6.123 ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡ - ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮ ਸਰ੍ਗਃ

6.123 Yuddhakanda - Trayovimshatyadhikashatatama Sargah

✍️ Valmiki 🖋️ Gurmukhi script
📄 Download PDF
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਪ੍ਰਤਿਪ੍ਰਯਾਤੇਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥੇਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਃਪਾਕਸ਼ਾਸਨਃ ।
ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋਰਾਘਵਮ੍ਪ੍ਰਾਞ੍ਜਲਿਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ ॥ 1 ॥
ਅਮੋਘਨ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨਂਰਾਮ ਤਵਾਸ੍ਮਾਕਨ੍ਨਰਰ੍षਭ ।
ਪ੍ਰੀਤਿਯੁਕ੍ਤਾਃਸ੍ਮਤੇਨਤ੍ਵਮ੍ਬ੍ਰੂਹਿਯਨ੍ਮਨਸੇਪ੍ਸਿਤਮ੍ ॥ 2 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰੇਣਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇਨਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਸੁਪ੍ਰਸਨ੍ਨਮਨਾਹृष੍ਟੋਵਚਨਮ੍ਪ੍ਰਾਹਰਾਘਵਃ ॥ 3 ॥
ਯਦਿਪ੍ਰੀਤਿਸ੍ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨਾਮਯਿਤੇਵਿਬੁਧੇਸ਼੍ਵਰ ।
ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿਕੁਰੁਮੇਸਤ੍ਯਂਵਚਨਂਵਦਤਾਂਵਰ ॥ 4 ॥
ਮਮਹੇਤੋਃਪਰਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਯੇਗਤਾਯਮਸਾਦਨਮ੍ ।
ਤੇਸਰ੍ਵੇਜੀਵਿਤਮ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਸਮੁਤਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁਵਾਨਰਾਃ ॥ 5 ॥
ਮਤ੍ਕृਤੇਵਿਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਯੇਪੁਤ੍ਰੈਰ੍ਦਾਰੈਸ਼੍ਚਵਾਨਰਾਃ ।
ਤਾਨ੍ਪ੍ਰੀਤਮਨਸਃਸਰ੍ਵਾਨ੍ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿਮਾਨਦ ॥ 6 ॥
ਵਿਕ੍ਰਾਨ੍ਤਾਸ਼੍ਚਾਪਿਸ਼ੂਰਾਸ਼੍ਚ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਙ੍ਗਣਯਨ੍ਤਿ ਚ ।
ਕृਤਯਤ੍ਨਾਵਿਪਨ੍ਨਾਸ਼੍ਚਜੀਵਯੈਨਾਨ੍ ਪੁਰਨ੍ਦਰ ॥ 7 ॥
ਮਤ੍ਪ੍ਰਿਯੇष੍ਵਭਿਰਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਨ ਮृਤ੍ਯੁਙ੍ਗਣਯਨ੍ਤਿਯੇ ।
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ਸਮੇਯੁਸ੍ਤੇਵਰਮੇਤਮਹਂਵृਣੇ ॥ 8 ॥
ਨੀਰੁਜੋਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣਾਂਸ਼੍ਚੈਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਬਲਪੌਰੁषਾਨ੍ ।
