Vishnu

ਨਾਰਾਯਣੀਯਂ ਦਸ਼ਕ 69 - ਰਾਸਕ੍ਰੀਡਾ

Narayaniyam Dashaka 69 - Rasakrida

🖋️ Gurmukhi script
📄 Download PDF
ਕੇਸ਼ਪਾਸ਼ਧृਤਪਿਞ੍ਛਿਕਾਵਿਤਤਿਸਞ੍ਚਲਨ੍ਮਕਰਕੁਣ੍ਡਲਂ
ਹਾਰਜਾਲਵਨਮਾਲਿਕਾਲਲਿਤਮਙ੍ਗਰਾਗਘਨਸੌਰਭਮ੍ ।
ਪੀਤਚੇਲਧृਤਕਾਞ੍ਚਿਕਾਞ੍ਚਿਤਮੁਦਞ੍ਚਦਂਸ਼ੁਮਣਿਨੂਪੁਰਂ
ਰਾਸਕੇਲਿਪਰਿਭੂषਿਤਂ ਤਵ ਹਿ ਰੂਪਮੀਸ਼ ਕਲਯਾਮਹੇ ॥1॥
ਤਾਵਦੇਵ ਕृਤਮਣ੍ਡਨੇ ਕਲਿਤਕਞ੍ਚੁਲੀਕਕੁਚਮਣ੍ਡਲੇ
ਗਣ੍ਡਲੋਲਮਣਿਕੁਣ੍ਡਲੇ ਯੁਵਤਿਮਣ੍ਡਲੇऽਥ ਪਰਿਮਣ੍ਡਲੇ ।
ਅਨ੍ਤਰਾ ਸਕਲਸੁਨ੍ਦਰੀਯੁਗਲਮਿਨ੍ਦਿਰਾਰਮਣ ਸਞ੍ਚਰਨ੍
ਮਞ੍ਜੁਲਾਂ ਤਦਨੁ ਰਾਸਕੇਲਿਮਯਿ ਕਞ੍ਜਨਾਭ ਸਮੁਪਾਦਧਾਃ ॥2॥
ਵਾਸੁਦੇਵ ਤਵ ਭਾਸਮਾਨਮਿਹ ਰਾਸਕੇਲਿਰਸਸੌਰਭਂ
ਦੂਰਤੋऽਪਿ ਖਲੁ ਨਾਰਦਾਗਦਿਤਮਾਕਲਯ੍ਯ ਕੁਤੁਕਾਕੁਲਾ ।
ਵੇषਭੂषਣਵਿਲਾਸਪੇਸ਼ਲਵਿਲਾਸਿਨੀਸ਼ਤਸਮਾਵृਤਾ
ਨਾਕਤੋ ਯੁਗਪਦਾਗਤਾ ਵਿਯਤਿ ਵੇਗਤੋऽਥ ਸੁਰਮਣ੍ਡਲੀ ॥3॥
ਵੇਣੁਨਾਦਕृਤਤਾਨਦਾਨਕਲਗਾਨਰਾਗਗਤਿਯੋਜਨਾ-
ਲੋਭਨੀਯਮृਦੁਪਾਦਪਾਤਕृਤਤਾਲਮੇਲਨਮਨੋਹਰਮ੍ ।
ਪਾਣਿਸਙ੍ਕ੍ਵਣਿਤਕਙ੍ਕਣਂ ਚ ਮੁਹੁਰਂਸਲਮ੍ਬਿਤਕਰਾਮ੍ਬੁਜਂ
ਸ਼੍ਰੋਣਿਬਿਮ੍ਬਚਲਦਮ੍ਬਰਂ ਭਜਤ ਰਾਸਕੇਲਿਰਸਡਮ੍ਬਰਮ੍ ॥4॥
ਸ੍ਪਰ੍ਧਯਾ ਵਿਰਚਿਤਾਨੁਗਾਨਕृਤਤਾਰਤਾਰਮਧੁਰਸ੍ਵਰੇ
ਨਰ੍ਤਨੇऽਥ ਲਲਿਤਾਙ੍ਗਹਾਰਲੁਲਿਤਾਙ੍ਗਹਾਰਮਣਿਭੂषਣੇ ।
ਸਮ੍ਮਦੇਨ ਕृਤਪੁष੍ਪਵਰ੍षਮਲਮੁਨ੍ਮਿषਦ੍ਦਿਵਿषਦਾਂ ਕੁਲਂ
ਚਿਨ੍ਮਯੇ ਤ੍ਵਯਿ ਨਿਲੀਯਮਾਨਮਿਵ ਸਮ੍ਮੁਮੋਹ ਸਵਧੂਕੁਲਮ੍ ॥5॥
ਸ੍ਵਿਨ੍ਨਸਨ੍ਨਤਨੁਵਲ੍ਲਰੀ ਤਦਨੁ ਕਾਪਿ ਨਾਮ ਪਸ਼ੁਪਾਙ੍ਗਨਾ
ਕਾਨ੍ਤਮਂਸਮਵਲਮ੍ਬਤੇ ਸ੍ਮ ਤਵ ਤਾਨ੍ਤਿਭਾਰਮੁਕੁਲੇਕ੍षਣਾ ॥
ਕਾਚਿਦਾਚਲਿਤਕੁਨ੍ਤਲਾ ਨਵਪਟੀਰਸਾਰਘਨਸੌਰਭਂ
ਵਞ੍ਚਨੇਨ ਤਵ ਸਞ੍ਚੁਚੁਮ੍ਬ ਭੁਜਮਞ੍ਚਿਤੋਰੁਪੁਲਕਾਙ੍ਕੁਰਾ ॥6॥
ਕਾਪਿ ਗਣ੍ਡਭੁਵਿ ਸਨ੍ਨਿਧਾਯ ਨਿਜਗਣ੍ਡਮਾਕੁਲਿਤਕੁਣ੍ਡਲਂ
ਪੁਣ੍ਯਪੂਰਨਿਧਿਰਨ੍ਵਵਾਪ ਤਵ ਪੂਗਚਰ੍ਵਿਤਰਸਾਮृਤਮ੍ ।
ਇਨ੍ਦਿਰਾਵਿਹृਤਿਮਨ੍ਦਿਰਂ ਭੁਵਨਸੁਨ੍ਦਰਂ ਹਿ ਨਟਨਾਨ੍ਤਰੇ
ਤ੍ਵਾਮਵਾਪ੍ਯ ਦਧੁਰਙ੍ਗਨਾਃ ਕਿਮੁ ਨ ਸਮ੍ਮਦੋਨ੍ਮਦਦਸ਼ਾਨ੍ਤਰਮ੍ ॥7॥
ਗਾਨਮੀਸ਼ ਵਿਰਤਂ ਕ੍ਰਮੇਣ ਕਿਲ ਵਾਦ੍ਯਮੇਲਨਮੁਪਾਰਤਂ
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਮ੍ਮਦਰਸਾਕੁਲਾਃ ਸਦਸਿ ਕੇਵਲਂ ਨਨृਤੁਰਙ੍ਗਨਾਃ ।
ਨਾਵਿਦਨ੍ਨਪਿ ਚ ਨੀਵਿਕਾਂ ਕਿਮਪਿ ਕੁਨ੍ਤਲੀਮਪਿ ਚ ਕਞ੍ਚੁਲੀਂ
ਜ੍ਯੋਤਿषਾਮਪਿ ਕਦਮ੍ਬਕਂ ਦਿਵਿ ਵਿਲਮ੍ਬਿਤਂ ਕਿਮਪਰਂ ਬ੍ਰੁਵੇ ॥8॥
ਮੋਦਸੀਮ੍ਨਿ ਭੁਵਨਂ ਵਿਲਾਪ੍ਯ ਵਿਹृਤਿਂ ਸਮਾਪ੍ਯ ਚ ਤਤੋ ਵਿਭੋ
ਕੇਲਿਸਮ੍ਮृਦਿਤਨਿਰ੍ਮਲਾਙ੍ਗਨਵਘਰ੍ਮਲੇਸ਼ਸੁਭਗਾਤ੍ਮਨਾਮ੍ ।
ਮਨ੍ਮਥਾਸਹਨਚੇਤਸਾਂ ਪਸ਼ੁਪਯੋषਿਤਾਂ ਸੁਕृਤਚੋਦਿਤ-
ਸ੍ਤਾਵਦਾਕਲਿਤਮੂਰ੍ਤਿਰਾਦਧਿਥ ਮਾਰਵੀਰਪਰਮੋਤ੍ਸਵਾਨ੍ ॥9॥
ਕੇਲਿਭੇਦਪਰਿਲੋਲਿਤਾਭਿਰਤਿਲਾਲਿਤਾਭਿਰਬਲਾਲਿਭਿਃ
