మూక పఞ్చ శతి 5 - మన్దస్మిత శతకమ్

Muka Pancha Shati 5 - Mandasmita Shatakam

📂 Shatakam 🖋️ Telugu script
📄 Download PDF
బధ్నీమో వయమఞ్జలిం ప్రతిదినం బన్ధచ్ఛిదే దేహినాం
కన్దర్పాగమతన్త్రమూలగురవే కల్యాణకేలీభువే ।
కామాక్ష్యా ఘనసారపుఞ్జరజసే కామద్రుహశ్చక్షుషాం
మన్దారస్తబకప్రభామదముషే మన్దస్మితజ్యోతిషే ॥1॥
సధ్రీచే నవమల్లికాసుమనసాం నాసాగ్రముక్తామణే-
రాచార్యాయ మృణాలకాణ్డమహసాం నైసర్గికాయ ద్విషే ।
స్వర్ధున్యా సహ యుధ్వేన హిమరుచేరర్ధాసనాధ్యాసినే
కామాక్ష్యాః స్మితమఞ్జరీధవలిమాద్వైతాయ తస్మై నమః ॥2॥
కర్పూరద్యుతిచాతురీమతితరామల్పీయసీం కుర్వతీ
దౌర్భాగ్యోదయమేవ సంవిదధతీ దౌషాకరీణాం త్విషామ్ ।
క్షుల్లానేవ మనోజ్ఞమల్లినికరాన్ఫుల్లానపి వ్యఞ్జతీ
కామాక్ష్యా మృదులస్మితాంశులహరీ కామప్రసూరస్తు మే ॥3॥
యా పీనస్తనమణ్డలోపరి లసత్కర్పూరలేపాయతే
యా నీలేక్షణరాత్రికాన్తితతిషు జ్యోత్స్నాప్రరోహాయతే ।
యా సౌన్దర్యధునీతరఙ్గతతిషు వ్యాలోలహంసాయతే
కామాక్ష్యాః శిశిరీకరోతు హృదయం సా మే స్మితప్రాచురీ ॥4॥
యేషాం గచ్ఛతి పూర్వపక్షసరణిం కౌముద్వతః శ్వేతిమా
యేషాం సన్తతమారురుక్షతి తులాకక్ష్యాం శరచ్చన్ద్రమాః ।
యేషామిచ్ఛతి కమ్బురప్యసులభామన్తేవసత్ప్రక్రియాం
కామాక్ష్యా మమతాం హరన్తు మమ తే హాసత్విషామఙ్కురాః ॥5॥
ఆశాసీమసు సన్తతం విదధతీ నైశాకరీం వ్యాక్రియాం
కాశానామభిమానభఙ్గకలనాకౌశల్యమాబిభ్రతీ ।
ఈశానేన విలోకితా సకుతుకం కామాక్షి తే కల్మష-
క్లేశాపాయకరీ చకాస్తి లహరీ మన్దస్మితజ్యోతిషామ్ ॥6॥
ఆరూఢస్య సమున్నతస్తనతటీసామ్రాజ్యసింహాసనం
కన్దర్పస్య విభోర్జగత్త్రయప్రాకట్యముద్రానిధేః ।
యస్యాశ్చామరచాతురీం కలయతే రశ్మిచ్ఛటా చఞ్చలా
సా మన్దస్మితమఞ్జరీ భవతు నః కామాయ కామాక్షి తే ॥7॥
శమ్భోర్యా పరిరమ్భసమ్భ్రమవిధౌ నైర్మల్యసీమానిధిః
గైర్వాణీవ తరఙ్గిణీ కృతమృదుస్యన్దాం కలిన్దాత్మజామ్ ।
కల్మాషీకురుతే కలఙ్కసుషమాం కణ్ఠస్థలీచుమ్బినీం
కామాక్ష్యాః స్మితకన్దలీ భవతు నః కల్యాణసన్దోహినీ ॥8॥
జేతుం హారలతామివ స్తనతటీం సఞ్జగ్ముషీ సన్తతం
గన్తుం నిర్మలతామివ ద్విగుణితాం మగ్నా కృపాస్త్రోతసి ।
లబ్ధుం విస్మయనీయతామివ హరం రాగాకులం కుర్వతీ
మఞ్జుస్తే స్మితమఞ్జరీ భవభయం మథ్నాతు కామాక్షి మే ॥9॥
శ్వేతాపి ప్రకటం నిశాకరరుచాం మాలిన్యమాతన్వతీ
శీతాపి స్మరపావకం పశుపతేః సన్ధుక్షయన్తీ సదా ।
స్వాభావ్యాదధరాశ్రితాపి నమతాముచ్చైర్దిశన్తీ గతిం
కామాక్షి స్ఫుటమన్తరా స్ఫురతు నస్త్వన్మన్దహాసప్రభా ॥10॥
వక్త్రశ్రీసరసీజలే తరలితభ్రూవల్లికల్లోలితే
కాలిమ్నా దధతీ కటాక్షజనుషా మాధువ్రతీం వ్యాపృతిమ్ ।
నిర్నిద్రామలపుణ్డరీకకుహనాపాణ్డిత్యమాబిభ్రతీ
కామాక్ష్యాః స్మితచాతురీ మమ మనః కాతర్యమున్మూలయేత్ ॥11॥
నిత్యం బాధితబన్ధుజీవమధరం మైత్రీజుషం పల్లవైః
శుద్ధస్య ద్విజమణ్డలస్య చ తిరస్కర్తారమప్యాశ్రితా ।
యా వైమల్యవతీ సదైవ నమతాం చేతః పునీతేతరాం
కామాక్ష్యా హృదయం ప్రసాదయతు మే సా మన్దహాసప్రభా ॥12॥
ద్రుహ్యన్తీ తమసే ముహుః కుముదినీసాహాయ్యమాబిభ్రతీ
యాన్తీ చన్ద్రకిశోరశేఖరవపుఃసౌధాఙ్గణే ప్రేఙ్ఖణమ్ ।
జ్ఞానామ్భోనిధివీచికాం సుమనసాం కూలఙ్కషాం కుర్వతీ
కామాక్ష్యాః స్మితకౌముదీ హరతు మే సంసారతాపోదయమ్ ॥13॥
కాశ్మీరద్రవధాతుకర్దమరుచా కల్మాషతాం బిభ్రతీ
హంసౌధైరివ కుర్వతీ పరిచితిం హారీకృతైర్మౌక్తికైః ।
వక్షోజన్మతుషారశైలకటకే సఞ్చారమాతన్వతీ
కామాక్ష్యా మృదులస్మితద్యుతిమయీ భాగీరథీ భాసతే ॥14॥
కమ్బోర్వంశపరమ్పరా ఇవ కృపాసన్తానవల్లీభువః
సమ్ఫుల్లస్తబకా ఇవ ప్రసృమరా మూర్తాః ప్రసాదా ఇవ ।
వాక్పీయూషకణా ఇవ త్రిపథగాపర్యాయభేదా ఇవ
భ్రాజన్తే తవ మన్దహాసకిరణాః కాఞ్చీపురీనాయికే ॥15॥
వక్షోజే ఘనసారపత్రరచనాభఙ్గీసపత్నాయితా
కణ్ఠే మౌక్తికహారయష్టికిరణవ్యాపారముద్రాయితా ।
ఓష్ఠశ్రీనికురుమ్బపల్లవపుటే ప్రేఙ్ఖత్ప్రసూనాయితా
కామాక్షి స్ఫురతాం మదీయహృదయే త్వన్మన్దహాసప్రభా ॥16॥
యేషాం బిన్దురివోపరి ప్రచలితో నాసాగ్రముక్తామణిః
యేషాం దీన ఇవాధికణ్ఠమయతే హారః కరాలమ్బనమ్ ।
యేషాం బన్ధురివోష్ఠయోరరుణిమా ధత్తే స్వయం రఞ్జనం
కామాక్ష్యాః ప్రభవన్తు తే మమ శివోల్లాసాయ హాసాఙ్కురాః ॥17॥
యా జాడ్యామ్బునిధిం క్షిణోతి భజతాం వైరాయతే కైరవైః
నిత్యం యాం నియమేన యా చ యతతే కర్తుం త్రిణేత్రోత్సవమ్ ।
బిమ్బం చాన్ద్రమసం చ వఞ్చయతి యా గర్వేణ సా తాదృశీ
కామాక్షి స్మితమఞ్జరీ తవ కథం జ్యోత్స్నేత్యసౌ కీర్త్యతే ॥18॥
ఆరుఢా రభసాత్పురః పురరిపోరాశ్లేషణోపక్రమే
యా తే మాతరుపైతి దివ్యతటినీశఙ్కాకరీ తత్క్షణమ్ ।
ఓష్ఠౌ వేపయతి భ్రువౌ కుటిలయత్యానమ్రయత్యాననం
తాం వన్దే మృదుహాసపూరసుషమామేకామ్రనాథప్రియే ॥19॥
వక్త్రేన్దోస్తవ చన్ద్రికా స్మితతతిర్వల్గు స్ఫురన్తీ సతాం
స్యాచ్చేద్యుక్తిమిదం చకోరమనసాం కామాక్షి కౌతూహలమ్ ।
ఏతచ్చిత్రమహర్నిశం యదధికామేషా రుచిం గాహతే
బిమ్బోష్ఠద్యుమణిప్రభాస్వపి చ యద్బిబ్బోకమాలమ్బతే ॥20॥
సాదృశ్యం కలశామ్బుధేర్వహతి యత్కామాక్షి మన్దస్మితం
శోభామోష్ఠరుచామ్బ విద్రుమభవామేతాద్భిదాం బ్రూమహే ।
ఏకస్మాదుదితం పురా కిల పపౌ శర్వః పురాణః పుమాన్
ఏతన్మధ్యసముద్భవం రసయతే మాధుర్యరూపం రసమ్ ॥21॥
ఉత్తుఙ్గస్తనకుమ్భశైలకటకే విస్తారికస్తూరికా-
పత్రశ్రీజుషి చఞ్చలాః స్మితరుచః కామాక్షి తే కోమలాః ।
సన్ధ్యాదీధితిరఞ్జితా ఇవ ముహుః సాన్ద్రాధరజ్యోతిషా
వ్యాలోలామలశారదాభ్రశకలవ్యాపారమాతన్వతే ॥22॥
క్షీరం దూరత ఏవ తిష్ఠతు కథం వైమల్యమాత్రాదిదం
మాతస్తే సహపాఠవీథిమయతాం మన్దస్మితైర్మఞ్జులైః ।
కిం చేయం తు భిదాస్తి దోహనవశాదేకం తు సఞ్జాయతే
కామాక్షి స్వయమర్థితం ప్రణమతామన్యత్తు దోదుహ్యతే ॥23॥
కర్పూరైరమృతైర్జగజ్జనని తే కామాక్షి చన్ద్రాతపైః
ముక్తాహారగుణైర్మృణాలవలయైర్ముగ్ధస్మితశ్రీరియమ్ ।
శ్రీకాఞ్చీపురనాయికే సమతయా సంస్తూయతే సజ్జనైః
తత్తాదృఙ్మమ తాపశాన్తివిధయే కిం దేవి మన్దాయతే ॥24॥
మధ్యేగర్భితమఞ్జువాక్యలహరీమాధ్వీఝరీశీతలా
మన్దారస్తబకాయతే జనని తే మన్దస్మితాంశుచ్ఛటా ।
యస్యా వర్ధయితుం ముహుర్వికసనం కామాక్షి కామద్రుహో
వల్గుర్వీక్షణవిభ్రమవ్యతికరో వాసన్తమాసాయతే ॥25॥
బిమ్బోష్ఠద్యుతిపుఞ్జరఞ్జితరుచిస్త్వన్మన్దహాసచ్ఛటా ।
కల్యాణం గిరిసార్వభౌమతనయే కల్లోలయత్వాశు మే ।
ఫుల్లన్మల్లిపినద్ధహల్లకమయీ మాలేవ యా పేశలా
శ్రీకాఞ్చీశ్వరి మారమర్దితురురోమధ్యే ముహుర్లమ్బతే ॥26॥
బిభ్రాణా శరదభ్రవిభ్రమదశాం విద్యోతమానాప్యసో
కామాక్షి స్మితమఞ్జరీ కిరతి తే కారుణ్యధారారసమ్ ।
ఆశ్చర్యం శిశిరీకరోతి జగతీశ్చాలోక్య చైనామహో
కామం ఖేలతి నీలకణ్ఠహృదయం కౌతూహలాన్దోలితమ్ ॥27॥
ప్రేఙ్ఖత్ప్రౌఢకటాక్షకుఞ్జకుహరేష్వత్యచ్ఛగుచ్ఛాయితం
వక్త్రేన్దుచ్ఛవిసిన్ధువీచినిచయే ఫేనప్రతానాయితమ్ ।
నైరన్తర్యవిజృమ్భితస్తనతటే నైచోలపట్టాయితం
కాలుష్యం కబలీకరోతు మమ తే కామాక్షి మన్దస్మితమ్ ॥28॥
పీయూషం తవ మన్థరస్మితమితి వ్యర్థైవ సాపప్రథా
కామాక్షి ధ్రువమీదృశం యది భవేదేతత్కథం వా శివే ।
మన్దారస్య కథాలవం న సహతే మథ్నాతి మన్దాకినీ-
మిన్దుం నిన్దతి కీర్తితేఽపి కలశీపాథోధిమీర్ష్యాయతే ॥29॥
విశ్వేషాం నయనోత్సవం వితనుతాం విద్యోతతాం చన్ద్రమా
విఖ్యాతో మదనాన్తకేన ముకుటీమధ్యే చ సమ్మాన్యతామ్ ।
ఆః కిం జాతమనేన హాససుషమామాలోక్య కామాక్షి తే
కాలఙ్కీమవలమ్బతే ఖలు దశాం కల్మాషహీనోఽప్యసౌ ॥30॥
చేతః శీతలయన్తు నః పశుపతేరానన్దజీవాతవో
నమ్రాణాం నయనాధ్వసీమసు శరచ్చన్ద్రాతపోపక్రమాః ।
సంసారాఖ్యసరోరుహాకరఖలీకారే తుషారోత్కరాః
కామాక్షి స్మరకీర్తిబీజనికరాస్త్వన్మన్దహాసాఙ్కురాః ॥31॥
కర్మౌఘాఖ్యతమఃకచాకచికరాన్కామాక్షి సఞ్చిన్తయే
త్వన్మన్దస్మితరోచిషాం త్రిభువనక్షేమఙ్కరానఙ్కురాన్ ।
యే వక్త్రం శిశిరశ్రియో వికసితం చన్ద్రాతపామ్భోరుహ-
ద్వేషోద్ధేషోణచాతురీమివ తిరస్కర్తుం పరిష్కుర్వతే ॥32॥
కుర్యుర్నః కులశైలరాజతనయే కూలఙ్కషం మఙ్గలం
కున్దస్పర్ధనచుఞ్చవస్తవ శివే మన్దస్మితప్రక్రమాః ।
యే కామాక్షి సమస్తసాక్షినయనం సన్తోషయన్తీశ్వరం
కర్పూరప్రకరా ఇవ ప్రసృమరాః పుంసామసాధారణాః ॥33॥
కమ్రేణ స్నపయస్వ కర్మకుహనాచోరేణ మారాగమ-
వ్యాఖ్యాశిక్షణదీక్షితేన విదుషామక్షీణలక్ష్మీపుషా ।
కామాక్షి స్మితకన్దలేన కలుషస్ఫోటక్రియాచుఞ్చునా
కారుణ్యామృతవీచికావిహరణప్రాచుర్యధుర్యేణ మామ్ ॥34॥
త్వన్మన్దస్మితకన్దలస్య నియతం కామాక్షి శఙ్కామహే
బిమ్బః కశ్చన నూతనః ప్రచలితో నైశాకరః శీకరః ।
కిఞ్చ క్షీరపయోనిధిః ప్రతినిధిః స్వర్వాహినీవీచికా-
బిబ్వోకోఽపి విడమ్బ ఏవ కుహనా మల్లీమతల్లీరుచః ॥35॥
దుష్కర్మార్కనిసర్గకర్కశమహస్సమ్పర్కతపతం మిల-
త్పఙ్కం శఙ్కరవల్లభే మమ మనః కాఞ్చీపురాలఙ్క్రియే ।
అమ్బ త్వన్మృదులస్మితామృతరసే మఙ్క్త్వా విధూయ వ్యథా-
మానన్దోదయసౌధశృఙ్గపదవీమారోఢుమాకాఙ్క్షతి ॥36॥
నమ్రాణాం నగరాజశేఖరసుతే నాకాలయానాం పురః
కామాక్షి త్వరయా విపత్ప్రశమేన కారుణ్యధారాః కిరన్ ।
ఆగచ్ఛన్తమనుగ్రహం ప్రకటయన్నానన్దబీజాని తే
నాసీరే మృదుహాస ఏవ తనుతే నాథే సుధాశీతలః ॥37॥
కామాక్షి ప్రథమానవిభ్రమనిధిః కన్దర్పదర్పప్రసూః
ముగ్ధస్తే మృదుహాస ఏవ గిరిజే ముష్ణాతు మే కిల్బిషమ్ ।
యం ద్రష్టుం విహితే కరగ్రహ ఉమే శమ్భుస్త్రపామీలితం
స్వైరం కారయతి స్మ తాణ్డవవినోదానన్దినా తణ్డునా ॥38॥
క్షుణ్ణం కేనచిదేవ ధీరమనసా కుత్రాపి నానాజనైః
కర్మగ్రన్థినియన్త్రితైరసుగమం కామాక్షి సామాన్యతః ।
ముగ్ధైర్ద్రుష్టుమశక్యమేవ మనసా మూఢసయ మే మౌక్తికం
మార్గం దర్శయతు ప్రదీప ఇవ తే మన్దస్మితశ్రీరియమ్ ॥39॥
జ్యోత్స్నాకాన్తిభిరేవ నిర్మలతరం నైశాకరం మణ్డలం
హంసైరేవ శరద్విలాససమయే వ్యాకోచమమ్భోరుహమ్ ।
స్వచ్ఛైరేవ వికస్వరైరుడుగుణైః కామాక్షి బిమ్బం దివః
పుణ్యైరేవ మృదుస్మితైస్తవ ముఖం పుష్ణాతి శోభాభరమ్ ॥40॥
మానగ్రన్థివిధున్తుదేన రభసాదాస్వాద్యమానే నవ-
ప్రేమాడమ్బరపూర్ణిమాహిమకరే కామాక్షి తే తత్క్షణమ్ ।
ఆలోక్య స్మితచన్ద్రికాం పునరిమామున్మీలనం జగ్ముషీం
చేతః శీలయతే చకోరచరితం చన్ద్రార్ధచూడామణేః ॥41॥
కామాక్షి స్మితమఞ్జరీం తవ భజే యస్యాస్త్విషామఙ్కురా-
నాపీనస్తనపానలాలసతయా నిశ్శఙ్కమఙ్కేశయః ।
ఊర్ధ్వం వీక్ష్య వికర్షతి ప్రసృమరానుద్దామయా శుణ్డయా
సూనుసుతే బిసశఙ్కయాశు కుహనాదన్తావలగ్రామణీః ॥42॥
గాఢాశ్లేషవిమర్దసమ్భ్రమవశాదుద్దామముక్తాగుణ-
ప్రాలమ్బే కుచకుమ్భయోర్విగలితే దక్షద్విషో వక్షసి ।
యా సఖ్యేన పినహ్యతి ప్రచురయా భాసా తదీయాం దశాం
సా మే ఖేలతు కామకోటి హృదయే సాన్ద్రస్మితాంశుచ్ఛటా ॥43॥
మన్దారే తవ మన్థరస్మితరుచాం మాత్సర్యమాలోక్యతే
కామాక్షి స్మరశాసనే చ నియతో రాగోదయో లక్ష్యతే ।
చాన్ద్రీషు ద్యుతిమఞ్జరీషు చ మహాన్ద్వేషాఙ్కురో దృశ్యతే
శుద్ధానాం కథమీదృశీ గిరిసుతేఽతిశుద్ధా దశా కథ్యతామ్ ॥44॥
పీయూషం ఖలు పీయతే సురజనైర్దుగ్ధామ్బుధిర్మథ్యతే
మాహేశైశ్చ జటాకలాపనిగడైర్మన్దాకినీ నహ్యతే ।
శీతాంశుః పరిభూయతే చ తమసా తస్మాదనేతాదృశీ
కామాక్షి స్మితమఞ్జరీ తవ వచోవైదగ్ధ్యముల్లఙ్ఘతే ॥45॥
ఆశఙ్కే తవ మన్దహాసలహరీమన్యాదృశీం చన్ద్రికా-
మేకామ్రేశకుటుమ్బిని ప్రతిపదం యస్యాః ప్రభాసఙ్గమే ।
వక్షోజామ్బురుహే న తే రచయతః కాఞ్చిద్దశాం కౌఙ్మలీ-
మాస్యామ్భోరుహమమ్బ కిఞ్చ శనకైరాలమ్బతే ఫుల్లతామ్ ॥46॥
ఆస్తీర్ణాధరకాన్తిపల్లవచయే పాతం ముహుర్జగ్ముషీ
మారద్రోహిణి కన్దలత్స్మరశరజ్వాలావలీర్వ్యఞ్జతీ ।
నిన్దన్తీ ఘనసారహారవలయజ్యోత్స్నామృణాలాని తే
కామాక్షి స్మితచాతురీ విరహిణీరీతిం జగాహేతరామ్ ॥47॥
సూర్యాలోకవిధౌ వికాసమధికం యాన్తీ హరన్తీ తమ-
స్సన్దోహం నమతాం నిజస్మరణతో దోషాకరద్వేషిణీ ।
నిర్యాన్తీ వదనారవిన్దకుహరాన్నిర్ధూతజాడ్యా నృణాం
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితద్యుతిమయీ చిత్రీయతే చన్ద్రికా ॥48॥
కుణ్ఠీకుర్యురమీ కుబోధఘటనామస్మన్మనోమాథినీం
శ్రీకామాక్షి శివఙ్కరాస్తవ శివే శ్రీమన్దహాసాఙ్కురాః ।
యే తన్వన్తి నిరన్తరం తరుణిమస్తమ్బేరమగ్రామణీ-
కుమ్భద్వన్ద్వవిడమ్బిని స్తనతటే ముక్తాకుథాడమ్బరమ్ ॥49॥
ప్రేఙ్ఖన్తః శరదమ్బుదా ఇవ శనైః ప్రేమానిలైః ప్రేరితా
మజ్జన్తో మన్దనారికణ్ఠసుషమాసిన్ధౌ ముహుర్మన్థరమ్ ।
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితాంశునికరాః శ్యామాయమానశ్రియో
నీలామ్భోధరనైపుణీం తత ఇతో నిర్నిద్రయన్త్యఞ్జసా ॥50॥
వ్యాపారం చతురాననైకవిహృతౌ వ్యాకుర్వతీ కుర్వతీ
రుద్రాక్షగ్రహణం మహేశి సతతం వాగూర్మికల్లోలితా ।
ఉత్ఫుల్లం ధవలారవిన్దమధరీకృత్య స్ఫురన్తీ సదా
శ్రీకామాక్షి సరస్వతీ విజయతే త్వన్మన్దహాసప్రభా ॥51॥
కర్పూరద్యుతితస్కరేణ మహసా కల్మాషయత్యాననం
శ్రీకాఞ్చీపురనాయికే పతిరివ శ్రీమన్దహాసోఽపి తే ।
ఆలిఙ్గత్యతిపీవరాం స్తనతటీం బిమ్బాధరం చుమ్బతి
ప్రౌఢం రాగభరం వ్యనక్తి మనసో ధైర్యం ధునీతేతరామ్ ॥52॥
వైశద్యేన చ విశ్వతాపహరణక్రీడాపటీయస్తయా
పాణ్డిత్యేన పచేలిమేన జగతాం నేత్రోత్సవోత్పాదేన ।
కామాక్షి స్మితకన్దలైస్తవ తులామారోఢుముద్యోగినీ
జ్యోత్స్నాసౌ జలరాశిపోషణతయా దూష్యాం ప్రపన్నా దశామ్ ॥53॥
లావణ్యామ్బుజినీమృణాలవలయైః శృఙ్గారగన్ధద్విప-
గ్రామణ్యః శ్రుతిచామరైస్తరుణిమస్వారాజ్యతేజోఙ్కురైః ।