ਗੋਲਾਙ੍ਗੂਲਾਂਸ੍ਤਥੈਵਰ੍ਕ੍षਾਨ੍ਨ੍ਦ੍ਰष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿਮਾਨਦ ॥ 9 ॥
ਅਕਾਲੇਚਾਪਿਪੁष੍ਪਾਣਿਮੂਲਾਨਿ ਚ ਫਲਾਨਿ ਚ ।
ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚਵਿਮਲਾਸ੍ਤਤ੍ਰਤਿष੍ਠੇਯੁਰ੍ਯਤ੍ਰਵਾਨਰਾਃ ॥ 10 ॥
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾਤੁਵਚਨਨ੍ਤਸ੍ਯਰਾਘਵਸ੍ਯਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਮਹੇਨ੍ਦ੍ਰਃਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚੇਦਂਵਚਨਮ੍ਪ੍ਰੀਤਿਸਂਯੁਤਮ੍ ॥ 11 ॥
ਮਹਾਨਯਂਵਰਸ੍ਤਾਤਯਸ੍ਤ੍ਵਯੋਕ੍ਤੋਰਘੂਤ੍ਤਮ ।
ਵਦਿਰ੍ਮਯਾਨੋਕ੍ਤਪੂਰ੍ਵਂ ਚ ਤਸ੍ਮਾਦੇਤਦ੍ਭਵਿष੍ਯਤਿ ॥ 12 ॥
ਸਮੁਤ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤੁਤੇਸਰ੍ਵੇਹਤਾਯੇਯੁਧਿਰਾਕ੍षਸੈਃ ।
ऋਕ੍षਾਸ਼੍ਚਸਹਗੋਪੁਚ੍ਛੈਰ੍ਨਿਕृਤ੍ਤਾਨਨਬਾਹਵਃ ॥ 13 ॥
ਨੀਰੁਜੋਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣਾਸ਼੍ਚੈਵਸਮ੍ਪਨ੍ਨਬਲਪੌਰੁषਾਃ ।
ਸਮੁਤ੍ਥਾਸ੍ਯਨ੍ਤਿਹਰਯਸ੍ਸੁਪ੍ਤਾਨਿਦ੍ਰਾਕ੍ष੍ਯੇਯਥਾ ॥ 14 ॥
ਸੁਹृਦ੍ਭਿਰ੍ਬਾਨ੍ਧਵੈਸ਼੍ਚੈਵਜ੍ਞਾਤਿਭਿਃਸ੍ਵਜਨੇਨ ਚ ।
ਸਰ੍ਵਏਵਸਮੇष੍ਯਨ੍ਤਿਸਮ੍ਯੁਕ੍ਤਾਃਪਰਯਾਮੁਦਾ ॥ 15 ॥
ਅਕਾਲੇਪੁष੍ਪਸ਼ਬਲਾਃਫਲਵਨ੍ਤਸ਼੍ਚਪਾਦਪਾਃ ।
ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤਿਮਹੇष੍ਵਾਸ ਨਦ੍ਯਸ਼੍ਚਸਲਿਲਾਯੁਤਾਃ ॥ 16 ॥
ਸਵ੍ਰਣੈਃਪ੍ਰਥਮਙ੍ਗਾਤ੍ਰੈਰਿਦਾਨੀਨ੍ਨਿਰ੍ਵ੍ਰਣੈਸ੍ਸਮੈਃ ।
ਤਤਸ੍ਸਮੁਤ੍ਥਿਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਸੁਪ੍ਤ੍ਵੇਵਹਰਿਯੂਥਪਾਃ ॥ 17 ॥
ਬਭੂਵੁਰ੍ਵਾਨਰਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇਕਿਨ੍ਨ੍ਵੇਤਦਿਤਿਵਿਸ੍ਮਿਤਾਃ ।
ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਮ੍ਪਰਿਪੂਰ੍ਣਾਰ੍ਥਨ੍ਦृष੍ਟਵਾਸਰ੍ਵੇਸੁਰੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 18 ॥
ਅਬ੍ਰੁਵਨ੍ਪਰਮਪ੍ਰੀਤਾਸ੍ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾਰਾਮਂਸਲਕ੍ष੍ਮਣਮ੍ ।
ਗਚ੍ਛਾਯੋਧ੍ਯਾਮਿਤੋਰਾਜਨ੍ਵਿਸਰ੍ਜਯ ਚ ਵਾਨਰਾਨ੍ ॥ 19 ॥
ਮੈਥਿਲੀਂਸਾਨ੍ਤ੍ਵਯਸ੍ਵੈਨਾਮਨੁਰਕ੍ਤਾਂਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀਮ੍ ।
ਭ੍ਰਾਰਾਤਰਮ੍ਭਰਤਮ੍ਪਸ਼੍ਯਤ੍ਵਚ੍ਛੋਕਾਦ੍ਵ੍ਰਤਚਾਰਿਣਮ੍ ॥ 20 ॥
ਸ਼ਤ੍ਰੁਘ੍ਨਂ ਚ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ਮਾਤ੍ਰੂਃਸਰ੍ਵਾਃਪਰਨ੍ਤਪ ।
ਅਭਿषੇਚਯਚਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ਪੌਰਾਨ੍ਗਤ੍ਵਾਪ੍ਰਹਰ੍षਯ ॥ 21 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤ੍ਵਾਸਹਸ੍ਰਾਕ੍षੋਰਾਮਂਸੌਮਿਤ੍ਰਿਣਾਸਹ ।
