ബധ്നീമോ വയമഞ്ജലിം പ്രതിദിനം ബന്ധച്ഛിദേ ദേഹിനാം
കന്ദര്പാഗമതന്ത്രമൂലഗുരവേ കല്യാണകേലീഭുവേ ।
കാമാക്ഷ്യാ ഘനസാരപുഞ്ജരജസേ കാമദ്രുഹശ്ചക്ഷുഷാം
മന്ദാരസ്തബകപ്രഭാമദമുഷേ മന്ദസ്മിതജ്യോതിഷേ ॥1॥
സധ്രീചേ നവമല്ലികാസുമനസാം നാസാഗ്രമുക്താമണേ-
രാചാര്യായ മൃണാലകാണ്ഡമഹസാം നൈസര്ഗികായ ദ്വിഷേ ।
സ്വര്ധുന്യാ സഹ യുധ്വേന ഹിമരുചേരര്ധാസനാധ്യാസിനേ
കാമാക്ഷ്യാഃ സ്മിതമഞ്ജരീധവലിമാദ്വൈതായ തസ്മൈ നമഃ ॥2॥
കര്പൂരദ്യുതിചാതുരീമതിതരാമല്പീയസീം കുര്വതീ
ദൌര്ഭാഗ്യോദയമേവ സംവിദധതീ ദൌഷാകരീണാം ത്വിഷാമ് ।
ക്ഷുല്ലാനേവ മനോജ്ഞമല്ലിനികരാന്ഫുല്ലാനപി വ്യഞ്ജതീ
കാമാക്ഷ്യാ മൃദുലസ്മിതാംശുലഹരീ കാമപ്രസൂരസ്തു മേ ॥3॥
യാ പീനസ്തനമണ്ഡലോപരി ലസത്കര്പൂരലേപായതേ
യാ നീലേക്ഷണരാത്രികാന്തിതതിഷു ജ്യോത്സ്നാപ്രരോഹായതേ ।
യാ സൌന്ദര്യധുനീതരങ്ഗതതിഷു വ്യാലോലഹംസായതേ
കാമാക്ഷ്യാഃ ശിശിരീകരോതു ഹൃദയം സാ മേ സ്മിതപ്രാചുരീ ॥4॥
യേഷാം ഗച്ഛതി പൂര്വപക്ഷസരണിം കൌമുദ്വതഃ ശ്വേതിമാ
യേഷാം സന്തതമാരുരുക്ഷതി തുലാകക്ഷ്യാം ശരച്ചന്ദ്രമാഃ ।
യേഷാമിച്ഛതി കമ്ബുരപ്യസുലഭാമന്തേവസത്പ്രക്രിയാം
കാമാക്ഷ്യാ മമതാം ഹരന്തു മമ തേ ഹാസത്വിഷാമങ്കുരാഃ ॥5॥
ആശാസീമസു സന്തതം വിദധതീ നൈശാകരീം വ്യാക്രിയാം
കാശാനാമഭിമാനഭങ്ഗകലനാകൌശല്യമാബിഭ്രതീ ।
ഈശാനേന വിലോകിതാ സകുതുകം കാമാക്ഷി തേ കല്മഷ-
ക്ലേശാപായകരീ ചകാസ്തി ലഹരീ മന്ദസ്മിതജ്യോതിഷാമ് ॥6॥
ആരൂഢസ്യ സമുന്നതസ്തനതടീസാമ്രാജ്യസിംഹാസനം
കന്ദര്പസ്യ വിഭോര്ജഗത്ത്രയപ്രാകട്യമുദ്രാനിധേഃ ।
യസ്യാശ്ചാമരചാതുരീം കലയതേ രശ്മിച്ഛടാ ചഞ്ചലാ
സാ മന്ദസ്മിതമഞ്ജരീ ഭവതു നഃ കാമായ കാമാക്ഷി തേ ॥7॥
ശമ്ഭോര്യാ പരിരമ്ഭസമ്ഭ്രമവിധൌ നൈര്മല്യസീമാനിധിഃ
ഗൈര്വാണീവ തരങ്ഗിണീ കൃതമൃദുസ്യന്ദാം കലിന്ദാത്മജാമ് ।
കല്മാഷീകുരുതേ കലങ്കസുഷമാം കണ്ഠസ്ഥലീചുമ്ബിനീം
കാമാക്ഷ്യാഃ സ്മിതകന്ദലീ ഭവതു നഃ കല്യാണസന്ദോഹിനീ ॥8॥
ജേതും ഹാരലതാമിവ സ്തനതടീം സഞ്ജഗ്മുഷീ സന്തതം
ഗന്തും നിര്മലതാമിവ ദ്വിഗുണിതാം മഗ്നാ കൃപാസ്ത്രോതസി ।
ലബ്ധും വിസ്മയനീയതാമിവ ഹരം രാഗാകുലം കുര്വതീ
മഞ്ജുസ്തേ സ്മിതമഞ്ജരീ ഭവഭയം മഥ്നാതു കാമാക്ഷി മേ ॥9॥
ശ്വേതാപി പ്രകടം നിശാകരരുചാം മാലിന്യമാതന്വതീ
ശീതാപി സ്മരപാവകം പശുപതേഃ സന്ധുക്ഷയന്തീ സദാ ।
സ്വാഭാവ്യാദധരാശ്രിതാപി നമതാമുച്ചൈര്ദിശന്തീ ഗതിം
കാമാക്ഷി സ്ഫുടമന്തരാ സ്ഫുരതു നസ്ത്വന്മന്ദഹാസപ്രഭാ ॥10॥
വക്ത്രശ്രീസരസീജലേ തരലിതഭ്രൂവല്ലികല്ലോലിതേ
കാലിമ്നാ ദധതീ കടാക്ഷജനുഷാ മാധുവ്രതീം വ്യാപൃതിമ് ।
നിര്നിദ്രാമലപുണ്ഡരീകകുഹനാപാണ്ഡിത്യമാബിഭ്രതീ
കാമാക്ഷ്യാഃ സ്മിതചാതുരീ മമ മനഃ കാതര്യമുന്മൂലയേത് ॥11॥
നിത്യം ബാധിതബന്ധുജീവമധരം മൈത്രീജുഷം പല്ലവൈഃ
ശുദ്ധസ്യ ദ്വിജമണ്ഡലസ്യ ച തിരസ്കര്താരമപ്യാശ്രിതാ ।
യാ വൈമല്യവതീ സദൈവ നമതാം ചേതഃ പുനീതേതരാം
കാമാക്ഷ്യാ ഹൃദയം പ്രസാദയതു മേ സാ മന്ദഹാസപ്രഭാ ॥12॥
ദ്രുഹ്യന്തീ തമസേ മുഹുഃ കുമുദിനീസാഹായ്യമാബിഭ്രതീ
യാന്തീ ചന്ദ്രകിശോരശേഖരവപുഃസൌധാങ്ഗണേ പ്രേങ്ഖണമ് ।
ജ്ഞാനാമ്ഭോനിധിവീചികാം സുമനസാം കൂലങ്കഷാം കുര്വതീ
കാമാക്ഷ്യാഃ സ്മിതകൌമുദീ ഹരതു മേ സംസാരതാപോദയമ് ॥13॥
കാശ്മീരദ്രവധാതുകര്ദമരുചാ കല്മാഷതാം ബിഭ്രതീ
ഹംസൌധൈരിവ കുര്വതീ പരിചിതിം ഹാരീകൃതൈര്മൌക്തികൈഃ ।
വക്ഷോജന്മതുഷാരശൈലകടകേ സഞ്ചാരമാതന്വതീ
കാമാക്ഷ്യാ മൃദുലസ്മിതദ്യുതിമയീ ഭാഗീരഥീ ഭാസതേ ॥14॥
കമ്ബോര്വംശപരമ്പരാ ഇവ കൃപാസന്താനവല്ലീഭുവഃ
സമ്ഫുല്ലസ്തബകാ ഇവ പ്രസൃമരാ മൂര്താഃ പ്രസാദാ ഇവ ।
വാക്പീയൂഷകണാ ഇവ ത്രിപഥഗാപര്യായഭേദാ ഇവ
ഭ്രാജന്തേ തവ മന്ദഹാസകിരണാഃ കാഞ്ചീപുരീനായികേ ॥15॥
വക്ഷോജേ ഘനസാരപത്രരചനാഭങ്ഗീസപത്നായിതാ
കണ്ഠേ മൌക്തികഹാരയഷ്ടികിരണവ്യാപാരമുദ്രായിതാ ।
ഓഷ്ഠശ്രീനികുരുമ്ബപല്ലവപുടേ പ്രേങ്ഖത്പ്രസൂനായിതാ
കാമാക്ഷി സ്ഫുരതാം മദീയഹൃദയേ ത്വന്മന്ദഹാസപ്രഭാ ॥16॥
യേഷാം ബിന്ദുരിവോപരി പ്രചലിതോ നാസാഗ്രമുക്താമണിഃ
യേഷാം ദീന ഇവാധികണ്ഠമയതേ ഹാരഃ കരാലമ്ബനമ് ।
യേഷാം ബന്ധുരിവോഷ്ഠയോരരുണിമാ ധത്തേ സ്വയം രഞ്ജനം
കാമാക്ഷ്യാഃ പ്രഭവന്തു തേ മമ ശിവോല്ലാസായ ഹാസാങ്കുരാഃ ॥17॥
യാ ജാഡ്യാമ്ബുനിധിം ക്ഷിണോതി ഭജതാം വൈരായതേ കൈരവൈഃ
നിത്യം യാം നിയമേന യാ ച യതതേ കര്തും ത്രിണേത്രോത്സവമ് ।
ബിമ്ബം ചാന്ദ്രമസം ച വഞ്ചയതി യാ ഗര്വേണ സാ താദൃശീ
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജരീ തവ കഥം ജ്യോത്സ്നേത്യസൌ കീര്ത്യതേ ॥18॥
ആരുഢാ രഭസാത്പുരഃ പുരരിപോരാശ്ലേഷണോപക്രമേ
യാ തേ മാതരുപൈതി ദിവ്യതടിനീശങ്കാകരീ തത്ക്ഷണമ് ।
ഓഷ്ഠൌ വേപയതി ഭ്രുവൌ കുടിലയത്യാനമ്രയത്യാനനം
താം വന്ദേ മൃദുഹാസപൂരസുഷമാമേകാമ്രനാഥപ്രിയേ ॥19॥
വക്ത്രേന്ദോസ്തവ ചന്ദ്രികാ സ്മിതതതിര്വല്ഗു സ്ഫുരന്തീ സതാം
സ്യാച്ചേദ്യുക്തിമിദം ചകോരമനസാം കാമാക്ഷി കൌതൂഹലമ് ।
ഏതച്ചിത്രമഹര്നിശം യദധികാമേഷാ രുചിം ഗാഹതേ
ബിമ്ബോഷ്ഠദ്യുമണിപ്രഭാസ്വപി ച യദ്ബിബ്ബോകമാലമ്ബതേ ॥20॥
സാദൃശ്യം കലശാമ്ബുധേര്വഹതി യത്കാമാക്ഷി മന്ദസ്മിതം
ശോഭാമോഷ്ഠരുചാമ്ബ വിദ്രുമഭവാമേതാദ്ഭിദാം ബ്രൂമഹേ ।
ഏകസ്മാദുദിതം പുരാ കില പപൌ ശര്വഃ പുരാണഃ പുമാന്
ഏതന്മധ്യസമുദ്ഭവം രസയതേ മാധുര്യരൂപം രസമ് ॥21॥
ഉത്തുങ്ഗസ്തനകുമ്ഭശൈലകടകേ വിസ്താരികസ്തൂരികാ-
പത്രശ്രീജുഷി ചഞ്ചലാഃ സ്മിതരുചഃ കാമാക്ഷി തേ കോമലാഃ ।
സന്ധ്യാദീധിതിരഞ്ജിതാ ഇവ മുഹുഃ സാന്ദ്രാധരജ്യോതിഷാ
വ്യാലോലാമലശാരദാഭ്രശകലവ്യാപാരമാതന്വതേ ॥22॥
ക്ഷീരം ദൂരത ഏവ തിഷ്ഠതു കഥം വൈമല്യമാത്രാദിദം
മാതസ്തേ സഹപാഠവീഥിമയതാം മന്ദസ്മിതൈര്മഞ്ജുലൈഃ ।
കിം ചേയം തു ഭിദാസ്തി ദോഹനവശാദേകം തു സഞ്ജായതേ
കാമാക്ഷി സ്വയമര്ഥിതം പ്രണമതാമന്യത്തു ദോദുഹ്യതേ ॥23॥
കര്പൂരൈരമൃതൈര്ജഗജ്ജനനി തേ കാമാക്ഷി ചന്ദ്രാതപൈഃ
മുക്താഹാരഗുണൈര്മൃണാലവലയൈര്മുഗ്ധസ്മിതശ്രീരിയമ് ।
ശ്രീകാഞ്ചീപുരനായികേ സമതയാ സംസ്തൂയതേ സജ്ജനൈഃ
തത്താദൃങ്മമ താപശാന്തിവിധയേ കിം ദേവി മന്ദായതേ ॥24॥
മധ്യേഗര്ഭിതമഞ്ജുവാക്യലഹരീമാധ്വീഝരീശീതലാ
മന്ദാരസ്തബകായതേ ജനനി തേ മന്ദസ്മിതാംശുച്ഛടാ ।
യസ്യാ വര്ധയിതും മുഹുര്വികസനം കാമാക്ഷി കാമദ്രുഹോ
വല്ഗുര്വീക്ഷണവിഭ്രമവ്യതികരോ വാസന്തമാസായതേ ॥25॥
ബിമ്ബോഷ്ഠദ്യുതിപുഞ്ജരഞ്ജിതരുചിസ്ത്വന്മന്ദഹാസച്ഛടാ ।
കല്യാണം ഗിരിസാര്വഭൌമതനയേ കല്ലോലയത്വാശു മേ ।
ഫുല്ലന്മല്ലിപിനദ്ധഹല്ലകമയീ മാലേവ യാ പേശലാ
ശ്രീകാഞ്ചീശ്വരി മാരമര്ദിതുരുരോമധ്യേ മുഹുര്ലമ്ബതേ ॥26॥
ബിഭ്രാണാ ശരദഭ്രവിഭ്രമദശാം വിദ്യോതമാനാപ്യസോ
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജരീ കിരതി തേ കാരുണ്യധാരാരസമ് ।
ആശ്ചര്യം ശിശിരീകരോതി ജഗതീശ്ചാലോക്യ ചൈനാമഹോ
കാമം ഖേലതി നീലകണ്ഠഹൃദയം കൌതൂഹലാന്ദോലിതമ് ॥27॥
പ്രേങ്ഖത്പ്രൌഢകടാക്ഷകുഞ്ജകുഹരേഷ്വത്യച്ഛഗുച്ഛായിതം
വക്ത്രേന്ദുച്ഛവിസിന്ധുവീചിനിചയേ ഫേനപ്രതാനായിതമ് ।
നൈരന്തര്യവിജൃമ്ഭിതസ്തനതടേ നൈചോലപട്ടായിതം
കാലുഷ്യം കബലീകരോതു മമ തേ കാമാക്ഷി മന്ദസ്മിതമ് ॥28॥
പീയൂഷം തവ മന്ഥരസ്മിതമിതി വ്യര്ഥൈവ സാപപ്രഥാ
കാമാക്ഷി ധ്രുവമീദൃശം യദി ഭവേദേതത്കഥം വാ ശിവേ ।
മന്ദാരസ്യ കഥാലവം ന സഹതേ മഥ്നാതി മന്ദാകിനീ-
മിന്ദും നിന്ദതി കീര്തിതേഽപി കലശീപാഥോധിമീര്ഷ്യായതേ ॥29॥
വിശ്വേഷാം നയനോത്സവം വിതനുതാം വിദ്യോതതാം ചന്ദ്രമാ
വിഖ്യാതോ മദനാന്തകേന മുകുടീമധ്യേ ച സമ്മാന്യതാമ് ।
ആഃ കിം ജാതമനേന ഹാസസുഷമാമാലോക്യ കാമാക്ഷി തേ
കാലങ്കീമവലമ്ബതേ ഖലു ദശാം കല്മാഷഹീനോഽപ്യസൌ ॥30॥
ചേതഃ ശീതലയന്തു നഃ പശുപതേരാനന്ദജീവാതവോ
നമ്രാണാം നയനാധ്വസീമസു ശരച്ചന്ദ്രാതപോപക്രമാഃ ।
സംസാരാഖ്യസരോരുഹാകരഖലീകാരേ തുഷാരോത്കരാഃ
കാമാക്ഷി സ്മരകീര്തിബീജനികരാസ്ത്വന്മന്ദഹാസാങ്കുരാഃ ॥31॥
കര്മൌഘാഖ്യതമഃകചാകചികരാന്കാമാക്ഷി സഞ്ചിന്തയേ
ത്വന്മന്ദസ്മിതരോചിഷാം ത്രിഭുവനക്ഷേമങ്കരാനങ്കുരാന് ।
യേ വക്ത്രം ശിശിരശ്രിയോ വികസിതം ചന്ദ്രാതപാമ്ഭോരുഹ-
ദ്വേഷോദ്ധേഷോണചാതുരീമിവ തിരസ്കര്തും പരിഷ്കുര്വതേ ॥32॥
കുര്യുര്നഃ കുലശൈലരാജതനയേ കൂലങ്കഷം മങ്ഗലം
കുന്ദസ്പര്ധനചുഞ്ചവസ്തവ ശിവേ മന്ദസ്മിതപ്രക്രമാഃ ।
യേ കാമാക്ഷി സമസ്തസാക്ഷിനയനം സന്തോഷയന്തീശ്വരം
കര്പൂരപ്രകരാ ഇവ പ്രസൃമരാഃ പുംസാമസാധാരണാഃ ॥33॥
കമ്രേണ സ്നപയസ്വ കര്മകുഹനാചോരേണ മാരാഗമ-
വ്യാഖ്യാശിക്ഷണദീക്ഷിതേന വിദുഷാമക്ഷീണലക്ഷ്മീപുഷാ ।
കാമാക്ഷി സ്മിതകന്ദലേന കലുഷസ്ഫോടക്രിയാചുഞ്ചുനാ
കാരുണ്യാമൃതവീചികാവിഹരണപ്രാചുര്യധുര്യേണ മാമ് ॥34॥
ത്വന്മന്ദസ്മിതകന്ദലസ്യ നിയതം കാമാക്ഷി ശങ്കാമഹേ
ബിമ്ബഃ കശ്ചന നൂതനഃ പ്രചലിതോ നൈശാകരഃ ശീകരഃ ।
കിഞ്ച ക്ഷീരപയോനിധിഃ പ്രതിനിധിഃ സ്വര്വാഹിനീവീചികാ-
ബിബ്വോകോഽപി വിഡമ്ബ ഏവ കുഹനാ മല്ലീമതല്ലീരുചഃ ॥35॥
ദുഷ്കര്മാര്കനിസര്ഗകര്കശമഹസ്സമ്പര്കതപതം മില-
ത്പങ്കം ശങ്കരവല്ലഭേ മമ മനഃ കാഞ്ചീപുരാലങ്ക്രിയേ ।
അമ്ബ ത്വന്മൃദുലസ്മിതാമൃതരസേ മങ്ക്ത്വാ വിധൂയ വ്യഥാ-
മാനന്ദോദയസൌധശൃങ്ഗപദവീമാരോഢുമാകാങ്ക്ഷതി ॥36॥
നമ്രാണാം നഗരാജശേഖരസുതേ നാകാലയാനാം പുരഃ
കാമാക്ഷി ത്വരയാ വിപത്പ്രശമേന കാരുണ്യധാരാഃ കിരന് ।
ആഗച്ഛന്തമനുഗ്രഹം പ്രകടയന്നാനന്ദബീജാനി തേ
നാസീരേ മൃദുഹാസ ഏവ തനുതേ നാഥേ സുധാശീതലഃ ॥37॥
കാമാക്ഷി പ്രഥമാനവിഭ്രമനിധിഃ കന്ദര്പദര്പപ്രസൂഃ
മുഗ്ധസ്തേ മൃദുഹാസ ഏവ ഗിരിജേ മുഷ്ണാതു മേ കില്ബിഷമ് ।
യം ദ്രഷ്ടും വിഹിതേ കരഗ്രഹ ഉമേ ശമ്ഭുസ്ത്രപാമീലിതം
സ്വൈരം കാരയതി സ്മ താണ്ഡവവിനോദാനന്ദിനാ തണ്ഡുനാ ॥38॥
ക്ഷുണ്ണം കേനചിദേവ ധീരമനസാ കുത്രാപി നാനാജനൈഃ
കര്മഗ്രന്ഥിനിയന്ത്രിതൈരസുഗമം കാമാക്ഷി സാമാന്യതഃ ।
മുഗ്ധൈര്ദ്രുഷ്ടുമശക്യമേവ മനസാ മൂഢസയ മേ മൌക്തികം
മാര്ഗം ദര്ശയതു പ്രദീപ ഇവ തേ മന്ദസ്മിതശ്രീരിയമ് ॥39॥
ജ്യോത്സ്നാകാന്തിഭിരേവ നിര്മലതരം നൈശാകരം മണ്ഡലം
ഹംസൈരേവ ശരദ്വിലാസസമയേ വ്യാകോചമമ്ഭോരുഹമ് ।
സ്വച്ഛൈരേവ വികസ്വരൈരുഡുഗുണൈഃ കാമാക്ഷി ബിമ്ബം ദിവഃ
പുണ്യൈരേവ മൃദുസ്മിതൈസ്തവ മുഖം പുഷ്ണാതി ശോഭാഭരമ് ॥40॥
മാനഗ്രന്ഥിവിധുന്തുദേന രഭസാദാസ്വാദ്യമാനേ നവ-
പ്രേമാഡമ്ബരപൂര്ണിമാഹിമകരേ കാമാക്ഷി തേ തത്ക്ഷണമ് ।
ആലോക്യ സ്മിതചന്ദ്രികാം പുനരിമാമുന്മീലനം ജഗ്മുഷീം
ചേതഃ ശീലയതേ ചകോരചരിതം ചന്ദ്രാര്ധചൂഡാമണേഃ ॥41॥
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജരീം തവ ഭജേ യസ്യാസ്ത്വിഷാമങ്കുരാ-
നാപീനസ്തനപാനലാലസതയാ നിശ്ശങ്കമങ്കേശയഃ ।
ഊര്ധ്വം വീക്ഷ്യ വികര്ഷതി പ്രസൃമരാനുദ്ദാമയാ ശുണ്ഡയാ
സൂനുസുതേ ബിസശങ്കയാശു കുഹനാദന്താവലഗ്രാമണീഃ ॥42॥