ఆనన్దామృతసిన్ధువీచిపృషతైరాస్యాబ్జహంసైస్తవ
శ్రీకామాక్షి మథాన మన్దహసితైర్మత్కం మనఃకల్మషమ్ ॥54॥
ఉత్తుఙ్గస్తనమణ్డలీపరిచలన్మాణిక్యహారచ్ఛటా-
చఞ్చచ్ఛోణిమపుఞ్జమధ్యసరణిం మాతః పరిష్కుర్వతీ ।
యా వైదగ్ధ్యముపైతి శఙ్కరజటాకాన్తారవాటీపత-
త్స్వర్వాపీపయసః స్మితద్యుతిరసౌ కామాక్షి తే మఞ్జులా ॥55॥
సన్నామైకజుషా జనేన సులభం సంసూచయన్తీ శనై-
రుత్తుఙ్గస్య చిరాదనుగ్రహతరోరుత్పత్స్యమానం ఫలమ్ ।
ప్రాథమ్యేన వికస్వరా కుసుమవత్ప్రాగల్భ్యమభ్యేయుషీ
కామాక్షి స్మితచాతురీ తవ మమ క్షేమఙ్కరీ కల్పతామ్ ॥56॥
ధానుష్కాగ్రసరస్య లోలకుటిలభ్రూలేఖయా బిభ్రతో
లీలాలోకశిలీముఖం నవవయస్సామ్రాజ్యలక్ష్మీపుషః ।
జేతుం మన్మథమర్దినం జనని తే కామాక్షి హాసః స్వయం
వల్గుర్విభ్రమభూభృతో వితనుతే సేనాపతిప్రక్రియామ్ ॥57॥
యన్నాకమ్పత కాలకూటకబలీకారే చుచుమ్బే న యద్-
గ్లాన్యా చక్షుషి రూషితానలశిఖే రుద్రస్య తత్తాదృశమ్ ।
చేతో యత్ప్రసభం స్మరజ్వరశిఖిజ్వాలేన లేలిహ్యతే
తత్కామాక్షి తవ స్మితాంశుకలికాహేలాభవం ప్రాభవమ్ ॥58॥
సమ్భిన్నేవ సుపర్వలోకతటినీ వీచీచయైర్యామునైః
సమ్మిశ్రేవ శశాఙ్కదీప్తిలహరీ నీలైర్మహానీరదైః ।
కామాక్షి స్ఫురితా తవ స్మితరుచిః కాలాఞ్జనస్పర్ధినా
కాలిమ్నా కచరోచిషాం వ్యతికరే కాఞ్చిద్దశామశ్నుతే ॥59॥
జానీమో జగదీశ్వరప్రణయిని త్వన్మన్దహాసప్రభాం
శ్రీకామాక్షి సరోజినీమభినవామేషా యతః సర్వదా ।
ఆస్యేన్దోరవలోకేన పశుపతేరభ్యేతి సమ్ఫుల్లతాం
తన్ద్రాలుస్తదభావ ఏవ తనుతే తద్వైపరీత్యక్రమమ్ ॥60॥
యాన్తీ లోహితిమానమభ్రతటినీ ధాతుచ్ఛటాకర్దమైః
భాన్తీ బాలగభస్తిమాలికిరణైర్మేఘావలీ శారదీ ।
బిమ్బోష్ఠద్యుతిపుఞ్జచుమ్బనకలాశోణాయమానేన తే
కామాక్షి స్మితరోచిషా సమదశామారోఢుమాకాఙ్క్షతే ॥61॥
శ్రీకామాక్షి ముఖేన్దుభూషణమిదం మన్దస్మితం తావకం
నేత్రానన్దకరం తథా హిమకరో గచ్ఛేద్యథా తిగ్మతామ్ ।
శీతం దేవి తథా యథా హిమజలం సన్తాపముద్రాస్పదం
శ్వేతం కిఞ్చ తథా యథా మలినతాం ధత్తే చ ముక్తామణిః ॥62॥
త్వన్మన్దస్మితమఞ్జరీం ప్రసృమరాం కామాక్షి చన్ద్రాతపం
సన్తః సన్తతమామనన్త్యమలతా తల్లక్షణం లక్ష్యతే ।
అస్మాకం న ధునోతి తాపకమధికం ధూనోతి నాభ్యన్తరం
ధ్వాన్తం తత్ఖలు దుఃఖినో వయమిదం కేనోతి నో విద్మహే ॥63॥
నమ్రస్య ప్రణయప్రరూఢకలహచ్ఛేదాయ పాదాబ్జయోః
మన్దం చన్ద్రకిశోరశేఖరమణేః కామాక్షి రాగేణ తే ।
బన్ధూకప్రసవశ్రియం జితవతో బంహీయసీం తాదృశీం
బిమ్బోష్ఠస్య రుచిం నిరస్య హసితజ్యోత్స్నా వయస్యాయతే ॥64॥
ముక్తానాం పరిమోచనం విదధతస్తత్ప్రీతినిష్పాదినీ
భూయో దూరత ఏవ ధూతమరుతస్తత్పాలనం తన్వతీ ।
ఉద్భూతస్య జలాన్తరాదవిరతం తద్దూరతాం జగ్ముషీ
కామాక్షి స్మితమఞ్జరీ తవ కథం కమ్బోస్తులామశ్నుతే ॥65॥
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితద్యుతిఝరీవైదగ్ధ్యలీలాయితం
పశ్యన్తోఽపి నిరన్తరం సువిమలమ్మన్యా జగన్మణ్డలే ।
లోకం హాసయితుం కిమర్థమనిశం ప్రాకాశ్యమాతన్వతే
మన్దాక్షం విరహయ్య మఙ్గలతరం మన్దారచన్ద్రాదయః ॥66॥
క్షీరాబ్ధేరపి శైలరాజతనయే త్వన్మన్దహాసస్య చ
శ్రీకామాక్షి వలక్షిమోదయనిధేః కిఞ్చిద్భిదాం బ్రూమహే ।
ఏకస్మై పురుషాయ దేవి స దదౌ లక్ష్మీం కదాచిత్పురా
సర్వేభ్యోఽపి దదాత్యసౌ తు సతతం లక్ష్మీం చ వాగీశ్వరీమ్ ॥67॥
శ్రీకాఞ్చీపురరత్నదీపకలికే తాన్యేవ మేనాత్మజే
చాకోరాణి కులాని దేవి సుతరాం ధన్యాని మన్యామహే ।
కమ్పాతీరకుటుమ్బచఙ్క్రమకలాచుఞ్చూని చఞ్చూపుటైః
నిత్యం యాని తవ స్మితేన్దుమహసామాస్వాదమాతన్వతే ॥68॥
శైత్యప్రక్రమమాశ్రితోఽపి నమతాం జాడ్యప్రథాం ధూనయన్
నైర్మల్యం పరమం గతోఽపి గిరిశం రాగాకులం చారయన్ ।
లీలాలాపపురస్సరోఽపి సతతం వాచంయమాన్ప్రీణయన్
కామాక్షి స్మితరోచిషాం తవ సముల్లాసః కథం వర్ణ్యతే ॥69॥
శ్రోణీచఞ్చలమేఖలాముఖరితం లీలాగతం మన్థరం
భ్రూవల్లీచలనం కటాక్షవలనం మన్దాక్షవీక్షాచణమ్ ।
యద్వైదగ్ధ్యముఖేన మన్మథరిపుం సమ్మోహయన్త్యఞ్జసా
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితాయ సతతం తస్మై నమ్సకుర్మహే ॥70॥
శ్రీకామాక్షి మనోజ్ఞమన్దహసితజ్యోతిష్ప్రరోహే తవ
స్ఫీతశ్వేతిమసార్వభౌమసరణిప్రాగల్భ్యమభ్యేయుషి ।
చన్ద్రోఽయం యువరాజతాం కలయతే చేటీధురం చన్ద్రికా
శుద్ధా సా చ సుధాఝరీ సహచరీసాధర్మ్యమాలమ్బతే ॥71॥
జ్యోత్స్నా కిం తనుతే ఫలం తనుమతామౌష్ణ్యప్రశాన్తిం వినా
త్వన్మన్దస్మితరోచిషా తనుమతాం కామాక్షి రోచిష్ణునా ।
సన్తాపో వినివార్యతే నవవయఃప్రాచుర్యమఙ్కూర్యతే
సౌన్దర్యం పరిపూర్యతే జగతి సా కీర్తిశ్చ సఞ్చార్యతే ॥72॥
వైమల్యం కుముదశ్రియాం హిమరుచః కాన్త్యైవ సన్ధుక్ష్యతే
జ్యోత్స్నారోచిరపి ప్రదోషసమయం ప్రాప్యైవ సమ్పద్యతే ।
స్వచ్ఛత్వం నవమౌక్తికస్య పరమం సంస్కారతో దృశ్యతే
కామాక్ష్యాః స్మితదీధితేర్విశదిమా నైసర్గికో భాసతే ॥73॥
ప్రాకాశ్యం పరమేశ్వరప్రణయిని త్వన్మన్దహాసశ్రియః
శ్రీకామాక్షి మమ క్షిణోతు మమతావైచక్షణీమక్షయామ్ ।
యద్భీత్యేవ నిలీయతే హిమకరో మేఘోదరే శుక్తికా-
గర్భే మౌక్తికమణ్డలీ చ సరసీమధ్యే మృణాలీ చ సా ॥74॥
హేరమ్బే చ గుహే హర్షభరితం వాత్సల్యమఙ్కూరయత్
మారద్రోహిణి పూరుషే సహభువం ప్రేమాఙ్కురం వ్యఞ్జయత్ ।
ఆనమ్రేషు జనేషు పూర్ణకరుణావైదగ్ధ్యముత్తాలయత్
కామాక్షి స్మితమఞ్జసా తవ కథఙ్కారం మయా కథ్యతే ॥75॥
సఙ్క్రుద్ధద్విజరాజకోఽప్యవిరతం కుర్వన్ద్విజైః సఙ్గమం
వాణీపద్ధతిదూరగోఽపి సతతం తత్సాహచర్యం వహన్ ।
అశ్రాన్తం పశుదుర్లభోఽపి కలయన్పత్యౌ పశూనాం రతిం
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితామృతరసస్యన్దో మయి స్పన్దతామ్ ॥76॥
శ్రీకామాక్షి మహేశ్వరే నిరుపమప్రేమాఙ్కురప్రక్రమమం
నిత్యం యః ప్రకటీకరోతి సహజామున్నిద్రయన్మాధురీమ్ ।
తత్తాదృక్తవ మన్దహాసమహిమా మాతః కథం మానితాం
తన్మూర్ధ్నా సురనిమ్నగాం చ కలికామిన్దోశ్చ తాం నిన్దతి ॥77॥
యే మాధుర్యవిహారమణ్టపభువో యే శైత్యముద్రాకరా
యే వైశద్యదశావిశేషసుభగాస్తే మన్దహాసాఙ్కురాః ।
కామాక్ష్యాః సహజం గుణత్రయమిదం పర్యాయతః కుర్వతాం
వాణీగుమ్ఫనడమ్బరే చ హృదయే కీర్తిప్రరోహే చ మే ॥78॥
కామాక్ష్యా మృదులస్మితాంశునికరా దక్షాన్తకే వీక్షణే
మన్దాక్షగ్రహిలా హిమద్యుతిమయూఖాక్షేపదీక్షాఙ్కురాః ।
దాక్ష్యం పక్ష్మలయన్తు మాక్షికగుడద్రాక్షాభవం వాక్షు మే
సూక్ష్మం మోక్షపథం నిరీక్షితుమపి ప్రక్షాలయేయుర్మనః ॥79॥
జాత్యా శీతశీతలాని మధురాణ్యేతాని పూతాని తే
గాఙ్గానీవ పయాంసి దేవి పటలాన్యల్పస్మితజ్యోతిషామ్ ।
ఏనఃపఙ్కపరమ్పరామలినితామేకామ్రనాథప్రియే
ప్రజ్ఞానాత్సుతరాం మదీయధిషణాం ప్రక్షాలయన్తు క్షణాత్ ॥80॥
అశ్రాన్తం పరతన్త్రితః పశుపతిస్త్వన్మన్దహాసాఙ్కురైః
శ్రీకామాక్షి తదీయవర్ణసమతాసఙ్గేన శఙ్కామహే ।
ఇన్దుం నాకధునీం చ శేఖరయతే మాలాం చ ధత్తే నవైః
వైకుణ్ఠైరవకుణ్ఠనం చ కురుతే ధూలీచయైర్భాస్మనైః ॥81॥
శ్రీకాఞ్చీపురదేవతే మృదువచస్సౌరభ్యముద్రాస్పదం
ప్రౌఢప్రేమలతానవీనకుసుమం మన్దస్మితం తావకమ్ ।
మన్దం కన్దలతి ప్రియస్య వదనాలోకే సమాభాషణే
శ్లక్ష్ణే కుఙ్మలతి ప్రరూఢపులకే చాశ్లోషణే ఫుల్లతి ॥82॥
కిం త్రైస్రోతసమమ్బికే పరిణతం స్రోతశ్చతుర్థం నవం
పీయూషస్య సమస్తతాపహరణం కింవా ద్వితీయం వపుః ।
కింస్విత్త్వన్నికటం గతం మధురిమాభ్యాసాయ గవ్యం పయః
శ్రీకాఞ్చీపురనాయకప్రియతమే మన్దస్మితం తావకమ్ ॥83॥
భూషా వక్త్రసరోరుహస్య సహజా వాచాం సఖీ శాశ్వతీ
నీవీ విభ్రమసన్తతేః పశుపతేః సౌధీ దృశాం పారణా ।
జీవాతుర్మదనశ్రియః శశిరుచేరుచ్చాటనీ దేవతా
శ్రీకామాక్షి గిరామభూమిమయతే హాసప్రభామఞ్జరీ ॥84॥
సూతిః శ్వేతిమకన్దలస్య వసతిః శృఙ్గారసారశ్రియః
పూర్తిః సూక్తిఝరీరసస్య లహరీ కారుణ్యపాథోనిధేః ।
వాటీ కాచన కౌసుమీ మధురిమస్వారాజ్యలక్ష్మ్యాస్తవ
శ్రీకామాక్షి మమాస్తు మఙ్గలకరీ హాసప్రభాచాతురీ ॥85॥
జన్తూనాం జనిదుఃఖమృత్యులహరీసన్తాపనం కృన్తతః
ప్రౌఢానుగ్రహపూర్ణశీతలరుచో నిత్యోదయం బిభ్రతః ।
శ్రీకామాక్షి విసృత్వరా ఇవ కరా హాసాఙ్కురాస్తే హఠా-
దాలోకేన నిహన్యురన్ధతమసస్తోమస్య మే సన్తతిమ్ ॥86॥
ఉత్తుఙ్గస్తనమణ్డలస్య విలసల్లావణ్యలీలానటీ-
రఙ్గస్య స్ఫుటమూర్ధ్వసీమని ముహుః ప్రాకాశ్యమభ్యేయుషీ ।
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితద్యుతితతిర్బిమ్బోష్ఠకాన్త్యఙ్కురైః
చిత్రాం విద్రుమముద్రితాం వితనుతే మౌక్తీం వితానశ్రియమ్ ॥87॥
స్వాభావ్యాత్తవ వక్త్రమేవ లలితం సన్తోషసమ్పాదనం
శమ్భోః కిం పునరఞ్చితస్మితరుచః పాణ్డిత్యపాత్రీకృతమ్ ।
అమ్భోజం స్వత ఏవ సర్వజగతాం చక్షుఃప్రియమ్భావుకం
కామాక్షి స్ఫురితే శరద్వికసితే కీదృగ్విధం భ్రాజతే ॥88॥
పుమ్భిర్నిర్మలమానసౌర్విదధతే మైత్రీం దృఢం నిర్మలాం
లబ్ధ్వా కర్మలయం చ నిర్మలతరాం కీర్తిం లభన్తేతరామ్ ।
సూక్తిం పక్ష్మలయన్తి నిర్మలతమాం యత్తావకాః సేవకాః
తత్కామాక్షి తవ స్మితస్య కలయా నైర్మల్యసీమానిధేః ॥89॥
ఆకర్షన్నయనాని నాకిసదసాం శైత్యేన సంస్తమ్భయ-
న్నిన్దుం కిఞ్చ విమోహయన్పశుపతిం విశ్వార్తిముచ్చాటయన్ ।
హింసత్సంసృతిడమ్బరం తవ శివే హాసాహ్వయో మాన్త్రికః
శ్రీకామాక్షి మదీయమానసతమోవిద్వేషణే చేష్టతామ్ ॥90॥
క్షేపీయః క్షపయన్తు కల్మషభయాన్యస్మాకమల్పస్మిత-
జ్యోతిర్మణ్డలచఙ్క్రమాస్తవ శివే కామాక్షి రోచిష్ణవః ।
పీడాకర్మఠకర్మఘర్మసమయవ్యాపారతాపానల-
శ్రీపాతా నవహర్షవర్షణసుధాస్రోతస్వినీశీకరాః ॥91॥
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితైన్దవమహఃపూరే పరిమ్ఫూర్జతి
ప్రౌఢాం వారిధిచాతురీం కలయతే భక్తాత్మనాం ప్రాతిభమ్ ।
దౌర్గత్యప్రసరాస్తమఃపటలికాసాధర్మ్యమాబిభ్రతే
సర్వం కైరవసాహచర్యపదవీరీతిం విధత్తే పరమ్ ॥92॥
మన్దారాదిషు మన్మథారిమహిషి ప్రాకాశ్యరీతిం నిజాం
కాదాచిత్కతయా విశఙ్క్య బహుశో వైశద్యముద్రాగుణః ।
సాతత్యేన తవ స్మితే వితనుతే స్వైరాసనావాసనామ్ ॥93॥
ఇన్ధానే భవవీతిహోత్రనివహే కర్మౌఘచణ్డానిల-
ప్రౌఢిమ్నా బహులీకృతే నిపతితం సన్తాపచిన్తాకులమ్ ।
మాతర్మాం పరిషిఞ్చ కిఞ్చిదమలైః పీయూషవర్షైరివ
శ్రీకామాక్షి తవ స్మితద్యుతికణైః శైశిర్యలీలాకరైః ॥94॥
భాషాయా రసనాగ్రఖేలనజుషః శృఙ్గారముద్రాసఖీ-
లీలాజాతరతేః సుఖేన నియమస్నానాయ మేనాత్మజే ।
శ్రీకామాక్షి సుధామయీవ శిశిరా స్రోతస్వినీ తావకీ
గాఢానన్దతరఙ్గితా విజయతే హాసప్రభాచాతురీ ॥95॥
సన్తాపం విరలీకరోతు సకలం కామాక్షి మచ్చేతనా
మజ్జన్తీ మధురస్మితామరధునీకల్లోలజాలేషు తే ।
నైరన్తర్యముపేత్య మన్మథమరుల్లోలేషు యేషు స్ఫుటం
ప్రేమేన్దుః ప్రతిబిమ్బితో వితనుతే కౌతూహలం ధూర్జటేః ॥96॥
చేతఃక్షీరపయోధిమన్థరచలద్రాగాఖ్యమన్థాచల-
క్షోభవ్యాపృతిసమ్భవాం జనని తే మన్దస్మితశ్రీసుధామ్ ।
స్వాదంస్వాదముదీతకౌతుకరసా నేత్రత్రయీ శాఙ్కరీ
శ్రీకామాక్షి నిరన్తరం పరిణమత్యానన్దవీచీమయీ ॥97॥
ఆలోకే తవ పఞ్చసాయకరిపోరుద్దామకౌతూహల-
ప్రేఙ్ఖన్మారుతఘట్టనప్రచలితాదానన్దదుగ్ధామ్బుధేః ।
కాచిద్వీచిరుదఞ్చతి ప్రతినవా సంవిత్ప్రరోహాత్మికా
తాం కామాక్షి కవీశ్వరాః స్మితమితి వ్యాకుర్వతే సర్వదా ॥98॥
సూక్తిః శీలయతే కిమద్రితనయే మన్దస్మితాత్తే ముహుః
మాధుర్యాగమసమ్ప్రదాయమథవా సూక్తేర్ను మన్దస్మితమ్ ।
ఇత్థం కామపి గాహతే మమ మనః సన్దేహమార్గభ్రమిం
శ్రీకామాక్షి న పారమార్థ్యసరణిస్ఫూర్తౌ నిధత్తే పదమ్ ॥99॥
క్రీడాలోలకృపాసరోరుహముఖీసౌధాఙ్గణేభ్యః కవి-
శ్రేణీవాక్పరిపాటికామృతఝరీసూతీగృహేభ్యః శివే ।
నిర్వాణాఙ్కురసార్వభౌమపదవీసింహాసనేభ్యస్తవ
శ్రీకామాక్షి మనోజ్ఞమన్దహసితజ్యోతిష్కణేభ్యో నమః ॥100॥
ఆర్యామేవ విభావయన్మనసి యః పాదారవిన్దం పురః
పశ్యన్నారభతే స్తుతిం స నియతం లబ్ధ్వా కటాక్షచ్ఛవిమ్ ।
కామాక్ష్యా మృదులస్మితాంశులహరీజ్యోత్స్నావయస్యాన్వితామ్
ఆరోహత్యపవర్గసౌధవలభీమానన్దవీచీమయీమ్ ॥101॥
॥ ఇతి మన్దస్మితశతకం సమ్పూర్ణమ్ ॥
॥ ఇతి శ్రీ మూకపఞ్చశతీ సమ్పూర్ణా ॥
॥ఔం తత్ సత్ ॥
Roman (IAST) Transliteration
badhnīmo vayamañjaliṃ pratidinaṃ bandhacchide dehināṃ
kandarpāgamatantramūlagurave kalyāṇakelībhuve |
kāmākṣyā ghanasārapuñjarajase kāmadruhaścakṣuṣāṃ
mandārastabakaprabhāmadamuṣe mandasmitajyotiṣe ||1||
sadhrīce navamallikāsumanasāṃ nāsāgramuktāmaṇe-
rācāryāya mṛṇālakāṇḍamahasāṃ naisargikāya dviṣe |
svardhunyā saha yudhvena himarucerardhāsanādhyāsine
kāmākṣyāḥ smitamañjarīdhavalimādvaitāya tasmai namaḥ ||2||
karpūradyuticāturīmatitarāmalpīyasīṃ kurvatī
daurbhāgyodayameva saṃvidadhatī dauṣākarīṇāṃ tviṣām |
kṣullāneva manojñamallinikarānphullānapi vyañjatī
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharī kāmaprasūrastu me ||3||
yā pīnastanamaṇḍalopari lasatkarpūralepāyate
yā nīlekṣaṇarātrikāntitatiṣu jyotsnāprarohāyate |
yā saundaryadhunītaraṅgatatiṣu vyālolahaṃsāyate
kāmākṣyāḥ śiśirīkarotu hṛdayaṃ sā me smitaprācurī ||4||
yeṣāṃ gacchati pūrvapakṣasaraṇiṃ kaumudvataḥ śvetimā
yeṣāṃ santatamārurukṣati tulākakṣyāṃ śaraccandramāḥ |
yeṣāmicchati kamburapyasulabhāmantevasatprakriyāṃ
