॒-यँत्प्रा॒त-र्म॒द्ध्यन्दि॑नग्ं सा॒य-ञ्च॒ तानि॒ सव॑नानि॒ ये
अ॑होरा॒त्रे ते द॑र्​शपूर्णमा॒सौ ये᳚-ऽर्धमा॒साश्च॒ मासा᳚श्च॒ ते चा॑तुर्मा॒स्यानि॒ य ऋ॒तव॒स्ते प॑शुब॒न्धा ये सं॑​वँथ्स॒राश्च॑ परिवथ्स॒राश्च॒ ते-ऽह॑र्​ग॒णा-स्स॑र्व वेद॒सं-वाँ
ए॒त-थ्स॒त्रं-यँन्मर॑ण॒-न्तद॑व॒भृथ॑ ए॒तद्वै ज॑रामर्य-मग्निहो॒त्रग्ं स॒त्रं-यँ ए॒वं-विँ॒द्वा-नु॑द॒गय॑ने प्र॒मीय॑ते
दे॒वाना॑मे॒व म॑हि॒मान॑-ङ्ग॒त्वा-ऽऽदि॒त्यस्य॒ सायु॑ज्य-ङ्गच्छ॒त्यथ॒ यो द॑क्षि॒णे प्र॒मीय॑ते
पितृ॒णा-मे॒व म॑हि॒मान॑-ङ्ग॒त्वा च॒न्द्रम॑स॒-स्सायु॑ज्यग्ं सलो॒कता॑-माप्नोत्ये॒तौ वै सू᳚र्या चन्द्र॒मसौ᳚-र्महि॒मानौ᳚ ब्राह्म॒णो
वि॒द्वा-न॒भिज॑यति॒ तस्मा᳚-द्ब्र॒ह्मणो॑ महि॒मान॑माप्नोति॒ तस्मा᳚-द्ब्र॒ह्मणो॑ महि॒मान॑-मित्युप॒निषत् ॥ 80.1 (तै. अर. 6.80.1)
स॒ह ना॑ ववतु । स॒ह नौ॑ भुनक्तु । स॒ह वी॒र्य॑-ङ्करवावहै । ते॒ज॒स्विना॒ वधी॑तमस्तु॒ मा वि॑द्विषा॒वहै᳚ ॥
॥ ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
हरिः॒ ओम् ।
इति महानारायणोपनिष-थ्समाप्ता
(अम्भ॒स्यैक॑पञ्चा॒शच्छ॒तं - जा॒तवे॑दसे॒ चतु॑र्दश॒ - भूरन्नं॒ - भूर॒ग्नये॒ - भूर॒ग्नये॒ चैक॑मेकं - पाहि - पा॒हि च॒त्वारि॑ चत्वारि॒ - य-श्छन्द॑सा॒-न्द्वे - नमो॒ ब्रह्म॑णे - ऋ॒त-न्तपो॒ - यथा॑ वृ॒क्षस्यैक॑ मेक - म॒णोरणी॑या॒ग्॒ श्चतु॑स्त्रिग्ंशथ् - सहस्र॒शी॑ष॒ग्ं॒ षट्वि॑ग्ंशति - रादि॒त्यो वा ए॒ष - आ॑दि॒त्यो वै तेज॒ एक॑मेकं॒ - निध॑नपतये॒ त्रयो॑विग्ंशतिः - स॒द्योजा॒त-न्त्रीणि॑ - वामदे॒वायैक॑ - म॒घोरे᳚भ्य॒ - स्तत्पुरु॑षाय॒ द्वे द्वे॒ - ईशानो - नमो हिरण्यबाहव॒ एक॑मेक - मृ॒तग्ं स॒त्य-न्द्वे - सर्वो॒ वै च॒त्वारि॒ - कद्रु॒द्राय॒ त्रीणि॒ - यस्य॒ वै कङ्क॑ती - कृणु॒ष्व पाजो - ऽदि॑ति॒ - रापो॒ वा इ॒दग्ं सर्व॒ मेक॑मेक॒ - मापः॑ पुनन्तु च॒त्वा - र्यग्निश्च - सूर्यश्च नव॑ - न॒वोमिति॑ च॒त्वा - र्याया॑तु॒ पचौ - जो॑-ऽसि॒ दशो॒ - त्तमे॑ च॒त्वारि॒ - घृणि॒स्त्रीणि॒ - ब्रह्म॑मेतु॒ मां-याँस्ते᳚ ब्रह्मह॒त्या-न्द्वाद॑श॒ - ब्रह्म॑ मे॒धया॒-ऽद्या न॑ इ॒म-म्भ्रू॑षह॒त्यां - ब्रह्म॑ मे॒धवा᳚ ब्र॒ह्मा दे॒वाना॑मि॒दं-वीँ॑रह॒त्यामेका॒न्न वि॑ग्ंशति॒ रेका॒न्नवि॑ग्ंशति--र् मे॒धा दे॒वी - मे॒धा-म्म॒ इन्द्र॑श्च॒त्वारि॑ चत्वा॒र्या - मा᳚-म्मे॒धा द्वे - मयि॑ मे॒धा मेक॒- मपै॑तु॒ - परं॒ - ँवात॑-म्प्रा॒ण - म॑मुत्र॒भूया॒-द्- द्धरि॒ग्ं॒ - शल्कै॑र॒ग्निं - मा छि॑दो मृत्यो॒ - मा नो॑ म॒हान्तं॒ - मान॑स्तो॒के - प्रजा॑पते - स्वस्ति॒दा - त्र्य॑म्बकं॒ - ँये ते॑ स॒हस्र॒-न्द्वे द्वे - मृ॒त्यवे॒ स्वाहैकं॑ - दे॒वकृ॑त॒स्यैका॑दश॒ - यद्वो॑ देवाः॒ - कामो-ऽकार्​षी॒न् - मन्युरकार्​षी॒-द्द्वे द्वे॒ - तिलाञ्जुहोमि गाव-श्श्रिय-म्प्र॑जाः पञ्च॒ - तिलाः कृण्षाश्चोर॑स्य॒ श्रीः प्रज्ञातु जातवे॑द-स्स॒प्त - प्राण वा-क्त्वक् छिर उत्तिष्ठ पुरुष॑ पञ्च॒ - पृथिवी शब्द मनो वाग् व्यक्ता-ऽऽत्मा-ऽन्तरात्मा परमात्मा मे᳚ क्षु॒धे-ऽन्नमय॒ पञ्च॑दशा॒ - ग्नये॒ स्वाहैक॑चत्वारि॒ग्ं॒श - र्दो᳚ न्तद्ब्र॒ह्म नव॑ - श्र॒द्धाया᳚-म्प्रा॒णे निविष्ट॒ श्चतु॑र्विग्ंशतिः - श्र॒द्धाया॒-न्दशा - ङ्गुष्ठ मात्रः पुरुषो द्वे - वाम्म॑ आ॒सन्न॒ष्टौ - वयः॑ सुप॒र्​षाः - प्राणाना-ङ्ग्रन्थिरसि द्वे द्वे - नमो रुद्रायैकं॒ - त्वम॑ग्ने॒ द्युभिर्॒ द्वे - शि॒वेन॑ मे॒ सन्ति॑ष्ठस्व - स॒त्यं - प्रा॑जाप॒त्य - स्तस्यै॒व मेक॑ मेक॒ मशतिः)
taittirīya araṇyaka - caturthaḥ praśnaḥ
oṃ sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu |
sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
ambhasyapāre (4.1)
ambha̭sya pā॒re bhuva̭nasya॒ maddhye॒ nāka̭sya pṛ॒ṣṭhe ma̭ha॒to mahī̭yān |
śu॒kreṇa॒ jyotīgṃ̭ṣi samanu॒pravi̭ṣṭaḥ pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaiti॒ sarvaṃ॒-ya~smi̭-nde॒vā adhi॒ viśvḙ niṣe॒duḥ |
tade॒va bhū॒ta-ntadu॒ bhavya̭mā i॒da-ntada॒kṣarḙ para॒me vyo̭mann |
yenā̭ vṛ॒ta-ṅkhañca॒ diva̭-mma॒hīñca॒ yenā̭di॒tya-stapa̭ti॒ teja̭sā॒ bhrāja̭sā ca |
yama॒nta-ssa̭mu॒dre ka॒vayo॒ vaya̭nti॒ yada॒kṣarḙ para॒me pra॒jāḥ |
yataḥ̭ prasū॒tā ja॒gataḥ̭ prasūtī॒ toyḙna jī॒vān vyaca̭sarja॒ (vyasa̭sarja॒) bhūmyā᳚m |
yadoṣa̭dhībhiḥ pu॒ruṣā᳚-npa॒śūg​śca॒ vivḙśa bhū॒tāni̭ carāca॒rāṇi̭ |
ataḥ̭ para॒-nnānya॒-daṇī̭yasahi॒ parā᳚-tparaṃ॒-ya~-nmaha̭to ma॒hānta᳚m |
yadḙka-ma॒vyakta॒-mana̭ntarūpaṃ॒-vi~śva̭-mpurā॒ṇa-ntama̭saḥ॒ para̭stāt || 1.5 (tai. ara. 6.1.1)
tade॒varta-ntadṷ sa॒tyamā̭hu॒-stade॒va brahma̭ para॒ma-ṅka̭vī॒nām |
i॒ṣṭā॒pū॒rta-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭mānaṃ-vi~॒śva-mbi̭bharti॒ bhuva̭nasya॒ nābhiḥ̭ |
tade॒vāgni-stadvā॒yu-stathsūrya॒stadṷ ca॒ndramāḥ᳚ |
tade॒va śu॒krama॒mṛta॒-ntadbrahma॒ tadāpa॒-ssa pra॒jāpa̭tiḥ |
sarvḙ nime॒ṣā ja॒jñirḙ vi॒dyutaḥ॒ purṷṣā॒dadhi̭ |
ka॒lā mṷhū॒rtāḥ kāṣṭhā᳚ścāho-rā॒trāśca̭ sarva॒śaḥ |
a॒rdha॒mā॒sā māsā̭ ṛ॒tavaḥ̭ saṃ​va~thsa॒raśca̭ kalpantām |
sa āpaḥ̭ pradu॒ghe u॒bhe i॒me a॒ntari̭kṣa॒-matho॒ suvaḥ̭ |
naina̭-mū॒rdhva-nna ti॒rya-ñca॒ na maddhye॒ pari̭jagrabhat |
na tasyḙśe॒ kaśca॒na tasya̭ nāma ma॒hadyaśaḥ̭ || 1.10 (tai. ara. 6.1.2)
na sa॒dṛṃśḙ tiṣṭhati॒ rūpa̭masya॒ na cakṣṷṣā paśyati॒ kaśca॒naina᳚m |
hṛ॒dā ma̭nī॒ṣā mana̭sā॒-'bhi klṛ̭pto॒ ya ḙnaṃ-vi~॒du-ramṛ̭tā॒ste bha̭vanti |
a॒dbhya-ssambhṷ̄to hiraṇyaga॒rbha itya॒ṣṭau |
e॒ṣa hi de॒vaḥ pra॒diśo-'nu॒ sarvāḥ॒ pūrvo̭ hi jā॒ta-ssa u॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
sa vi॒jāya̭māna-ssajani॒ṣyamā̭ṇaḥ pra॒tyaṃ-mukhā᳚ stiṣṭhati vi॒śvato̭mukhaḥ |
vi॒śvata̭śca-kṣuru॒ta vi॒śvato̭ mukho vi॒śvato̭ hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt |
sa-mbā॒hubhyā॒-nnama̭ti॒ sa-mpata̭trai॒-rdyāvā̭ pṛthi॒vī ja॒naya̭-nde॒va ekaḥ̭ |
ve॒nasta-tpaśya॒n. viśvā॒ bhuva̭nāni vi॒dvān. yatra॒ viśva॒-mbhava॒tyeka̭-nīlam |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaika॒gṃ॒ sa otaḥ॒ prota̭śca vi॒bhuḥ pra॒jāsṷ |
pratadvo̭ce a॒mṛta॒nnu vi॒dvā-nga̭ndha॒rvo nāma॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su || 1.15 (tai. ara. 6.1.3)
trīṇi̭ pa॒dā nihi̭tā॒ guhā̭su॒ yastadveda̭ savi॒tuḥ pi॒tā-'sa̭t |
sa no॒ bandhṷ-rjani॒tā sa vi̭dhā॒tā dhāmā̭ni॒ veda॒ bhuva̭nāni॒ viśvā᳚ |
yatra̭ de॒vā a॒mṛta̭māna-śā॒nāstṛ॒tīye॒ dhāmā᳚nya॒-bhyaira̭yanta |
pari॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ya̭nti sa॒dyaḥ pari̭ lo॒kā-npari॒ diśaḥ॒ pari॒ suvaḥ̭ |
ṛ॒tasya॒ tantuṃ̭-vi~tataṃ-vi~॒cṛtya॒ tada̭paśya॒-ttada̭bhava-tpra॒jāsṷ |
pa॒rītya̭ lo॒kā-npa॒rītya̭ bhū॒tāni̭ pa॒rītya॒ sarvāḥ᳚ pra॒diśo॒ diśa̭śca |
pra॒jāpa̭tiḥ prathama॒jā ṛ॒tasyā॒tmanā॒-''tmāna̭-ma॒bhi-samba̭bhūva |
sada̭sa॒spati॒-madbhṷta-mpri॒yamindra̭sya॒ kāmya᳚m |
sani̭-mme॒dhā ma̭yāsiṣam |
uddī᳚pyasva jātavedo 'pa॒ghnannir-ṛ̭ti॒-mmama̭ || 1.19 (tai. ara. 6.1.4)
pa॒śūg​śca॒ mahya॒māva̭ha॒ jīva̭nañca॒ diśo̭ diśa |
māno̭ higṃsī jjātavedo॒ gāmaśva॒-mpurṷṣa॒-ñjaga̭t |
abi̭bhra॒dagna॒ āga̭hi śri॒yā mā॒ pari̭pātaya || 1.21 (tai. ara. 6.1.5)
gāyatrī mantrāḥ (4.2)