ഗാഢാശ്ലേഷവിമര്ദസമ്ഭ്രമവശാദുദ്ദാമമുക്താഗുണ-
പ്രാലമ്ബേ കുചകുമ്ഭയോര്വിഗലിതേ ദക്ഷദ്വിഷോ വക്ഷസി ।
യാ സഖ്യേന പിനഹ്യതി പ്രചുരയാ ഭാസാ തദീയാം ദശാം
സാ മേ ഖേലതു കാമകോടി ഹൃദയേ സാന്ദ്രസ്മിതാംശുച്ഛടാ ॥43॥
മന്ദാരേ തവ മന്ഥരസ്മിതരുചാം മാത്സര്യമാലോക്യതേ
കാമാക്ഷി സ്മരശാസനേ ച നിയതോ രാഗോദയോ ലക്ഷ്യതേ ।
ചാന്ദ്രീഷു ദ്യുതിമഞ്ജരീഷു ച മഹാന്ദ്വേഷാങ്കുരോ ദൃശ്യതേ
ശുദ്ധാനാം കഥമീദൃശീ ഗിരിസുതേഽതിശുദ്ധാ ദശാ കഥ്യതാമ് ॥44॥
പീയൂഷം ഖലു പീയതേ സുരജനൈര്ദുഗ്ധാമ്ബുധിര്മഥ്യതേ
മാഹേശൈശ്ച ജടാകലാപനിഗഡൈര്മന്ദാകിനീ നഹ്യതേ ।
ശീതാംശുഃ പരിഭൂയതേ ച തമസാ തസ്മാദനേതാദൃശീ
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജരീ തവ വചോവൈദഗ്ധ്യമുല്ലങ്ഘതേ ॥45॥
ആശങ്കേ തവ മന്ദഹാസലഹരീമന്യാദൃശീം ചന്ദ്രികാ-
മേകാമ്രേശകുടുമ്ബിനി പ്രതിപദം യസ്യാഃ പ്രഭാസങ്ഗമേ ।
വക്ഷോജാമ്ബുരുഹേ ന തേ രചയതഃ കാഞ്ചിദ്ദശാം കൌങ്മലീ-
മാസ്യാമ്ഭോരുഹമമ്ബ കിഞ്ച ശനകൈരാലമ്ബതേ ഫുല്ലതാമ് ॥46॥
ആസ്തീര്ണാധരകാന്തിപല്ലവചയേ പാതം മുഹുര്ജഗ്മുഷീ
മാരദ്രോഹിണി കന്ദലത്സ്മരശരജ്വാലാവലീര്വ്യഞ്ജതീ ।
നിന്ദന്തീ ഘനസാരഹാരവലയജ്യോത്സ്നാമൃണാലാനി തേ
കാമാക്ഷി സ്മിതചാതുരീ വിരഹിണീരീതിം ജഗാഹേതരാമ് ॥47॥
സൂര്യാലോകവിധൌ വികാസമധികം യാന്തീ ഹരന്തീ തമ-
സ്സന്ദോഹം നമതാം നിജസ്മരണതോ ദോഷാകരദ്വേഷിണീ ।
നിര്യാന്തീ വദനാരവിന്ദകുഹരാന്നിര്ധൂതജാഡ്യാ നൃണാം
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതദ്യുതിമയീ ചിത്രീയതേ ചന്ദ്രികാ ॥48॥
കുണ്ഠീകുര്യുരമീ കുബോധഘടനാമസ്മന്മനോമാഥിനീം
ശ്രീകാമാക്ഷി ശിവങ്കരാസ്തവ ശിവേ ശ്രീമന്ദഹാസാങ്കുരാഃ ।
യേ തന്വന്തി നിരന്തരം തരുണിമസ്തമ്ബേരമഗ്രാമണീ-
കുമ്ഭദ്വന്ദ്വവിഡമ്ബിനി സ്തനതടേ മുക്താകുഥാഡമ്ബരമ് ॥49॥
പ്രേങ്ഖന്തഃ ശരദമ്ബുദാ ഇവ ശനൈഃ പ്രേമാനിലൈഃ പ്രേരിതാ
മജ്ജന്തോ മന്ദനാരികണ്ഠസുഷമാസിന്ധൌ മുഹുര്മന്ഥരമ് ।
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതാംശുനികരാഃ ശ്യാമായമാനശ്രിയോ
നീലാമ്ഭോധരനൈപുണീം തത ഇതോ നിര്നിദ്രയന്ത്യഞ്ജസാ ॥50॥
വ്യാപാരം ചതുരാനനൈകവിഹൃതൌ വ്യാകുര്വതീ കുര്വതീ
രുദ്രാക്ഷഗ്രഹണം മഹേശി സതതം വാഗൂര്മികല്ലോലിതാ ।
ഉത്ഫുല്ലം ധവലാരവിന്ദമധരീകൃത്യ സ്ഫുരന്തീ സദാ
ശ്രീകാമാക്ഷി സരസ്വതീ വിജയതേ ത്വന്മന്ദഹാസപ്രഭാ ॥51॥
കര്പൂരദ്യുതിതസ്കരേണ മഹസാ കല്മാഷയത്യാനനം
ശ്രീകാഞ്ചീപുരനായികേ പതിരിവ ശ്രീമന്ദഹാസോഽപി തേ ।
ആലിങ്ഗത്യതിപീവരാം സ്തനതടീം ബിമ്ബാധരം ചുമ്ബതി
പ്രൌഢം രാഗഭരം വ്യനക്തി മനസോ ധൈര്യം ധുനീതേതരാമ് ॥52॥
വൈശദ്യേന ച വിശ്വതാപഹരണക്രീഡാപടീയസ്തയാ
പാണ്ഡിത്യേന പചേലിമേന ജഗതാം നേത്രോത്സവോത്പാദേന ।
കാമാക്ഷി സ്മിതകന്ദലൈസ്തവ തുലാമാരോഢുമുദ്യോഗിനീ
ജ്യോത്സ്നാസൌ ജലരാശിപോഷണതയാ ദൂഷ്യാം പ്രപന്നാ ദശാമ് ॥53॥
ലാവണ്യാമ്ബുജിനീമൃണാലവലയൈഃ ശൃങ്ഗാരഗന്ധദ്വിപ-
ഗ്രാമണ്യഃ ശ്രുതിചാമരൈസ്തരുണിമസ്വാരാജ്യതേജോങ്കുരൈഃ ।
ആനന്ദാമൃതസിന്ധുവീചിപൃഷതൈരാസ്യാബ്ജഹംസൈസ്തവ
ശ്രീകാമാക്ഷി മഥാന മന്ദഹസിതൈര്മത്കം മനഃകല്മഷമ് ॥54॥
ഉത്തുങ്ഗസ്തനമണ്ഡലീപരിചലന്മാണിക്യഹാരച്ഛടാ-
ചഞ്ചച്ഛോണിമപുഞ്ജമധ്യസരണിം മാതഃ പരിഷ്കുര്വതീ ।
യാ വൈദഗ്ധ്യമുപൈതി ശങ്കരജടാകാന്താരവാടീപത-
ത്സ്വര്വാപീപയസഃ സ്മിതദ്യുതിരസൌ കാമാക്ഷി തേ മഞ്ജുലാ ॥55॥
സന്നാമൈകജുഷാ ജനേന സുലഭം സംസൂചയന്തീ ശനൈ-
രുത്തുങ്ഗസ്യ ചിരാദനുഗ്രഹതരോരുത്പത്സ്യമാനം ഫലമ് ।
പ്രാഥമ്യേന വികസ്വരാ കുസുമവത്പ്രാഗല്ഭ്യമഭ്യേയുഷീ
കാമാക്ഷി സ്മിതചാതുരീ തവ മമ ക്ഷേമങ്കരീ കല്പതാമ് ॥56॥
ധാനുഷ്കാഗ്രസരസ്യ ലോലകുടിലഭ്രൂലേഖയാ ബിഭ്രതോ
ലീലാലോകശിലീമുഖം നവവയസ്സാമ്രാജ്യലക്ഷ്മീപുഷഃ ।
ജേതും മന്മഥമര്ദിനം ജനനി തേ കാമാക്ഷി ഹാസഃ സ്വയം
വല്ഗുര്വിഭ്രമഭൂഭൃതോ വിതനുതേ സേനാപതിപ്രക്രിയാമ് ॥57॥
യന്നാകമ്പത കാലകൂടകബലീകാരേ ചുചുമ്ബേ ന യദ്-
ഗ്ലാന്യാ ചക്ഷുഷി രൂഷിതാനലശിഖേ രുദ്രസ്യ തത്താദൃശമ് ।
ചേതോ യത്പ്രസഭം സ്മരജ്വരശിഖിജ്വാലേന ലേലിഹ്യതേ
തത്കാമാക്ഷി തവ സ്മിതാംശുകലികാഹേലാഭവം പ്രാഭവമ് ॥58॥
സമ്ഭിന്നേവ സുപര്വലോകതടിനീ വീചീചയൈര്യാമുനൈഃ
സമ്മിശ്രേവ ശശാങ്കദീപ്തിലഹരീ നീലൈര്മഹാനീരദൈഃ ।
കാമാക്ഷി സ്ഫുരിതാ തവ സ്മിതരുചിഃ കാലാഞ്ജനസ്പര്ധിനാ
കാലിമ്നാ കചരോചിഷാം വ്യതികരേ കാഞ്ചിദ്ദശാമശ്നുതേ ॥59॥
ജാനീമോ ജഗദീശ്വരപ്രണയിനി ത്വന്മന്ദഹാസപ്രഭാം
ശ്രീകാമാക്ഷി സരോജിനീമഭിനവാമേഷാ യതഃ സര്വദാ ।
ആസ്യേന്ദോരവലോകേന പശുപതേരഭ്യേതി സമ്ഫുല്ലതാം
തന്ദ്രാലുസ്തദഭാവ ഏവ തനുതേ തദ്വൈപരീത്യക്രമമ് ॥60॥
യാന്തീ ലോഹിതിമാനമഭ്രതടിനീ ധാതുച്ഛടാകര്ദമൈഃ
ഭാന്തീ ബാലഗഭസ്തിമാലികിരണൈര്മേഘാവലീ ശാരദീ ।
ബിമ്ബോഷ്ഠദ്യുതിപുഞ്ജചുമ്ബനകലാശോണായമാനേന തേ
കാമാക്ഷി സ്മിതരോചിഷാ സമദശാമാരോഢുമാകാങ്ക്ഷതേ ॥61॥
ശ്രീകാമാക്ഷി മുഖേന്ദുഭൂഷണമിദം മന്ദസ്മിതം താവകം
നേത്രാനന്ദകരം തഥാ ഹിമകരോ ഗച്ഛേദ്യഥാ തിഗ്മതാമ് ।
ശീതം ദേവി തഥാ യഥാ ഹിമജലം സന്താപമുദ്രാസ്പദം
ശ്വേതം കിഞ്ച തഥാ യഥാ മലിനതാം ധത്തേ ച മുക്താമണിഃ ॥62॥
ത്വന്മന്ദസ്മിതമഞ്ജരീം പ്രസൃമരാം കാമാക്ഷി ചന്ദ്രാതപം
സന്തഃ സന്തതമാമനന്ത്യമലതാ തല്ലക്ഷണം ലക്ഷ്യതേ ।
അസ്മാകം ന ധുനോതി താപകമധികം ധൂനോതി നാഭ്യന്തരം
ധ്വാന്തം തത്ഖലു ദുഃഖിനോ വയമിദം കേനോതി നോ വിദ്മഹേ ॥63॥
നമ്രസ്യ പ്രണയപ്രരൂഢകലഹച്ഛേദായ പാദാബ്ജയോഃ
മന്ദം ചന്ദ്രകിശോരശേഖരമണേഃ കാമാക്ഷി രാഗേണ തേ ।
ബന്ധൂകപ്രസവശ്രിയം ജിതവതോ ബംഹീയസീം താദൃശീം
ബിമ്ബോഷ്ഠസ്യ രുചിം നിരസ്യ ഹസിതജ്യോത്സ്നാ വയസ്യായതേ ॥64॥
മുക്താനാം പരിമോചനം വിദധതസ്തത്പ്രീതിനിഷ്പാദിനീ
ഭൂയോ ദൂരത ഏവ ധൂതമരുതസ്തത്പാലനം തന്വതീ ।
ഉദ്ഭൂതസ്യ ജലാന്തരാദവിരതം തദ്ദൂരതാം ജഗ്മുഷീ
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജരീ തവ കഥം കമ്ബോസ്തുലാമശ്നുതേ ॥65॥
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതദ്യുതിഝരീവൈദഗ്ധ്യലീലായിതം
പശ്യന്തോഽപി നിരന്തരം സുവിമലമ്മന്യാ ജഗന്മണ്ഡലേ ।
ലോകം ഹാസയിതും കിമര്ഥമനിശം പ്രാകാശ്യമാതന്വതേ
മന്ദാക്ഷം വിരഹയ്യ മങ്ഗലതരം മന്ദാരചന്ദ്രാദയഃ ॥66॥
ക്ഷീരാബ്ധേരപി ശൈലരാജതനയേ ത്വന്മന്ദഹാസസ്യ ച
ശ്രീകാമാക്ഷി വലക്ഷിമോദയനിധേഃ കിഞ്ചിദ്ഭിദാം ബ്രൂമഹേ ।
ഏകസ്മൈ പുരുഷായ ദേവി സ ദദൌ ലക്ഷ്മീം കദാചിത്പുരാ
സര്വേഭ്യോഽപി ദദാത്യസൌ തു സതതം ലക്ഷ്മീം ച വാഗീശ്വരീമ് ॥67॥
ശ്രീകാഞ്ചീപുരരത്നദീപകലികേ താന്യേവ മേനാത്മജേ
ചാകോരാണി കുലാനി ദേവി സുതരാം ധന്യാനി മന്യാമഹേ ।
കമ്പാതീരകുടുമ്ബചങ്ക്രമകലാചുഞ്ചൂനി ചഞ്ചൂപുടൈഃ
നിത്യം യാനി തവ സ്മിതേന്ദുമഹസാമാസ്വാദമാതന്വതേ ॥68॥
ശൈത്യപ്രക്രമമാശ്രിതോഽപി നമതാം ജാഡ്യപ്രഥാം ധൂനയന്
നൈര്മല്യം പരമം ഗതോഽപി ഗിരിശം രാഗാകുലം ചാരയന് ।
ലീലാലാപപുരസ്സരോഽപി സതതം വാചംയമാന്പ്രീണയന്
കാമാക്ഷി സ്മിതരോചിഷാം തവ സമുല്ലാസഃ കഥം വര്ണ്യതേ ॥69॥
ശ്രോണീചഞ്ചലമേഖലാമുഖരിതം ലീലാഗതം മന്ഥരം
ഭ്രൂവല്ലീചലനം കടാക്ഷവലനം മന്ദാക്ഷവീക്ഷാചണമ് ।
യദ്വൈദഗ്ധ്യമുഖേന മന്മഥരിപും സമ്മോഹയന്ത്യഞ്ജസാ
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതായ സതതം തസ്മൈ നമ്സകുര്മഹേ ॥70॥
ശ്രീകാമാക്ഷി മനോജ്ഞമന്ദഹസിതജ്യോതിഷ്പ്രരോഹേ തവ
സ്ഫീതശ്വേതിമസാര്വഭൌമസരണിപ്രാഗല്ഭ്യമഭ്യേയുഷി ।
ചന്ദ്രോഽയം യുവരാജതാം കലയതേ ചേടീധുരം ചന്ദ്രികാ
ശുദ്ധാ സാ ച സുധാഝരീ സഹചരീസാധര്മ്യമാലമ്ബതേ ॥71॥
ജ്യോത്സ്നാ കിം തനുതേ ഫലം തനുമതാമൌഷ്ണ്യപ്രശാന്തിം വിനാ
ത്വന്മന്ദസ്മിതരോചിഷാ തനുമതാം കാമാക്ഷി രോചിഷ്ണുനാ ।
സന്താപോ വിനിവാര്യതേ നവവയഃപ്രാചുര്യമങ്കൂര്യതേ
സൌന്ദര്യം പരിപൂര്യതേ ജഗതി സാ കീര്തിശ്ച സഞ്ചാര്യതേ ॥72॥
വൈമല്യം കുമുദശ്രിയാം ഹിമരുചഃ കാന്ത്യൈവ സന്ധുക്ഷ്യതേ
ജ്യോത്സ്നാരോചിരപി പ്രദോഷസമയം പ്രാപ്യൈവ സമ്പദ്യതേ ।
സ്വച്ഛത്വം നവമൌക്തികസ്യ പരമം സംസ്കാരതോ ദൃശ്യതേ
കാമാക്ഷ്യാഃ സ്മിതദീധിതേര്വിശദിമാ നൈസര്ഗികോ ഭാസതേ ॥73॥
പ്രാകാശ്യം പരമേശ്വരപ്രണയിനി ത്വന്മന്ദഹാസശ്രിയഃ
ശ്രീകാമാക്ഷി മമ ക്ഷിണോതു മമതാവൈചക്ഷണീമക്ഷയാമ് ।
യദ്ഭീത്യേവ നിലീയതേ ഹിമകരോ മേഘോദരേ ശുക്തികാ-
ഗര്ഭേ മൌക്തികമണ്ഡലീ ച സരസീമധ്യേ മൃണാലീ ച സാ ॥74॥
ഹേരമ്ബേ ച ഗുഹേ ഹര്ഷഭരിതം വാത്സല്യമങ്കൂരയത്
മാരദ്രോഹിണി പൂരുഷേ സഹഭുവം പ്രേമാങ്കുരം വ്യഞ്ജയത് ।
ആനമ്രേഷു ജനേഷു പൂര്ണകരുണാവൈദഗ്ധ്യമുത്താലയത്
കാമാക്ഷി സ്മിതമഞ്ജസാ തവ കഥങ്കാരം മയാ കഥ്യതേ ॥75॥
സങ്ക്രുദ്ധദ്വിജരാജകോഽപ്യവിരതം കുര്വന്ദ്വിജൈഃ സങ്ഗമം
വാണീപദ്ധതിദൂരഗോഽപി സതതം തത്സാഹചര്യം വഹന് ।
അശ്രാന്തം പശുദുര്ലഭോഽപി കലയന്പത്യൌ പശൂനാം രതിം
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതാമൃതരസസ്യന്ദോ മയി സ്പന്ദതാമ് ॥76॥
ശ്രീകാമാക്ഷി മഹേശ്വരേ നിരുപമപ്രേമാങ്കുരപ്രക്രമമം
നിത്യം യഃ പ്രകടീകരോതി സഹജാമുന്നിദ്രയന്മാധുരീമ് ।
തത്താദൃക്തവ മന്ദഹാസമഹിമാ മാതഃ കഥം മാനിതാം
തന്മൂര്ധ്നാ സുരനിമ്നഗാം ച കലികാമിന്ദോശ്ച താം നിന്ദതി ॥77॥
യേ മാധുര്യവിഹാരമണ്ടപഭുവോ യേ ശൈത്യമുദ്രാകരാ
യേ വൈശദ്യദശാവിശേഷസുഭഗാസ്തേ മന്ദഹാസാങ്കുരാഃ ।
കാമാക്ഷ്യാഃ സഹജം ഗുണത്രയമിദം പര്യായതഃ കുര്വതാം
വാണീഗുമ്ഫനഡമ്ബരേ ച ഹൃദയേ കീര്തിപ്രരോഹേ ച മേ ॥78॥
കാമാക്ഷ്യാ മൃദുലസ്മിതാംശുനികരാ ദക്ഷാന്തകേ വീക്ഷണേ
മന്ദാക്ഷഗ്രഹിലാ ഹിമദ്യുതിമയൂഖാക്ഷേപദീക്ഷാങ്കുരാഃ ।
ദാക്ഷ്യം പക്ഷ്മലയന്തു മാക്ഷികഗുഡദ്രാക്ഷാഭവം വാക്ഷു മേ
സൂക്ഷ്മം മോക്ഷപഥം നിരീക്ഷിതുമപി പ്രക്ഷാലയേയുര്മനഃ ॥79॥
ജാത്യാ ശീതശീതലാനി മധുരാണ്യേതാനി പൂതാനി തേ
ഗാങ്ഗാനീവ പയാംസി ദേവി പടലാന്യല്പസ്മിതജ്യോതിഷാമ് ।
ഏനഃപങ്കപരമ്പരാമലിനിതാമേകാമ്രനാഥപ്രിയേ
പ്രജ്ഞാനാത്സുതരാം മദീയധിഷണാം പ്രക്ഷാലയന്തു ക്ഷണാത് ॥80॥
അശ്രാന്തം പരതന്ത്രിതഃ പശുപതിസ്ത്വന്മന്ദഹാസാങ്കുരൈഃ
ശ്രീകാമാക്ഷി തദീയവര്ണസമതാസങ്ഗേന ശങ്കാമഹേ ।
ഇന്ദും നാകധുനീം ച ശേഖരയതേ മാലാം ച ധത്തേ നവൈഃ
വൈകുണ്ഠൈരവകുണ്ഠനം ച കുരുതേ ധൂലീചയൈര്ഭാസ്മനൈഃ ॥81॥
ശ്രീകാഞ്ചീപുരദേവതേ മൃദുവചസ്സൌരഭ്യമുദ്രാസ്പദം
പ്രൌഢപ്രേമലതാനവീനകുസുമം മന്ദസ്മിതം താവകമ് ।
മന്ദം കന്ദലതി പ്രിയസ്യ വദനാലോകേ സമാഭാഷണേ
ശ്ലക്ഷ്ണേ കുങ്മലതി പ്രരൂഢപുലകേ ചാശ്ലോഷണേ ഫുല്ലതി ॥82॥
കിം ത്രൈസ്രോതസമമ്ബികേ പരിണതം സ്രോതശ്ചതുര്ഥം നവം
പീയൂഷസ്യ സമസ്തതാപഹരണം കിംവാ ദ്വിതീയം വപുഃ ।
കിംസ്വിത്ത്വന്നികടം ഗതം മധുരിമാഭ്യാസായ ഗവ്യം പയഃ