kāmākṣyā mamatāṃ harantu mama te hāsatviṣāmaṅkurāḥ ||5||
āśāsīmasu santataṃ vidadhatī naiśākarīṃ vyākriyāṃ
kāśānāmabhimānabhaṅgakalanākauśalyamābibhratī |
īśānena vilokitā sakutukaṃ kāmākṣi te kalmaṣa-
kleśāpāyakarī cakāsti laharī mandasmitajyotiṣām ||6||
ārūḍhasya samunnatastanataṭīsāmrājyasiṃhāsanaṃ
kandarpasya vibhorjagattrayaprākaṭyamudrānidheḥ |
yasyāścāmaracāturīṃ kalayate raśmicchaṭā cañcalā
sā mandasmitamañjarī bhavatu naḥ kāmāya kāmākṣi te ||7||
śambhoryā parirambhasambhramavidhau nairmalyasīmānidhiḥ
gairvāṇīva taraṅgiṇī kṛtamṛdusyandāṃ kalindātmajām |
kalmāṣīkurute kalaṅkasuṣamāṃ kaṇṭhasthalīcumbinīṃ
kāmākṣyāḥ smitakandalī bhavatu naḥ kalyāṇasandohinī ||8||
jetuṃ hāralatāmiva stanataṭīṃ sañjagmuṣī santataṃ
gantuṃ nirmalatāmiva dviguṇitāṃ magnā kṛpāstrotasi |
labdhuṃ vismayanīyatāmiva haraṃ rāgākulaṃ kurvatī
mañjuste smitamañjarī bhavabhayaṃ mathnātu kāmākṣi me ||9||
śvetāpi prakaṭaṃ niśākararucāṃ mālinyamātanvatī
śītāpi smarapāvakaṃ paśupateḥ sandhukṣayantī sadā |
svābhāvyādadharāśritāpi namatāmuccairdiśantī gatiṃ
kāmākṣi sphuṭamantarā sphuratu nastvanmandahāsaprabhā ||10||
vaktraśrīsarasījale taralitabhrūvallikallolite
kālimnā dadhatī kaṭākṣajanuṣā mādhuvratīṃ vyāpṛtim |
nirnidrāmalapuṇḍarīkakuhanāpāṇḍityamābibhratī
kāmākṣyāḥ smitacāturī mama manaḥ kātaryamunmūlayet ||11||
nityaṃ bādhitabandhujīvamadharaṃ maitrījuṣaṃ pallavaiḥ
śuddhasya dvijamaṇḍalasya ca tiraskartāramapyāśritā |
yā vaimalyavatī sadaiva namatāṃ cetaḥ punītetarāṃ
kāmākṣyā hṛdayaṃ prasādayatu me sā mandahāsaprabhā ||12||
druhyantī tamase muhuḥ kumudinīsāhāyyamābibhratī
yāntī candrakiśoraśekharavapuḥsaudhāṅgaṇe preṅkhaṇam |
jñānāmbhonidhivīcikāṃ sumanasāṃ kūlaṅkaṣāṃ kurvatī
kāmākṣyāḥ smitakaumudī haratu me saṃsāratāpodayam ||13||
kāśmīradravadhātukardamarucā kalmāṣatāṃ bibhratī
haṃsaudhairiva kurvatī paricitiṃ hārīkṛtairmauktikaiḥ |
vakṣojanmatuṣāraśailakaṭake sañcāramātanvatī
kāmākṣyā mṛdulasmitadyutimayī bhāgīrathī bhāsate ||14||
kamborvaṃśaparamparā iva kṛpāsantānavallībhuvaḥ
samphullastabakā iva prasṛmarā mūrtāḥ prasādā iva |
vākpīyūṣakaṇā iva tripathagāparyāyabhedā iva
bhrājante tava mandahāsakiraṇāḥ kāñcīpurīnāyike ||15||
vakṣoje ghanasārapatraracanābhaṅgīsapatnāyitā
kaṇṭhe mauktikahārayaṣṭikiraṇavyāpāramudrāyitā |
oṣṭhaśrīnikurumbapallavapuṭe preṅkhatprasūnāyitā
kāmākṣi sphuratāṃ madīyahṛdaye tvanmandahāsaprabhā ||16||
yeṣāṃ bindurivopari pracalito nāsāgramuktāmaṇiḥ
yeṣāṃ dīna ivādhikaṇṭhamayate hāraḥ karālambanam |
yeṣāṃ bandhurivoṣṭhayoraruṇimā dhatte svayaṃ rañjanaṃ
kāmākṣyāḥ prabhavantu te mama śivollāsāya hāsāṅkurāḥ ||17||
yā jāḍyāmbunidhiṃ kṣiṇoti bhajatāṃ vairāyate kairavaiḥ
nityaṃ yāṃ niyamena yā ca yatate kartuṃ triṇetrotsavam |
bimbaṃ cāndramasaṃ ca vañcayati yā garveṇa sā tādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ jyotsnetyasau kīrtyate ||18||
āruḍhā rabhasātpuraḥ purariporāśleṣaṇopakrame
yā te mātarupaiti divyataṭinīśaṅkākarī tatkṣaṇam |
oṣṭhau vepayati bhruvau kuṭilayatyānamrayatyānanaṃ
tāṃ vande mṛduhāsapūrasuṣamāmekāmranāthapriye ||19||
vaktrendostava candrikā smitatatirvalgu sphurantī satāṃ
syāccedyuktimidaṃ cakoramanasāṃ kāmākṣi kautūhalam |
etaccitramaharniśaṃ yadadhikāmeṣā ruciṃ gāhate
bimboṣṭhadyumaṇiprabhāsvapi ca yadbibbokamālambate ||20||
sādṛśyaṃ kalaśāmbudhervahati yatkāmākṣi mandasmitaṃ
śobhāmoṣṭharucāmba vidrumabhavāmetādbhidāṃ brūmahe |
ekasmāduditaṃ purā kila papau śarvaḥ purāṇaḥ pumān
etanmadhyasamudbhavaṃ rasayate mādhuryarūpaṃ rasam ||21||
uttuṅgastanakumbhaśailakaṭake vistārikastūrikā-
patraśrījuṣi cañcalāḥ smitarucaḥ kāmākṣi te komalāḥ |
sandhyādīdhitirañjitā iva muhuḥ sāndrādharajyotiṣā
vyālolāmalaśāradābhraśakalavyāpāramātanvate ||22||
kṣīraṃ dūrata eva tiṣṭhatu kathaṃ vaimalyamātrādidaṃ
mātaste sahapāṭhavīthimayatāṃ mandasmitairmañjulaiḥ |
kiṃ ceyaṃ tu bhidāsti dohanavaśādekaṃ tu sañjāyate
kāmākṣi svayamarthitaṃ praṇamatāmanyattu doduhyate ||23||
karpūrairamṛtairjagajjanani te kāmākṣi candrātapaiḥ
muktāhāraguṇairmṛṇālavalayairmugdhasmitaśrīriyam |
śrīkāñcīpuranāyike samatayā saṃstūyate sajjanaiḥ
tattādṛṅmama tāpaśāntividhaye kiṃ devi mandāyate ||24||
madhyegarbhitamañjuvākyalaharīmādhvījharīśītalā
mandārastabakāyate janani te mandasmitāṃśucchaṭā |
yasyā vardhayituṃ muhurvikasanaṃ kāmākṣi kāmadruho
valgurvīkṣaṇavibhramavyatikaro vāsantamāsāyate ||25||
bimboṣṭhadyutipuñjarañjitarucistvanmandahāsacchaṭā |
kalyāṇaṃ girisārvabhaumatanaye kallolayatvāśu me |
phullanmallipinaddhahallakamayī māleva yā peśalā
śrīkāñcīśvari māramarditururomadhye muhurlambate ||26||
bibhrāṇā śaradabhravibhramadaśāṃ vidyotamānāpyaso
kāmākṣi smitamañjarī kirati te kāruṇyadhārārasam |
āścaryaṃ śiśirīkaroti jagatīścālokya caināmaho
kāmaṃ khelati nīlakaṇṭhahṛdayaṃ kautūhalāndolitam ||27||
preṅkhatprauḍhakaṭākṣakuñjakuhareṣvatyacchagucchāyitaṃ
vaktrenducchavisindhuvīcinicaye phenapratānāyitam |
nairantaryavijṛmbhitastanataṭe naicolapaṭṭāyitaṃ
kāluṣyaṃ kabalīkarotu mama te kāmākṣi mandasmitam ||28||
pīyūṣaṃ tava mantharasmitamiti vyarthaiva sāpaprathā
kāmākṣi dhruvamīdṛśaṃ yadi bhavedetatkathaṃ vā śive |
mandārasya kathālavaṃ na sahate mathnāti mandākinī-
minduṃ nindati kīrtite'pi kalaśīpāthodhimīrṣyāyate ||29||
viśveṣāṃ nayanotsavaṃ vitanutāṃ vidyotatāṃ candramā
vikhyāto madanāntakena mukuṭīmadhye ca sammānyatām |
āḥ kiṃ jātamanena hāsasuṣamāmālokya kāmākṣi te
kālaṅkīmavalambate khalu daśāṃ kalmāṣahīno'pyasau ||30||
cetaḥ śītalayantu naḥ paśupaterānandajīvātavo
namrāṇāṃ nayanādhvasīmasu śaraccandrātapopakramāḥ |
saṃsārākhyasaroruhākarakhalīkāre tuṣārotkarāḥ
kāmākṣi smarakīrtibījanikarāstvanmandahāsāṅkurāḥ ||31||
karmaughākhyatamaḥkacākacikarānkāmākṣi sañcintaye
tvanmandasmitarociṣāṃ tribhuvanakṣemaṅkarānaṅkurān |
ye vaktraṃ śiśiraśriyo vikasitaṃ candrātapāmbhoruha-
dveṣoddheṣoṇacāturīmiva tiraskartuṃ pariṣkurvate ||32||
kuryurnaḥ kulaśailarājatanaye kūlaṅkaṣaṃ maṅgalaṃ
kundaspardhanacuñcavastava śive mandasmitaprakramāḥ |
ye kāmākṣi samastasākṣinayanaṃ santoṣayantīśvaraṃ
karpūraprakarā iva prasṛmarāḥ puṃsāmasādhāraṇāḥ ||33||
kamreṇa snapayasva karmakuhanācoreṇa mārāgama-
vyākhyāśikṣaṇadīkṣitena viduṣāmakṣīṇalakṣmīpuṣā |
kāmākṣi smitakandalena kaluṣasphoṭakriyācuñcunā
kāruṇyāmṛtavīcikāviharaṇaprācuryadhuryeṇa mām ||34||
tvanmandasmitakandalasya niyataṃ kāmākṣi śaṅkāmahe
bimbaḥ kaścana nūtanaḥ pracalito naiśākaraḥ śīkaraḥ |
kiñca kṣīrapayonidhiḥ pratinidhiḥ svarvāhinīvīcikā-
bibvoko'pi viḍamba eva kuhanā mallīmatallīrucaḥ ||35||
duṣkarmārkanisargakarkaśamahassamparkatapataṃ mila-
tpaṅkaṃ śaṅkaravallabhe mama manaḥ kāñcīpurālaṅkriye |
amba tvanmṛdulasmitāmṛtarase maṅktvā vidhūya vyathā-
mānandodayasaudhaśṛṅgapadavīmāroḍhumākāṅkṣati ||36||
namrāṇāṃ nagarājaśekharasute nākālayānāṃ puraḥ
kāmākṣi tvarayā vipatpraśamena kāruṇyadhārāḥ kiran |
āgacchantamanugrahaṃ prakaṭayannānandabījāni te
nāsīre mṛduhāsa eva tanute nāthe sudhāśītalaḥ ||37||
kāmākṣi prathamānavibhramanidhiḥ kandarpadarpaprasūḥ
mugdhaste mṛduhāsa eva girije muṣṇātu me kilbiṣam |
yaṃ draṣṭuṃ vihite karagraha ume śambhustrapāmīlitaṃ
svairaṃ kārayati sma tāṇḍavavinodānandinā taṇḍunā ||38||
kṣuṇṇaṃ kenacideva dhīramanasā kutrāpi nānājanaiḥ
karmagranthiniyantritairasugamaṃ kāmākṣi sāmānyataḥ |
mugdhairdruṣṭumaśakyameva manasā mūḍhasaya me mauktikaṃ
mārgaṃ darśayatu pradīpa iva te mandasmitaśrīriyam ||39||
jyotsnākāntibhireva nirmalataraṃ naiśākaraṃ maṇḍalaṃ
haṃsaireva śaradvilāsasamaye vyākocamambhoruham |
svacchaireva vikasvarairuḍuguṇaiḥ kāmākṣi bimbaṃ divaḥ
puṇyaireva mṛdusmitaistava mukhaṃ puṣṇāti śobhābharam ||40||
mānagranthividhuntudena rabhasādāsvādyamāne nava-
premāḍambarapūrṇimāhimakare kāmākṣi te tatkṣaṇam |
ālokya smitacandrikāṃ punarimāmunmīlanaṃ jagmuṣīṃ
cetaḥ śīlayate cakoracaritaṃ candrārdhacūḍāmaṇeḥ ||41||
kāmākṣi smitamañjarīṃ tava bhaje yasyāstviṣāmaṅkurā-
nāpīnastanapānalālasatayā niśśaṅkamaṅkeśayaḥ |
ūrdhvaṃ vīkṣya vikarṣati prasṛmarānuddāmayā śuṇḍayā
sūnusute bisaśaṅkayāśu kuhanādantāvalagrāmaṇīḥ ||42||
gāḍhāśleṣavimardasambhramavaśāduddāmamuktāguṇa-
prālambe kucakumbhayorvigalite dakṣadviṣo vakṣasi |
yā sakhyena pinahyati pracurayā bhāsā tadīyāṃ daśāṃ
sā me khelatu kāmakoṭi hṛdaye sāndrasmitāṃśucchaṭā ||43||
mandāre tava mantharasmitarucāṃ mātsaryamālokyate
kāmākṣi smaraśāsane ca niyato rāgodayo lakṣyate |
cāndrīṣu dyutimañjarīṣu ca mahāndveṣāṅkuro dṛśyate
śuddhānāṃ kathamīdṛśī girisute'tiśuddhā daśā kathyatām ||44||
pīyūṣaṃ khalu pīyate surajanairdugdhāmbudhirmathyate
māheśaiśca jaṭākalāpanigaḍairmandākinī nahyate |
śītāṃśuḥ paribhūyate ca tamasā tasmādanetādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava vacovaidagdhyamullaṅghate ||45||
āśaṅke tava mandahāsalaharīmanyādṛśīṃ candrikā-
mekāmreśakuṭumbini pratipadaṃ yasyāḥ prabhāsaṅgame |
vakṣojāmburuhe na te racayataḥ kāñciddaśāṃ kauṅmalī-
māsyāmbhoruhamamba kiñca śanakairālambate phullatām ||46||
āstīrṇādharakāntipallavacaye pātaṃ muhurjagmuṣī
māradrohiṇi kandalatsmaraśarajvālāvalīrvyañjatī |
nindantī ghanasārahāravalayajyotsnāmṛṇālāni te
kāmākṣi smitacāturī virahiṇīrītiṃ jagāhetarām ||47||
sūryālokavidhau vikāsamadhikaṃ yāntī harantī tama-
ssandohaṃ namatāṃ nijasmaraṇato doṣākaradveṣiṇī |
niryāntī vadanāravindakuharānnirdhūtajāḍyā nṛṇāṃ
śrīkāmākṣi tava smitadyutimayī citrīyate candrikā ||48||
kuṇṭhīkuryuramī kubodhaghaṭanāmasmanmanomāthinīṃ
śrīkāmākṣi śivaṅkarāstava śive śrīmandahāsāṅkurāḥ |
ye tanvanti nirantaraṃ taruṇimastamberamagrāmaṇī-
kumbhadvandvaviḍambini stanataṭe muktākuthāḍambaram ||49||
preṅkhantaḥ śaradambudā iva śanaiḥ premānilaiḥ preritā
majjanto mandanārikaṇṭhasuṣamāsindhau muhurmantharam |
śrīkāmākṣi tava smitāṃśunikarāḥ śyāmāyamānaśriyo
nīlāmbhodharanaipuṇīṃ tata ito nirnidrayantyañjasā ||50||
vyāpāraṃ caturānanaikavihṛtau vyākurvatī kurvatī
rudrākṣagrahaṇaṃ maheśi satataṃ vāgūrmikallolitā |
utphullaṃ dhavalāravindamadharīkṛtya sphurantī sadā
śrīkāmākṣi sarasvatī vijayate tvanmandahāsaprabhā ||51||
karpūradyutitaskareṇa mahasā kalmāṣayatyānanaṃ
śrīkāñcīpuranāyike patiriva śrīmandahāso'pi te |
āliṅgatyatipīvarāṃ stanataṭīṃ bimbādharaṃ cumbati
prauḍhaṃ rāgabharaṃ vyanakti manaso dhairyaṃ dhunītetarām ||52||
vaiśadyena ca viśvatāpaharaṇakrīḍāpaṭīyastayā
pāṇḍityena pacelimena jagatāṃ netrotsavotpādena |
kāmākṣi smitakandalaistava tulāmāroḍhumudyoginī
jyotsnāsau jalarāśipoṣaṇatayā dūṣyāṃ prapannā daśām ||53||
lāvaṇyāmbujinīmṛṇālavalayaiḥ śṛṅgāragandhadvipa-
grāmaṇyaḥ śruticāmaraistaruṇimasvārājyatejoṅkuraiḥ |