purṷṣasya vidma sahasrā॒kṣasya̭ mahāde॒vasya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ vakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ dantiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ nandiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāse॒nāya̭ dhīmahi | tannaḥ̭ ṣaṇmukhaḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ suvarṇapa॒kṣāya̭ dhīmahi | tanno̭ garuḍaḥ praco॒dayā᳚t ||
ve॒dā॒tma॒nāya̭ vi॒dmahḙ hiraṇyaga॒rbhāya̭ dhīmahi | tanno᳚ brahma praco॒dayā᳚t ||
nā॒rā॒ya॒ṇāya̭ vi॒dmahḙ vāsude॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ viṣṇuḥ praco॒dayā᳚t ||
va॒jra॒na॒khāya̭ vi॒dmahḙ tīkṣṇa-da॒gg॒ṣṭrāya̭ dhīmahi | tanno̭ nārasigṃhaḥ praco॒dayā᳚t ||
bhā॒ska॒rāya̭ vi॒dmahḙ mahaddyutika॒rāya̭ dhīmahi | tanno̭ ādityaḥ praco॒dayā᳚t ||
vai॒śvā॒na॒rāya̭ vi॒dmahḙ lālī॒lāya̭ dhīmahi | tanno̭ agniḥ praco॒dayā᳚t ||
kā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || 1.33 (tai. ara. 6.1.5-7)
dūrvā sūktaṃ (4.3)
sa॒ha॒sra॒para̭mā de॒vī॒ śa॒tamṷ̄lā śa॒tāṅkṷrā |
sarvagṃ̭ haratṷ me pā॒pa॒-ndū॒rvā duḥ̭svapna॒ nāśa̭nī |
kāṇḍā᳚-tkāṇḍā-tpra॒roha̭ntī॒ parṷṣaḥ paruṣaḥ॒ pari̭ |
e॒vā no̭ dūrve॒ prata̭nu sa॒hasrḙṇa śa॒tena̭ ca |
yā śa॒tena̭ prata॒noṣi̭ sa॒hasrḙṇa vi॒roha̭si |
tasyā᳚ste devīṣṭake vi॒dhema̭ ha॒viṣā̭ va॒yam |
aśva̭krā॒nte ra̭thakrā॒nte॒ vi॒ṣṇukrā᳚nte va॒sundha̭rā |
śirasā̭ dhāra̭yiṣyā॒mi॒ ra॒kṣa॒sva mā᳚-mpade॒ pade || 1.37 (tai. ara. 6.1.8)
mṛttikā sūktam (4.4)
bhūmi-rdhenu-rdharaṇī lo̭kadhā॒riṇī |
u॒dhṛtā̭-'si va̭rāhe॒ṇa॒ kṛ॒ṣṇe॒na śa̭ta bā॒hunā |
mṛ॒ttikḙ hana̭ me pā॒paṃ॒-ya~॒nma॒yā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
mṛ॒ttike᳚ brahma̭dattā॒-'si॒ kā॒śyapḙnābhi॒mantri̭tā |
mṛ॒ttikḙ dehi̭ me pu॒ṣṭi॒-ntva॒yi sa̭rva-mpra॒tiṣṭhi̭tam || 1.39
mṛ॒ttike᳚ pratiṣṭhi̭te sa॒rva॒-nta॒nme ni̭rṇuda॒ mṛtti̭ke |
tayā̭ ha॒tena̭ pāpe॒na॒ ga॒cchā॒mi pa̭ramā॒-ṅgatim || 1.40 (tai. ara. 6.1.9)
śatrujaya mantrāḥ (4.5)
yata̭ indra॒ bhayā̭mahe॒ tato̭ no॒ abha̭ya-ṅkṛdhi |
magha̭van cha॒gdhi tava॒ tanna̭ ū॒taye॒ vidviṣo॒ vimṛdho̭ jahi |
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu na-ssvasti॒dā a̭bhayaṅka॒raḥ |
sva॒sti na॒ indro̭ vṛ॒ddhaśra̭vā-ssva॒sti naḥ̭ pū॒ṣā vi॒śvavḙdāḥ |
sva॒sti na॒stārkṣyo॒ ari̭ṣṭanemi-ssva॒sti no॒ bṛha॒spati̭-rdadhātu |
āpā᳚nta-manyustṛ॒pala̭prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭vāṃ॒-charṷmāgṃ ṛjī॒ṣī |
somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || 1.44
brahma̭ jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒-masa̭taśca॒ vivaḥ̭ |
syo॒nā pṛ̭thivi॒ bhavā̭ nṛkṣa॒rā ni॒veśa̭nī | yacchā̭ na॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ |
ga॒ndha॒dvā॒rā-ndṷrādha॒r​ṣā॒-nni॒tyapṷṣṭā-ṅkarī॒ṣiṇī᳚m |
ī॒śvarīgṃ̭ sarva̭bhūtā॒nā॒-ntāmi॒hopa̭hvaye॒ śriyam |
śrī᳚rme bha॒jatu | alakṣmī᳚rme na॒śyatu |
viṣṇṷmukhā॒ vai de॒vā-śchando̭-bhiri॒māṃ​llo~॒kā-na̭napaja॒yya-ma॒bhya̭jayann |
ma॒hāgṃ indro॒ vajra̭bāhu-ṣṣoḍa॒śī śarma̭ yacchatu || 1.48 (tai. ara. 6.1.10)
sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ karotu॒ hantṷ pā॒pmānaṃ॒-yo~᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
so॒māna॒gg॒ svara̭ṇa-ṅkṛṇu॒hi bra̭hmaṇaspate |
ka॒kṣīva̭ntaṃ॒-ya~ aṷśi॒jam |
śarī̭raṃ-ya~jñaśama॒la-ṅkusī̭da॒-ntasmi᳚-nthsīdatu॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
cara̭ṇa-mpa॒vitraṃ॒-vi~ta̭ta-mpurā॒ṇaṃ-ye~na̭ pū॒ta-stara̭ti duṣkṛ॒tāni̭ |
tena̭ pa॒vitrḙṇa śu॒ddhena̭ pū॒tā ati̭ pā॒pmāna॒-marā̭ti-ntarema |
sa॒joṣā̭ indra॒ saga̭ṇo ma॒rudbhi॒-ssoma̭-mpiba vṛtrahañchūra vi॒dvān |
ja॒hi śatrū॒gṃ॒ rapa॒ mṛdho̭ nuda॒svāthābha̭ya-ṅkṛṇuhi vi॒śvato̭ naḥ |
su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryā᳚-'smā-ndveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ | 1.53 (tai. ara. 6.1.11)
āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒ bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana |
ma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se |
yo vaḥ̭ śi॒vata̭mo॒ rasa॒-stasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ |
u॒śa॒tī-ri̭va mā॒taraḥ̭ |
tasmā॒ ara̭ṅgamāmavo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha |
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ || 1.54 (tai. ara. 6.1.12)
aghamar​ṣaṇa sūktam (4.6)
hira̭ṇyaśṛṅgaṃ॒-va~rṷṇa॒-mprapa̭dye tī॒rtha-mmḙ dehi॒ yāci̭taḥ |
ya॒nmayā̭ bhu॒kta-ma॒sādhṷ̄nā-mpā॒pebhya̭śca pra॒tigra̭haḥ |
yanme॒ mana̭sā vā॒cā॒ ka॒rma॒ṇā vā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
tanna॒ indro॒ varṷṇo॒ bṛha॒spatiḥ̭ savi॒tā ca̭ punantu॒ punaḥ̭ punaḥ |
namo॒-'gnaye᳚-'phsu॒mate॒ nama॒ indrā̭ya॒ namo॒ varṷṇāya॒ namo vāruṇyai̭ namo॒-'dbhyaḥ || 1.57
yada॒pā-ṅkrū॒raṃ-ya~da̭me॒ddhyaṃ-ya~da̭śā॒nta-ntadapa̭gacchatāt |
a॒tyā॒śa॒nā-da̭tīpā॒nā॒-dya॒cca u॒grā-tpra̭ti॒grahā᳚t |
tanno॒ varṷṇo rā॒jā॒ pā॒ṇinā᳚ hyava॒mar​śa̭tu |
so̭-'hama̭pā॒po vi॒rajo॒ nirmu॒kto mṷktaki॒lbiṣaḥ |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhamārṷhya॒ gacche॒-dbrahma̭salo॒katām |
yaścā॒̭phsu varṷṇa॒-ssa pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
i॒ma-mmḙ gaṅge yamune sarasvati॒ śutṷdri॒ stomagṃ̭ sacatā॒ paru॒ṣṇiyā |
a॒si॒kni॒yā ma̭rudvṛdhe vi॒tasta॒yā-''rjī̭kīye śṛṇu॒hyā su॒ṣoma̭yā |
ṛ॒tañca̭ sa॒tyañcā॒-bhī᳚ddhā॒ ttapa॒so-'ddhya̭jāyata |
tato॒ rātri̭-rajāyata॒ tataḥ̭ samu॒dro a̭rṇa॒vaḥ || 1.63 (tai. ara. 6.1.13)
sa॒mu॒drā-da̭rṇa॒vā-dadhi̭ saṃ​va~thsa॒ro a̭jāyata |
a॒ho॒rā॒trāṇi̭ vi॒dadha॒-d(mi॒dadha॒d) viśva̭sya miṣa॒to va॒śī |
ū॒ryā॒ca॒ndra॒masaṷ dhā॒tā ya̭thā pū॒rva ma̭kalpayat |
diva̭ñca pṛthi॒vī-ñcā॒ntari̭kṣa॒ matho॒ suvaḥ̭ |
ya-tpṛ̭thi॒vyāgṃ raja̭ssva॒ māntari̭kṣe vi॒roda̭sī |
i॒māg​ stadā॒po va̭ruṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
pu॒nantu॒ vasa̭vaḥ pu॒nātu॒ varṷṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
e॒ṣa bhū॒tasya̭ ma॒ddhye bhuva̭nasya go॒ptā |
e॒ṣa pu॒ṇyakṛ̭tāṃ-lo~॒kā॒ne॒ṣa mṛ॒tyor-hi̭ra॒ṇmaya᳚m |
dyāvā̭pṛthi॒vyor-hi̭ra॒ṇmaya॒gṃ॒ sagg​śri̭ta॒gṃ॒ suvaḥ̭ | 1.66 (tai. ara. 6.1.14)
sa na॒-ssuva॒-ssagṃ śi̭śādhi |
ārdra॒-ñjvala̭ti॒ jyoti̭-ra॒hama̭smi |
jyoti॒-rjvala̭ti॒ brahmā॒hama̭smi |
yo̭-'hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hame॒vāha-mmā-ñjṷhomi॒ svāhā᳚ |
a॒kā॒rya॒-kā॒rya̭va kī॒rṇī ste॒no bhrṷ̄ṇa॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
varṷṇo॒-'pāma̭ghamar​ṣa॒ṇa-stasmā᳚-tpā॒pā-tpramṷcyate |
ra॒jobhūmi̭stva॒māgṃ roda̭yasva॒ prava̭danti॒ dhīrāḥ᳚ |
ākrā᳚n-thsamu॒draḥ pra̭tha॒me vidha̭rma-ñja॒naya̭-npra॒jā bhuva̭nasya॒ rājā᳚ |
vṛṣā̭ pa॒vitre॒ adhi॒sāno॒ avyḙ bṛ॒ha-thsomo̭ vāvṛdhe suvā॒na induḥ̭ || 1.70
(pura̭stā॒--dyaśo॒ - guhā̭su॒ - mama̭ - cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi - tīkṣada॒gg॒ṣṭhrāya̭ dhīmahi॒ - pari̭ - pra॒tiṣṭhi̭taṃ - debhu--r yacchatu - dadhātanā॒- dbhyo᳚ - 'rṇa॒vaḥ - suvo॒ - rājaika̭-ñca) (ā1)