ശ്രീകാഞ്ചീപുരനായകപ്രിയതമേ മന്ദസ്മിതം താവകമ് ॥83॥
ഭൂഷാ വക്ത്രസരോരുഹസ്യ സഹജാ വാചാം സഖീ ശാശ്വതീ
നീവീ വിഭ്രമസന്തതേഃ പശുപതേഃ സൌധീ ദൃശാം പാരണാ ।
ജീവാതുര്മദനശ്രിയഃ ശശിരുചേരുച്ചാടനീ ദേവതാ
ശ്രീകാമാക്ഷി ഗിരാമഭൂമിമയതേ ഹാസപ്രഭാമഞ്ജരീ ॥84॥
സൂതിഃ ശ്വേതിമകന്ദലസ്യ വസതിഃ ശൃങ്ഗാരസാരശ്രിയഃ
പൂര്തിഃ സൂക്തിഝരീരസസ്യ ലഹരീ കാരുണ്യപാഥോനിധേഃ ।
വാടീ കാചന കൌസുമീ മധുരിമസ്വാരാജ്യലക്ഷ്മ്യാസ്തവ
ശ്രീകാമാക്ഷി മമാസ്തു മങ്ഗലകരീ ഹാസപ്രഭാചാതുരീ ॥85॥
ജന്തൂനാം ജനിദുഃഖമൃത്യുലഹരീസന്താപനം കൃന്തതഃ
പ്രൌഢാനുഗ്രഹപൂര്ണശീതലരുചോ നിത്യോദയം ബിഭ്രതഃ ।
ശ്രീകാമാക്ഷി വിസൃത്വരാ ഇവ കരാ ഹാസാങ്കുരാസ്തേ ഹഠാ-
ദാലോകേന നിഹന്യുരന്ധതമസസ്തോമസ്യ മേ സന്തതിമ് ॥86॥
ഉത്തുങ്ഗസ്തനമണ്ഡലസ്യ വിലസല്ലാവണ്യലീലാനടീ-
രങ്ഗസ്യ സ്ഫുടമൂര്ധ്വസീമനി മുഹുഃ പ്രാകാശ്യമഭ്യേയുഷീ ।
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതദ്യുതിതതിര്ബിമ്ബോഷ്ഠകാന്ത്യങ്കുരൈഃ
ചിത്രാം വിദ്രുമമുദ്രിതാം വിതനുതേ മൌക്തീം വിതാനശ്രിയമ് ॥87॥
സ്വാഭാവ്യാത്തവ വക്ത്രമേവ ലലിതം സന്തോഷസമ്പാദനം
ശമ്ഭോഃ കിം പുനരഞ്ചിതസ്മിതരുചഃ പാണ്ഡിത്യപാത്രീകൃതമ് ।
അമ്ഭോജം സ്വത ഏവ സര്വജഗതാം ചക്ഷുഃപ്രിയമ്ഭാവുകം
കാമാക്ഷി സ്ഫുരിതേ ശരദ്വികസിതേ കീദൃഗ്വിധം ഭ്രാജതേ ॥88॥
പുമ്ഭിര്നിര്മലമാനസൌര്വിദധതേ മൈത്രീം ദൃഢം നിര്മലാം
ലബ്ധ്വാ കര്മലയം ച നിര്മലതരാം കീര്തിം ലഭന്തേതരാമ് ।
സൂക്തിം പക്ഷ്മലയന്തി നിര്മലതമാം യത്താവകാഃ സേവകാഃ
തത്കാമാക്ഷി തവ സ്മിതസ്യ കലയാ നൈര്മല്യസീമാനിധേഃ ॥89॥
ആകര്ഷന്നയനാനി നാകിസദസാം ശൈത്യേന സംസ്തമ്ഭയ-
ന്നിന്ദും കിഞ്ച വിമോഹയന്പശുപതിം വിശ്വാര്തിമുച്ചാടയന് ।
ഹിംസത്സംസൃതിഡമ്ബരം തവ ശിവേ ഹാസാഹ്വയോ മാന്ത്രികഃ
ശ്രീകാമാക്ഷി മദീയമാനസതമോവിദ്വേഷണേ ചേഷ്ടതാമ് ॥90॥
ക്ഷേപീയഃ ക്ഷപയന്തു കല്മഷഭയാന്യസ്മാകമല്പസ്മിത-
ജ്യോതിര്മണ്ഡലചങ്ക്രമാസ്തവ ശിവേ കാമാക്ഷി രോചിഷ്ണവഃ ।
പീഡാകര്മഠകര്മഘര്മസമയവ്യാപാരതാപാനല-
ശ്രീപാതാ നവഹര്ഷവര്ഷണസുധാസ്രോതസ്വിനീശീകരാഃ ॥91॥
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതൈന്ദവമഹഃപൂരേ പരിമ്ഫൂര്ജതി
പ്രൌഢാം വാരിധിചാതുരീം കലയതേ ഭക്താത്മനാം പ്രാതിഭമ് ।
ദൌര്ഗത്യപ്രസരാസ്തമഃപടലികാസാധര്മ്യമാബിഭ്രതേ
സര്വം കൈരവസാഹചര്യപദവീരീതിം വിധത്തേ പരമ് ॥92॥
മന്ദാരാദിഷു മന്മഥാരിമഹിഷി പ്രാകാശ്യരീതിം നിജാം
കാദാചിത്കതയാ വിശങ്ക്യ ബഹുശോ വൈശദ്യമുദ്രാഗുണഃ ।
സാതത്യേന തവ സ്മിതേ വിതനുതേ സ്വൈരാസനാവാസനാമ് ॥93॥
ഇന്ധാനേ ഭവവീതിഹോത്രനിവഹേ കര്മൌഘചണ്ഡാനില-
പ്രൌഢിമ്നാ ബഹുലീകൃതേ നിപതിതം സന്താപചിന്താകുലമ് ।
മാതര്മാം പരിഷിഞ്ച കിഞ്ചിദമലൈഃ പീയൂഷവര്ഷൈരിവ
ശ്രീകാമാക്ഷി തവ സ്മിതദ്യുതികണൈഃ ശൈശിര്യലീലാകരൈഃ ॥94॥
ഭാഷായാ രസനാഗ്രഖേലനജുഷഃ ശൃങ്ഗാരമുദ്രാസഖീ-
ലീലാജാതരതേഃ സുഖേന നിയമസ്നാനായ മേനാത്മജേ ।
ശ്രീകാമാക്ഷി സുധാമയീവ ശിശിരാ സ്രോതസ്വിനീ താവകീ
ഗാഢാനന്ദതരങ്ഗിതാ വിജയതേ ഹാസപ്രഭാചാതുരീ ॥95॥
സന്താപം വിരലീകരോതു സകലം കാമാക്ഷി മച്ചേതനാ
മജ്ജന്തീ മധുരസ്മിതാമരധുനീകല്ലോലജാലേഷു തേ ।
നൈരന്തര്യമുപേത്യ മന്മഥമരുല്ലോലേഷു യേഷു സ്ഫുടം
പ്രേമേന്ദുഃ പ്രതിബിമ്ബിതോ വിതനുതേ കൌതൂഹലം ധൂര്ജടേഃ ॥96॥
ചേതഃക്ഷീരപയോധിമന്ഥരചലദ്രാഗാഖ്യമന്ഥാചല-
ക്ഷോഭവ്യാപൃതിസമ്ഭവാം ജനനി തേ മന്ദസ്മിതശ്രീസുധാമ് ।
സ്വാദംസ്വാദമുദീതകൌതുകരസാ നേത്രത്രയീ ശാങ്കരീ
ശ്രീകാമാക്ഷി നിരന്തരം പരിണമത്യാനന്ദവീചീമയീ ॥97॥
ആലോകേ തവ പഞ്ചസായകരിപോരുദ്ദാമകൌതൂഹല-
പ്രേങ്ഖന്മാരുതഘട്ടനപ്രചലിതാദാനന്ദദുഗ്ധാമ്ബുധേഃ ।
കാചിദ്വീചിരുദഞ്ചതി പ്രതിനവാ സംവിത്പ്രരോഹാത്മികാ
താം കാമാക്ഷി കവീശ്വരാഃ സ്മിതമിതി വ്യാകുര്വതേ സര്വദാ ॥98॥
സൂക്തിഃ ശീലയതേ കിമദ്രിതനയേ മന്ദസ്മിതാത്തേ മുഹുഃ
മാധുര്യാഗമസമ്പ്രദായമഥവാ സൂക്തേര്നു മന്ദസ്മിതമ് ।
ഇത്ഥം കാമപി ഗാഹതേ മമ മനഃ സന്ദേഹമാര്ഗഭ്രമിം
ശ്രീകാമാക്ഷി ന പാരമാര്ഥ്യസരണിസ്ഫൂര്തൌ നിധത്തേ പദമ് ॥99॥
ക്രീഡാലോലകൃപാസരോരുഹമുഖീസൌധാങ്ഗണേഭ്യഃ കവി-
ശ്രേണീവാക്പരിപാടികാമൃതഝരീസൂതീഗൃഹേഭ്യഃ ശിവേ ।
നിര്വാണാങ്കുരസാര്വഭൌമപദവീസിംഹാസനേഭ്യസ്തവ
ശ്രീകാമാക്ഷി മനോജ്ഞമന്ദഹസിതജ്യോതിഷ്കണേഭ്യോ നമഃ ॥100॥
ആര്യാമേവ വിഭാവയന്മനസി യഃ പാദാരവിന്ദം പുരഃ
പശ്യന്നാരഭതേ സ്തുതിം സ നിയതം ലബ്ധ്വാ കടാക്ഷച്ഛവിമ് ।
കാമാക്ഷ്യാ മൃദുലസ്മിതാംശുലഹരീജ്യോത്സ്നാവയസ്യാന്വിതാമ്
ആരോഹത്യപവര്ഗസൌധവലഭീമാനന്ദവീചീമയീമ് ॥101॥
॥ ഇതി മന്ദസ്മിതശതകം സമ്പൂര്ണമ് ॥
॥ ഇതി ശ്രീ മൂകപഞ്ചശതീ സമ്പൂര്ണാ ॥
॥ഔം തത് സത് ॥
Roman (IAST) Transliteration
badhnīmo vayamañjaliṃ pratidinaṃ bandhacchide dehināṃ
kandarpāgamatantramūlagurave kalyāṇakelībhuve |
kāmākṣyā ghanasārapuñjarajase kāmadruhaścakṣuṣāṃ
mandārastabakaprabhāmadamuṣe mandasmitajyotiṣe ||1||
sadhrīce navamallikāsumanasāṃ nāsāgramuktāmaṇe-
rācāryāya mṛṇālakāṇḍamahasāṃ naisargikāya dviṣe |
svardhunyā saha yudhvena himarucerardhāsanādhyāsine
kāmākṣyāḥ smitamañjarīdhavalimādvaitāya tasmai namaḥ ||2||
karpūradyuticāturīmatitarāmalpīyasīṃ kurvatī
daurbhāgyodayameva saṃvidadhatī dauṣākarīṇāṃ tviṣām |
kṣullāneva manojñamallinikarānphullānapi vyañjatī
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharī kāmaprasūrastu me ||3||
yā pīnastanamaṇḍalopari lasatkarpūralepāyate
yā nīlekṣaṇarātrikāntitatiṣu jyotsnāprarohāyate |
yā saundaryadhunītaraṅgatatiṣu vyālolahaṃsāyate
kāmākṣyāḥ śiśirīkarotu hṛdayaṃ sā me smitaprācurī ||4||
yeṣāṃ gacchati pūrvapakṣasaraṇiṃ kaumudvataḥ śvetimā
yeṣāṃ santatamārurukṣati tulākakṣyāṃ śaraccandramāḥ |
yeṣāmicchati kamburapyasulabhāmantevasatprakriyāṃ
kāmākṣyā mamatāṃ harantu mama te hāsatviṣāmaṅkurāḥ ||5||
āśāsīmasu santataṃ vidadhatī naiśākarīṃ vyākriyāṃ
kāśānāmabhimānabhaṅgakalanākauśalyamābibhratī |
īśānena vilokitā sakutukaṃ kāmākṣi te kalmaṣa-
kleśāpāyakarī cakāsti laharī mandasmitajyotiṣām ||6||
ārūḍhasya samunnatastanataṭīsāmrājyasiṃhāsanaṃ
kandarpasya vibhorjagattrayaprākaṭyamudrānidheḥ |
yasyāścāmaracāturīṃ kalayate raśmicchaṭā cañcalā
sā mandasmitamañjarī bhavatu naḥ kāmāya kāmākṣi te ||7||
śambhoryā parirambhasambhramavidhau nairmalyasīmānidhiḥ
gairvāṇīva taraṅgiṇī kṛtamṛdusyandāṃ kalindātmajām |
kalmāṣīkurute kalaṅkasuṣamāṃ kaṇṭhasthalīcumbinīṃ
kāmākṣyāḥ smitakandalī bhavatu naḥ kalyāṇasandohinī ||8||
jetuṃ hāralatāmiva stanataṭīṃ sañjagmuṣī santataṃ
gantuṃ nirmalatāmiva dviguṇitāṃ magnā kṛpāstrotasi |
labdhuṃ vismayanīyatāmiva haraṃ rāgākulaṃ kurvatī
mañjuste smitamañjarī bhavabhayaṃ mathnātu kāmākṣi me ||9||
śvetāpi prakaṭaṃ niśākararucāṃ mālinyamātanvatī
śītāpi smarapāvakaṃ paśupateḥ sandhukṣayantī sadā |
svābhāvyādadharāśritāpi namatāmuccairdiśantī gatiṃ
kāmākṣi sphuṭamantarā sphuratu nastvanmandahāsaprabhā ||10||
vaktraśrīsarasījale taralitabhrūvallikallolite
kālimnā dadhatī kaṭākṣajanuṣā mādhuvratīṃ vyāpṛtim |
nirnidrāmalapuṇḍarīkakuhanāpāṇḍityamābibhratī
kāmākṣyāḥ smitacāturī mama manaḥ kātaryamunmūlayet ||11||
nityaṃ bādhitabandhujīvamadharaṃ maitrījuṣaṃ pallavaiḥ
śuddhasya dvijamaṇḍalasya ca tiraskartāramapyāśritā |
yā vaimalyavatī sadaiva namatāṃ cetaḥ punītetarāṃ
kāmākṣyā hṛdayaṃ prasādayatu me sā mandahāsaprabhā ||12||
druhyantī tamase muhuḥ kumudinīsāhāyyamābibhratī
yāntī candrakiśoraśekharavapuḥsaudhāṅgaṇe preṅkhaṇam |
jñānāmbhonidhivīcikāṃ sumanasāṃ kūlaṅkaṣāṃ kurvatī
kāmākṣyāḥ smitakaumudī haratu me saṃsāratāpodayam ||13||
kāśmīradravadhātukardamarucā kalmāṣatāṃ bibhratī
haṃsaudhairiva kurvatī paricitiṃ hārīkṛtairmauktikaiḥ |
vakṣojanmatuṣāraśailakaṭake sañcāramātanvatī
kāmākṣyā mṛdulasmitadyutimayī bhāgīrathī bhāsate ||14||
kamborvaṃśaparamparā iva kṛpāsantānavallībhuvaḥ
samphullastabakā iva prasṛmarā mūrtāḥ prasādā iva |
vākpīyūṣakaṇā iva tripathagāparyāyabhedā iva
bhrājante tava mandahāsakiraṇāḥ kāñcīpurīnāyike ||15||
vakṣoje ghanasārapatraracanābhaṅgīsapatnāyitā
kaṇṭhe mauktikahārayaṣṭikiraṇavyāpāramudrāyitā |
oṣṭhaśrīnikurumbapallavapuṭe preṅkhatprasūnāyitā
kāmākṣi sphuratāṃ madīyahṛdaye tvanmandahāsaprabhā ||16||
yeṣāṃ bindurivopari pracalito nāsāgramuktāmaṇiḥ
yeṣāṃ dīna ivādhikaṇṭhamayate hāraḥ karālambanam |
yeṣāṃ bandhurivoṣṭhayoraruṇimā dhatte svayaṃ rañjanaṃ
kāmākṣyāḥ prabhavantu te mama śivollāsāya hāsāṅkurāḥ ||17||
yā jāḍyāmbunidhiṃ kṣiṇoti bhajatāṃ vairāyate kairavaiḥ
nityaṃ yāṃ niyamena yā ca yatate kartuṃ triṇetrotsavam |
bimbaṃ cāndramasaṃ ca vañcayati yā garveṇa sā tādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ jyotsnetyasau kīrtyate ||18||
āruḍhā rabhasātpuraḥ purariporāśleṣaṇopakrame
yā te mātarupaiti divyataṭinīśaṅkākarī tatkṣaṇam |
oṣṭhau vepayati bhruvau kuṭilayatyānamrayatyānanaṃ
tāṃ vande mṛduhāsapūrasuṣamāmekāmranāthapriye ||19||
vaktrendostava candrikā smitatatirvalgu sphurantī satāṃ
syāccedyuktimidaṃ cakoramanasāṃ kāmākṣi kautūhalam |
etaccitramaharniśaṃ yadadhikāmeṣā ruciṃ gāhate
bimboṣṭhadyumaṇiprabhāsvapi ca yadbibbokamālambate ||20||
sādṛśyaṃ kalaśāmbudhervahati yatkāmākṣi mandasmitaṃ
śobhāmoṣṭharucāmba vidrumabhavāmetādbhidāṃ brūmahe |
ekasmāduditaṃ purā kila papau śarvaḥ purāṇaḥ pumān
etanmadhyasamudbhavaṃ rasayate mādhuryarūpaṃ rasam ||21||