ānandāmṛtasindhuvīcipṛṣatairāsyābjahaṃsaistava
śrīkāmākṣi mathāna mandahasitairmatkaṃ manaḥkalmaṣam ||54||
uttuṅgastanamaṇḍalīparicalanmāṇikyahāracchaṭā-
cañcacchoṇimapuñjamadhyasaraṇiṃ mātaḥ pariṣkurvatī |
yā vaidagdhyamupaiti śaṅkarajaṭākāntāravāṭīpata-
tsvarvāpīpayasaḥ smitadyutirasau kāmākṣi te mañjulā ||55||
sannāmaikajuṣā janena sulabhaṃ saṃsūcayantī śanai-
ruttuṅgasya cirādanugrahatarorutpatsyamānaṃ phalam |
prāthamyena vikasvarā kusumavatprāgalbhyamabhyeyuṣī
kāmākṣi smitacāturī tava mama kṣemaṅkarī kalpatām ||56||
dhānuṣkāgrasarasya lolakuṭilabhrūlekhayā bibhrato
līlālokaśilīmukhaṃ navavayassāmrājyalakṣmīpuṣaḥ |
jetuṃ manmathamardinaṃ janani te kāmākṣi hāsaḥ svayaṃ
valgurvibhramabhūbhṛto vitanute senāpatiprakriyām ||57||
yannākampata kālakūṭakabalīkāre cucumbe na yad-
glānyā cakṣuṣi rūṣitānalaśikhe rudrasya tattādṛśam |
ceto yatprasabhaṃ smarajvaraśikhijvālena lelihyate
tatkāmākṣi tava smitāṃśukalikāhelābhavaṃ prābhavam ||58||
sambhinneva suparvalokataṭinī vīcīcayairyāmunaiḥ
sammiśreva śaśāṅkadīptilaharī nīlairmahānīradaiḥ |
kāmākṣi sphuritā tava smitaruciḥ kālāñjanaspardhinā
kālimnā kacarociṣāṃ vyatikare kāñciddaśāmaśnute ||59||
jānīmo jagadīśvarapraṇayini tvanmandahāsaprabhāṃ
śrīkāmākṣi sarojinīmabhinavāmeṣā yataḥ sarvadā |
āsyendoravalokena paśupaterabhyeti samphullatāṃ
tandrālustadabhāva eva tanute tadvaiparītyakramam ||60||
yāntī lohitimānamabhrataṭinī dhātucchaṭākardamaiḥ
bhāntī bālagabhastimālikiraṇairmeghāvalī śāradī |
bimboṣṭhadyutipuñjacumbanakalāśoṇāyamānena te
kāmākṣi smitarociṣā samadaśāmāroḍhumākāṅkṣate ||61||
śrīkāmākṣi mukhendubhūṣaṇamidaṃ mandasmitaṃ tāvakaṃ
netrānandakaraṃ tathā himakaro gacchedyathā tigmatām |
śītaṃ devi tathā yathā himajalaṃ santāpamudrāspadaṃ
śvetaṃ kiñca tathā yathā malinatāṃ dhatte ca muktāmaṇiḥ ||62||
tvanmandasmitamañjarīṃ prasṛmarāṃ kāmākṣi candrātapaṃ
santaḥ santatamāmanantyamalatā tallakṣaṇaṃ lakṣyate |
asmākaṃ na dhunoti tāpakamadhikaṃ dhūnoti nābhyantaraṃ
dhvāntaṃ tatkhalu duḥkhino vayamidaṃ kenoti no vidmahe ||63||
namrasya praṇayaprarūḍhakalahacchedāya pādābjayoḥ
mandaṃ candrakiśoraśekharamaṇeḥ kāmākṣi rāgeṇa te |
bandhūkaprasavaśriyaṃ jitavato baṃhīyasīṃ tādṛśīṃ
bimboṣṭhasya ruciṃ nirasya hasitajyotsnā vayasyāyate ||64||
muktānāṃ parimocanaṃ vidadhatastatprītiniṣpādinī
bhūyo dūrata eva dhūtamarutastatpālanaṃ tanvatī |
udbhūtasya jalāntarādavirataṃ taddūratāṃ jagmuṣī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ kambostulāmaśnute ||65||
śrīkāmākṣi tava smitadyutijharīvaidagdhyalīlāyitaṃ
paśyanto'pi nirantaraṃ suvimalammanyā jaganmaṇḍale |
lokaṃ hāsayituṃ kimarthamaniśaṃ prākāśyamātanvate
mandākṣaṃ virahayya maṅgalataraṃ mandāracandrādayaḥ ||66||
kṣīrābdherapi śailarājatanaye tvanmandahāsasya ca
śrīkāmākṣi valakṣimodayanidheḥ kiñcidbhidāṃ brūmahe |
ekasmai puruṣāya devi sa dadau lakṣmīṃ kadācitpurā
sarvebhyo'pi dadātyasau tu satataṃ lakṣmīṃ ca vāgīśvarīm ||67||
śrīkāñcīpuraratnadīpakalike tānyeva menātmaje
cākorāṇi kulāni devi sutarāṃ dhanyāni manyāmahe |
kampātīrakuṭumbacaṅkramakalācuñcūni cañcūpuṭaiḥ
nityaṃ yāni tava smitendumahasāmāsvādamātanvate ||68||
śaityaprakramamāśrito'pi namatāṃ jāḍyaprathāṃ dhūnayan
nairmalyaṃ paramaṃ gato'pi giriśaṃ rāgākulaṃ cārayan |
līlālāpapurassaro'pi satataṃ vācaṃyamānprīṇayan
kāmākṣi smitarociṣāṃ tava samullāsaḥ kathaṃ varṇyate ||69||
śroṇīcañcalamekhalāmukharitaṃ līlāgataṃ mantharaṃ
bhrūvallīcalanaṃ kaṭākṣavalanaṃ mandākṣavīkṣācaṇam |
yadvaidagdhyamukhena manmatharipuṃ sammohayantyañjasā
śrīkāmākṣi tava smitāya satataṃ tasmai namsakurmahe ||70||
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣprarohe tava
sphītaśvetimasārvabhaumasaraṇiprāgalbhyamabhyeyuṣi |
candro'yaṃ yuvarājatāṃ kalayate ceṭīdhuraṃ candrikā
śuddhā sā ca sudhājharī sahacarīsādharmyamālambate ||71||
jyotsnā kiṃ tanute phalaṃ tanumatāmauṣṇyapraśāntiṃ vinā
tvanmandasmitarociṣā tanumatāṃ kāmākṣi rociṣṇunā |
santāpo vinivāryate navavayaḥprācuryamaṅkūryate
saundaryaṃ paripūryate jagati sā kīrtiśca sañcāryate ||72||
vaimalyaṃ kumudaśriyāṃ himarucaḥ kāntyaiva sandhukṣyate
jyotsnārocirapi pradoṣasamayaṃ prāpyaiva sampadyate |
svacchatvaṃ navamauktikasya paramaṃ saṃskārato dṛśyate
kāmākṣyāḥ smitadīdhiterviśadimā naisargiko bhāsate ||73||
prākāśyaṃ parameśvarapraṇayini tvanmandahāsaśriyaḥ
śrīkāmākṣi mama kṣiṇotu mamatāvaicakṣaṇīmakṣayām |
yadbhītyeva nilīyate himakaro meghodare śuktikā-
garbhe mauktikamaṇḍalī ca sarasīmadhye mṛṇālī ca sā ||74||
herambe ca guhe harṣabharitaṃ vātsalyamaṅkūrayat
māradrohiṇi pūruṣe sahabhuvaṃ premāṅkuraṃ vyañjayat |
ānamreṣu janeṣu pūrṇakaruṇāvaidagdhyamuttālayat
kāmākṣi smitamañjasā tava kathaṅkāraṃ mayā kathyate ||75||
saṅkruddhadvijarājako'pyavirataṃ kurvandvijaiḥ saṅgamaṃ
vāṇīpaddhatidūrago'pi satataṃ tatsāhacaryaṃ vahan |
aśrāntaṃ paśudurlabho'pi kalayanpatyau paśūnāṃ ratiṃ
śrīkāmākṣi tava smitāmṛtarasasyando mayi spandatām ||76||
śrīkāmākṣi maheśvare nirupamapremāṅkuraprakramamaṃ
nityaṃ yaḥ prakaṭīkaroti sahajāmunnidrayanmādhurīm |
tattādṛktava mandahāsamahimā mātaḥ kathaṃ mānitāṃ
tanmūrdhnā suranimnagāṃ ca kalikāmindośca tāṃ nindati ||77||
ye mādhuryavihāramaṇṭapabhuvo ye śaityamudrākarā
ye vaiśadyadaśāviśeṣasubhagāste mandahāsāṅkurāḥ |
kāmākṣyāḥ sahajaṃ guṇatrayamidaṃ paryāyataḥ kurvatāṃ
vāṇīgumphanaḍambare ca hṛdaye kīrtiprarohe ca me ||78||
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśunikarā dakṣāntake vīkṣaṇe
mandākṣagrahilā himadyutimayūkhākṣepadīkṣāṅkurāḥ |
dākṣyaṃ pakṣmalayantu mākṣikaguḍadrākṣābhavaṃ vākṣu me
sūkṣmaṃ mokṣapathaṃ nirīkṣitumapi prakṣālayeyurmanaḥ ||79||
jātyā śītaśītalāni madhurāṇyetāni pūtāni te
gāṅgānīva payāṃsi devi paṭalānyalpasmitajyotiṣām |
enaḥpaṅkaparamparāmalinitāmekāmranāthapriye
prajñānātsutarāṃ madīyadhiṣaṇāṃ prakṣālayantu kṣaṇāt ||80||
aśrāntaṃ paratantritaḥ paśupatistvanmandahāsāṅkuraiḥ
śrīkāmākṣi tadīyavarṇasamatāsaṅgena śaṅkāmahe |
induṃ nākadhunīṃ ca śekharayate mālāṃ ca dhatte navaiḥ
vaikuṇṭhairavakuṇṭhanaṃ ca kurute dhūlīcayairbhāsmanaiḥ ||81||
śrīkāñcīpuradevate mṛduvacassaurabhyamudrāspadaṃ
prauḍhapremalatānavīnakusumaṃ mandasmitaṃ tāvakam |
mandaṃ kandalati priyasya vadanāloke samābhāṣaṇe
ślakṣṇe kuṅmalati prarūḍhapulake cāśloṣaṇe phullati ||82||
kiṃ traisrotasamambike pariṇataṃ srotaścaturthaṃ navaṃ
pīyūṣasya samastatāpaharaṇaṃ kiṃvā dvitīyaṃ vapuḥ |
kiṃsvittvannikaṭaṃ gataṃ madhurimābhyāsāya gavyaṃ payaḥ
śrīkāñcīpuranāyakapriyatame mandasmitaṃ tāvakam ||83||
bhūṣā vaktrasaroruhasya sahajā vācāṃ sakhī śāśvatī
nīvī vibhramasantateḥ paśupateḥ saudhī dṛśāṃ pāraṇā |
jīvāturmadanaśriyaḥ śaśiruceruccāṭanī devatā
śrīkāmākṣi girāmabhūmimayate hāsaprabhāmañjarī ||84||
sūtiḥ śvetimakandalasya vasatiḥ śṛṅgārasāraśriyaḥ
pūrtiḥ sūktijharīrasasya laharī kāruṇyapāthonidheḥ |
vāṭī kācana kausumī madhurimasvārājyalakṣmyāstava
śrīkāmākṣi mamāstu maṅgalakarī hāsaprabhācāturī ||85||
jantūnāṃ janiduḥkhamṛtyulaharīsantāpanaṃ kṛntataḥ
prauḍhānugrahapūrṇaśītalaruco nityodayaṃ bibhrataḥ |
śrīkāmākṣi visṛtvarā iva karā hāsāṅkurāste haṭhā-
dālokena nihanyurandhatamasastomasya me santatim ||86||
uttuṅgastanamaṇḍalasya vilasallāvaṇyalīlānaṭī-
raṅgasya sphuṭamūrdhvasīmani muhuḥ prākāśyamabhyeyuṣī |
śrīkāmākṣi tava smitadyutitatirbimboṣṭhakāntyaṅkuraiḥ
citrāṃ vidrumamudritāṃ vitanute mauktīṃ vitānaśriyam ||87||
svābhāvyāttava vaktrameva lalitaṃ santoṣasampādanaṃ
śambhoḥ kiṃ punarañcitasmitarucaḥ pāṇḍityapātrīkṛtam |
ambhojaṃ svata eva sarvajagatāṃ cakṣuḥpriyambhāvukaṃ
kāmākṣi sphurite śaradvikasite kīdṛgvidhaṃ bhrājate ||88||
pumbhirnirmalamānasaurvidadhate maitrīṃ dṛḍhaṃ nirmalāṃ
labdhvā karmalayaṃ ca nirmalatarāṃ kīrtiṃ labhantetarām |
sūktiṃ pakṣmalayanti nirmalatamāṃ yattāvakāḥ sevakāḥ
tatkāmākṣi tava smitasya kalayā nairmalyasīmānidheḥ ||89||
ākarṣannayanāni nākisadasāṃ śaityena saṃstambhaya-
nninduṃ kiñca vimohayanpaśupatiṃ viśvārtimuccāṭayan |
hiṃsatsaṃsṛtiḍambaraṃ tava śive hāsāhvayo māntrikaḥ
śrīkāmākṣi madīyamānasatamovidveṣaṇe ceṣṭatām ||90||
kṣepīyaḥ kṣapayantu kalmaṣabhayānyasmākamalpasmita-
jyotirmaṇḍalacaṅkramāstava śive kāmākṣi rociṣṇavaḥ |
pīḍākarmaṭhakarmagharmasamayavyāpāratāpānala-
śrīpātā navaharṣavarṣaṇasudhāsrotasvinīśīkarāḥ ||91||
śrīkāmākṣi tava smitaindavamahaḥpūre parimphūrjati
prauḍhāṃ vāridhicāturīṃ kalayate bhaktātmanāṃ prātibham |
daurgatyaprasarāstamaḥpaṭalikāsādharmyamābibhrate
sarvaṃ kairavasāhacaryapadavīrītiṃ vidhatte param ||92||
mandārādiṣu manmathārimahiṣi prākāśyarītiṃ nijāṃ
kādācitkatayā viśaṅkya bahuśo vaiśadyamudrāguṇaḥ |
sātatyena tava smite vitanute svairāsanāvāsanām ||93||
indhāne bhavavītihotranivahe karmaughacaṇḍānila-
prauḍhimnā bahulīkṛte nipatitaṃ santāpacintākulam |
mātarmāṃ pariṣiñca kiñcidamalaiḥ pīyūṣavarṣairiva
śrīkāmākṣi tava smitadyutikaṇaiḥ śaiśiryalīlākaraiḥ ||94||
bhāṣāyā rasanāgrakhelanajuṣaḥ śṛṅgāramudrāsakhī-
līlājātarateḥ sukhena niyamasnānāya menātmaje |
śrīkāmākṣi sudhāmayīva śiśirā srotasvinī tāvakī
gāḍhānandataraṅgitā vijayate hāsaprabhācāturī ||95||
santāpaṃ viralīkarotu sakalaṃ kāmākṣi maccetanā
majjantī madhurasmitāmaradhunīkallolajāleṣu te |
nairantaryamupetya manmathamarulloleṣu yeṣu sphuṭaṃ
premenduḥ pratibimbito vitanute kautūhalaṃ dhūrjaṭeḥ ||96||
cetaḥkṣīrapayodhimantharacaladrāgākhyamanthācala-
kṣobhavyāpṛtisambhavāṃ janani te mandasmitaśrīsudhām |
svādaṃsvādamudītakautukarasā netratrayī śāṅkarī
śrīkāmākṣi nirantaraṃ pariṇamatyānandavīcīmayī ||97||
āloke tava pañcasāyakariporuddāmakautūhala-
preṅkhanmārutaghaṭṭanapracalitādānandadugdhāmbudheḥ |
kācidvīcirudañcati pratinavā saṃvitprarohātmikā
tāṃ kāmākṣi kavīśvarāḥ smitamiti vyākurvate sarvadā ||98||
sūktiḥ śīlayate kimadritanaye mandasmitātte muhuḥ
mādhuryāgamasampradāyamathavā sūkternu mandasmitam |
itthaṃ kāmapi gāhate mama manaḥ sandehamārgabhramiṃ
śrīkāmākṣi na pāramārthyasaraṇisphūrtau nidhatte padam ||99||
krīḍālolakṛpāsaroruhamukhīsaudhāṅgaṇebhyaḥ kavi-
śreṇīvākparipāṭikāmṛtajharīsūtīgṛhebhyaḥ śive |
nirvāṇāṅkurasārvabhaumapadavīsiṃhāsanebhyastava
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣkaṇebhyo namaḥ ||100||
āryāmeva vibhāvayanmanasi yaḥ pādāravindaṃ puraḥ
paśyannārabhate stutiṃ sa niyataṃ labdhvā kaṭākṣacchavim |
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharījyotsnāvayasyānvitām
ārohatyapavargasaudhavalabhīmānandavīcīmayīm ||101||
|| iti mandasmitaśatakaṃ sampūrṇam ||
|| iti śrī mūkapañcaśatī sampūrṇā ||
||auṃ tat sat ||
Sanskrit — Devanagari (original)
