Rama

7.5 - ගාවෝ වා ඒතථ්සත්රමාසත - කෘෂ්ණ යජුර්වේද තෛත්තිරීය සංහිතා පාඨඃ

7.5 - Gavo Va Etathsatramasata - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah

✍️ Vedic 🖋️ Sinhala script
📄 Download PDF
කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායාං සප්තමකාණ්ඩේ පඤ්චමඃ ප්රශ්නඃ - සත්රවිශේෂාභිධානං
ඕ-න්නමඃ පරමාත්මනේ, ශ්රී මහාගණපතයේ නමඃ,
ශ්රී ගුරුභ්යෝ නමඃ . හ॒රිඃ॒ ඕම් ..
ගාවෝ॒ වා ඒ॒ත-ථ්ස॒ත්ර-මා॑සතාශෘ॒ඞ්ගා-ස්ස॒තී-ශ්ශෘඞ්ගා॑ණි නෝ ජායන්තා॒ ඉති॒ කාමේ॑න॒ තාසා॒-න්දශ॒මාසා॒ නිෂ॑ණ්ණා॒ ආස॒න්නථ॒ ශෘඞ්ගා᳚ණ්යජායන්ත॒ තා උද॑තිෂ්ඨ॒න්නරා॒ථ්ස්මේත්යථ॒ යාසා॒-න්නාජා॑යන්ත॒ තා-ස්සං॑​වँථ්ස॒ර-මා॒ප්ත්වෝද॑තිෂ්ඨ॒ -න්නරා॒ථ්ස්මේති॒ යාසා॒-ඤ්චාජා॑යන්ත॒ යාසා᳚-ඤ්ච॒ න තා උ॒භයී॒රු-ද॑තිෂ්ඨ॒-න්නරා॒ථ්ස්මේති॑ ගෝස॒ත්රං-වෛँ [ගෝස॒ත්රං-වෛँ, සං॒​වँ॒ථ්ස॒රෝ ය] 1
සං॑​වँථ්ස॒රෝ ය ඒ॒වං-විँ॒ද්වාග්ංසඃ॑ සං​වँථ්ස॒ර-මු॑ප॒යන්ත්යෘ॑ද්ධ්නු॒වන්ත්යේ॒ව තස්මා᳚-ත්තූප॒රා වාර්​ෂි॑කෞ॒ මාසෞ॒ පර්ත්වා॑ චරති ස॒ත්රාභි॑ජිත॒ග්ග්॒හ්ය॑ස්යෛ॒ තස්මා᳚-ථ්සං​වँථ්සර॒සදෝ॒ ය-ත්කි-ඤ්ච॑ ගෘ॒හේ ක්රි॒යතේ॒ තදා॒ප්ත-මව॑රුද්ධ-ම॒භිජි॑ත-ඞ්ක්රියතේ සමු॒ද්රං-වාँ ඒ॒තේ ප්ර ප්ල॑වන්තේ॒ යේ සං॑​වँථ්ස॒රමු॑ප॒යන්ති॒ යෝ වෛ ස॑මු॒ද්රස්ය॑ පා॒ර-න්න පශ්ය॑ති॒ න වෛ ස තත॒ උදේ॑ති සං​වँථ්ස॒රෝ [උදේ॑ති සං​වँථ්ස॒රඃ, වෛ ස॑මු॒ද්ර-] 2
වෛ ස॑මු॒ද්ර-ස්තස්යෛ॒ත-ත්පා॒රං-යँද॑තිරා॒ත්රෞ ය ඒ॒වං-විँ॒ද්වාග්ංසඃ॑ සං​වँථ්ස॒ර-මු॑ප॒යන්ත්යනා᳚ර්තා ඒ॒වෝදෘච॑-ඞ්ගච්ඡන්තී॒යං-වෛँ පූර්වෝ॑-(අ)තිරා॒ත්රෝ॑ (අ)සාවුත්ත॑රෝ॒ මනඃ॒ පූර්වෝ॒ වාගුත්ත॑රඃ ප්රා॒ණඃ පූර්වෝ॑-(අ)පා॒න උත්ත॑රඃ ප්ර॒රෝධ॑න॒-ම්පූර්ව॑ උ॒දය॑න॒මුත්ත॑රෝ॒ ජ්යෝති॑ෂ්ටෝමෝ වෛශ්වාන॒රෝ॑ (අ)තිරා॒ත්රෝ භ॑වති॒ ජ්යෝති॑රේ॒ව පු॒රස්තා᳚ද්දධතේ සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා-නු॑ඛ්යාත්යෛ චතුර්වි॒ග්ං॒ශඃ ප්රා॑ය॒ණීයෝ॑ භවති॒ චතු॑ර්විග්ංශති-රර්ධමා॒සා- [චතු॑ර්විග්ංශති-රර්ධමා॒සාඃ, සං॒​වँ॒ථ්ස॒රඃ] 3
-ස්සං॑​වँථ්ස॒රඃ ප්ර॒යන්ත॑ ඒ॒ව සං॑​වँථ්ස॒රේ ප්රති॑ තිෂ්ඨන්ති॒ තස්ය॒ ත්රීණි॑ ච ශ॒තානි॑ ෂ॒ෂ්ටිශ්ච॑ ස්තෝ॒ත්රීයා॒ස්තාව॑තී-ස්සං​වँථ්ස॒රස්ය॒ රාත්ර॑ය උ॒භේ ඒ॒ව සං॑​වँථ්ස॒රස්ය॑ රූ॒පේ ආ᳚ප්නුවන්ති॒ තේ සග්ග්​ස්ථි॑ත්යා॒ අරි॑ෂ්ට්යා॒ උත්ත॑රෛ॒රහෝ॑භිශ්චරන්ති ෂඩ॒හා භ॑වන්ති॒ ෂ-ඩ්වා ඍ॒තවඃ॑ සං​වँථ්ස॒ර ඍ॒තුෂ්වේ॒ව සං॑​වँථ්ස॒රේ ප්රති॑ තිෂ්ඨන්ති॒ ගෞශ්චා-(අ)(අ)යු॑ශ්ච මද්ධ්ය॒ත-ස්ස්තෝමෞ॑ භවත-ස්සං​වँථ්ස॒රස්යෛ॒ව තන්මි॑ථු॒න-ම්ම॑ද්ධ්ය॒තෝ [තන්මි॑ථු॒න-ම්ම॑ද්ධ්ය॒තඃ, ද॒ධ॒ති॒ ප්ර॒ජන॑නාය॒] 4
ද॑ධති ප්ර॒ජන॑නාය॒ ජ්යෝති॑ර॒භිතෝ॑ භවති වි॒මෝච॑නමේ॒ව තච්ඡන්දාග්॑ස්යේ॒ව ත-ද්වි॒මෝකං॑-යँ॒න්ත්යථෝ॑ උභ॒යතෝ᳚ජ්යෝතිෂෛ॒ව ෂ॑ඩ॒හේන॑ සුව॒ර්ගං-ලෝँ॒කං-යँ॑න්ති බ්රහ්මවා॒දිනෝ॑ වද॒න්ත්යාස॑තේ॒ කේන॑ ය॒න්තීති॑ දේව॒යානේ॑න ප॒ථේති॑ බ්රූයා॒ච්ඡන්දාග්ං॑සි॒ වෛ දේ॑ව॒යානඃ॒ පන්ථා॑ ගාය॒ත්රී ත්රි॒ෂ්ටුබ්-ජග॑තී॒ජ්යෝති॒ර්වෛ ගා॑ය॒ත්රී ගෞස්ත්රි॒ෂ්ටුගායු॒ර්ජග॑තී॒ යදේ॒තේ ස්තෝමා॒ භව॑න්ති දේව॒යානේ॑නෛ॒ව [ ] 5
ත-ත්ප॒ථා ය॑න්ති සමා॒නග්ං සාම॑ භවති දේවලෝ॒කෝ වෛ සාම॑ දේවලෝ॒කාදේ॒ව නය॑න්ත්ය॒න්යාඅ॑න්යා॒ ඍචෝ॑ භවන්ති මනුෂ්යලෝ॒කෝ වා ඍචෝ॑ මනුෂ්යලෝ॒කාදේ॒වාන්යම॑න්ය-න්දේවලෝ॒කම॑භ්යා॒රෝහ॑න්තෝ යන්ත්යභිව॒ර්තෝ බ්ර॑හ්මසා॒ම-ම්භ॑වති සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා॒භිවෘ॑ත්යා අභි॒ජි-ද්භ॑වති සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්යා॒භිජි॑ත්යෛ විශ්ව॒ජි-ද්භ॑වති॒ විශ්ව॑ස්ය॒ ජිත්යෛ॑ මා॒සිමා॑සි පෘ॒ෂ්ඨාන්යුප॑ යන්ති මා॒සිමා᳚ස්යතිග්රා॒හ්යා॑ ගෘහ්යන්තේ මා॒සිමා᳚ස්යේ॒ව වී॒ර්ය॑-න්දධති මා॒සා-ම්ප්රති॑ෂ්ඨිත්යා උ॒පරි॑ෂ්ටාන්මා॒සා-ම්පෘ॒ෂ්ඨාන්යුප॑ යන්ති॒ තස්මා॑දු॒පරි॑ෂ්ටා॒දෝෂ॑ධයඃ॒ ඵල॑-ඞ්ගෘහ්ණන්ති .. 6 ..
(ගෝ॒ස॒ත්රං-වාँ - ඒ॑ති සං​වँථ්ස॒රෝ᳚ - (අ)ර්ධමා॒සා - මි॑ථු॒න-ම්ම॑ද්ධ්ය॒තෝ - දේ॑ව॒යානේ॑නෛ॒ව - වී॒ර්යං॑ - ත්රයෝ॑දශ ච) (අ. 1)
ගාවෝ॒ වා ඒ॒ත-ථ්ස॒ත්රමා॑සතාශෘ॒ඞ්ගා-ස්ස॒තී-ශ්ශෘඞ්ගා॑ණි॒ සිෂා॑සන්තී॒ස්තාසා॒-න්දශ॒ මාසා॒ නිෂ॑ණ්ණා॒ ආස॒න්නථ॒ ශෘඞ්ගා᳚ණ්යජායන්ත॒ තා අ॑බ්රුව॒න්නරා॒ථ්ස්මෝ-ත්ති॑ෂ්ඨා॒මාව॒ ත-ඞ්කාම॑මරුථ්ස්මහි॒ යේන॒ කාමේ॑න॒ න්යෂ॑දා॒මේති॒ තාසා॑මු॒ ත්වා අ॑බ්රුවන්න॒ර්ධාවා॒ යාව॑තී॒ර්වා-(අ)(අ)සා॑මහා ඒ॒වේමෞද්වා॑ද॒ශෞ මාසෞ॑ සං​වँථ්ස॒රග්ං ස॒පාන්ද්යෝ-ත්ති॑ෂ්ඨා॒මේති॒ තාසා᳚- [තාසා᳚ම්, ද්වා॒ද॒ශේ මා॒සි] 7
-න්ද්වාද॒ශේ මා॒සි ශෘඞ්ගා॑ණි॒ ප්රාව॑ර්තන්ත ශ්ර॒ද්ධයා॒ වා-(අ)ශ්ර॑ද්ධයා වා॒ තා ඉ॒මා යාස්තූ॑ප॒රා උ॒භය්යෝ॒ වාව තා ආ᳚ර්ධ්නුව॒න්॒. යාශ්ච॒ ශෘඞ්ගා॒ණ්යස॑න්ව॒න්॒. යාශ්චෝර්ජ॑ම॒වාරු॑න්ධත॒ර්ධ්නෝති॑ ද॒ශසු॑ මා॒සූ᳚ත්තිෂ්ඨ॑න්නෘ॒ද්ධ්නෝති॑ ද්වාද॒ශසු॒ ය ඒ॒වං-වේँද॑ ප॒දේන॒ ඛලු॒ වා ඒ॒තේ ය॑න්ති වි॒න්දති॒ ඛලු॒ වෛ ප॒දේන॒ ය-න්තද්වා ඒ॒තදෘ॒ද්ධමය॑න॒-න්තස්මා॑ දේ॒ත-ද්ගෝ॒සනි॑ .. 8 ..
(ති॒ෂ්ඨා॒මේති॒ තාසාං॒ - තස්මා॒-ද්- ද්වේ ච॑) (අ. 2)
ප්ර॒ථ॒මේ මා॒සි පෘ॒ෂ්ඨාන්යුප॑ යන්ති මද්ධ්ය॒ම උප॑ යන්ත්යුත්ත॒ම උප॑ යන්ති॒ තදා॑හු॒ර්යාං-වෛँ ත්රිරේක॒ස්යාහ්න॑ උප॒සීද॑න්ති ද॒හ්රං-වෛँ සා-(අ)ප॑රාභ්යා॒-න්දෝහා᳚භ්යා-න්දු॒හේ-(අ)ථ॒ කුත॒-ස්සා ධෝ᳚ක්ෂ්යතේ॒ යා-න්ද්වාද॑ශ॒ කෘත්ව॑ උප॒සීද॒න්තීති॑ සං​වँථ්ස॒රග්ං ස॒පාන්ද්යෝ᳚ත්ත॒මේ මා॒සි ස॒කෘ-ත්පෘ॒ෂ්ඨාන්යුපේ॑යු॒ස්ත-ද්යජ॑මානා ය॒ජ්ඤ-ම්ප॒ශූනව॑ රුන්ධතේ සමු॒ද්රං-වාँ [සමු॒ද්රං-වෛँ, ඒ॒තේ॑-(අ)නවා॒රම॑පා॒ර-ම්ප්ර] 9
ඒ॒තේ॑-(අ)නවා॒රම॑පා॒ර-ම්ප්ර ප්ල॑වන්තේ॒ යේ සං॑​වँථ්ස॒රමු॑ප॒යන්ති॒ ය-ද්බෘ॑හ-ද්රථන්ත॒රේ අ॒න්වර්ජේ॑යු॒ර්යථා॒ මද්ධ්යේ॑ සමු॒ද්රස්ය॑ ප්ල॒වම॒න්වර්ජේ॑යුස්තා॒දෘ-ක්තදනු॑ථ්සර්ග-ම්බෘහ-ද්රථන්ත॒රාභ්යා॑මි॒ත්වා ප්ර॑ති॒ෂ්ඨා-ඞ්ග॑ච්ඡන්ති॒ සර්වේ᳚භ්යෝ॒ වෛ කාමේ᳚භ්ය-ස්ස॒න්ධිර්දු॑හේ॒ ත-ද්යජ॑මානා॒-ස්සර්වා॒න් කාමා॒නව॑ රුන්ධතේ .. 10 ..
(ස॒මු॒ද්රං-වෛँ - චතු॑ස්ත්රිග්ංශච්ච) (අ. 3)
ස॒මා॒න්ය॑ ඍචෝ॑ භවන්ති මනුෂ්යලෝ॒කෝ වා ඍචෝ॑ මනුෂ්යලෝ॒කාදේ॒ව න ය॑න්ත්ය॒න්යද॑න්ය॒-ථ්සාම॑ භවති දේවලෝ॒කෝ වෛ සාම॑ දේවලෝ॒කාදේ॒වාන්යම॑න්ය-ම්මනුෂ්යලෝ॒ක-ම්ප්ර॑ත්යව॒රෝහ॑න්තෝ යන්ති॒ ජග॑තී॒මග්ර॒ උප॑ යන්ති॒ ජග॑තීං॒-වෛँ ඡන්දාග්ං॑සි ප්ර॒ත්යව॑රෝහන්ත්යා-ග්රය॒ණ-ඞ්ග්රහා॑ බෘ॒හ-ත්පෘ॒ෂ්ඨානි॑ ත්රයස්ත්රි॒ග්ං॒ශග්ග්​ස්තෝමා॒-ස්තස්මා॒-ජ්ජ්යායාග්ං॑ස॒-ඞ්කනී॑යා-න්ප්ර॒ත්යව॑රෝහති වෛශ්වකර්ම॒ණෝ ගෘ॑හ්යතේ॒විශ්වා᳚න්යේ॒ව තේන॒ කර්මා॑ණි॒ යජ॑මානා॒ අව॑ රුන්ධත ආදි॒ත්යෝ [ආදි॒ත්යඃ, ගෘ॒හ්ය॒ත॒ ඉ॒යං-වාँ] 11
ගෘ॑හ්යත ඉ॒යං-වාँ අදි॑තිර॒ස්යාමේ॒ව ප්රති॑ තිෂ්ඨන්ත්ය॒න්යෝ᳚-(අ)න්යෝ ගෘහ්යේතේ මිථුන॒ත්වාය॒ ප්රජා᳚ත්යා අවාන්ත॒රං-වෛँ ද॑ශරා॒ත්රේණ॑ ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජත॒ ය-ද්ද॑ශරා॒ත්රෝ භව॑ති ප්ර॒ජා ඒ॒ව ත-ද්යජ॑මානා-ස්සෘජන්ත ඒ॒තාග්ං හ॒ වා උ॑ද॒ඞ්ක-ශ්ශෞ᳚ල්බාය॒න-ස්ස॒ත්රස්යර්ධි॑මුවාච॒ ය-ද්ද॑ශරා॒ත්රෝය-ද්ද॑ශරා॒ත්රෝ භව॑ති ස॒ත්රස්යර්ධ්යා॒ අථෝ॒ යදේ॒ව පූර්වේ॒ෂ්වහ॑ස්සු॒ විලෝ॑ම ක්රි॒යතේ॒ තස්යෛ॒වෛ ( )-ෂා ශාන්තිඃ॑ .. 12 ..
(ආ॒දි॒ත්ය - ස්තස්යෛ॒ව - ද්වේ ච॑) (අ. 4)
යදි॒ සෝමෞ॒ සග්ංසු॑තෞ॒ ස්යාතා᳚-ම්මහ॒ති රාත්රි॑යෛ ප්රාතරනුවා॒ක-මු॒පාකු॑ර්යා॒-ත්පූර්වෝ॒ වාච॒-ම්පූර්වෝ॑ දේ॒වතාඃ॒ පූර්ව॒-ශ්ඡන්දාග්ං॑සි වෘඞ්ක්තේ॒ වෘෂ॑ණ්වතී-ම්ප්රති॒පද॑-ඞ්කුර්යා-ත්ප්රාතස්සව॒නාදේ॒වෛෂා॒මින්ද්රං॑-වෘँ॒ඞ්ක්තේ (අ)ථෝ॒ ඛල්වා॑හුස්සවනමු॒ඛේ-ස॑වනමුඛේ කා॒ර්යේති॑ සවනමු॒ඛා-ථ්ස॑වනමුඛා-දේ॒වෛෂා॒මින්ද්රං॑-වෘँඞ්ක්තේ සං​වේँ॒ශායෝ॑පවේ॒ශාය॑ ගායත්රි॒යාස්ත්රි॒ෂ්ටුභෝ॒ ජග॑ත්යා අනු॒ෂ්ටුභඃ॑ ප॒ඞ්ක්ත්යා අ॒භිභූ᳚ත්යෛ॒ ස්වාහා॒ ඡන්දාග්ං॑සි॒ වෛ සං॑​වේँ॒ශ උ॑පවේ॒ශ-ශ්ඡන්දෝ॑භි-රේ॒වෛෂා॒- [උ॑පවේ॒ශ-ශ්ඡන්දෝ॑භි-රේ॒වෛෂා᳚ම්, ඡන්දාග්ං॑සි] 13
-ඤ්ඡන්දාග්ං॑සි වෘඞ්ක්තේ සජ॒නීය॒ග්ං॒ ශස්යං॑-විँහ॒ව්යග්ං॑ ශස්ය॑ම॒ගස්ත්ය॑ස්ය කයාශු॒භීය॒ග්ං॒ ශස්ය॑මේ॒තාව॒ද්වා අ॑ස්ති॒ යාව॑දේ॒ත-ද්යාව॑දේ॒වාස්ති॒ තදේ॑ෂාං-වෘँඞ්ක්තේ॒ යදි॑ ප්රාතස්සව॒නේ ක॒ලශෝ॒ දීර්යේ॑ත වෛෂ්ණ॒වීෂු॑ ශිපිවි॒ෂ්ටව॑තීෂු ස්තුවීර॒න්॒.යද්වෛ ය॒ජ්ඤස්යා॑-ති॒රිච්ය॑තේ॒ විෂ්ණු॒-න්තච්ඡි॑පිවි॒ෂ්ටම॒භ්යති॑ රිච්යතේ॒ තද්විෂ්ණුඃ॑ ශිපිවි॒ෂ්ටෝ-(අ)ති॑රික්ත ඒ॒වාති॑රික්ත-න්දධා॒ත්යථෝ॒ අති॑රික්තේනෛ॒වා-ති॑රික්තමා॒ප්ත්වා-(අ)ව॑ රුන්ධතේ॒ යදි॑ ම॒ද්ධ්යන්දි॑නේ॒ දීර්යේ॑ත වෂට්කා॒රනි॑ධන॒ග්ං॒ සාම॑ කුර්යුර්වෂට්කා॒රෝ වෛ ය॒ජ්ඤස්ය॑ ප්රති॒ෂ්ඨා ප්ර॑ති॒ෂ්ඨාමේ॒වෛන॑-ද්ගමයන්ති॒ යදි॑ තෘතීයසව॒න ඒ॒තදේ॒ව .. 14 ..
(ඡන්දෝ॑භිරේ॒වෛෂා॒ - මවෛ - කා॒න්නවිග්ං॑ශ॒තිශ්ච॑) (අ. 5)
ෂ॒ඩ॒හෛ-ර්මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පාද්යා-(අ)හ॒රු-ථ්සෘ॑ජන්ති ෂඩ॒හෛර්​හි මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පශ්ය॑න්ත්ය-ර්ධමා॒සෛර්මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පාද්යාහ॒රු-ථ්සෘ॑ජන්ත්ය-ර්ධමා॒සෛර්​හි මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පශ්ය॑න්ත්යමාවා॒ස්ය॑යා॒ මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පාද්යාහ॒රු-ථ්සෘ॑ජන්ත්යමාවා॒ස්ය॑යා॒ හි මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පශ්ය॑න්ති පෞර්ණමා॒ස්යා මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පාද්යා-(අ)හරු-ථ්සෘ॑ජන්ති පෞර්ණමා॒ස්යා හි මාසා᳚න්-ථ්ස॒ම්පශ්ය॑න්ති॒ යෝ වෛ පූ॒ර්ණ ආ॑සි॒ඤ්චති॒ පරා॒ ස සි॑ඤ්චති॒ යඃ පූ॒ර්ණාදු॒දච॑ති [ ] 15
ප්රා॒ණම॑ස්මි॒න්​ථ්ස ද॑ධාති॒ ය-ත්පෞ᳚ර්ණමා॒ස්යා මාසා᳚න්-ථ්ස॒පාන්ද්යාහ॑රු-ථ්සෘ॒ජන්ති॑ සං​වँථ්ස॒රායෛ॒ව ත-ත්ප්රා॒ණ-න්ද॑ධති॒ තදනු॑ ස॒ත්රිණඃ॒ ප්රාණ॑න්ති॒ යදහ॒ර්නෝ-ථ්සෘ॒ජේයු॒ර්යථා॒ දෘති॒රුප॑නද්ධෝ වි॒පත॑ත්යේ॒වග්ං සං॑​වँථ්ස॒රෝ වි ප॑තේ॒දාර්ති॒-මාර්ච්ඡේ॑යු॒ර්ය-ත්පෞ᳚ර්ණමා॒ස්යා මාසා᳚න්-ථ්ස॒පාන්ද්යාහ॑රු-ථ්සෘ॒ජන්ති॑ සං​වँථ්ස॒රායෛ॒ව තදු॑දා॒න-න්ද॑ධති॒ තදනු॑ ස॒ත්රිණ॒ උ- [ස॒ත්රිණ॒ උත්, අ॒න॒න්ති॒ නා-(අ)(අ)ර්ති॒-මාර්ච්ඡ॑න්ති] 16
-ද॑නන්ති॒ නා-(අ)(අ)ර්ති॒-මාර්ච්ඡ॑න්ති පූ॒ර්ණමා॑සේ॒ වෛ දේ॒වානාග්ං॑ සු॒තෝ ය-ත්පෞ᳚ර්ණමා॒ස්යා මාසා᳚න්-ථ්ස॒පාන්ද්යාහ॑රු-ථ්සෘ॒ජන්ති॑ දේ॒වානා॑මේ॒ව ත-ද්ය॒ජ්ඤේන॑ ය॒ජ්ඤ-ම්ප්ර॒ත්යව॑රෝහන්ති॒ වි වා ඒ॒ත-ද්ය॒ජ්ඤ-ඤ්ඡි॑න්දන්ති॒ ය-ථ්ෂ॑ඩ॒හස॑තන්ත॒ග්ං॒ සන්ත॒මථාහ॑රු-ථ්සෘ॒ජන්ති॑ ප්රාජාප॒ත්ය-ම්ප॒ශුමා ල॑භන්තේ ප්ර॒ජාප॑ති॒-ස්සර්වා॑ දේ॒වතා॑ දේ॒වතා॑භිරේ॒ව ය॒ජ්ඤග්ං ස-න්ත॑න්වන්ති॒ යන්ති॒ වා ඒ॒තේ සව॑නා॒ද්යේ-(අ)හ॑- [සව॑නා॒ද්යේ-(අ)හඃ॑, උ॒-ථ්සෘ॒ජන්ති॑] 17
-රු-ථ්සෘ॒ජන්ති॑ තු॒රීය॒-ඞ්ඛලු॒ වා ඒ॒ත-ථ්සව॑නං॒-යँ-ථ්සා᳚නාං॒ය්යං-යँ-ථ්සා᳚නාං॒ය්ය-ම්භව॑ති॒ තේනෛ॒ව සව॑නා॒න්න ය॑න්ති සමුප॒හූය॑ භක්ෂයන්ත්යේ॒තථ්- සෝ॑මපීථා॒ හ්යේ॑තර්​හි॑ යථායත॒නං-වාँ ඒ॒තේෂාග්ං॑ සවන॒භාජෝ॑ දේ॒වතා॑ ගච්ඡන්ති॒ යේ-(අ)හ॑රු-ථ්සෘ॒ජන්ත්ය॑නුසව॒න-ම්පු॑රෝ॒ඩාශා॒-න්නිර්ව॑පන්ති යථායත॒නාදේ॒ව ස॑වන॒භාජෝ॑ දේ॒වතා॒ අව॑ රුන්ධතේ॒ (අ)ෂ්ටාක॑පාලා-න්ප්රාතස්සව॒න ඒකා॑දශකපාලා॒-න්මාද්ධ්ය॑න්දිනේ॒ සව॑නේ॒ ද්වාද॑ශකපාලාග්​-ස්තෘතීයසව॒නේ ඡන්දාග්॑ස්යේ॒වා-(අ)(අ)ප්ත්වා -(අ)ව॑ රුන්ධතේ වෛශ්වදේ॒ව-ඤ්ච॒රු-න්තෘ॑තීයසව॒නේ නිර්ව॑පන්ති වෛශ්වදේ॒වං-වෛँ තෘ॑තීයසව॒න-න්තේනෛ॒ව තෘ॑තීයසව॒නාන්න ය॑න්ති .. 18 ..
(උ॒දච॒ - ත්යු - ද්යේ-(අ)හ॑ - රා॒ප්ත්වා - පඤ්ච॑දශ ච) (අ. 6)
උ॒ථ්සෘජ්යාං(3)නෝථ්සෘජ්යා(3)මිති॑ මීමාග්ංසන්තේ බ්රහ්මවා॒දින॒-ස්තද්වා॑හුරු॒-ථ්සෘජ්ය॑මේ॒වේත්ය॑-මාවා॒ස්යා॑යා-ඤ්ච පෞර්ණමා॒ස්යා-ඤ්චෝ॒-ථ්සෘජ්ය॒මිත්යා॑හුරේ॒තේ හි ය॒ජ්ඤං-වँහ॑ත॒ ඉති॒ තේ ත්වාව නෝථ්සෘජ්යේ॒ ඉත්යා॑හු॒ර්යේ අ॑වාන්ත॒රං-යँ॒ජ්ඤ-ම්භේ॒ජාතේ॒ ඉති॒ යා ප්ර॑ථ॒මා ව්ය॑ෂ්ටකා॒ තස්යා॑මු॒-ථ්සෘජ්ය॒මිත්යා॑හුරේ॒ෂ වෛ මා॒සෝ වි॑ශ॒ර ඉති॒ නා-(අ)(අ)දි॑ෂ්ට॒- [නා-(අ)(අ)දි॑ෂ්ටම්, උථ්සෘ॑ජේයු॒-] 19
-මුථ්සෘ॑ජේයු॒-ර්යදාදි॑ෂ්ට-මුථ්සෘ॒ජේයු॑ර්යා॒දෘශේ॒ පුනඃ॑ පර්යාප්ලා॒වේ මද්ධ්යේ॑ ෂඩ॒හස්ය॑ ස॒පන්ද්යේ॑ත ෂඩ॒හෛර්මාසා᳚න්-ථ්ස॒පාන්ද්ය॒ ය-ථ්ස॑ප්ත॒ම- මහ॒ස්තස්මි॒න්නු-ථ්සෘ॑ජේයු॒-ස්තද॒ග්නයේ॒ වසු॑මතේ පුරෝ॒ඩාශ॑ම॒ෂ්ටාක॑පාල॒-න්නිර්ව॑පේයුරෛ॒න්ද්ර-න්දධීන්ද්රා॑ය ම॒රුත්ව॑තේ පුරෝ॒ඩාශ॒මේකා॑දශකපාලං-වෛँශ්වදේ॒ව-න්ද්වාද॑ශකපාලම॒ග්නේර්වෛ වසු॑මතඃ ප්රාතස්සව॒නං-යँද॒ග්නයේ॒ වසු॑මතේ පුරෝ॒ඩාශ॑ම॒ෂ්ටාක॑පාල-න්නි॒ර්වප॑න්ති දේ॒වතා॑මේ॒ව ත-ද්භා॒ගිනී᳚-ඞ්කු॒ර්වන්ති॒ [-ඞ්කු॒ර්වන්ති॑, සව॑න] 20
සව॑න-මෂ්ටා॒භිරුප॑ යන්ති॒ යදෛ॒න්ද්ර-න්දධි॒ භව॒තීන්ද්ර॑මේ॒ව ත-ද්භා॑ග॒ධේයා॒න්න ච්යා॑වය॒න්තීන්ද්ර॑ස්ය॒ වෛ ම॒රුත්ව॑තෝ॒ මාද්ධ්ය॑න්දින॒ග්ං॒ සව॑නං॒-යँදින්ද්රා॑ය ම॒රුත්ව॑තේ පුරෝ॒ඩාශ॒මේකා॑දශකපාල-න්නි॒ර්වප॑න්ති දේ॒වතා॑මේ॒ව ත-ද්භා॒ගිනී᳚-ඞ්කු॒ර්වන්ති॒ සව॑නමේකාද॒ශභි॒රුප॑ යන්ති॒ විශ්වේ॑ෂාං॒-වෛँ දේ॒වානා॑මෘභු॒මතා᳚-න්තෘතීයසව॒නං​යँ-ද්වෛ᳚ශ්වදේ॒ව-න්ද්වාද॑ශකපාල-න්නි॒ර්වප॑න්ති දේ॒වතා॑ ඒ॒ව ත-ද්භා॒ගිනීඃ᳚ කු॒ර්වන්ති॒ සව॑න-න්ද්වාද॒ශභි॒- [සව॑න-න්ද්වාද॒ශභිඃ॑, උප॑ යන්ති] 21
-රුප॑ යන්ති ප්රාජාප॒ත්ය-ම්ප॒ශුමා ල॑භන්තේ ය॒ජ්ඤෝ වෛ ප්ර॒ජාප॑ති-ර්ය॒ජ්ඤස්යා-න॑නුසර්ගායාභිව॒ර්ත ඉ॒ත-ෂ්ෂණ්මා॒සෝ බ්ර॑හ්මසා॒ම-ම්භ॑වති॒ බ්රහ්ම॒ වා අ॑භිව॒ර්තෝ බ්රහ්ම॑ණෛ॒ව ත-ථ්සු॑ව॒ර්ගං-ලෝँ॒ක-ම॑භිව॒ර්තය॑න්තෝ යන්ති ප්රතිකූ॒ලමි॑ව॒ හීත-ස්සු॑ව॒ර්ගෝ ලෝ॒ක ඉන්ද්ර॒ ක්රතු॑-න්න॒ ආ භ॑ර පි॒තා පු॒ත්රේභ්යෝ॒ යථා᳚ . ශික්ෂා॑ නෝ අ॒ස්මි-න්පු॑රුහූත॒ යාම॑නි ජී॒වා ජ්යෝති॑-රශීම॒හීත්ය॒-මුත॑ ආය॒තාග්ං ෂණ්මා॒සෝ බ්ර॑හ්මසා॒ම-ම්භ॑වත්ය॒යං-වෛँ ලෝ॒කෝ ජ්යෝතිඃ॑ ප්ර॒ජා ජ්යෝති॑රි॒මමේ॒ව තල්ලෝ॒ක-ම්පශ්ය॑න්තෝ-(අ)භි॒වද॑න්ත॒ ආ ය॑න්ති .. 22 ..