ਵਿਮਾਨੈਃਸੂਰ੍ਯਸਙ੍ਕਾਸ਼ੈਰ੍ਯਯੌਹृष੍ਟਃਸੁਰੈਃਸਹ ॥ 22 ॥
ਅਭਿਵਾਦ੍ਯ ਚ ਕਾਕੁਤ੍ਸ੍ਥਃ ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਂਸ੍ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੋਤ੍ਤਮਾਨ੍ ।
ਲਕ੍ष੍ਮਣੇਨਸਹਭ੍ਰਾਤ੍ਰਾਵਾਸਮਾਜ੍ਞਾਪਯਤ੍ਤਦਾ ॥ 23 ॥
ਤਤਸ੍ਤੁਸਾਲਕ੍ष੍ਮਣਰਾਮਪਾਲਿਤਾਮਹਾਚਮੂਰ੍ਹृष੍ਟਜਨਾਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੀ ।
ਸ਼੍ਰਿਯਾਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਵਿਰਰਾਜਸਰ੍ਵਤੋਨਿਸ਼ਾਪ੍ਰਣੀਤੇਵਹਿਸ਼ੀਤਰਸ਼੍ਮਿਨਾ ॥ 24 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਯੁਦ੍ਧਕਾਣ੍ਡੇ ਤ੍ਰਯੋਵਿਂਸ਼ਤ੍ਯਧਿਕਸ਼ਤਤਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |
pratiprayātekākutsthemahendraḥpākaśāsanaḥ |
abravītparamaprītorāghavamprāñjaliṃsthitam || 1 ||
amoghandarśanaṃrāma tavāsmākannararṣabha |
prītiyuktāḥsmatenatvambrūhiyanmanasepsitam || 2 ||
evamuktomahendreṇaprasannenamahātmanā |
suprasannamanāhṛṣṭovacanamprāharāghavaḥ || 3 ||
yadiprītissamutpannāmayitevibudheśvara |
vakṣyāmikurumesatyaṃvacanaṃvadatāṃvara || 4 ||
mamahetoḥparākrāntāyegatāyamasādanam |
tesarvejīvitamprāpyasamutatiṣṭhantuvānarāḥ || 5 ||
matkṛteviprayuktāyeputrairdāraiścavānarāḥ |
tānprītamanasaḥsarvāndraṣṭumicchāmimānada || 6 ||
vikrāntāścāpiśūrāśca na mṛtyuṅgaṇayanti ca |
kṛtayatnāvipannāścajīvayainān purandara || 7 ||
matpriyeṣvabhiraktāśca na mṛtyuṅgaṇayantiye |
tvatprasādātsameyustevarametamahaṃvṛṇe || 8 ||
nīrujonirvraṇāṃścaivasampannabalapauruṣān |
golāṅgūlāṃstathaivarkṣānndraṣṭumicchāmimānada || 9 ||
akālecāpipuṣpāṇimūlāni ca phalāni ca |
nadyaścavimalāstatratiṣṭheyuryatravānarāḥ || 10 ||
śrutvātuvacanantasyarāghavasyamahātmanaḥ |
mahendraḥpratyuvācedaṃvacanamprītisaṃyutam || 11 ||
mahānayaṃvarastātayastvayoktoraghūttama |
vadirmayānoktapūrvaṃ ca tasmādetadbhaviṣyati || 12 ||
samuttiṣṭhantutesarvehatāyeyudhirākṣasaiḥ |
ṛkṣāścasahagopucchairnikṛttānanabāhavaḥ || 13 ||
nīrujonirvraṇāścaivasampannabalapauruṣāḥ |
samutthāsyantiharayassuptānidrākṣyeyathā || 14 ||
suhṛdbhirbāndhavaiścaivajñātibhiḥsvajanena ca |