durgā sūktam (4.7)
jā॒tavḙdase sunavāma॒ soma̭-marātīya॒to nida̭hāti॒ vedaḥ̭ |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā̭ nā॒veva॒ sindhṷ-nduri॒tā-'tya॒gniḥ |
tāma॒gniva̭rṇā॒-ntapa̭sā jvala॒ntīṃ-vai~̭roca॒nī-ṅka̭rmapha॒leṣu॒ juṣṭā᳚m |
du॒rgā-nde॒vīgṃ śara̭ṇama॒ha-mprapa̭dye su॒tara̭si tarase॒ namaḥ̭ |
agne॒ tva-mpā̭rayā॒ navyo̭ a॒smān-thsva॒sti-bhi॒rati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā᳚ |
pūśca̭ pṛ॒thvī ba̭hu॒lā na̭ u॒rvī bhavā̭ to॒kāya॒ tana̭yāya॒ śaṃ​yo~ḥ |
viśvā̭ni no du॒rgahā̭ jātaveda॒-ssindhu॒-nna nā॒vā dṷri॒tā-'ti̭par​ṣi |
agnḙ atri॒va-nmana̭sā gṛṇā॒no᳚-'smāka̭-mboddhyavi॒tā ta॒nūnā᳚m |
pṛ॒ta॒nā॒jita॒gṃ॒ saha̭māna-mu॒grama॒gnigṃ hṷvema para॒mā-thsa॒dhasthā᳚t |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā॒ kṣāma̭dde॒vo ati̭ duri॒tā-'tya॒gniḥ |
pra॒tnoṣi̭-ka॒mīḍyo̭ addhva॒reṣṷ sa॒nācca॒ hotā॒ navya̭śca॒ sathsi̭ |
svāñcā᳚gne ta॒nuva̭-mpi॒praya̭svā॒smabhya̭ñca॒ saubha̭ga॒māya̭jasva |
gobhi॒-rjuṣṭa̭ma॒yujo॒ niṣi̭kta॒-ntave᳚ndra viṣṇo॒-ranu॒sañca̭rema |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhama॒bhi saṃ॒​va~sā̭no॒ vaiṣṇa̭vīṃ-lo~॒ka i॒ha mā̭dayantām || 2.7 (du॒ri॒tā-'tya॒gniśca॒tvāri̭ ca) (tai. ara. 6.2.1)
[ o-ṅkā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || ]
vyāhṛti homa mantrāḥ (4.8)
bhū-ranna̭-ma॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo-'nnaṃ̭-vā~॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒, suva॒ranna̭-mādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna̭-ñca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒, namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna॒mom || 3.1 (tai. ara. 6.3.1)
bhū-ra॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo̭ vā॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ ,
suva̭rādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ragna॒ om || 4.1
bhū-ra॒gnayḙ ca pṛthi॒vyai ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhuvo̭ vā॒yavḙ cā॒ntari̭kṣāya ca maha॒te ca॒ svāhā॒,
suva̭rādi॒tyāya̭ ca di॒ve ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se ca॒ nakṣa̭trebhyaśca di॒gbhyaśca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rmaha॒rom || 5.1 (tai. ara. 6.4.1)
jñānaprāptyarthā homamantrāḥ (4.9)
pāhi no agna ena̭se svā॒hā |
pāhi no viśvaveda̭se svā॒hā |
yajña-mpāhi vibhāva̭so svā॒hā |
sarva-mpāhi śatakra̭to svā॒hā || 6.1 (tai. ara. 6.7.1)
pā॒hi no̭ agna॒ eka̭yā |
pā॒hyṷta dvi॒tīya̭yā |
pā॒hyūrja̭-ntṛ॒tīya̭yā |
pā॒hi gī॒rbhi-śca̭ta॒sṛbhi̭-rvaso॒ svāhā᳚ || 7.1 (tai. ara. 6.6.1)
vedāvismaraṇāya japamantrāḥ (4.10)
ya-śchanda̭sā-mṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄pa॒-śchando᳚bhya॒-śchandāg̭syā vi॒veśa̭ |
sacāgṃ śikyaḥ puro vāco̭pani॒ṣa-dindro᳚ jye॒ṣṭha i̭ndri॒yāya॒ ṛṣi̭bhyo॒ namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-śchanda॒ om || 8.1 (tai. ara. 6.8.1)
namo॒ brahma̭ṇe dhā॒raṇa̭-mme a॒stva-ni̭rākaraṇaṃ-dhā॒rayi̭tā bhūyāsa॒-ṅkarṇa̭yo-śśru॒ta-mmācyo᳚ḍhva॒-mmamā॒muṣya॒ om || 9.1 (tai. ara. 6.9.1)
tapaḥ praśaṃsā (4.11)
ṛ॒ta-ntapaḥ̭ sa॒tya-ntapaḥ̭ śru॒ta-ntapaḥ̭ śā॒nta-ntapo॒ dama॒ stapa॒-śśama॒stapo॒ dāna॒-ntapo॒ yajña॒-ntapo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rbrahmai॒-tadupā᳚syai॒-tattapaḥ̭ || 10.1 (tai. ara. 6.10.1)
vihitācaraṇa praśaṃsā niṣiddhācaraṇa nindā ca (4.12)
yathā̭ vṛ॒kṣasya̭ sa॒puṃṣpi̭tasya dū॒rā-dga॒ndho vā᳚tye॒va-mpuṇya̭sya ka॒rmaṇo̭ dū॒rā-dga॒ndho vā̭ti॒ yathā̭-'sidhā॒rā-ṅka॒rte-'va̭hitā-mava॒krāme॒ yadyuve॒ yuve॒ havā̭ vi॒hvayi̭ṣyāmi ka॒rta-mpa̭tiṣyā॒mītye॒va-ma॒mṛtā̭-dā॒tmāna̭-ñju॒guphse᳚t || 11.1 (tai. ara. 6.11.1)
dahara vidyā (4.13)
a॒ṇo-raṇī̭yā-nmaha॒to mahī̭yā-nā॒tmā guhā̭yā॒-nnihi̭to-'sya ja॒ntoḥ |
tama̭kratu-mpaśyati vītaśo॒ko dhā॒tuḥ pra॒sādā᳚-nmahi॒māna̭mīśam |
sa॒pta prā॒ṇāḥ pra॒bhava̭nti॒ tasmā᳚-thsa॒ptārciṣaḥ̭ sa॒midhaḥ̭ sa॒pta ji॒hvāḥ |
sa॒pta i॒me lo॒kā yeṣu॒ cara̭nti prā॒ṇā gu॒hāśa̭yā॒-nnihi̭tā-ssa॒pta sa̭pta |
ataḥ̭ samu॒drā gi॒raya̭śca॒ sarve॒-'smā-thsyanda̭nte॒ sindha̭va॒-ssarva̭rūpāḥ |
ata̭śca॒ viśvā॒ oṣa̭dhayo॒ rasā᳚cca॒ yenai̭ṣa bhū॒ta-sti̭ṣṭhatyantarā॒tmā |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛdhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒ matyḙti॒ rebhanṋ |
a॒jā mekāṃ॒-lo~hi̭ta-śukla-kṛ॒ṣṇā-mba॒hvī-mpra॒jā-ñja॒naya̭ntī॒gṃ॒ sarṷ̄pām |
a॒jo hyeko̭ ju॒ṣamā̭ṇo-'nu॒śete॒ jahā᳚tyenā-mbhu॒kta-bho̭gā॒majo᳚-'nyaḥ || 12.5 (tai. ara. 6.12.1)
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷ-rantarikṣa॒-saddhotā̭ vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣa-dva̭ra॒sa-dṛ̭ta॒sa-dvyo̭ma॒sa-da॒bjā go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ghṛ॒ta-mmi̭mikṣire ghṛ॒tama̭sya॒ yoni̭-rghṛ॒te śri॒to ghṛ॒tamṷvasya॒ dhāma̭ |
a॒nu॒ṣva॒dhamāva̭ha mā॒daya̭sva॒ svāhā̭ kṛtaṃ-vṛ~ṣabha vakṣi ha॒vyam |
sa॒mu॒drā dū॒rmi-rmadhṷmā॒gṃ॒ udā̭ra-dupā॒gṃ॒śunā॒ sama̭mṛta॒tva mā̭naṭ |
ghṛ॒tasya॒ nāma॒ guhyaṃ॒-ya~dasti̭ ji॒hvā de॒vānā̭-ma॒mṛta̭sya॒ nābhiḥ̭ |
va॒ya-nnāma॒ prabra̭vāmā ghṛ॒tenā॒smin. ya॒jñe dhā̭rayāmā॒ namo̭bhiḥ |
upa̭ bra॒hmā śṛ̭ṇavaccha॒syamā̭na॒-ñcatuḥ̭ śṛṅgo 'vamī-dgau॒ra e॒tat |
ca॒tvāri॒ śṛṅgā॒ trayo̭ asya॒ pādā॒ dve śī॒ra॒.ṣe sa॒pta hastā̭so a॒sya |
tridhā̭ ba॒ddho vṛ̭ṣa॒bho ro̭ravīti ma॒ho de॒vo martyā॒gṃ॒ āvi̭veśa || 12.10 (tai. ara. 6.12.2)
tridhā̭ hi॒ta-mpa॒ṇibhi̭-rgu॒hyamā̭na॒-ṅgavi̭-de॒vāso̭ ghṛ॒tamanva̭vindann |
indra॒ eka॒gṃ॒ sūrya॒ eka̭-ñjajāna ve॒nā dekagg̭ sva॒dhayā॒ niṣṭa̭takṣuḥ |
yo de॒vānā᳚-mpratha॒ma-mpu॒rastā॒-dviśvā॒dhiyo̭ ru॒dro ma॒har​ṣiḥ̭ |
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha-mpa̭śyata॒ jāya̭māna॒gṃ॒ sano̭ de॒va-śśu॒bhayā॒ smṛtyā॒ saṃ​yu~̭naktu |
yasmā॒tpara॒-nnāpa̭ra॒ masti॒ kiñci॒dyasmā॒-nnāṇī̭yo॒ na jyāyo᳚-'sti॒ kaści̭t |
vṛ॒kṣa i̭va stabdho di॒vi ti̭ṣṭha॒-tyeka॒stene॒da-mpū॒rṇa-mpurṷṣeṇa॒ sarva᳚m || 12.13
(sanyāsa sūktam)
na karma̭ṇā na pra॒jayā॒ dhanḙna॒ tyāgḙnaike amṛta॒tva-mā̭na॒śuḥ |
parḙṇa॒ nāka॒-nnihi̭ta॒-ṅguhā̭yāṃ-vi~॒bhrāja̭de॒ta-dyata̭yo vi॒śanti̭ ||
ve॒dā॒nta॒ vi॒jñāna॒-suni̭ścitā॒rthā-ssanyā̭sa yo॒gādyata̭ya-śśuddha॒ sattvāḥ᳚ |
te bra̭hmalo॒ke tu॒ parā᳚ntakāle॒ parā̭mṛtā॒-tpari̭mucyanti॒ sarve᳚ |
da॒hraṃ॒-vi~॒pā॒pa-mpa॒rame᳚śma bhūtaṃ॒-ya~-tpṷṇḍarī॒ka-mpu॒rama̭ddhya sa॒gg॒stham |
ta॒trā॒pi॒ da॒hra-ṅga॒ganaṃ̭-vi~śoka॒-stasmi̭n. yada॒ntasta-dupā̭sita॒vyam ||
yo vedādau sva̭raḥ pro॒kto॒ ve॒dāntḙ ca pra॒tiṣṭhi̭taḥ |
tasya̭ pra॒kṛti̭-līna॒sya॒ yaḥ॒ paraḥ̭ sa॒ ma॒heśva̭raḥ || 12.17 (tai. ara. 6.12.3)
(ajo᳚-'nya॒ - āvi̭veśa॒ - sarvḙ ca॒tvāri̭ ca)
nārāyaṇa sūktaṃ (4.14)