(නා-(අ)(අ)දි॑ෂ්ටං - කු॒ර්වන්ති॑ - ද්වාද॒ශභි॒ - රිති॑- විග්ංශ॒තිශ්ච॑) (අ. 7)
දේ॒වානාං॒-වාँ අන්ත॑-ඤ්ජ॒ග්මුෂා॑මින්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑-මපා᳚ක්රාම॒-ත්ත-ත්ක්රෝ॒ශේනාවා॑රුන්ධත॒ ත-ත්ක්රෝ॒ශස්ය॑ ක්රෝශ॒ත්වං-යँ-ත්ක්රෝ॒ශේන॒ චාත්වා॑ල॒ස්යාන්තේ᳚ ස්තු॒වන්ති॑ ය॒ජ්ඤස්යෛ॒වාන්ත॑-ඞ්ග॒ත්වේන්ද්රි॒යං-වීँ॒ර්ය॑මව॑ රුන්ධතේ ස॒ත්රස්යර්ධ්යා॑ (අ)(අ)හව॒නීය॒ස්යාන්තේ᳚ ස්තුවන්ත්ය॒ග්නි-මේ॒වෝප॑-ද්ර॒ෂ්ටාර॑-ඞ්කෘ॒ත්වර්ධි॒මුප॑ යන්ති ප්ර॒ජාප॑තේ॒ර්॒හෘද॑යේන හවි॒ර්ධානේ॒-(අ)න්ත-ස්ස්තු॑වන්ති ප්රේ॒මාණ॑මේ॒වාස්ය॑ ගච්ඡන්ති ශ්ලෝ॒කේන॑ පු॒රස්තා॒-ථ්සද॑ස- [පු॒රස්තා॒-ථ්සද॑සඃ, ස්තු॒ව॒න්ත්යනු॑ශ්ලෝකේන] 23
-ස්ස්තුව॒න්ත්යනු॑ශ්ලෝකේන ප॒ශ්චා-ද්ය॒ජ්ඤස්යෛ॒වාන්ත॑-ඞ්ග॒ත්වා ශ්ලෝ॑ක॒භාජෝ॑ භවන්ති න॒වභි॑-රද්ධ්ව॒ර්යුරු-ද්ගා॑යති॒ නව॒ වෛ පුරු॑ෂේ ප්රා॒ණාඃ ප්රා॒ණානේ॒ව යජ॑මානේෂු දධාති॒ සර්වා॑ ඓ॒න්ද්රියෝ॑ භවන්ති ප්රා॒ණේෂ්වේ॒වේන්ද්රි॒ය-න්ද॑ධ॒-ත්යප්ර॑තිහෘතාභි॒රු-ද්ගා॑යති॒ තස්මා॒-ත්පුරු॑ෂ॒-ස්සර්වා᳚ණ්ය॒න්යානි॑ ශී॒ර්​ෂ්ණෝ-(අ)ඞ්ගා॑නි॒ ප්රත්ය॑චති॒ ශිර॑ ඒ॒ව න ප॑ඤ්චද॒ශග්ංර॑ථන්ත॒ර-ම්භ॑වතීන්ද්රි॒යමේ॒වාව॑ රුන්ධතේ සප්තද॒ශ- [සප්තද॒ශම්, බෘ॒හ-ද॒න්නාද්ය॒ස්යා] 24
-ම්බෘ॒හ-ද॒න්නාද්ය॒ස්යා-(අ)ව॑රුද්ධ්යා॒ අථෝ॒ ප්රෛව තේන॑ ජායන්ත ඒකවි॒ග්ං॒ශ-ම්භ॒ද්ර-න්ද්වි॒පදා॑සු॒ ප්රති॑ෂ්ඨිත්යෛ॒ පත්න॑ය॒ උප॑ ගායන්ති මිථුන॒ත්වාය॒ ප්රජා᳚ත්යෛ ප්ර॒ජා॑පතිඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජත॒ සෝ॑-(අ)කාමයතා॒-(අ)(අ)සාම॒හග්ං රා॒ජ්ය-ම්පරී॑යා॒මිති॒ තාසාග්ං॑ රාජ॒නේනෛ॒ව රා॒ජ්ය-ම්පර්යෛ॒-ත්ත-ද්රා॑ජ॒නස්ය॑ රාජන॒ත්වං-යँ-ද්රා॑ජ॒න-ම්භව॑ති ප්ර॒ජානා॑මේ॒ව ත-ද්යජ॑මානා රා॒ජ්ය-ම්පරි॑ යන්ති පඤ්චවි॒ග්ං॒ශ-ම්භ॑වති ප්ර॒ජාප॑තේ॒- [ප්ර॒ජාප॑තේඃ, ආප්ත්යෛ॑ ප॒ඤ්චභි॒-ස්තිෂ්ඨ॑න්ත-ස්ස්තුවන්ති] 25
-රාප්ත්යෛ॑ ප॒ඤ්චභි॒-ස්තිෂ්ඨ॑න්ත-ස්ස්තුවන්ති දේවලෝ॒කමේ॒වාභි ජ॑යන්ති ප॒ඤ්චභි॒රාසී॑නා මනුෂ්යලෝ॒කමේ॒වාභි ජ॑යන්ති॒ දශ॒ සම්ප॑ද්යන්තේ॒ දශා᳚ක්ෂරා වි॒රාඩන්නං॑-විँ॒රා-ඩ්වි॒රාජෛ॒වා-න්නාද්ය॒මව॑ රුන්ධතේ පඤ්ච॒ධා වි॑නි॒ෂද්ය॑ ස්තුවන්ති॒ පඤ්ච॒ දිශෝ॑ දි॒ක්ෂ්වේ॑ව ප්රති॑තිෂ්ඨ॒න්ත්යේකෛ॑ක॒යා-(අ)ස්තු॑තයා ස॒මාය॑න්ති දි॒ග්භ්ය ඒ॒වාන්නාද්ය॒ග්ං॒ ස-ම්භ॑රන්ති॒ තාභි॑-රුද්ගා॒තෝ-ද්ගා॑යති දි॒ග්භ්ය ඒ॒වා-(අ)න්නාද්යග්ං॑ [ඒ॒වා-(අ)න්නාද්ය᳚ම්, ස॒ම්භෘත්ය॒ තේජ॑] 26
ස॒ම්භෘත්ය॒ තේජ॑ ආ॒ත්ම-න්ද॑ධතේ॒ තස්මා॒දේකඃ॑ ප්රා॒ණ-ස්සර්වා॒ණ්යඞ්ගා᳚න්යව॒ත්යථෝ॒ යථා॑ සුප॒ර්ණ උ॑ත්පති॒ෂ්යඤ්ඡිර॑ උත්ත॒ම-ඞ්කු॑රු॒ත ඒ॒වමේ॒ව ත-ද්යජ॑මානාඃ ප්ර॒ජානා॑මුත්ත॒මා භ॑වන්ත්යාස॒න්දී-මු॑ද්ගා॒තා (අ)(අ)රෝ॑හති॒ සාම්රා᳚ජ්යමේ॒ව ග॑ච්ඡන්ති ප්ලේ॒ඞ්ඛග්ං හෝතා॒ නාක॑ස්යෛ॒ව පෘ॒ෂ්ඨග්ං රෝ॑හන්ති කූ॒ර්චාව॑ද්ධ්ව॒ර්යු-ර්බ්ර॒ද්ධ්නස්යෛ॒ව වි॒ෂ්ටප॑-ඞ්ගච්ඡන්ත්යේ॒තාව॑න්තෝ॒ වෛ දේ॑වලෝ॒කාස්තේෂ්වේ॒ව ය॑ථාපූ॒ර්ව-ම්ප්රති॑ තිෂ්ඨ॒න්ත්යථෝ॑ ආ॒ක්රම॑ණමේ॒ව ත-ථ්සේතුං॒-යँජ॑මානාඃ කුර්වතේ සුව॒ර්ගස්ය॑ ලෝ॒කස්ය॒ සම॑ෂ්ට්යෛ .. 27 ..
(සද॑සඃ-සප්තද॒ශං-ප්ර॒ජාප॑තේ-ර්ගායති දි॒ග්භ්ය ඒ॒වාන්නාද්යං॒-ප්රත්යේ-කා॑දශ ච) (අ. 8)
අ॒ර්ක්යේ॑ණ॒ වෛ ස॑හස්ර॒ශඃ ප්ර॒ජාප॑තිඃ ප්ර॒ජා අ॑සෘජත॒ තාභ්ය॒ ඉලා᳚දේ॒න්නේරාං॒-ලූँතා॒මවා॑රුන්ධ॒ යද॒ර්ක්ය॑-ම්භව॑ති ප්ර॒ජා ඒ॒ව ත-ද්යජ॑මානා-ස්සෘජන්ත॒ ඉලා᳚ද-ම්භවති ප්ර॒ජාභ්ය॑ ඒ॒ව සෘ॒ෂ්ටාභ්ය॒ ඉරාං॒-ලූँතා॒මව॑ රුන්ධතේ॒ තස්මා॒ද්යාග්ං සමාග්ං॑ ස॒ත්රග්ං සමෘ॑ද්ධ॒-ඞ්ක්ෂෝධු॑කා॒ස්තාග්ං සමා᳚-ම්ප්ර॒ජා ඉෂ॒ග්ග්॒ හ්යා॑සා॒මූර්ජ॑මා॒දද॑තේ॒ යාග්ං සමාං॒-ව්යෘँ॑ද්ධ॒-මක්ෂෝ॑ධුකා॒ස්තාග්ං සමා᳚-ම්ප්ර॒ජා [සමා᳚-ම්ප්ර॒ජාඃ, න හ්යා॑සා॒මිෂ॒] 28
න හ්යා॑සා॒මිෂ॒-මූර්ජ॑-මා॒දද॑ත උත්ක්රෝ॒ද-ඞ්කු॑ර්වතේ॒ යථා॑ බ॒න්ධා-න්මු॑මුචා॒නා උ॑ත්ක්රෝ॒ද-ඞ්කු॒ර්වත॑ ඒ॒වමේ॒ව ත-ද්යජ॑මානා දේවබ॒න්ධා-න්මු॑මුචා॒නා උ॑ත්ක්රෝ॒ද-ඞ්කු॑ර්වත॒ ඉෂ॒මූර්ජ॑මා॒ත්ම-න්දධා॑නා වා॒ණ-ශ්ශ॒තත॑න්තුර්භවති ශ॒තායුඃ॒ පුරු॑ෂ-ශ්ශ॒තේන්ද්රි॑ය॒ ආයු॑ෂ්යේ॒වේන්ද්රි॒යේ ප්රති॑ තිෂ්ඨන්ත්යා॒ජි-න්ධා॑ව॒න්ත්යන॑භිජිතස්යා॒-භිජි॑ත්යෛ දුන්දු॒භීන්-ථ්ස॒මාඝ්න॑න්ති පර॒මා වා ඒ॒ෂා වාග්යා දු॑න්දු॒භෞ ප॑ර॒මාමේ॒ව [ ] 29
වාච॒මව॑ රුන්ධතේ භූමිදුන්දු॒භිමා ඝ්න॑න්ති॒ යෛවේමාං-වාँ-ක්ප්රවි॑ෂ්ටා॒ තාමේ॒වාව॑ රුන්ධ॒තේ (අ)ථෝ॑ ඉ॒මාමේ॒ව ජ॑යන්ති॒ සර්වා॒ වාචෝ॑ වදන්ති॒ සර්වා॑සාං-වාँ॒චාමව॑රුද්ධ්යා ආ॒ර්ද්රේචර්ම॒න් ව්යාය॑ච්ඡේතේ ඉන්ද්රි॒යස්යා ව॑රුද්ධ්යා॒ ආ-(අ)න්යඃ ක්රෝශ॑ති॒ ප්රාන්ය-ශ්ශග්ං॑සති॒ ය ආ॒ක්රෝශ॑ති පු॒නාත්යේ॒වෛනා॒න්​ථ්ස යඃ ප්ර॒ශග්ංස॑ති පූ॒තේෂ්වේ॒වා-(අ)න්නාද්ය॑-න්දධා॒ත්යෘෂි॑කෘත-ඤ්ච॒ [-න්දධා॒ත්යෘෂි॑කෘත-ඤ්ච॒, වා ඒ॒තේ] 30
වා ඒ॒තේ දේ॒වකෘ॑ත-ඤ්ච॒ පූර්වෛ॒ර්මාසෛ॒රව॑ රුන්ධතේ॒ ය-ද්භූ॑තේ॒ච්ඡදා॒ග්ං॒ සාමා॑නි॒ භව॑න්ත්යු॒භය॒ස්යාව॑රුද්ධ්යෛ॒ යන්ති॒ වා ඒ॒තේ මි॑ථු॒නාද්යේ සං॑​වँථ්ස॒ර-මු॑ප॒යන්ත්ය॑න්තර්වේ॒දි මි॑ථු॒නෞ ස-ම්භ॑වත॒ස්තේනෛ॒ව මි॑ථු॒නාන්න ය॑න්ති .. 31 ..
(ව්යෘ॑ද්ධ॒මක්ෂෝ॑ධුකා॒ස්තාග්ං සමා᳚-ම්ප්ර॒ජාඃ - ප॑ර॒මාමේ॒ව - ච॑ - ත්රි॒ග්ං॒ශච්ච॑) (අ. 9)
චර්මාව॑ භින්දන්ති පා॒ප්මාන॑මේ॒වෛෂා॒මව॑ භින්දන්ති॒ මා-(අ)ප॑ රාථ්සී॒ර්මා-(අ)ති॑ ව්යාථ්සී॒රිත්යා॑හ සම්ප්ර॒ත්යේ॑වෛෂා᳚-ම්පා॒ප්මාන॒මව॑ භින්දන්ත්යුදකු॒ම්භාන॑ධිනි॒ධාය॑ දා॒ස්යෝ॑ මාර්ජා॒ලීය॒-ම්පරි॑ නෘත්යන්ති ප॒දෝ නි॑ඝ්න॒තීරි॒දම්ම॑ධු॒-ඞ්ගාය॑න්ත්යෝ॒ මධු॒ වෛ දේ॒වානා᳚-ම්පර॒ම-ම॒න්නාද්ය॑-ම්පර॒මමේ॒වා-න්නාද්ය॒මව॑ රුන්ධතේ ප॒දෝ නි ඝ්න॑න්ති මහී॒යාමේ॒වෛෂු॑ දධති .. 32 ..
(චර්මෛ - කා॒න්නප॑ඤ්චා॒ශත්) (අ. 10)
පෘ॒ථි॒ව්යෛ ස්වාහා॒ (අ)න්තරි॑ක්ෂාය॒ ස්වාහා॑ දි॒වේ ස්වාහා॑ සම්ප්ලෝෂ්ය॒තේ ස්වාහා॑ ස॒ප්ලං​වँ॑මානාය॒ ස්වාහා॒ සම්ප්ලු॑තාය॒ ස්වාහා॑ මේඝායිෂ්ය॒තේ ස්වාහා॑ මේඝාය॒තේ ස්වාහා॑ මේඝි॒තාය॒ ස්වාහා॑ මේ॒ඝාය॒ ස්වාහා॑ නීහා॒රාය॒ ස්වාහා॑ නි॒හාකා॑යෛ॒ ස්වාහා᳚ ප්රාස॒චාය॒ ස්වාහා᳚ ප්රච॒ලාකා॑යෛ॒ ස්වාහා॑ විද්යෝතිෂ්ය॒තේ ස්වාහා॑ වි॒ද්යෝත॑මානාය॒ ස්වාහා॑ සං​විँ॒ද්යෝත॑මානාය॒ ස්වාහා᳚ ස්තනයිෂ්ය॒තේ ස්වාහා᳚ ස්ත॒නය॑තේ॒ ස්වාහෝ॒ -ග්රග්ග්​ ස්ත॒නය॑තේ॒ ස්වාහා॑ වර්​ෂිෂ්ය॒තේ ස්වාහා॒ වර්​ෂ॑තේ॒ ස්වාහා॑ (අ)භි॒වර්​ෂ॑තේ॒ ස්වාහා॑ පරි॒වර්​ෂ॑තේ॒ ස්වාහා॑ සං॒​වँර්​ෂ॑තේ॒ [සං॒​වँර්​ෂ॑තේ, ස්වාහා॑ (අ)නු॒වර්​ෂ॑තේ॒ ස්වාහා॑] 33
ස්වාහා॑ (අ)නු॒වර්​ෂ॑තේ॒ ස්වාහා॑ ශීකායිෂ්ය॒තේ ස්වාහා॑ ශීකාය॒තේ ස්වාහා॑ ශීකි॒තාය॒ ස්වාහා᳚ප්රෝෂිෂ්ය॒තේ ස්වාහා᳚ ප්රුෂ්ණ॒තේ ස්වාහා॑ පරිප්රුෂ්ණ॒තේ ස්වාහෝ᳚-ද්ග්රහීෂ්ය॒තේ ස්වාහෝ᳚ ද්ගෘහ්ණ॒තේ ස්වාහෝ-ද්ගෘ॑හීතාය॒ ස්වාහා॑ විප්ලෝෂ්ය॒තේ ස්වාහා॑ වි॒ප්ලව॑මානාය॒ ස්වාහා॒ විප්ලු॑තාය॒ ස්වාහා॑ (අ)(අ)තඵ්ස්ය॒තේ ස්වාහා॒ (අ)(අ)තප॑තේ ॒ස්වාහෝ॒-ග්රමා॒තප॑තේ॒ ස්වාහ॒ -ර්ග්භ්ය-ස්ස්වාහා॒ යජු॑ර්භ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ සාම॑භ්ය॒-ස්ස්වාහා (අ)ඞ්ගි॑රෝභ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ වේදේ᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ ගාථා᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා॑ නාරාශ॒ග්ං॒සීභ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ රෛභී᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ සර්ව॑ස්මෛ॒ ස්වාහා᳚ .. 34 ..
(සං॒​වँර්​ෂ॑තේ॒ - රෛභී᳚භ්ය॒-ස්ස්වාහා॒ - ද්වේ ච॑) (අ. 11)
ද॒ත්වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)ද॒න්තකා॑ය॒ ස්වාහා᳚ ප්රා॒ණිනේ॒ ස්වාහා᳚ (අ)ප්රා॒ණාය॒ ස්වාහා॒ මුඛ॑වතේ॒ ස්වාහා॑-(අ)මු॒ඛාය॒ ස්වාහා॒ නාසි॑කවතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)නාසි॒කාය॒ ස්වාහා᳚ (අ)ක්ෂ॒ණ්වතේ॒ ස්වාහා॑-(අ)න॒ක්ෂිකා॑ය॒ ස්වාහා॑ ක॒ර්ණිනේ॒ ස්වාහා॑ (අ)ක॒ර්ණකා॑ය॒ ස්වාහා॑ ශීර්​ෂ॒ණ්වතේ॒ ස්වාහා॑-(අ)ශී॒ර්॒ෂකා॑ය॒ ස්වාහා॑ ප॒ද්වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)පා॒දකා॑ය॒ ස්වාහා᳚ ප්රාණ॒තේ ස්වාහා (අ)ප්රා॑ණතේ॒ ස්වාහා॒ වද॑තේ॒ ස්වාහා (අ)ව॑දතේ॒ ස්වාහා॒ පශ්ය॑තේ॒ ස්වාහා (අ)ප॑ශ්යතේ॒ ස්වාහා॑ ශෘණ්ව॒තේ ස්වාහා (අ)ශෘ॑ණ්වතේ॒ ස්වාහා॑ මන॒ස්විනේ॒ ස්වාහා॑- [මන॒ස්විනේ॒ ස්වාහා᳚, අ॒ම॒නසේ॒ ස්වාහා॑] 35
-(අ)ම॒නසේ॒ ස්වාහා॑ රේත॒ස්විනේ॒ ස්වාහා॑ (අ)රේ॒තස්කා॑ය॒ ස්වාහා᳚ ප්ර॒ජාභ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ ප්ර॒ජන॑නාය॒ ස්වාහා॒ ලෝම॑වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)ලෝ॒මකා॑ය॒ ස්වාහා᳚ ත්ව॒චේ ස්වාහා॒ (අ)ත්වක්කා॑ය॒ ස්වාහා॒ චර්ම॑ණ්වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)ච॒ර්මකා॑ය॒ ස්වාහා॒ ලෝහි॑තවතේ॒ ස්වාහා॑-(අ)ලෝහි॒තාය॒ ස්වාහා॑ මාග්ංස॒න්වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)මා॒ග්ං॒සකා॑ය॒ ස්වාහා॒ ස්නාව॑භ්ය॒-ස්ස්වාහා᳚ (අ)ස්නා॒වකා॑ය॒ ස්වාහා᳚ ස්ථ॒න්වතේ॒ ස්වාහා॑-(අ)න॒ස්ථිකා॑ය॒ ස්වාහා॑ මජ්ජ॒න්වතේ॒ ස්වාහා॑ (අ)ම॒ජ්ජකා॑ය॒ ස්වාහා॒ (අ)ඞ්ගිනේ॒ ස්වාහා॑-(අ)න॒ඞ්ගාය॒ ස්වාහා॒ (අ)(අ)ත්මනේ॒ ස්වාහා (අ)නා᳚ත්මනේ॒ ස්වාහා॒ සර්ව॑ස්මෛ॒ ස්වාහා᳚ .. 36 ..
(ම॒න॒ස්විනේ॒ ස්වාහා - (අ)නා᳚ත්මනේ॒ ස්වාහා॒ - ද්වේ ච॑) (අ. 12)
කස්ත්වා॑ යුනක්ති॒ ස ත්වා॑ යුනක්තු॒ විෂ්ණු॑ස්ත්වා යුනක්ත්ව॒ස්ය ය॒ජ්ඤස්යර්ධ්යෛ॒ මහ්ය॒ග්ං॒ සන්න॑ත්යා අ॒මුෂ්මෛ॒ කාමා॒යා-(අ)(අ)යු॑ෂේ ත්වා ප්රා॒ණාය॑ ත්වා (අ)පා॒නාය॑ ත්වා ව්යා॒නාය॑ ත්වා॒ ව්යු॑ෂ්ට්යෛ ත්වා ර॒ය්යෛ ත්වා॒ රාධ॑සේ ත්වා॒ ඝෝෂා॑ය ත්වා॒ පෝෂා॑ය ත්වා (අ)(අ)රාද්ඝෝ॒ෂාය॑ ත්වා॒ ප්රච්යු॑ත්යෛ ත්වා .. 37 ..
(කස්ත්වා॒ - (අ)ෂ්ටාත්රිග්ං॑ශත්) (අ. 13)
අ॒ග්නයේ॑ ගාය॒ත්රාය॑ ත්රි॒වෘතේ॒ රාථ॑න්තරාය වාස॒න්තායා॒-ෂ්ටාක॑පාල॒ ඉන්ද්රා॑ය॒ ත්රෛෂ්ටු॑භාය පඤ්චද॒ශාය॒ බාර්​හ॑තාය॒ ග්රෛෂ්මා॒යෛකා॑දශකපාලෝ॒ විශ්වේ᳚භ්යෝ දේ॒වේභ්යෝ॒ ජාග॑තේභ්ය-ස්සප්තද॒ශේභ්යෝ॑ වෛරූ॒පේභ්යෝ॒ වාර්​ෂි॑කේභ්යෝ॒ ද්වාද॑ශකපාලෝ මි॒ත්රාවරු॑ණාභ්යා॒-මානු॑ෂ්ටුභාභ්යා-මේකවි॒ග්ං॒ශාභ්යාං᳚-වෛँරා॒ජාභ්යාග්ං॑ ශාර॒දාභ්යා᳚-ම්පය॒ස්යා॑ බෘහ॒ස්පත॑යේ॒ පාඞ්ක්තා॑ය ත්රිණ॒වාය॑ ශාක්ව॒රාය॒ හෛම॑න්තිකාය ච॒රු-ස්ස॑වි॒ත්ර ආ॑තිච්ඡන්ද॒සාය॑ ත්රයස්ත්රි॒ග්ං॒ශාය॑ රෛව॒තාය॑ ශෛශි॒රාය॒ ද්වාද॑ශකපා॒ලෝ (අ)දි॑ත්යෛ॒ විෂ්ණු॑පත්න්යෛ ච॒රුර॒ග්නයේ॑ වෛශ්වාන॒රාය॒ ද්වාද॑ශකපා॒ලෝ (අ)නු॑මත්යෛ ච॒රුඃ කා॒ය ඒක॑කපාලඃ .. 38 ..
(අ॒ග්නයේ-(අ)දි॑ත්යා॒ අනු॑මත්යෛ - ස॒ප්තච॑ත්වාරිග්ංශත්) (අ. 14)
යෝ වා අ॒ග්නාව॒ග්නිඃ ප්ර॑හ්රි॒යතේ॒ යශ්ච॒ සෝමෝ॒ රාජා॒ තයෝ॑රේ॒ෂ ආ॑ති॒ථ්යං-යँද॑ග්නීෂෝ॒මීයෝ-(අ)ථෛ॒ෂ රු॒ද්රෝ යශ්චී॒යතේ॒ ය-ථ්සඤ්චි॑තේ॒-(අ)ග්නාවේ॒තානි॑ හ॒වීග්ංෂි॒ න නි॒ර්වපේ॑දේ॒ෂ ඒ॒ව රු॒ද්රෝ-(අ)ශා᳚න්ත උපෝ॒ත්ථාය॑ ප්ර॒ජා-ම්ප॒ශූන් යජ॑මානස්යා॒භි ම॑න්යේත॒ ය-ථ්සඤ්චි॑තේ॒-(අ)ග්නාවේ॒තානි॑ හ॒වීග්ංෂි॑ නි॒ර්වප॑ති භාග॒ධේයේ॑නෛ॒වෛනග්ං॑ ශමයති॒ නාස්ය॑ රු॒ද්රෝ-(අ)ශා᳚න්ත [රු॒ද්රෝ-(අ)ශා᳚න්තඃ, උ॒පෝ॒ත්ථාය॑] 39
උපෝ॒ත්ථාය॑ ප්ර॒ජා-ම්ප॒ශූන॒භි ම॑න්යතේ॒ දශ॑ හ॒වීග්ංෂි॑ භවන්ති॒ නව॒ වෛ පුරු॑ෂේ ප්රා॒ණා නාභි॑ර්දශ॒මී ප්රා॒ණානේ॒ව යජ॑මානේ දධා॒ත්යථෝ॒ දශා᳚ක්ෂරා වි॒රාඩන්නං॑-විँ॒රා-ඩ්වි॒රාජ්යේ॒වාන්නාද්යේ॒ ප්රති॑ තිෂ්ඨත්යෘ॒තුභි॒ර්වා ඒ॒ෂ ඡන්දෝ॑භි॒-ස්ස්තෝමෛඃ᳚ පෘ॒ෂ්ඨෛශ්චේ॑ත॒ව්ය॑ ඉත්යා॑හු॒ර්යදේ॒තානි॑ හ॒වීග්ංෂි॑ නි॒ර්වප॑ත්යෘ॒තුභි॑රේ॒වෛන॒-ඤ්ඡන්දෝ॑භි॒-ස්ස්තෝමෛඃ᳚ පෘ॒ෂ්ඨෛශ්චි॑නුතේ॒ දිශඃ॑ සුෂුවා॒ණේනා॑ - [ ] 40
-භි॒ජිත්යා॒ ඉත්යා॑හු॒ර්යදේ॒තානි॑ හ॒වීග්ංෂි॑ නි॒ර්වප॑ති දි॒ශාම॒භිජි॑ත්යා ඒ॒තයා॒ වා ඉන්ද්ර॑-න්දේ॒වා අ॑යාජය॒-න්තස්මා॑දින්ද්රස॒ව ඒ॒තයා॒ මනු॑-ම්මනු॒ෂ්යා᳚ස්තස්මා᳚-න්මනුස॒වෝ යථේන්ද්රෝ॑ දේ॒වානාං॒-යँථා॒ මනු॑ර්මනු॒ෂ්යා॑ණාමේ॒ව-ම්භ॑වති॒ ය ඒ॒වං-විँ॒ද්වානේ॒තයේෂ්ට්යා॒ යජ॑තේ॒ දිග්ව॑තීඃ පුරෝ-(අ)නුවා॒ක්යා॑ භවන්ති॒ සර්වා॑සා-න්දි॒ශාම॒භිජි॑ත්යෛ .. 41 ..
(අශා᳚න්තඃ - සුෂුවා॒ණේනෛ - ක॑චත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 15)
යඃ ප්රා॑ණ॒තෝ නි॑මිෂ॒තෝ ම॑හි॒ත්වෛක॒ ඉද්රාජා॒ ජග॑තෝ බ॒භූව॑ . ය ඊශේ॑ අ॒ස්ය ද්වි॒පද॒ශ්චතු॑ෂ්පදඃ॒ කස්මෛ॑ දේ॒වාය॑ හ॒විෂා॑ විධේම .. උ॒ප॒යා॒මගෘ॑හීතෝ-(අ)සි ප්ර॒ජාප॑තයේ ත්වා॒ ජුෂ්ට॑-ඞ්ගෘහ්ණාමි॒ තස්ය॑ තේ॒ ද්යෞර්ම॑හි॒මා නක්ෂ॑ත්රාණි රූ॒පමා॑දි॒ත්යස්තේ॒ තේජ॒ස්තස්මෛ᳚ ත්වා මහි॒ම්නේ ප්ර॒ජාප॑තයේ॒ ස්වාහා᳚ .. 42 ..
(යඃ ප්රා॑ණ॒තෝ ද්යෞරා॑දි॒ත්යෝ᳚ - (අ)ෂ්ටාත්රිග්ං॑ශත් ) (අ. 16)
ය ආ᳚ත්ම॒දා බ॑ල॒දා යස්ය॒ විශ්ව॑ උ॒පාස॑තේ ප්ර॒ශිෂං॒-යँස්ය॑ දේ॒වාඃ . යස්ය॑ ඡා॒යා-(අ)මෘතං॒-යँස්ය॑ මෘ॒ත්යුඃ කස්මෛ॑ දේ॒වාය॑ හ॒විෂා॑ විධේම .. උ॒ප॒යා॒මගෘ॑හීතෝ-(අ)සි ප්ර॒ජාප॑තයේ ත්වා॒ ජුෂ්ට॑-ඞ්ගෘහ්ණාමි॒ තස්ය॑ තේ පෘථි॒වී ම॑හි॒මෞෂ॑ධයෝ॒ වන॒ස්පත॑යෝ රූ॒පම॒ග්නිස්තේ॒ තේජ॒ස්තස්මෛ᳚ ත්වා මහි॒ම්නේ ප්ර॒ජාප॑තයේ॒ ස්වාහා᳚ .. 43 ..