sarvaevasameṣyantisamyuktāḥparayāmudā || 15 ||
akālepuṣpaśabalāḥphalavantaścapādapāḥ |
bhaviṣyantimaheṣvāsa nadyaścasalilāyutāḥ || 16 ||
savraṇaiḥprathamaṅgātrairidānīnnirvraṇaissamaiḥ |
tatassamutthitāssarvesuptvevahariyūthapāḥ || 17 ||
babhūvurvānarāssarvekinnvetaditivismitāḥ |
kākutsthamparipūrṇārthandṛṣṭavāsarvesurottamāḥ || 18 ||
abruvanparamaprītāsstutvārāmaṃsalakṣmaṇam |
gacchāyodhyāmitorājanvisarjaya ca vānarān || 19 ||
maithilīṃsāntvayasvaināmanuraktāṃyaśasvinīm |
bhrārātarambharatampaśyatvacchokādvratacāriṇam || 20 ||
śatrughnaṃ ca mahātmānammātrūḥsarvāḥparantapa |
abhiṣecayacātmānampaurāngatvāpraharṣaya || 21 ||
evamuktvāsahasrākṣorāmaṃsaumitriṇāsaha |
vimānaiḥsūryasaṅkāśairyayauhṛṣṭaḥsuraiḥsaha || 22 ||
abhivādya ca kākutsthaḥ sarvāṃstāṃstridaśottamān |
lakṣmaṇenasahabhrātrāvāsamājñāpayattadā || 23 ||
tatastusālakṣmaṇarāmapālitāmahācamūrhṛṣṭajanāyaśasvinī |
śriyājvalantīvirarājasarvatoniśāpraṇītevahiśītaraśminā || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे युद्धकाण्डम् ।
अथ त्रयोविंशत्यधिकशततमस्सर्गः ।
प्रतिप्रयातेकाकुत्स्थेमहेन्द्रःपाकशासनः ।
अब्रवीत्परमप्रीतोराघवम्प्राञ्जलिंस्थितम् ॥ 1 ॥
अमोघन्दर्शनंराम तवास्माकन्नरर्षभ ।
प्रीतियुक्ताःस्मतेनत्वम्ब्रूहियन्मनसेप्सितम् ॥ 2 ॥
एवमुक्तोमहेन्द्रेणप्रसन्नेनमहात्मना ।
सुप्रसन्नमनाहृष्टोवचनम्प्राहराघवः ॥ 3 ॥
यदिप्रीतिस्समुत्पन्नामयितेविबुधेश्वर ।
वक्ष्यामिकुरुमेसत्यंवचनंवदतांवर ॥ 4 ॥
ममहेतोःपराक्रान्तायेगतायमसादनम् ।
तेसर्वेजीवितम्प्राप्यसमुततिष्ठन्तुवानराः ॥ 5 ॥
मत्कृतेविप्रयुक्तायेपुत्रैर्दारैश्चवानराः ।
तान्प्रीतमनसःसर्वान्द्रष्टुमिच्छामिमानद ॥ 6 ॥
विक्रान्ताश्चापिशूराश्च न मृत्युङ्गणयन्ति च ।
कृतयत्नाविपन्नाश्चजीवयैनान् पुरन्दर ॥ 7 ॥
मत्प्रियेष्वभिरक्ताश्च न मृत्युङ्गणयन्तिये ।
त्वत्प्रसादात्समेयुस्तेवरमेतमहंवृणे ॥ 8 ॥
नीरुजोनिर्व्रणांश्चैवसम्पन्नबलपौरुषान् ।
गोलाङ्गूलांस्तथैवर्क्षान्न्द्रष्टुमिच्छामिमानद ॥ 9 ॥
अकालेचापिपुष्पाणिमूलानि च फलानि च ।
नद्यश्चविमलास्तत्रतिष्ठेयुर्यत्रवानराः ॥ 10 ॥