uttuṅgastanakumbhaśailakaṭake vistārikastūrikā-
patraśrījuṣi cañcalāḥ smitarucaḥ kāmākṣi te komalāḥ |
sandhyādīdhitirañjitā iva muhuḥ sāndrādharajyotiṣā
vyālolāmalaśāradābhraśakalavyāpāramātanvate ||22||
kṣīraṃ dūrata eva tiṣṭhatu kathaṃ vaimalyamātrādidaṃ
mātaste sahapāṭhavīthimayatāṃ mandasmitairmañjulaiḥ |
kiṃ ceyaṃ tu bhidāsti dohanavaśādekaṃ tu sañjāyate
kāmākṣi svayamarthitaṃ praṇamatāmanyattu doduhyate ||23||
karpūrairamṛtairjagajjanani te kāmākṣi candrātapaiḥ
muktāhāraguṇairmṛṇālavalayairmugdhasmitaśrīriyam |
śrīkāñcīpuranāyike samatayā saṃstūyate sajjanaiḥ
tattādṛṅmama tāpaśāntividhaye kiṃ devi mandāyate ||24||
madhyegarbhitamañjuvākyalaharīmādhvījharīśītalā
mandārastabakāyate janani te mandasmitāṃśucchaṭā |
yasyā vardhayituṃ muhurvikasanaṃ kāmākṣi kāmadruho
valgurvīkṣaṇavibhramavyatikaro vāsantamāsāyate ||25||
bimboṣṭhadyutipuñjarañjitarucistvanmandahāsacchaṭā |
kalyāṇaṃ girisārvabhaumatanaye kallolayatvāśu me |
phullanmallipinaddhahallakamayī māleva yā peśalā
śrīkāñcīśvari māramarditururomadhye muhurlambate ||26||
bibhrāṇā śaradabhravibhramadaśāṃ vidyotamānāpyaso
kāmākṣi smitamañjarī kirati te kāruṇyadhārārasam |
āścaryaṃ śiśirīkaroti jagatīścālokya caināmaho
kāmaṃ khelati nīlakaṇṭhahṛdayaṃ kautūhalāndolitam ||27||
preṅkhatprauḍhakaṭākṣakuñjakuhareṣvatyacchagucchāyitaṃ
vaktrenducchavisindhuvīcinicaye phenapratānāyitam |
nairantaryavijṛmbhitastanataṭe naicolapaṭṭāyitaṃ
kāluṣyaṃ kabalīkarotu mama te kāmākṣi mandasmitam ||28||
pīyūṣaṃ tava mantharasmitamiti vyarthaiva sāpaprathā
kāmākṣi dhruvamīdṛśaṃ yadi bhavedetatkathaṃ vā śive |
mandārasya kathālavaṃ na sahate mathnāti mandākinī-
minduṃ nindati kīrtite'pi kalaśīpāthodhimīrṣyāyate ||29||
viśveṣāṃ nayanotsavaṃ vitanutāṃ vidyotatāṃ candramā
vikhyāto madanāntakena mukuṭīmadhye ca sammānyatām |
āḥ kiṃ jātamanena hāsasuṣamāmālokya kāmākṣi te
kālaṅkīmavalambate khalu daśāṃ kalmāṣahīno'pyasau ||30||
cetaḥ śītalayantu naḥ paśupaterānandajīvātavo
namrāṇāṃ nayanādhvasīmasu śaraccandrātapopakramāḥ |
saṃsārākhyasaroruhākarakhalīkāre tuṣārotkarāḥ
kāmākṣi smarakīrtibījanikarāstvanmandahāsāṅkurāḥ ||31||
karmaughākhyatamaḥkacākacikarānkāmākṣi sañcintaye
tvanmandasmitarociṣāṃ tribhuvanakṣemaṅkarānaṅkurān |
ye vaktraṃ śiśiraśriyo vikasitaṃ candrātapāmbhoruha-
dveṣoddheṣoṇacāturīmiva tiraskartuṃ pariṣkurvate ||32||
kuryurnaḥ kulaśailarājatanaye kūlaṅkaṣaṃ maṅgalaṃ
kundaspardhanacuñcavastava śive mandasmitaprakramāḥ |
ye kāmākṣi samastasākṣinayanaṃ santoṣayantīśvaraṃ
karpūraprakarā iva prasṛmarāḥ puṃsāmasādhāraṇāḥ ||33||
kamreṇa snapayasva karmakuhanācoreṇa mārāgama-
vyākhyāśikṣaṇadīkṣitena viduṣāmakṣīṇalakṣmīpuṣā |
kāmākṣi smitakandalena kaluṣasphoṭakriyācuñcunā
kāruṇyāmṛtavīcikāviharaṇaprācuryadhuryeṇa mām ||34||
tvanmandasmitakandalasya niyataṃ kāmākṣi śaṅkāmahe
bimbaḥ kaścana nūtanaḥ pracalito naiśākaraḥ śīkaraḥ |
kiñca kṣīrapayonidhiḥ pratinidhiḥ svarvāhinīvīcikā-
bibvoko'pi viḍamba eva kuhanā mallīmatallīrucaḥ ||35||
duṣkarmārkanisargakarkaśamahassamparkatapataṃ mila-
tpaṅkaṃ śaṅkaravallabhe mama manaḥ kāñcīpurālaṅkriye |
amba tvanmṛdulasmitāmṛtarase maṅktvā vidhūya vyathā-
mānandodayasaudhaśṛṅgapadavīmāroḍhumākāṅkṣati ||36||
namrāṇāṃ nagarājaśekharasute nākālayānāṃ puraḥ
kāmākṣi tvarayā vipatpraśamena kāruṇyadhārāḥ kiran |
āgacchantamanugrahaṃ prakaṭayannānandabījāni te
nāsīre mṛduhāsa eva tanute nāthe sudhāśītalaḥ ||37||
kāmākṣi prathamānavibhramanidhiḥ kandarpadarpaprasūḥ
mugdhaste mṛduhāsa eva girije muṣṇātu me kilbiṣam |
yaṃ draṣṭuṃ vihite karagraha ume śambhustrapāmīlitaṃ
svairaṃ kārayati sma tāṇḍavavinodānandinā taṇḍunā ||38||
kṣuṇṇaṃ kenacideva dhīramanasā kutrāpi nānājanaiḥ
karmagranthiniyantritairasugamaṃ kāmākṣi sāmānyataḥ |
mugdhairdruṣṭumaśakyameva manasā mūḍhasaya me mauktikaṃ
mārgaṃ darśayatu pradīpa iva te mandasmitaśrīriyam ||39||
jyotsnākāntibhireva nirmalataraṃ naiśākaraṃ maṇḍalaṃ
haṃsaireva śaradvilāsasamaye vyākocamambhoruham |
svacchaireva vikasvarairuḍuguṇaiḥ kāmākṣi bimbaṃ divaḥ
puṇyaireva mṛdusmitaistava mukhaṃ puṣṇāti śobhābharam ||40||
mānagranthividhuntudena rabhasādāsvādyamāne nava-
premāḍambarapūrṇimāhimakare kāmākṣi te tatkṣaṇam |
ālokya smitacandrikāṃ punarimāmunmīlanaṃ jagmuṣīṃ
cetaḥ śīlayate cakoracaritaṃ candrārdhacūḍāmaṇeḥ ||41||
kāmākṣi smitamañjarīṃ tava bhaje yasyāstviṣāmaṅkurā-
nāpīnastanapānalālasatayā niśśaṅkamaṅkeśayaḥ |
ūrdhvaṃ vīkṣya vikarṣati prasṛmarānuddāmayā śuṇḍayā
sūnusute bisaśaṅkayāśu kuhanādantāvalagrāmaṇīḥ ||42||
gāḍhāśleṣavimardasambhramavaśāduddāmamuktāguṇa-
prālambe kucakumbhayorvigalite dakṣadviṣo vakṣasi |
yā sakhyena pinahyati pracurayā bhāsā tadīyāṃ daśāṃ
sā me khelatu kāmakoṭi hṛdaye sāndrasmitāṃśucchaṭā ||43||
mandāre tava mantharasmitarucāṃ mātsaryamālokyate
kāmākṣi smaraśāsane ca niyato rāgodayo lakṣyate |
cāndrīṣu dyutimañjarīṣu ca mahāndveṣāṅkuro dṛśyate
śuddhānāṃ kathamīdṛśī girisute'tiśuddhā daśā kathyatām ||44||
pīyūṣaṃ khalu pīyate surajanairdugdhāmbudhirmathyate
māheśaiśca jaṭākalāpanigaḍairmandākinī nahyate |
śītāṃśuḥ paribhūyate ca tamasā tasmādanetādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava vacovaidagdhyamullaṅghate ||45||
āśaṅke tava mandahāsalaharīmanyādṛśīṃ candrikā-
mekāmreśakuṭumbini pratipadaṃ yasyāḥ prabhāsaṅgame |
vakṣojāmburuhe na te racayataḥ kāñciddaśāṃ kauṅmalī-
māsyāmbhoruhamamba kiñca śanakairālambate phullatām ||46||
āstīrṇādharakāntipallavacaye pātaṃ muhurjagmuṣī
māradrohiṇi kandalatsmaraśarajvālāvalīrvyañjatī |
nindantī ghanasārahāravalayajyotsnāmṛṇālāni te
kāmākṣi smitacāturī virahiṇīrītiṃ jagāhetarām ||47||
sūryālokavidhau vikāsamadhikaṃ yāntī harantī tama-
ssandohaṃ namatāṃ nijasmaraṇato doṣākaradveṣiṇī |
niryāntī vadanāravindakuharānnirdhūtajāḍyā nṛṇāṃ
śrīkāmākṣi tava smitadyutimayī citrīyate candrikā ||48||
kuṇṭhīkuryuramī kubodhaghaṭanāmasmanmanomāthinīṃ
śrīkāmākṣi śivaṅkarāstava śive śrīmandahāsāṅkurāḥ |
ye tanvanti nirantaraṃ taruṇimastamberamagrāmaṇī-
kumbhadvandvaviḍambini stanataṭe muktākuthāḍambaram ||49||
preṅkhantaḥ śaradambudā iva śanaiḥ premānilaiḥ preritā
majjanto mandanārikaṇṭhasuṣamāsindhau muhurmantharam |
śrīkāmākṣi tava smitāṃśunikarāḥ śyāmāyamānaśriyo
nīlāmbhodharanaipuṇīṃ tata ito nirnidrayantyañjasā ||50||
vyāpāraṃ caturānanaikavihṛtau vyākurvatī kurvatī
rudrākṣagrahaṇaṃ maheśi satataṃ vāgūrmikallolitā |
utphullaṃ dhavalāravindamadharīkṛtya sphurantī sadā
śrīkāmākṣi sarasvatī vijayate tvanmandahāsaprabhā ||51||
karpūradyutitaskareṇa mahasā kalmāṣayatyānanaṃ
śrīkāñcīpuranāyike patiriva śrīmandahāso'pi te |
āliṅgatyatipīvarāṃ stanataṭīṃ bimbādharaṃ cumbati
prauḍhaṃ rāgabharaṃ vyanakti manaso dhairyaṃ dhunītetarām ||52||
vaiśadyena ca viśvatāpaharaṇakrīḍāpaṭīyastayā
pāṇḍityena pacelimena jagatāṃ netrotsavotpādena |
kāmākṣi smitakandalaistava tulāmāroḍhumudyoginī
jyotsnāsau jalarāśipoṣaṇatayā dūṣyāṃ prapannā daśām ||53||
lāvaṇyāmbujinīmṛṇālavalayaiḥ śṛṅgāragandhadvipa-
grāmaṇyaḥ śruticāmaraistaruṇimasvārājyatejoṅkuraiḥ |
ānandāmṛtasindhuvīcipṛṣatairāsyābjahaṃsaistava
śrīkāmākṣi mathāna mandahasitairmatkaṃ manaḥkalmaṣam ||54||
uttuṅgastanamaṇḍalīparicalanmāṇikyahāracchaṭā-
cañcacchoṇimapuñjamadhyasaraṇiṃ mātaḥ pariṣkurvatī |
yā vaidagdhyamupaiti śaṅkarajaṭākāntāravāṭīpata-
tsvarvāpīpayasaḥ smitadyutirasau kāmākṣi te mañjulā ||55||
sannāmaikajuṣā janena sulabhaṃ saṃsūcayantī śanai-
ruttuṅgasya cirādanugrahatarorutpatsyamānaṃ phalam |
prāthamyena vikasvarā kusumavatprāgalbhyamabhyeyuṣī
kāmākṣi smitacāturī tava mama kṣemaṅkarī kalpatām ||56||
dhānuṣkāgrasarasya lolakuṭilabhrūlekhayā bibhrato
līlālokaśilīmukhaṃ navavayassāmrājyalakṣmīpuṣaḥ |
jetuṃ manmathamardinaṃ janani te kāmākṣi hāsaḥ svayaṃ
valgurvibhramabhūbhṛto vitanute senāpatiprakriyām ||57||
yannākampata kālakūṭakabalīkāre cucumbe na yad-
glānyā cakṣuṣi rūṣitānalaśikhe rudrasya tattādṛśam |
ceto yatprasabhaṃ smarajvaraśikhijvālena lelihyate
tatkāmākṣi tava smitāṃśukalikāhelābhavaṃ prābhavam ||58||
sambhinneva suparvalokataṭinī vīcīcayairyāmunaiḥ
sammiśreva śaśāṅkadīptilaharī nīlairmahānīradaiḥ |
kāmākṣi sphuritā tava smitaruciḥ kālāñjanaspardhinā
kālimnā kacarociṣāṃ vyatikare kāñciddaśāmaśnute ||59||