(ය ආ᳚ත්ම॒දාඃ පෘ॑ථි॒ව්ය॑ග්නි-රේකා॒න්නච॑ත්වාරි॒ග්ං॒ශත්) (අ. 17)
ආ බ්රහ්ම॑-න්බ්රාහ්ම॒ණෝ බ්ර॑හ්මවර්ච॒සී ජා॑යතා॒මා (අ)ස්මි-න්රා॒ෂ්ට්රේ රා॑ජ॒න්ය॑ ඉෂ॒ව්යඃ॑ ශූරෝ॑ මහාර॒ථෝ ජා॑යතා॒-න්දෝග්ධ්රී॑ධේ॒නුර්වෝඪා॑ (අ)න॒ඩ්වානා॒ශු-ස්සප්තිඃ॒ පුර॑න්ධි॒ර්යෝෂා॑ ජි॒ෂ්ණූ ර॑ථේ॒ෂ්ඨා-ස්ස॒භේයෝ॒ යුවා (අ)(අ)ස්ය යජ॑මානස්ය වී॒රෝ ජා॑යතා-න්නිකා॒මේනි॑කාමේ නඃ ප॒ර්ජන්යෝ॑ වර්​ෂතු ඵ॒ලින්යෝ॑ න॒ ඕෂ॑ධයඃ පච්යන්තාං-යෝँගක්ෂේ॒මෝනඃ॑ කල්පතාම් .. 44 ..
(ආ බ්රහ්ම॒ - න්නේක॑චත්වාරිග්ංශත් )(ආ18)
ආ-(අ)ක්රාන්॑ වා॒ජී පෘ॑ථි॒වීම॒ග්නිං-යුँජ॑මකෘත වා॒ජ්යර්වා (අ)(අ)ක්රාන්॑ වා॒ජ්ය॑න්තරි॑ක්ෂං-වාँ॒යුං-යුँජ॑මකෘත වා॒ජ්යර්වා॒ ද්යාං-වාँ॒ජ්යා-(අ)ක්රග්ග්॑ස්ත॒ සූර්යං॒-යුँජ॑මකෘත වා॒ජ්යර්වා॒ (අ)ග්නිස්තේ॑ වාජි॒න්॒ යුඞ්ඞනු॒ ත්වා (අ)(අ) ර॑භේ ස්ව॒ස්ති මා॒ ස-ම්පා॑රය වා॒යුස්තේ॑ වාජි॒න්॒ යුඞ්ඞනු॒ ත්වා (අ)(අ) ර॑භේ ස්ව॒ස්ති මා॒ ස- [ස්ව॒ස්ති මා॒ සම්, පා॒ර॒යා॒ (අ)(අ)දි॒ත්යස්තේ॑] 45
-ම්පා॑රයා (අ)(අ)දි॒ත්යස්තේ॑ වාජි॒න්॒ යුඞ්ඞනු॒ ත්වා (අ)(අ) ර॑භේ ස්ව॒ස්ති මා॒ ස-ම්පා॑රය ප්රාණ॒ධෘග॑සි ප්රා॒ණ-ම්මේ॑ දෘග්ංහ ව්යාන॒ධෘග॑සි ව්යා॒න-ම්මේ॑ දෘග්ංහා (අ)පාන॒ධෘග॑ස්යපා॒න-ම්ම॑ දෘග්ංහ॒ චක්ෂු॑රසි॒ චක්ෂු॒ර්මයි॑ ධේහි॒ ශ්රෝත්ර॑මසි॒ ශ්රෝත්ර॒-ම්මයි॑ ධේ॒හ්යායු॑ර॒ස්යායු॒ර්මයි॑ ධේහි .. 46 ..
(වා॒යුස්තේ॑ වාජි॒න්॒ යුඞ්ඞනු॒ ත්වා (අ)(අ) ර॑භේ ස්ව॒ස්ති මා॒ සං - ත්රිච॑ත්වාරිග්ංශච්ච) (අ. 19)
ජජ්ඤි॒ බීජං॒-වँර්​ෂ්ටා॑ ප॒ර්ජන්යඃ॒ පක්තා॑ ස॒ස්යග්ං සු॑පිප්ප॒ලා ඕෂ॑ධය-ස්ස්වධිචර॒ණේයග්ං සූ॑පසද॒නෝ᳚-(අ)ග්නි-ස්ස්ව॑ද්ධ්ය॒ක්ෂම॒න්තරි॑ක්ෂග්ංසුපා॒වඃ පව॑මාන-ස්සූපස්ථා॒නා ද්යෞ-ශ්ශි॒වම॒සෞ තප॑න් යථාපූ॒ර්වම॑හෝරා॒ත්රේ ප॑ඤ්චද॒ශිනෝ᳚ (අ)ර්ධමා॒සා-ස්ත්රි॒ග්ං॒ශිනෝ॒ මාසාඃ᳚ කෟ॒ප්තා ඍ॒තවඃ॑ ශා॒න්ත-ස්සං॑​වँථ්ස॒රඃ .. 47 ..
(ජජ්ඤි॒ බීජ॒ - මේක॑ත්රිග්ංශත්) (අ. 20)
ආ॒ග්නේ॒යෝ᳚-(අ)ෂ්ටාක॑පාල-ස්සෞ॒ම්යශ්ච॒රු-ස්සා॑වි॒ත්රෝ᳚-(අ)ෂ්ටාක॑පාලඃ පෞ॒ෂ්ණශ්ච॒රූ රෞ॒ද්රශ්ච॒රුර॒ග්නයේ॑ වෛශ්වාන॒රාය॒ ද්වාද॑ශකපාලෝ මෘගාඛ॒රේ යදි॒ නා-(අ)(අ)ගච්ඡේ॑-ද॒ග්නයේ-(අ)ග්ං॑හෝ॒මුචේ॒-(අ)ෂ්ටාක॑පාල-ස්සෞ॒ර්ය-ම්පයෝ॑ වාය॒ව්ය॑ ආජ්ය॑භාගඃ .. 48 ..
(ආ॒ග්නේ॒ය - ශ්චතු॑ර්විග්ංශතිඃ) (අ. 21)
අ॒ග්නයේ-(අ)ග්ං॑හෝ॒මුචේ॒-(අ)ෂ්ටාක॑පාල॒ ඉන්ද්රා॑යා-(අ)ග්ංහෝ॒මුච॒ ඒකා॑දශකපාලෝ මි॒ත්රාවරු॑ණාභ්යා-මාගෝ॒මුග්භ්යා᳚-ම්පය॒ස්යා॑ වායෝසාවි॒ත්ර ආ॑ගෝ॒මුග්භ්යා᳚-ඤ්ච॒රුර॒ශ්විභ්යා॑-මාගෝ॒මුග්භ්යා᳚-න්ධා॒නා ම॒රුද්භ්ය॑ ඒනෝ॒මුග්භ්යඃ॑ ස॒ප්තක॑පාලෝ॒ විශ්වේ᳚භ්යෝ දේ॒වේභ්ය॑ ඒනෝ॒මුග්භ්යෝ॒ ද්වාද॑ශකපා॒ලෝ (අ)නු॑මත්යෛ ච॒රුර॒ග්නයේ॑ වෛශ්වාන॒රාය॒ ද්වාද॑ශකපාලෝ॒ ද්යාවා॑පෘථි॒වීභ්යා॑-මග්ංහෝ॒මුග්භ්යා᳚-න්ද්විකපා॒ලඃ .. 49 ..
(අ॒ග්නයේ-(අ)ග්ං॑හෝ॒මුචේ᳚ - ත්රි॒ග්ං॒ශත්) (අ. 22)
අ॒ග්නයේ॒ සම॑නම-ත්පෘථි॒ව්යෛ සම॑නම॒ද්යථා॒-(අ)ග්නිඃ පෘ॑ථි॒ව්යා ස॒මන॑මදේ॒ව-ම්මහ්ය॑-ම්භ॒ද්රා-ස්සන්න॑තය॒-ස්ස-න්න॑මන්තු වා॒යවේ॒ සම॑නමද॒න්තරි॑ක්ෂාය॒ සම॑නම॒ද්යථා॑ වා॒යුර॒න්තරි॑ක්ෂේණ॒ සූර්යා॑ය॒ සම॑නමද්දි॒වේ සම॑නම॒ද්යථා॒ සූර්යෝ॑ දි॒වා ච॒න්ද්රම॑සේ॒ සම॑නම॒න්නක්ෂ॑ත්රේභ්ය॒-ස්සම॑නම॒ද්යථා॑ ච॒න්ද්රමා॒ නක්ෂ॑ත්රෛ॒ර්වරු॑ණාය॒ සම॑නමද॒ද්භ්ය-ස්සම॑නම॒-ද්යථා॒ [-ස්සම॑නම॒-ද්යථා᳚, වරු॑ණෝ॒-(අ)ද්භි-ස්සාම්නේ॒] 50
වරු॑ණෝ॒-(අ)ද්භි-ස්සාම්නේ॒ සම॑නමදෘ॒චේ සම॑නම॒ද්යථා॒ සාම॒ර්චා බ්රහ්ම॑ණේ॒ සම॑නම-ත්ක්ෂ॒ත්රාය॒ සම॑නම॒ද්යථා॒ බ්රහ්ම॑ ක්ෂ॒ත්රේණ॒ රාජ්ඤේ॒ සම॑නම-ද්වි॒ශේ සම॑නම॒ද්යථා॒ රාජා॑ වි॒ශා රථා॑ය॒-ස්සම॑නම॒දශ්වේ᳚භ්ය॒-ස්සම॑නම॒ද්යථා॒ රථෝ-(අ)ශ්වෛඃ᳚ ප්ර॒ජාප॑තයේ॒ සම॑නම-ද්භූ॒තේභ්ය॒-ස්සම॑නම॒ද්යථා᳚ ප්ර॒ජාප॑තිර්භූ॒තෛ-ස්ස॒මන॑මදේ॒ව-ම්මහ්ය॑-ම්භ॒ද්රා-ස්සන්න॑තය॒-ස්ස-න්න॑මන්තු .. 51 ..
(අ॒ද්භ්ය-ස්සම॑නම॒ද්යථා॒-මහ්යං॑-ච॒ත්වාරි॑ ච) (අ. 23)
යේ තේ॒ පන්ථා॑න-ස්සවිතඃ පූ॒ර්ව්යාසෝ॑-(අ)රේ॒ණවෝ॒ විත॑තා අ॒න්තරි॑ක්ෂේ . තේභි॑ර්නෝ අ॒ද්ය ප॒ථිභිඃ॑ සු॒ගේභී॒ රක්ෂා॑ ච නෝ॒ අධි॑ ච දේව බ්රූහි .. නමෝ॒-(අ)ග්නයේ॑ පෘථිවි॒ක්ෂිතේ॑ ලෝක॒ස්පෘතේ॑ ලෝ॒කම॒ස්මෛ යජ॑මානාය දේහි॒ නමෝ॑ වා॒යවේ᳚-(අ)න්තරික්ෂ॒ක්ෂිතේ॑ ලෝක॒ස්පෘතේ॑ ලෝ॒කම॒ස්මෛ යජ॑මානාය දේහි॒ නම॒-ස්සූර්යා॑ය දිවි॒ක්ෂිතේ॑ ලෝක॒ස්පෘතේ॑ ලෝ॒කම॒ස්මෛ යජ॑මානාය දේහි .. 52 ..
(යේ තේ॒ - චතු॑ශ්චත්වාරිග්ංශත්) (අ. 24)
යෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ශිරෝ॒ වේද॑ ශීර්​ෂ॒ණ්වා-න්මේද්ධ්යෝ॑ භවත්යු॒ෂා වා අශ්ව॑ස්ය॒ මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ශිර॒-ස්සූර්ය॒ශ්චක්ෂු॒ර්වාතඃ॑ ප්රා॒ණශ්ච॒න්ද්රමා॒-ශ්ශ්රෝත්ර॒-න්දිශඃ॒ පාදා॑ අවාන්තරදි॒ශාඃ පර්​ශ॑වෝ-(අ)හෝරා॒ත්රේ නි॑මේ॒ෂෝ᳚-(අ)ර්ධමා॒සාඃ පර්වා॑ණි॒ මාසා᳚-ස්ස॒ධාන්නා᳚න්යෘ॒තවෝ-(අ)ඞ්ගා॑නි සං​වँථ්ස॒ර ආ॒ත්මා ර॒ශ්මයඃ॒ කේශා॒ නක්ෂ॑ත්රාණි රූ॒ප-න්තාර॑කා අ॒ස්ථානි॒ නභෝ॑ මා॒ග්ං॒සාන්යෝෂ॑ධයෝ॒ ලෝමා॑නි॒ වන॒ස්පත॑යෝ॒ වාලා॑ අ॒ග්නිර්මුඛං॑-වෛँශ්වාන॒රෝ ව්යාත්තග්ං॑ [ව්යාත්ත᳚ම්, ස॒මු॒ද්ර උ॒දර॑ම॒න්තරි॑ක්ෂ-] 53
සමු॒ද්ර උ॒දර॑ම॒න්තරි॑ක්ෂ-ම්පා॒යු-ර්ද්යාවා॑පෘථි॒වී ආ॒ණ්ඩෞ ග්රාවා॒ ශේප॒-ස්සෝමෝ॒ රේතෝ॒ යජ්ජ॑ඤ්ජ॒භ්යතේ॒ තද්වි ද්යෝ॑තතේ॒ යද්වි॑ධූනු॒තේ ත-ථ්ස්ත॑නයති॒ යන්මේහ॑ති॒ තද්ව॑ර්​ෂති॒ වාගේ॒වාස්ය॒ වාගහ॒ර්වා අශ්ව॑ස්ය॒ ජාය॑මානස්ය මහි॒මා පු॒රස්තා᳚ජ්ජායතේ॒ රාත්රි॑රේන-ම්මහි॒මා ප॒ශ්චාදනු॑ ජායත ඒ॒තෞ වෛ ම॑හි॒මානා॒-වශ්ව॑ම॒භිත॒-ස්ස-ම්බ॑භූවතු॒ර්॒හයෝ॑ දේ॒වාන॑වහ॒ දර්වා-(අ)සු॑රාන් වා॒ජී ග॑න්ධ॒ර්වා-නශ්වෝ॑ මනු॒ෂ්යා᳚න්-ථ්සමු॒ද්රෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒ යෝනිඃ॑ සමු॒ද්රෝ බන්ධුඃ॑ .. 54 ..
(ව්යාත්ත॑ - මවහ॒-ද්- ද්වාද॑ශ ච ) (අ. 25)
(ගාවෝ॒ - ගාව॒-ස්සිෂා॑සන්තීඃ- ප්රථ॒මේ මා॒සි - ස॑මා॒න්යෝ॑ - යදි॒ සෝමෞ॑- ෂඩ॒හෛ - රු॒-ථ්සෘජ්යා(3)න් - දේ॒වානා॑ - ම॒ර්ක්යේ॑ණ॒ - චර්මා-(අ)ව॑ - පෘථි॒ව්යෛ - ද॒ත්වතේ॒ - කස්ත්වා॒ - (අ)ග්නයේ॒ - යෝ වෛ - යඃ ප්රා॑ණ॒තෝ - ය ආ᳚ත්ම॒දා - ආ බ්රහ්ම॒ - න්නා-(අ)ක්රා॒න් - ජජ්ඤි॒ බීජ॑ - මාග්නේ॒යෝ᳚-(අ)ෂ්ටාක॑පාලෝ॒ - (අ)ග්නයේ-(අ)ග්ං॑හෝ॒මුචේ॒-(අ)ෂ්ටාක॑පාලෝ॒ - (අ)ග්නයේ॒සම॑නම॒--ද්යේ තේ॒ පන්ථා॑නෝ॒ - යෝ වා අශ්ව॑ස්ය॒මේද්ධ්ය॑ස්ය॒ ශිරඃ॒ - පඤ්ච॑විග්ංශතිඃ)
(ගාවඃ॑ - සමා॒න්යඃ॑ - සව॑නමෂ්ටා॒භි - ර්වා ඒ॒තේ දේ॒වකෘ॑තඤ්චා - (අ)භි॒ජිත්යා॒ ඉත්යා॑හු॒ -ර්වරු॑ණෝ॒-(අ)ද්භි-ස්සාම්නේ॒ - චතු॑ෂ් පඤ්චා॒සත්)
(ගාවෝ॒, යෝනි॑ ස්සමු॒ද්රෝ බන්ධුඃ॑)
(ප්ර॒ජනන॑ග්ං - සාද්යාඃ - ප්ර॒ජවං॒ - බෘහ॒ස්පති॒ - ර්ගාවඃ - පඤ්ච॑) (7)
(ඉ॒ෂේ, වා॑ය॒ව්ය॑, ම්ප්ර॒ජාප॑ති, ර්යුඤ්ජා॒නා, ස්සා॑වි॒ත්රාණි॑, ප්රාචීන॑වග්ංශ, ම්ප්ර॒ජන॑නග්ං, සප්ත) (7)
.. හරිඃ॑ ඕම් ..
.. කෘෂ්ණ යජුර්වේදීය තෛත්තිරීය සංහිතායාං සප්තමකාණ්ඩේ පඤ්චමඃ ප්රශ්න-ස්සමාප්තඃ ..
.. ඉති තෛත්තිරීයසංහිතා සමාප්තා ..
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ saptamakāṇḍe pañcamaḥ praśnaḥ - satraviśeṣābhidhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
gāvo॒ vā e॒ta-thsa॒tra-mā̭satāśṛ॒ṅgā-ssa॒tī-śśṛṅgā̭ṇi no jāyantā॒ iti॒ kāmḙna॒ tāsā॒-ndaśa॒māsā॒ niṣa̭ṇṇā॒ āsa॒nnatha॒ śṛṅgā᳚ṇyajāyanta॒ tā uda̭tiṣṭha॒nnarā॒thsmetyatha॒ yāsā॒-nnājā̭yanta॒ tā-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-mā॒ptvoda̭tiṣṭha॒ -nnarā॒thsmeti॒ yāsā॒-ñcājā̭yanta॒ yāsā᳚-ñca॒ na tā u॒bhayī॒ru-da̭tiṣṭha॒-nnarā॒thsmeti̭ gosa॒traṃ-vai~ [gosa॒traṃ-vai~, saṃ॒​va~॒thsa॒ro ya] 1
saṃ̭​va~thsa॒ro ya e॒vaṃ-vi~॒dvāgṃsaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantyṛ̭ddhnu॒vantye॒va tasmā᳚-ttūpa॒rā vār​ṣi̭kau॒ māsau॒ partvā̭ carati sa॒trābhi̭jita॒gg॒hya̭syai॒ tasmā᳚-thsaṃ​va~thsara॒sado॒ ya-tki-ñca̭ gṛ॒he kri॒yate॒ tadā॒pta-mava̭ruddha-ma॒bhiji̭ta-ṅkriyate samu॒draṃ-vā~ e॒te pra pla̭vante॒ ye saṃ̭​va~thsa॒ramṷpa॒yanti॒ yo vai sa̭mu॒drasya̭ pā॒ra-nna paśya̭ti॒ na vai sa tata॒ udḙti saṃ​va~thsa॒ro [udḙti saṃ​va~thsa॒raḥ, vai sa̭mu॒dra-] 2
vai sa̭mu॒dra-stasyai॒ta-tpā॒raṃ-ya~da̭tirā॒trau ya e॒vaṃ-vi~॒dvāgṃsaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantyanā᳚rtā e॒vodṛca̭-ṅgacchantī॒yaṃ-vai~ pūrvo̭-'tirā॒tro̭ 'sāvutta̭ro॒ manaḥ॒ pūrvo॒ vāgutta̭raḥ prā॒ṇaḥ pūrvo̭-'pā॒na utta̭raḥ pra॒rodha̭na॒-mpūrva̭ u॒daya̭na॒mutta̭ro॒ jyoti̭ṣṭomo vaiśvāna॒ro̭ 'tirā॒tro bha̭vati॒ jyoti̭re॒va pu॒rastā᳚ddadhate suva॒rgasya̭ lo॒kasyā-nṷkhyātyai caturvi॒gṃ॒śaḥ prā̭ya॒ṇīyo̭ bhavati॒ catṷrvigṃśati-rardhamā॒sā- [catṷrvigṃśati-rardhamā॒sāḥ, saṃ॒​va~॒thsa॒raḥ] 3
-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ pra॒yanta̭ e॒va saṃ̭​va~thsa॒re prati̭ tiṣṭhanti॒ tasya॒ trīṇi̭ ca śa॒tāni̭ ṣa॒ṣṭiśca̭ sto॒trīyā॒stāva̭tī-ssaṃ​va~thsa॒rasya॒ rātra̭ya u॒bhe e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasya̭ rū॒pe ā᳚pnuvanti॒ te sagg​sthi̭tyā॒ ari̭ṣṭyā॒ utta̭rai॒raho̭bhiścaranti ṣaḍa॒hā bha̭vanti॒ ṣa-ḍvā ṛ॒tavaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra ṛ॒tuṣve॒va saṃ̭​va~thsa॒re prati̭ tiṣṭhanti॒ gauścā-''yṷśca maddhya॒ta-sstomaṷ bhavata-ssaṃ​va~thsa॒rasyai॒va tanmi̭thu॒na-mma̭ddhya॒to [tanmi̭thu॒na-mma̭ddhya॒taḥ, da॒dha॒ti॒ pra॒jana̭nāya॒] 4
da̭dhati pra॒jana̭nāya॒ jyoti̭ra॒bhito̭ bhavati vi॒moca̭name॒va tacchandāg̭sye॒va ta-dvi॒mokaṃ̭-ya~॒ntyatho̭ ubha॒yato᳚jyotiṣai॒va ṣa̭ḍa॒hena̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kaṃ-ya~̭nti brahmavā॒dino̭ vada॒ntyāsa̭te॒ kena̭ ya॒ntīti̭ deva॒yānḙna pa॒theti̭ brūyā॒cchandāgṃ̭si॒ vai dḙva॒yānaḥ॒ panthā̭ gāya॒trī tri॒ṣṭub-jaga̭tī॒jyoti॒rvai gā̭ya॒trī gaustri॒ṣṭugāyu॒rjaga̭tī॒ yade॒te stomā॒ bhava̭nti deva॒yānḙnai॒va [ ] 5
ta-tpa॒thā ya̭nti samā॒nagṃ sāma̭ bhavati devalo॒ko vai sāma̭ devalo॒kāde॒va naya̭ntya॒nyāa̭nyā॒ ṛco̭ bhavanti manuṣyalo॒ko vā ṛco̭ manuṣyalo॒kāde॒vānyama̭nya-ndevalo॒kama̭bhyā॒roha̭nto yantyabhiva॒rto bra̭hmasā॒ma-mbha̭vati suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhivṛ̭tyā abhi॒ji-dbha̭vati suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhiji̭tyai viśva॒ji-dbha̭vati॒ viśva̭sya॒ jityai̭ mā॒simā̭si pṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti mā॒simā᳚syatigrā॒hyā̭ gṛhyante mā॒simā᳚sye॒va vī॒rya̭-ndadhati mā॒sā-mprati̭ṣṭhityā u॒pari̭ṣṭānmā॒sā-mpṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti॒ tasmā̭du॒pari̭ṣṭā॒doṣa̭dhayaḥ॒ phala̭-ṅgṛhṇanti || 6 ||
(go॒sa॒traṃ-vā~ - ḙti saṃ​va~thsa॒ro᳚ - 'rdhamā॒sā - mi̭thu॒na-mma̭ddhya॒to - dḙva॒yānḙnai॒va - vī॒ryaṃ̭ - trayo̭daśa ca) (a. 1)
gāvo॒ vā e॒ta-thsa॒tramā̭satāśṛ॒ṅgā-ssa॒tī-śśṛṅgā̭ṇi॒ siṣā̭santī॒stāsā॒-ndaśa॒ māsā॒ niṣa̭ṇṇā॒ āsa॒nnatha॒ śṛṅgā᳚ṇyajāyanta॒ tā a̭bruva॒nnarā॒thsmo-tti̭ṣṭhā॒māva॒ ta-ṅkāma̭maruthsmahi॒ yena॒ kāmḙna॒ nyaṣa̭dā॒meti॒ tāsā̭mu॒ tvā a̭bruvanna॒rdhāvā॒ yāva̭tī॒rvā-''sā̭mahā e॒vemaudvā̭da॒śau māsaṷ saṃ​va~thsa॒ragṃ sa॒pāndyo-tti̭ṣṭhā॒meti॒ tāsā᳚- [tāsā᳚m, dvā॒da॒śe mā॒si] 7
-ndvāda॒śe mā॒si śṛṅgā̭ṇi॒ prāva̭rtanta śra॒ddhayā॒ vā-'śra̭ddhayā vā॒ tā i॒mā yāstṷ̄pa॒rā u॒bhayyo॒ vāva tā ā᳚rdhnuva॒n॒. yāśca॒ śṛṅgā॒ṇyasa̭nva॒n॒. yāścorja̭ma॒vārṷndhata॒rdhnoti̭ da॒śasṷ mā॒sū᳚ttiṣṭha̭nnṛ॒ddhnoti̭ dvāda॒śasu॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ pa॒dena॒ khalu॒ vā e॒te ya̭nti vi॒ndati॒ khalu॒ vai pa॒dena॒ ya-ntadvā e॒tadṛ॒ddhamaya̭na॒-ntasmā̭ de॒ta-dgo॒sani̭ || 8 ||
(ti॒ṣṭhā॒meti॒ tāsāṃ॒ - tasmā॒-d- dve ca̭) (a. 2)
pra॒tha॒me mā॒si pṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti maddhya॒ma upa̭ yantyutta॒ma upa̭ yanti॒ tadā̭hu॒ryāṃ-vai~ trireka॒syāhna̭ upa॒sīda̭nti da॒hraṃ-vai~ sā-'pa̭rābhyā॒-ndohā᳚bhyā-ndu॒he-'tha॒ kuta॒-ssā dho᳚kṣyate॒ yā-ndvāda̭śa॒ kṛtva̭ upa॒sīda॒ntīti̭ saṃ​va~thsa॒ragṃ sa॒pāndyo᳚tta॒me mā॒si sa॒kṛ-tpṛ॒ṣṭhānyupḙyu॒sta-dyaja̭mānā ya॒jña-mpa॒śūnava̭ rundhate samu॒draṃ-vā~ [samu॒draṃ-vai~, e॒tḙ-'navā॒rama̭pā॒ra-mpra] 9
e॒tḙ-'navā॒rama̭pā॒ra-mpra pla̭vante॒ ye saṃ̭​va~thsa॒ramṷpa॒yanti॒ ya-dbṛ̭ha-drathanta॒re a॒nvarjḙyu॒ryathā॒ maddhyḙ samu॒drasya̭ pla॒vama॒nvarjḙyustā॒dṛ-ktadanṷthsarga-mbṛha-drathanta॒rābhyā̭mi॒tvā pra̭ti॒ṣṭhā-ṅga̭cchanti॒ sarve᳚bhyo॒ vai kāme᳚bhya-ssa॒ndhirdṷhe॒ ta-dyaja̭mānā॒-ssarvā॒n kāmā॒nava̭ rundhate || 10 ||
(sa॒mu॒draṃ-vai~ - catṷstrigṃśacca) (a. 3)
sa॒mā॒nya̭ ṛco̭ bhavanti manuṣyalo॒ko vā ṛco̭ manuṣyalo॒kāde॒va na ya̭ntya॒nyada̭nya॒-thsāma̭ bhavati devalo॒ko vai sāma̭ devalo॒kāde॒vānyama̭nya-mmanuṣyalo॒ka-mpra̭tyava॒roha̭nto yanti॒ jaga̭tī॒magra॒ upa̭ yanti॒ jaga̭tīṃ॒-vai~ chandāgṃ̭si pra॒tyava̭rohantyā-graya॒ṇa-ṅgrahā̭ bṛ॒ha-tpṛ॒ṣṭhāni̭ trayastri॒gṃ॒śagg​stomā॒-stasmā॒-jjyāyāgṃ̭sa॒-ṅkanī̭yā-npra॒tyava̭rohati vaiśvakarma॒ṇo gṛ̭hyate॒viśvā᳚nye॒va tena॒ karmā̭ṇi॒ yaja̭mānā॒ ava̭ rundhata ādi॒tyo [ādi॒tyaḥ, gṛ॒hya॒ta॒ i॒yaṃ-vā~] 11
gṛ̭hyata i॒yaṃ-vā~ adi̭tira॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhantya॒nyo᳚-'nyo gṛhyete mithuna॒tvāya॒ prajā᳚tyā avānta॒raṃ-vai~ da̭śarā॒treṇa̭ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ ya-dda̭śarā॒tro bhava̭ti pra॒jā e॒va ta-dyaja̭mānā-ssṛjanta e॒tāgṃ ha॒ vā ṷda॒ṅka-śśau᳚lbāya॒na-ssa॒trasyardhi̭muvāca॒ ya-dda̭śarā॒troya-dda̭śarā॒tro bhava̭ti sa॒trasyardhyā॒ atho॒ yade॒va pūrve॒ṣvaha̭ssu॒ vilo̭ma kri॒yate॒ tasyai॒vai ( )-ṣā śāntiḥ̭ || 12 ||
(ā॒di॒tya - stasyai॒va - dve ca̭) (a. 4)
yadi॒ somau॒ sagṃsṷtau॒ syātā᳚-mmaha॒ti rātri̭yai prātaranuvā॒ka-mu॒pākṷryā॒-tpūrvo॒ vāca॒-mpūrvo̭ de॒vatāḥ॒ pūrva॒-śchandāgṃ̭si vṛṅkte॒ vṛṣa̭ṇvatī-mprati॒pada̭-ṅkuryā-tprātassava॒nāde॒vaiṣā॒mindraṃ̭-vṛ~॒ṅkte 'tho॒ khalvā̭hussavanamu॒khe-sa̭vanamukhe kā॒ryeti̭ savanamu॒khā-thsa̭vanamukhā-de॒vaiṣā॒mindraṃ̭-vṛ~ṅkte saṃ​ve~॒śāyo̭pave॒śāya̭ gāyatri॒yāstri॒ṣṭubho॒ jaga̭tyā anu॒ṣṭubhaḥ̭ pa॒ṅktyā a॒bhibhū᳚tyai॒ svāhā॒ chandāgṃ̭si॒ vai saṃ̭​ve~॒śa ṷpave॒śa-śchando̭bhi-re॒vaiṣā॒- [ṷpave॒śa-śchando̭bhi-re॒vaiṣā᳚m, chandāgṃ̭si] 13
-ñchandāgṃ̭si vṛṅkte saja॒nīya॒gṃ॒ śasyaṃ̭-vi~ha॒vyagṃ̭ śasya̭ma॒gastya̭sya kayāśu॒bhīya॒gṃ॒ śasya̭me॒tāva॒dvā a̭sti॒ yāva̭de॒ta-dyāva̭de॒vāsti॒ tadḙṣāṃ-vṛ~ṅkte॒ yadi̭ prātassava॒ne ka॒laśo॒ dīryḙta vaiṣṇa॒vīṣṷ śipivi॒ṣṭava̭tīṣu stuvīra॒n॒.yadvai ya॒jñasyā̭-ti॒ricya̭te॒ viṣṇu॒-ntacchi̭pivi॒ṣṭama॒bhyati̭ ricyate॒ tadviṣṇuḥ̭ śipivi॒ṣṭo-'ti̭rikta e॒vāti̭rikta-ndadhā॒tyatho॒ ati̭riktenai॒vā-ti̭riktamā॒ptvā-'va̭ rundhate॒ yadi̭ ma॒ddhyandi̭ne॒ dīryḙta vaṣaṭkā॒rani̭dhana॒gṃ॒ sāma̭ kuryurvaṣaṭkā॒ro vai ya॒jñasya̭ prati॒ṣṭhā pra̭ti॒ṣṭhāme॒vaina̭-dgamayanti॒ yadi̭ tṛtīyasava॒na e॒tade॒va || 14 ||
(chando̭bhire॒vaiṣā॒ - mavai - kā॒nnavigṃ̭śa॒tiśca̭) (a. 5)
ṣa॒ḍa॒hai-rmāsā᳚n-thsa॒mpādyā-'ha॒ru-thsṛ̭janti ṣaḍa॒hair​hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭ntya-rdhamā॒sairmāsā᳚n-thsa॒mpādyāha॒ru-thsṛ̭jantya-rdhamā॒sair​hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭ntyamāvā॒sya̭yā॒ māsā᳚n-thsa॒mpādyāha॒ru-thsṛ̭jantyamāvā॒sya̭yā॒ hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭nti paurṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒mpādyā-'haru-thsṛ̭janti paurṇamā॒syā hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭nti॒ yo vai pū॒rṇa ā̭si॒ñcati॒ parā॒ sa si̭ñcati॒ yaḥ pū॒rṇādu॒daca̭ti [ ] 15
prā॒ṇama̭smi॒n​thsa da̭dhāti॒ ya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ saṃ​va~thsa॒rāyai॒va ta-tprā॒ṇa-nda̭dhati॒ tadanṷ sa॒triṇaḥ॒ prāṇa̭nti॒ yadaha॒rno-thsṛ॒jeyu॒ryathā॒ dṛti॒rupa̭naddho vi॒pata̭tye॒vagṃ saṃ̭​va~thsa॒ro vi pa̭te॒dārti॒-mārcchḙyu॒rya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ saṃ​va~thsa॒rāyai॒va tadṷdā॒na-nda̭dhati॒ tadanṷ sa॒triṇa॒ u- [sa॒triṇa॒ ut, a॒na॒nti॒ nā-''rti॒-mārccha̭nti] 16
-da̭nanti॒ nā-''rti॒-mārccha̭nti pū॒rṇamā̭se॒ vai de॒vānāgṃ̭ su॒to ya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ de॒vānā̭me॒va ta-dya॒jñena̭ ya॒jña-mpra॒tyava̭rohanti॒ vi vā e॒ta-dya॒jña-ñchi̭ndanti॒ ya-thṣa̭ḍa॒hasa̭tanta॒gṃ॒ santa॒mathāha̭ru-thsṛ॒janti̭ prājāpa॒tya-mpa॒śumā la̭bhante pra॒jāpa̭ti॒-ssarvā̭ de॒vatā̭ de॒vatā̭bhire॒va ya॒jñagṃ sa-nta̭nvanti॒ yanti॒ vā e॒te sava̭nā॒dye-'ha̭- [sava̭nā॒dye-'haḥ̭, u॒-thsṛ॒janti̭] 17