ਸ੍ਵੈਰਮੀਸ਼ ਨਨੁ ਸੂਰਜਾਪਯਸਿ ਚਾਰੁਨਾਮ ਵਿਹृਤਿਂ ਵ੍ਯਧਾਃ ।
ਕਾਨਨੇऽਪਿ ਚ ਵਿਸਾਰਿਸ਼ੀਤਲਕਿਸ਼ੋਰਮਾਰੁਤਮਨੋਹਰੇ
ਸੂਨਸੌਰਭਮਯੇ ਵਿਲੇਸਿਥ ਵਿਲਾਸਿਨੀਸ਼ਤਵਿਮੋਹਨਮ੍ ॥10॥
ਕਾਮਿਨੀਰਿਤਿ ਹਿ ਯਾਮਿਨੀषੁ ਖਲੁ ਕਾਮਨੀਯਕਨਿਧੇ ਭਵਾਨ੍
ਪੂਰ੍ਣਸਮ੍ਮਦਰਸਾਰ੍ਣਵਂ ਕਮਪਿ ਯੋਗਿਗਮ੍ਯਮਨੁਭਾਵਯਨ੍ ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਸ਼ਙ੍ਕਰਮੁਖਾਨਪੀਹ ਪਸ਼ੁਪਾਙ੍ਗਨਾਸੁ ਬਹੁਮਾਨਯਨ੍
ਭਕ੍ਤਲੋਕਗਮਨੀਯਰੂਪ ਕਮਨੀਯ ਕृष੍ਣ ਪਰਿਪਾਹਿ ਮਾਮ੍ ॥11॥
Roman (IAST) Transliteration
keśapāśadhṛtapiñchikāvitatisañcalanmakarakuṇḍalaṃ
hārajālavanamālikālalitamaṅgarāgaghanasaurabham |
pītaceladhṛtakāñcikāñcitamudañcadaṃśumaṇinūpuraṃ
rāsakeliparibhūṣitaṃ tava hi rūpamīśa kalayāmahe ||1||
tāvadeva kṛtamaṇḍane kalitakañculīkakucamaṇḍale
gaṇḍalolamaṇikuṇḍale yuvatimaṇḍale'tha parimaṇḍale |
antarā sakalasundarīyugalamindirāramaṇa sañcaran
mañjulāṃ tadanu rāsakelimayi kañjanābha samupādadhāḥ ||2||
vāsudeva tava bhāsamānamiha rāsakelirasasaurabhaṃ
dūrato'pi khalu nāradāgaditamākalayya kutukākulā |
veṣabhūṣaṇavilāsapeśalavilāsinīśatasamāvṛtā
nākato yugapadāgatā viyati vegato'tha suramaṇḍalī ||3||
veṇunādakṛtatānadānakalagānarāgagatiyojanā-
lobhanīyamṛdupādapātakṛtatālamelanamanoharam |
pāṇisaṅkvaṇitakaṅkaṇaṃ ca muhuraṃsalambitakarāmbujaṃ
śroṇibimbacaladambaraṃ bhajata rāsakelirasaḍambaram ||4||
spardhayā viracitānugānakṛtatāratāramadhurasvare
nartane'tha lalitāṅgahāralulitāṅgahāramaṇibhūṣaṇe |
sammadena kṛtapuṣpavarṣamalamunmiṣaddiviṣadāṃ kulaṃ
cinmaye tvayi nilīyamānamiva sammumoha savadhūkulam ||5||
svinnasannatanuvallarī tadanu kāpi nāma paśupāṅganā
kāntamaṃsamavalambate sma tava tāntibhāramukulekṣaṇā ||
kācidācalitakuntalā navapaṭīrasāraghanasaurabhaṃ
vañcanena tava sañcucumba bhujamañcitorupulakāṅkurā ||6||
kāpi gaṇḍabhuvi sannidhāya nijagaṇḍamākulitakuṇḍalaṃ
puṇyapūranidhiranvavāpa tava pūgacarvitarasāmṛtam |