jānīmo jagadīśvarapraṇayini tvanmandahāsaprabhāṃ
śrīkāmākṣi sarojinīmabhinavāmeṣā yataḥ sarvadā |
āsyendoravalokena paśupaterabhyeti samphullatāṃ
tandrālustadabhāva eva tanute tadvaiparītyakramam ||60||
yāntī lohitimānamabhrataṭinī dhātucchaṭākardamaiḥ
bhāntī bālagabhastimālikiraṇairmeghāvalī śāradī |
bimboṣṭhadyutipuñjacumbanakalāśoṇāyamānena te
kāmākṣi smitarociṣā samadaśāmāroḍhumākāṅkṣate ||61||
śrīkāmākṣi mukhendubhūṣaṇamidaṃ mandasmitaṃ tāvakaṃ
netrānandakaraṃ tathā himakaro gacchedyathā tigmatām |
śītaṃ devi tathā yathā himajalaṃ santāpamudrāspadaṃ
śvetaṃ kiñca tathā yathā malinatāṃ dhatte ca muktāmaṇiḥ ||62||
tvanmandasmitamañjarīṃ prasṛmarāṃ kāmākṣi candrātapaṃ
santaḥ santatamāmanantyamalatā tallakṣaṇaṃ lakṣyate |
asmākaṃ na dhunoti tāpakamadhikaṃ dhūnoti nābhyantaraṃ
dhvāntaṃ tatkhalu duḥkhino vayamidaṃ kenoti no vidmahe ||63||
namrasya praṇayaprarūḍhakalahacchedāya pādābjayoḥ
mandaṃ candrakiśoraśekharamaṇeḥ kāmākṣi rāgeṇa te |
bandhūkaprasavaśriyaṃ jitavato baṃhīyasīṃ tādṛśīṃ
bimboṣṭhasya ruciṃ nirasya hasitajyotsnā vayasyāyate ||64||
muktānāṃ parimocanaṃ vidadhatastatprītiniṣpādinī
bhūyo dūrata eva dhūtamarutastatpālanaṃ tanvatī |
udbhūtasya jalāntarādavirataṃ taddūratāṃ jagmuṣī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ kambostulāmaśnute ||65||
śrīkāmākṣi tava smitadyutijharīvaidagdhyalīlāyitaṃ
paśyanto'pi nirantaraṃ suvimalammanyā jaganmaṇḍale |
lokaṃ hāsayituṃ kimarthamaniśaṃ prākāśyamātanvate
mandākṣaṃ virahayya maṅgalataraṃ mandāracandrādayaḥ ||66||
kṣīrābdherapi śailarājatanaye tvanmandahāsasya ca
śrīkāmākṣi valakṣimodayanidheḥ kiñcidbhidāṃ brūmahe |
ekasmai puruṣāya devi sa dadau lakṣmīṃ kadācitpurā
sarvebhyo'pi dadātyasau tu satataṃ lakṣmīṃ ca vāgīśvarīm ||67||
śrīkāñcīpuraratnadīpakalike tānyeva menātmaje
cākorāṇi kulāni devi sutarāṃ dhanyāni manyāmahe |
kampātīrakuṭumbacaṅkramakalācuñcūni cañcūpuṭaiḥ
nityaṃ yāni tava smitendumahasāmāsvādamātanvate ||68||
śaityaprakramamāśrito'pi namatāṃ jāḍyaprathāṃ dhūnayan
nairmalyaṃ paramaṃ gato'pi giriśaṃ rāgākulaṃ cārayan |
līlālāpapurassaro'pi satataṃ vācaṃyamānprīṇayan
kāmākṣi smitarociṣāṃ tava samullāsaḥ kathaṃ varṇyate ||69||
śroṇīcañcalamekhalāmukharitaṃ līlāgataṃ mantharaṃ
bhrūvallīcalanaṃ kaṭākṣavalanaṃ mandākṣavīkṣācaṇam |
yadvaidagdhyamukhena manmatharipuṃ sammohayantyañjasā
śrīkāmākṣi tava smitāya satataṃ tasmai namsakurmahe ||70||
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣprarohe tava
sphītaśvetimasārvabhaumasaraṇiprāgalbhyamabhyeyuṣi |
candro'yaṃ yuvarājatāṃ kalayate ceṭīdhuraṃ candrikā
śuddhā sā ca sudhājharī sahacarīsādharmyamālambate ||71||
jyotsnā kiṃ tanute phalaṃ tanumatāmauṣṇyapraśāntiṃ vinā
tvanmandasmitarociṣā tanumatāṃ kāmākṣi rociṣṇunā |
santāpo vinivāryate navavayaḥprācuryamaṅkūryate
saundaryaṃ paripūryate jagati sā kīrtiśca sañcāryate ||72||
vaimalyaṃ kumudaśriyāṃ himarucaḥ kāntyaiva sandhukṣyate
jyotsnārocirapi pradoṣasamayaṃ prāpyaiva sampadyate |
svacchatvaṃ navamauktikasya paramaṃ saṃskārato dṛśyate
kāmākṣyāḥ smitadīdhiterviśadimā naisargiko bhāsate ||73||
prākāśyaṃ parameśvarapraṇayini tvanmandahāsaśriyaḥ
śrīkāmākṣi mama kṣiṇotu mamatāvaicakṣaṇīmakṣayām |
yadbhītyeva nilīyate himakaro meghodare śuktikā-
garbhe mauktikamaṇḍalī ca sarasīmadhye mṛṇālī ca sā ||74||
herambe ca guhe harṣabharitaṃ vātsalyamaṅkūrayat
māradrohiṇi pūruṣe sahabhuvaṃ premāṅkuraṃ vyañjayat |
ānamreṣu janeṣu pūrṇakaruṇāvaidagdhyamuttālayat
kāmākṣi smitamañjasā tava kathaṅkāraṃ mayā kathyate ||75||
saṅkruddhadvijarājako'pyavirataṃ kurvandvijaiḥ saṅgamaṃ
vāṇīpaddhatidūrago'pi satataṃ tatsāhacaryaṃ vahan |
aśrāntaṃ paśudurlabho'pi kalayanpatyau paśūnāṃ ratiṃ
śrīkāmākṣi tava smitāmṛtarasasyando mayi spandatām ||76||
śrīkāmākṣi maheśvare nirupamapremāṅkuraprakramamaṃ
nityaṃ yaḥ prakaṭīkaroti sahajāmunnidrayanmādhurīm |
tattādṛktava mandahāsamahimā mātaḥ kathaṃ mānitāṃ
tanmūrdhnā suranimnagāṃ ca kalikāmindośca tāṃ nindati ||77||
ye mādhuryavihāramaṇṭapabhuvo ye śaityamudrākarā
ye vaiśadyadaśāviśeṣasubhagāste mandahāsāṅkurāḥ |
kāmākṣyāḥ sahajaṃ guṇatrayamidaṃ paryāyataḥ kurvatāṃ
vāṇīgumphanaḍambare ca hṛdaye kīrtiprarohe ca me ||78||
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśunikarā dakṣāntake vīkṣaṇe
mandākṣagrahilā himadyutimayūkhākṣepadīkṣāṅkurāḥ |
dākṣyaṃ pakṣmalayantu mākṣikaguḍadrākṣābhavaṃ vākṣu me
sūkṣmaṃ mokṣapathaṃ nirīkṣitumapi prakṣālayeyurmanaḥ ||79||
jātyā śītaśītalāni madhurāṇyetāni pūtāni te
gāṅgānīva payāṃsi devi paṭalānyalpasmitajyotiṣām |
enaḥpaṅkaparamparāmalinitāmekāmranāthapriye
prajñānātsutarāṃ madīyadhiṣaṇāṃ prakṣālayantu kṣaṇāt ||80||
aśrāntaṃ paratantritaḥ paśupatistvanmandahāsāṅkuraiḥ
śrīkāmākṣi tadīyavarṇasamatāsaṅgena śaṅkāmahe |
induṃ nākadhunīṃ ca śekharayate mālāṃ ca dhatte navaiḥ
vaikuṇṭhairavakuṇṭhanaṃ ca kurute dhūlīcayairbhāsmanaiḥ ||81||
śrīkāñcīpuradevate mṛduvacassaurabhyamudrāspadaṃ
prauḍhapremalatānavīnakusumaṃ mandasmitaṃ tāvakam |
mandaṃ kandalati priyasya vadanāloke samābhāṣaṇe
ślakṣṇe kuṅmalati prarūḍhapulake cāśloṣaṇe phullati ||82||
kiṃ traisrotasamambike pariṇataṃ srotaścaturthaṃ navaṃ
pīyūṣasya samastatāpaharaṇaṃ kiṃvā dvitīyaṃ vapuḥ |
kiṃsvittvannikaṭaṃ gataṃ madhurimābhyāsāya gavyaṃ payaḥ
śrīkāñcīpuranāyakapriyatame mandasmitaṃ tāvakam ||83||
bhūṣā vaktrasaroruhasya sahajā vācāṃ sakhī śāśvatī
nīvī vibhramasantateḥ paśupateḥ saudhī dṛśāṃ pāraṇā |
jīvāturmadanaśriyaḥ śaśiruceruccāṭanī devatā
śrīkāmākṣi girāmabhūmimayate hāsaprabhāmañjarī ||84||
sūtiḥ śvetimakandalasya vasatiḥ śṛṅgārasāraśriyaḥ
pūrtiḥ sūktijharīrasasya laharī kāruṇyapāthonidheḥ |
vāṭī kācana kausumī madhurimasvārājyalakṣmyāstava
śrīkāmākṣi mamāstu maṅgalakarī hāsaprabhācāturī ||85||
jantūnāṃ janiduḥkhamṛtyulaharīsantāpanaṃ kṛntataḥ
prauḍhānugrahapūrṇaśītalaruco nityodayaṃ bibhrataḥ |
śrīkāmākṣi visṛtvarā iva karā hāsāṅkurāste haṭhā-
dālokena nihanyurandhatamasastomasya me santatim ||86||
uttuṅgastanamaṇḍalasya vilasallāvaṇyalīlānaṭī-
raṅgasya sphuṭamūrdhvasīmani muhuḥ prākāśyamabhyeyuṣī |
śrīkāmākṣi tava smitadyutitatirbimboṣṭhakāntyaṅkuraiḥ
citrāṃ vidrumamudritāṃ vitanute mauktīṃ vitānaśriyam ||87||
svābhāvyāttava vaktrameva lalitaṃ santoṣasampādanaṃ
śambhoḥ kiṃ punarañcitasmitarucaḥ pāṇḍityapātrīkṛtam |
ambhojaṃ svata eva sarvajagatāṃ cakṣuḥpriyambhāvukaṃ
kāmākṣi sphurite śaradvikasite kīdṛgvidhaṃ bhrājate ||88||
pumbhirnirmalamānasaurvidadhate maitrīṃ dṛḍhaṃ nirmalāṃ
labdhvā karmalayaṃ ca nirmalatarāṃ kīrtiṃ labhantetarām |
sūktiṃ pakṣmalayanti nirmalatamāṃ yattāvakāḥ sevakāḥ
tatkāmākṣi tava smitasya kalayā nairmalyasīmānidheḥ ||89||
ākarṣannayanāni nākisadasāṃ śaityena saṃstambhaya-
nninduṃ kiñca vimohayanpaśupatiṃ viśvārtimuccāṭayan |
hiṃsatsaṃsṛtiḍambaraṃ tava śive hāsāhvayo māntrikaḥ
śrīkāmākṣi madīyamānasatamovidveṣaṇe ceṣṭatām ||90||
kṣepīyaḥ kṣapayantu kalmaṣabhayānyasmākamalpasmita-
jyotirmaṇḍalacaṅkramāstava śive kāmākṣi rociṣṇavaḥ |
pīḍākarmaṭhakarmagharmasamayavyāpāratāpānala-
śrīpātā navaharṣavarṣaṇasudhāsrotasvinīśīkarāḥ ||91||
śrīkāmākṣi tava smitaindavamahaḥpūre parimphūrjati
prauḍhāṃ vāridhicāturīṃ kalayate bhaktātmanāṃ prātibham |
daurgatyaprasarāstamaḥpaṭalikāsādharmyamābibhrate
sarvaṃ kairavasāhacaryapadavīrītiṃ vidhatte param ||92||
mandārādiṣu manmathārimahiṣi prākāśyarītiṃ nijāṃ
kādācitkatayā viśaṅkya bahuśo vaiśadyamudrāguṇaḥ |
sātatyena tava smite vitanute svairāsanāvāsanām ||93||
indhāne bhavavītihotranivahe karmaughacaṇḍānila-
prauḍhimnā bahulīkṛte nipatitaṃ santāpacintākulam |
mātarmāṃ pariṣiñca kiñcidamalaiḥ pīyūṣavarṣairiva
śrīkāmākṣi tava smitadyutikaṇaiḥ śaiśiryalīlākaraiḥ ||94||
bhāṣāyā rasanāgrakhelanajuṣaḥ śṛṅgāramudrāsakhī-
līlājātarateḥ sukhena niyamasnānāya menātmaje |
śrīkāmākṣi sudhāmayīva śiśirā srotasvinī tāvakī
gāḍhānandataraṅgitā vijayate hāsaprabhācāturī ||95||
santāpaṃ viralīkarotu sakalaṃ kāmākṣi maccetanā
majjantī madhurasmitāmaradhunīkallolajāleṣu te |
nairantaryamupetya manmathamarulloleṣu yeṣu sphuṭaṃ
premenduḥ pratibimbito vitanute kautūhalaṃ dhūrjaṭeḥ ||96||
cetaḥkṣīrapayodhimantharacaladrāgākhyamanthācala-
kṣobhavyāpṛtisambhavāṃ janani te mandasmitaśrīsudhām |
svādaṃsvādamudītakautukarasā netratrayī śāṅkarī