-ru-thsṛ॒janti̭ tu॒rīya॒-ṅkhalu॒ vā e॒ta-thsava̭naṃ॒-ya~-thsā᳚nāṃ॒yyaṃ-ya~-thsā᳚nāṃ॒yya-mbhava̭ti॒ tenai॒va sava̭nā॒nna ya̭nti samupa॒hūya̭ bhakṣayantye॒tath- so̭mapīthā॒ hyḙtar​hi̭ yathāyata॒naṃ-vā~ e॒teṣāgṃ̭ savana॒bhājo̭ de॒vatā̭ gacchanti॒ ye-'ha̭ru-thsṛ॒jantya̭nusava॒na-mpṷro॒ḍāśā॒-nnirva̭panti yathāyata॒nāde॒va sa̭vana॒bhājo̭ de॒vatā॒ ava̭ rundhate॒ 'ṣṭāka̭pālā-nprātassava॒na ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne॒ dvāda̭śakapālāg​-stṛtīyasava॒ne chandāg̭sye॒vā-''ptvā -'va̭ rundhate vaiśvade॒va-ñca॒ru-ntṛ̭tīyasava॒ne nirva̭panti vaiśvade॒vaṃ-vai~ tṛ̭tīyasava॒na-ntenai॒va tṛ̭tīyasava॒nānna ya̭nti || 18 ||
(u॒daca॒ - tyu - dye-'ha̭ - rā॒ptvā - pañca̭daśa ca) (a. 6)
u॒thsṛjyāṃ(3)nothsṛjyā(3)miti̭ mīmāgṃsante brahmavā॒dina॒-stadvā̭huru॒-thsṛjya̭me॒vetya̭-māvā॒syā̭yā-ñca paurṇamā॒syā-ñco॒-thsṛjya॒mityā̭hure॒te hi ya॒jñaṃ-va~ha̭ta॒ iti॒ te tvāva nothsṛjye॒ ityā̭hu॒rye a̭vānta॒raṃ-ya~॒jña-mbhe॒jāte॒ iti॒ yā pra̭tha॒mā vya̭ṣṭakā॒ tasyā̭mu॒-thsṛjya॒mityā̭hure॒ṣa vai mā॒so vi̭śa॒ra iti॒ nā-''di̭ṣṭa॒- [nā-''di̭ṣṭam, uthsṛ̭jeyu॒-] 19
-muthsṛ̭jeyu॒-ryadādi̭ṣṭa-muthsṛ॒jeyṷryā॒dṛśe॒ punaḥ̭ paryāplā॒ve maddhyḙ ṣaḍa॒hasya̭ sa॒pandyḙta ṣaḍa॒hairmāsā᳚n-thsa॒pāndya॒ ya-thsa̭pta॒ma- maha॒stasmi॒nnu-thsṛ̭jeyu॒-stada॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭peyurai॒ndra-ndadhīndrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapālaṃ-vai~śvade॒va-ndvāda̭śakapālama॒gnervai vasṷmataḥ prātassava॒naṃ-ya~da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭me॒va ta-dbhā॒ginī᳚-ṅku॒rvanti॒ [-ṅku॒rvanti̭, sava̭na] 20
sava̭na-maṣṭā॒bhirupa̭ yanti॒ yadai॒ndra-ndadhi॒ bhava॒tīndra̭me॒va ta-dbhā̭ga॒dheyā॒nna cyā̭vaya॒ntīndra̭sya॒ vai ma॒rutva̭to॒ māddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭naṃ॒-ya~dindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭me॒va ta-dbhā॒ginī᳚-ṅku॒rvanti॒ sava̭namekāda॒śabhi॒rupa̭ yanti॒ viśvḙṣāṃ॒-vai~ de॒vānā̭mṛbhu॒matā᳚-ntṛtīyasava॒naṃ​ya~-dvai᳚śvade॒va-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭ e॒va ta-dbhā॒ginīḥ᳚ ku॒rvanti॒ sava̭na-ndvāda॒śabhi॒- [sava̭na-ndvāda॒śabhiḥ̭, upa̭ yanti] 21
-rupa̭ yanti prājāpa॒tya-mpa॒śumā la̭bhante ya॒jño vai pra॒jāpa̭ti-rya॒jñasyā-na̭nusargāyābhiva॒rta i॒ta-ṣṣaṇmā॒so bra̭hmasā॒ma-mbha̭vati॒ brahma॒ vā a̭bhiva॒rto brahma̭ṇai॒va ta-thsṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ma̭bhiva॒rtaya̭nto yanti pratikū॒lami̭va॒ hīta-ssṷva॒rgo lo॒ka indra॒ kratṷ-nna॒ ā bha̭ra pi॒tā pu॒trebhyo॒ yathā᳚ | śikṣā̭ no a॒smi-npṷruhūta॒ yāma̭ni jī॒vā jyoti̭-raśīma॒hītya॒-muta̭ āya॒tāgṃ ṣaṇmā॒so bra̭hmasā॒ma-mbha̭vatya॒yaṃ-vai~ lo॒ko jyotiḥ̭ pra॒jā jyoti̭ri॒mame॒va tallo॒ka-mpaśya̭nto-'bhi॒vada̭nta॒ ā ya̭nti || 22 ||
(nā-''di̭ṣṭaṃ - ku॒rvanti̭ - dvāda॒śabhi॒ - riti̭- vigṃśa॒tiśca̭) (a. 7)
de॒vānāṃ॒-vā~ anta̭-ñja॒gmuṣā̭mindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mapā᳚krāma॒-tta-tkro॒śenāvā̭rundhata॒ ta-tkro॒śasya̭ krośa॒tvaṃ-ya~-tkro॒śena॒ cātvā̭la॒syānte᳚ stu॒vanti̭ ya॒jñasyai॒vānta̭-ṅga॒tvendri॒yaṃ-vī~॒rya̭mava̭ rundhate sa॒trasyardhyā̭ ''hava॒nīya॒syānte᳚ stuvantya॒gni-me॒vopa̭-dra॒ṣṭāra̭-ṅkṛ॒tvardhi॒mupa̭ yanti pra॒jāpa̭te॒r॒hṛda̭yena havi॒rdhāne॒-'nta-sstṷvanti pre॒māṇa̭me॒vāsya̭ gacchanti ślo॒kena̭ pu॒rastā॒-thsada̭sa- [pu॒rastā॒-thsada̭saḥ, stu॒va॒ntyanṷślokena] 23
-sstuva॒ntyanṷślokena pa॒ścā-dya॒jñasyai॒vānta̭-ṅga॒tvā ślo̭ka॒bhājo̭ bhavanti na॒vabhi̭-raddhva॒ryuru-dgā̭yati॒ nava॒ vai purṷṣe prā॒ṇāḥ prā॒ṇāne॒va yaja̭māneṣu dadhāti॒ sarvā̭ ai॒ndriyo̭ bhavanti prā॒ṇeṣve॒vendri॒ya-nda̭dha॒-tyapra̭tihṛtābhi॒ru-dgā̭yati॒ tasmā॒-tpurṷṣa॒-ssarvā᳚ṇya॒nyāni̭ śī॒r​ṣṇo-'ṅgā̭ni॒ pratya̭cati॒ śira̭ e॒va na pa̭ñcada॒śagṃra̭thanta॒ra-mbha̭vatīndri॒yame॒vāva̭ rundhate saptada॒śa- [saptada॒śam, bṛ॒ha-da॒nnādya॒syā] 24
-mbṛ॒ha-da॒nnādya॒syā-'va̭ruddhyā॒ atho॒ praiva tena̭ jāyanta ekavi॒gṃ॒śa-mbha॒dra-ndvi॒padā̭su॒ prati̭ṣṭhityai॒ patna̭ya॒ upa̭ gāyanti mithuna॒tvāya॒ prajā᳚tyai pra॒jā̭patiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ so̭-'kāmayatā॒-''sāma॒hagṃ rā॒jya-mparī̭yā॒miti॒ tāsāgṃ̭ rāja॒nenai॒va rā॒jya-mparyai॒-tta-drā̭ja॒nasya̭ rājana॒tvaṃ-ya~-drā̭ja॒na-mbhava̭ti pra॒jānā̭me॒va ta-dyaja̭mānā rā॒jya-mpari̭ yanti pañcavi॒gṃ॒śa-mbha̭vati pra॒jāpa̭te॒- [pra॒jāpa̭teḥ, āptyai̭ pa॒ñcabhi॒-stiṣṭha̭nta-sstuvanti] 25
-rāptyai̭ pa॒ñcabhi॒-stiṣṭha̭nta-sstuvanti devalo॒kame॒vābhi ja̭yanti pa॒ñcabhi॒rāsī̭nā manuṣyalo॒kame॒vābhi ja̭yanti॒ daśa॒ sampa̭dyante॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vā-nnādya॒mava̭ rundhate pañca॒dhā vi̭ni॒ṣadya̭ stuvanti॒ pañca॒ diśo̭ di॒kṣvḙva prati̭tiṣṭha॒ntyekai̭ka॒yā-'stṷtayā sa॒māya̭nti di॒gbhya e॒vānnādya॒gṃ॒ sa-mbha̭ranti॒ tābhi̭-rudgā॒to-dgā̭yati di॒gbhya e॒vā-'nnādyagṃ̭ [e॒vā-'nnādya᳚m, sa॒mbhṛtya॒ teja̭] 26
sa॒mbhṛtya॒ teja̭ ā॒tma-nda̭dhate॒ tasmā॒dekaḥ̭ prā॒ṇa-ssarvā॒ṇyaṅgā᳚nyava॒tyatho॒ yathā̭ supa॒rṇa ṷtpati॒ṣyañchira̭ utta॒ma-ṅkṷru॒ta e॒vame॒va ta-dyaja̭mānāḥ pra॒jānā̭mutta॒mā bha̭vantyāsa॒ndī-mṷdgā॒tā ''ro̭hati॒ sāmrā᳚jyame॒va ga̭cchanti ple॒ṅkhagṃ hotā॒ nāka̭syai॒va pṛ॒ṣṭhagṃ ro̭hanti kū॒rcāva̭ddhva॒ryu-rbra॒ddhnasyai॒va vi॒ṣṭapa̭-ṅgacchantye॒tāva̭nto॒ vai dḙvalo॒kāsteṣve॒va ya̭thāpū॒rva-mprati̭ tiṣṭha॒ntyatho̭ ā॒krama̭ṇame॒va ta-thsetuṃ॒-ya~ja̭mānāḥ kurvate suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai || 27 ||
(sada̭saḥ-saptada॒śaṃ-pra॒jāpa̭te-rgāyati di॒gbhya e॒vānnādyaṃ॒-pratye-kā̭daśa ca) (a. 8)
a॒rkyḙṇa॒ vai sa̭hasra॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ tābhya॒ ilā᳚de॒nnerāṃ॒-lū~tā॒mavā̭rundha॒ yada॒rkya̭-mbhava̭ti pra॒jā e॒va ta-dyaja̭mānā-ssṛjanta॒ ilā᳚da-mbhavati pra॒jābhya̭ e॒va sṛ॒ṣṭābhya॒ irāṃ॒-lū~tā॒mava̭ rundhate॒ tasmā॒dyāgṃ samāgṃ̭ sa॒tragṃ samṛ̭ddha॒-ṅkṣodhṷkā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jā iṣa॒gg॒ hyā̭sā॒mūrja̭mā॒dada̭te॒ yāgṃ samāṃ॒-vyṛ~̭ddha॒-makṣo̭dhukā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jā [samā᳚-mpra॒jāḥ, na hyā̭sā॒miṣa॒] 28
na hyā̭sā॒miṣa॒-mūrja̭-mā॒dada̭ta utkro॒da-ṅkṷrvate॒ yathā̭ ba॒ndhā-nmṷmucā॒nā ṷtkro॒da-ṅku॒rvata̭ e॒vame॒va ta-dyaja̭mānā devaba॒ndhā-nmṷmucā॒nā ṷtkro॒da-ṅkṷrvata॒ iṣa॒mūrja̭mā॒tma-ndadhā̭nā vā॒ṇa-śśa॒tata̭nturbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭ tiṣṭhantyā॒ji-ndhā̭va॒ntyana̭bhijitasyā॒-bhiji̭tyai dundu॒bhīn-thsa॒māghna̭nti para॒mā vā e॒ṣā vāgyā dṷndu॒bhau pa̭ra॒māme॒va [ ] 29
vāca॒mava̭ rundhate bhūmidundu॒bhimā ghna̭nti॒ yaivemāṃ-vā~-kpravi̭ṣṭā॒ tāme॒vāva̭ rundha॒te 'tho̭ i॒māme॒va ja̭yanti॒ sarvā॒ vāco̭ vadanti॒ sarvā̭sāṃ-vā~॒cāmava̭ruddhyā ā॒rdrecarma॒n vyāya̭cchete indri॒yasyā va̭ruddhyā॒ ā-'nyaḥ krośa̭ti॒ prānya-śśagṃ̭sati॒ ya ā॒krośa̭ti pu॒nātye॒vainā॒n​thsa yaḥ pra॒śagṃsa̭ti pū॒teṣve॒vā-'nnādya̭-ndadhā॒tyṛṣi̭kṛta-ñca॒ [-ndadhā॒tyṛṣi̭kṛta-ñca॒, vā e॒te] 30
vā e॒te de॒vakṛ̭ta-ñca॒ pūrvai॒rmāsai॒rava̭ rundhate॒ ya-dbhṷ̄te॒cchadā॒gṃ॒ sāmā̭ni॒ bhava̭ntyu॒bhaya॒syāva̭ruddhyai॒ yanti॒ vā e॒te mi̭thu॒nādye saṃ̭​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantya̭ntarve॒di mi̭thu॒nau sa-mbha̭vata॒stenai॒va mi̭thu॒nānna ya̭nti || 31 ||
(vyṛ̭ddha॒makṣo̭dhukā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jāḥ - pa̭ra॒māme॒va - ca̭ - tri॒gṃ॒śacca̭) (a. 9)
carmāva̭ bhindanti pā॒pmāna̭me॒vaiṣā॒mava̭ bhindanti॒ mā-'pa̭ rāthsī॒rmā-'ti̭ vyāthsī॒rityā̭ha sampra॒tyḙvaiṣā᳚-mpā॒pmāna॒mava̭ bhindantyudaku॒mbhāna̭dhini॒dhāya̭ dā॒syo̭ mārjā॒līya॒-mpari̭ nṛtyanti pa॒do ni̭ghna॒tīri॒damma̭dhu॒-ṅgāya̭ntyo॒ madhu॒ vai de॒vānā᳚-mpara॒ma-ma॒nnādya̭-mpara॒mame॒vā-nnādya॒mava̭ rundhate pa॒do ni ghna̭nti mahī॒yāme॒vaiṣṷ dadhati || 32 ||
(carmai - kā॒nnapa̭ñcā॒śat) (a. 10)
pṛ॒thi॒vyai svāhā॒ 'ntari̭kṣāya॒ svāhā̭ di॒ve svāhā̭ samploṣya॒te svāhā̭ sa॒plaṃ​va~̭mānāya॒ svāhā॒ samplṷtāya॒ svāhā̭ meghāyiṣya॒te svāhā̭ meghāya॒te svāhā̭ meghi॒tāya॒ svāhā̭ me॒ghāya॒ svāhā̭ nīhā॒rāya॒ svāhā̭ ni॒hākā̭yai॒ svāhā᳚ prāsa॒cāya॒ svāhā᳚ praca॒lākā̭yai॒ svāhā̭ vidyotiṣya॒te svāhā̭ vi॒dyota̭mānāya॒ svāhā̭ saṃ​vi~॒dyota̭mānāya॒ svāhā᳚ stanayiṣya॒te svāhā᳚ sta॒naya̭te॒ svāho॒ -gragg​ sta॒naya̭te॒ svāhā̭ var​ṣiṣya॒te svāhā॒ var​ṣa̭te॒ svāhā̭ 'bhi॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ pari॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ saṃ॒​va~r​ṣa̭te॒ [saṃ॒​va~r​ṣa̭te, svāhā̭ 'nu॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭] 33
svāhā̭ 'nu॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ śīkāyiṣya॒te svāhā̭ śīkāya॒te svāhā̭ śīki॒tāya॒ svāhā᳚proṣiṣya॒te svāhā᳚ pruṣṇa॒te svāhā̭ paripruṣṇa॒te svāho᳚-dgrahīṣya॒te svāho᳚ dgṛhṇa॒te svāho-dgṛ̭hītāya॒ svāhā̭ viploṣya॒te svāhā̭ vi॒plava̭mānāya॒ svāhā॒ viplṷtāya॒ svāhā̭ ''taphsya॒te svāhā॒ ''tapa̭te ॒svāho॒-gramā॒tapa̭te॒ svāha॒ -rgbhya-ssvāhā॒ yajṷrbhya॒-ssvāhā॒ sāma̭bhya॒-ssvāhā 'ṅgi̭robhya॒-ssvāhā॒ vede᳚bhya॒-ssvāhā॒ gāthā᳚bhya॒-ssvāhā̭ nārāśa॒gṃ॒sībhya॒-ssvāhā॒ raibhī᳚bhya॒-ssvāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 34 ||
(saṃ॒​va~r​ṣa̭te॒ - raibhī᳚bhya॒-ssvāhā॒ - dve ca̭) (a. 11)
da॒tvate॒ svāhā̭ 'da॒ntakā̭ya॒ svāhā᳚ prā॒ṇine॒ svāhā᳚ 'prā॒ṇāya॒ svāhā॒ mukha̭vate॒ svāhā̭-'mu॒khāya॒ svāhā॒ nāsi̭kavate॒ svāhā̭ 'nāsi॒kāya॒ svāhā᳚ 'kṣa॒ṇvate॒ svāhā̭-'na॒kṣikā̭ya॒ svāhā̭ ka॒rṇine॒ svāhā̭ 'ka॒rṇakā̭ya॒ svāhā̭ śīr​ṣa॒ṇvate॒ svāhā̭-'śī॒r॒ṣakā̭ya॒ svāhā̭ pa॒dvate॒ svāhā̭ 'pā॒dakā̭ya॒ svāhā᳚ prāṇa॒te svāhā 'prā̭ṇate॒ svāhā॒ vada̭te॒ svāhā 'va̭date॒ svāhā॒ paśya̭te॒ svāhā 'pa̭śyate॒ svāhā̭ śṛṇva॒te svāhā 'śṛ̭ṇvate॒ svāhā̭ mana॒svine॒ svāhā̭- [mana॒svine॒ svāhā᳚, a॒ma॒nase॒ svāhā̭] 35
-'ma॒nase॒ svāhā̭ reta॒svine॒ svāhā̭ 're॒taskā̭ya॒ svāhā᳚ pra॒jābhya॒-ssvāhā᳚ pra॒jana̭nāya॒ svāhā॒ loma̭vate॒ svāhā̭ 'lo॒makā̭ya॒ svāhā᳚ tva॒ce svāhā॒ 'tvakkā̭ya॒ svāhā॒ carma̭ṇvate॒ svāhā̭ 'ca॒rmakā̭ya॒ svāhā॒ lohi̭tavate॒ svāhā̭-'lohi॒tāya॒ svāhā̭ māgṃsa॒nvate॒ svāhā̭ 'mā॒gṃ॒sakā̭ya॒ svāhā॒ snāva̭bhya॒-ssvāhā᳚ 'snā॒vakā̭ya॒ svāhā᳚ stha॒nvate॒ svāhā̭-'na॒sthikā̭ya॒ svāhā̭ majja॒nvate॒ svāhā̭ 'ma॒jjakā̭ya॒ svāhā॒ 'ṅgine॒ svāhā̭-'na॒ṅgāya॒ svāhā॒ ''tmane॒ svāhā 'nā᳚tmane॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 36 ||
(ma॒na॒svine॒ svāhā - 'nā᳚tmane॒ svāhā॒ - dve ca̭) (a. 12)
kastvā̭ yunakti॒ sa tvā̭ yunaktu॒ viṣṇṷstvā yunaktva॒sya ya॒jñasyardhyai॒ mahya॒gṃ॒ sanna̭tyā a॒muṣmai॒ kāmā॒yā-''yṷṣe tvā prā॒ṇāya̭ tvā 'pā॒nāya̭ tvā vyā॒nāya̭ tvā॒ vyṷṣṭyai tvā ra॒yyai tvā॒ rādha̭se tvā॒ ghoṣā̭ya tvā॒ poṣā̭ya tvā ''rādgho॒ṣāya̭ tvā॒ pracyṷtyai tvā || 37 ||
(kastvā॒ - 'ṣṭātrigṃ̭śat) (a. 13)
a॒gnayḙ gāya॒trāya̭ tri॒vṛte॒ rātha̭ntarāya vāsa॒ntāyā॒-ṣṭāka̭pāla॒ indrā̭ya॒ traiṣṭṷbhāya pañcada॒śāya॒ bār​ha̭tāya॒ graiṣmā॒yaikā̭daśakapālo॒ viśve᳚bhyo de॒vebhyo॒ jāga̭tebhya-ssaptada॒śebhyo̭ vairū॒pebhyo॒ vār​ṣi̭kebhyo॒ dvāda̭śakapālo mi॒trāvarṷṇābhyā॒-mānṷṣṭubhābhyā-mekavi॒gṃ॒śābhyāṃ᳚-vai~rā॒jābhyāgṃ̭ śāra॒dābhyā᳚-mpaya॒syā̭ bṛha॒spata̭ye॒ pāṅktā̭ya triṇa॒vāya̭ śākva॒rāya॒ haima̭ntikāya ca॒ru-ssa̭vi॒tra ā̭ticchanda॒sāya̭ trayastri॒gṃ॒śāya̭ raiva॒tāya̭ śaiśi॒rāya॒ dvāda̭śakapā॒lo 'di̭tyai॒ viṣṇṷpatnyai ca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapā॒lo 'nṷmatyai ca॒ruḥ kā॒ya eka̭kapālaḥ || 38 ||
(a॒gnaye-'di̭tyā॒ anṷmatyai - sa॒ptaca̭tvārigṃśat) (a. 14)
yo vā a॒gnāva॒gniḥ pra̭hri॒yate॒ yaśca॒ somo॒ rājā॒ tayo̭re॒ṣa ā̭ti॒thyaṃ-ya~da̭gnīṣo॒mīyo-'thai॒ṣa ru॒dro yaścī॒yate॒ ya-thsañci̭te॒-'gnāve॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi॒ na ni॒rvapḙde॒ṣa e॒va ru॒dro-'śā᳚nta upo॒tthāya̭ pra॒jā-mpa॒śūn yaja̭mānasyā॒bhi ma̭nyeta॒ ya-thsañci̭te॒-'gnāve॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭ti bhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ nāsya̭ ru॒dro-'śā᳚nta [ru॒dro-'śā᳚ntaḥ, u॒po॒tthāya̭] 39
upo॒tthāya̭ pra॒jā-mpa॒śūna॒bhi ma̭nyate॒ daśa̭ ha॒vīgṃṣi̭ bhavanti॒ nava॒ vai purṷṣe prā॒ṇā nābhi̭rdaśa॒mī prā॒ṇāne॒va yaja̭māne dadhā॒tyatho॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājye॒vānnādye॒ prati̭ tiṣṭhatyṛ॒tubhi॒rvā e॒ṣa chando̭bhi॒-sstomaiḥ᳚ pṛ॒ṣṭhaiścḙta॒vya̭ ityā̭hu॒ryade॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭tyṛ॒tubhi̭re॒vaina॒-ñchando̭bhi॒-sstomaiḥ᳚ pṛ॒ṣṭhaiści̭nute॒ diśaḥ̭ suṣuvā॒ṇenā̭ - [ ] 40
-bhi॒jityā॒ ityā̭hu॒ryade॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭ti di॒śāma॒bhiji̭tyā e॒tayā॒ vā indra̭-nde॒vā a̭yājaya॒-ntasmā̭dindrasa॒va e॒tayā॒ manṷ-mmanu॒ṣyā᳚stasmā᳚-nmanusa॒vo yathendro̭ de॒vānāṃ॒-ya~thā॒ manṷrmanu॒ṣyā̭ṇāme॒va-mbha̭vati॒ ya e॒vaṃ-vi~॒dvāne॒tayeṣṭyā॒ yaja̭te॒ digva̭tīḥ puro-'nuvā॒kyā̭ bhavanti॒ sarvā̭sā-ndi॒śāma॒bhiji̭tyai || 41 ||
(aśā᳚ntaḥ - suṣuvā॒ṇenai - ka̭catvārigṃśacca) (a. 15)
yaḥ prā̭ṇa॒to ni̭miṣa॒to ma̭hi॒tvaika॒ idrājā॒ jaga̭to ba॒bhūva̭ | ya īśḙ a॒sya dvi॒pada॒ścatṷṣpadaḥ॒ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si pra॒jāpa̭taye tvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi॒ tasya̭ te॒ dyaurma̭hi॒mā nakṣa̭trāṇi rū॒pamā̭di॒tyaste॒ teja॒stasmai᳚ tvā mahi॒mne pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ || 42 ||
(yaḥ prā̭ṇa॒to dyaurā̭di॒tyo᳚ - 'ṣṭātrigṃ̭śat ) (a. 16)
ya ā᳚tma॒dā ba̭la॒dā yasya॒ viśva̭ u॒pāsa̭te pra॒śiṣaṃ॒-ya~sya̭ de॒vāḥ | yasya̭ chā॒yā-'mṛtaṃ॒-ya~sya̭ mṛ॒tyuḥ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si pra॒jāpa̭taye tvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi॒ tasya̭ te pṛthi॒vī ma̭hi॒mauṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭yo rū॒pama॒gniste॒ teja॒stasmai᳚ tvā mahi॒mne pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ || 43 ||
(ya ā᳚tma॒dāḥ pṛ̭thi॒vya̭gni-rekā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śat) (a. 17)
ā brahma̭-nbrāhma॒ṇo bra̭hmavarca॒sī jā̭yatā॒mā 'smi-nrā॒ṣṭre rā̭ja॒nya̭ iṣa॒vyaḥ̭ śūro̭ mahāra॒tho jā̭yatā॒-ndogdhrī̭dhe॒nurvoḍhā̭ 'na॒ḍvānā॒śu-ssaptiḥ॒ pura̭ndhi॒ryoṣā̭ ji॒ṣṇū ra̭the॒ṣṭhā-ssa॒bheyo॒ yuvā ''sya yaja̭mānasya vī॒ro jā̭yatā-nnikā॒meni̭kāme naḥ pa॒rjanyo̭ var​ṣatu pha॒linyo̭ na॒ oṣa̭dhayaḥ pacyantāṃ-yo~gakṣe॒monaḥ̭ kalpatām || 44 ||
(ā brahma॒ - nneka̭catvārigṃśat )(ā18)
ā-'krāṋ vā॒jī pṛ̭thi॒vīma॒gniṃ-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā ''krāṋ vā॒jya̭ntari̭kṣaṃ-vā~॒yuṃ-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā॒ dyāṃ-vā~॒jyā-'kragg̭sta॒ sūryaṃ॒-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā॒ 'gnistḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa-mpā̭raya vā॒yustḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa- [sva॒sti mā॒ sam, pā॒ra॒yā॒ ''di॒tyastḙ] 45
-mpā̭rayā ''di॒tyastḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa-mpā̭raya prāṇa॒dhṛga̭si prā॒ṇa-mmḙ dṛgṃha vyāna॒dhṛga̭si vyā॒na-mmḙ dṛgṃhā 'pāna॒dhṛga̭syapā॒na-mma̭ dṛgṃha॒ cakṣṷrasi॒ cakṣu॒rmayi̭ dhehi॒ śrotra̭masi॒ śrotra॒-mmayi̭ dhe॒hyāyṷra॒syāyu॒rmayi̭ dhehi || 46 ||
(vā॒yustḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ saṃ - trica̭tvārigṃśacca) (a. 19)