sa॒ha॒sra॒śīr​ṣa̭-nde॒vaṃ॒-vi~॒śvākṣaṃ̭-vi~॒śva śa̭-mbhuvam |
viśva̭-nnā॒rāya̭ṇa-nde॒va॒ma॒kṣara̭-mpara॒ma-mpa॒dam |
vi॒śvataḥ॒ para̭mānni॒tyaṃ॒-vi~॒śva-nnā̭rāya॒ṇagṃ ha̭rim |
viśva̭me॒veda-mpurṷṣa॒-sta-dviśva॒mupa̭jīvati |
patiṃ॒-vi~śva̭syā॒tmeśva̭ra॒gṃ॒ śāśva̭tagṃ śi॒vama̭cyutam |
nā॒rāya॒ṇa-mma̭hājñe॒yaṃ॒-vi~॒śvātmā̭na-mpa॒rāya̭ṇam |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro jyo॒ti॒rā॒tmā nā̭raya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ra-mbra॒hma॒ ta॒ttva-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro dhyā॒tā॒ dhyā॒na-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
yacca̭ ki॒ñcij-ja̭ga-thsa॒rva॒-ndṛ॒śyate᳚ śrūya॒te-'pi̭ vā | 13.4 (tai. ara. 6.13.1)
anta̭-rba॒hiśca̭ ta-thsa॒rvaṃ॒-vyā~॒pya nā̭rāya॒ṇa-ssthi̭taḥ |
ana̭nta॒ mavya̭ya-ṅka॒vigṃ sa̭mu॒dre-'ntaṃ̭-vi~॒śva śa̭bhuṃ​va~m |
pa॒dma॒ko॒śa-pra̭tīkā॒śa॒gṃ॒ hṛ॒daya̭-ñcāpya॒dhomṷkham |
adho̭ ni॒ṣṭyā vi̭tastyā॒nte॒ nā॒bhyāmṷpari॒ tiṣṭha̭ti |
jvā॒la॒mā॒lā kṷla-mbhā॒tī॒ vi॒śvasyā̭yata॒na-mma̭hat |
santa̭tagṃ śi॒lābhi̭stu॒ lamba̭tyā kośa॒sanni̭bham |
tasyāntḙ suṣi॒ragṃ sū॒kṣma-ntasmi᳚n-thsa॒rva-mprati̭ṣṭhitam |
tasya॒ maddhyḙ ma॒hāna̭gni-rvi॒śvārci̭-rvi॒śvato̭ mukhaḥ |
so-'gra̭bhu॒g vibha̭ja-nti॒ṣṭha॒-nnāhā̭ra-maja॒raḥ ka॒viḥ |
ti॒rya॒gū॒rdhva ma̭dha-śśā॒yī॒ ra॒śmaya̭stasya॒ santa̭tā |
sa॒ntā॒paya̭ti sva-nde॒hamāpā̭datala॒ masta̭kaḥ |
tasya॒ maddhye॒ vahni̭śikhā a॒ṇīyo᳚rdhvā vya॒vasthi̭taḥ |
nī॒lato̭ yada̭ maddhya॒sthā॒-dvi॒dyullḙkheva॒ bhāsva̭rā |
nī॒vāra॒ śūka̭vatta॒nvī॒ pī॒tā bhā᳚svatya॒ṇūpa̭mā |
tasyā᳚-śśikhā॒yā ma̭ddhye pa॒ramā᳚tmā vya॒vasthi̭taḥ |
sa brahma॒ sa śiva॒-ssa hari॒-ssendra॒-sso-'kṣa̭raḥ para॒ma-ssva॒rāṭ || 13.12 (tai. ara. 6.13.2)
(api̭ vā॒ - santa̭tā॒ ṣaṭ ca̭)
āditya maṇḍale parabrahmopāsanaṃ (4.15)
ā॒di॒tyo vā e॒ṣa e॒ta-nma॒ṇḍala॒-ntapa̭ti॒ tatra॒ tā ṛca॒stadṛ॒cā ma̭ṇḍala॒gṃ॒ sa ṛ॒cāṃ-lo~॒ko-'tha॒ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'r​ci-rdī॒pyate॒ tāni॒ sāmā̭ni॒ sa sā॒mnāṃ-lo~॒ko-'tha॒ ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'rciṣi॒ purṷṣa॒stāni॒ yajūgṃ̭ṣi॒ sa yajṷṣā maṇḍala॒gṃ॒ sa yajṷṣāṃ-lo~॒ka-ssaiṣā tra॒yyeva̭ vi॒dyā ta̭pati॒ ya e॒ṣo᳚-'nta-rā̭di॒tye hi̭ra॒ṇmayaḥ॒ purṷṣaḥ || 14.1 (tai. ara. 6.14.1)
ādityapuruṣasya sarvātmakatva pradar​śanaṃ (4.16)
ā॒di॒tyo vai teja॒ ojo॒ balaṃ॒-ya~śa॒-ścakṣu॒-śśrotra̭mā॒tmā mano̭ ma॒nyu-rmanṷ-rmṛ॒tyu-ssa॒tyo mi॒tro vā॒yurā̭kā॒śaḥ prā॒ṇo lo̭kapā॒laḥ kaḥ ki-ṅka-nta-thsa॒tyamanna̭-ma॒mṛtā̭ jī॒vo viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhu-mbrahmai॒ tadamṛ̭ta e॒ṣa purṷṣa e॒ṣa bhū॒tānā॒-madhi̭pati॒-rbrahma̭ṇa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpno-tye॒tāsā̭me॒va de॒vatā̭nā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ sā॒r​ṣṭitāgṃ̭ samāna lo॒katā̭-māpnoti॒ ya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 15.1 (tai. ara. 6.15.1)
śivopāsana mantrāḥ (4.17)
nidha̭napataye॒ namaḥ | nidha̭napatāntikāya॒ namaḥ |
ūrdhvāya॒ namaḥ | ūrdhvaliṅgāya॒ namaḥ |
hiraṇyāya॒ namaḥ | hiraṇyaliṅgāya॒ namaḥ |
suvarṇāya॒ namaḥ | suvarṇaliṅgāya॒ namaḥ |
divyāya॒ namaḥ | divyaliṅgāya॒ namaḥ | 16.1 (tai. ara. 6.16.1)
bhavāya॒ namaḥ | bhavaliṅgāya॒ namaḥ |
śarvāya॒ namaḥ | śarvaliṅgāya॒ namaḥ |
śivāya॒ namaḥ | śivaliṅgāya॒ namaḥ |
jvalāya॒ namaḥ | jvalaliṅgāya॒ namaḥ |
ātmāya॒ namaḥ | ātmaliṅgāya॒ namaḥ |
paramāya॒ namaḥ | paramaliṅgāya॒ namaḥ |
etathsomasya̭ sūrya॒sya॒ sarvaliṅgagg̭ sthāpa॒ya॒ti॒ pāṇimantra̭-mpavi॒tram || 16.1 (tai. ara. 6.16.2)
paścimavaktra pratipādaka mantraḥ (4.18)
tai. ara. 6.17.1
sa॒dyojā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyojā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭bhave bhavasva॒ mām | bha॒vodbha̭vāya॒ namaḥ̭ || 17.1
uttara vaktra pratipādaka mantraḥ (4.19)
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ || 18.1 (tai. ara. 6.18.1)
dakṣiṇa vaktra pratipādaka mantraḥ (4.20)
a॒ghore᳚bhyo-'tha॒ ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒ śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ || 19.1 (tai. ara. 6.19.1)
prāgvaktra pratipādaka mantraḥ (4.21)
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t || 20.1 (tai. ara. 6.20.1)
ūrdhva vaktra pratipādaka mantraḥ (4.22)
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒- mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nā॒-mbrahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo-'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom || 21.1 (tai. ara. 6.21.1)
namaskārārtha mantrāḥ (4.23)
namo hiraṇyabāhave hiraṇyavarṇāya hiraṇyarūpāya hiraṇyapataye 'biṅkāpataya umāpataye paśupatayḙ namo॒ namaḥ || 22.1 (tai. ara. 6.22.1)
ṛ॒tagṃ sa॒tya-mpa̭ra-mbra॒hma॒ pu॒ruṣa̭-ṅkṛṣṇa॒piṅga̭lam |
ū॒rdhvarḙtaṃ-vi~̭rūpā॒kṣaṃ॒-vi~॒śvarṷ̄pāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ || 23.1 (tai. ara. 6.23.1)
sarvo॒ vai ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu |
purṷṣo॒ vai ru॒dra-ssanma॒ho namo॒ namaḥ̭ |
viśva̭-mbhū॒ta-mbhuva̭na-ñci॒tra-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭māna-ñca॒ yat |
sarvo॒ hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 24.1 (tai. ara. 6.24.1)
kadru॒drāya॒ pracḙtase mī॒ḍhuṣṭa̭māya॒ tavya̭se |
vo॒cema॒ śanta̭magṃ hṛ॒de ||
sarvo॒hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 25.1 (tai. ara. 6.25.1)
agnihotra havaṇyāḥ upayuktasya vṛkṣa viśeṣa-syābhidhānam (4.24-25)
yasya॒ vai ka̭ṅkatyagni-hotra॒hava̭ṇī bhavati॒ pratye॒vā-syāhṷtaya-stiṣṭha॒ntyatho॒ prati̭ṣṭhityai || 26.1 (tai. ara. 6.26.1)
bhūdevatāka mantraḥ (4.26)
kR॒ṇu॒ṣva pāja॒ iti॒ pañca̭ |
adi̭ti-rde॒vā ga̭ndha॒rvā ma̭nu॒ṣyāḥ᳚ pi॒taro-'sṷrā॒-steṣāgṃ̭ sarva bhū॒tānā᳚-mmā॒tā me॒dinī̭ maha॒tā ma॒hī sā̭vi॒trī gā̭ya॒trī jaga̭tyu॒rvī pṛ॒thvī ba̭hu॒lā viśvā̭ bhū॒tā ka̭ta॒mā kāyā sā sa॒tye-tya॒mṛteti̭ vasi॒ṣṭhaḥ || 28.1 (tai. ara. 6.28.1)
sarvā devatā āpaḥ (4.27)
āpo॒ vā i॒dagṃ sarvaṃ॒-vi~śvā̭ bhū॒tānyāpaḥ̭ prā॒ṇā vā āpaḥ̭ pa॒śava॒ āpo-'nna॒māpo -'mṛ̭ta॒māpaḥ̭ sa॒mrāḍāpo̭ vi॒rāḍāpaḥ̭ sva॒rāḍāpaḥ॒
chandā॒g॒syāpo॒ jyotī॒g॒ṣyāpo॒ yajū॒g॒ṣyāpaḥ̭ sa॒tyamāpa॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ āpo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rāpa॒ om || 29.1 (tai. ara. 6.29.1)
sandhyāvandana mantrāḥ (4.28)
āpaḥ̭ punantu pṛthi॒vī-mpṛ̭thi॒vī pū॒tā pṷnātu॒ mām |
pu॒nantu॒ brahma̭ṇa॒spati॒-rbrahma̭ pū॒tā pṷnātu॒ mām |
yaducchi̭ṣṭa॒-mabho᳚jyaṃ॒-ya~dvā̭ du॒ścari̭ta॒-mmama̭ |
sarva̭-mpunantu॒ māmāpo̭-'sa॒tāñca̭ prati॒graha॒gg॒ svāhā᳚ || 30.2 (tai. ara. 6.30.1)
agniśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadahnā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