śrīkāmākṣi nirantaraṃ pariṇamatyānandavīcīmayī ||97||
āloke tava pañcasāyakariporuddāmakautūhala-
preṅkhanmārutaghaṭṭanapracalitādānandadugdhāmbudheḥ |
kācidvīcirudañcati pratinavā saṃvitprarohātmikā
tāṃ kāmākṣi kavīśvarāḥ smitamiti vyākurvate sarvadā ||98||
sūktiḥ śīlayate kimadritanaye mandasmitātte muhuḥ
mādhuryāgamasampradāyamathavā sūkternu mandasmitam |
itthaṃ kāmapi gāhate mama manaḥ sandehamārgabhramiṃ
śrīkāmākṣi na pāramārthyasaraṇisphūrtau nidhatte padam ||99||
krīḍālolakṛpāsaroruhamukhīsaudhāṅgaṇebhyaḥ kavi-
śreṇīvākparipāṭikāmṛtajharīsūtīgṛhebhyaḥ śive |
nirvāṇāṅkurasārvabhaumapadavīsiṃhāsanebhyastava
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣkaṇebhyo namaḥ ||100||
āryāmeva vibhāvayanmanasi yaḥ pādāravindaṃ puraḥ
paśyannārabhate stutiṃ sa niyataṃ labdhvā kaṭākṣacchavim |
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharījyotsnāvayasyānvitām
ārohatyapavargasaudhavalabhīmānandavīcīmayīm ||101||
|| iti mandasmitaśatakaṃ sampūrṇam ||
|| iti śrī mūkapañcaśatī sampūrṇā ||
||auṃ tat sat ||
Sanskrit — Devanagari (original)
बध्नीमो वयमञ्जलिं प्रतिदिनं बन्धच्छिदे देहिनां
कन्दर्पागमतन्त्रमूलगुरवे कल्याणकेलीभुवे ।
कामाक्ष्या घनसारपुञ्जरजसे कामद्रुहश्चक्षुषां
मन्दारस्तबकप्रभामदमुषे मन्दस्मितज्योतिषे ॥1॥
सध्रीचे नवमल्लिकासुमनसां नासाग्रमुक्तामणे-
राचार्याय मृणालकाण्डमहसां नैसर्गिकाय द्विषे ।
स्वर्धुन्या सह युध्वेन हिमरुचेरर्धासनाध्यासिने
कामाक्ष्याः स्मितमञ्जरीधवलिमाद्वैताय तस्मै नमः ॥2॥
कर्पूरद्युतिचातुरीमतितरामल्पीयसीं कुर्वती
दौर्भाग्योदयमेव संविदधती दौषाकरीणां त्विषाम् ।
क्षुल्लानेव मनोज्ञमल्लिनिकरान्फुल्लानपि व्यञ्जती
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुलहरी कामप्रसूरस्तु मे ॥3॥
या पीनस्तनमण्डलोपरि लसत्कर्पूरलेपायते
या नीलेक्षणरात्रिकान्तिततिषु ज्योत्स्नाप्ररोहायते ।
या सौन्दर्यधुनीतरङ्गततिषु व्यालोलहंसायते
कामाक्ष्याः शिशिरीकरोतु हृदयं सा मे स्मितप्राचुरी ॥4॥
येषां गच्छति पूर्वपक्षसरणिं कौमुद्वतः श्वेतिमा
येषां सन्ततमारुरुक्षति तुलाकक्ष्यां शरच्चन्द्रमाः ।
येषामिच्छति कम्बुरप्यसुलभामन्तेवसत्प्रक्रियां
कामाक्ष्या ममतां हरन्तु मम ते हासत्विषामङ्कुराः ॥5॥
आशासीमसु सन्ततं विदधती नैशाकरीं व्याक्रियां
काशानामभिमानभङ्गकलनाकौशल्यमाबिभ्रती ।
ईशानेन विलोकिता सकुतुकं कामाक्षि ते कल्मष-
क्लेशापायकरी चकास्ति लहरी मन्दस्मितज्योतिषाम् ॥6॥
आरूढस्य समुन्नतस्तनतटीसाम्राज्यसिंहासनं
कन्दर्पस्य विभोर्जगत्त्रयप्राकट्यमुद्रानिधेः ।
यस्याश्चामरचातुरीं कलयते रश्मिच्छटा चञ्चला
सा मन्दस्मितमञ्जरी भवतु नः कामाय कामाक्षि ते ॥7॥
शम्भोर्या परिरम्भसम्भ्रमविधौ नैर्मल्यसीमानिधिः
गैर्वाणीव तरङ्गिणी कृतमृदुस्यन्दां कलिन्दात्मजाम् ।
कल्माषीकुरुते कलङ्कसुषमां कण्ठस्थलीचुम्बिनीं
कामाक्ष्याः स्मितकन्दली भवतु नः कल्याणसन्दोहिनी ॥8॥
जेतुं हारलतामिव स्तनतटीं सञ्जग्मुषी सन्ततं
गन्तुं निर्मलतामिव द्विगुणितां मग्ना कृपास्त्रोतसि ।
लब्धुं विस्मयनीयतामिव हरं रागाकुलं कुर्वती
मञ्जुस्ते स्मितमञ्जरी भवभयं मथ्नातु कामाक्षि मे ॥9॥
श्वेतापि प्रकटं निशाकररुचां मालिन्यमातन्वती
शीतापि स्मरपावकं पशुपतेः सन्धुक्षयन्ती सदा ।
स्वाभाव्यादधराश्रितापि नमतामुच्चैर्दिशन्ती गतिं
कामाक्षि स्फुटमन्तरा स्फुरतु नस्त्वन्मन्दहासप्रभा ॥10॥
वक्त्रश्रीसरसीजले तरलितभ्रूवल्लिकल्लोलिते
कालिम्ना दधती कटाक्षजनुषा माधुव्रतीं व्यापृतिम् ।
निर्निद्रामलपुण्डरीककुहनापाण्डित्यमाबिभ्रती
कामाक्ष्याः स्मितचातुरी मम मनः कातर्यमुन्मूलयेत् ॥11॥
नित्यं बाधितबन्धुजीवमधरं मैत्रीजुषं पल्लवैः
शुद्धस्य द्विजमण्डलस्य च तिरस्कर्तारमप्याश्रिता ।
या वैमल्यवती सदैव नमतां चेतः पुनीतेतरां
कामाक्ष्या हृदयं प्रसादयतु मे सा मन्दहासप्रभा ॥12॥
द्रुह्यन्ती तमसे मुहुः कुमुदिनीसाहाय्यमाबिभ्रती
यान्ती चन्द्रकिशोरशेखरवपुःसौधाङ्गणे प्रेङ्खणम् ।
ज्ञानाम्भोनिधिवीचिकां सुमनसां कूलङ्कषां कुर्वती
कामाक्ष्याः स्मितकौमुदी हरतु मे संसारतापोदयम् ॥13॥
काश्मीरद्रवधातुकर्दमरुचा कल्माषतां बिभ्रती
हंसौधैरिव कुर्वती परिचितिं हारीकृतैर्मौक्तिकैः ।
वक्षोजन्मतुषारशैलकटके सञ्चारमातन्वती
कामाक्ष्या मृदुलस्मितद्युतिमयी भागीरथी भासते ॥14॥
कम्बोर्वंशपरम्परा इव कृपासन्तानवल्लीभुवः
सम्फुल्लस्तबका इव प्रसृमरा मूर्ताः प्रसादा इव ।
वाक्पीयूषकणा इव त्रिपथगापर्यायभेदा इव
भ्राजन्ते तव मन्दहासकिरणाः काञ्चीपुरीनायिके ॥15॥
वक्षोजे घनसारपत्ररचनाभङ्गीसपत्नायिता
कण्ठे मौक्तिकहारयष्टिकिरणव्यापारमुद्रायिता ।
ओष्ठश्रीनिकुरुम्बपल्लवपुटे प्रेङ्खत्प्रसूनायिता
कामाक्षि स्फुरतां मदीयहृदये त्वन्मन्दहासप्रभा ॥16॥
येषां बिन्दुरिवोपरि प्रचलितो नासाग्रमुक्तामणिः
येषां दीन इवाधिकण्ठमयते हारः करालम्बनम् ।
येषां बन्धुरिवोष्ठयोररुणिमा धत्ते स्वयं रञ्जनं
कामाक्ष्याः प्रभवन्तु ते मम शिवोल्लासाय हासाङ्कुराः ॥17॥
या जाड्याम्बुनिधिं क्षिणोति भजतां वैरायते कैरवैः
नित्यं यां नियमेन या च यतते कर्तुं त्रिणेत्रोत्सवम् ।
बिम्बं चान्द्रमसं च वञ्चयति या गर्वेण सा तादृशी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव कथं ज्योत्स्नेत्यसौ कीर्त्यते ॥18॥
आरुढा रभसात्पुरः पुररिपोराश्लेषणोपक्रमे
या ते मातरुपैति दिव्यतटिनीशङ्काकरी तत्क्षणम् ।
ओष्ठौ वेपयति भ्रुवौ कुटिलयत्यानम्रयत्याननं
तां वन्दे मृदुहासपूरसुषमामेकाम्रनाथप्रिये ॥19॥
वक्त्रेन्दोस्तव चन्द्रिका स्मितततिर्वल्गु स्फुरन्ती सतां
स्याच्चेद्युक्तिमिदं चकोरमनसां कामाक्षि कौतूहलम् ।
एतच्चित्रमहर्निशं यदधिकामेषा रुचिं गाहते
बिम्बोष्ठद्युमणिप्रभास्वपि च यद्बिब्बोकमालम्बते ॥20॥
सादृश्यं कलशाम्बुधेर्वहति यत्कामाक्षि मन्दस्मितं
शोभामोष्ठरुचाम्ब विद्रुमभवामेताद्भिदां ब्रूमहे ।
एकस्मादुदितं पुरा किल पपौ शर्वः पुराणः पुमान्
एतन्मध्यसमुद्भवं रसयते माधुर्यरूपं रसम् ॥21॥
उत्तुङ्गस्तनकुम्भशैलकटके विस्तारिकस्तूरिका-
पत्रश्रीजुषि चञ्चलाः स्मितरुचः कामाक्षि ते कोमलाः ।
सन्ध्यादीधितिरञ्जिता इव मुहुः सान्द्राधरज्योतिषा
व्यालोलामलशारदाभ्रशकलव्यापारमातन्वते ॥22॥
क्षीरं दूरत एव तिष्ठतु कथं वैमल्यमात्रादिदं
मातस्ते सहपाठवीथिमयतां मन्दस्मितैर्मञ्जुलैः ।
किं चेयं तु भिदास्ति दोहनवशादेकं तु सञ्जायते
कामाक्षि स्वयमर्थितं प्रणमतामन्यत्तु दोदुह्यते ॥23॥
कर्पूरैरमृतैर्जगज्जननि ते कामाक्षि चन्द्रातपैः
मुक्ताहारगुणैर्मृणालवलयैर्मुग्धस्मितश्रीरियम् ।
श्रीकाञ्चीपुरनायिके समतया संस्तूयते सज्जनैः
तत्तादृङ्मम तापशान्तिविधये किं देवि मन्दायते ॥24॥
मध्येगर्भितमञ्जुवाक्यलहरीमाध्वीझरीशीतला
मन्दारस्तबकायते जननि ते मन्दस्मितांशुच्छटा ।
यस्या वर्धयितुं मुहुर्विकसनं कामाक्षि कामद्रुहो
वल्गुर्वीक्षणविभ्रमव्यतिकरो वासन्तमासायते ॥25॥
बिम्बोष्ठद्युतिपुञ्जरञ्जितरुचिस्त्वन्मन्दहासच्छटा ।
कल्याणं गिरिसार्वभौमतनये कल्लोलयत्वाशु मे ।
फुल्लन्मल्लिपिनद्धहल्लकमयी मालेव या पेशला
श्रीकाञ्चीश्वरि मारमर्दितुरुरोमध्ये मुहुर्लम्बते ॥26॥
बिभ्राणा शरदभ्रविभ्रमदशां विद्योतमानाप्यसो
कामाक्षि स्मितमञ्जरी किरति ते कारुण्यधारारसम् ।
आश्चर्यं शिशिरीकरोति जगतीश्चालोक्य चैनामहो
कामं खेलति नीलकण्ठहृदयं कौतूहलान्दोलितम् ॥27॥
प्रेङ्खत्प्रौढकटाक्षकुञ्जकुहरेष्वत्यच्छगुच्छायितं
वक्त्रेन्दुच्छविसिन्धुवीचिनिचये फेनप्रतानायितम् ।
नैरन्तर्यविजृम्भितस्तनतटे नैचोलपट्टायितं
कालुष्यं कबलीकरोतु मम ते कामाक्षि मन्दस्मितम् ॥28॥
पीयूषं तव मन्थरस्मितमिति व्यर्थैव सापप्रथा
कामाक्षि ध्रुवमीदृशं यदि भवेदेतत्कथं वा शिवे ।
मन्दारस्य कथालवं न सहते मथ्नाति मन्दाकिनी-
मिन्दुं निन्दति कीर्तितेऽपि कलशीपाथोधिमीर्ष्यायते ॥29॥
विश्वेषां नयनोत्सवं वितनुतां विद्योततां चन्द्रमा
विख्यातो मदनान्तकेन मुकुटीमध्ये च सम्मान्यताम् ।
आः किं जातमनेन हाससुषमामालोक्य कामाक्षि ते
कालङ्कीमवलम्बते खलु दशां कल्माषहीनोऽप्यसौ ॥30॥
चेतः शीतलयन्तु नः पशुपतेरानन्दजीवातवो
नम्राणां नयनाध्वसीमसु शरच्चन्द्रातपोपक्रमाः ।
संसाराख्यसरोरुहाकरखलीकारे तुषारोत्कराः
कामाक्षि स्मरकीर्तिबीजनिकरास्त्वन्मन्दहासाङ्कुराः ॥31॥
कर्मौघाख्यतमःकचाकचिकरान्कामाक्षि सञ्चिन्तये
त्वन्मन्दस्मितरोचिषां त्रिभुवनक्षेमङ्करानङ्कुरान् ।
ये वक्त्रं शिशिरश्रियो विकसितं चन्द्रातपाम्भोरुह-
द्वेषोद्धेषोणचातुरीमिव तिरस्कर्तुं परिष्कुर्वते ॥32॥
कुर्युर्नः कुलशैलराजतनये कूलङ्कषं मङ्गलं
कुन्दस्पर्धनचुञ्चवस्तव शिवे मन्दस्मितप्रक्रमाः ।
ये कामाक्षि समस्तसाक्षिनयनं सन्तोषयन्तीश्वरं
कर्पूरप्रकरा इव प्रसृमराः पुंसामसाधारणाः ॥33॥
कम्रेण स्नपयस्व कर्मकुहनाचोरेण मारागम-
व्याख्याशिक्षणदीक्षितेन विदुषामक्षीणलक्ष्मीपुषा ।
कामाक्षि स्मितकन्दलेन कलुषस्फोटक्रियाचुञ्चुना
कारुण्यामृतवीचिकाविहरणप्राचुर्यधुर्येण माम् ॥34॥
त्वन्मन्दस्मितकन्दलस्य नियतं कामाक्षि शङ्कामहे
बिम्बः कश्चन नूतनः प्रचलितो नैशाकरः शीकरः ।
किञ्च क्षीरपयोनिधिः प्रतिनिधिः स्वर्वाहिनीवीचिका-
बिब्वोकोऽपि विडम्ब एव कुहना मल्लीमतल्लीरुचः ॥35॥
दुष्कर्मार्कनिसर्गकर्कशमहस्सम्पर्कतपतं मिल-
त्पङ्कं शङ्करवल्लभे मम मनः काञ्चीपुरालङ्क्रिये ।
अम्ब त्वन्मृदुलस्मितामृतरसे मङ्क्त्वा विधूय व्यथा-
मानन्दोदयसौधशृङ्गपदवीमारोढुमाकाङ्क्षति ॥36॥
नम्राणां नगराजशेखरसुते नाकालयानां पुरः
कामाक्षि त्वरया विपत्प्रशमेन कारुण्यधाराः किरन् ।