jajñi॒ bījaṃ॒-va~r​ṣṭā̭ pa॒rjanyaḥ॒ paktā̭ sa॒syagṃ sṷpippa॒lā oṣa̭dhaya-ssvadhicara॒ṇeyagṃ sṷ̄pasada॒no᳚-'gni-ssva̭ddhya॒kṣama॒ntari̭kṣagṃsupā॒vaḥ pava̭māna-ssūpasthā॒nā dyau-śśi॒vama॒sau tapa̭n yathāpū॒rvama̭horā॒tre pa̭ñcada॒śino᳚ 'rdhamā॒sā-stri॒gṃ॒śino॒ māsāḥ᳚ kḷ॒ptā ṛ॒tavaḥ̭ śā॒nta-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ || 47 ||
(jajñi॒ bīja॒ - meka̭trigṃśat) (a. 20)
ā॒gne॒yo᳚-'ṣṭāka̭pāla-ssau॒myaśca॒ru-ssā̭vi॒tro᳚-'ṣṭāka̭pālaḥ pau॒ṣṇaśca॒rū rau॒draśca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapālo mṛgākha॒re yadi॒ nā-''gacchḙ-da॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pāla-ssau॒rya-mpayo̭ vāya॒vya̭ ājya̭bhāgaḥ || 48 ||
(ā॒gne॒ya - ścatṷrvigṃśatiḥ) (a. 21)
a॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pāla॒ indrā̭yā-'gṃho॒muca॒ ekā̭daśakapālo mi॒trāvarṷṇābhyā-māgo॒mugbhyā᳚-mpaya॒syā̭ vāyosāvi॒tra ā̭go॒mugbhyā᳚-ñca॒rura॒śvibhyā̭-māgo॒mugbhyā᳚-ndhā॒nā ma॒rudbhya̭ eno॒mugbhyaḥ̭ sa॒ptaka̭pālo॒ viśve᳚bhyo de॒vebhya̭ eno॒mugbhyo॒ dvāda̭śakapā॒lo 'nṷmatyai ca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapālo॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā̭-magṃho॒mugbhyā᳚-ndvikapā॒laḥ || 49 ||
(a॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce᳚ - tri॒gṃ॒śat) (a. 22)
a॒gnaye॒ sama̭nama-tpṛthi॒vyai sama̭nama॒dyathā॒-'gniḥ pṛ̭thi॒vyā sa॒mana̭made॒va-mmahya̭-mbha॒drā-ssanna̭taya॒-ssa-nna̭mantu vā॒yave॒ sama̭namada॒ntari̭kṣāya॒ sama̭nama॒dyathā̭ vā॒yura॒ntari̭kṣeṇa॒ sūryā̭ya॒ sama̭namaddi॒ve sama̭nama॒dyathā॒ sūryo̭ di॒vā ca॒ndrama̭se॒ sama̭nama॒nnakṣa̭trebhya॒-ssama̭nama॒dyathā̭ ca॒ndramā॒ nakṣa̭trai॒rvarṷṇāya॒ sama̭namada॒dbhya-ssama̭nama॒-dyathā॒ [-ssama̭nama॒-dyathā᳚, varṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒] 50
varṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒ sama̭namadṛ॒ce sama̭nama॒dyathā॒ sāma॒rcā brahma̭ṇe॒ sama̭nama-tkṣa॒trāya॒ sama̭nama॒dyathā॒ brahma̭ kṣa॒treṇa॒ rājñe॒ sama̭nama-dvi॒śe sama̭nama॒dyathā॒ rājā̭ vi॒śā rathā̭ya॒-ssama̭nama॒daśve᳚bhya॒-ssama̭nama॒dyathā॒ ratho-'śvaiḥ᳚ pra॒jāpa̭taye॒ sama̭nama-dbhū॒tebhya॒-ssama̭nama॒dyathā᳚ pra॒jāpa̭tirbhū॒tai-ssa॒mana̭made॒va-mmahya̭-mbha॒drā-ssanna̭taya॒-ssa-nna̭mantu || 51 ||
(a॒dbhya-ssama̭nama॒dyathā॒-mahyaṃ̭-ca॒tvāri̭ ca) (a. 23)
ye te॒ panthā̭na-ssavitaḥ pū॒rvyāso̭-'re॒ṇavo॒ vita̭tā a॒ntari̭kṣe | tebhi̭rno a॒dya pa॒thibhiḥ̭ su॒gebhī॒ rakṣā̭ ca no॒ adhi̭ ca deva brūhi || namo॒-'gnayḙ pṛthivi॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi॒ namo̭ vā॒yave᳚-'ntarikṣa॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi॒ nama॒-ssūryā̭ya divi॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi || 52 ||
(ye te॒ - catṷścatvārigṃśat) (a. 24)
yo vā aśva̭sya॒ meddhya̭sya॒ śiro॒ veda̭ śīr​ṣa॒ṇvā-nmeddhyo̭ bhavatyu॒ṣā vā aśva̭sya॒ meddhya̭sya॒ śira॒-ssūrya॒ścakṣu॒rvātaḥ̭ prā॒ṇaśca॒ndramā॒-śśrotra॒-ndiśaḥ॒ pādā̭ avāntaradi॒śāḥ par​śa̭vo-'horā॒tre ni̭me॒ṣo᳚-'rdhamā॒sāḥ parvā̭ṇi॒ māsā᳚-ssa॒dhānnā᳚nyṛ॒tavo-'ṅgā̭ni saṃ​va~thsa॒ra ā॒tmā ra॒śmayaḥ॒ keśā॒ nakṣa̭trāṇi rū॒pa-ntāra̭kā a॒sthāni॒ nabho̭ mā॒gṃ॒sānyoṣa̭dhayo॒ lomā̭ni॒ vana॒spata̭yo॒ vālā̭ a॒gnirmukhaṃ̭-vai~śvāna॒ro vyāttagṃ̭ [vyātta᳚m, sa॒mu॒dra u॒dara̭ma॒ntari̭kṣa-] 53
samu॒dra u॒dara̭ma॒ntari̭kṣa-mpā॒yu-rdyāvā̭pṛthi॒vī ā॒ṇḍau grāvā॒ śepa॒-ssomo॒ reto॒ yajja̭ñja॒bhyate॒ tadvi dyo̭tate॒ yadvi̭dhūnu॒te ta-thsta̭nayati॒ yanmeha̭ti॒ tadva̭r​ṣati॒ vāge॒vāsya॒ vāgaha॒rvā aśva̭sya॒ jāya̭mānasya mahi॒mā pu॒rastā᳚jjāyate॒ rātri̭rena-mmahi॒mā pa॒ścādanṷ jāyata e॒tau vai ma̭hi॒mānā॒-vaśva̭ma॒bhita॒-ssa-mba̭bhūvatu॒r॒hayo̭ de॒vāna̭vaha॒ darvā-'sṷrān vā॒jī ga̭ndha॒rvā-naśvo̭ manu॒ṣyā᳚n-thsamu॒dro vā aśva̭sya॒ yoniḥ̭ samu॒dro bandhuḥ̭ || 54 ||
(vyātta̭ - mavaha॒-d- dvāda̭śa ca ) (a. 25)
(gāvo॒ - gāva॒-ssiṣā̭santīḥ- pratha॒me mā॒si - sa̭mā॒nyo̭ - yadi॒ somaṷ- ṣaḍa॒hai - ru॒-thsṛjyā(3)n - de॒vānā̭ - ma॒rkyḙṇa॒ - carmā-'va̭ - pṛthi॒vyai - da॒tvate॒ - kastvā॒ - 'gnaye॒ - yo vai - yaḥ prā̭ṇa॒to - ya ā᳚tma॒dā - ā brahma॒ - nnā-'krā॒n - jajñi॒ bīja̭ - māgne॒yo᳚-'ṣṭāka̭pālo॒ - 'gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pālo॒ - 'gnaye॒sama̭nama॒--dye te॒ panthā̭no॒ - yo vā aśva̭sya॒meddhya̭sya॒ śiraḥ॒ - pañca̭vigṃśatiḥ)
(gāvaḥ̭ - samā॒nyaḥ̭ - sava̭namaṣṭā॒bhi - rvā e॒te de॒vakṛ̭tañcā - 'bhi॒jityā॒ ityā̭hu॒ -rvarṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒ - catṷṣ pañcā॒sat)
(gāvo॒, yoni̭ ssamu॒dro bandhuḥ̭)
(pra॒janana̭gṃ - sādyāḥ - pra॒javaṃ॒ - bṛha॒spati॒ - rgāvaḥ - pañca̭) (7)
(i॒ṣe, vā̭ya॒vya̭, mpra॒jāpa̭ti, ryuñjā॒nā, ssā̭vi॒trāṇi̭, prācīna̭vagṃśa, mpra॒jana̭nagṃ, sapta) (7)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ saptamakāṇḍe pañcamaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
|| iti taittirīyasaṃhitā samāptā ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां सप्तमकाण्डे पञ्चमः प्रश्नः - सत्रविशेषाभिधानं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
गावो॒ वा ए॒त-थ्स॒त्र-मा॑सताशृ॒ङ्गा-स्स॒ती-श्शृङ्गा॑णि नो जायन्ता॒ इति॒ कामे॑न॒ तासा॒-न्दश॒मासा॒ निष॑ण्णा॒ आस॒न्नथ॒ शृङ्गा᳚ण्यजायन्त॒ ता उद॑तिष्ठ॒न्नरा॒थ्स्मेत्यथ॒ यासा॒-न्नाजा॑यन्त॒ ता-स्सं॑​वँथ्स॒र-मा॒प्त्वोद॑तिष्ठ॒ -न्नरा॒थ्स्मेति॒ यासा॒-ञ्चाजा॑यन्त॒ यासा᳚-ञ्च॒ न ता उ॒भयी॒रु-द॑तिष्ठ॒-न्नरा॒थ्स्मेति॑ गोस॒त्रं-वैँ [गोस॒त्रं-वैँ, सं॒​वँ॒थ्स॒रो य] 1
सं॑​वँथ्स॒रो य ए॒वं-विँ॒द्वाग्ंसः॑ सं​वँथ्स॒र-मु॑प॒यन्त्यृ॑द्ध्नु॒वन्त्ये॒व तस्मा᳚-त्तूप॒रा वार्​षि॑कौ॒ मासौ॒ पर्त्वा॑ चरति स॒त्राभि॑जित॒ग्ग्॒ह्य॑स्यै॒ तस्मा᳚-थ्सं​वँथ्सर॒सदो॒ य-त्कि-ञ्च॑ गृ॒हे क्रि॒यते॒ तदा॒प्त-मव॑रुद्ध-म॒भिजि॑त-ङ्क्रियते समु॒द्रं-वाँ ए॒ते प्र प्ल॑वन्ते॒ ये सं॑​वँथ्स॒रमु॑प॒यन्ति॒ यो वै स॑मु॒द्रस्य॑ पा॒र-न्न पश्य॑ति॒ न वै स तत॒ उदे॑ति सं​वँथ्स॒रो [उदे॑ति सं​वँथ्स॒रः, वै स॑मु॒द्र-] 2
वै स॑मु॒द्र-स्तस्यै॒त-त्पा॒रं-यँद॑तिरा॒त्रौ य ए॒वं-विँ॒द्वाग्ंसः॑ सं​वँथ्स॒र-मु॑प॒यन्त्यना᳚र्ता ए॒वोदृच॑-ङ्गच्छन्ती॒यं-वैँ पूर्वो॑-ऽतिरा॒त्रो॑ ऽसावुत्त॑रो॒ मनः॒ पूर्वो॒ वागुत्त॑रः प्रा॒णः पूर्वो॑-ऽपा॒न उत्त॑रः प्र॒रोध॑न॒-म्पूर्व॑ उ॒दय॑न॒मुत्त॑रो॒ ज्योति॑ष्टोमो वैश्वान॒रो॑ ऽतिरा॒त्रो भ॑वति॒ ज्योति॑रे॒व पु॒रस्ता᳚द्दधते सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या-नु॑ख्यात्यै चतुर्वि॒ग्ं॒शः प्रा॑य॒णीयो॑ भवति॒ चतु॑र्विग्ंशति-रर्धमा॒सा- [चतु॑र्विग्ंशति-रर्धमा॒साः, सं॒​वँ॒थ्स॒रः] 3
-स्सं॑​वँथ्स॒रः प्र॒यन्त॑ ए॒व सं॑​वँथ्स॒रे प्रति॑ तिष्ठन्ति॒ तस्य॒ त्रीणि॑ च श॒तानि॑ ष॒ष्टिश्च॑ स्तो॒त्रीया॒स्ताव॑ती-स्सं​वँथ्स॒रस्य॒ रात्र॑य उ॒भे ए॒व सं॑​वँथ्स॒रस्य॑ रू॒पे आ᳚प्नुवन्ति॒ ते सग्ग्​स्थि॑त्या॒ अरि॑ष्ट्या॒ उत्त॑रै॒रहो॑भिश्चरन्ति षड॒हा भ॑वन्ति॒ ष-ड्वा ऋ॒तवः॑ सं​वँथ्स॒र ऋ॒तुष्वे॒व सं॑​वँथ्स॒रे प्रति॑ तिष्ठन्ति॒ गौश्चा-ऽऽयु॑श्च मद्ध्य॒त-स्स्तोमौ॑ भवत-स्सं​वँथ्स॒रस्यै॒व तन्मि॑थु॒न-म्म॑द्ध्य॒तो [तन्मि॑थु॒न-म्म॑द्ध्य॒तः, द॒ध॒ति॒ प्र॒जन॑नाय॒] 4
द॑धति प्र॒जन॑नाय॒ ज्योति॑र॒भितो॑ भवति वि॒मोच॑नमे॒व तच्छन्दाग्॑स्ये॒व त-द्वि॒मोकं॑-यँ॒न्त्यथो॑ उभ॒यतो᳚ज्योतिषै॒व ष॑ड॒हेन॑ सुव॒र्गं-लोँ॒कं-यँ॑न्ति ब्रह्मवा॒दिनो॑ वद॒न्त्यास॑ते॒ केन॑ य॒न्तीति॑ देव॒याने॑न प॒थेति॑ ब्रूया॒च्छन्दाग्ं॑सि॒ वै दे॑व॒यानः॒ पन्था॑ गाय॒त्री त्रि॒ष्टुब्-जग॑ती॒ज्योति॒र्वै गा॑य॒त्री गौस्त्रि॒ष्टुगायु॒र्जग॑ती॒ यदे॒ते स्तोमा॒ भव॑न्ति देव॒याने॑नै॒व [ ] 5
त-त्प॒था य॑न्ति समा॒नग्ं साम॑ भवति देवलो॒को वै साम॑ देवलो॒कादे॒व नय॑न्त्य॒न्याअ॑न्या॒ ऋचो॑ भवन्ति मनुष्यलो॒को वा ऋचो॑ मनुष्यलो॒कादे॒वान्यम॑न्य-न्देवलो॒कम॑भ्या॒रोह॑न्तो यन्त्यभिव॒र्तो ब्र॑ह्मसा॒म-म्भ॑वति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या॒भिवृ॑त्या अभि॒जि-द्भ॑वति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्या॒भिजि॑त्यै विश्व॒जि-द्भ॑वति॒ विश्व॑स्य॒ जित्यै॑ मा॒सिमा॑सि पृ॒ष्ठान्युप॑ यन्ति मा॒सिमा᳚स्यतिग्रा॒ह्या॑ गृह्यन्ते मा॒सिमा᳚स्ये॒व वी॒र्य॑-न्दधति मा॒सा-म्प्रति॑ष्ठित्या उ॒परि॑ष्टान्मा॒सा-म्पृ॒ष्ठान्युप॑ यन्ति॒ तस्मा॑दु॒परि॑ष्टा॒दोष॑धयः॒ फल॑-ङ्गृह्णन्ति ॥ 6 ॥
(गो॒स॒त्रं-वाँ - ए॑ति सं​वँथ्स॒रो᳚ - ऽर्धमा॒सा - मि॑थु॒न-म्म॑द्ध्य॒तो - दे॑व॒याने॑नै॒व - वी॒र्यं॑ - त्रयो॑दश च) (अ. 1)
गावो॒ वा ए॒त-थ्स॒त्रमा॑सताशृ॒ङ्गा-स्स॒ती-श्शृङ्गा॑णि॒ सिषा॑सन्ती॒स्तासा॒-न्दश॒ मासा॒ निष॑ण्णा॒ आस॒न्नथ॒ शृङ्गा᳚ण्यजायन्त॒ ता अ॑ब्रुव॒न्नरा॒थ्स्मो-त्ति॑ष्ठा॒माव॒ त-ङ्काम॑मरुथ्स्महि॒ येन॒ कामे॑न॒ न्यष॑दा॒मेति॒ तासा॑मु॒ त्वा अ॑ब्रुवन्न॒र्धावा॒ याव॑ती॒र्वा-ऽऽसा॑महा ए॒वेमौद्वा॑द॒शौ मासौ॑ सं​वँथ्स॒रग्ं स॒पान्द्यो-त्ति॑ष्ठा॒मेति॒ तासा᳚- [तासा᳚म्, द्वा॒द॒शे मा॒सि] 7
-न्द्वाद॒शे मा॒सि शृङ्गा॑णि॒ प्राव॑र्तन्त श्र॒द्धया॒ वा-ऽश्र॑द्धया वा॒ ता इ॒मा यास्तू॑प॒रा उ॒भय्यो॒ वाव ता आ᳚र्ध्नुव॒न्॒. याश्च॒ शृङ्गा॒ण्यस॑न्व॒न्॒. याश्चोर्ज॑म॒वारु॑न्धत॒र्ध्नोति॑ द॒शसु॑ मा॒सू᳚त्तिष्ठ॑न्नृ॒द्ध्नोति॑ द्वाद॒शसु॒ य ए॒वं-वेँद॑ प॒देन॒ खलु॒ वा ए॒ते य॑न्ति वि॒न्दति॒ खलु॒ वै प॒देन॒ य-न्तद्वा ए॒तदृ॒द्धमय॑न॒-न्तस्मा॑ दे॒त-द्गो॒सनि॑ ॥ 8 ॥
(ति॒ष्ठा॒मेति॒ तासां॒ - तस्मा॒-द्- द्वे च॑) (अ. 2)
प्र॒थ॒मे मा॒सि पृ॒ष्ठान्युप॑ यन्ति मद्ध्य॒म उप॑ यन्त्युत्त॒म उप॑ यन्ति॒ तदा॑हु॒र्यां-वैँ त्रिरेक॒स्याह्न॑ उप॒सीद॑न्ति द॒ह्रं-वैँ सा-ऽप॑राभ्या॒-न्दोहा᳚भ्या-न्दु॒हे-ऽथ॒ कुत॒-स्सा धो᳚क्ष्यते॒ या-न्द्वाद॑श॒ कृत्व॑ उप॒सीद॒न्तीति॑ सं​वँथ्स॒रग्ं स॒पान्द्यो᳚त्त॒मे मा॒सि स॒कृ-त्पृ॒ष्ठान्युपे॑यु॒स्त-द्यज॑माना य॒ज्ञ-म्प॒शूनव॑ रुन्धते समु॒द्रं-वाँ [समु॒द्रं-वैँ, ए॒ते॑-ऽनवा॒रम॑पा॒र-म्प्र] 9
ए॒ते॑-ऽनवा॒रम॑पा॒र-म्प्र प्ल॑वन्ते॒ ये सं॑​वँथ्स॒रमु॑प॒यन्ति॒ य-द्बृ॑ह-द्रथन्त॒रे अ॒न्वर्जे॑यु॒र्यथा॒ मद्ध्ये॑ समु॒द्रस्य॑ प्ल॒वम॒न्वर्जे॑युस्ता॒दृ-क्तदनु॑थ्सर्ग-म्बृह-द्रथन्त॒राभ्या॑मि॒त्वा प्र॑ति॒ष्ठा-ङ्ग॑च्छन्ति॒ सर्वे᳚भ्यो॒ वै कामे᳚भ्य-स्स॒न्धिर्दु॑हे॒ त-द्यज॑माना॒-स्सर्वा॒न् कामा॒नव॑ रुन्धते ॥ 10 ॥
(स॒मु॒द्रं-वैँ - चतु॑स्त्रिग्ंशच्च) (अ. 3)
स॒मा॒न्य॑ ऋचो॑ भवन्ति मनुष्यलो॒को वा ऋचो॑ मनुष्यलो॒कादे॒व न य॑न्त्य॒न्यद॑न्य॒-थ्साम॑ भवति देवलो॒को वै साम॑ देवलो॒कादे॒वान्यम॑न्य-म्मनुष्यलो॒क-म्प्र॑त्यव॒रोह॑न्तो यन्ति॒ जग॑ती॒मग्र॒ उप॑ यन्ति॒ जग॑तीं॒-वैँ छन्दाग्ं॑सि प्र॒त्यव॑रोहन्त्या-ग्रय॒ण-ङ्ग्रहा॑ बृ॒ह-त्पृ॒ष्ठानि॑ त्रयस्त्रि॒ग्ं॒शग्ग्​स्तोमा॒-स्तस्मा॒-ज्ज्यायाग्ं॑स॒-ङ्कनी॑या-न्प्र॒त्यव॑रोहति वैश्वकर्म॒णो गृ॑ह्यते॒विश्वा᳚न्ये॒व तेन॒ कर्मा॑णि॒ यज॑माना॒ अव॑ रुन्धत आदि॒त्यो [आदि॒त्यः, गृ॒ह्य॒त॒ इ॒यं-वाँ] 11
गृ॑ह्यत इ॒यं-वाँ अदि॑तिर॒स्यामे॒व प्रति॑ तिष्ठन्त्य॒न्यो᳚-ऽन्यो गृह्येते मिथुन॒त्वाय॒ प्रजा᳚त्या अवान्त॒रं-वैँ द॑शरा॒त्रेण॑ प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ य-द्द॑शरा॒त्रो भव॑ति प्र॒जा ए॒व त-द्यज॑माना-स्सृजन्त ए॒ताग्ं ह॒ वा उ॑द॒ङ्क-श्शौ᳚ल्बाय॒न-स्स॒त्रस्यर्धि॑मुवाच॒ य-द्द॑शरा॒त्रोय-द्द॑शरा॒त्रो भव॑ति स॒त्रस्यर्ध्या॒ अथो॒ यदे॒व पूर्वे॒ष्वह॑स्सु॒ विलो॑म क्रि॒यते॒ तस्यै॒वै ( )-षा शान्तिः॑ ॥ 12 ॥
(आ॒दि॒त्य - स्तस्यै॒व - द्वे च॑) (अ. 4)
यदि॒ सोमौ॒ सग्ंसु॑तौ॒ स्याता᳚-म्मह॒ति रात्रि॑यै प्रातरनुवा॒क-मु॒पाकु॑र्या॒-त्पूर्वो॒ वाच॒-म्पूर्वो॑ दे॒वताः॒ पूर्व॒-श्छन्दाग्ं॑सि वृङ्क्ते॒ वृष॑ण्वती-म्प्रति॒पद॑-ङ्कुर्या-त्प्रातस्सव॒नादे॒वैषा॒मिन्द्रं॑-वृँ॒ङ्क्ते ऽथो॒ खल्वा॑हुस्सवनमु॒खे-स॑वनमुखे का॒र्येति॑ सवनमु॒खा-थ्स॑वनमुखा-दे॒वैषा॒मिन्द्रं॑-वृँङ्क्ते सं​वेँ॒शायो॑पवे॒शाय॑ गायत्रि॒यास्त्रि॒ष्टुभो॒ जग॑त्या अनु॒ष्टुभः॑ प॒ङ्क्त्या अ॒भिभू᳚त्यै॒ स्वाहा॒ छन्दाग्ं॑सि॒ वै सं॑​वेँ॒श उ॑पवे॒श-श्छन्दो॑भि-रे॒वैषा॒- [उ॑पवे॒श-श्छन्दो॑भि-रे॒वैषा᳚म्, छन्दाग्ं॑सि] 13
-ञ्छन्दाग्ं॑सि वृङ्क्ते सज॒नीय॒ग्ं॒ शस्यं॑-विँह॒व्यग्ं॑ शस्य॑म॒गस्त्य॑स्य कयाशु॒भीय॒ग्ं॒ शस्य॑मे॒ताव॒द्वा अ॑स्ति॒ याव॑दे॒त-द्याव॑दे॒वास्ति॒ तदे॑षां-वृँङ्क्ते॒ यदि॑ प्रातस्सव॒ने क॒लशो॒ दीर्ये॑त वैष्ण॒वीषु॑ शिपिवि॒ष्टव॑तीषु स्तुवीर॒न्॒.यद्वै य॒ज्ञस्या॑-ति॒रिच्य॑ते॒ विष्णु॒-न्तच्छि॑पिवि॒ष्टम॒भ्यति॑ रिच्यते॒ तद्विष्णुः॑ शिपिवि॒ष्टो-ऽति॑रिक्त ए॒वाति॑रिक्त-न्दधा॒त्यथो॒ अति॑रिक्तेनै॒वा-ति॑रिक्तमा॒प्त्वा-ऽव॑ रुन्धते॒ यदि॑ म॒द्ध्यन्दि॑ने॒ दीर्ये॑त वषट्का॒रनि॑धन॒ग्ं॒ साम॑ कुर्युर्वषट्का॒रो वै य॒ज्ञस्य॑ प्रति॒ष्ठा प्र॑ति॒ष्ठामे॒वैन॑-द्गमयन्ति॒ यदि॑ तृतीयसव॒न ए॒तदे॒व ॥ 14 ॥
(छन्दो॑भिरे॒वैषा॒ - मवै - का॒न्नविग्ं॑श॒तिश्च॑) (अ. 5)
ष॒ड॒है-र्मासा᳚न्-थ्स॒म्पाद्या-ऽह॒रु-थ्सृ॑जन्ति षड॒हैर्​हि मासा᳚न्-थ्स॒म्पश्य॑न्त्य-र्धमा॒सैर्मासा᳚न्-थ्स॒म्पाद्याह॒रु-थ्सृ॑जन्त्य-र्धमा॒सैर्​हि मासा᳚न्-थ्स॒म्पश्य॑न्त्यमावा॒स्य॑या॒ मासा᳚न्-थ्स॒म्पाद्याह॒रु-थ्सृ॑जन्त्यमावा॒स्य॑या॒ हि मासा᳚न्-थ्स॒म्पश्य॑न्ति पौर्णमा॒स्या मासा᳚न्-थ्स॒म्पाद्या-ऽहरु-थ्सृ॑जन्ति पौर्णमा॒स्या हि मासा᳚न्-थ्स॒म्पश्य॑न्ति॒ यो वै पू॒र्ण आ॑सि॒ञ्चति॒ परा॒ स सि॑ञ्चति॒ यः पू॒र्णादु॒दच॑ति [ ] 15
प्रा॒णम॑स्मि॒न्​थ्स द॑धाति॒ य-त्पौ᳚र्णमा॒स्या मासा᳚न्-थ्स॒पान्द्याह॑रु-थ्सृ॒जन्ति॑ सं​वँथ्स॒रायै॒व त-त्प्रा॒ण-न्द॑धति॒ तदनु॑ स॒त्रिणः॒ प्राण॑न्ति॒ यदह॒र्नो-थ्सृ॒जेयु॒र्यथा॒ दृति॒रुप॑नद्धो वि॒पत॑त्ये॒वग्ं सं॑​वँथ्स॒रो वि प॑ते॒दार्ति॒-मार्च्छे॑यु॒र्य-त्पौ᳚र्णमा॒स्या मासा᳚न्-थ्स॒पान्द्याह॑रु-थ्सृ॒जन्ति॑ सं​वँथ्स॒रायै॒व तदु॑दा॒न-न्द॑धति॒ तदनु॑ स॒त्रिण॒ उ- [स॒त्रिण॒ उत्, अ॒न॒न्ति॒ ना-ऽऽर्ति॒-मार्च्छ॑न्ति] 16
-द॑नन्ति॒ ना-ऽऽर्ति॒-मार्च्छ॑न्ति पू॒र्णमा॑से॒ वै दे॒वानाग्ं॑ सु॒तो य-त्पौ᳚र्णमा॒स्या मासा᳚न्-थ्स॒पान्द्याह॑रु-थ्सृ॒जन्ति॑ दे॒वाना॑मे॒व त-द्य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञ-म्प्र॒त्यव॑रोहन्ति॒ वि वा ए॒त-द्य॒ज्ञ-ञ्छि॑न्दन्ति॒ य-थ्ष॑ड॒हस॑तन्त॒ग्ं॒ सन्त॒मथाह॑रु-थ्सृ॒जन्ति॑ प्राजाप॒त्य-म्प॒शुमा ल॑भन्ते प्र॒जाप॑ति॒-स्सर्वा॑ दे॒वता॑ दे॒वता॑भिरे॒व य॒ज्ञग्ं स-न्त॑न्वन्ति॒ यन्ति॒ वा ए॒ते सव॑ना॒द्ये-ऽह॑- [सव॑ना॒द्ये-ऽहः॑, उ॒-थ्सृ॒जन्ति॑] 17
-रु-थ्सृ॒जन्ति॑ तु॒रीय॒-ङ्खलु॒ वा ए॒त-थ्सव॑नं॒-यँ-थ्सा᳚नां॒य्यं-यँ-थ्सा᳚नां॒य्य-म्भव॑ति॒ तेनै॒व सव॑ना॒न्न य॑न्ति समुप॒हूय॑ भक्षयन्त्ये॒तथ्- सो॑मपीथा॒ ह्ये॑तर्​हि॑ यथायत॒नं-वाँ ए॒तेषाग्ं॑ सवन॒भाजो॑ दे॒वता॑ गच्छन्ति॒ ये-ऽह॑रु-थ्सृ॒जन्त्य॑नुसव॒न-म्पु॑रो॒डाशा॒-न्निर्व॑पन्ति यथायत॒नादे॒व स॑वन॒भाजो॑ दे॒वता॒ अव॑ रुन्धते॒ ऽष्टाक॑पाला-न्प्रातस्सव॒न एका॑दशकपाला॒-न्माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने॒ द्वाद॑शकपालाग्​-स्तृतीयसव॒ने छन्दाग्॑स्ये॒वा-ऽऽप्त्वा -ऽव॑ रुन्धते वैश्वदे॒व-ञ्च॒रु-न्तृ॑तीयसव॒ने निर्व॑पन्ति वैश्वदे॒वं-वैँ तृ॑तीयसव॒न-न्तेनै॒व तृ॑तीयसव॒नान्न य॑न्ति ॥ 18 ॥
(उ॒दच॒ - त्यु - द्ये-ऽह॑ - रा॒प्त्वा - पञ्च॑दश च) (अ. 6)
उ॒थ्सृज्यां(3)नोथ्सृज्या(3)मिति॑ मीमाग्ंसन्ते ब्रह्मवा॒दिन॒-स्तद्वा॑हुरु॒-थ्सृज्य॑मे॒वेत्य॑-मावा॒स्या॑या-ञ्च पौर्णमा॒स्या-ञ्चो॒-थ्सृज्य॒मित्या॑हुरे॒ते हि य॒ज्ञं-वँह॑त॒ इति॒ ते त्वाव नोथ्सृज्ये॒ इत्या॑हु॒र्ये अ॑वान्त॒रं-यँ॒ज्ञ-म्भे॒जाते॒ इति॒ या प्र॑थ॒मा व्य॑ष्टका॒ तस्या॑मु॒-थ्सृज्य॒मित्या॑हुरे॒ष वै मा॒सो वि॑श॒र इति॒ ना-ऽऽदि॑ष्ट॒- [ना-ऽऽदि॑ष्टम्, उथ्सृ॑जेयु॒-] 19
-मुथ्सृ॑जेयु॒-र्यदादि॑ष्ट-मुथ्सृ॒जेयु॑र्या॒दृशे॒ पुनः॑ पर्याप्ला॒वे मद्ध्ये॑ षड॒हस्य॑ स॒पन्द्ये॑त षड॒हैर्मासा᳚न्-थ्स॒पान्द्य॒ य-थ्स॑प्त॒म- मह॒स्तस्मि॒न्नु-थ्सृ॑जेयु॒-स्तद॒ग्नये॒ वसु॑मते पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पेयुरै॒न्द्र-न्दधीन्द्रा॑य म॒रुत्व॑ते पुरो॒डाश॒मेका॑दशकपालं-वैँश्वदे॒व-न्द्वाद॑शकपालम॒ग्नेर्वै वसु॑मतः प्रातस्सव॒नं-यँद॒ग्नये॒ वसु॑मते पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल-न्नि॒र्वप॑न्ति दे॒वता॑मे॒व त-द्भा॒गिनी᳚-ङ्कु॒र्वन्ति॒ [-ङ्कु॒र्वन्ति॑, सव॑न] 20
सव॑न-मष्टा॒भिरुप॑ यन्ति॒ यदै॒न्द्र-न्दधि॒ भव॒तीन्द्र॑मे॒व त-द्भा॑ग॒धेया॒न्न च्या॑वय॒न्तीन्द्र॑स्य॒ वै म॒रुत्व॑तो॒ माद्ध्य॑न्दिन॒ग्ं॒ सव॑नं॒-यँदिन्द्रा॑य म॒रुत्व॑ते पुरो॒डाश॒मेका॑दशकपाल-न्नि॒र्वप॑न्ति दे॒वता॑मे॒व त-द्भा॒गिनी᳚-ङ्कु॒र्वन्ति॒ सव॑नमेकाद॒शभि॒रुप॑ यन्ति॒ विश्वे॑षां॒-वैँ दे॒वाना॑मृभु॒मता᳚-न्तृतीयसव॒नं​यँ-द्वै᳚श्वदे॒व-न्द्वाद॑शकपाल-न्नि॒र्वप॑न्ति दे॒वता॑ ए॒व त-द्भा॒गिनीः᳚ कु॒र्वन्ति॒ सव॑न-न्द्वाद॒शभि॒- [सव॑न-न्द्वाद॒शभिः॑, उप॑ यन्ति] 21