indirāvihṛtimandiraṃ bhuvanasundaraṃ hi naṭanāntare
tvāmavāpya dadhuraṅganāḥ kimu na sammadonmadadaśāntaram ||7||
gānamīśa virataṃ krameṇa kila vādyamelanamupārataṃ
brahmasammadarasākulāḥ sadasi kevalaṃ nanṛturaṅganāḥ |
nāvidannapi ca nīvikāṃ kimapi kuntalīmapi ca kañculīṃ
jyotiṣāmapi kadambakaṃ divi vilambitaṃ kimaparaṃ bruve ||8||
modasīmni bhuvanaṃ vilāpya vihṛtiṃ samāpya ca tato vibho
kelisammṛditanirmalāṅganavagharmaleśasubhagātmanām |
manmathāsahanacetasāṃ paśupayoṣitāṃ sukṛtacodita-
stāvadākalitamūrtirādadhitha māravīraparamotsavān ||9||
kelibhedaparilolitābhiratilālitābhirabalālibhiḥ
svairamīśa nanu sūrajāpayasi cārunāma vihṛtiṃ vyadhāḥ |
kānane'pi ca visāriśītalakiśoramārutamanohare
sūnasaurabhamaye vilesitha vilāsinīśatavimohanam ||10||
kāminīriti hi yāminīṣu khalu kāmanīyakanidhe bhavān
pūrṇasammadarasārṇavaṃ kamapi yogigamyamanubhāvayan |
brahmaśaṅkaramukhānapīha paśupāṅganāsu bahumānayan
bhaktalokagamanīyarūpa kamanīya kṛṣṇa paripāhi mām ||11||
Sanskrit — Devanagari (original)
केशपाशधृतपिञ्छिकाविततिसञ्चलन्मकरकुण्डलं
हारजालवनमालिकाललितमङ्गरागघनसौरभम् ।
पीतचेलधृतकाञ्चिकाञ्चितमुदञ्चदंशुमणिनूपुरं
रासकेलिपरिभूषितं तव हि रूपमीश कलयामहे ॥1॥
तावदेव कृतमण्डने कलितकञ्चुलीककुचमण्डले
गण्डलोलमणिकुण्डले युवतिमण्डलेऽथ परिमण्डले ।
अन्तरा सकलसुन्दरीयुगलमिन्दिरारमण सञ्चरन्
मञ्जुलां तदनु रासकेलिमयि कञ्जनाभ समुपादधाः ॥2॥
वासुदेव तव भासमानमिह रासकेलिरससौरभं
दूरतोऽपि खलु नारदागदितमाकलय्य कुतुकाकुला ।
वेषभूषणविलासपेशलविलासिनीशतसमावृता
नाकतो युगपदागता वियति वेगतोऽथ सुरमण्डली ॥3॥
वेणुनादकृततानदानकलगानरागगतियोजना-
लोभनीयमृदुपादपातकृततालमेलनमनोहरम् ।
पाणिसङ्क्वणितकङ्कणं च मुहुरंसलम्बितकराम्बुजं
श्रोणिबिम्बचलदम्बरं भजत रासकेलिरसडम्बरम् ॥4॥
स्पर्धया विरचितानुगानकृततारतारमधुरस्वरे
नर्तनेऽथ ललिताङ्गहारलुलिताङ्गहारमणिभूषणे ।
सम्मदेन कृतपुष्पवर्षमलमुन्मिषद्दिविषदां कुलं