बध्नीमो वयमञ्जलिं प्रतिदिनं बन्धच्छिदे देहिनां
कन्दर्पागमतन्त्रमूलगुरवे कल्याणकेलीभुवे ।
कामाक्ष्या घनसारपुञ्जरजसे कामद्रुहश्चक्षुषां
मन्दारस्तबकप्रभामदमुषे मन्दस्मितज्योतिषे ॥1॥
सध्रीचे नवमल्लिकासुमनसां नासाग्रमुक्तामणे-
राचार्याय मृणालकाण्डमहसां नैसर्गिकाय द्विषे ।
स्वर्धुन्या सह युध्वेन हिमरुचेरर्धासनाध्यासिने
कामाक्ष्याः स्मितमञ्जरीधवलिमाद्वैताय तस्मै नमः ॥2॥
कर्पूरद्युतिचातुरीमतितरामल्पीयसीं कुर्वती
दौर्भाग्योदयमेव संविदधती दौषाकरीणां त्विषाम् ।
क्षुल्लानेव मनोज्ञमल्लिनिकरान्फुल्लानपि व्यञ्जती
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुलहरी कामप्रसूरस्तु मे ॥3॥
या पीनस्तनमण्डलोपरि लसत्कर्पूरलेपायते
या नीलेक्षणरात्रिकान्तिततिषु ज्योत्स्नाप्ररोहायते ।
या सौन्दर्यधुनीतरङ्गततिषु व्यालोलहंसायते
कामाक्ष्याः शिशिरीकरोतु हृदयं सा मे स्मितप्राचुरी ॥4॥
येषां गच्छति पूर्वपक्षसरणिं कौमुद्वतः श्वेतिमा
येषां सन्ततमारुरुक्षति तुलाकक्ष्यां शरच्चन्द्रमाः ।
येषामिच्छति कम्बुरप्यसुलभामन्तेवसत्प्रक्रियां
कामाक्ष्या ममतां हरन्तु मम ते हासत्विषामङ्कुराः ॥5॥
आशासीमसु सन्ततं विदधती नैशाकरीं व्याक्रियां
काशानामभिमानभङ्गकलनाकौशल्यमाबिभ्रती ।
ईशानेन विलोकिता सकुतुकं कामाक्षि ते कल्मष-
क्लेशापायकरी चकास्ति लहरी मन्दस्मितज्योतिषाम् ॥6॥
आरूढस्य समुन्नतस्तनतटीसाम्राज्यसिंहासनं
कन्दर्पस्य विभोर्जगत्त्रयप्राकट्यमुद्रानिधेः ।
यस्याश्चामरचातुरीं कलयते रश्मिच्छटा चञ्चला
सा मन्दस्मितमञ्जरी भवतु नः कामाय कामाक्षि ते ॥7॥
शम्भोर्या परिरम्भसम्भ्रमविधौ नैर्मल्यसीमानिधिः
गैर्वाणीव तरङ्गिणी कृतमृदुस्यन्दां कलिन्दात्मजाम् ।
कल्माषीकुरुते कलङ्कसुषमां कण्ठस्थलीचुम्बिनीं
कामाक्ष्याः स्मितकन्दली भवतु नः कल्याणसन्दोहिनी ॥8॥
जेतुं हारलतामिव स्तनतटीं सञ्जग्मुषी सन्ततं
गन्तुं निर्मलतामिव द्विगुणितां मग्ना कृपास्त्रोतसि ।
लब्धुं विस्मयनीयतामिव हरं रागाकुलं कुर्वती
मञ्जुस्ते स्मितमञ्जरी भवभयं मथ्नातु कामाक्षि मे ॥9॥
श्वेतापि प्रकटं निशाकररुचां मालिन्यमातन्वती
शीतापि स्मरपावकं पशुपतेः सन्धुक्षयन्ती सदा ।
स्वाभाव्यादधराश्रितापि नमतामुच्चैर्दिशन्ती गतिं
कामाक्षि स्फुटमन्तरा स्फुरतु नस्त्वन्मन्दहासप्रभा ॥10॥
वक्त्रश्रीसरसीजले तरलितभ्रूवल्लिकल्लोलिते
कालिम्ना दधती कटाक्षजनुषा माधुव्रतीं व्यापृतिम् ।
निर्निद्रामलपुण्डरीककुहनापाण्डित्यमाबिभ्रती
कामाक्ष्याः स्मितचातुरी मम मनः कातर्यमुन्मूलयेत् ॥11॥
नित्यं बाधितबन्धुजीवमधरं मैत्रीजुषं पल्लवैः
शुद्धस्य द्विजमण्डलस्य च तिरस्कर्तारमप्याश्रिता ।
या वैमल्यवती सदैव नमतां चेतः पुनीतेतरां
कामाक्ष्या हृदयं प्रसादयतु मे सा मन्दहासप्रभा ॥12॥
द्रुह्यन्ती तमसे मुहुः कुमुदिनीसाहाय्यमाबिभ्रती
यान्ती चन्द्रकिशोरशेखरवपुःसौधाङ्गणे प्रेङ्खणम् ।
ज्ञानाम्भोनिधिवीचिकां सुमनसां कूलङ्कषां कुर्वती
कामाक्ष्याः स्मितकौमुदी हरतु मे संसारतापोदयम् ॥13॥
काश्मीरद्रवधातुकर्दमरुचा कल्माषतां बिभ्रती
हंसौधैरिव कुर्वती परिचितिं हारीकृतैर्मौक्तिकैः ।
वक्षोजन्मतुषारशैलकटके सञ्चारमातन्वती
कामाक्ष्या मृदुलस्मितद्युतिमयी भागीरथी भासते ॥14॥
कम्बोर्वंशपरम्परा इव कृपासन्तानवल्लीभुवः
सम्फुल्लस्तबका इव प्रसृमरा मूर्ताः प्रसादा इव ।
वाक्पीयूषकणा इव त्रिपथगापर्यायभेदा इव
भ्राजन्ते तव मन्दहासकिरणाः काञ्चीपुरीनायिके ॥15॥
वक्षोजे घनसारपत्ररचनाभङ्गीसपत्नायिता
कण्ठे मौक्तिकहारयष्टिकिरणव्यापारमुद्रायिता ।
ओष्ठश्रीनिकुरुम्बपल्लवपुटे प्रेङ्खत्प्रसूनायिता
कामाक्षि स्फुरतां मदीयहृदये त्वन्मन्दहासप्रभा ॥16॥
येषां बिन्दुरिवोपरि प्रचलितो नासाग्रमुक्तामणिः
येषां दीन इवाधिकण्ठमयते हारः करालम्बनम् ।
येषां बन्धुरिवोष्ठयोररुणिमा धत्ते स्वयं रञ्जनं
कामाक्ष्याः प्रभवन्तु ते मम शिवोल्लासाय हासाङ्कुराः ॥17॥
या जाड्याम्बुनिधिं क्षिणोति भजतां वैरायते कैरवैः
नित्यं यां नियमेन या च यतते कर्तुं त्रिणेत्रोत्सवम् ।
बिम्बं चान्द्रमसं च वञ्चयति या गर्वेण सा तादृशी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव कथं ज्योत्स्नेत्यसौ कीर्त्यते ॥18॥
आरुढा रभसात्पुरः पुररिपोराश्लेषणोपक्रमे
या ते मातरुपैति दिव्यतटिनीशङ्काकरी तत्क्षणम् ।
ओष्ठौ वेपयति भ्रुवौ कुटिलयत्यानम्रयत्याननं
तां वन्दे मृदुहासपूरसुषमामेकाम्रनाथप्रिये ॥19॥
वक्त्रेन्दोस्तव चन्द्रिका स्मितततिर्वल्गु स्फुरन्ती सतां
स्याच्चेद्युक्तिमिदं चकोरमनसां कामाक्षि कौतूहलम् ।
एतच्चित्रमहर्निशं यदधिकामेषा रुचिं गाहते
बिम्बोष्ठद्युमणिप्रभास्वपि च यद्बिब्बोकमालम्बते ॥20॥
सादृश्यं कलशाम्बुधेर्वहति यत्कामाक्षि मन्दस्मितं
शोभामोष्ठरुचाम्ब विद्रुमभवामेताद्भिदां ब्रूमहे ।
एकस्मादुदितं पुरा किल पपौ शर्वः पुराणः पुमान्
एतन्मध्यसमुद्भवं रसयते माधुर्यरूपं रसम् ॥21॥
उत्तुङ्गस्तनकुम्भशैलकटके विस्तारिकस्तूरिका-
पत्रश्रीजुषि चञ्चलाः स्मितरुचः कामाक्षि ते कोमलाः ।
सन्ध्यादीधितिरञ्जिता इव मुहुः सान्द्राधरज्योतिषा
व्यालोलामलशारदाभ्रशकलव्यापारमातन्वते ॥22॥
क्षीरं दूरत एव तिष्ठतु कथं वैमल्यमात्रादिदं
मातस्ते सहपाठवीथिमयतां मन्दस्मितैर्मञ्जुलैः ।
किं चेयं तु भिदास्ति दोहनवशादेकं तु सञ्जायते
कामाक्षि स्वयमर्थितं प्रणमतामन्यत्तु दोदुह्यते ॥23॥
कर्पूरैरमृतैर्जगज्जननि ते कामाक्षि चन्द्रातपैः
मुक्ताहारगुणैर्मृणालवलयैर्मुग्धस्मितश्रीरियम् ।
श्रीकाञ्चीपुरनायिके समतया संस्तूयते सज्जनैः
तत्तादृङ्मम तापशान्तिविधये किं देवि मन्दायते ॥24॥
मध्येगर्भितमञ्जुवाक्यलहरीमाध्वीझरीशीतला
मन्दारस्तबकायते जननि ते मन्दस्मितांशुच्छटा ।
यस्या वर्धयितुं मुहुर्विकसनं कामाक्षि कामद्रुहो
वल्गुर्वीक्षणविभ्रमव्यतिकरो वासन्तमासायते ॥25॥
बिम्बोष्ठद्युतिपुञ्जरञ्जितरुचिस्त्वन्मन्दहासच्छटा ।
कल्याणं गिरिसार्वभौमतनये कल्लोलयत्वाशु मे ।
फुल्लन्मल्लिपिनद्धहल्लकमयी मालेव या पेशला
श्रीकाञ्चीश्वरि मारमर्दितुरुरोमध्ये मुहुर्लम्बते ॥26॥
बिभ्राणा शरदभ्रविभ्रमदशां विद्योतमानाप्यसो
कामाक्षि स्मितमञ्जरी किरति ते कारुण्यधारारसम् ।
आश्चर्यं शिशिरीकरोति जगतीश्चालोक्य चैनामहो
कामं खेलति नीलकण्ठहृदयं कौतूहलान्दोलितम् ॥27॥
प्रेङ्खत्प्रौढकटाक्षकुञ्जकुहरेष्वत्यच्छगुच्छायितं
वक्त्रेन्दुच्छविसिन्धुवीचिनिचये फेनप्रतानायितम् ।
नैरन्तर्यविजृम्भितस्तनतटे नैचोलपट्टायितं
कालुष्यं कबलीकरोतु मम ते कामाक्षि मन्दस्मितम् ॥28॥
पीयूषं तव मन्थरस्मितमिति व्यर्थैव सापप्रथा
कामाक्षि ध्रुवमीदृशं यदि भवेदेतत्कथं वा शिवे ।
मन्दारस्य कथालवं न सहते मथ्नाति मन्दाकिनी-
मिन्दुं निन्दति कीर्तितेऽपि कलशीपाथोधिमीर्ष्यायते ॥29॥
विश्वेषां नयनोत्सवं वितनुतां विद्योततां चन्द्रमा
विख्यातो मदनान्तकेन मुकुटीमध्ये च सम्मान्यताम् ।
आः किं जातमनेन हाससुषमामालोक्य कामाक्षि ते
कालङ्कीमवलम्बते खलु दशां कल्माषहीनोऽप्यसौ ॥30॥
चेतः शीतलयन्तु नः पशुपतेरानन्दजीवातवो
नम्राणां नयनाध्वसीमसु शरच्चन्द्रातपोपक्रमाः ।
संसाराख्यसरोरुहाकरखलीकारे तुषारोत्कराः
कामाक्षि स्मरकीर्तिबीजनिकरास्त्वन्मन्दहासाङ्कुराः ॥31॥
कर्मौघाख्यतमःकचाकचिकरान्कामाक्षि सञ्चिन्तये
त्वन्मन्दस्मितरोचिषां त्रिभुवनक्षेमङ्करानङ्कुरान् ।
ये वक्त्रं शिशिरश्रियो विकसितं चन्द्रातपाम्भोरुह-
द्वेषोद्धेषोणचातुरीमिव तिरस्कर्तुं परिष्कुर्वते ॥32॥
कुर्युर्नः कुलशैलराजतनये कूलङ्कषं मङ्गलं
कुन्दस्पर्धनचुञ्चवस्तव शिवे मन्दस्मितप्रक्रमाः ।
ये कामाक्षि समस्तसाक्षिनयनं सन्तोषयन्तीश्वरं
कर्पूरप्रकरा इव प्रसृमराः पुंसामसाधारणाः ॥33॥
कम्रेण स्नपयस्व कर्मकुहनाचोरेण मारागम-
व्याख्याशिक्षणदीक्षितेन विदुषामक्षीणलक्ष्मीपुषा ।
कामाक्षि स्मितकन्दलेन कलुषस्फोटक्रियाचुञ्चुना
कारुण्यामृतवीचिकाविहरणप्राचुर्यधुर्येण माम् ॥34॥
त्वन्मन्दस्मितकन्दलस्य नियतं कामाक्षि शङ्कामहे
बिम्बः कश्चन नूतनः प्रचलितो नैशाकरः शीकरः ।
किञ्च क्षीरपयोनिधिः प्रतिनिधिः स्वर्वाहिनीवीचिका-
बिब्वोकोऽपि विडम्ब एव कुहना मल्लीमतल्लीरुचः ॥35॥
दुष्कर्मार्कनिसर्गकर्कशमहस्सम्पर्कतपतं मिल-
त्पङ्कं शङ्करवल्लभे मम मनः काञ्चीपुरालङ्क्रिये ।
अम्ब त्वन्मृदुलस्मितामृतरसे मङ्क्त्वा विधूय व्यथा-
मानन्दोदयसौधशृङ्गपदवीमारोढुमाकाङ्क्षति ॥36॥
नम्राणां नगराजशेखरसुते नाकालयानां पुरः
कामाक्षि त्वरया विपत्प्रशमेन कारुण्यधाराः किरन् ।
आगच्छन्तमनुग्रहं प्रकटयन्नानन्दबीजानि ते
नासीरे मृदुहास एव तनुते नाथे सुधाशीतलः ॥37॥
कामाक्षि प्रथमानविभ्रमनिधिः कन्दर्पदर्पप्रसूः
मुग्धस्ते मृदुहास एव गिरिजे मुष्णातु मे किल्बिषम् ।
यं द्रष्टुं विहिते करग्रह उमे शम्भुस्त्रपामीलितं
स्वैरं कारयति स्म ताण्डवविनोदानन्दिना तण्डुना ॥38॥
क्षुण्णं केनचिदेव धीरमनसा कुत्रापि नानाजनैः
कर्मग्रन्थिनियन्त्रितैरसुगमं कामाक्षि सामान्यतः ।
मुग्धैर्द्रुष्टुमशक्यमेव मनसा मूढसय मे मौक्तिकं
मार्गं दर्शयतु प्रदीप इव ते मन्दस्मितश्रीरियम् ॥39॥
ज्योत्स्नाकान्तिभिरेव निर्मलतरं नैशाकरं मण्डलं
हंसैरेव शरद्विलाससमये व्याकोचमम्भोरुहम् ।
स्वच्छैरेव विकस्वरैरुडुगुणैः कामाक्षि बिम्बं दिवः
पुण्यैरेव मृदुस्मितैस्तव मुखं पुष्णाति शोभाभरम् ॥40॥
मानग्रन्थिविधुन्तुदेन रभसादास्वाद्यमाने नव-
प्रेमाडम्बरपूर्णिमाहिमकरे कामाक्षि ते तत्क्षणम् ।
आलोक्य स्मितचन्द्रिकां पुनरिमामुन्मीलनं जग्मुषीं
चेतः शीलयते चकोरचरितं चन्द्रार्धचूडामणेः ॥41॥
कामाक्षि स्मितमञ्जरीं तव भजे यस्यास्त्विषामङ्कुरा-
नापीनस्तनपानलालसतया निश्शङ्कमङ्केशयः ।
ऊर्ध्वं वीक्ष्य विकर्षति प्रसृमरानुद्दामया शुण्डया
सूनुसुते बिसशङ्कयाशु कुहनादन्तावलग्रामणीः ॥42॥
गाढाश्लेषविमर्दसम्भ्रमवशादुद्दाममुक्तागुण-
प्रालम्बे कुचकुम्भयोर्विगलिते दक्षद्विषो वक्षसि ।
या सख्येन पिनह्यति प्रचुरया भासा तदीयां दशां
सा मे खेलतु कामकोटि हृदये सान्द्रस्मितांशुच्छटा ॥43॥
मन्दारे तव मन्थरस्मितरुचां मात्सर्यमालोक्यते
कामाक्षि स्मरशासने च नियतो रागोदयो लक्ष्यते ।
चान्द्रीषु द्युतिमञ्जरीषु च महान्द्वेषाङ्कुरो दृश्यते
शुद्धानां कथमीदृशी गिरिसुतेऽतिशुद्धा दशा कथ्यताम् ॥44॥
पीयूषं खलु पीयते सुरजनैर्दुग्धाम्बुधिर्मथ्यते
माहेशैश्च जटाकलापनिगडैर्मन्दाकिनी नह्यते ।
शीतांशुः परिभूयते च तमसा तस्मादनेतादृशी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव वचोवैदग्ध्यमुल्लङ्घते ॥45॥
आशङ्के तव मन्दहासलहरीमन्यादृशीं चन्द्रिका-
मेकाम्रेशकुटुम्बिनि प्रतिपदं यस्याः प्रभासङ्गमे ।
वक्षोजाम्बुरुहे न ते रचयतः काञ्चिद्दशां कौङ्मली-
मास्याम्भोरुहमम्ब किञ्च शनकैरालम्बते फुल्लताम् ॥46॥
आस्तीर्णाधरकान्तिपल्लवचये पातं मुहुर्जग्मुषी
मारद्रोहिणि कन्दलत्स्मरशरज्वालावलीर्व्यञ्जती ।
निन्दन्ती घनसारहारवलयज्योत्स्नामृणालानि ते
कामाक्षि स्मितचातुरी विरहिणीरीतिं जगाहेतराम् ॥47॥
सूर्यालोकविधौ विकासमधिकं यान्ती हरन्ती तम-
स्सन्दोहं नमतां निजस्मरणतो दोषाकरद्वेषिणी ।
निर्यान्ती वदनारविन्दकुहरान्निर्धूतजाड्या नृणां
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिमयी चित्रीयते चन्द्रिका ॥48॥
कुण्ठीकुर्युरमी कुबोधघटनामस्मन्मनोमाथिनीं
श्रीकामाक्षि शिवङ्करास्तव शिवे श्रीमन्दहासाङ्कुराः ।
ये तन्वन्ति निरन्तरं तरुणिमस्तम्बेरमग्रामणी-
कुम्भद्वन्द्वविडम्बिनि स्तनतटे मुक्ताकुथाडम्बरम् ॥49॥
प्रेङ्खन्तः शरदम्बुदा इव शनैः प्रेमानिलैः प्रेरिता
मज्जन्तो मन्दनारिकण्ठसुषमासिन्धौ मुहुर्मन्थरम् ।
श्रीकामाक्षि तव स्मितांशुनिकराः श्यामायमानश्रियो
नीलाम्भोधरनैपुणीं तत इतो निर्निद्रयन्त्यञ्जसा ॥50॥
व्यापारं चतुराननैकविहृतौ व्याकुर्वती कुर्वती
रुद्राक्षग्रहणं महेशि सततं वागूर्मिकल्लोलिता ।
उत्फुल्लं धवलारविन्दमधरीकृत्य स्फुरन्ती सदा
श्रीकामाक्षि सरस्वती विजयते त्वन्मन्दहासप्रभा ॥51॥
कर्पूरद्युतितस्करेण महसा कल्माषयत्याननं
श्रीकाञ्चीपुरनायिके पतिरिव श्रीमन्दहासोऽपि ते ।
आलिङ्गत्यतिपीवरां स्तनतटीं बिम्बाधरं चुम्बति
प्रौढं रागभरं व्यनक्ति मनसो धैर्यं धुनीतेतराम् ॥52॥
वैशद्येन च विश्वतापहरणक्रीडापटीयस्तया
पाण्डित्येन पचेलिमेन जगतां नेत्रोत्सवोत्पादेन ।
कामाक्षि स्मितकन्दलैस्तव तुलामारोढुमुद्योगिनी
ज्योत्स्नासौ जलराशिपोषणतया दूष्यां प्रपन्ना दशाम् ॥53॥
लावण्याम्बुजिनीमृणालवलयैः शृङ्गारगन्धद्विप-
ग्रामण्यः श्रुतिचामरैस्तरुणिमस्वाराज्यतेजोङ्कुरैः ।
आनन्दामृतसिन्धुवीचिपृषतैरास्याब्जहंसैस्तव