-रुप॑ यन्ति प्राजाप॒त्य-म्प॒शुमा ल॑भन्ते य॒ज्ञो वै प्र॒जाप॑ति-र्य॒ज्ञस्या-न॑नुसर्गायाभिव॒र्त इ॒त-ष्षण्मा॒सो ब्र॑ह्मसा॒म-म्भ॑वति॒ ब्रह्म॒ वा अ॑भिव॒र्तो ब्रह्म॑णै॒व त-थ्सु॑व॒र्गं-लोँ॒क-म॑भिव॒र्तय॑न्तो यन्ति प्रतिकू॒लमि॑व॒ हीत-स्सु॑व॒र्गो लो॒क इन्द्र॒ क्रतु॑-न्न॒ आ भ॑र पि॒ता पु॒त्रेभ्यो॒ यथा᳚ । शिक्षा॑ नो अ॒स्मि-न्पु॑रुहूत॒ याम॑नि जी॒वा ज्योति॑-रशीम॒हीत्य॒-मुत॑ आय॒ताग्ं षण्मा॒सो ब्र॑ह्मसा॒म-म्भ॑वत्य॒यं-वैँ लो॒को ज्योतिः॑ प्र॒जा ज्योति॑रि॒ममे॒व तल्लो॒क-म्पश्य॑न्तो-ऽभि॒वद॑न्त॒ आ य॑न्ति ॥ 22 ॥
(ना-ऽऽदि॑ष्टं - कु॒र्वन्ति॑ - द्वाद॒शभि॒ - रिति॑- विग्ंश॒तिश्च॑) (अ. 7)
दे॒वानां॒-वाँ अन्त॑-ञ्ज॒ग्मुषा॑मिन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-मपा᳚क्राम॒-त्त-त्क्रो॒शेनावा॑रुन्धत॒ त-त्क्रो॒शस्य॑ क्रोश॒त्वं-यँ-त्क्रो॒शेन॒ चात्वा॑ल॒स्यान्ते᳚ स्तु॒वन्ति॑ य॒ज्ञस्यै॒वान्त॑-ङ्ग॒त्वेन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मव॑ रुन्धते स॒त्रस्यर्ध्या॑ ऽऽहव॒नीय॒स्यान्ते᳚ स्तुवन्त्य॒ग्नि-मे॒वोप॑-द्र॒ष्टार॑-ङ्कृ॒त्वर्धि॒मुप॑ यन्ति प्र॒जाप॑ते॒र्॒हृद॑येन हवि॒र्धाने॒-ऽन्त-स्स्तु॑वन्ति प्रे॒माण॑मे॒वास्य॑ गच्छन्ति श्लो॒केन॑ पु॒रस्ता॒-थ्सद॑स- [पु॒रस्ता॒-थ्सद॑सः, स्तु॒व॒न्त्यनु॑श्लोकेन] 23
-स्स्तुव॒न्त्यनु॑श्लोकेन प॒श्चा-द्य॒ज्ञस्यै॒वान्त॑-ङ्ग॒त्वा श्लो॑क॒भाजो॑ भवन्ति न॒वभि॑-रद्ध्व॒र्युरु-द्गा॑यति॒ नव॒ वै पुरु॑षे प्रा॒णाः प्रा॒णाने॒व यज॑मानेषु दधाति॒ सर्वा॑ ऐ॒न्द्रियो॑ भवन्ति प्रा॒णेष्वे॒वेन्द्रि॒य-न्द॑ध॒-त्यप्र॑तिहृताभि॒रु-द्गा॑यति॒ तस्मा॒-त्पुरु॑ष॒-स्सर्वा᳚ण्य॒न्यानि॑ शी॒र्​ष्णो-ऽङ्गा॑नि॒ प्रत्य॑चति॒ शिर॑ ए॒व न प॑ञ्चद॒शग्ंर॑थन्त॒र-म्भ॑वतीन्द्रि॒यमे॒वाव॑ रुन्धते सप्तद॒श- [सप्तद॒शम्, बृ॒ह-द॒न्नाद्य॒स्या] 24
-म्बृ॒ह-द॒न्नाद्य॒स्या-ऽव॑रुद्ध्या॒ अथो॒ प्रैव तेन॑ जायन्त एकवि॒ग्ं॒श-म्भ॒द्र-न्द्वि॒पदा॑सु॒ प्रति॑ष्ठित्यै॒ पत्न॑य॒ उप॑ गायन्ति मिथुन॒त्वाय॒ प्रजा᳚त्यै प्र॒जा॑पतिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ सो॑-ऽकामयता॒-ऽऽसाम॒हग्ं रा॒ज्य-म्परी॑या॒मिति॒ तासाग्ं॑ राज॒नेनै॒व रा॒ज्य-म्पर्यै॒-त्त-द्रा॑ज॒नस्य॑ राजन॒त्वं-यँ-द्रा॑ज॒न-म्भव॑ति प्र॒जाना॑मे॒व त-द्यज॑माना रा॒ज्य-म्परि॑ यन्ति पञ्चवि॒ग्ं॒श-म्भ॑वति प्र॒जाप॑ते॒- [प्र॒जाप॑तेः, आप्त्यै॑ प॒ञ्चभि॒-स्तिष्ठ॑न्त-स्स्तुवन्ति] 25
-राप्त्यै॑ प॒ञ्चभि॒-स्तिष्ठ॑न्त-स्स्तुवन्ति देवलो॒कमे॒वाभि ज॑यन्ति प॒ञ्चभि॒रासी॑ना मनुष्यलो॒कमे॒वाभि ज॑यन्ति॒ दश॒ सम्प॑द्यन्ते॒ दशा᳚क्षरा वि॒राडन्नं॑-विँ॒रा-ड्वि॒राजै॒वा-न्नाद्य॒मव॑ रुन्धते पञ्च॒धा वि॑नि॒षद्य॑ स्तुवन्ति॒ पञ्च॒ दिशो॑ दि॒क्ष्वे॑व प्रति॑तिष्ठ॒न्त्येकै॑क॒या-ऽस्तु॑तया स॒माय॑न्ति दि॒ग्भ्य ए॒वान्नाद्य॒ग्ं॒ स-म्भ॑रन्ति॒ ताभि॑-रुद्गा॒तो-द्गा॑यति दि॒ग्भ्य ए॒वा-ऽन्नाद्यग्ं॑ [ए॒वा-ऽन्नाद्य᳚म्, स॒म्भृत्य॒ तेज॑] 26
स॒म्भृत्य॒ तेज॑ आ॒त्म-न्द॑धते॒ तस्मा॒देकः॑ प्रा॒ण-स्सर्वा॒ण्यङ्गा᳚न्यव॒त्यथो॒ यथा॑ सुप॒र्ण उ॑त्पति॒ष्यञ्छिर॑ उत्त॒म-ङ्कु॑रु॒त ए॒वमे॒व त-द्यज॑मानाः प्र॒जाना॑मुत्त॒मा भ॑वन्त्यास॒न्दी-मु॑द्गा॒ता ऽऽरो॑हति॒ साम्रा᳚ज्यमे॒व ग॑च्छन्ति प्ले॒ङ्खग्ं होता॒ नाक॑स्यै॒व पृ॒ष्ठग्ं रो॑हन्ति कू॒र्चाव॑द्ध्व॒र्यु-र्ब्र॒द्ध्नस्यै॒व वि॒ष्टप॑-ङ्गच्छन्त्ये॒ताव॑न्तो॒ वै दे॑वलो॒कास्तेष्वे॒व य॑थापू॒र्व-म्प्रति॑ तिष्ठ॒न्त्यथो॑ आ॒क्रम॑णमे॒व त-थ्सेतुं॒-यँज॑मानाः कुर्वते सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ सम॑ष्ट्यै ॥ 27 ॥
(सद॑सः-सप्तद॒शं-प्र॒जाप॑ते-र्गायति दि॒ग्भ्य ए॒वान्नाद्यं॒-प्रत्ये-का॑दश च) (अ. 8)
अ॒र्क्ये॑ण॒ वै स॑हस्र॒शः प्र॒जाप॑तिः प्र॒जा अ॑सृजत॒ ताभ्य॒ इला᳚दे॒न्नेरां॒-लूँता॒मवा॑रुन्ध॒ यद॒र्क्य॑-म्भव॑ति प्र॒जा ए॒व त-द्यज॑माना-स्सृजन्त॒ इला᳚द-म्भवति प्र॒जाभ्य॑ ए॒व सृ॒ष्टाभ्य॒ इरां॒-लूँता॒मव॑ रुन्धते॒ तस्मा॒द्याग्ं समाग्ं॑ स॒त्रग्ं समृ॑द्ध॒-ङ्क्षोधु॑का॒स्ताग्ं समा᳚-म्प्र॒जा इष॒ग्ग्॒ ह्या॑सा॒मूर्ज॑मा॒दद॑ते॒ याग्ं समां॒-व्यृँ॑द्ध॒-मक्षो॑धुका॒स्ताग्ं समा᳚-म्प्र॒जा [समा᳚-म्प्र॒जाः, न ह्या॑सा॒मिष॒] 28
न ह्या॑सा॒मिष॒-मूर्ज॑-मा॒दद॑त उत्क्रो॒द-ङ्कु॑र्वते॒ यथा॑ ब॒न्धा-न्मु॑मुचा॒ना उ॑त्क्रो॒द-ङ्कु॒र्वत॑ ए॒वमे॒व त-द्यज॑माना देवब॒न्धा-न्मु॑मुचा॒ना उ॑त्क्रो॒द-ङ्कु॑र्वत॒ इष॒मूर्ज॑मा॒त्म-न्दधा॑ना वा॒ण-श्श॒तत॑न्तुर्भवति श॒तायुः॒ पुरु॑ष-श्श॒तेन्द्रि॑य॒ आयु॑ष्ये॒वेन्द्रि॒ये प्रति॑ तिष्ठन्त्या॒जि-न्धा॑व॒न्त्यन॑भिजितस्या॒-भिजि॑त्यै दुन्दु॒भीन्-थ्स॒माघ्न॑न्ति पर॒मा वा ए॒षा वाग्या दु॑न्दु॒भौ प॑र॒मामे॒व [ ] 29
वाच॒मव॑ रुन्धते भूमिदुन्दु॒भिमा घ्न॑न्ति॒ यैवेमां-वाँ-क्प्रवि॑ष्टा॒ तामे॒वाव॑ रुन्ध॒ते ऽथो॑ इ॒मामे॒व ज॑यन्ति॒ सर्वा॒ वाचो॑ वदन्ति॒ सर्वा॑सां-वाँ॒चामव॑रुद्ध्या आ॒र्द्रेचर्म॒न् व्याय॑च्छेते इन्द्रि॒यस्या व॑रुद्ध्या॒ आ-ऽन्यः क्रोश॑ति॒ प्रान्य-श्शग्ं॑सति॒ य आ॒क्रोश॑ति पु॒नात्ये॒वैना॒न्​थ्स यः प्र॒शग्ंस॑ति पू॒तेष्वे॒वा-ऽन्नाद्य॑-न्दधा॒त्यृषि॑कृत-ञ्च॒ [-न्दधा॒त्यृषि॑कृत-ञ्च॒, वा ए॒ते] 30
वा ए॒ते दे॒वकृ॑त-ञ्च॒ पूर्वै॒र्मासै॒रव॑ रुन्धते॒ य-द्भू॑ते॒च्छदा॒ग्ं॒ सामा॑नि॒ भव॑न्त्यु॒भय॒स्याव॑रुद्ध्यै॒ यन्ति॒ वा ए॒ते मि॑थु॒नाद्ये सं॑​वँथ्स॒र-मु॑प॒यन्त्य॑न्तर्वे॒दि मि॑थु॒नौ स-म्भ॑वत॒स्तेनै॒व मि॑थु॒नान्न य॑न्ति ॥ 31 ॥
(व्यृ॑द्ध॒मक्षो॑धुका॒स्ताग्ं समा᳚-म्प्र॒जाः - प॑र॒मामे॒व - च॑ - त्रि॒ग्ं॒शच्च॑) (अ. 9)
चर्माव॑ भिन्दन्ति पा॒प्मान॑मे॒वैषा॒मव॑ भिन्दन्ति॒ मा-ऽप॑ राथ्सी॒र्मा-ऽति॑ व्याथ्सी॒रित्या॑ह सम्प्र॒त्ये॑वैषा᳚-म्पा॒प्मान॒मव॑ भिन्दन्त्युदकु॒म्भान॑धिनि॒धाय॑ दा॒स्यो॑ मार्जा॒लीय॒-म्परि॑ नृत्यन्ति प॒दो नि॑घ्न॒तीरि॒दम्म॑धु॒-ङ्गाय॑न्त्यो॒ मधु॒ वै दे॒वाना᳚-म्पर॒म-म॒न्नाद्य॑-म्पर॒ममे॒वा-न्नाद्य॒मव॑ रुन्धते प॒दो नि घ्न॑न्ति मही॒यामे॒वैषु॑ दधति ॥ 32 ॥
(चर्मै - का॒न्नप॑ञ्चा॒शत्) (अ. 10)
पृ॒थि॒व्यै स्वाहा॒ ऽन्तरि॑क्षाय॒ स्वाहा॑ दि॒वे स्वाहा॑ सम्प्लोष्य॒ते स्वाहा॑ स॒प्लं​वँ॑मानाय॒ स्वाहा॒ सम्प्लु॑ताय॒ स्वाहा॑ मेघायिष्य॒ते स्वाहा॑ मेघाय॒ते स्वाहा॑ मेघि॒ताय॒ स्वाहा॑ मे॒घाय॒ स्वाहा॑ नीहा॒राय॒ स्वाहा॑ नि॒हाका॑यै॒ स्वाहा᳚ प्रास॒चाय॒ स्वाहा᳚ प्रच॒लाका॑यै॒ स्वाहा॑ विद्योतिष्य॒ते स्वाहा॑ वि॒द्योत॑मानाय॒ स्वाहा॑ सं​विँ॒द्योत॑मानाय॒ स्वाहा᳚ स्तनयिष्य॒ते स्वाहा᳚ स्त॒नय॑ते॒ स्वाहो॒ -ग्रग्ग्​ स्त॒नय॑ते॒ स्वाहा॑ वर्​षिष्य॒ते स्वाहा॒ वर्​ष॑ते॒ स्वाहा॑ ऽभि॒वर्​ष॑ते॒ स्वाहा॑ परि॒वर्​ष॑ते॒ स्वाहा॑ सं॒​वँर्​ष॑ते॒ [सं॒​वँर्​ष॑ते, स्वाहा॑ ऽनु॒वर्​ष॑ते॒ स्वाहा॑] 33
स्वाहा॑ ऽनु॒वर्​ष॑ते॒ स्वाहा॑ शीकायिष्य॒ते स्वाहा॑ शीकाय॒ते स्वाहा॑ शीकि॒ताय॒ स्वाहा᳚प्रोषिष्य॒ते स्वाहा᳚ प्रुष्ण॒ते स्वाहा॑ परिप्रुष्ण॒ते स्वाहो᳚-द्ग्रहीष्य॒ते स्वाहो᳚ द्गृह्ण॒ते स्वाहो-द्गृ॑हीताय॒ स्वाहा॑ विप्लोष्य॒ते स्वाहा॑ वि॒प्लव॑मानाय॒ स्वाहा॒ विप्लु॑ताय॒ स्वाहा॑ ऽऽतफ्स्य॒ते स्वाहा॒ ऽऽतप॑ते ॒स्वाहो॒-ग्रमा॒तप॑ते॒ स्वाह॒ -र्ग्भ्य-स्स्वाहा॒ यजु॑र्भ्य॒-स्स्वाहा॒ साम॑भ्य॒-स्स्वाहा ऽङ्गि॑रोभ्य॒-स्स्वाहा॒ वेदे᳚भ्य॒-स्स्वाहा॒ गाथा᳚भ्य॒-स्स्वाहा॑ नाराश॒ग्ं॒सीभ्य॒-स्स्वाहा॒ रैभी᳚भ्य॒-स्स्वाहा॒ सर्व॑स्मै॒ स्वाहा᳚ ॥ 34 ॥
(सं॒​वँर्​ष॑ते॒ - रैभी᳚भ्य॒-स्स्वाहा॒ - द्वे च॑) (अ. 11)
द॒त्वते॒ स्वाहा॑ ऽद॒न्तका॑य॒ स्वाहा᳚ प्रा॒णिने॒ स्वाहा᳚ ऽप्रा॒णाय॒ स्वाहा॒ मुख॑वते॒ स्वाहा॑-ऽमु॒खाय॒ स्वाहा॒ नासि॑कवते॒ स्वाहा॑ ऽनासि॒काय॒ स्वाहा᳚ ऽक्ष॒ण्वते॒ स्वाहा॑-ऽन॒क्षिका॑य॒ स्वाहा॑ क॒र्णिने॒ स्वाहा॑ ऽक॒र्णका॑य॒ स्वाहा॑ शीर्​ष॒ण्वते॒ स्वाहा॑-ऽशी॒र्॒षका॑य॒ स्वाहा॑ प॒द्वते॒ स्वाहा॑ ऽपा॒दका॑य॒ स्वाहा᳚ प्राण॒ते स्वाहा ऽप्रा॑णते॒ स्वाहा॒ वद॑ते॒ स्वाहा ऽव॑दते॒ स्वाहा॒ पश्य॑ते॒ स्वाहा ऽप॑श्यते॒ स्वाहा॑ शृण्व॒ते स्वाहा ऽशृ॑ण्वते॒ स्वाहा॑ मन॒स्विने॒ स्वाहा॑- [मन॒स्विने॒ स्वाहा᳚, अ॒म॒नसे॒ स्वाहा॑] 35
-ऽम॒नसे॒ स्वाहा॑ रेत॒स्विने॒ स्वाहा॑ ऽरे॒तस्का॑य॒ स्वाहा᳚ प्र॒जाभ्य॒-स्स्वाहा᳚ प्र॒जन॑नाय॒ स्वाहा॒ लोम॑वते॒ स्वाहा॑ ऽलो॒मका॑य॒ स्वाहा᳚ त्व॒चे स्वाहा॒ ऽत्वक्का॑य॒ स्वाहा॒ चर्म॑ण्वते॒ स्वाहा॑ ऽच॒र्मका॑य॒ स्वाहा॒ लोहि॑तवते॒ स्वाहा॑-ऽलोहि॒ताय॒ स्वाहा॑ माग्ंस॒न्वते॒ स्वाहा॑ ऽमा॒ग्ं॒सका॑य॒ स्वाहा॒ स्नाव॑भ्य॒-स्स्वाहा᳚ ऽस्ना॒वका॑य॒ स्वाहा᳚ स्थ॒न्वते॒ स्वाहा॑-ऽन॒स्थिका॑य॒ स्वाहा॑ मज्ज॒न्वते॒ स्वाहा॑ ऽम॒ज्जका॑य॒ स्वाहा॒ ऽङ्गिने॒ स्वाहा॑-ऽन॒ङ्गाय॒ स्वाहा॒ ऽऽत्मने॒ स्वाहा ऽना᳚त्मने॒ स्वाहा॒ सर्व॑स्मै॒ स्वाहा᳚ ॥ 36 ॥
(म॒न॒स्विने॒ स्वाहा - ऽना᳚त्मने॒ स्वाहा॒ - द्वे च॑) (अ. 12)
कस्त्वा॑ युनक्ति॒ स त्वा॑ युनक्तु॒ विष्णु॑स्त्वा युनक्त्व॒स्य य॒ज्ञस्यर्ध्यै॒ मह्य॒ग्ं॒ सन्न॑त्या अ॒मुष्मै॒ कामा॒या-ऽऽयु॑षे त्वा प्रा॒णाय॑ त्वा ऽपा॒नाय॑ त्वा व्या॒नाय॑ त्वा॒ व्यु॑ष्ट्यै त्वा र॒य्यै त्वा॒ राध॑से त्वा॒ घोषा॑य त्वा॒ पोषा॑य त्वा ऽऽराद्घो॒षाय॑ त्वा॒ प्रच्यु॑त्यै त्वा ॥ 37 ॥
(कस्त्वा॒ - ऽष्टात्रिग्ं॑शत्) (अ. 13)
अ॒ग्नये॑ गाय॒त्राय॑ त्रि॒वृते॒ राथ॑न्तराय वास॒न्ताया॒-ष्टाक॑पाल॒ इन्द्रा॑य॒ त्रैष्टु॑भाय पञ्चद॒शाय॒ बार्​ह॑ताय॒ ग्रैष्मा॒यैका॑दशकपालो॒ विश्वे᳚भ्यो दे॒वेभ्यो॒ जाग॑तेभ्य-स्सप्तद॒शेभ्यो॑ वैरू॒पेभ्यो॒ वार्​षि॑केभ्यो॒ द्वाद॑शकपालो मि॒त्रावरु॑णाभ्या॒-मानु॑ष्टुभाभ्या-मेकवि॒ग्ं॒शाभ्यां᳚-वैँरा॒जाभ्याग्ं॑ शार॒दाभ्या᳚-म्पय॒स्या॑ बृह॒स्पत॑ये॒ पाङ्क्ता॑य त्रिण॒वाय॑ शाक्व॒राय॒ हैम॑न्तिकाय च॒रु-स्स॑वि॒त्र आ॑तिच्छन्द॒साय॑ त्रयस्त्रि॒ग्ं॒शाय॑ रैव॒ताय॑ शैशि॒राय॒ द्वाद॑शकपा॒लो ऽदि॑त्यै॒ विष्णु॑पत्न्यै च॒रुर॒ग्नये॑ वैश्वान॒राय॒ द्वाद॑शकपा॒लो ऽनु॑मत्यै च॒रुः का॒य एक॑कपालः ॥ 38 ॥
(अ॒ग्नये-ऽदि॑त्या॒ अनु॑मत्यै - स॒प्तच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 14)
यो वा अ॒ग्नाव॒ग्निः प्र॑ह्रि॒यते॒ यश्च॒ सोमो॒ राजा॒ तयो॑रे॒ष आ॑ति॒थ्यं-यँद॑ग्नीषो॒मीयो-ऽथै॒ष रु॒द्रो यश्ची॒यते॒ य-थ्सञ्चि॑ते॒-ऽग्नावे॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॒ न नि॒र्वपे॑दे॒ष ए॒व रु॒द्रो-ऽशा᳚न्त उपो॒त्थाय॑ प्र॒जा-म्प॒शून् यज॑मानस्या॒भि म॑न्येत॒ य-थ्सञ्चि॑ते॒-ऽग्नावे॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ नि॒र्वप॑ति भाग॒धेये॑नै॒वैनग्ं॑ शमयति॒ नास्य॑ रु॒द्रो-ऽशा᳚न्त [रु॒द्रो-ऽशा᳚न्तः, उ॒पो॒त्थाय॑] 39
उपो॒त्थाय॑ प्र॒जा-म्प॒शून॒भि म॑न्यते॒ दश॑ ह॒वीग्ंषि॑ भवन्ति॒ नव॒ वै पुरु॑षे प्रा॒णा नाभि॑र्दश॒मी प्रा॒णाने॒व यज॑माने दधा॒त्यथो॒ दशा᳚क्षरा वि॒राडन्नं॑-विँ॒रा-ड्वि॒राज्ये॒वान्नाद्ये॒ प्रति॑ तिष्ठत्यृ॒तुभि॒र्वा ए॒ष छन्दो॑भि॒-स्स्तोमैः᳚ पृ॒ष्ठैश्चे॑त॒व्य॑ इत्या॑हु॒र्यदे॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ नि॒र्वप॑त्यृ॒तुभि॑रे॒वैन॒-ञ्छन्दो॑भि॒-स्स्तोमैः᳚ पृ॒ष्ठैश्चि॑नुते॒ दिशः॑ सुषुवा॒णेना॑ - [ ] 40
-भि॒जित्या॒ इत्या॑हु॒र्यदे॒तानि॑ ह॒वीग्ंषि॑ नि॒र्वप॑ति दि॒शाम॒भिजि॑त्या ए॒तया॒ वा इन्द्र॑-न्दे॒वा अ॑याजय॒-न्तस्मा॑दिन्द्रस॒व ए॒तया॒ मनु॑-म्मनु॒ष्या᳚स्तस्मा᳚-न्मनुस॒वो यथेन्द्रो॑ दे॒वानां॒-यँथा॒ मनु॑र्मनु॒ष्या॑णामे॒व-म्भ॑वति॒ य ए॒वं-विँ॒द्वाने॒तयेष्ट्या॒ यज॑ते॒ दिग्व॑तीः पुरो-ऽनुवा॒क्या॑ भवन्ति॒ सर्वा॑सा-न्दि॒शाम॒भिजि॑त्यै ॥ 41 ॥
(अशा᳚न्तः - सुषुवा॒णेनै - क॑चत्वारिग्ंशच्च) (अ. 15)
यः प्रा॑ण॒तो नि॑मिष॒तो म॑हि॒त्वैक॒ इद्राजा॒ जग॑तो ब॒भूव॑ । य ईशे॑ अ॒स्य द्वि॒पद॒श्चतु॑ष्पदः॒ कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि प्र॒जाप॑तये त्वा॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णामि॒ तस्य॑ ते॒ द्यौर्म॑हि॒मा नक्ष॑त्राणि रू॒पमा॑दि॒त्यस्ते॒ तेज॒स्तस्मै᳚ त्वा महि॒म्ने प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा᳚ ॥ 42 ॥
(यः प्रा॑ण॒तो द्यौरा॑दि॒त्यो᳚ - ऽष्टात्रिग्ं॑शत् ) (अ. 16)
य आ᳚त्म॒दा ब॑ल॒दा यस्य॒ विश्व॑ उ॒पास॑ते प्र॒शिषं॒-यँस्य॑ दे॒वाः । यस्य॑ छा॒या-ऽमृतं॒-यँस्य॑ मृ॒त्युः कस्मै॑ दे॒वाय॑ ह॒विषा॑ विधेम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि प्र॒जाप॑तये त्वा॒ जुष्ट॑-ङ्गृह्णामि॒ तस्य॑ ते पृथि॒वी म॑हि॒मौष॑धयो॒ वन॒स्पत॑यो रू॒पम॒ग्निस्ते॒ तेज॒स्तस्मै᳚ त्वा महि॒म्ने प्र॒जाप॑तये॒ स्वाहा᳚ ॥ 43 ॥
(य आ᳚त्म॒दाः पृ॑थि॒व्य॑ग्नि-रेका॒न्नच॑त्वारि॒ग्ं॒शत्) (अ. 17)
आ ब्रह्म॑-न्ब्राह्म॒णो ब्र॑ह्मवर्च॒सी जा॑यता॒मा ऽस्मि-न्रा॒ष्ट्रे रा॑ज॒न्य॑ इष॒व्यः॑ शूरो॑ महार॒थो जा॑यता॒-न्दोग्ध्री॑धे॒नुर्वोढा॑ ऽन॒ड्वाना॒शु-स्सप्तिः॒ पुर॑न्धि॒र्योषा॑ जि॒ष्णू र॑थे॒ष्ठा-स्स॒भेयो॒ युवा ऽऽस्य यज॑मानस्य वी॒रो जा॑यता-न्निका॒मेनि॑कामे नः प॒र्जन्यो॑ वर्​षतु फ॒लिन्यो॑ न॒ ओष॑धयः पच्यन्तां-योँगक्षे॒मोनः॑ कल्पताम् ॥ 44 ॥
(आ ब्रह्म॒ - न्नेक॑चत्वारिग्ंशत् )(आ18)
आ-ऽक्रान्॑ वा॒जी पृ॑थि॒वीम॒ग्निं-युँज॑मकृत वा॒ज्यर्वा ऽऽक्रान्॑ वा॒ज्य॑न्तरि॑क्षं-वाँ॒युं-युँज॑मकृत वा॒ज्यर्वा॒ द्यां-वाँ॒ज्या-ऽक्रग्ग्॑स्त॒ सूर्यं॒-युँज॑मकृत वा॒ज्यर्वा॒ ऽग्निस्ते॑ वाजि॒न्॒ युङ्ङनु॒ त्वा ऽऽ र॑भे स्व॒स्ति मा॒ स-म्पा॑रय वा॒युस्ते॑ वाजि॒न्॒ युङ्ङनु॒ त्वा ऽऽ र॑भे स्व॒स्ति मा॒ स- [स्व॒स्ति मा॒ सम्, पा॒र॒या॒ ऽऽदि॒त्यस्ते॑] 45
-म्पा॑रया ऽऽदि॒त्यस्ते॑ वाजि॒न्॒ युङ्ङनु॒ त्वा ऽऽ र॑भे स्व॒स्ति मा॒ स-म्पा॑रय प्राण॒धृग॑सि प्रा॒ण-म्मे॑ दृग्ंह व्यान॒धृग॑सि व्या॒न-म्मे॑ दृग्ंहा ऽपान॒धृग॑स्यपा॒न-म्म॑ दृग्ंह॒ चक्षु॑रसि॒ चक्षु॒र्मयि॑ धेहि॒ श्रोत्र॑मसि॒ श्रोत्र॒-म्मयि॑ धे॒ह्यायु॑र॒स्यायु॒र्मयि॑ धेहि ॥ 46 ॥
(वा॒युस्ते॑ वाजि॒न्॒ युङ्ङनु॒ त्वा ऽऽ र॑भे स्व॒स्ति मा॒ सं - त्रिच॑त्वारिग्ंशच्च) (अ. 19)
जज्ञि॒ बीजं॒-वँर्​ष्टा॑ प॒र्जन्यः॒ पक्ता॑ स॒स्यग्ं सु॑पिप्प॒ला ओष॑धय-स्स्वधिचर॒णेयग्ं सू॑पसद॒नो᳚-ऽग्नि-स्स्व॑द्ध्य॒क्षम॒न्तरि॑क्षग्ंसुपा॒वः पव॑मान-स्सूपस्था॒ना द्यौ-श्शि॒वम॒सौ तप॑न् यथापू॒र्वम॑होरा॒त्रे प॑ञ्चद॒शिनो᳚ ऽर्धमा॒सा-स्त्रि॒ग्ं॒शिनो॒ मासाः᳚ कॢ॒प्ता ऋ॒तवः॑ शा॒न्त-स्सं॑​वँथ्स॒रः ॥ 47 ॥
(जज्ञि॒ बीज॒ - मेक॑त्रिग्ंशत्) (अ. 20)
आ॒ग्ने॒यो᳚-ऽष्टाक॑पाल-स्सौ॒म्यश्च॒रु-स्सा॑वि॒त्रो᳚-ऽष्टाक॑पालः पौ॒ष्णश्च॒रू रौ॒द्रश्च॒रुर॒ग्नये॑ वैश्वान॒राय॒ द्वाद॑शकपालो मृगाख॒रे यदि॒ ना-ऽऽगच्छे॑-द॒ग्नये-ऽग्ं॑हो॒मुचे॒-ऽष्टाक॑पाल-स्सौ॒र्य-म्पयो॑ वाय॒व्य॑ आज्य॑भागः ॥ 48 ॥
(आ॒ग्ने॒य - श्चतु॑र्विग्ंशतिः) (अ. 21)
अ॒ग्नये-ऽग्ं॑हो॒मुचे॒-ऽष्टाक॑पाल॒ इन्द्रा॑या-ऽग्ंहो॒मुच॒ एका॑दशकपालो मि॒त्रावरु॑णाभ्या-मागो॒मुग्भ्या᳚-म्पय॒स्या॑ वायोसावि॒त्र आ॑गो॒मुग्भ्या᳚-ञ्च॒रुर॒श्विभ्या॑-मागो॒मुग्भ्या᳚-न्धा॒ना म॒रुद्भ्य॑ एनो॒मुग्भ्यः॑ स॒प्तक॑पालो॒ विश्वे᳚भ्यो दे॒वेभ्य॑ एनो॒मुग्भ्यो॒ द्वाद॑शकपा॒लो ऽनु॑मत्यै च॒रुर॒ग्नये॑ वैश्वान॒राय॒ द्वाद॑शकपालो॒ द्यावा॑पृथि॒वीभ्या॑-मग्ंहो॒मुग्भ्या᳚-न्द्विकपा॒लः ॥ 49 ॥
(अ॒ग्नये-ऽग्ं॑हो॒मुचे᳚ - त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 22)
अ॒ग्नये॒ सम॑नम-त्पृथि॒व्यै सम॑नम॒द्यथा॒-ऽग्निः पृ॑थि॒व्या स॒मन॑मदे॒व-म्मह्य॑-म्भ॒द्रा-स्सन्न॑तय॒-स्स-न्न॑मन्तु वा॒यवे॒ सम॑नमद॒न्तरि॑क्षाय॒ सम॑नम॒द्यथा॑ वा॒युर॒न्तरि॑क्षेण॒ सूर्या॑य॒ सम॑नमद्दि॒वे सम॑नम॒द्यथा॒ सूर्यो॑ दि॒वा च॒न्द्रम॑से॒ सम॑नम॒न्नक्ष॑त्रेभ्य॒-स्सम॑नम॒द्यथा॑ च॒न्द्रमा॒ नक्ष॑त्रै॒र्वरु॑णाय॒ सम॑नमद॒द्भ्य-स्सम॑नम॒-द्यथा॒ [-स्सम॑नम॒-द्यथा᳚, वरु॑णो॒-ऽद्भि-स्साम्ने॒] 50
वरु॑णो॒-ऽद्भि-स्साम्ने॒ सम॑नमदृ॒चे सम॑नम॒द्यथा॒ साम॒र्चा ब्रह्म॑णे॒ सम॑नम-त्क्ष॒त्राय॒ सम॑नम॒द्यथा॒ ब्रह्म॑ क्ष॒त्रेण॒ राज्ञे॒ सम॑नम-द्वि॒शे सम॑नम॒द्यथा॒ राजा॑ वि॒शा रथा॑य॒-स्सम॑नम॒दश्वे᳚भ्य॒-स्सम॑नम॒द्यथा॒ रथो-ऽश्वैः᳚ प्र॒जाप॑तये॒ सम॑नम-द्भू॒तेभ्य॒-स्सम॑नम॒द्यथा᳚ प्र॒जाप॑तिर्भू॒तै-स्स॒मन॑मदे॒व-म्मह्य॑-म्भ॒द्रा-स्सन्न॑तय॒-स्स-न्न॑मन्तु ॥ 51 ॥
(अ॒द्भ्य-स्सम॑नम॒द्यथा॒-मह्यं॑-च॒त्वारि॑ च) (अ. 23)
ये ते॒ पन्था॑न-स्सवितः पू॒र्व्यासो॑-ऽरे॒णवो॒ वित॑ता अ॒न्तरि॑क्षे । तेभि॑र्नो अ॒द्य प॒थिभिः॑ सु॒गेभी॒ रक्षा॑ च नो॒ अधि॑ च देव ब्रूहि ॥ नमो॒-ऽग्नये॑ पृथिवि॒क्षिते॑ लोक॒स्पृते॑ लो॒कम॒स्मै यज॑मानाय देहि॒ नमो॑ वा॒यवे᳚-ऽन्तरिक्ष॒क्षिते॑ लोक॒स्पृते॑ लो॒कम॒स्मै यज॑मानाय देहि॒ नम॒-स्सूर्या॑य दिवि॒क्षिते॑ लोक॒स्पृते॑ लो॒कम॒स्मै यज॑मानाय देहि ॥ 52 ॥
(ये ते॒ - चतु॑श्चत्वारिग्ंशत्) (अ. 24)
यो वा अश्व॑स्य॒ मेद्ध्य॑स्य॒ शिरो॒ वेद॑ शीर्​ष॒ण्वा-न्मेद्ध्यो॑ भवत्यु॒षा वा अश्व॑स्य॒ मेद्ध्य॑स्य॒ शिर॒-स्सूर्य॒श्चक्षु॒र्वातः॑ प्रा॒णश्च॒न्द्रमा॒-श्श्रोत्र॒-न्दिशः॒ पादा॑ अवान्तरदि॒शाः पर्​श॑वो-ऽहोरा॒त्रे नि॑मे॒षो᳚-ऽर्धमा॒साः पर्वा॑णि॒ मासा᳚-स्स॒धान्ना᳚न्यृ॒तवो-ऽङ्गा॑नि सं​वँथ्स॒र आ॒त्मा र॒श्मयः॒ केशा॒ नक्ष॑त्राणि रू॒प-न्तार॑का अ॒स्थानि॒ नभो॑ मा॒ग्ं॒सान्योष॑धयो॒ लोमा॑नि॒ वन॒स्पत॑यो॒ वाला॑ अ॒ग्निर्मुखं॑-वैँश्वान॒रो व्यात्तग्ं॑ [व्यात्त᳚म्, स॒मु॒द्र उ॒दर॑म॒न्तरि॑क्ष-] 53