aha॒stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | satye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 31.1 (tai. ara. 6.31.1)
sūryaśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadrātriyā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
rātri॒-stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | sūrye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 32.1 (tai. ara. 6.32.1)
praṇavasya ṛṣyādi vivaraṇaṃ (4.29)
omityekākṣa̭ra-mbra॒hma | agnirdevatā brahma̭ ityā॒r​ṣam |
gāyatra-ñchanda-mparamātmaṃ̭ sarū॒pam | sāyujyaṃ-vi~̭niyo॒gam || 33.1 (tai. ara. 6.33.1)
gāyatryāvāhana mantrāḥ (4.30)
āyā̭tu॒ vara̭dā de॒vī॒ a॒kṣara̭-mbrahma॒ sammi̭tam |
gā॒ya॒trī᳚-ñchanda̭sā-mmā॒teda-mbra̭hma ju॒ṣasva̭ me |
yadahnā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-ntadahnā᳚-tprati॒mucya̭te |
ya-drātriyā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-nta-drātriyā᳚-tprati॒mucya̭te |
sarva̭ va॒rṇe ma̭hāde॒vi॒ sa॒ndhyā vi̭dye sa॒rasva̭ti || 34.2 (tai. ara. 6.34.1)
ojo̭-'si॒ saho̭-'si॒ bala̭masi॒ bhrājo̭-'si de॒vānā॒-ndhāma॒nāmā̭̭-'si॒ viśva̭masi vi॒śvāyu॒-ssarva̭masi sa॒rvāyu-rabhibhūroṃ-gāyatrī-māvā̭hayā॒mi॒ sāvitrī-māvā̭hayā॒mi॒ sarasvatī-māvā̭hayā॒mi॒ chandar​ṣī-nāvā̭hayā॒mi॒ śriya-māvā̭hayā॒mi॒ gāyatriyā gāyatrī chando viśvāmitra ṛṣi-ssavitā devatā-'gnirmukha-mbrahmā śiro viṣṇur​hṛdayagṃ rudra-śśikhā pṛthivīyoniḥ prāṇāpāna-vyānodāna-samānā saprāṇā śvetavarṇā sāṅkhyāyana-sagotrā gāyatrī caturvigṃśatyakṣarā tripadā̭ ṣaṭku॒kṣiḥ॒ pañca śīr​ṣopanayane vi̭niyo॒gaḥ॒-
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ | ogṃ suvaḥ | o-mmahaḥ | o-ñjanaḥ | o-ntapaḥ | ogṃ sa॒tyam | o-nta-thsa̭vi॒turvare᳚ṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā᳚t | omāpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 35.2 (tai. ara. 6.35.1)
gāyatrī upasthāna mantrāḥ (4.31)
u॒ttamḙ śikha̭re jā॒te॒ bhū॒myā-mpa̭rvata॒ mūrdha̭ni |
brā॒hmaṇe᳚bhyo-'bhya̭nujñā॒tā॒ ga॒ccha dḙvi ya॒thāsṷkham |
stuto mayā varadā vḙdamā॒tā॒ pracodayantī pavane᳚ dvijā॒tā |
āyuḥ pṛthivyāṃ-draviṇa-mbra̭hmava॒rca॒sa॒-mmahya-ndatvā prajātu-mbra̭hmalo॒kam || 36.2 (tai. ara. 6.36.1)
ādityadevatā mantraḥ (4.32)
ghṛṇi॒-ssūrya̭ ādi॒tyo na prabhā̭-vā॒tyakṣa̭ram |
madhṷkṣaranti॒ ta-dra̭sam |
sa॒tyaṃ-vai~ ta-drasa॒-māpo॒ jyotī॒raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 37.1 (tai. ara. 6.37.1)
trisuparṇamantrāḥ (4.33)
brahma̭ metu॒ mām | madhṷ metu॒ mām | brahma̭-me॒va madhṷ metu॒ mām |
yāstḙ soma pra॒jāva॒thso-'bhi॒so a॒ham | dusṣva̭pna॒ha-ndṷruṣvaha |
yāstḙ soma prā॒ṇāg​stā-ñjṷhomi | trisṷparṇa॒ mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bra॒hma॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 38.1 (tai. ara. 6.38.1)
brahma̭ me॒dhayā᳚ | madhṷ me॒dhayā᳚ |
brahma̭me॒va madhṷ me॒dhayā᳚ | a॒dyā no̭ deva savitaḥ pra॒jāva̭thsāvī॒-ssaubha̭gam |
parā̭ du॒sṣvapni̭yagṃ suva | viśvā̭ni deva savita-rduri॒tāni॒ parā̭suva |
ya-dbha॒dra-ntanma॒ āsṷva | madhu॒vātā̭ ṛtāya॒te madhṷkṣaranti॒ sindha̭vaḥ |
māddhvī᳚rna-ssa॒ntvoṣa̭dhīḥ | madhu॒nakta̭ mu॒toṣasi॒ madhṷma॒-tpārthi̭va॒gṃ॒ rajaḥ̭ |
madhu॒dyaura̭stu naḥ pi॒tā | madhṷmānno॒ vana॒spati॒-rmadhṷmāgṃ astu॒ sūryaḥ̭ |
māddhvī॒ rgāvo̭ bhavantu naḥ | ya i॒ma-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bhrū॒ṇa॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 39.7 (tai. ara. 6.39.1)
brahma̭ me॒dhavā᳚ | madhṷ me॒dhavā᳚ | brahma̭me॒va madhṷ me॒dhavā᳚ |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛddhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒-matyḙti॒ rebhanṋ |
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷrantarikṣa॒ saddhotā̭- vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣadva̭ra॒-sadṛ̭ta॒-sa-dvyo̭ma॒-sada॒bjā- go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ṛ॒cetvā̭ ru॒cetvā॒ sami-thsra̭vanti sa॒rito॒ na dhenāḥ᳚ |
a॒ntar-hṛ॒dā mana̭sā pū॒yamā̭nāḥ |
ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ a॒bhicā̭kaśīmi |
hi॒ra॒ṇyayo̭ veta॒so maddhya̭ āsām |
tasmi᳚n-thsupa॒rṇo ma̭dhu॒kṛ-tkṷlā॒yī bhaja̭nnāste॒ madhṷ de॒vatā᳚bhyaḥ |
tasyā̭ sate॒ hara̭ya-ssa॒ptatīre᳚ sva॒dhā-nduhā̭nā a॒mṛta̭sya॒ dhārā᳚m |
ya i॒da-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
vī॒ra॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒ṅkti-mpuna̭nti | om || 40.6 (tai. ara. 6.40.1)
medhā sūktaṃ (4.34)
me॒dhāde॒vī ju॒ṣamā̭ṇā na॒ āgā᳚-dvi॒śvācī̭ bha॒drā sṷmana॒sya mā̭nā |
tvayā॒ juṣṭā̭ nu॒damā̭nā du॒ruktā᳚-nbṛ॒hadva̭dema vi॒dathḙ su॒vīrāḥ᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ ṛ॒ṣi-rbha̭vati devi॒ tvayā॒ brahmā̭-''ga॒taśrī̭ ru॒ta tvayā᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ści॒traṃ-vi~̭ndate vasu॒ sā no̭ juṣasva॒ dravi̭ṇo namedhe || 41.1 (tai. ara. 6.41.1)
me॒dhā-mma॒ indro̭ dadātu me॒dhā-nde॒vī sara̭svatī |
me॒dhā-mmḙ a॒śvinā̭-vu॒bhāvādha̭ttā॒-mpuṣka̭rasrajā ||
a॒phsa॒rāsṷ ca॒ yā me॒dhā ga̭ndha॒rveṣṷ ca॒ yanmanaḥ̭ |
daivī᳚-mme॒dhā sara̭svatī॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rjuṣatā॒g॒ svāhā᳚ || 42.1 (tai. ara. 6.42.1)
āmā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rvi॒śvarṷ̄pā॒ hira̭ṇyavarṇā॒ jaga̭tī jaga॒myā |
ūrja̭svatī॒ paya̭sā॒ pinva̭mānā॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒pratī̭kā juṣantām || 43.1 (tai. ara. 6.43.1)
mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayya॒gnistejo̭ dadhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayīndra̭ indri॒ya-nda̭dhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayi॒ sūryo॒ bhrājo̭ dadhātu || 44.1 (tai. ara. 6.44.1)
mṛtyunivāraṇa mantrāḥ (4.35)
apai̭tu mṛ॒tyu-ra॒mṛta̭nna॒ āga̭n. vaivasva॒to no॒ abha̭yaṅkṛṇotu |
pa॒rṇaṃ-va~na॒spatḙ rivā॒bhinaḥ̭ śīyatāgṃ ra॒yi-ssaca̭tānna॒-śśacī॒patiḥ̭ || 45.1 (tai. ara. 6.45.1)
para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthāṃ॒-ya~ste॒sva ita̭ro deva॒yānā᳚t |
cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi॒ mānaḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān || 46.1 (tai. ara. 6.46.1)
vāta̭-mprā॒ṇa-mmana̭sā॒ nvāra̭bhāmahe pra॒jāpa̭tiṃ॒-yo~ bhuva̭nasya go॒pāḥ |
sano̭ mṛ॒tyo strā̭yatā॒-mpātvagṃha̭so॒ jyog jī॒vā ja॒rāma̭śīmahi || 47.1 (tai. ara. 6.47.1)
a॒mu॒tra॒ bhūyā॒dadha॒ yadya॒masya॒ bṛha̭spate a॒bhiśa̭ste॒ra mṷñcaḥ |
pratyaṷhatā ma॒śvinā̭ mṛ॒tyu ma̭smā-dde॒vānā̭magne bhi॒ṣajā॒ śacī̭bhiḥ || 48.1 (tai. ara. 6.48.1)
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒- manṷyanti de॒vā viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām |
brahma॒ sarṷ̄pa॒-manṷme॒damā̭gā॒-daya̭na॒-mmā viva̭dhī॒-rvikra̭masva || 49.1 (tai. ara. 6.49.1)
śalkai̭ra॒gni-mi̭ndhā॒na u॒bhau lo॒kau sa̭nema॒ham |
u॒bhayo᳚ rlo॒kayā̭r-ṛ॒dhdvā-'ti̭ mṛ॒tyu-nta̭rāmya॒ham || 50.1 (tai. ara. 6.50.1)
mā chi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhī॒r​mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ |
pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema || 51.1 (tai. ara. 6.51.1)
mā no̭ ma॒hānta̭mu॒ta mā no̭ arbha॒ka-mmā na॒ ukṣa̭ntamu॒ta mā na̭ ukṣi॒tam |
mā no̭ vadhīḥ pi॒tara॒-mmota mā॒tara̭-mpri॒yā mā na̭sta॒nuvo̭ rudra rīriṣaḥ || 52.1 (tai. ara. 6.52.1)
mā na̭sto॒ke tana̭ye॒ mā na॒ āyṷṣi॒ mā no॒ goṣu॒ mā no॒ aśvḙṣu rīriṣaḥ |
vī॒rānmā no̭ rudra bhāmi॒tova̭dhīr-ha॒viṣma̭nto॒ nama̭sā vidhema te || 53.1 (tai. ara. 6.53.1)
prajāpati-prārthanā mantraḥ (4.36)
prajā̭pate॒ na tvade॒tā-nya॒nyo viśvā̭ jā॒tāni॒ pari॒tā ba̭bhūva |
ya-tkā̭māste juhu॒mastanno̭ astu va॒yagg​ syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || 54.1 (tai. ara. 6.54.1)
indraprārthanā mantraḥ (4.37)
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu nassvasti॒dā a̭bhaya-ṅka॒raḥ || 55.1 (tai. ara. 6.55.1)
mṛtyuñjaya mantrāḥ (4.38)
trya̭mbakaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam |
u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nā-nmṛ॒tyo-rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā᳚t || 56.1 (tai. ara. 6.56.1)
ye tḙ sa॒hasra̭ma॒yuta॒-mpāśā॒ mṛtyo॒ martyā̭ya॒ hanta̭ve |
tān. ya॒jñasya̭ mā॒yayā॒ sarvā॒nava̭ yajāmahe | mṛ॒tyave॒ svāhā̭ mṛ॒tyave॒ svāhā᳚ || 58.1 (tai. ara. 6.57-58)
pāpanivārakā mantrāḥ (4.39)
de॒vakṛ̭ta॒syaina̭so-'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ma॒nu॒ṣya̭kṛta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
pi॒tṛkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ā॒tmakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒nyakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒smatkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
yaddi॒vā ca॒ nakta॒-ñcaina̭ścakṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsva॒panta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsu॒ṣupta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-dvi॒dvāgṃsa॒ścā vi̭dvāgṃsa॒ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
enasa enaso vayajanama̭si svā॒hā || 59.1 (tai. ara. 6.59.1)
vasu-prārthanā mantraḥ (4.40)
yadvo̭ devāścakṛ॒ma ji॒hvayā̭ gu॒rumana̭so vā॒ prayṷtī deva॒ heḍa̭nam |
arā̭vā॒yo no̭ a॒bhidṷcchunā॒yate॒ tasmi॒-ntadeno̭ vasavo॒ nidhḙtana॒ svāhā᳚ || 60.1 (tai. ara. 6.60.1)
kāmo-'kār​ṣīt - manyurakār​ṣīt mantraḥ (4.41)
kāmo-'kār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
kāmo-'kār​ṣī-tkāmaḥ karoti nāha-ṅkaromi kāmaḥ kartā nāha-ṅkartā kāmaḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te kāma kāmā̭ya svā॒hā || 61.1 (tai. ara. 6.61.1)
manyurakār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
manyurakār​ṣī-nmanyuḥ karoti nāha-ṅkaromi manyuḥ kartā nāha-ṅkartā manyuḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te manyo manya̭ve svā॒hā || 62.1 (tai. ara. 6.62.1)
virajā homa mantrāḥ (4.42)
tilāñjuhomi sarasāgṃ sapiṣṭā-ngandhāra mama citte rama̭ntu svā॒hā |
gāvo hiraṇya-ndhanamannapānagṃ sarveṣāg​ śri̭yai svā॒hā |
śriyañca lakṣmiñca puṣṭiñca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām | brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajā-ssandadā̭tu svā॒hā || 63.3 (tai. ara. 6.63.1)
tilāḥ kṛṣṇā-sti̭lā-śśve॒tā॒-stilā-ssaumyā va̭śānu॒gāḥ |
tilāḥ punantṷ me pā॒paṃ॒-ya~tkiñci-ddurita-mma̭yi svā॒hā |
cora॒syānna-nna̭vaśrā॒ddha॒-mbra॒hma॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
gosteyagṃ sa̭rāpā॒na॒-mbhrūṇahatyā tilā śāntigṃ śamaya̭ntu svā॒hā |
śrīśca lakṣmīśca puṣṭīśca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām |
brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajñātu jātaveda-ssandadā̭tu svā॒hā || 64.3 (tai. ara. 6.64.1)
prāṇāpāna-vyānodāna-samānā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
vāṃ-mana-ścakṣuḥ-śrotra-jihvā-ghrāṇa-reto-buddhyākūti-ssaṅkalpā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
tvak-carma-māgṃsa-rudhira-medo-majjā-snāyavo-'sthīni mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śiraḥ pāṇi pāda pār​śva pṛṣṭho-rūdara-jaṅgha-śiśrnopastha pāyavo mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
uttiṣṭha puruṣa harita-piṅgala lohitākṣi dehi dehi dadāpayitā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 65.5 (tai. ara. 6.65.1)
pṛthivyāpa stejo vāyu-rākāśā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śabda-spar​śa-rūparasa-gandhā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
mano-vāk-kāya-karmāṇi mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
avyaktabhāvai-ra̭haṅkā॒ra॒-rjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
ātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
antarātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
paramātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
kṣu॒dhe svāhā᳚ | kṣutpi̭pāsāya॒ svāhā᳚ | vivi̭ṭyai॒ svāhā᳚ |
ṛgvi̭dhānāya॒ svāhā᳚ | ka॒ṣo᳚tkāya॒ svāhā᳚ |
kṣu॒tpi॒pā॒sāma̭la-ñjye॒ṣṭhā॒ma॒la॒kṣmī-rnā̭śayā॒myaham |
abhṷ̄ti॒-masa̭mṛddhi॒ñca॒ sarvāṃ (sarvā) nirṇuda me pāpmā̭nagg​ svā॒hā |
annamaya-prāṇamaya-manomaya-vijñānamaya-mānandamaya-mātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 66.10 (tai. ara. 6.66.1)
vaiśvadeva mantrāḥ (4.43)
a॒gnaye॒ svāhā᳚ | viśve᳚bhyo de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ |
dhru॒vāya̭ bhū॒māya॒ svāhā᳚ | dhru॒va॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ |
a॒cyu॒ta॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ | a॒gnaye᳚ sviṣṭa॒kṛte॒ svāhā᳚ |
dharmā̭ya॒ svāhā᳚ | adha̭rmāya॒ svāhā᳚ |
a॒dbhya-ssvāhā᳚ | o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā᳚ | 67.1 (tai. ara. 6.67.1)
ra॒kṣo॒de॒va॒ja॒nebhya॒-ssvāhā᳚ |
gṛhyā᳚bhya॒-ssvāhā᳚ | a॒va॒sāne᳚bhya॒-ssvāhā᳚ |
a॒va॒sāna̭patibhya॒-ssvāhā᳚ | sa॒rva॒bhū॒tebhya॒-ssvāhā᳚ |
āmā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ |
yadeja̭ti॒ jaga̭ti॒ yacca॒ ceṣṭa̭ti॒ nāmno̭ bhā॒go-'ya-nnāmne॒ svāhā᳚ |
pṛ॒thi॒vyai svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ | 67.2 (tai. ara. 6.67.2)
di॒ve svāhā᳚ | sūryā̭ya॒ svāhā᳚ |
ca॒ndrama̭se॒ svāhā᳚ | nakṣa̭trebhya॒-ssvāhā᳚ |
indrā̭ya॒ svāhā᳚ | bṛha॒spata̭ye॒ svāhā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | brahma̭ṇe॒ svāhā᳚ |