श्रीकामाक्षि मथान मन्दहसितैर्मत्कं मनःकल्मषम् ॥54॥
उत्तुङ्गस्तनमण्डलीपरिचलन्माणिक्यहारच्छटा-
चञ्चच्छोणिमपुञ्जमध्यसरणिं मातः परिष्कुर्वती ।
या वैदग्ध्यमुपैति शङ्करजटाकान्तारवाटीपत-
त्स्वर्वापीपयसः स्मितद्युतिरसौ कामाक्षि ते मञ्जुला ॥55॥
सन्नामैकजुषा जनेन सुलभं संसूचयन्ती शनै-
रुत्तुङ्गस्य चिरादनुग्रहतरोरुत्पत्स्यमानं फलम् ।
प्राथम्येन विकस्वरा कुसुमवत्प्रागल्भ्यमभ्येयुषी
कामाक्षि स्मितचातुरी तव मम क्षेमङ्करी कल्पताम् ॥56॥
धानुष्काग्रसरस्य लोलकुटिलभ्रूलेखया बिभ्रतो
लीलालोकशिलीमुखं नववयस्साम्राज्यलक्ष्मीपुषः ।
जेतुं मन्मथमर्दिनं जननि ते कामाक्षि हासः स्वयं
वल्गुर्विभ्रमभूभृतो वितनुते सेनापतिप्रक्रियाम् ॥57॥
यन्नाकम्पत कालकूटकबलीकारे चुचुम्बे न यद्-
ग्लान्या चक्षुषि रूषितानलशिखे रुद्रस्य तत्तादृशम् ।
चेतो यत्प्रसभं स्मरज्वरशिखिज्वालेन लेलिह्यते
तत्कामाक्षि तव स्मितांशुकलिकाहेलाभवं प्राभवम् ॥58॥
सम्भिन्नेव सुपर्वलोकतटिनी वीचीचयैर्यामुनैः
सम्मिश्रेव शशाङ्कदीप्तिलहरी नीलैर्महानीरदैः ।
कामाक्षि स्फुरिता तव स्मितरुचिः कालाञ्जनस्पर्धिना
कालिम्ना कचरोचिषां व्यतिकरे काञ्चिद्दशामश्नुते ॥59॥
जानीमो जगदीश्वरप्रणयिनि त्वन्मन्दहासप्रभां
श्रीकामाक्षि सरोजिनीमभिनवामेषा यतः सर्वदा ।
आस्येन्दोरवलोकेन पशुपतेरभ्येति सम्फुल्लतां
तन्द्रालुस्तदभाव एव तनुते तद्वैपरीत्यक्रमम् ॥60॥
यान्ती लोहितिमानमभ्रतटिनी धातुच्छटाकर्दमैः
भान्ती बालगभस्तिमालिकिरणैर्मेघावली शारदी ।
बिम्बोष्ठद्युतिपुञ्जचुम्बनकलाशोणायमानेन ते
कामाक्षि स्मितरोचिषा समदशामारोढुमाकाङ्क्षते ॥61॥
श्रीकामाक्षि मुखेन्दुभूषणमिदं मन्दस्मितं तावकं
नेत्रानन्दकरं तथा हिमकरो गच्छेद्यथा तिग्मताम् ।
शीतं देवि तथा यथा हिमजलं सन्तापमुद्रास्पदं
श्वेतं किञ्च तथा यथा मलिनतां धत्ते च मुक्तामणिः ॥62॥
त्वन्मन्दस्मितमञ्जरीं प्रसृमरां कामाक्षि चन्द्रातपं
सन्तः सन्ततमामनन्त्यमलता तल्लक्षणं लक्ष्यते ।
अस्माकं न धुनोति तापकमधिकं धूनोति नाभ्यन्तरं
ध्वान्तं तत्खलु दुःखिनो वयमिदं केनोति नो विद्महे ॥63॥
नम्रस्य प्रणयप्ररूढकलहच्छेदाय पादाब्जयोः
मन्दं चन्द्रकिशोरशेखरमणेः कामाक्षि रागेण ते ।
बन्धूकप्रसवश्रियं जितवतो बंहीयसीं तादृशीं
बिम्बोष्ठस्य रुचिं निरस्य हसितज्योत्स्ना वयस्यायते ॥64॥
मुक्तानां परिमोचनं विदधतस्तत्प्रीतिनिष्पादिनी
भूयो दूरत एव धूतमरुतस्तत्पालनं तन्वती ।
उद्भूतस्य जलान्तरादविरतं तद्दूरतां जग्मुषी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव कथं कम्बोस्तुलामश्नुते ॥65॥
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिझरीवैदग्ध्यलीलायितं
पश्यन्तोऽपि निरन्तरं सुविमलम्मन्या जगन्मण्डले ।
लोकं हासयितुं किमर्थमनिशं प्राकाश्यमातन्वते
मन्दाक्षं विरहय्य मङ्गलतरं मन्दारचन्द्रादयः ॥66॥
क्षीराब्धेरपि शैलराजतनये त्वन्मन्दहासस्य च
श्रीकामाक्षि वलक्षिमोदयनिधेः किञ्चिद्भिदां ब्रूमहे ।
एकस्मै पुरुषाय देवि स ददौ लक्ष्मीं कदाचित्पुरा
सर्वेभ्योऽपि ददात्यसौ तु सततं लक्ष्मीं च वागीश्वरीम् ॥67॥
श्रीकाञ्चीपुररत्नदीपकलिके तान्येव मेनात्मजे
चाकोराणि कुलानि देवि सुतरां धन्यानि मन्यामहे ।
कम्पातीरकुटुम्बचङ्क्रमकलाचुञ्चूनि चञ्चूपुटैः
नित्यं यानि तव स्मितेन्दुमहसामास्वादमातन्वते ॥68॥
शैत्यप्रक्रममाश्रितोऽपि नमतां जाड्यप्रथां धूनयन्
नैर्मल्यं परमं गतोऽपि गिरिशं रागाकुलं चारयन् ।
लीलालापपुरस्सरोऽपि सततं वाचंयमान्प्रीणयन्
कामाक्षि स्मितरोचिषां तव समुल्लासः कथं वर्ण्यते ॥69॥
श्रोणीचञ्चलमेखलामुखरितं लीलागतं मन्थरं
भ्रूवल्लीचलनं कटाक्षवलनं मन्दाक्षवीक्षाचणम् ।
यद्वैदग्ध्यमुखेन मन्मथरिपुं सम्मोहयन्त्यञ्जसा
श्रीकामाक्षि तव स्मिताय सततं तस्मै नम्सकुर्महे ॥70॥
श्रीकामाक्षि मनोज्ञमन्दहसितज्योतिष्प्ररोहे तव
स्फीतश्वेतिमसार्वभौमसरणिप्रागल्भ्यमभ्येयुषि ।
चन्द्रोऽयं युवराजतां कलयते चेटीधुरं चन्द्रिका
शुद्धा सा च सुधाझरी सहचरीसाधर्म्यमालम्बते ॥71॥
ज्योत्स्ना किं तनुते फलं तनुमतामौष्ण्यप्रशान्तिं विना
त्वन्मन्दस्मितरोचिषा तनुमतां कामाक्षि रोचिष्णुना ।
सन्तापो विनिवार्यते नववयःप्राचुर्यमङ्कूर्यते
सौन्दर्यं परिपूर्यते जगति सा कीर्तिश्च सञ्चार्यते ॥72॥
वैमल्यं कुमुदश्रियां हिमरुचः कान्त्यैव सन्धुक्ष्यते
ज्योत्स्नारोचिरपि प्रदोषसमयं प्राप्यैव सम्पद्यते ।
स्वच्छत्वं नवमौक्तिकस्य परमं संस्कारतो दृश्यते
कामाक्ष्याः स्मितदीधितेर्विशदिमा नैसर्गिको भासते ॥73॥
प्राकाश्यं परमेश्वरप्रणयिनि त्वन्मन्दहासश्रियः
श्रीकामाक्षि मम क्षिणोतु ममतावैचक्षणीमक्षयाम् ।
यद्भीत्येव निलीयते हिमकरो मेघोदरे शुक्तिका-
गर्भे मौक्तिकमण्डली च सरसीमध्ये मृणाली च सा ॥74॥
हेरम्बे च गुहे हर्षभरितं वात्सल्यमङ्कूरयत्
मारद्रोहिणि पूरुषे सहभुवं प्रेमाङ्कुरं व्यञ्जयत् ।
आनम्रेषु जनेषु पूर्णकरुणावैदग्ध्यमुत्तालयत्
कामाक्षि स्मितमञ्जसा तव कथङ्कारं मया कथ्यते ॥75॥
सङ्क्रुद्धद्विजराजकोऽप्यविरतं कुर्वन्द्विजैः सङ्गमं
वाणीपद्धतिदूरगोऽपि सततं तत्साहचर्यं वहन् ।
अश्रान्तं पशुदुर्लभोऽपि कलयन्पत्यौ पशूनां रतिं
श्रीकामाक्षि तव स्मितामृतरसस्यन्दो मयि स्पन्दताम् ॥76॥
श्रीकामाक्षि महेश्वरे निरुपमप्रेमाङ्कुरप्रक्रममं
नित्यं यः प्रकटीकरोति सहजामुन्निद्रयन्माधुरीम् ।
तत्तादृक्तव मन्दहासमहिमा मातः कथं मानितां
तन्मूर्ध्ना सुरनिम्नगां च कलिकामिन्दोश्च तां निन्दति ॥77॥
ये माधुर्यविहारमण्टपभुवो ये शैत्यमुद्राकरा
ये वैशद्यदशाविशेषसुभगास्ते मन्दहासाङ्कुराः ।
कामाक्ष्याः सहजं गुणत्रयमिदं पर्यायतः कुर्वतां
वाणीगुम्फनडम्बरे च हृदये कीर्तिप्ररोहे च मे ॥78॥
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुनिकरा दक्षान्तके वीक्षणे
मन्दाक्षग्रहिला हिमद्युतिमयूखाक्षेपदीक्षाङ्कुराः ।
दाक्ष्यं पक्ष्मलयन्तु माक्षिकगुडद्राक्षाभवं वाक्षु मे
सूक्ष्मं मोक्षपथं निरीक्षितुमपि प्रक्षालयेयुर्मनः ॥79॥
जात्या शीतशीतलानि मधुराण्येतानि पूतानि ते
गाङ्गानीव पयांसि देवि पटलान्यल्पस्मितज्योतिषाम् ।
एनःपङ्कपरम्परामलिनितामेकाम्रनाथप्रिये
प्रज्ञानात्सुतरां मदीयधिषणां प्रक्षालयन्तु क्षणात् ॥80॥
अश्रान्तं परतन्त्रितः पशुपतिस्त्वन्मन्दहासाङ्कुरैः
श्रीकामाक्षि तदीयवर्णसमतासङ्गेन शङ्कामहे ।
इन्दुं नाकधुनीं च शेखरयते मालां च धत्ते नवैः
वैकुण्ठैरवकुण्ठनं च कुरुते धूलीचयैर्भास्मनैः ॥81॥
श्रीकाञ्चीपुरदेवते मृदुवचस्सौरभ्यमुद्रास्पदं
प्रौढप्रेमलतानवीनकुसुमं मन्दस्मितं तावकम् ।
मन्दं कन्दलति प्रियस्य वदनालोके समाभाषणे
श्लक्ष्णे कुङ्मलति प्ररूढपुलके चाश्लोषणे फुल्लति ॥82॥
किं त्रैस्रोतसमम्बिके परिणतं स्रोतश्चतुर्थं नवं
पीयूषस्य समस्ततापहरणं किंवा द्वितीयं वपुः ।
किंस्वित्त्वन्निकटं गतं मधुरिमाभ्यासाय गव्यं पयः
श्रीकाञ्चीपुरनायकप्रियतमे मन्दस्मितं तावकम् ॥83॥
भूषा वक्त्रसरोरुहस्य सहजा वाचां सखी शाश्वती
नीवी विभ्रमसन्ततेः पशुपतेः सौधी दृशां पारणा ।
जीवातुर्मदनश्रियः शशिरुचेरुच्चाटनी देवता
श्रीकामाक्षि गिरामभूमिमयते हासप्रभामञ्जरी ॥84॥
सूतिः श्वेतिमकन्दलस्य वसतिः शृङ्गारसारश्रियः
पूर्तिः सूक्तिझरीरसस्य लहरी कारुण्यपाथोनिधेः ।
वाटी काचन कौसुमी मधुरिमस्वाराज्यलक्ष्म्यास्तव
श्रीकामाक्षि ममास्तु मङ्गलकरी हासप्रभाचातुरी ॥85॥
जन्तूनां जनिदुःखमृत्युलहरीसन्तापनं कृन्ततः
प्रौढानुग्रहपूर्णशीतलरुचो नित्योदयं बिभ्रतः ।
श्रीकामाक्षि विसृत्वरा इव करा हासाङ्कुरास्ते हठा-
दालोकेन निहन्युरन्धतमसस्तोमस्य मे सन्ततिम् ॥86॥
उत्तुङ्गस्तनमण्डलस्य विलसल्लावण्यलीलानटी-
रङ्गस्य स्फुटमूर्ध्वसीमनि मुहुः प्राकाश्यमभ्येयुषी ।
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिततिर्बिम्बोष्ठकान्त्यङ्कुरैः
चित्रां विद्रुममुद्रितां वितनुते मौक्तीं वितानश्रियम् ॥87॥
स्वाभाव्यात्तव वक्त्रमेव ललितं सन्तोषसम्पादनं
शम्भोः किं पुनरञ्चितस्मितरुचः पाण्डित्यपात्रीकृतम् ।
अम्भोजं स्वत एव सर्वजगतां चक्षुःप्रियम्भावुकं
कामाक्षि स्फुरिते शरद्विकसिते कीदृग्विधं भ्राजते ॥88॥
पुम्भिर्निर्मलमानसौर्विदधते मैत्रीं दृढं निर्मलां
लब्ध्वा कर्मलयं च निर्मलतरां कीर्तिं लभन्तेतराम् ।
सूक्तिं पक्ष्मलयन्ति निर्मलतमां यत्तावकाः सेवकाः
तत्कामाक्षि तव स्मितस्य कलया नैर्मल्यसीमानिधेः ॥89॥
आकर्षन्नयनानि नाकिसदसां शैत्येन संस्तम्भय-
न्निन्दुं किञ्च विमोहयन्पशुपतिं विश्वार्तिमुच्चाटयन् ।
हिंसत्संसृतिडम्बरं तव शिवे हासाह्वयो मान्त्रिकः
श्रीकामाक्षि मदीयमानसतमोविद्वेषणे चेष्टताम् ॥90॥
क्षेपीयः क्षपयन्तु कल्मषभयान्यस्माकमल्पस्मित-
ज्योतिर्मण्डलचङ्क्रमास्तव शिवे कामाक्षि रोचिष्णवः ।
पीडाकर्मठकर्मघर्मसमयव्यापारतापानल-
श्रीपाता नवहर्षवर्षणसुधास्रोतस्विनीशीकराः ॥91॥
श्रीकामाक्षि तव स्मितैन्दवमहःपूरे परिम्फूर्जति
प्रौढां वारिधिचातुरीं कलयते भक्तात्मनां प्रातिभम् ।
दौर्गत्यप्रसरास्तमःपटलिकासाधर्म्यमाबिभ्रते
सर्वं कैरवसाहचर्यपदवीरीतिं विधत्ते परम् ॥92॥
मन्दारादिषु मन्मथारिमहिषि प्राकाश्यरीतिं निजां
कादाचित्कतया विशङ्क्य बहुशो वैशद्यमुद्रागुणः ।
सातत्येन तव स्मिते वितनुते स्वैरासनावासनाम् ॥93॥
इन्धाने भववीतिहोत्रनिवहे कर्मौघचण्डानिल-
प्रौढिम्ना बहुलीकृते निपतितं सन्तापचिन्ताकुलम् ।
मातर्मां परिषिञ्च किञ्चिदमलैः पीयूषवर्षैरिव
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिकणैः शैशिर्यलीलाकरैः ॥94॥
भाषाया रसनाग्रखेलनजुषः शृङ्गारमुद्रासखी-
लीलाजातरतेः सुखेन नियमस्नानाय मेनात्मजे ।
श्रीकामाक्षि सुधामयीव शिशिरा स्रोतस्विनी तावकी
गाढानन्दतरङ्गिता विजयते हासप्रभाचातुरी ॥95॥
सन्तापं विरलीकरोतु सकलं कामाक्षि मच्चेतना
मज्जन्ती मधुरस्मितामरधुनीकल्लोलजालेषु ते ।
नैरन्तर्यमुपेत्य मन्मथमरुल्लोलेषु येषु स्फुटं
प्रेमेन्दुः प्रतिबिम्बितो वितनुते कौतूहलं धूर्जटेः ॥96॥
चेतःक्षीरपयोधिमन्थरचलद्रागाख्यमन्थाचल-
क्षोभव्यापृतिसम्भवां जननि ते मन्दस्मितश्रीसुधाम् ।
स्वादंस्वादमुदीतकौतुकरसा नेत्रत्रयी शाङ्करी
श्रीकामाक्षि निरन्तरं परिणमत्यानन्दवीचीमयी ॥97॥
आलोके तव पञ्चसायकरिपोरुद्दामकौतूहल-
प्रेङ्खन्मारुतघट्टनप्रचलितादानन्ददुग्धाम्बुधेः ।
काचिद्वीचिरुदञ्चति प्रतिनवा संवित्प्ररोहात्मिका
तां कामाक्षि कवीश्वराः स्मितमिति व्याकुर्वते सर्वदा ॥98॥
सूक्तिः शीलयते किमद्रितनये मन्दस्मितात्ते मुहुः
माधुर्यागमसम्प्रदायमथवा सूक्तेर्नु मन्दस्मितम् ।
इत्थं कामपि गाहते मम मनः सन्देहमार्गभ्रमिं
श्रीकामाक्षि न पारमार्थ्यसरणिस्फूर्तौ निधत्ते पदम् ॥99॥
क्रीडालोलकृपासरोरुहमुखीसौधाङ्गणेभ्यः कवि-
श्रेणीवाक्परिपाटिकामृतझरीसूतीगृहेभ्यः शिवे ।
निर्वाणाङ्कुरसार्वभौमपदवीसिंहासनेभ्यस्तव
श्रीकामाक्षि मनोज्ञमन्दहसितज्योतिष्कणेभ्यो नमः ॥100॥
आर्यामेव विभावयन्मनसि यः पादारविन्दं पुरः
पश्यन्नारभते स्तुतिं स नियतं लब्ध्वा कटाक्षच्छविम् ।
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुलहरीज्योत्स्नावयस्यान्विताम्
आरोहत्यपवर्गसौधवलभीमानन्दवीचीमयीम् ॥101॥
॥ इति मन्दस्मितशतकं सम्पूर्णम् ॥
॥ इति श्री मूकपञ्चशती सम्पूर्णा ॥
॥औं तत् सत् ॥
badhnīmo vayamañjaliṃ pratidinaṃ bandhacchide dehināṃ
kandarpāgamatantramūlagurave kalyāṇakelībhuve |
kāmākṣyā ghanasārapuñjarajase kāmadruhaścakṣuṣāṃ
mandārastabakaprabhāmadamuṣe mandasmitajyotiṣe ||1||
sadhrīce navamallikāsumanasāṃ nāsāgramuktāmaṇe-
rācāryāya mṛṇālakāṇḍamahasāṃ naisargikāya dviṣe |
svardhunyā saha yudhvena himarucerardhāsanādhyāsine
kāmākṣyāḥ smitamañjarīdhavalimādvaitāya tasmai namaḥ ||2||
karpūradyuticāturīmatitarāmalpīyasīṃ kurvatī
daurbhāgyodayameva saṃvidadhatī dauṣākarīṇāṃ tviṣām |
kṣullāneva manojñamallinikarānphullānapi vyañjatī
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharī kāmaprasūrastu me ||3||
yā pīnastanamaṇḍalopari lasatkarpūralepāyate
yā nīlekṣaṇarātrikāntitatiṣu jyotsnāprarohāyate |
yā saundaryadhunītaraṅgatatiṣu vyālolahaṃsāyate
kāmākṣyāḥ śiśirīkarotu hṛdayaṃ sā me smitaprācurī ||4||
yeṣāṃ gacchati pūrvapakṣasaraṇiṃ kaumudvataḥ śvetimā
yeṣāṃ santatamārurukṣati tulākakṣyāṃ śaraccandramāḥ |
yeṣāmicchati kamburapyasulabhāmantevasatprakriyāṃ
kāmākṣyā mamatāṃ harantu mama te hāsatviṣāmaṅkurāḥ ||5||