चिन्मये त्वयि निलीयमानमिव सम्मुमोह सवधूकुलम् ॥5॥
स्विन्नसन्नतनुवल्लरी तदनु कापि नाम पशुपाङ्गना
कान्तमंसमवलम्बते स्म तव तान्तिभारमुकुलेक्षणा ॥
काचिदाचलितकुन्तला नवपटीरसारघनसौरभं
वञ्चनेन तव सञ्चुचुम्ब भुजमञ्चितोरुपुलकाङ्कुरा ॥6॥
कापि गण्डभुवि सन्निधाय निजगण्डमाकुलितकुण्डलं
पुण्यपूरनिधिरन्ववाप तव पूगचर्वितरसामृतम् ।
इन्दिराविहृतिमन्दिरं भुवनसुन्दरं हि नटनान्तरे
त्वामवाप्य दधुरङ्गनाः किमु न सम्मदोन्मददशान्तरम् ॥7॥
गानमीश विरतं क्रमेण किल वाद्यमेलनमुपारतं
ब्रह्मसम्मदरसाकुलाः सदसि केवलं ननृतुरङ्गनाः ।
नाविदन्नपि च नीविकां किमपि कुन्तलीमपि च कञ्चुलीं
ज्योतिषामपि कदम्बकं दिवि विलम्बितं किमपरं ब्रुवे ॥8॥
मोदसीम्नि भुवनं विलाप्य विहृतिं समाप्य च ततो विभो
केलिसम्मृदितनिर्मलाङ्गनवघर्मलेशसुभगात्मनाम् ।
मन्मथासहनचेतसां पशुपयोषितां सुकृतचोदित-
स्तावदाकलितमूर्तिरादधिथ मारवीरपरमोत्सवान् ॥9॥
केलिभेदपरिलोलिताभिरतिलालिताभिरबलालिभिः
स्वैरमीश ननु सूरजापयसि चारुनाम विहृतिं व्यधाः ।
काननेऽपि च विसारिशीतलकिशोरमारुतमनोहरे
सूनसौरभमये विलेसिथ विलासिनीशतविमोहनम् ॥10॥
कामिनीरिति हि यामिनीषु खलु कामनीयकनिधे भवान्
पूर्णसम्मदरसार्णवं कमपि योगिगम्यमनुभावयन् ।
ब्रह्मशङ्करमुखानपीह पशुपाङ्गनासु बहुमानयन्
भक्तलोकगमनीयरूप कमनीय कृष्ण परिपाहि माम् ॥11॥
keśapāśadhṛtapiñchikāvitatisañcalanmakarakuṇḍalaṃ
hārajālavanamālikālalitamaṅgarāgaghanasaurabham |
pītaceladhṛtakāñcikāñcitamudañcadaṃśumaṇinūpuraṃ
rāsakeliparibhūṣitaṃ tava hi rūpamīśa kalayāmahe ||1||
tāvadeva kṛtamaṇḍane kalitakañculīkakucamaṇḍale
gaṇḍalolamaṇikuṇḍale yuvatimaṇḍale'tha parimaṇḍale |
antarā sakalasundarīyugalamindirāramaṇa sañcaran
mañjulāṃ tadanu rāsakelimayi kañjanābha samupādadhāḥ ||2||
vāsudeva tava bhāsamānamiha rāsakelirasasaurabhaṃ
dūrato'pi khalu nāradāgaditamākalayya kutukākulā |
veṣabhūṣaṇavilāsapeśalavilāsinīśatasamāvṛtā
nākato yugapadāgatā viyati vegato'tha suramaṇḍalī ||3||