समु॒द्र उ॒दर॑म॒न्तरि॑क्ष-म्पा॒यु-र्द्यावा॑पृथि॒वी आ॒ण्डौ ग्रावा॒ शेप॒-स्सोमो॒ रेतो॒ यज्ज॑ञ्ज॒भ्यते॒ तद्वि द्यो॑तते॒ यद्वि॑धूनु॒ते त-थ्स्त॑नयति॒ यन्मेह॑ति॒ तद्व॑र्​षति॒ वागे॒वास्य॒ वागह॒र्वा अश्व॑स्य॒ जाय॑मानस्य महि॒मा पु॒रस्ता᳚ज्जायते॒ रात्रि॑रेन-म्महि॒मा प॒श्चादनु॑ जायत ए॒तौ वै म॑हि॒माना॒-वश्व॑म॒भित॒-स्स-म्ब॑भूवतु॒र्॒हयो॑ दे॒वान॑वह॒ दर्वा-ऽसु॑रान् वा॒जी ग॑न्ध॒र्वा-नश्वो॑ मनु॒ष्या᳚न्-थ्समु॒द्रो वा अश्व॑स्य॒ योनिः॑ समु॒द्रो बन्धुः॑ ॥ 54 ॥
(व्यात्त॑ - मवह॒-द्- द्वाद॑श च ) (अ. 25)
(गावो॒ - गाव॒-स्सिषा॑सन्तीः- प्रथ॒मे मा॒सि - स॑मा॒न्यो॑ - यदि॒ सोमौ॑- षड॒है - रु॒-थ्सृज्या(3)न् - दे॒वाना॑ - म॒र्क्ये॑ण॒ - चर्मा-ऽव॑ - पृथि॒व्यै - द॒त्वते॒ - कस्त्वा॒ - ऽग्नये॒ - यो वै - यः प्रा॑ण॒तो - य आ᳚त्म॒दा - आ ब्रह्म॒ - न्ना-ऽक्रा॒न् - जज्ञि॒ बीज॑ - माग्ने॒यो᳚-ऽष्टाक॑पालो॒ - ऽग्नये-ऽग्ं॑हो॒मुचे॒-ऽष्टाक॑पालो॒ - ऽग्नये॒सम॑नम॒--द्ये ते॒ पन्था॑नो॒ - यो वा अश्व॑स्य॒मेद्ध्य॑स्य॒ शिरः॒ - पञ्च॑विग्ंशतिः)
(गावः॑ - समा॒न्यः॑ - सव॑नमष्टा॒भि - र्वा ए॒ते दे॒वकृ॑तञ्चा - ऽभि॒जित्या॒ इत्या॑हु॒ -र्वरु॑णो॒-ऽद्भि-स्साम्ने॒ - चतु॑ष् पञ्चा॒सत्)
(गावो॒, योनि॑ स्समु॒द्रो बन्धुः॑)
(प्र॒जनन॑ग्ं - साद्याः - प्र॒जवं॒ - बृह॒स्पति॒ - र्गावः - पञ्च॑) (7)
(इ॒षे, वा॑य॒व्य॑, म्प्र॒जाप॑ति, र्युञ्जा॒ना, स्सा॑वि॒त्राणि॑, प्राचीन॑वग्ंश, म्प्र॒जन॑नग्ं, सप्त) (7)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहितायां सप्तमकाण्डे पञ्चमः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
॥ इति तैत्तिरीयसंहिता समाप्ता ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ saptamakāṇḍe pañcamaḥ praśnaḥ - satraviśeṣābhidhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
gāvo॒ vā e॒ta-thsa॒tra-mā̭satāśṛ॒ṅgā-ssa॒tī-śśṛṅgā̭ṇi no jāyantā॒ iti॒ kāmḙna॒ tāsā॒-ndaśa॒māsā॒ niṣa̭ṇṇā॒ āsa॒nnatha॒ śṛṅgā᳚ṇyajāyanta॒ tā uda̭tiṣṭha॒nnarā॒thsmetyatha॒ yāsā॒-nnājā̭yanta॒ tā-ssaṃ̭​va~thsa॒ra-mā॒ptvoda̭tiṣṭha॒ -nnarā॒thsmeti॒ yāsā॒-ñcājā̭yanta॒ yāsā᳚-ñca॒ na tā u॒bhayī॒ru-da̭tiṣṭha॒-nnarā॒thsmeti̭ gosa॒traṃ-vai~ [gosa॒traṃ-vai~, saṃ॒​va~॒thsa॒ro ya] 1
saṃ̭​va~thsa॒ro ya e॒vaṃ-vi~॒dvāgṃsaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantyṛ̭ddhnu॒vantye॒va tasmā᳚-ttūpa॒rā vār​ṣi̭kau॒ māsau॒ partvā̭ carati sa॒trābhi̭jita॒gg॒hya̭syai॒ tasmā᳚-thsaṃ​va~thsara॒sado॒ ya-tki-ñca̭ gṛ॒he kri॒yate॒ tadā॒pta-mava̭ruddha-ma॒bhiji̭ta-ṅkriyate samu॒draṃ-vā~ e॒te pra pla̭vante॒ ye saṃ̭​va~thsa॒ramṷpa॒yanti॒ yo vai sa̭mu॒drasya̭ pā॒ra-nna paśya̭ti॒ na vai sa tata॒ udḙti saṃ​va~thsa॒ro [udḙti saṃ​va~thsa॒raḥ, vai sa̭mu॒dra-] 2
vai sa̭mu॒dra-stasyai॒ta-tpā॒raṃ-ya~da̭tirā॒trau ya e॒vaṃ-vi~॒dvāgṃsaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantyanā᳚rtā e॒vodṛca̭-ṅgacchantī॒yaṃ-vai~ pūrvo̭-'tirā॒tro̭ 'sāvutta̭ro॒ manaḥ॒ pūrvo॒ vāgutta̭raḥ prā॒ṇaḥ pūrvo̭-'pā॒na utta̭raḥ pra॒rodha̭na॒-mpūrva̭ u॒daya̭na॒mutta̭ro॒ jyoti̭ṣṭomo vaiśvāna॒ro̭ 'tirā॒tro bha̭vati॒ jyoti̭re॒va pu॒rastā᳚ddadhate suva॒rgasya̭ lo॒kasyā-nṷkhyātyai caturvi॒gṃ॒śaḥ prā̭ya॒ṇīyo̭ bhavati॒ catṷrvigṃśati-rardhamā॒sā- [catṷrvigṃśati-rardhamā॒sāḥ, saṃ॒​va~॒thsa॒raḥ] 3
-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ pra॒yanta̭ e॒va saṃ̭​va~thsa॒re prati̭ tiṣṭhanti॒ tasya॒ trīṇi̭ ca śa॒tāni̭ ṣa॒ṣṭiśca̭ sto॒trīyā॒stāva̭tī-ssaṃ​va~thsa॒rasya॒ rātra̭ya u॒bhe e॒va saṃ̭​va~thsa॒rasya̭ rū॒pe ā᳚pnuvanti॒ te sagg​sthi̭tyā॒ ari̭ṣṭyā॒ utta̭rai॒raho̭bhiścaranti ṣaḍa॒hā bha̭vanti॒ ṣa-ḍvā ṛ॒tavaḥ̭ saṃ​va~thsa॒ra ṛ॒tuṣve॒va saṃ̭​va~thsa॒re prati̭ tiṣṭhanti॒ gauścā-''yṷśca maddhya॒ta-sstomaṷ bhavata-ssaṃ​va~thsa॒rasyai॒va tanmi̭thu॒na-mma̭ddhya॒to [tanmi̭thu॒na-mma̭ddhya॒taḥ, da॒dha॒ti॒ pra॒jana̭nāya॒] 4
da̭dhati pra॒jana̭nāya॒ jyoti̭ra॒bhito̭ bhavati vi॒moca̭name॒va tacchandāg̭sye॒va ta-dvi॒mokaṃ̭-ya~॒ntyatho̭ ubha॒yato᳚jyotiṣai॒va ṣa̭ḍa॒hena̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kaṃ-ya~̭nti brahmavā॒dino̭ vada॒ntyāsa̭te॒ kena̭ ya॒ntīti̭ deva॒yānḙna pa॒theti̭ brūyā॒cchandāgṃ̭si॒ vai dḙva॒yānaḥ॒ panthā̭ gāya॒trī tri॒ṣṭub-jaga̭tī॒jyoti॒rvai gā̭ya॒trī gaustri॒ṣṭugāyu॒rjaga̭tī॒ yade॒te stomā॒ bhava̭nti deva॒yānḙnai॒va [ ] 5
ta-tpa॒thā ya̭nti samā॒nagṃ sāma̭ bhavati devalo॒ko vai sāma̭ devalo॒kāde॒va naya̭ntya॒nyāa̭nyā॒ ṛco̭ bhavanti manuṣyalo॒ko vā ṛco̭ manuṣyalo॒kāde॒vānyama̭nya-ndevalo॒kama̭bhyā॒roha̭nto yantyabhiva॒rto bra̭hmasā॒ma-mbha̭vati suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhivṛ̭tyā abhi॒ji-dbha̭vati suva॒rgasya̭ lo॒kasyā॒bhiji̭tyai viśva॒ji-dbha̭vati॒ viśva̭sya॒ jityai̭ mā॒simā̭si pṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti mā॒simā᳚syatigrā॒hyā̭ gṛhyante mā॒simā᳚sye॒va vī॒rya̭-ndadhati mā॒sā-mprati̭ṣṭhityā u॒pari̭ṣṭānmā॒sā-mpṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti॒ tasmā̭du॒pari̭ṣṭā॒doṣa̭dhayaḥ॒ phala̭-ṅgṛhṇanti || 6 ||
(go॒sa॒traṃ-vā~ - ḙti saṃ​va~thsa॒ro᳚ - 'rdhamā॒sā - mi̭thu॒na-mma̭ddhya॒to - dḙva॒yānḙnai॒va - vī॒ryaṃ̭ - trayo̭daśa ca) (a. 1)
gāvo॒ vā e॒ta-thsa॒tramā̭satāśṛ॒ṅgā-ssa॒tī-śśṛṅgā̭ṇi॒ siṣā̭santī॒stāsā॒-ndaśa॒ māsā॒ niṣa̭ṇṇā॒ āsa॒nnatha॒ śṛṅgā᳚ṇyajāyanta॒ tā a̭bruva॒nnarā॒thsmo-tti̭ṣṭhā॒māva॒ ta-ṅkāma̭maruthsmahi॒ yena॒ kāmḙna॒ nyaṣa̭dā॒meti॒ tāsā̭mu॒ tvā a̭bruvanna॒rdhāvā॒ yāva̭tī॒rvā-''sā̭mahā e॒vemaudvā̭da॒śau māsaṷ saṃ​va~thsa॒ragṃ sa॒pāndyo-tti̭ṣṭhā॒meti॒ tāsā᳚- [tāsā᳚m, dvā॒da॒śe mā॒si] 7
-ndvāda॒śe mā॒si śṛṅgā̭ṇi॒ prāva̭rtanta śra॒ddhayā॒ vā-'śra̭ddhayā vā॒ tā i॒mā yāstṷ̄pa॒rā u॒bhayyo॒ vāva tā ā᳚rdhnuva॒n॒. yāśca॒ śṛṅgā॒ṇyasa̭nva॒n॒. yāścorja̭ma॒vārṷndhata॒rdhnoti̭ da॒śasṷ mā॒sū᳚ttiṣṭha̭nnṛ॒ddhnoti̭ dvāda॒śasu॒ ya e॒vaṃ-ve~da̭ pa॒dena॒ khalu॒ vā e॒te ya̭nti vi॒ndati॒ khalu॒ vai pa॒dena॒ ya-ntadvā e॒tadṛ॒ddhamaya̭na॒-ntasmā̭ de॒ta-dgo॒sani̭ || 8 ||
(ti॒ṣṭhā॒meti॒ tāsāṃ॒ - tasmā॒-d- dve ca̭) (a. 2)
pra॒tha॒me mā॒si pṛ॒ṣṭhānyupa̭ yanti maddhya॒ma upa̭ yantyutta॒ma upa̭ yanti॒ tadā̭hu॒ryāṃ-vai~ trireka॒syāhna̭ upa॒sīda̭nti da॒hraṃ-vai~ sā-'pa̭rābhyā॒-ndohā᳚bhyā-ndu॒he-'tha॒ kuta॒-ssā dho᳚kṣyate॒ yā-ndvāda̭śa॒ kṛtva̭ upa॒sīda॒ntīti̭ saṃ​va~thsa॒ragṃ sa॒pāndyo᳚tta॒me mā॒si sa॒kṛ-tpṛ॒ṣṭhānyupḙyu॒sta-dyaja̭mānā ya॒jña-mpa॒śūnava̭ rundhate samu॒draṃ-vā~ [samu॒draṃ-vai~, e॒tḙ-'navā॒rama̭pā॒ra-mpra] 9
e॒tḙ-'navā॒rama̭pā॒ra-mpra pla̭vante॒ ye saṃ̭​va~thsa॒ramṷpa॒yanti॒ ya-dbṛ̭ha-drathanta॒re a॒nvarjḙyu॒ryathā॒ maddhyḙ samu॒drasya̭ pla॒vama॒nvarjḙyustā॒dṛ-ktadanṷthsarga-mbṛha-drathanta॒rābhyā̭mi॒tvā pra̭ti॒ṣṭhā-ṅga̭cchanti॒ sarve᳚bhyo॒ vai kāme᳚bhya-ssa॒ndhirdṷhe॒ ta-dyaja̭mānā॒-ssarvā॒n kāmā॒nava̭ rundhate || 10 ||
(sa॒mu॒draṃ-vai~ - catṷstrigṃśacca) (a. 3)
sa॒mā॒nya̭ ṛco̭ bhavanti manuṣyalo॒ko vā ṛco̭ manuṣyalo॒kāde॒va na ya̭ntya॒nyada̭nya॒-thsāma̭ bhavati devalo॒ko vai sāma̭ devalo॒kāde॒vānyama̭nya-mmanuṣyalo॒ka-mpra̭tyava॒roha̭nto yanti॒ jaga̭tī॒magra॒ upa̭ yanti॒ jaga̭tīṃ॒-vai~ chandāgṃ̭si pra॒tyava̭rohantyā-graya॒ṇa-ṅgrahā̭ bṛ॒ha-tpṛ॒ṣṭhāni̭ trayastri॒gṃ॒śagg​stomā॒-stasmā॒-jjyāyāgṃ̭sa॒-ṅkanī̭yā-npra॒tyava̭rohati vaiśvakarma॒ṇo gṛ̭hyate॒viśvā᳚nye॒va tena॒ karmā̭ṇi॒ yaja̭mānā॒ ava̭ rundhata ādi॒tyo [ādi॒tyaḥ, gṛ॒hya॒ta॒ i॒yaṃ-vā~] 11
gṛ̭hyata i॒yaṃ-vā~ adi̭tira॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhantya॒nyo᳚-'nyo gṛhyete mithuna॒tvāya॒ prajā᳚tyā avānta॒raṃ-vai~ da̭śarā॒treṇa̭ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ ya-dda̭śarā॒tro bhava̭ti pra॒jā e॒va ta-dyaja̭mānā-ssṛjanta e॒tāgṃ ha॒ vā ṷda॒ṅka-śśau᳚lbāya॒na-ssa॒trasyardhi̭muvāca॒ ya-dda̭śarā॒troya-dda̭śarā॒tro bhava̭ti sa॒trasyardhyā॒ atho॒ yade॒va pūrve॒ṣvaha̭ssu॒ vilo̭ma kri॒yate॒ tasyai॒vai ( )-ṣā śāntiḥ̭ || 12 ||
(ā॒di॒tya - stasyai॒va - dve ca̭) (a. 4)
yadi॒ somau॒ sagṃsṷtau॒ syātā᳚-mmaha॒ti rātri̭yai prātaranuvā॒ka-mu॒pākṷryā॒-tpūrvo॒ vāca॒-mpūrvo̭ de॒vatāḥ॒ pūrva॒-śchandāgṃ̭si vṛṅkte॒ vṛṣa̭ṇvatī-mprati॒pada̭-ṅkuryā-tprātassava॒nāde॒vaiṣā॒mindraṃ̭-vṛ~॒ṅkte 'tho॒ khalvā̭hussavanamu॒khe-sa̭vanamukhe kā॒ryeti̭ savanamu॒khā-thsa̭vanamukhā-de॒vaiṣā॒mindraṃ̭-vṛ~ṅkte saṃ​ve~॒śāyo̭pave॒śāya̭ gāyatri॒yāstri॒ṣṭubho॒ jaga̭tyā anu॒ṣṭubhaḥ̭ pa॒ṅktyā a॒bhibhū᳚tyai॒ svāhā॒ chandāgṃ̭si॒ vai saṃ̭​ve~॒śa ṷpave॒śa-śchando̭bhi-re॒vaiṣā॒- [ṷpave॒śa-śchando̭bhi-re॒vaiṣā᳚m, chandāgṃ̭si] 13
-ñchandāgṃ̭si vṛṅkte saja॒nīya॒gṃ॒ śasyaṃ̭-vi~ha॒vyagṃ̭ śasya̭ma॒gastya̭sya kayāśu॒bhīya॒gṃ॒ śasya̭me॒tāva॒dvā a̭sti॒ yāva̭de॒ta-dyāva̭de॒vāsti॒ tadḙṣāṃ-vṛ~ṅkte॒ yadi̭ prātassava॒ne ka॒laśo॒ dīryḙta vaiṣṇa॒vīṣṷ śipivi॒ṣṭava̭tīṣu stuvīra॒n॒.yadvai ya॒jñasyā̭-ti॒ricya̭te॒ viṣṇu॒-ntacchi̭pivi॒ṣṭama॒bhyati̭ ricyate॒ tadviṣṇuḥ̭ śipivi॒ṣṭo-'ti̭rikta e॒vāti̭rikta-ndadhā॒tyatho॒ ati̭riktenai॒vā-ti̭riktamā॒ptvā-'va̭ rundhate॒ yadi̭ ma॒ddhyandi̭ne॒ dīryḙta vaṣaṭkā॒rani̭dhana॒gṃ॒ sāma̭ kuryurvaṣaṭkā॒ro vai ya॒jñasya̭ prati॒ṣṭhā pra̭ti॒ṣṭhāme॒vaina̭-dgamayanti॒ yadi̭ tṛtīyasava॒na e॒tade॒va || 14 ||
(chando̭bhire॒vaiṣā॒ - mavai - kā॒nnavigṃ̭śa॒tiśca̭) (a. 5)
ṣa॒ḍa॒hai-rmāsā᳚n-thsa॒mpādyā-'ha॒ru-thsṛ̭janti ṣaḍa॒hair​hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭ntya-rdhamā॒sairmāsā᳚n-thsa॒mpādyāha॒ru-thsṛ̭jantya-rdhamā॒sair​hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭ntyamāvā॒sya̭yā॒ māsā᳚n-thsa॒mpādyāha॒ru-thsṛ̭jantyamāvā॒sya̭yā॒ hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭nti paurṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒mpādyā-'haru-thsṛ̭janti paurṇamā॒syā hi māsā᳚n-thsa॒mpaśya̭nti॒ yo vai pū॒rṇa ā̭si॒ñcati॒ parā॒ sa si̭ñcati॒ yaḥ pū॒rṇādu॒daca̭ti [ ] 15
prā॒ṇama̭smi॒n​thsa da̭dhāti॒ ya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ saṃ​va~thsa॒rāyai॒va ta-tprā॒ṇa-nda̭dhati॒ tadanṷ sa॒triṇaḥ॒ prāṇa̭nti॒ yadaha॒rno-thsṛ॒jeyu॒ryathā॒ dṛti॒rupa̭naddho vi॒pata̭tye॒vagṃ saṃ̭​va~thsa॒ro vi pa̭te॒dārti॒-mārcchḙyu॒rya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ saṃ​va~thsa॒rāyai॒va tadṷdā॒na-nda̭dhati॒ tadanṷ sa॒triṇa॒ u- [sa॒triṇa॒ ut, a॒na॒nti॒ nā-''rti॒-mārccha̭nti] 16
-da̭nanti॒ nā-''rti॒-mārccha̭nti pū॒rṇamā̭se॒ vai de॒vānāgṃ̭ su॒to ya-tpau᳚rṇamā॒syā māsā᳚n-thsa॒pāndyāha̭ru-thsṛ॒janti̭ de॒vānā̭me॒va ta-dya॒jñena̭ ya॒jña-mpra॒tyava̭rohanti॒ vi vā e॒ta-dya॒jña-ñchi̭ndanti॒ ya-thṣa̭ḍa॒hasa̭tanta॒gṃ॒ santa॒mathāha̭ru-thsṛ॒janti̭ prājāpa॒tya-mpa॒śumā la̭bhante pra॒jāpa̭ti॒-ssarvā̭ de॒vatā̭ de॒vatā̭bhire॒va ya॒jñagṃ sa-nta̭nvanti॒ yanti॒ vā e॒te sava̭nā॒dye-'ha̭- [sava̭nā॒dye-'haḥ̭, u॒-thsṛ॒janti̭] 17
-ru-thsṛ॒janti̭ tu॒rīya॒-ṅkhalu॒ vā e॒ta-thsava̭naṃ॒-ya~-thsā᳚nāṃ॒yyaṃ-ya~-thsā᳚nāṃ॒yya-mbhava̭ti॒ tenai॒va sava̭nā॒nna ya̭nti samupa॒hūya̭ bhakṣayantye॒tath- so̭mapīthā॒ hyḙtar​hi̭ yathāyata॒naṃ-vā~ e॒teṣāgṃ̭ savana॒bhājo̭ de॒vatā̭ gacchanti॒ ye-'ha̭ru-thsṛ॒jantya̭nusava॒na-mpṷro॒ḍāśā॒-nnirva̭panti yathāyata॒nāde॒va sa̭vana॒bhājo̭ de॒vatā॒ ava̭ rundhate॒ 'ṣṭāka̭pālā-nprātassava॒na ekā̭daśakapālā॒-nmāddhya̭ndine॒ sava̭ne॒ dvāda̭śakapālāg​-stṛtīyasava॒ne chandāg̭sye॒vā-''ptvā -'va̭ rundhate vaiśvade॒va-ñca॒ru-ntṛ̭tīyasava॒ne nirva̭panti vaiśvade॒vaṃ-vai~ tṛ̭tīyasava॒na-ntenai॒va tṛ̭tīyasava॒nānna ya̭nti || 18 ||
(u॒daca॒ - tyu - dye-'ha̭ - rā॒ptvā - pañca̭daśa ca) (a. 6)
u॒thsṛjyāṃ(3)nothsṛjyā(3)miti̭ mīmāgṃsante brahmavā॒dina॒-stadvā̭huru॒-thsṛjya̭me॒vetya̭-māvā॒syā̭yā-ñca paurṇamā॒syā-ñco॒-thsṛjya॒mityā̭hure॒te hi ya॒jñaṃ-va~ha̭ta॒ iti॒ te tvāva nothsṛjye॒ ityā̭hu॒rye a̭vānta॒raṃ-ya~॒jña-mbhe॒jāte॒ iti॒ yā pra̭tha॒mā vya̭ṣṭakā॒ tasyā̭mu॒-thsṛjya॒mityā̭hure॒ṣa vai mā॒so vi̭śa॒ra iti॒ nā-''di̭ṣṭa॒- [nā-''di̭ṣṭam, uthsṛ̭jeyu॒-] 19
-muthsṛ̭jeyu॒-ryadādi̭ṣṭa-muthsṛ॒jeyṷryā॒dṛśe॒ punaḥ̭ paryāplā॒ve maddhyḙ ṣaḍa॒hasya̭ sa॒pandyḙta ṣaḍa॒hairmāsā᳚n-thsa॒pāndya॒ ya-thsa̭pta॒ma- maha॒stasmi॒nnu-thsṛ̭jeyu॒-stada॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭peyurai॒ndra-ndadhīndrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapālaṃ-vai~śvade॒va-ndvāda̭śakapālama॒gnervai vasṷmataḥ prātassava॒naṃ-ya~da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭me॒va ta-dbhā॒ginī᳚-ṅku॒rvanti॒ [-ṅku॒rvanti̭, sava̭na] 20
sava̭na-maṣṭā॒bhirupa̭ yanti॒ yadai॒ndra-ndadhi॒ bhava॒tīndra̭me॒va ta-dbhā̭ga॒dheyā॒nna cyā̭vaya॒ntīndra̭sya॒ vai ma॒rutva̭to॒ māddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭naṃ॒-ya~dindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒mekā̭daśakapāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭me॒va ta-dbhā॒ginī᳚-ṅku॒rvanti॒ sava̭namekāda॒śabhi॒rupa̭ yanti॒ viśvḙṣāṃ॒-vai~ de॒vānā̭mṛbhu॒matā᳚-ntṛtīyasava॒naṃ​ya~-dvai᳚śvade॒va-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭nti de॒vatā̭ e॒va ta-dbhā॒ginīḥ᳚ ku॒rvanti॒ sava̭na-ndvāda॒śabhi॒- [sava̭na-ndvāda॒śabhiḥ̭, upa̭ yanti] 21
-rupa̭ yanti prājāpa॒tya-mpa॒śumā la̭bhante ya॒jño vai pra॒jāpa̭ti-rya॒jñasyā-na̭nusargāyābhiva॒rta i॒ta-ṣṣaṇmā॒so bra̭hmasā॒ma-mbha̭vati॒ brahma॒ vā a̭bhiva॒rto brahma̭ṇai॒va ta-thsṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-ma̭bhiva॒rtaya̭nto yanti pratikū॒lami̭va॒ hīta-ssṷva॒rgo lo॒ka indra॒ kratṷ-nna॒ ā bha̭ra pi॒tā pu॒trebhyo॒ yathā᳚ | śikṣā̭ no a॒smi-npṷruhūta॒ yāma̭ni jī॒vā jyoti̭-raśīma॒hītya॒-muta̭ āya॒tāgṃ ṣaṇmā॒so bra̭hmasā॒ma-mbha̭vatya॒yaṃ-vai~ lo॒ko jyotiḥ̭ pra॒jā jyoti̭ri॒mame॒va tallo॒ka-mpaśya̭nto-'bhi॒vada̭nta॒ ā ya̭nti || 22 ||
(nā-''di̭ṣṭaṃ - ku॒rvanti̭ - dvāda॒śabhi॒ - riti̭- vigṃśa॒tiśca̭) (a. 7)
de॒vānāṃ॒-vā~ anta̭-ñja॒gmuṣā̭mindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mapā᳚krāma॒-tta-tkro॒śenāvā̭rundhata॒ ta-tkro॒śasya̭ krośa॒tvaṃ-ya~-tkro॒śena॒ cātvā̭la॒syānte᳚ stu॒vanti̭ ya॒jñasyai॒vānta̭-ṅga॒tvendri॒yaṃ-vī~॒rya̭mava̭ rundhate sa॒trasyardhyā̭ ''hava॒nīya॒syānte᳚ stuvantya॒gni-me॒vopa̭-dra॒ṣṭāra̭-ṅkṛ॒tvardhi॒mupa̭ yanti pra॒jāpa̭te॒r॒hṛda̭yena havi॒rdhāne॒-'nta-sstṷvanti pre॒māṇa̭me॒vāsya̭ gacchanti ślo॒kena̭ pu॒rastā॒-thsada̭sa- [pu॒rastā॒-thsada̭saḥ, stu॒va॒ntyanṷślokena] 23
-sstuva॒ntyanṷślokena pa॒ścā-dya॒jñasyai॒vānta̭-ṅga॒tvā ślo̭ka॒bhājo̭ bhavanti na॒vabhi̭-raddhva॒ryuru-dgā̭yati॒ nava॒ vai purṷṣe prā॒ṇāḥ prā॒ṇāne॒va yaja̭māneṣu dadhāti॒ sarvā̭ ai॒ndriyo̭ bhavanti prā॒ṇeṣve॒vendri॒ya-nda̭dha॒-tyapra̭tihṛtābhi॒ru-dgā̭yati॒ tasmā॒-tpurṷṣa॒-ssarvā᳚ṇya॒nyāni̭ śī॒r​ṣṇo-'ṅgā̭ni॒ pratya̭cati॒ śira̭ e॒va na pa̭ñcada॒śagṃra̭thanta॒ra-mbha̭vatīndri॒yame॒vāva̭ rundhate saptada॒śa- [saptada॒śam, bṛ॒ha-da॒nnādya॒syā] 24
-mbṛ॒ha-da॒nnādya॒syā-'va̭ruddhyā॒ atho॒ praiva tena̭ jāyanta ekavi॒gṃ॒śa-mbha॒dra-ndvi॒padā̭su॒ prati̭ṣṭhityai॒ patna̭ya॒ upa̭ gāyanti mithuna॒tvāya॒ prajā᳚tyai pra॒jā̭patiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ so̭-'kāmayatā॒-''sāma॒hagṃ rā॒jya-mparī̭yā॒miti॒ tāsāgṃ̭ rāja॒nenai॒va rā॒jya-mparyai॒-tta-drā̭ja॒nasya̭ rājana॒tvaṃ-ya~-drā̭ja॒na-mbhava̭ti pra॒jānā̭me॒va ta-dyaja̭mānā rā॒jya-mpari̭ yanti pañcavi॒gṃ॒śa-mbha̭vati pra॒jāpa̭te॒- [pra॒jāpa̭teḥ, āptyai̭ pa॒ñcabhi॒-stiṣṭha̭nta-sstuvanti] 25