āśāsīmasu santataṃ vidadhatī naiśākarīṃ vyākriyāṃ
kāśānāmabhimānabhaṅgakalanākauśalyamābibhratī |
īśānena vilokitā sakutukaṃ kāmākṣi te kalmaṣa-
kleśāpāyakarī cakāsti laharī mandasmitajyotiṣām ||6||
ārūḍhasya samunnatastanataṭīsāmrājyasiṃhāsanaṃ
kandarpasya vibhorjagattrayaprākaṭyamudrānidheḥ |
yasyāścāmaracāturīṃ kalayate raśmicchaṭā cañcalā
sā mandasmitamañjarī bhavatu naḥ kāmāya kāmākṣi te ||7||
śambhoryā parirambhasambhramavidhau nairmalyasīmānidhiḥ
gairvāṇīva taraṅgiṇī kṛtamṛdusyandāṃ kalindātmajām |
kalmāṣīkurute kalaṅkasuṣamāṃ kaṇṭhasthalīcumbinīṃ
kāmākṣyāḥ smitakandalī bhavatu naḥ kalyāṇasandohinī ||8||
jetuṃ hāralatāmiva stanataṭīṃ sañjagmuṣī santataṃ
gantuṃ nirmalatāmiva dviguṇitāṃ magnā kṛpāstrotasi |
labdhuṃ vismayanīyatāmiva haraṃ rāgākulaṃ kurvatī
mañjuste smitamañjarī bhavabhayaṃ mathnātu kāmākṣi me ||9||
śvetāpi prakaṭaṃ niśākararucāṃ mālinyamātanvatī
śītāpi smarapāvakaṃ paśupateḥ sandhukṣayantī sadā |
svābhāvyādadharāśritāpi namatāmuccairdiśantī gatiṃ
kāmākṣi sphuṭamantarā sphuratu nastvanmandahāsaprabhā ||10||
vaktraśrīsarasījale taralitabhrūvallikallolite
kālimnā dadhatī kaṭākṣajanuṣā mādhuvratīṃ vyāpṛtim |
nirnidrāmalapuṇḍarīkakuhanāpāṇḍityamābibhratī
kāmākṣyāḥ smitacāturī mama manaḥ kātaryamunmūlayet ||11||
nityaṃ bādhitabandhujīvamadharaṃ maitrījuṣaṃ pallavaiḥ
śuddhasya dvijamaṇḍalasya ca tiraskartāramapyāśritā |
yā vaimalyavatī sadaiva namatāṃ cetaḥ punītetarāṃ
kāmākṣyā hṛdayaṃ prasādayatu me sā mandahāsaprabhā ||12||
druhyantī tamase muhuḥ kumudinīsāhāyyamābibhratī
yāntī candrakiśoraśekharavapuḥsaudhāṅgaṇe preṅkhaṇam |
jñānāmbhonidhivīcikāṃ sumanasāṃ kūlaṅkaṣāṃ kurvatī
kāmākṣyāḥ smitakaumudī haratu me saṃsāratāpodayam ||13||
kāśmīradravadhātukardamarucā kalmāṣatāṃ bibhratī
haṃsaudhairiva kurvatī paricitiṃ hārīkṛtairmauktikaiḥ |
vakṣojanmatuṣāraśailakaṭake sañcāramātanvatī
kāmākṣyā mṛdulasmitadyutimayī bhāgīrathī bhāsate ||14||
kamborvaṃśaparamparā iva kṛpāsantānavallībhuvaḥ
samphullastabakā iva prasṛmarā mūrtāḥ prasādā iva |
vākpīyūṣakaṇā iva tripathagāparyāyabhedā iva
bhrājante tava mandahāsakiraṇāḥ kāñcīpurīnāyike ||15||
vakṣoje ghanasārapatraracanābhaṅgīsapatnāyitā
kaṇṭhe mauktikahārayaṣṭikiraṇavyāpāramudrāyitā |
oṣṭhaśrīnikurumbapallavapuṭe preṅkhatprasūnāyitā
kāmākṣi sphuratāṃ madīyahṛdaye tvanmandahāsaprabhā ||16||
yeṣāṃ bindurivopari pracalito nāsāgramuktāmaṇiḥ
yeṣāṃ dīna ivādhikaṇṭhamayate hāraḥ karālambanam |
yeṣāṃ bandhurivoṣṭhayoraruṇimā dhatte svayaṃ rañjanaṃ
kāmākṣyāḥ prabhavantu te mama śivollāsāya hāsāṅkurāḥ ||17||
yā jāḍyāmbunidhiṃ kṣiṇoti bhajatāṃ vairāyate kairavaiḥ
nityaṃ yāṃ niyamena yā ca yatate kartuṃ triṇetrotsavam |
bimbaṃ cāndramasaṃ ca vañcayati yā garveṇa sā tādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ jyotsnetyasau kīrtyate ||18||
āruḍhā rabhasātpuraḥ purariporāśleṣaṇopakrame
yā te mātarupaiti divyataṭinīśaṅkākarī tatkṣaṇam |
oṣṭhau vepayati bhruvau kuṭilayatyānamrayatyānanaṃ
tāṃ vande mṛduhāsapūrasuṣamāmekāmranāthapriye ||19||
vaktrendostava candrikā smitatatirvalgu sphurantī satāṃ
syāccedyuktimidaṃ cakoramanasāṃ kāmākṣi kautūhalam |
etaccitramaharniśaṃ yadadhikāmeṣā ruciṃ gāhate
bimboṣṭhadyumaṇiprabhāsvapi ca yadbibbokamālambate ||20||
sādṛśyaṃ kalaśāmbudhervahati yatkāmākṣi mandasmitaṃ
śobhāmoṣṭharucāmba vidrumabhavāmetādbhidāṃ brūmahe |
ekasmāduditaṃ purā kila papau śarvaḥ purāṇaḥ pumān
etanmadhyasamudbhavaṃ rasayate mādhuryarūpaṃ rasam ||21||
uttuṅgastanakumbhaśailakaṭake vistārikastūrikā-
patraśrījuṣi cañcalāḥ smitarucaḥ kāmākṣi te komalāḥ |
sandhyādīdhitirañjitā iva muhuḥ sāndrādharajyotiṣā
vyālolāmalaśāradābhraśakalavyāpāramātanvate ||22||
kṣīraṃ dūrata eva tiṣṭhatu kathaṃ vaimalyamātrādidaṃ
mātaste sahapāṭhavīthimayatāṃ mandasmitairmañjulaiḥ |
kiṃ ceyaṃ tu bhidāsti dohanavaśādekaṃ tu sañjāyate
kāmākṣi svayamarthitaṃ praṇamatāmanyattu doduhyate ||23||
karpūrairamṛtairjagajjanani te kāmākṣi candrātapaiḥ
muktāhāraguṇairmṛṇālavalayairmugdhasmitaśrīriyam |
śrīkāñcīpuranāyike samatayā saṃstūyate sajjanaiḥ
tattādṛṅmama tāpaśāntividhaye kiṃ devi mandāyate ||24||
madhyegarbhitamañjuvākyalaharīmādhvījharīśītalā
mandārastabakāyate janani te mandasmitāṃśucchaṭā |
yasyā vardhayituṃ muhurvikasanaṃ kāmākṣi kāmadruho
valgurvīkṣaṇavibhramavyatikaro vāsantamāsāyate ||25||
bimboṣṭhadyutipuñjarañjitarucistvanmandahāsacchaṭā |
kalyāṇaṃ girisārvabhaumatanaye kallolayatvāśu me |
phullanmallipinaddhahallakamayī māleva yā peśalā
śrīkāñcīśvari māramarditururomadhye muhurlambate ||26||
bibhrāṇā śaradabhravibhramadaśāṃ vidyotamānāpyaso
kāmākṣi smitamañjarī kirati te kāruṇyadhārārasam |
āścaryaṃ śiśirīkaroti jagatīścālokya caināmaho
kāmaṃ khelati nīlakaṇṭhahṛdayaṃ kautūhalāndolitam ||27||
preṅkhatprauḍhakaṭākṣakuñjakuhareṣvatyacchagucchāyitaṃ
vaktrenducchavisindhuvīcinicaye phenapratānāyitam |
nairantaryavijṛmbhitastanataṭe naicolapaṭṭāyitaṃ
kāluṣyaṃ kabalīkarotu mama te kāmākṣi mandasmitam ||28||
pīyūṣaṃ tava mantharasmitamiti vyarthaiva sāpaprathā
kāmākṣi dhruvamīdṛśaṃ yadi bhavedetatkathaṃ vā śive |
mandārasya kathālavaṃ na sahate mathnāti mandākinī-
minduṃ nindati kīrtite'pi kalaśīpāthodhimīrṣyāyate ||29||
viśveṣāṃ nayanotsavaṃ vitanutāṃ vidyotatāṃ candramā
vikhyāto madanāntakena mukuṭīmadhye ca sammānyatām |
āḥ kiṃ jātamanena hāsasuṣamāmālokya kāmākṣi te
kālaṅkīmavalambate khalu daśāṃ kalmāṣahīno'pyasau ||30||
cetaḥ śītalayantu naḥ paśupaterānandajīvātavo
namrāṇāṃ nayanādhvasīmasu śaraccandrātapopakramāḥ |
saṃsārākhyasaroruhākarakhalīkāre tuṣārotkarāḥ
kāmākṣi smarakīrtibījanikarāstvanmandahāsāṅkurāḥ ||31||
karmaughākhyatamaḥkacākacikarānkāmākṣi sañcintaye
tvanmandasmitarociṣāṃ tribhuvanakṣemaṅkarānaṅkurān |
ye vaktraṃ śiśiraśriyo vikasitaṃ candrātapāmbhoruha-
dveṣoddheṣoṇacāturīmiva tiraskartuṃ pariṣkurvate ||32||
kuryurnaḥ kulaśailarājatanaye kūlaṅkaṣaṃ maṅgalaṃ
kundaspardhanacuñcavastava śive mandasmitaprakramāḥ |
ye kāmākṣi samastasākṣinayanaṃ santoṣayantīśvaraṃ
karpūraprakarā iva prasṛmarāḥ puṃsāmasādhāraṇāḥ ||33||
kamreṇa snapayasva karmakuhanācoreṇa mārāgama-
vyākhyāśikṣaṇadīkṣitena viduṣāmakṣīṇalakṣmīpuṣā |
kāmākṣi smitakandalena kaluṣasphoṭakriyācuñcunā
kāruṇyāmṛtavīcikāviharaṇaprācuryadhuryeṇa mām ||34||
tvanmandasmitakandalasya niyataṃ kāmākṣi śaṅkāmahe
bimbaḥ kaścana nūtanaḥ pracalito naiśākaraḥ śīkaraḥ |
kiñca kṣīrapayonidhiḥ pratinidhiḥ svarvāhinīvīcikā-
bibvoko'pi viḍamba eva kuhanā mallīmatallīrucaḥ ||35||
duṣkarmārkanisargakarkaśamahassamparkatapataṃ mila-
tpaṅkaṃ śaṅkaravallabhe mama manaḥ kāñcīpurālaṅkriye |
amba tvanmṛdulasmitāmṛtarase maṅktvā vidhūya vyathā-
mānandodayasaudhaśṛṅgapadavīmāroḍhumākāṅkṣati ||36||
namrāṇāṃ nagarājaśekharasute nākālayānāṃ puraḥ
kāmākṣi tvarayā vipatpraśamena kāruṇyadhārāḥ kiran |
āgacchantamanugrahaṃ prakaṭayannānandabījāni te
nāsīre mṛduhāsa eva tanute nāthe sudhāśītalaḥ ||37||
kāmākṣi prathamānavibhramanidhiḥ kandarpadarpaprasūḥ
mugdhaste mṛduhāsa eva girije muṣṇātu me kilbiṣam |
yaṃ draṣṭuṃ vihite karagraha ume śambhustrapāmīlitaṃ
svairaṃ kārayati sma tāṇḍavavinodānandinā taṇḍunā ||38||
kṣuṇṇaṃ kenacideva dhīramanasā kutrāpi nānājanaiḥ
karmagranthiniyantritairasugamaṃ kāmākṣi sāmānyataḥ |
mugdhairdruṣṭumaśakyameva manasā mūḍhasaya me mauktikaṃ
mārgaṃ darśayatu pradīpa iva te mandasmitaśrīriyam ||39||
jyotsnākāntibhireva nirmalataraṃ naiśākaraṃ maṇḍalaṃ
haṃsaireva śaradvilāsasamaye vyākocamambhoruham |
svacchaireva vikasvarairuḍuguṇaiḥ kāmākṣi bimbaṃ divaḥ
puṇyaireva mṛdusmitaistava mukhaṃ puṣṇāti śobhābharam ||40||
mānagranthividhuntudena rabhasādāsvādyamāne nava-
premāḍambarapūrṇimāhimakare kāmākṣi te tatkṣaṇam |
ālokya smitacandrikāṃ punarimāmunmīlanaṃ jagmuṣīṃ
cetaḥ śīlayate cakoracaritaṃ candrārdhacūḍāmaṇeḥ ||41||
kāmākṣi smitamañjarīṃ tava bhaje yasyāstviṣāmaṅkurā-
nāpīnastanapānalālasatayā niśśaṅkamaṅkeśayaḥ |
ūrdhvaṃ vīkṣya vikarṣati prasṛmarānuddāmayā śuṇḍayā
sūnusute bisaśaṅkayāśu kuhanādantāvalagrāmaṇīḥ ||42||
gāḍhāśleṣavimardasambhramavaśāduddāmamuktāguṇa-
prālambe kucakumbhayorvigalite dakṣadviṣo vakṣasi |
yā sakhyena pinahyati pracurayā bhāsā tadīyāṃ daśāṃ
sā me khelatu kāmakoṭi hṛdaye sāndrasmitāṃśucchaṭā ||43||
mandāre tava mantharasmitarucāṃ mātsaryamālokyate
kāmākṣi smaraśāsane ca niyato rāgodayo lakṣyate |
cāndrīṣu dyutimañjarīṣu ca mahāndveṣāṅkuro dṛśyate
śuddhānāṃ kathamīdṛśī girisute'tiśuddhā daśā kathyatām ||44||
pīyūṣaṃ khalu pīyate surajanairdugdhāmbudhirmathyate
māheśaiśca jaṭākalāpanigaḍairmandākinī nahyate |
śītāṃśuḥ paribhūyate ca tamasā tasmādanetādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava vacovaidagdhyamullaṅghate ||45||
āśaṅke tava mandahāsalaharīmanyādṛśīṃ candrikā-
mekāmreśakuṭumbini pratipadaṃ yasyāḥ prabhāsaṅgame |
vakṣojāmburuhe na te racayataḥ kāñciddaśāṃ kauṅmalī-
māsyāmbhoruhamamba kiñca śanakairālambate phullatām ||46||
āstīrṇādharakāntipallavacaye pātaṃ muhurjagmuṣī
māradrohiṇi kandalatsmaraśarajvālāvalīrvyañjatī |
nindantī ghanasārahāravalayajyotsnāmṛṇālāni te
kāmākṣi smitacāturī virahiṇīrītiṃ jagāhetarām ||47||
sūryālokavidhau vikāsamadhikaṃ yāntī harantī tama-
ssandohaṃ namatāṃ nijasmaraṇato doṣākaradveṣiṇī |
niryāntī vadanāravindakuharānnirdhūtajāḍyā nṛṇāṃ
śrīkāmākṣi tava smitadyutimayī citrīyate candrikā ||48||
kuṇṭhīkuryuramī kubodhaghaṭanāmasmanmanomāthinīṃ
śrīkāmākṣi śivaṅkarāstava śive śrīmandahāsāṅkurāḥ |
ye tanvanti nirantaraṃ taruṇimastamberamagrāmaṇī-
kumbhadvandvaviḍambini stanataṭe muktākuthāḍambaram ||49||
preṅkhantaḥ śaradambudā iva śanaiḥ premānilaiḥ preritā
majjanto mandanārikaṇṭhasuṣamāsindhau muhurmantharam |
śrīkāmākṣi tava smitāṃśunikarāḥ śyāmāyamānaśriyo
nīlāmbhodharanaipuṇīṃ tata ito nirnidrayantyañjasā ||50||
vyāpāraṃ caturānanaikavihṛtau vyākurvatī kurvatī
rudrākṣagrahaṇaṃ maheśi satataṃ vāgūrmikallolitā |
utphullaṃ dhavalāravindamadharīkṛtya sphurantī sadā
śrīkāmākṣi sarasvatī vijayate tvanmandahāsaprabhā ||51||
karpūradyutitaskareṇa mahasā kalmāṣayatyānanaṃ
śrīkāñcīpuranāyike patiriva śrīmandahāso'pi te |
āliṅgatyatipīvarāṃ stanataṭīṃ bimbādharaṃ cumbati
prauḍhaṃ rāgabharaṃ vyanakti manaso dhairyaṃ dhunītetarām ||52||
vaiśadyena ca viśvatāpaharaṇakrīḍāpaṭīyastayā
pāṇḍityena pacelimena jagatāṃ netrotsavotpādena |
kāmākṣi smitakandalaistava tulāmāroḍhumudyoginī
jyotsnāsau jalarāśipoṣaṇatayā dūṣyāṃ prapannā daśām ||53||
lāvaṇyāmbujinīmṛṇālavalayaiḥ śṛṅgāragandhadvipa-
grāmaṇyaḥ śruticāmaraistaruṇimasvārājyatejoṅkuraiḥ |
ānandāmṛtasindhuvīcipṛṣatairāsyābjahaṃsaistava