veṇunādakṛtatānadānakalagānarāgagatiyojanā-
lobhanīyamṛdupādapātakṛtatālamelanamanoharam |
pāṇisaṅkvaṇitakaṅkaṇaṃ ca muhuraṃsalambitakarāmbujaṃ
śroṇibimbacaladambaraṃ bhajata rāsakelirasaḍambaram ||4||
spardhayā viracitānugānakṛtatāratāramadhurasvare
nartane'tha lalitāṅgahāralulitāṅgahāramaṇibhūṣaṇe |
sammadena kṛtapuṣpavarṣamalamunmiṣaddiviṣadāṃ kulaṃ
cinmaye tvayi nilīyamānamiva sammumoha savadhūkulam ||5||
svinnasannatanuvallarī tadanu kāpi nāma paśupāṅganā
kāntamaṃsamavalambate sma tava tāntibhāramukulekṣaṇā ||
kācidācalitakuntalā navapaṭīrasāraghanasaurabhaṃ
vañcanena tava sañcucumba bhujamañcitorupulakāṅkurā ||6||
kāpi gaṇḍabhuvi sannidhāya nijagaṇḍamākulitakuṇḍalaṃ
puṇyapūranidhiranvavāpa tava pūgacarvitarasāmṛtam |
indirāvihṛtimandiraṃ bhuvanasundaraṃ hi naṭanāntare
tvāmavāpya dadhuraṅganāḥ kimu na sammadonmadadaśāntaram ||7||
gānamīśa virataṃ krameṇa kila vādyamelanamupārataṃ
brahmasammadarasākulāḥ sadasi kevalaṃ nanṛturaṅganāḥ |
nāvidannapi ca nīvikāṃ kimapi kuntalīmapi ca kañculīṃ
jyotiṣāmapi kadambakaṃ divi vilambitaṃ kimaparaṃ bruve ||8||
modasīmni bhuvanaṃ vilāpya vihṛtiṃ samāpya ca tato vibho
kelisammṛditanirmalāṅganavagharmaleśasubhagātmanām |
manmathāsahanacetasāṃ paśupayoṣitāṃ sukṛtacodita-
stāvadākalitamūrtirādadhitha māravīraparamotsavān ||9||
kelibhedaparilolitābhiratilālitābhirabalālibhiḥ
svairamīśa nanu sūrajāpayasi cārunāma vihṛtiṃ vyadhāḥ |
kānane'pi ca visāriśītalakiśoramārutamanohare
sūnasaurabhamaye vilesitha vilāsinīśatavimohanam ||10||
kāminīriti hi yāminīṣu khalu kāmanīyakanidhe bhavān
pūrṇasammadarasārṇavaṃ kamapi yogigamyamanubhāvayan |
brahmaśaṅkaramukhānapīha paśupāṅganāsu bahumānayan
bhaktalokagamanīyarūpa kamanīya kṛṣṇa paripāhi mām ||11||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in