आगच्छन्तमनुग्रहं प्रकटयन्नानन्दबीजानि ते
नासीरे मृदुहास एव तनुते नाथे सुधाशीतलः ॥37॥
कामाक्षि प्रथमानविभ्रमनिधिः कन्दर्पदर्पप्रसूः
मुग्धस्ते मृदुहास एव गिरिजे मुष्णातु मे किल्बिषम् ।
यं द्रष्टुं विहिते करग्रह उमे शम्भुस्त्रपामीलितं
स्वैरं कारयति स्म ताण्डवविनोदानन्दिना तण्डुना ॥38॥
क्षुण्णं केनचिदेव धीरमनसा कुत्रापि नानाजनैः
कर्मग्रन्थिनियन्त्रितैरसुगमं कामाक्षि सामान्यतः ।
मुग्धैर्द्रुष्टुमशक्यमेव मनसा मूढसय मे मौक्तिकं
मार्गं दर्शयतु प्रदीप इव ते मन्दस्मितश्रीरियम् ॥39॥
ज्योत्स्नाकान्तिभिरेव निर्मलतरं नैशाकरं मण्डलं
हंसैरेव शरद्विलाससमये व्याकोचमम्भोरुहम् ।
स्वच्छैरेव विकस्वरैरुडुगुणैः कामाक्षि बिम्बं दिवः
पुण्यैरेव मृदुस्मितैस्तव मुखं पुष्णाति शोभाभरम् ॥40॥
मानग्रन्थिविधुन्तुदेन रभसादास्वाद्यमाने नव-
प्रेमाडम्बरपूर्णिमाहिमकरे कामाक्षि ते तत्क्षणम् ।
आलोक्य स्मितचन्द्रिकां पुनरिमामुन्मीलनं जग्मुषीं
चेतः शीलयते चकोरचरितं चन्द्रार्धचूडामणेः ॥41॥
कामाक्षि स्मितमञ्जरीं तव भजे यस्यास्त्विषामङ्कुरा-
नापीनस्तनपानलालसतया निश्शङ्कमङ्केशयः ।
ऊर्ध्वं वीक्ष्य विकर्षति प्रसृमरानुद्दामया शुण्डया
सूनुसुते बिसशङ्कयाशु कुहनादन्तावलग्रामणीः ॥42॥
गाढाश्लेषविमर्दसम्भ्रमवशादुद्दाममुक्तागुण-
प्रालम्बे कुचकुम्भयोर्विगलिते दक्षद्विषो वक्षसि ।
या सख्येन पिनह्यति प्रचुरया भासा तदीयां दशां
सा मे खेलतु कामकोटि हृदये सान्द्रस्मितांशुच्छटा ॥43॥
मन्दारे तव मन्थरस्मितरुचां मात्सर्यमालोक्यते
कामाक्षि स्मरशासने च नियतो रागोदयो लक्ष्यते ।
चान्द्रीषु द्युतिमञ्जरीषु च महान्द्वेषाङ्कुरो दृश्यते
शुद्धानां कथमीदृशी गिरिसुतेऽतिशुद्धा दशा कथ्यताम् ॥44॥
पीयूषं खलु पीयते सुरजनैर्दुग्धाम्बुधिर्मथ्यते
माहेशैश्च जटाकलापनिगडैर्मन्दाकिनी नह्यते ।
शीतांशुः परिभूयते च तमसा तस्मादनेतादृशी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव वचोवैदग्ध्यमुल्लङ्घते ॥45॥
आशङ्के तव मन्दहासलहरीमन्यादृशीं चन्द्रिका-
मेकाम्रेशकुटुम्बिनि प्रतिपदं यस्याः प्रभासङ्गमे ।
वक्षोजाम्बुरुहे न ते रचयतः काञ्चिद्दशां कौङ्मली-
मास्याम्भोरुहमम्ब किञ्च शनकैरालम्बते फुल्लताम् ॥46॥
आस्तीर्णाधरकान्तिपल्लवचये पातं मुहुर्जग्मुषी
मारद्रोहिणि कन्दलत्स्मरशरज्वालावलीर्व्यञ्जती ।
निन्दन्ती घनसारहारवलयज्योत्स्नामृणालानि ते
कामाक्षि स्मितचातुरी विरहिणीरीतिं जगाहेतराम् ॥47॥
सूर्यालोकविधौ विकासमधिकं यान्ती हरन्ती तम-
स्सन्दोहं नमतां निजस्मरणतो दोषाकरद्वेषिणी ।
निर्यान्ती वदनारविन्दकुहरान्निर्धूतजाड्या नृणां
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिमयी चित्रीयते चन्द्रिका ॥48॥
कुण्ठीकुर्युरमी कुबोधघटनामस्मन्मनोमाथिनीं
श्रीकामाक्षि शिवङ्करास्तव शिवे श्रीमन्दहासाङ्कुराः ।
ये तन्वन्ति निरन्तरं तरुणिमस्तम्बेरमग्रामणी-
कुम्भद्वन्द्वविडम्बिनि स्तनतटे मुक्ताकुथाडम्बरम् ॥49॥
प्रेङ्खन्तः शरदम्बुदा इव शनैः प्रेमानिलैः प्रेरिता
मज्जन्तो मन्दनारिकण्ठसुषमासिन्धौ मुहुर्मन्थरम् ।
श्रीकामाक्षि तव स्मितांशुनिकराः श्यामायमानश्रियो
नीलाम्भोधरनैपुणीं तत इतो निर्निद्रयन्त्यञ्जसा ॥50॥
व्यापारं चतुराननैकविहृतौ व्याकुर्वती कुर्वती
रुद्राक्षग्रहणं महेशि सततं वागूर्मिकल्लोलिता ।
उत्फुल्लं धवलारविन्दमधरीकृत्य स्फुरन्ती सदा
श्रीकामाक्षि सरस्वती विजयते त्वन्मन्दहासप्रभा ॥51॥
कर्पूरद्युतितस्करेण महसा कल्माषयत्याननं
श्रीकाञ्चीपुरनायिके पतिरिव श्रीमन्दहासोऽपि ते ।
आलिङ्गत्यतिपीवरां स्तनतटीं बिम्बाधरं चुम्बति
प्रौढं रागभरं व्यनक्ति मनसो धैर्यं धुनीतेतराम् ॥52॥
वैशद्येन च विश्वतापहरणक्रीडापटीयस्तया
पाण्डित्येन पचेलिमेन जगतां नेत्रोत्सवोत्पादेन ।
कामाक्षि स्मितकन्दलैस्तव तुलामारोढुमुद्योगिनी
ज्योत्स्नासौ जलराशिपोषणतया दूष्यां प्रपन्ना दशाम् ॥53॥
लावण्याम्बुजिनीमृणालवलयैः शृङ्गारगन्धद्विप-
ग्रामण्यः श्रुतिचामरैस्तरुणिमस्वाराज्यतेजोङ्कुरैः ।
आनन्दामृतसिन्धुवीचिपृषतैरास्याब्जहंसैस्तव
श्रीकामाक्षि मथान मन्दहसितैर्मत्कं मनःकल्मषम् ॥54॥
उत्तुङ्गस्तनमण्डलीपरिचलन्माणिक्यहारच्छटा-
चञ्चच्छोणिमपुञ्जमध्यसरणिं मातः परिष्कुर्वती ।
या वैदग्ध्यमुपैति शङ्करजटाकान्तारवाटीपत-
त्स्वर्वापीपयसः स्मितद्युतिरसौ कामाक्षि ते मञ्जुला ॥55॥
सन्नामैकजुषा जनेन सुलभं संसूचयन्ती शनै-
रुत्तुङ्गस्य चिरादनुग्रहतरोरुत्पत्स्यमानं फलम् ।
प्राथम्येन विकस्वरा कुसुमवत्प्रागल्भ्यमभ्येयुषी
कामाक्षि स्मितचातुरी तव मम क्षेमङ्करी कल्पताम् ॥56॥
धानुष्काग्रसरस्य लोलकुटिलभ्रूलेखया बिभ्रतो
लीलालोकशिलीमुखं नववयस्साम्राज्यलक्ष्मीपुषः ।
जेतुं मन्मथमर्दिनं जननि ते कामाक्षि हासः स्वयं
वल्गुर्विभ्रमभूभृतो वितनुते सेनापतिप्रक्रियाम् ॥57॥
यन्नाकम्पत कालकूटकबलीकारे चुचुम्बे न यद्-
ग्लान्या चक्षुषि रूषितानलशिखे रुद्रस्य तत्तादृशम् ।
चेतो यत्प्रसभं स्मरज्वरशिखिज्वालेन लेलिह्यते
तत्कामाक्षि तव स्मितांशुकलिकाहेलाभवं प्राभवम् ॥58॥
सम्भिन्नेव सुपर्वलोकतटिनी वीचीचयैर्यामुनैः
सम्मिश्रेव शशाङ्कदीप्तिलहरी नीलैर्महानीरदैः ।
कामाक्षि स्फुरिता तव स्मितरुचिः कालाञ्जनस्पर्धिना
कालिम्ना कचरोचिषां व्यतिकरे काञ्चिद्दशामश्नुते ॥59॥
जानीमो जगदीश्वरप्रणयिनि त्वन्मन्दहासप्रभां
श्रीकामाक्षि सरोजिनीमभिनवामेषा यतः सर्वदा ।
आस्येन्दोरवलोकेन पशुपतेरभ्येति सम्फुल्लतां
तन्द्रालुस्तदभाव एव तनुते तद्वैपरीत्यक्रमम् ॥60॥
यान्ती लोहितिमानमभ्रतटिनी धातुच्छटाकर्दमैः
भान्ती बालगभस्तिमालिकिरणैर्मेघावली शारदी ।
बिम्बोष्ठद्युतिपुञ्जचुम्बनकलाशोणायमानेन ते
कामाक्षि स्मितरोचिषा समदशामारोढुमाकाङ्क्षते ॥61॥
श्रीकामाक्षि मुखेन्दुभूषणमिदं मन्दस्मितं तावकं
नेत्रानन्दकरं तथा हिमकरो गच्छेद्यथा तिग्मताम् ।
शीतं देवि तथा यथा हिमजलं सन्तापमुद्रास्पदं
श्वेतं किञ्च तथा यथा मलिनतां धत्ते च मुक्तामणिः ॥62॥
त्वन्मन्दस्मितमञ्जरीं प्रसृमरां कामाक्षि चन्द्रातपं
सन्तः सन्ततमामनन्त्यमलता तल्लक्षणं लक्ष्यते ।
अस्माकं न धुनोति तापकमधिकं धूनोति नाभ्यन्तरं
ध्वान्तं तत्खलु दुःखिनो वयमिदं केनोति नो विद्महे ॥63॥
नम्रस्य प्रणयप्ररूढकलहच्छेदाय पादाब्जयोः
मन्दं चन्द्रकिशोरशेखरमणेः कामाक्षि रागेण ते ।
बन्धूकप्रसवश्रियं जितवतो बंहीयसीं तादृशीं
बिम्बोष्ठस्य रुचिं निरस्य हसितज्योत्स्ना वयस्यायते ॥64॥
मुक्तानां परिमोचनं विदधतस्तत्प्रीतिनिष्पादिनी
भूयो दूरत एव धूतमरुतस्तत्पालनं तन्वती ।
उद्भूतस्य जलान्तरादविरतं तद्दूरतां जग्मुषी
कामाक्षि स्मितमञ्जरी तव कथं कम्बोस्तुलामश्नुते ॥65॥
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिझरीवैदग्ध्यलीलायितं
पश्यन्तोऽपि निरन्तरं सुविमलम्मन्या जगन्मण्डले ।
लोकं हासयितुं किमर्थमनिशं प्राकाश्यमातन्वते
मन्दाक्षं विरहय्य मङ्गलतरं मन्दारचन्द्रादयः ॥66॥
क्षीराब्धेरपि शैलराजतनये त्वन्मन्दहासस्य च
श्रीकामाक्षि वलक्षिमोदयनिधेः किञ्चिद्भिदां ब्रूमहे ।
एकस्मै पुरुषाय देवि स ददौ लक्ष्मीं कदाचित्पुरा
सर्वेभ्योऽपि ददात्यसौ तु सततं लक्ष्मीं च वागीश्वरीम् ॥67॥
श्रीकाञ्चीपुररत्नदीपकलिके तान्येव मेनात्मजे
चाकोराणि कुलानि देवि सुतरां धन्यानि मन्यामहे ।
कम्पातीरकुटुम्बचङ्क्रमकलाचुञ्चूनि चञ्चूपुटैः
नित्यं यानि तव स्मितेन्दुमहसामास्वादमातन्वते ॥68॥
शैत्यप्रक्रममाश्रितोऽपि नमतां जाड्यप्रथां धूनयन्
नैर्मल्यं परमं गतोऽपि गिरिशं रागाकुलं चारयन् ।
लीलालापपुरस्सरोऽपि सततं वाचंयमान्प्रीणयन्
कामाक्षि स्मितरोचिषां तव समुल्लासः कथं वर्ण्यते ॥69॥
श्रोणीचञ्चलमेखलामुखरितं लीलागतं मन्थरं
भ्रूवल्लीचलनं कटाक्षवलनं मन्दाक्षवीक्षाचणम् ।
यद्वैदग्ध्यमुखेन मन्मथरिपुं सम्मोहयन्त्यञ्जसा
श्रीकामाक्षि तव स्मिताय सततं तस्मै नम्सकुर्महे ॥70॥
श्रीकामाक्षि मनोज्ञमन्दहसितज्योतिष्प्ररोहे तव
स्फीतश्वेतिमसार्वभौमसरणिप्रागल्भ्यमभ्येयुषि ।
चन्द्रोऽयं युवराजतां कलयते चेटीधुरं चन्द्रिका
शुद्धा सा च सुधाझरी सहचरीसाधर्म्यमालम्बते ॥71॥
ज्योत्स्ना किं तनुते फलं तनुमतामौष्ण्यप्रशान्तिं विना
त्वन्मन्दस्मितरोचिषा तनुमतां कामाक्षि रोचिष्णुना ।
सन्तापो विनिवार्यते नववयःप्राचुर्यमङ्कूर्यते
सौन्दर्यं परिपूर्यते जगति सा कीर्तिश्च सञ्चार्यते ॥72॥
वैमल्यं कुमुदश्रियां हिमरुचः कान्त्यैव सन्धुक्ष्यते
ज्योत्स्नारोचिरपि प्रदोषसमयं प्राप्यैव सम्पद्यते ।
स्वच्छत्वं नवमौक्तिकस्य परमं संस्कारतो दृश्यते
कामाक्ष्याः स्मितदीधितेर्विशदिमा नैसर्गिको भासते ॥73॥
प्राकाश्यं परमेश्वरप्रणयिनि त्वन्मन्दहासश्रियः
श्रीकामाक्षि मम क्षिणोतु ममतावैचक्षणीमक्षयाम् ।
यद्भीत्येव निलीयते हिमकरो मेघोदरे शुक्तिका-
गर्भे मौक्तिकमण्डली च सरसीमध्ये मृणाली च सा ॥74॥
हेरम्बे च गुहे हर्षभरितं वात्सल्यमङ्कूरयत्
मारद्रोहिणि पूरुषे सहभुवं प्रेमाङ्कुरं व्यञ्जयत् ।
आनम्रेषु जनेषु पूर्णकरुणावैदग्ध्यमुत्तालयत्
कामाक्षि स्मितमञ्जसा तव कथङ्कारं मया कथ्यते ॥75॥
सङ्क्रुद्धद्विजराजकोऽप्यविरतं कुर्वन्द्विजैः सङ्गमं
वाणीपद्धतिदूरगोऽपि सततं तत्साहचर्यं वहन् ।
अश्रान्तं पशुदुर्लभोऽपि कलयन्पत्यौ पशूनां रतिं
श्रीकामाक्षि तव स्मितामृतरसस्यन्दो मयि स्पन्दताम् ॥76॥
श्रीकामाक्षि महेश्वरे निरुपमप्रेमाङ्कुरप्रक्रममं
नित्यं यः प्रकटीकरोति सहजामुन्निद्रयन्माधुरीम् ।
तत्तादृक्तव मन्दहासमहिमा मातः कथं मानितां
तन्मूर्ध्ना सुरनिम्नगां च कलिकामिन्दोश्च तां निन्दति ॥77॥
ये माधुर्यविहारमण्टपभुवो ये शैत्यमुद्राकरा
ये वैशद्यदशाविशेषसुभगास्ते मन्दहासाङ्कुराः ।
कामाक्ष्याः सहजं गुणत्रयमिदं पर्यायतः कुर्वतां
वाणीगुम्फनडम्बरे च हृदये कीर्तिप्ररोहे च मे ॥78॥
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुनिकरा दक्षान्तके वीक्षणे