sva॒dhā pi॒tṛbhya॒-ssvāhā᳚ | namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā᳚ | 67.3 (tai. ara. 6.67.3)
de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ | pi॒tṛbhyaḥ̭ sva॒dhā-'stṷ |
bhū॒tebhyo॒ namaḥ̭ | ma॒nu॒ṣye᳚bhyo॒ hantā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | pa॒ra॒me॒ṣṭhine॒ svāhā᳚ |
yathā kṷ̄pa-śśa॒tadhā̭ra-ssa॒hasra̭dhāro॒ akṣi̭taḥ |
e॒vā mḙ astu dhā॒nyagṃ sa॒hasra̭dhāra॒-makṣi̭tam |
dhana̭dhānyai॒ svāhā᳚ || ye bhū॒tāḥ pra॒cara̭nti॒ divā॒nakta॒-mbali̭-mi॒cchanto̭ vi॒tuda̭sya॒ preṣyāḥ᳚ |
tebhyo̭ ba॒li-mpṷṣṭi॒kāmo̭ harāmi॒ mayi॒ puṣṭi॒-mpuṣṭi̭pati-rdadhātu॒ svāhā᳚ || 67.4 (tai. ara. 6.67.4)
(o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā॒ - 'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ - namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā̭ - vi॒tuda̭sya॒ preṣyā॒ eka̭-ñca)
o᳚-nta-dbra॒hma | o᳚-nta-dvā॒yuḥ |
o᳚-ntadā॒tmā | o᳚-nta-thsa॒tyam |
o᳚-nta-thsarva᳚m | o᳚-nta-tpuro॒-rnamaḥ |
antaścarati̭ bhūte॒ṣu॒ guhāyāṃ-vi~̭śva mū॒rtiṣu |
tvaṃ-ya~jñastvaṃ-va~ṣaṭkārastva-midrastvagṃ rudrastvaṃ​vi~ṣṇustva-mbrahmatva̭-mprajā॒patiḥ |
tva-nta̭dāpa॒ āpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 68.2 (tai. ara. 6.68.1)
4.44 prāṇāhuti mantrāḥ
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒to॒pa॒stara̭ṇamasi ||
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | prā॒ṇāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | a॒pā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | vyā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | u॒dā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | sa॒mā॒nāya॒ svāhā᳚ |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒tā॒pi॒dhā॒nama̭si || 69.4 (tai. ara. 6.69.1)
bhuktānnābhimantraṇa mantrāḥ (4.45)
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | prā॒ṇa mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | a॒pā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | vyā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | u॒dā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | sa॒māna॒ mannḙnāpyāyasva || 70.1 (tai. ara0.1)
bhojanānte ātmānusandhāna mantrāḥ (4.46)
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo-'ṅguṣṭhañca̭ samā॒śritaḥ | īśa-ssarvasya jagataḥ prabhuḥ prīṇāti̭ viśva॒bhuk || 71.1 (tai. ara. 6.71.1)
avayavasvasthatā prārthanā mantraḥ (4.47)
vāmma̭ ā॒sann | na॒soḥ prā॒ṇaḥ | a॒kṣyo-ścakṣuḥ̭ |
karṇa̭yo॒-śśrotra᳚m | bā॒hu॒vo-rbala᳚m | ū॒ru॒vo rojaḥ̭ |
ari̭ṣṭā॒ viśvā॒nyaṅgā̭ni ta॒nūḥ | ta॒nuvā̭ me sa॒ha nama̭ste astu॒ mā mā̭ higṃsīḥ || 72.1 (tai. ara. 6.72.1)
indra saptar​ṣi saṃ​vā~da mantraḥ (4.48)
vayaḥ̭ supa॒rṇā upa̭sedu॒rindra̭-mpri॒ya mḙdhā॒ ṛṣa̭yo॒ nādha̭mānāḥ |
apa̭ddhvā॒nta mū᳚rṇu॒hi pū॒rdhi cakṣṷ-rmumu॒gdhya̭smā-nni॒dhayḙ 'vaba॒ddhān || 73.1 (tai. ara. 6.73.1)
hṛdayālambhana mantraḥ (4.49)
prāṇānā-ṅgranthirasi rudro mā̭ viśā॒ntakaḥ | tenānnenā᳚-pyāya॒sva || 74.1 (tai. ara. 6.74.1)
devatā prāṇanirūpaṇa mantraḥ (4.50)
namo rudrāya viṣṇave mṛtyṷrme pā॒hi || 75.1 (tai. ara. 6.75.1)
agni stuti mantraḥ (4.51)
tvama̭gne॒ dyubhi॒-stvamā̭śu-śu॒kṣaṇi॒-stvama॒dbhya-stvamaśma̭na॒spari̭ |
tvaṃ-va~ne᳚bhya॒-stvamoṣa̭dhībhya॒-stva-nnṛ॒ṇā-nnṛ̭pate jāyase॒ śuciḥ̭ || 76.1 (tai. ara. 6.76.1)
abhīṣṭa yācanā mantraḥ (4.52)
śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva syo॒nena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva subhū॒tena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva brahmavarca॒sena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva ya॒jñasyardhi॒ manu॒ santi̭ṣṭha॒ svopa̭ te yajña॒ nama॒ upa̭ te॒ nama॒ upa̭ te॒ namaḥ̭ || 77.1 (tai. ara. 6.77.1)
para tattva nirūpaṇaṃ (4.53)
sa॒tya-mpara॒-mparagṃ̭ sa॒tyagṃ sa॒tyena॒ na sṷva॒rgā-llo॒kāccya̭vante ka॒dāca॒na sa॒tāgṃ hi sa॒tya-ntasmā᳚-thsa॒tye ra̭mante॒,
tapa॒ iti॒ tapo॒ nānaśa̭nā॒-tparaṃ॒-ya~ddhi para॒-ntapa॒sta-ddudha̭r​ṣa॒-nta-ddurā̭dhar​ṣa॒-ntasmā॒-ttapa̭si ramante॒,
dama॒ iti॒ niya̭ta-mbrahmacā॒riṇa॒-stasmā॒-ddamḙ ramante॒,
śama॒ ityara̭ṇye mu॒naya॒-stasmā॒cchamḙ ramante,
dā॒namiti॒ sarvā̭ṇi bhū॒tāni̭ pra॒śagṃsa̭nti dā॒nānnāti̭ du॒ścara॒-ntasmā᳚-ddā॒ne ra̭mante,
dha॒rma iti॒ dharmḙṇa॒ sarva̭mi॒da-mpari̭gṛhīta-ndha॒rmānnāti̭-du॒ṣkara॒-ntasmā᳚--ddha॒rme ra̭mante,
pra॒jana॒ iti॒ bhūyāgṃ̭̭sa॒-stasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ॒ prajā̭yante॒ tasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ ̭ne ramante॒,
-'gnaya॒ ityā̭ha॒ tasmā̭-da॒gnaya॒ ādhā̭tavyā agniho॒tra-mityā̭ha॒ tasmā̭-dagniho॒tre ra̭mante,
ya॒jña iti̭ ya॒jño hi de॒vā stasmā᳚-dya॒jñe ra̭mante,
māna॒sa-miti̭ vi॒dvāgṃsa॒-stasmā᳚-dvi॒dvāgṃsa̭ e॒va mā̭na॒se ra̭mante,
nyā॒sa iti̭ bra॒hmā bra॒hmā hi paraḥ॒ paro̭ hi bra॒hmā tāni॒ vā e॒tānyava̭rāṇi॒ parāgṃ̭si nyā॒sa e॒vātya̭recaya॒-dya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 78.11 (tai. ara. 6.78.1)
4.54 jñāna sādhana nirūpaṇaṃ
prā॒jā॒pa॒tyo hārṷṇi-ssupa॒rṇeyaḥ̭ pra॒jāpa̭ti-mpi॒tara॒-mupa̭sasāra॒ ki-mbha̭gava॒ntaḥ pa̭ra॒maṃ-va~̭da॒ntīti॒ tasmai॒ pro̭vāca,
sa॒tyena̭ vā॒yurāvā̭ti sa॒tye-nā̭di॒tyo ro̭cate di॒vi sa॒tyaṃ-vā~॒caḥ pra̭ti॒ṣṭhā sa॒tye sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-thsa॒tya-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti॒,
tapa̭sā de॒vā de॒vatā॒-magra̭ āya॒-ntapa॒sar​ṣa̭ya॒-ssuva॒ranva̭-vinda॒-ntapa̭sā sa॒patnā॒-npraṇṷdā॒-mārā̭tī॒ stapa̭si sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ttapaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
damḙna dā॒ntāḥ ki॒lbiṣa̭-mavadhū॒nvanti॒ damḙna brahmacā॒riṇa॒-ssuva̭ragaccha॒-ndamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ndamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ddamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
śamḙna śā॒ntā-śśi॒va-mā॒cara̭nti॒ śamḙna nā॒ka-mmu॒nayo॒-'nvavi̭nda॒n chamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ñchamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒cchamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti,
dā॒naṃ-ya~॒jñānāṃ॒-va~rṷ̄tha॒-ndakṣi̭ṇā lo॒ke dā॒tāragṃ̭ sarva bhū॒tānyṷpajī॒vanti̭ dā॒nenārā̭tī॒-rapā̭nudanta dā॒nena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti dā॒ne sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddā॒na-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
dha॒rmo viśva̭sya॒ jaga̭taḥ prati॒ṣṭhā lo॒ke dha॒rmiṣṭha̭-mpra॒jā ṷpasa॒rpanti̭ dha॒rmeṇa̭ pā॒pa-ma̭pa॒nuda̭ti dha॒rme sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddha॒rma-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