śrīkāmākṣi mathāna mandahasitairmatkaṃ manaḥkalmaṣam ||54||
uttuṅgastanamaṇḍalīparicalanmāṇikyahāracchaṭā-
cañcacchoṇimapuñjamadhyasaraṇiṃ mātaḥ pariṣkurvatī |
yā vaidagdhyamupaiti śaṅkarajaṭākāntāravāṭīpata-
tsvarvāpīpayasaḥ smitadyutirasau kāmākṣi te mañjulā ||55||
sannāmaikajuṣā janena sulabhaṃ saṃsūcayantī śanai-
ruttuṅgasya cirādanugrahatarorutpatsyamānaṃ phalam |
prāthamyena vikasvarā kusumavatprāgalbhyamabhyeyuṣī
kāmākṣi smitacāturī tava mama kṣemaṅkarī kalpatām ||56||
dhānuṣkāgrasarasya lolakuṭilabhrūlekhayā bibhrato
līlālokaśilīmukhaṃ navavayassāmrājyalakṣmīpuṣaḥ |
jetuṃ manmathamardinaṃ janani te kāmākṣi hāsaḥ svayaṃ
valgurvibhramabhūbhṛto vitanute senāpatiprakriyām ||57||
yannākampata kālakūṭakabalīkāre cucumbe na yad-
glānyā cakṣuṣi rūṣitānalaśikhe rudrasya tattādṛśam |
ceto yatprasabhaṃ smarajvaraśikhijvālena lelihyate
tatkāmākṣi tava smitāṃśukalikāhelābhavaṃ prābhavam ||58||
sambhinneva suparvalokataṭinī vīcīcayairyāmunaiḥ
sammiśreva śaśāṅkadīptilaharī nīlairmahānīradaiḥ |
kāmākṣi sphuritā tava smitaruciḥ kālāñjanaspardhinā
kālimnā kacarociṣāṃ vyatikare kāñciddaśāmaśnute ||59||
jānīmo jagadīśvarapraṇayini tvanmandahāsaprabhāṃ
śrīkāmākṣi sarojinīmabhinavāmeṣā yataḥ sarvadā |
āsyendoravalokena paśupaterabhyeti samphullatāṃ
tandrālustadabhāva eva tanute tadvaiparītyakramam ||60||
yāntī lohitimānamabhrataṭinī dhātucchaṭākardamaiḥ
bhāntī bālagabhastimālikiraṇairmeghāvalī śāradī |
bimboṣṭhadyutipuñjacumbanakalāśoṇāyamānena te
kāmākṣi smitarociṣā samadaśāmāroḍhumākāṅkṣate ||61||
śrīkāmākṣi mukhendubhūṣaṇamidaṃ mandasmitaṃ tāvakaṃ
netrānandakaraṃ tathā himakaro gacchedyathā tigmatām |
śītaṃ devi tathā yathā himajalaṃ santāpamudrāspadaṃ
śvetaṃ kiñca tathā yathā malinatāṃ dhatte ca muktāmaṇiḥ ||62||
tvanmandasmitamañjarīṃ prasṛmarāṃ kāmākṣi candrātapaṃ
santaḥ santatamāmanantyamalatā tallakṣaṇaṃ lakṣyate |
asmākaṃ na dhunoti tāpakamadhikaṃ dhūnoti nābhyantaraṃ
dhvāntaṃ tatkhalu duḥkhino vayamidaṃ kenoti no vidmahe ||63||
namrasya praṇayaprarūḍhakalahacchedāya pādābjayoḥ
mandaṃ candrakiśoraśekharamaṇeḥ kāmākṣi rāgeṇa te |
bandhūkaprasavaśriyaṃ jitavato baṃhīyasīṃ tādṛśīṃ
bimboṣṭhasya ruciṃ nirasya hasitajyotsnā vayasyāyate ||64||
muktānāṃ parimocanaṃ vidadhatastatprītiniṣpādinī
bhūyo dūrata eva dhūtamarutastatpālanaṃ tanvatī |
udbhūtasya jalāntarādavirataṃ taddūratāṃ jagmuṣī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ kambostulāmaśnute ||65||
śrīkāmākṣi tava smitadyutijharīvaidagdhyalīlāyitaṃ
paśyanto'pi nirantaraṃ suvimalammanyā jaganmaṇḍale |
lokaṃ hāsayituṃ kimarthamaniśaṃ prākāśyamātanvate
mandākṣaṃ virahayya maṅgalataraṃ mandāracandrādayaḥ ||66||
kṣīrābdherapi śailarājatanaye tvanmandahāsasya ca
śrīkāmākṣi valakṣimodayanidheḥ kiñcidbhidāṃ brūmahe |
ekasmai puruṣāya devi sa dadau lakṣmīṃ kadācitpurā
sarvebhyo'pi dadātyasau tu satataṃ lakṣmīṃ ca vāgīśvarīm ||67||
śrīkāñcīpuraratnadīpakalike tānyeva menātmaje
cākorāṇi kulāni devi sutarāṃ dhanyāni manyāmahe |
kampātīrakuṭumbacaṅkramakalācuñcūni cañcūpuṭaiḥ
nityaṃ yāni tava smitendumahasāmāsvādamātanvate ||68||
śaityaprakramamāśrito'pi namatāṃ jāḍyaprathāṃ dhūnayan
nairmalyaṃ paramaṃ gato'pi giriśaṃ rāgākulaṃ cārayan |
līlālāpapurassaro'pi satataṃ vācaṃyamānprīṇayan
kāmākṣi smitarociṣāṃ tava samullāsaḥ kathaṃ varṇyate ||69||
śroṇīcañcalamekhalāmukharitaṃ līlāgataṃ mantharaṃ
bhrūvallīcalanaṃ kaṭākṣavalanaṃ mandākṣavīkṣācaṇam |
yadvaidagdhyamukhena manmatharipuṃ sammohayantyañjasā
śrīkāmākṣi tava smitāya satataṃ tasmai namsakurmahe ||70||
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣprarohe tava
sphītaśvetimasārvabhaumasaraṇiprāgalbhyamabhyeyuṣi |
candro'yaṃ yuvarājatāṃ kalayate ceṭīdhuraṃ candrikā
śuddhā sā ca sudhājharī sahacarīsādharmyamālambate ||71||
jyotsnā kiṃ tanute phalaṃ tanumatāmauṣṇyapraśāntiṃ vinā
tvanmandasmitarociṣā tanumatāṃ kāmākṣi rociṣṇunā |
santāpo vinivāryate navavayaḥprācuryamaṅkūryate
saundaryaṃ paripūryate jagati sā kīrtiśca sañcāryate ||72||
vaimalyaṃ kumudaśriyāṃ himarucaḥ kāntyaiva sandhukṣyate
jyotsnārocirapi pradoṣasamayaṃ prāpyaiva sampadyate |
svacchatvaṃ navamauktikasya paramaṃ saṃskārato dṛśyate
kāmākṣyāḥ smitadīdhiterviśadimā naisargiko bhāsate ||73||
prākāśyaṃ parameśvarapraṇayini tvanmandahāsaśriyaḥ
śrīkāmākṣi mama kṣiṇotu mamatāvaicakṣaṇīmakṣayām |
yadbhītyeva nilīyate himakaro meghodare śuktikā-
garbhe mauktikamaṇḍalī ca sarasīmadhye mṛṇālī ca sā ||74||
herambe ca guhe harṣabharitaṃ vātsalyamaṅkūrayat
māradrohiṇi pūruṣe sahabhuvaṃ premāṅkuraṃ vyañjayat |
ānamreṣu janeṣu pūrṇakaruṇāvaidagdhyamuttālayat
kāmākṣi smitamañjasā tava kathaṅkāraṃ mayā kathyate ||75||
saṅkruddhadvijarājako'pyavirataṃ kurvandvijaiḥ saṅgamaṃ
vāṇīpaddhatidūrago'pi satataṃ tatsāhacaryaṃ vahan |
aśrāntaṃ paśudurlabho'pi kalayanpatyau paśūnāṃ ratiṃ
śrīkāmākṣi tava smitāmṛtarasasyando mayi spandatām ||76||
śrīkāmākṣi maheśvare nirupamapremāṅkuraprakramamaṃ
nityaṃ yaḥ prakaṭīkaroti sahajāmunnidrayanmādhurīm |
tattādṛktava mandahāsamahimā mātaḥ kathaṃ mānitāṃ
tanmūrdhnā suranimnagāṃ ca kalikāmindośca tāṃ nindati ||77||
ye mādhuryavihāramaṇṭapabhuvo ye śaityamudrākarā
ye vaiśadyadaśāviśeṣasubhagāste mandahāsāṅkurāḥ |
kāmākṣyāḥ sahajaṃ guṇatrayamidaṃ paryāyataḥ kurvatāṃ
vāṇīgumphanaḍambare ca hṛdaye kīrtiprarohe ca me ||78||
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśunikarā dakṣāntake vīkṣaṇe
mandākṣagrahilā himadyutimayūkhākṣepadīkṣāṅkurāḥ |
dākṣyaṃ pakṣmalayantu mākṣikaguḍadrākṣābhavaṃ vākṣu me
sūkṣmaṃ mokṣapathaṃ nirīkṣitumapi prakṣālayeyurmanaḥ ||79||
jātyā śītaśītalāni madhurāṇyetāni pūtāni te
gāṅgānīva payāṃsi devi paṭalānyalpasmitajyotiṣām |
enaḥpaṅkaparamparāmalinitāmekāmranāthapriye
prajñānātsutarāṃ madīyadhiṣaṇāṃ prakṣālayantu kṣaṇāt ||80||
aśrāntaṃ paratantritaḥ paśupatistvanmandahāsāṅkuraiḥ
śrīkāmākṣi tadīyavarṇasamatāsaṅgena śaṅkāmahe |
induṃ nākadhunīṃ ca śekharayate mālāṃ ca dhatte navaiḥ
vaikuṇṭhairavakuṇṭhanaṃ ca kurute dhūlīcayairbhāsmanaiḥ ||81||
śrīkāñcīpuradevate mṛduvacassaurabhyamudrāspadaṃ
prauḍhapremalatānavīnakusumaṃ mandasmitaṃ tāvakam |
mandaṃ kandalati priyasya vadanāloke samābhāṣaṇe
ślakṣṇe kuṅmalati prarūḍhapulake cāśloṣaṇe phullati ||82||
kiṃ traisrotasamambike pariṇataṃ srotaścaturthaṃ navaṃ
pīyūṣasya samastatāpaharaṇaṃ kiṃvā dvitīyaṃ vapuḥ |
kiṃsvittvannikaṭaṃ gataṃ madhurimābhyāsāya gavyaṃ payaḥ
śrīkāñcīpuranāyakapriyatame mandasmitaṃ tāvakam ||83||
bhūṣā vaktrasaroruhasya sahajā vācāṃ sakhī śāśvatī
nīvī vibhramasantateḥ paśupateḥ saudhī dṛśāṃ pāraṇā |
jīvāturmadanaśriyaḥ śaśiruceruccāṭanī devatā
śrīkāmākṣi girāmabhūmimayate hāsaprabhāmañjarī ||84||
sūtiḥ śvetimakandalasya vasatiḥ śṛṅgārasāraśriyaḥ
pūrtiḥ sūktijharīrasasya laharī kāruṇyapāthonidheḥ |
vāṭī kācana kausumī madhurimasvārājyalakṣmyāstava
śrīkāmākṣi mamāstu maṅgalakarī hāsaprabhācāturī ||85||
jantūnāṃ janiduḥkhamṛtyulaharīsantāpanaṃ kṛntataḥ
prauḍhānugrahapūrṇaśītalaruco nityodayaṃ bibhrataḥ |
śrīkāmākṣi visṛtvarā iva karā hāsāṅkurāste haṭhā-
dālokena nihanyurandhatamasastomasya me santatim ||86||
uttuṅgastanamaṇḍalasya vilasallāvaṇyalīlānaṭī-
raṅgasya sphuṭamūrdhvasīmani muhuḥ prākāśyamabhyeyuṣī |
śrīkāmākṣi tava smitadyutitatirbimboṣṭhakāntyaṅkuraiḥ
citrāṃ vidrumamudritāṃ vitanute mauktīṃ vitānaśriyam ||87||
svābhāvyāttava vaktrameva lalitaṃ santoṣasampādanaṃ
śambhoḥ kiṃ punarañcitasmitarucaḥ pāṇḍityapātrīkṛtam |
ambhojaṃ svata eva sarvajagatāṃ cakṣuḥpriyambhāvukaṃ
kāmākṣi sphurite śaradvikasite kīdṛgvidhaṃ bhrājate ||88||
pumbhirnirmalamānasaurvidadhate maitrīṃ dṛḍhaṃ nirmalāṃ
labdhvā karmalayaṃ ca nirmalatarāṃ kīrtiṃ labhantetarām |
sūktiṃ pakṣmalayanti nirmalatamāṃ yattāvakāḥ sevakāḥ
tatkāmākṣi tava smitasya kalayā nairmalyasīmānidheḥ ||89||
ākarṣannayanāni nākisadasāṃ śaityena saṃstambhaya-
nninduṃ kiñca vimohayanpaśupatiṃ viśvārtimuccāṭayan |
hiṃsatsaṃsṛtiḍambaraṃ tava śive hāsāhvayo māntrikaḥ
śrīkāmākṣi madīyamānasatamovidveṣaṇe ceṣṭatām ||90||
kṣepīyaḥ kṣapayantu kalmaṣabhayānyasmākamalpasmita-
jyotirmaṇḍalacaṅkramāstava śive kāmākṣi rociṣṇavaḥ |
pīḍākarmaṭhakarmagharmasamayavyāpāratāpānala-
śrīpātā navaharṣavarṣaṇasudhāsrotasvinīśīkarāḥ ||91||
śrīkāmākṣi tava smitaindavamahaḥpūre parimphūrjati
prauḍhāṃ vāridhicāturīṃ kalayate bhaktātmanāṃ prātibham |
daurgatyaprasarāstamaḥpaṭalikāsādharmyamābibhrate
sarvaṃ kairavasāhacaryapadavīrītiṃ vidhatte param ||92||
mandārādiṣu manmathārimahiṣi prākāśyarītiṃ nijāṃ
kādācitkatayā viśaṅkya bahuśo vaiśadyamudrāguṇaḥ |
sātatyena tava smite vitanute svairāsanāvāsanām ||93||
indhāne bhavavītihotranivahe karmaughacaṇḍānila-
prauḍhimnā bahulīkṛte nipatitaṃ santāpacintākulam |
mātarmāṃ pariṣiñca kiñcidamalaiḥ pīyūṣavarṣairiva
śrīkāmākṣi tava smitadyutikaṇaiḥ śaiśiryalīlākaraiḥ ||94||
bhāṣāyā rasanāgrakhelanajuṣaḥ śṛṅgāramudrāsakhī-
līlājātarateḥ sukhena niyamasnānāya menātmaje |
śrīkāmākṣi sudhāmayīva śiśirā srotasvinī tāvakī
gāḍhānandataraṅgitā vijayate hāsaprabhācāturī ||95||
santāpaṃ viralīkarotu sakalaṃ kāmākṣi maccetanā
majjantī madhurasmitāmaradhunīkallolajāleṣu te |
nairantaryamupetya manmathamarulloleṣu yeṣu sphuṭaṃ
premenduḥ pratibimbito vitanute kautūhalaṃ dhūrjaṭeḥ ||96||
cetaḥkṣīrapayodhimantharacaladrāgākhyamanthācala-
kṣobhavyāpṛtisambhavāṃ janani te mandasmitaśrīsudhām |
svādaṃsvādamudītakautukarasā netratrayī śāṅkarī
śrīkāmākṣi nirantaraṃ pariṇamatyānandavīcīmayī ||97||
āloke tava pañcasāyakariporuddāmakautūhala-
preṅkhanmārutaghaṭṭanapracalitādānandadugdhāmbudheḥ |
kācidvīcirudañcati pratinavā saṃvitprarohātmikā
tāṃ kāmākṣi kavīśvarāḥ smitamiti vyākurvate sarvadā ||98||
sūktiḥ śīlayate kimadritanaye mandasmitātte muhuḥ
mādhuryāgamasampradāyamathavā sūkternu mandasmitam |
itthaṃ kāmapi gāhate mama manaḥ sandehamārgabhramiṃ
śrīkāmākṣi na pāramārthyasaraṇisphūrtau nidhatte padam ||99||
krīḍālolakṛpāsaroruhamukhīsaudhāṅgaṇebhyaḥ kavi-
śreṇīvākparipāṭikāmṛtajharīsūtīgṛhebhyaḥ śive |
nirvāṇāṅkurasārvabhaumapadavīsiṃhāsanebhyastava
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣkaṇebhyo namaḥ ||100||
āryāmeva vibhāvayanmanasi yaḥ pādāravindaṃ puraḥ
paśyannārabhate stutiṃ sa niyataṃ labdhvā kaṭākṣacchavim |
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharījyotsnāvayasyānvitām
ārohatyapavargasaudhavalabhīmānandavīcīmayīm ||101||
|| iti mandasmitaśatakaṃ sampūrṇam ||
|| iti śrī mūkapañcaśatī sampūrṇā ||
||auṃ tat sat ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Telugu script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in