-rāptyai̭ pa॒ñcabhi॒-stiṣṭha̭nta-sstuvanti devalo॒kame॒vābhi ja̭yanti pa॒ñcabhi॒rāsī̭nā manuṣyalo॒kame॒vābhi ja̭yanti॒ daśa॒ sampa̭dyante॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājai॒vā-nnādya॒mava̭ rundhate pañca॒dhā vi̭ni॒ṣadya̭ stuvanti॒ pañca॒ diśo̭ di॒kṣvḙva prati̭tiṣṭha॒ntyekai̭ka॒yā-'stṷtayā sa॒māya̭nti di॒gbhya e॒vānnādya॒gṃ॒ sa-mbha̭ranti॒ tābhi̭-rudgā॒to-dgā̭yati di॒gbhya e॒vā-'nnādyagṃ̭ [e॒vā-'nnādya᳚m, sa॒mbhṛtya॒ teja̭] 26
sa॒mbhṛtya॒ teja̭ ā॒tma-nda̭dhate॒ tasmā॒dekaḥ̭ prā॒ṇa-ssarvā॒ṇyaṅgā᳚nyava॒tyatho॒ yathā̭ supa॒rṇa ṷtpati॒ṣyañchira̭ utta॒ma-ṅkṷru॒ta e॒vame॒va ta-dyaja̭mānāḥ pra॒jānā̭mutta॒mā bha̭vantyāsa॒ndī-mṷdgā॒tā ''ro̭hati॒ sāmrā᳚jyame॒va ga̭cchanti ple॒ṅkhagṃ hotā॒ nāka̭syai॒va pṛ॒ṣṭhagṃ ro̭hanti kū॒rcāva̭ddhva॒ryu-rbra॒ddhnasyai॒va vi॒ṣṭapa̭-ṅgacchantye॒tāva̭nto॒ vai dḙvalo॒kāsteṣve॒va ya̭thāpū॒rva-mprati̭ tiṣṭha॒ntyatho̭ ā॒krama̭ṇame॒va ta-thsetuṃ॒-ya~ja̭mānāḥ kurvate suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai || 27 ||
(sada̭saḥ-saptada॒śaṃ-pra॒jāpa̭te-rgāyati di॒gbhya e॒vānnādyaṃ॒-pratye-kā̭daśa ca) (a. 8)
a॒rkyḙṇa॒ vai sa̭hasra॒śaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā a̭sṛjata॒ tābhya॒ ilā᳚de॒nnerāṃ॒-lū~tā॒mavā̭rundha॒ yada॒rkya̭-mbhava̭ti pra॒jā e॒va ta-dyaja̭mānā-ssṛjanta॒ ilā᳚da-mbhavati pra॒jābhya̭ e॒va sṛ॒ṣṭābhya॒ irāṃ॒-lū~tā॒mava̭ rundhate॒ tasmā॒dyāgṃ samāgṃ̭ sa॒tragṃ samṛ̭ddha॒-ṅkṣodhṷkā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jā iṣa॒gg॒ hyā̭sā॒mūrja̭mā॒dada̭te॒ yāgṃ samāṃ॒-vyṛ~̭ddha॒-makṣo̭dhukā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jā [samā᳚-mpra॒jāḥ, na hyā̭sā॒miṣa॒] 28
na hyā̭sā॒miṣa॒-mūrja̭-mā॒dada̭ta utkro॒da-ṅkṷrvate॒ yathā̭ ba॒ndhā-nmṷmucā॒nā ṷtkro॒da-ṅku॒rvata̭ e॒vame॒va ta-dyaja̭mānā devaba॒ndhā-nmṷmucā॒nā ṷtkro॒da-ṅkṷrvata॒ iṣa॒mūrja̭mā॒tma-ndadhā̭nā vā॒ṇa-śśa॒tata̭nturbhavati śa॒tāyuḥ॒ purṷṣa-śśa॒tendri̭ya॒ āyṷṣye॒vendri॒ye prati̭ tiṣṭhantyā॒ji-ndhā̭va॒ntyana̭bhijitasyā॒-bhiji̭tyai dundu॒bhīn-thsa॒māghna̭nti para॒mā vā e॒ṣā vāgyā dṷndu॒bhau pa̭ra॒māme॒va [ ] 29
vāca॒mava̭ rundhate bhūmidundu॒bhimā ghna̭nti॒ yaivemāṃ-vā~-kpravi̭ṣṭā॒ tāme॒vāva̭ rundha॒te 'tho̭ i॒māme॒va ja̭yanti॒ sarvā॒ vāco̭ vadanti॒ sarvā̭sāṃ-vā~॒cāmava̭ruddhyā ā॒rdrecarma॒n vyāya̭cchete indri॒yasyā va̭ruddhyā॒ ā-'nyaḥ krośa̭ti॒ prānya-śśagṃ̭sati॒ ya ā॒krośa̭ti pu॒nātye॒vainā॒n​thsa yaḥ pra॒śagṃsa̭ti pū॒teṣve॒vā-'nnādya̭-ndadhā॒tyṛṣi̭kṛta-ñca॒ [-ndadhā॒tyṛṣi̭kṛta-ñca॒, vā e॒te] 30
vā e॒te de॒vakṛ̭ta-ñca॒ pūrvai॒rmāsai॒rava̭ rundhate॒ ya-dbhṷ̄te॒cchadā॒gṃ॒ sāmā̭ni॒ bhava̭ntyu॒bhaya॒syāva̭ruddhyai॒ yanti॒ vā e॒te mi̭thu॒nādye saṃ̭​va~thsa॒ra-mṷpa॒yantya̭ntarve॒di mi̭thu॒nau sa-mbha̭vata॒stenai॒va mi̭thu॒nānna ya̭nti || 31 ||
(vyṛ̭ddha॒makṣo̭dhukā॒stāgṃ samā᳚-mpra॒jāḥ - pa̭ra॒māme॒va - ca̭ - tri॒gṃ॒śacca̭) (a. 9)
carmāva̭ bhindanti pā॒pmāna̭me॒vaiṣā॒mava̭ bhindanti॒ mā-'pa̭ rāthsī॒rmā-'ti̭ vyāthsī॒rityā̭ha sampra॒tyḙvaiṣā᳚-mpā॒pmāna॒mava̭ bhindantyudaku॒mbhāna̭dhini॒dhāya̭ dā॒syo̭ mārjā॒līya॒-mpari̭ nṛtyanti pa॒do ni̭ghna॒tīri॒damma̭dhu॒-ṅgāya̭ntyo॒ madhu॒ vai de॒vānā᳚-mpara॒ma-ma॒nnādya̭-mpara॒mame॒vā-nnādya॒mava̭ rundhate pa॒do ni ghna̭nti mahī॒yāme॒vaiṣṷ dadhati || 32 ||
(carmai - kā॒nnapa̭ñcā॒śat) (a. 10)
pṛ॒thi॒vyai svāhā॒ 'ntari̭kṣāya॒ svāhā̭ di॒ve svāhā̭ samploṣya॒te svāhā̭ sa॒plaṃ​va~̭mānāya॒ svāhā॒ samplṷtāya॒ svāhā̭ meghāyiṣya॒te svāhā̭ meghāya॒te svāhā̭ meghi॒tāya॒ svāhā̭ me॒ghāya॒ svāhā̭ nīhā॒rāya॒ svāhā̭ ni॒hākā̭yai॒ svāhā᳚ prāsa॒cāya॒ svāhā᳚ praca॒lākā̭yai॒ svāhā̭ vidyotiṣya॒te svāhā̭ vi॒dyota̭mānāya॒ svāhā̭ saṃ​vi~॒dyota̭mānāya॒ svāhā᳚ stanayiṣya॒te svāhā᳚ sta॒naya̭te॒ svāho॒ -gragg​ sta॒naya̭te॒ svāhā̭ var​ṣiṣya॒te svāhā॒ var​ṣa̭te॒ svāhā̭ 'bhi॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ pari॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ saṃ॒​va~r​ṣa̭te॒ [saṃ॒​va~r​ṣa̭te, svāhā̭ 'nu॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭] 33
svāhā̭ 'nu॒var​ṣa̭te॒ svāhā̭ śīkāyiṣya॒te svāhā̭ śīkāya॒te svāhā̭ śīki॒tāya॒ svāhā᳚proṣiṣya॒te svāhā᳚ pruṣṇa॒te svāhā̭ paripruṣṇa॒te svāho᳚-dgrahīṣya॒te svāho᳚ dgṛhṇa॒te svāho-dgṛ̭hītāya॒ svāhā̭ viploṣya॒te svāhā̭ vi॒plava̭mānāya॒ svāhā॒ viplṷtāya॒ svāhā̭ ''taphsya॒te svāhā॒ ''tapa̭te ॒svāho॒-gramā॒tapa̭te॒ svāha॒ -rgbhya-ssvāhā॒ yajṷrbhya॒-ssvāhā॒ sāma̭bhya॒-ssvāhā 'ṅgi̭robhya॒-ssvāhā॒ vede᳚bhya॒-ssvāhā॒ gāthā᳚bhya॒-ssvāhā̭ nārāśa॒gṃ॒sībhya॒-ssvāhā॒ raibhī᳚bhya॒-ssvāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 34 ||
(saṃ॒​va~r​ṣa̭te॒ - raibhī᳚bhya॒-ssvāhā॒ - dve ca̭) (a. 11)
da॒tvate॒ svāhā̭ 'da॒ntakā̭ya॒ svāhā᳚ prā॒ṇine॒ svāhā᳚ 'prā॒ṇāya॒ svāhā॒ mukha̭vate॒ svāhā̭-'mu॒khāya॒ svāhā॒ nāsi̭kavate॒ svāhā̭ 'nāsi॒kāya॒ svāhā᳚ 'kṣa॒ṇvate॒ svāhā̭-'na॒kṣikā̭ya॒ svāhā̭ ka॒rṇine॒ svāhā̭ 'ka॒rṇakā̭ya॒ svāhā̭ śīr​ṣa॒ṇvate॒ svāhā̭-'śī॒r॒ṣakā̭ya॒ svāhā̭ pa॒dvate॒ svāhā̭ 'pā॒dakā̭ya॒ svāhā᳚ prāṇa॒te svāhā 'prā̭ṇate॒ svāhā॒ vada̭te॒ svāhā 'va̭date॒ svāhā॒ paśya̭te॒ svāhā 'pa̭śyate॒ svāhā̭ śṛṇva॒te svāhā 'śṛ̭ṇvate॒ svāhā̭ mana॒svine॒ svāhā̭- [mana॒svine॒ svāhā᳚, a॒ma॒nase॒ svāhā̭] 35
-'ma॒nase॒ svāhā̭ reta॒svine॒ svāhā̭ 're॒taskā̭ya॒ svāhā᳚ pra॒jābhya॒-ssvāhā᳚ pra॒jana̭nāya॒ svāhā॒ loma̭vate॒ svāhā̭ 'lo॒makā̭ya॒ svāhā᳚ tva॒ce svāhā॒ 'tvakkā̭ya॒ svāhā॒ carma̭ṇvate॒ svāhā̭ 'ca॒rmakā̭ya॒ svāhā॒ lohi̭tavate॒ svāhā̭-'lohi॒tāya॒ svāhā̭ māgṃsa॒nvate॒ svāhā̭ 'mā॒gṃ॒sakā̭ya॒ svāhā॒ snāva̭bhya॒-ssvāhā᳚ 'snā॒vakā̭ya॒ svāhā᳚ stha॒nvate॒ svāhā̭-'na॒sthikā̭ya॒ svāhā̭ majja॒nvate॒ svāhā̭ 'ma॒jjakā̭ya॒ svāhā॒ 'ṅgine॒ svāhā̭-'na॒ṅgāya॒ svāhā॒ ''tmane॒ svāhā 'nā᳚tmane॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 36 ||
(ma॒na॒svine॒ svāhā - 'nā᳚tmane॒ svāhā॒ - dve ca̭) (a. 12)
kastvā̭ yunakti॒ sa tvā̭ yunaktu॒ viṣṇṷstvā yunaktva॒sya ya॒jñasyardhyai॒ mahya॒gṃ॒ sanna̭tyā a॒muṣmai॒ kāmā॒yā-''yṷṣe tvā prā॒ṇāya̭ tvā 'pā॒nāya̭ tvā vyā॒nāya̭ tvā॒ vyṷṣṭyai tvā ra॒yyai tvā॒ rādha̭se tvā॒ ghoṣā̭ya tvā॒ poṣā̭ya tvā ''rādgho॒ṣāya̭ tvā॒ pracyṷtyai tvā || 37 ||
(kastvā॒ - 'ṣṭātrigṃ̭śat) (a. 13)
a॒gnayḙ gāya॒trāya̭ tri॒vṛte॒ rātha̭ntarāya vāsa॒ntāyā॒-ṣṭāka̭pāla॒ indrā̭ya॒ traiṣṭṷbhāya pañcada॒śāya॒ bār​ha̭tāya॒ graiṣmā॒yaikā̭daśakapālo॒ viśve᳚bhyo de॒vebhyo॒ jāga̭tebhya-ssaptada॒śebhyo̭ vairū॒pebhyo॒ vār​ṣi̭kebhyo॒ dvāda̭śakapālo mi॒trāvarṷṇābhyā॒-mānṷṣṭubhābhyā-mekavi॒gṃ॒śābhyāṃ᳚-vai~rā॒jābhyāgṃ̭ śāra॒dābhyā᳚-mpaya॒syā̭ bṛha॒spata̭ye॒ pāṅktā̭ya triṇa॒vāya̭ śākva॒rāya॒ haima̭ntikāya ca॒ru-ssa̭vi॒tra ā̭ticchanda॒sāya̭ trayastri॒gṃ॒śāya̭ raiva॒tāya̭ śaiśi॒rāya॒ dvāda̭śakapā॒lo 'di̭tyai॒ viṣṇṷpatnyai ca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapā॒lo 'nṷmatyai ca॒ruḥ kā॒ya eka̭kapālaḥ || 38 ||
(a॒gnaye-'di̭tyā॒ anṷmatyai - sa॒ptaca̭tvārigṃśat) (a. 14)
yo vā a॒gnāva॒gniḥ pra̭hri॒yate॒ yaśca॒ somo॒ rājā॒ tayo̭re॒ṣa ā̭ti॒thyaṃ-ya~da̭gnīṣo॒mīyo-'thai॒ṣa ru॒dro yaścī॒yate॒ ya-thsañci̭te॒-'gnāve॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi॒ na ni॒rvapḙde॒ṣa e॒va ru॒dro-'śā᳚nta upo॒tthāya̭ pra॒jā-mpa॒śūn yaja̭mānasyā॒bhi ma̭nyeta॒ ya-thsañci̭te॒-'gnāve॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭ti bhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ nāsya̭ ru॒dro-'śā᳚nta [ru॒dro-'śā᳚ntaḥ, u॒po॒tthāya̭] 39
upo॒tthāya̭ pra॒jā-mpa॒śūna॒bhi ma̭nyate॒ daśa̭ ha॒vīgṃṣi̭ bhavanti॒ nava॒ vai purṷṣe prā॒ṇā nābhi̭rdaśa॒mī prā॒ṇāne॒va yaja̭māne dadhā॒tyatho॒ daśā᳚kṣarā vi॒rāḍannaṃ̭-vi~॒rā-ḍvi॒rājye॒vānnādye॒ prati̭ tiṣṭhatyṛ॒tubhi॒rvā e॒ṣa chando̭bhi॒-sstomaiḥ᳚ pṛ॒ṣṭhaiścḙta॒vya̭ ityā̭hu॒ryade॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭tyṛ॒tubhi̭re॒vaina॒-ñchando̭bhi॒-sstomaiḥ᳚ pṛ॒ṣṭhaiści̭nute॒ diśaḥ̭ suṣuvā॒ṇenā̭ - [ ] 40
-bhi॒jityā॒ ityā̭hu॒ryade॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ ni॒rvapa̭ti di॒śāma॒bhiji̭tyā e॒tayā॒ vā indra̭-nde॒vā a̭yājaya॒-ntasmā̭dindrasa॒va e॒tayā॒ manṷ-mmanu॒ṣyā᳚stasmā᳚-nmanusa॒vo yathendro̭ de॒vānāṃ॒-ya~thā॒ manṷrmanu॒ṣyā̭ṇāme॒va-mbha̭vati॒ ya e॒vaṃ-vi~॒dvāne॒tayeṣṭyā॒ yaja̭te॒ digva̭tīḥ puro-'nuvā॒kyā̭ bhavanti॒ sarvā̭sā-ndi॒śāma॒bhiji̭tyai || 41 ||
(aśā᳚ntaḥ - suṣuvā॒ṇenai - ka̭catvārigṃśacca) (a. 15)
yaḥ prā̭ṇa॒to ni̭miṣa॒to ma̭hi॒tvaika॒ idrājā॒ jaga̭to ba॒bhūva̭ | ya īśḙ a॒sya dvi॒pada॒ścatṷṣpadaḥ॒ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si pra॒jāpa̭taye tvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi॒ tasya̭ te॒ dyaurma̭hi॒mā nakṣa̭trāṇi rū॒pamā̭di॒tyaste॒ teja॒stasmai᳚ tvā mahi॒mne pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ || 42 ||
(yaḥ prā̭ṇa॒to dyaurā̭di॒tyo᳚ - 'ṣṭātrigṃ̭śat ) (a. 16)
ya ā᳚tma॒dā ba̭la॒dā yasya॒ viśva̭ u॒pāsa̭te pra॒śiṣaṃ॒-ya~sya̭ de॒vāḥ | yasya̭ chā॒yā-'mṛtaṃ॒-ya~sya̭ mṛ॒tyuḥ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si pra॒jāpa̭taye tvā॒ juṣṭa̭-ṅgṛhṇāmi॒ tasya̭ te pṛthi॒vī ma̭hi॒mauṣa̭dhayo॒ vana॒spata̭yo rū॒pama॒gniste॒ teja॒stasmai᳚ tvā mahi॒mne pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ || 43 ||
(ya ā᳚tma॒dāḥ pṛ̭thi॒vya̭gni-rekā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śat) (a. 17)
ā brahma̭-nbrāhma॒ṇo bra̭hmavarca॒sī jā̭yatā॒mā 'smi-nrā॒ṣṭre rā̭ja॒nya̭ iṣa॒vyaḥ̭ śūro̭ mahāra॒tho jā̭yatā॒-ndogdhrī̭dhe॒nurvoḍhā̭ 'na॒ḍvānā॒śu-ssaptiḥ॒ pura̭ndhi॒ryoṣā̭ ji॒ṣṇū ra̭the॒ṣṭhā-ssa॒bheyo॒ yuvā ''sya yaja̭mānasya vī॒ro jā̭yatā-nnikā॒meni̭kāme naḥ pa॒rjanyo̭ var​ṣatu pha॒linyo̭ na॒ oṣa̭dhayaḥ pacyantāṃ-yo~gakṣe॒monaḥ̭ kalpatām || 44 ||
(ā brahma॒ - nneka̭catvārigṃśat )(ā18)
ā-'krāṋ vā॒jī pṛ̭thi॒vīma॒gniṃ-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā ''krāṋ vā॒jya̭ntari̭kṣaṃ-vā~॒yuṃ-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā॒ dyāṃ-vā~॒jyā-'kragg̭sta॒ sūryaṃ॒-yu~ja̭makṛta vā॒jyarvā॒ 'gnistḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa-mpā̭raya vā॒yustḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa- [sva॒sti mā॒ sam, pā॒ra॒yā॒ ''di॒tyastḙ] 45
-mpā̭rayā ''di॒tyastḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ sa-mpā̭raya prāṇa॒dhṛga̭si prā॒ṇa-mmḙ dṛgṃha vyāna॒dhṛga̭si vyā॒na-mmḙ dṛgṃhā 'pāna॒dhṛga̭syapā॒na-mma̭ dṛgṃha॒ cakṣṷrasi॒ cakṣu॒rmayi̭ dhehi॒ śrotra̭masi॒ śrotra॒-mmayi̭ dhe॒hyāyṷra॒syāyu॒rmayi̭ dhehi || 46 ||
(vā॒yustḙ vāji॒n॒ yuṅṅanu॒ tvā '' ra̭bhe sva॒sti mā॒ saṃ - trica̭tvārigṃśacca) (a. 19)
jajñi॒ bījaṃ॒-va~r​ṣṭā̭ pa॒rjanyaḥ॒ paktā̭ sa॒syagṃ sṷpippa॒lā oṣa̭dhaya-ssvadhicara॒ṇeyagṃ sṷ̄pasada॒no᳚-'gni-ssva̭ddhya॒kṣama॒ntari̭kṣagṃsupā॒vaḥ pava̭māna-ssūpasthā॒nā dyau-śśi॒vama॒sau tapa̭n yathāpū॒rvama̭horā॒tre pa̭ñcada॒śino᳚ 'rdhamā॒sā-stri॒gṃ॒śino॒ māsāḥ᳚ kḷ॒ptā ṛ॒tavaḥ̭ śā॒nta-ssaṃ̭​va~thsa॒raḥ || 47 ||
(jajñi॒ bīja॒ - meka̭trigṃśat) (a. 20)
ā॒gne॒yo᳚-'ṣṭāka̭pāla-ssau॒myaśca॒ru-ssā̭vi॒tro᳚-'ṣṭāka̭pālaḥ pau॒ṣṇaśca॒rū rau॒draśca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapālo mṛgākha॒re yadi॒ nā-''gacchḙ-da॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pāla-ssau॒rya-mpayo̭ vāya॒vya̭ ājya̭bhāgaḥ || 48 ||
(ā॒gne॒ya - ścatṷrvigṃśatiḥ) (a. 21)
a॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pāla॒ indrā̭yā-'gṃho॒muca॒ ekā̭daśakapālo mi॒trāvarṷṇābhyā-māgo॒mugbhyā᳚-mpaya॒syā̭ vāyosāvi॒tra ā̭go॒mugbhyā᳚-ñca॒rura॒śvibhyā̭-māgo॒mugbhyā᳚-ndhā॒nā ma॒rudbhya̭ eno॒mugbhyaḥ̭ sa॒ptaka̭pālo॒ viśve᳚bhyo de॒vebhya̭ eno॒mugbhyo॒ dvāda̭śakapā॒lo 'nṷmatyai ca॒rura॒gnayḙ vaiśvāna॒rāya॒ dvāda̭śakapālo॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā̭-magṃho॒mugbhyā᳚-ndvikapā॒laḥ || 49 ||
(a॒gnaye-'gṃ̭ho॒muce᳚ - tri॒gṃ॒śat) (a. 22)
a॒gnaye॒ sama̭nama-tpṛthi॒vyai sama̭nama॒dyathā॒-'gniḥ pṛ̭thi॒vyā sa॒mana̭made॒va-mmahya̭-mbha॒drā-ssanna̭taya॒-ssa-nna̭mantu vā॒yave॒ sama̭namada॒ntari̭kṣāya॒ sama̭nama॒dyathā̭ vā॒yura॒ntari̭kṣeṇa॒ sūryā̭ya॒ sama̭namaddi॒ve sama̭nama॒dyathā॒ sūryo̭ di॒vā ca॒ndrama̭se॒ sama̭nama॒nnakṣa̭trebhya॒-ssama̭nama॒dyathā̭ ca॒ndramā॒ nakṣa̭trai॒rvarṷṇāya॒ sama̭namada॒dbhya-ssama̭nama॒-dyathā॒ [-ssama̭nama॒-dyathā᳚, varṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒] 50
varṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒ sama̭namadṛ॒ce sama̭nama॒dyathā॒ sāma॒rcā brahma̭ṇe॒ sama̭nama-tkṣa॒trāya॒ sama̭nama॒dyathā॒ brahma̭ kṣa॒treṇa॒ rājñe॒ sama̭nama-dvi॒śe sama̭nama॒dyathā॒ rājā̭ vi॒śā rathā̭ya॒-ssama̭nama॒daśve᳚bhya॒-ssama̭nama॒dyathā॒ ratho-'śvaiḥ᳚ pra॒jāpa̭taye॒ sama̭nama-dbhū॒tebhya॒-ssama̭nama॒dyathā᳚ pra॒jāpa̭tirbhū॒tai-ssa॒mana̭made॒va-mmahya̭-mbha॒drā-ssanna̭taya॒-ssa-nna̭mantu || 51 ||
(a॒dbhya-ssama̭nama॒dyathā॒-mahyaṃ̭-ca॒tvāri̭ ca) (a. 23)
ye te॒ panthā̭na-ssavitaḥ pū॒rvyāso̭-'re॒ṇavo॒ vita̭tā a॒ntari̭kṣe | tebhi̭rno a॒dya pa॒thibhiḥ̭ su॒gebhī॒ rakṣā̭ ca no॒ adhi̭ ca deva brūhi || namo॒-'gnayḙ pṛthivi॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi॒ namo̭ vā॒yave᳚-'ntarikṣa॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi॒ nama॒-ssūryā̭ya divi॒kṣitḙ loka॒spṛtḙ lo॒kama॒smai yaja̭mānāya dehi || 52 ||
(ye te॒ - catṷścatvārigṃśat) (a. 24)
yo vā aśva̭sya॒ meddhya̭sya॒ śiro॒ veda̭ śīr​ṣa॒ṇvā-nmeddhyo̭ bhavatyu॒ṣā vā aśva̭sya॒ meddhya̭sya॒ śira॒-ssūrya॒ścakṣu॒rvātaḥ̭ prā॒ṇaśca॒ndramā॒-śśrotra॒-ndiśaḥ॒ pādā̭ avāntaradi॒śāḥ par​śa̭vo-'horā॒tre ni̭me॒ṣo᳚-'rdhamā॒sāḥ parvā̭ṇi॒ māsā᳚-ssa॒dhānnā᳚nyṛ॒tavo-'ṅgā̭ni saṃ​va~thsa॒ra ā॒tmā ra॒śmayaḥ॒ keśā॒ nakṣa̭trāṇi rū॒pa-ntāra̭kā a॒sthāni॒ nabho̭ mā॒gṃ॒sānyoṣa̭dhayo॒ lomā̭ni॒ vana॒spata̭yo॒ vālā̭ a॒gnirmukhaṃ̭-vai~śvāna॒ro vyāttagṃ̭ [vyātta᳚m, sa॒mu॒dra u॒dara̭ma॒ntari̭kṣa-] 53
samu॒dra u॒dara̭ma॒ntari̭kṣa-mpā॒yu-rdyāvā̭pṛthi॒vī ā॒ṇḍau grāvā॒ śepa॒-ssomo॒ reto॒ yajja̭ñja॒bhyate॒ tadvi dyo̭tate॒ yadvi̭dhūnu॒te ta-thsta̭nayati॒ yanmeha̭ti॒ tadva̭r​ṣati॒ vāge॒vāsya॒ vāgaha॒rvā aśva̭sya॒ jāya̭mānasya mahi॒mā pu॒rastā᳚jjāyate॒ rātri̭rena-mmahi॒mā pa॒ścādanṷ jāyata e॒tau vai ma̭hi॒mānā॒-vaśva̭ma॒bhita॒-ssa-mba̭bhūvatu॒r॒hayo̭ de॒vāna̭vaha॒ darvā-'sṷrān vā॒jī ga̭ndha॒rvā-naśvo̭ manu॒ṣyā᳚n-thsamu॒dro vā aśva̭sya॒ yoniḥ̭ samu॒dro bandhuḥ̭ || 54 ||
(vyātta̭ - mavaha॒-d- dvāda̭śa ca ) (a. 25)
(gāvo॒ - gāva॒-ssiṣā̭santīḥ- pratha॒me mā॒si - sa̭mā॒nyo̭ - yadi॒ somaṷ- ṣaḍa॒hai - ru॒-thsṛjyā(3)n - de॒vānā̭ - ma॒rkyḙṇa॒ - carmā-'va̭ - pṛthi॒vyai - da॒tvate॒ - kastvā॒ - 'gnaye॒ - yo vai - yaḥ prā̭ṇa॒to - ya ā᳚tma॒dā - ā brahma॒ - nnā-'krā॒n - jajñi॒ bīja̭ - māgne॒yo᳚-'ṣṭāka̭pālo॒ - 'gnaye-'gṃ̭ho॒muce॒-'ṣṭāka̭pālo॒ - 'gnaye॒sama̭nama॒--dye te॒ panthā̭no॒ - yo vā aśva̭sya॒meddhya̭sya॒ śiraḥ॒ - pañca̭vigṃśatiḥ)
(gāvaḥ̭ - samā॒nyaḥ̭ - sava̭namaṣṭā॒bhi - rvā e॒te de॒vakṛ̭tañcā - 'bhi॒jityā॒ ityā̭hu॒ -rvarṷṇo॒-'dbhi-ssāmne॒ - catṷṣ pañcā॒sat)
(gāvo॒, yoni̭ ssamu॒dro bandhuḥ̭)
(pra॒janana̭gṃ - sādyāḥ - pra॒javaṃ॒ - bṛha॒spati॒ - rgāvaḥ - pañca̭) (7)
(i॒ṣe, vā̭ya॒vya̭, mpra॒jāpa̭ti, ryuñjā॒nā, ssā̭vi॒trāṇi̭, prācīna̭vagṃśa, mpra॒jana̭nagṃ, sapta) (7)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyāṃ saptamakāṇḍe pañcamaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
|| iti taittirīyasaṃhitā samāptā ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in