श्रुत्वातुवचनन्तस्यराघवस्यमहात्मनः ।
महेन्द्रःप्रत्युवाचेदंवचनम्प्रीतिसंयुतम् ॥ 11 ॥
महानयंवरस्तातयस्त्वयोक्तोरघूत्तम ।
वदिर्मयानोक्तपूर्वं च तस्मादेतद्भविष्यति ॥ 12 ॥
समुत्तिष्ठन्तुतेसर्वेहतायेयुधिराक्षसैः ।
ऋक्षाश्चसहगोपुच्छैर्निकृत्ताननबाहवः ॥ 13 ॥
नीरुजोनिर्व्रणाश्चैवसम्पन्नबलपौरुषाः ।
समुत्थास्यन्तिहरयस्सुप्तानिद्राक्ष्येयथा ॥ 14 ॥
सुहृद्भिर्बान्धवैश्चैवज्ञातिभिःस्वजनेन च ।
सर्वएवसमेष्यन्तिसम्युक्ताःपरयामुदा ॥ 15 ॥
अकालेपुष्पशबलाःफलवन्तश्चपादपाः ।
भविष्यन्तिमहेष्वास नद्यश्चसलिलायुताः ॥ 16 ॥
सव्रणैःप्रथमङ्गात्रैरिदानीन्निर्व्रणैस्समैः ।
ततस्समुत्थितास्सर्वेसुप्त्वेवहरियूथपाः ॥ 17 ॥
बभूवुर्वानरास्सर्वेकिन्न्वेतदितिविस्मिताः ।
काकुत्स्थम्परिपूर्णार्थन्दृष्टवासर्वेसुरोत्तमाः ॥ 18 ॥
अब्रुवन्परमप्रीतास्स्तुत्वारामंसलक्ष्मणम् ।
गच्छायोध्यामितोराजन्विसर्जय च वानरान् ॥ 19 ॥
मैथिलींसान्त्वयस्वैनामनुरक्तांयशस्विनीम् ।
भ्रारातरम्भरतम्पश्यत्वच्छोकाद्व्रतचारिणम् ॥ 20 ॥
शत्रुघ्नं च महात्मानम्मात्रूःसर्वाःपरन्तप ।
अभिषेचयचात्मानम्पौरान्गत्वाप्रहर्षय ॥ 21 ॥
एवमुक्त्वासहस्राक्षोरामंसौमित्रिणासह ।
विमानैःसूर्यसङ्काशैर्ययौहृष्टःसुरैःसह ॥ 22 ॥
अभिवाद्य च काकुत्स्थः सर्वांस्तांस्त्रिदशोत्तमान् ।
लक्ष्मणेनसहभ्रात्रावासमाज्ञापयत्तदा ॥ 23 ॥
ततस्तुसालक्ष्मणरामपालितामहाचमूर्हृष्टजनायशस्विनी ।
श्रियाज्वलन्तीविरराजसर्वतोनिशाप्रणीतेवहिशीतरश्मिना ॥ 24 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये युद्धकाण्डे त्रयोविंशत्यधिकशततमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ |
pratiprayātekākutsthemahendraḥpākaśāsanaḥ |
abravītparamaprītorāghavamprāñjaliṃsthitam || 1 ||
amoghandarśanaṃrāma tavāsmākannararṣabha |
prītiyuktāḥsmatenatvambrūhiyanmanasepsitam || 2 ||
evamuktomahendreṇaprasannenamahātmanā |
suprasannamanāhṛṣṭovacanamprāharāghavaḥ || 3 ||
yadiprītissamutpannāmayitevibudheśvara |
vakṣyāmikurumesatyaṃvacanaṃvadatāṃvara || 4 ||
mamahetoḥparākrāntāyegatāyamasādanam |
tesarvejīvitamprāpyasamutatiṣṭhantuvānarāḥ || 5 ||
matkṛteviprayuktāyeputrairdāraiścavānarāḥ |