pra॒jana̭naṃ॒-vai~ pra̭ti॒ṣṭhā lo॒ke sā॒dhu pra॒jāyā᳚ sta॒ntun-ta̭nvā॒naḥ pi̭tṛ॒ṇā ma̭nṛ॒ṇo bhava̭ti॒ tadḙva ta॒syā anṛ̭ṇa॒-ntasmā᳚-tpra॒jana̭na-mpara॒maṃ-va~da̭ntya॒,
gnayo॒ vai trayī̭ vi॒dyā dḙva॒yānaḥ॒ panthā̭ gār​hapa॒tya ṛk-pṛ̭thi॒vī ra̭thanta॒ra-ma̭nvāhā-rya॒paca̭naṃ॒-ya~jṷra॒ntari̭kṣaṃ-vā~made॒vya mā̭hava॒nīya॒-ssāma̭suva॒rgo lo॒ko bṛ॒hat-tasmā̭-da॒gnī-npa̭ra॒maṃ-va~da̭ntya,
gniho॒tragṃ sā̭ya-mprā॒ta-rgṛ॒hāṇāṃ॒-niṣkṛ̭ti॒-ssvi̭ṣṭagṃ suhu॒taṃ-ya~̭jñakratū॒nā-mprāya̭ṇagṃ suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ jyoti॒-stasmā̭-dagniho॒tra-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
ya॒jña iti̭ ya॒jñena॒ hi de॒vā diva̭-ṅga॒tā ya॒jñenāsṷrā॒-napā̭nudanta ya॒jñena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti ya॒jñe sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-dya॒jña-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
māna॒saṃ-vai~ prā̭jāpa॒tya-mpa॒vitra̭-mmāna॒sena॒ mana̭sā sā॒dhu pa̭śyati māna॒sā ṛṣa̭yaḥ pra॒jā a̭sṛjanta māna॒se sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-nmāna॒sa-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
nyā॒sa i॒tyāhṷ-rmanī॒ṣiṇo᳚ bra॒hmāṇa̭-mbra॒hmā viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhuṃḥ pra॒jāpa̭ti-ssaṃ​va~thsara॒ iti̭, saṃ​va~thsa॒ro̭ 'sāvā̭di॒tyo ya e॒ṣa ā̭di॒tye purṷṣa॒-ssa pa̭rame॒ṣṭhī brahmā॒tmā,
yābhi̭rādi॒tya-stapa̭ti ra॒śmibhi॒stābhiḥ̭ pa॒rjanyo̭ var​ṣati pa॒rjanyḙ-nauṣadhi-vanaspa॒tayaḥ॒ prajā̭yanta oṣadhi-vanaspa॒tibhi॒-ranna̭-mbhava॒tyannḙna prā॒ṇāḥ prā॒ṇai-rbala॒-mbalḙna॒ tapa॒-stapa̭sā śra॒ddhā śra॒ddhayā̭ me॒dhā me॒dhayā̭ manī॒ṣā ma̭nī॒ṣayā॒ mano॒ mana̭sā॒ śānti॒-śśāntyā̭ ci॒tta-ñci॒ttena॒ smṛti॒gg॒ smṛtyā॒ smāra॒gg॒ smārḙṇa vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānḙ-nā॒tmānaṃ̭-ve~dayati॒ tasmā̭da॒nna-ndada॒n-thsarvā᳚ṇye॒tāni̭ dadā॒-tyannā᳚-tprā॒ṇā bha̭vanti,
bhū॒tānā᳚-mprā॒ṇai-rmano॒ mana̭saśca vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānā̭-dāna॒ndo bra̭hma yo॒ni-ssa vā e॒ṣa purṷṣaḥ pañca॒dhā pa̭ñcā॒tmā yena॒ sarva̭mi॒da-mprota̭-mpṛthi॒vī cā॒ntari̭kṣa-ñca॒ dyauśca॒ diśa̭ścāvāntaradi॒śāśca॒ sa vai sarva̭mi॒da-ñjaga॒thsa sa॒bhūtagṃ̭ sa bha॒vya-ñji̭jñāsa klṛ॒pta ṛ̭ta॒jā rayi̭ṣṭhā,
śra॒ddhā sa॒tyo maha̭svā-nta॒paso॒ pari̭ṣṭhā॒d (vari̭ṣṭhā॒d) jñātvā̭ tame॒va-mmana̭sā hṛ॒dā ca॒ bhūyo̭ na mṛ॒tyu-mupa̭yāhi vi॒dvā-ntasmā᳚-nnyā॒sa-me॒ṣā-ntapa̭sā-matirikta॒māhṷ-rvasura॒ṇvo̭ vi॒bhūra̭si prā॒ṇe tvamasi̭ sandhā॒tā
brahma̭-ntvamasi̭ viśva॒dhṛttḙ-jo॒dās tvama̭sya॒gni-ra̭si varco॒dā-stvama̭si॒ sūrya̭sya dyumno॒dā stvama̭si ca॒ndrama̭sa upayā॒magṛ̭hīto-'si bra॒hmaṇe᳚ tvā॒ mahasa॒,
omityā॒tmānaṃ̭-yu~ñjītai॒tadvai ma̭hopa॒niṣa̭da-nde॒vānā॒-ṅguhyaṃ॒-ya~ e॒vaṃ-ve~da̭ bra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 79.20 (tai. ara. 6.79.1)
jñānayajñaḥ (4.55)
tasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo̭ ya॒jñasyā॒tmā yaja̭mānaḥ-śra॒dhdāpatnī॒ śarī̭ra-mi॒ddhmamuro॒ vedi॒-rlomā̭ni
ba॒ra॒ḥi-rve॒daḥ-śikhā॒ hṛda̭yaṃ॒-yū~paḥ॒ kāma॒ ājya̭-mma॒nyuḥ pa॒śu-stapo॒-'gni-rdamaḥ̭ śamayi॒tā dakṣi̭ṇā॒-vāghotā᳚ prā॒ṇa ṷdga॒tā
cakṣṷradhva॒ryu-rmano॒ brahmā॒ śrotra̭ma॒gnī-dhyāva॒dhdriya̭te॒
sā dī॒kṣā yadaśrnā̭ti॒ tadhdavi॒-ryatpiba̭ti॒ tada̭sya somapā॒naṃ-ya~drama̭te॒
tadṷpa॒sado॒ ya-thsa॒ñcara̭-tyupa॒viśa̭-tyu॒ttiṣṭha̭te ca॒ sapra̭va॒rgyo̭
yanmukha॒-ntadā̭hava॒nīyo॒ yā vyāhṛ̭ti-rāhu॒ti-ryada̭sya vi॒jñāna॒-ntajju॒hoti॒ yathsā॒ya-mprā॒tara̭tti॒ tathsa॒midhaṃ॒-ya~tprā॒ta-rma॒ddhyandi̭nagṃ sā॒ya-ñca॒ tāni॒ sava̭nāni॒ ye
a̭horā॒tre te da̭r​śapūrṇamā॒sau ye᳚-'rdhamā॒sāśca॒ māsā᳚śca॒ te cā̭turmā॒syāni॒ ya ṛ॒tava॒ste pa̭śuba॒ndhā ye saṃ̭​va~thsa॒rāśca̭ parivathsa॒rāśca॒ te-'ha̭r​ga॒ṇā-ssa̭rva veda॒saṃ-vā~
e॒ta-thsa॒traṃ-ya~nmara̭ṇa॒-ntada̭va॒bhṛtha̭ e॒tadvai ja̭rāmarya-magniho॒tragṃ sa॒traṃ-ya~ e॒vaṃ-vi~॒dvā-nṷda॒gaya̭ne pra॒mīya̭te
de॒vānā̭me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā-''di॒tyasya॒ sāyṷjya-ṅgaccha॒tyatha॒ yo da̭kṣi॒ṇe pra॒mīya̭te
pitṛ॒ṇā-me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā ca॒ndrama̭sa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpnotye॒tau vai sū᳚ryā candra॒masau᳚-rmahi॒mānau᳚ brāhma॒ṇo
vi॒dvā-na॒bhija̭yati॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 80.1 (tai. ara. 6.80.1)
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
|| oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
hariḥ॒ om |
iti mahānārāyaṇopaniṣa-thsamāptā
(ambha॒syaika̭pañcā॒śaccha॒taṃ - jā॒tavḙdase॒ catṷrdaśa॒ - bhūrannaṃ॒ - bhūra॒gnaye॒ - bhūra॒gnaye॒ caika̭mekaṃ - pāhi - pā॒hi ca॒tvāri̭ catvāri॒ - ya-śchanda̭sā॒-ndve - namo॒ brahma̭ṇe - ṛ॒ta-ntapo॒ - yathā̭ vṛ॒kṣasyaika̭ meka - ma॒ṇoraṇī̭yā॒g॒ ścatṷstrigṃśath - sahasra॒śī̭ṣa॒gṃ॒ ṣaṭvi̭gṃśati - rādi॒tyo vā e॒ṣa - ā̭di॒tyo vai teja॒ eka̭mekaṃ॒ - nidha̭napataye॒ trayo̭vigṃśatiḥ - sa॒dyojā॒ta-ntrīṇi̭ - vāmade॒vāyaika̭ - ma॒ghore᳚bhya॒ - statpurṷṣāya॒ dve dve॒ - īśāno - namo hiraṇyabāhava॒ eka̭meka - mṛ॒tagṃ sa॒tya-ndve - sarvo॒ vai ca॒tvāri॒ - kadru॒drāya॒ trīṇi॒ - yasya॒ vai kaṅka̭tī - kṛṇu॒ṣva pājo - 'di̭ti॒ - rāpo॒ vā i॒dagṃ sarva॒ meka̭meka॒ - māpaḥ̭ punantu ca॒tvā - ryagniśca - sūryaśca nava̭ - na॒vomiti̭ ca॒tvā - ryāyā̭tu॒ pacau - jo̭-'si॒ daśo॒ - ttamḙ ca॒tvāri॒ - ghṛṇi॒strīṇi॒ - brahma̭metu॒ māṃ-yā~ste᳚ brahmaha॒tyā-ndvāda̭śa॒ - brahma̭ me॒dhayā॒-'dyā na̭ i॒ma-mbhrṷ̄ṣaha॒tyāṃ - brahma̭ me॒dhavā᳚ bra॒hmā de॒vānā̭mi॒daṃ-vī~̭raha॒tyāmekā॒nna vi̭gṃśati॒ rekā॒nnavi̭gṃśati--r me॒dhā de॒vī - me॒dhā-mma॒ indra̭śca॒tvāri̭ catvā॒ryā - mā᳚-mme॒dhā dve - mayi̭ me॒dhā meka॒- mapai̭tu॒ - paraṃ॒ - ~vāta̭-mprā॒ṇa - ma̭mutra॒bhūyā॒-d- ddhari॒gṃ॒ - śalkai̭ra॒gniṃ - mā chi̭do mṛtyo॒ - mā no̭ ma॒hāntaṃ॒ - māna̭sto॒ke - prajā̭pate - svasti॒dā - trya̭mbakaṃ॒ - ~ye tḙ sa॒hasra॒-ndve dve - mṛ॒tyave॒ svāhaikaṃ̭ - de॒vakṛ̭ta॒syaikā̭daśa॒ - yadvo̭ devāḥ॒ - kāmo-'kār​ṣī॒n - manyurakār​ṣī॒-ddve dve॒ - tilāñjuhomi gāva-śśriya-mpra̭jāḥ pañca॒ - tilāḥ kṛṇṣāścora̭sya॒ śrīḥ prajñātu jātavḙda-ssa॒pta - prāṇa vā-ktvak chira uttiṣṭha puruṣa̭ pañca॒ - pṛthivī śabda mano vāg vyaktā-''tmā-'ntarātmā paramātmā me᳚ kṣu॒dhe-'nnamaya॒ pañca̭daśā॒ - gnaye॒ svāhaika̭catvāri॒gṃ॒śa - rdo᳚ ntadbra॒hma nava̭ - śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe niviṣṭa॒ ścatṷrvigṃśatiḥ - śra॒ddhāyā॒-ndaśā - ṅguṣṭha mātraḥ puruṣo dve - vāmma̭ ā॒sanna॒ṣṭau - vayaḥ̭ supa॒r​ṣāḥ - prāṇānā-ṅgranthirasi dve dve - namo rudrāyaikaṃ॒ - tvama̭gne॒ dyubhir॒ dve - śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva - sa॒tyaṃ - prā̭jāpa॒tya - stasyai॒va meka̭ meka॒ maśatiḥ)
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in