tānprītamanasaḥsarvāndraṣṭumicchāmimānada || 6 ||
vikrāntāścāpiśūrāśca na mṛtyuṅgaṇayanti ca |
kṛtayatnāvipannāścajīvayainān purandara || 7 ||
matpriyeṣvabhiraktāśca na mṛtyuṅgaṇayantiye |
tvatprasādātsameyustevarametamahaṃvṛṇe || 8 ||
nīrujonirvraṇāṃścaivasampannabalapauruṣān |
golāṅgūlāṃstathaivarkṣānndraṣṭumicchāmimānada || 9 ||
akālecāpipuṣpāṇimūlāni ca phalāni ca |
nadyaścavimalāstatratiṣṭheyuryatravānarāḥ || 10 ||
śrutvātuvacanantasyarāghavasyamahātmanaḥ |
mahendraḥpratyuvācedaṃvacanamprītisaṃyutam || 11 ||
mahānayaṃvarastātayastvayoktoraghūttama |
vadirmayānoktapūrvaṃ ca tasmādetadbhaviṣyati || 12 ||
samuttiṣṭhantutesarvehatāyeyudhirākṣasaiḥ |
ṛkṣāścasahagopucchairnikṛttānanabāhavaḥ || 13 ||
nīrujonirvraṇāścaivasampannabalapauruṣāḥ |
samutthāsyantiharayassuptānidrākṣyeyathā || 14 ||
suhṛdbhirbāndhavaiścaivajñātibhiḥsvajanena ca |
sarvaevasameṣyantisamyuktāḥparayāmudā || 15 ||
akālepuṣpaśabalāḥphalavantaścapādapāḥ |
bhaviṣyantimaheṣvāsa nadyaścasalilāyutāḥ || 16 ||
savraṇaiḥprathamaṅgātrairidānīnnirvraṇaissamaiḥ |
tatassamutthitāssarvesuptvevahariyūthapāḥ || 17 ||
babhūvurvānarāssarvekinnvetaditivismitāḥ |
kākutsthamparipūrṇārthandṛṣṭavāsarvesurottamāḥ || 18 ||
abruvanparamaprītāsstutvārāmaṃsalakṣmaṇam |
gacchāyodhyāmitorājanvisarjaya ca vānarān || 19 ||
maithilīṃsāntvayasvaināmanuraktāṃyaśasvinīm |
bhrārātarambharatampaśyatvacchokādvratacāriṇam || 20 ||
śatrughnaṃ ca mahātmānammātrūḥsarvāḥparantapa |
abhiṣecayacātmānampaurāngatvāpraharṣaya || 21 ||
evamuktvāsahasrākṣorāmaṃsaumitriṇāsaha |
vimānaiḥsūryasaṅkāśairyayauhṛṣṭaḥsuraiḥsaha || 22 ||
abhivādya ca kākutsthaḥ sarvāṃstāṃstridaśottamān |
lakṣmaṇenasahabhrātrāvāsamājñāpayattadā || 23 ||
tatastusālakṣmaṇarāmapālitāmahācamūrhṛṣṭajanāyaśasvinī |
śriyājvalantīvirarājasarvatoniśāpraṇītevahiśītaraśminā || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe trayoviṃśatyadhikaśatatamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in