मन्दाक्षग्रहिला हिमद्युतिमयूखाक्षेपदीक्षाङ्कुराः ।
दाक्ष्यं पक्ष्मलयन्तु माक्षिकगुडद्राक्षाभवं वाक्षु मे
सूक्ष्मं मोक्षपथं निरीक्षितुमपि प्रक्षालयेयुर्मनः ॥79॥
जात्या शीतशीतलानि मधुराण्येतानि पूतानि ते
गाङ्गानीव पयांसि देवि पटलान्यल्पस्मितज्योतिषाम् ।
एनःपङ्कपरम्परामलिनितामेकाम्रनाथप्रिये
प्रज्ञानात्सुतरां मदीयधिषणां प्रक्षालयन्तु क्षणात् ॥80॥
अश्रान्तं परतन्त्रितः पशुपतिस्त्वन्मन्दहासाङ्कुरैः
श्रीकामाक्षि तदीयवर्णसमतासङ्गेन शङ्कामहे ।
इन्दुं नाकधुनीं च शेखरयते मालां च धत्ते नवैः
वैकुण्ठैरवकुण्ठनं च कुरुते धूलीचयैर्भास्मनैः ॥81॥
श्रीकाञ्चीपुरदेवते मृदुवचस्सौरभ्यमुद्रास्पदं
प्रौढप्रेमलतानवीनकुसुमं मन्दस्मितं तावकम् ।
मन्दं कन्दलति प्रियस्य वदनालोके समाभाषणे
श्लक्ष्णे कुङ्मलति प्ररूढपुलके चाश्लोषणे फुल्लति ॥82॥
किं त्रैस्रोतसमम्बिके परिणतं स्रोतश्चतुर्थं नवं
पीयूषस्य समस्ततापहरणं किंवा द्वितीयं वपुः ।
किंस्वित्त्वन्निकटं गतं मधुरिमाभ्यासाय गव्यं पयः
श्रीकाञ्चीपुरनायकप्रियतमे मन्दस्मितं तावकम् ॥83॥
भूषा वक्त्रसरोरुहस्य सहजा वाचां सखी शाश्वती
नीवी विभ्रमसन्ततेः पशुपतेः सौधी दृशां पारणा ।
जीवातुर्मदनश्रियः शशिरुचेरुच्चाटनी देवता
श्रीकामाक्षि गिरामभूमिमयते हासप्रभामञ्जरी ॥84॥
सूतिः श्वेतिमकन्दलस्य वसतिः शृङ्गारसारश्रियः
पूर्तिः सूक्तिझरीरसस्य लहरी कारुण्यपाथोनिधेः ।
वाटी काचन कौसुमी मधुरिमस्वाराज्यलक्ष्म्यास्तव
श्रीकामाक्षि ममास्तु मङ्गलकरी हासप्रभाचातुरी ॥85॥
जन्तूनां जनिदुःखमृत्युलहरीसन्तापनं कृन्ततः
प्रौढानुग्रहपूर्णशीतलरुचो नित्योदयं बिभ्रतः ।
श्रीकामाक्षि विसृत्वरा इव करा हासाङ्कुरास्ते हठा-
दालोकेन निहन्युरन्धतमसस्तोमस्य मे सन्ततिम् ॥86॥
उत्तुङ्गस्तनमण्डलस्य विलसल्लावण्यलीलानटी-
रङ्गस्य स्फुटमूर्ध्वसीमनि मुहुः प्राकाश्यमभ्येयुषी ।
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिततिर्बिम्बोष्ठकान्त्यङ्कुरैः
चित्रां विद्रुममुद्रितां वितनुते मौक्तीं वितानश्रियम् ॥87॥
स्वाभाव्यात्तव वक्त्रमेव ललितं सन्तोषसम्पादनं
शम्भोः किं पुनरञ्चितस्मितरुचः पाण्डित्यपात्रीकृतम् ।
अम्भोजं स्वत एव सर्वजगतां चक्षुःप्रियम्भावुकं
कामाक्षि स्फुरिते शरद्विकसिते कीदृग्विधं भ्राजते ॥88॥
पुम्भिर्निर्मलमानसौर्विदधते मैत्रीं दृढं निर्मलां
लब्ध्वा कर्मलयं च निर्मलतरां कीर्तिं लभन्तेतराम् ।
सूक्तिं पक्ष्मलयन्ति निर्मलतमां यत्तावकाः सेवकाः
तत्कामाक्षि तव स्मितस्य कलया नैर्मल्यसीमानिधेः ॥89॥
आकर्षन्नयनानि नाकिसदसां शैत्येन संस्तम्भय-
न्निन्दुं किञ्च विमोहयन्पशुपतिं विश्वार्तिमुच्चाटयन् ।
हिंसत्संसृतिडम्बरं तव शिवे हासाह्वयो मान्त्रिकः
श्रीकामाक्षि मदीयमानसतमोविद्वेषणे चेष्टताम् ॥90॥
क्षेपीयः क्षपयन्तु कल्मषभयान्यस्माकमल्पस्मित-
ज्योतिर्मण्डलचङ्क्रमास्तव शिवे कामाक्षि रोचिष्णवः ।
पीडाकर्मठकर्मघर्मसमयव्यापारतापानल-
श्रीपाता नवहर्षवर्षणसुधास्रोतस्विनीशीकराः ॥91॥
श्रीकामाक्षि तव स्मितैन्दवमहःपूरे परिम्फूर्जति
प्रौढां वारिधिचातुरीं कलयते भक्तात्मनां प्रातिभम् ।
दौर्गत्यप्रसरास्तमःपटलिकासाधर्म्यमाबिभ्रते
सर्वं कैरवसाहचर्यपदवीरीतिं विधत्ते परम् ॥92॥
मन्दारादिषु मन्मथारिमहिषि प्राकाश्यरीतिं निजां
कादाचित्कतया विशङ्क्य बहुशो वैशद्यमुद्रागुणः ।
सातत्येन तव स्मिते वितनुते स्वैरासनावासनाम् ॥93॥
इन्धाने भववीतिहोत्रनिवहे कर्मौघचण्डानिल-
प्रौढिम्ना बहुलीकृते निपतितं सन्तापचिन्ताकुलम् ।
मातर्मां परिषिञ्च किञ्चिदमलैः पीयूषवर्षैरिव
श्रीकामाक्षि तव स्मितद्युतिकणैः शैशिर्यलीलाकरैः ॥94॥
भाषाया रसनाग्रखेलनजुषः शृङ्गारमुद्रासखी-
लीलाजातरतेः सुखेन नियमस्नानाय मेनात्मजे ।
श्रीकामाक्षि सुधामयीव शिशिरा स्रोतस्विनी तावकी
गाढानन्दतरङ्गिता विजयते हासप्रभाचातुरी ॥95॥
सन्तापं विरलीकरोतु सकलं कामाक्षि मच्चेतना
मज्जन्ती मधुरस्मितामरधुनीकल्लोलजालेषु ते ।
नैरन्तर्यमुपेत्य मन्मथमरुल्लोलेषु येषु स्फुटं
प्रेमेन्दुः प्रतिबिम्बितो वितनुते कौतूहलं धूर्जटेः ॥96॥
चेतःक्षीरपयोधिमन्थरचलद्रागाख्यमन्थाचल-
क्षोभव्यापृतिसम्भवां जननि ते मन्दस्मितश्रीसुधाम् ।
स्वादंस्वादमुदीतकौतुकरसा नेत्रत्रयी शाङ्करी
श्रीकामाक्षि निरन्तरं परिणमत्यानन्दवीचीमयी ॥97॥
आलोके तव पञ्चसायकरिपोरुद्दामकौतूहल-
प्रेङ्खन्मारुतघट्टनप्रचलितादानन्ददुग्धाम्बुधेः ।
काचिद्वीचिरुदञ्चति प्रतिनवा संवित्प्ररोहात्मिका
तां कामाक्षि कवीश्वराः स्मितमिति व्याकुर्वते सर्वदा ॥98॥
सूक्तिः शीलयते किमद्रितनये मन्दस्मितात्ते मुहुः
माधुर्यागमसम्प्रदायमथवा सूक्तेर्नु मन्दस्मितम् ।
इत्थं कामपि गाहते मम मनः सन्देहमार्गभ्रमिं
श्रीकामाक्षि न पारमार्थ्यसरणिस्फूर्तौ निधत्ते पदम् ॥99॥
क्रीडालोलकृपासरोरुहमुखीसौधाङ्गणेभ्यः कवि-
श्रेणीवाक्परिपाटिकामृतझरीसूतीगृहेभ्यः शिवे ।
निर्वाणाङ्कुरसार्वभौमपदवीसिंहासनेभ्यस्तव
श्रीकामाक्षि मनोज्ञमन्दहसितज्योतिष्कणेभ्यो नमः ॥100॥
आर्यामेव विभावयन्मनसि यः पादारविन्दं पुरः
पश्यन्नारभते स्तुतिं स नियतं लब्ध्वा कटाक्षच्छविम् ।
कामाक्ष्या मृदुलस्मितांशुलहरीज्योत्स्नावयस्यान्विताम्
आरोहत्यपवर्गसौधवलभीमानन्दवीचीमयीम् ॥101॥
॥ इति मन्दस्मितशतकं सम्पूर्णम् ॥
॥ इति श्री मूकपञ्चशती सम्पूर्णा ॥
॥औं तत् सत् ॥
badhnīmo vayamañjaliṃ pratidinaṃ bandhacchide dehināṃ
kandarpāgamatantramūlagurave kalyāṇakelībhuve |
kāmākṣyā ghanasārapuñjarajase kāmadruhaścakṣuṣāṃ
mandārastabakaprabhāmadamuṣe mandasmitajyotiṣe ||1||
sadhrīce navamallikāsumanasāṃ nāsāgramuktāmaṇe-
rācāryāya mṛṇālakāṇḍamahasāṃ naisargikāya dviṣe |
svardhunyā saha yudhvena himarucerardhāsanādhyāsine
kāmākṣyāḥ smitamañjarīdhavalimādvaitāya tasmai namaḥ ||2||
karpūradyuticāturīmatitarāmalpīyasīṃ kurvatī
daurbhāgyodayameva saṃvidadhatī dauṣākarīṇāṃ tviṣām |
kṣullāneva manojñamallinikarānphullānapi vyañjatī
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharī kāmaprasūrastu me ||3||
yā pīnastanamaṇḍalopari lasatkarpūralepāyate
yā nīlekṣaṇarātrikāntitatiṣu jyotsnāprarohāyate |
yā saundaryadhunītaraṅgatatiṣu vyālolahaṃsāyate
kāmākṣyāḥ śiśirīkarotu hṛdayaṃ sā me smitaprācurī ||4||
yeṣāṃ gacchati pūrvapakṣasaraṇiṃ kaumudvataḥ śvetimā
yeṣāṃ santatamārurukṣati tulākakṣyāṃ śaraccandramāḥ |
yeṣāmicchati kamburapyasulabhāmantevasatprakriyāṃ
kāmākṣyā mamatāṃ harantu mama te hāsatviṣāmaṅkurāḥ ||5||
āśāsīmasu santataṃ vidadhatī naiśākarīṃ vyākriyāṃ
kāśānāmabhimānabhaṅgakalanākauśalyamābibhratī |
īśānena vilokitā sakutukaṃ kāmākṣi te kalmaṣa-
kleśāpāyakarī cakāsti laharī mandasmitajyotiṣām ||6||
ārūḍhasya samunnatastanataṭīsāmrājyasiṃhāsanaṃ
kandarpasya vibhorjagattrayaprākaṭyamudrānidheḥ |
yasyāścāmaracāturīṃ kalayate raśmicchaṭā cañcalā
sā mandasmitamañjarī bhavatu naḥ kāmāya kāmākṣi te ||7||
śambhoryā parirambhasambhramavidhau nairmalyasīmānidhiḥ
gairvāṇīva taraṅgiṇī kṛtamṛdusyandāṃ kalindātmajām |
kalmāṣīkurute kalaṅkasuṣamāṃ kaṇṭhasthalīcumbinīṃ
kāmākṣyāḥ smitakandalī bhavatu naḥ kalyāṇasandohinī ||8||
jetuṃ hāralatāmiva stanataṭīṃ sañjagmuṣī santataṃ
gantuṃ nirmalatāmiva dviguṇitāṃ magnā kṛpāstrotasi |
labdhuṃ vismayanīyatāmiva haraṃ rāgākulaṃ kurvatī
mañjuste smitamañjarī bhavabhayaṃ mathnātu kāmākṣi me ||9||
śvetāpi prakaṭaṃ niśākararucāṃ mālinyamātanvatī
śītāpi smarapāvakaṃ paśupateḥ sandhukṣayantī sadā |
svābhāvyādadharāśritāpi namatāmuccairdiśantī gatiṃ
kāmākṣi sphuṭamantarā sphuratu nastvanmandahāsaprabhā ||10||
vaktraśrīsarasījale taralitabhrūvallikallolite
kālimnā dadhatī kaṭākṣajanuṣā mādhuvratīṃ vyāpṛtim |
nirnidrāmalapuṇḍarīkakuhanāpāṇḍityamābibhratī
kāmākṣyāḥ smitacāturī mama manaḥ kātaryamunmūlayet ||11||
nityaṃ bādhitabandhujīvamadharaṃ maitrījuṣaṃ pallavaiḥ
śuddhasya dvijamaṇḍalasya ca tiraskartāramapyāśritā |
yā vaimalyavatī sadaiva namatāṃ cetaḥ punītetarāṃ
kāmākṣyā hṛdayaṃ prasādayatu me sā mandahāsaprabhā ||12||
druhyantī tamase muhuḥ kumudinīsāhāyyamābibhratī
yāntī candrakiśoraśekharavapuḥsaudhāṅgaṇe preṅkhaṇam |
jñānāmbhonidhivīcikāṃ sumanasāṃ kūlaṅkaṣāṃ kurvatī
kāmākṣyāḥ smitakaumudī haratu me saṃsāratāpodayam ||13||
kāśmīradravadhātukardamarucā kalmāṣatāṃ bibhratī
haṃsaudhairiva kurvatī paricitiṃ hārīkṛtairmauktikaiḥ |
vakṣojanmatuṣāraśailakaṭake sañcāramātanvatī
kāmākṣyā mṛdulasmitadyutimayī bhāgīrathī bhāsate ||14||
kamborvaṃśaparamparā iva kṛpāsantānavallībhuvaḥ
samphullastabakā iva prasṛmarā mūrtāḥ prasādā iva |
vākpīyūṣakaṇā iva tripathagāparyāyabhedā iva
bhrājante tava mandahāsakiraṇāḥ kāñcīpurīnāyike ||15||
vakṣoje ghanasārapatraracanābhaṅgīsapatnāyitā
kaṇṭhe mauktikahārayaṣṭikiraṇavyāpāramudrāyitā |
oṣṭhaśrīnikurumbapallavapuṭe preṅkhatprasūnāyitā
kāmākṣi sphuratāṃ madīyahṛdaye tvanmandahāsaprabhā ||16||
yeṣāṃ bindurivopari pracalito nāsāgramuktāmaṇiḥ
yeṣāṃ dīna ivādhikaṇṭhamayate hāraḥ karālambanam |
yeṣāṃ bandhurivoṣṭhayoraruṇimā dhatte svayaṃ rañjanaṃ
kāmākṣyāḥ prabhavantu te mama śivollāsāya hāsāṅkurāḥ ||17||
yā jāḍyāmbunidhiṃ kṣiṇoti bhajatāṃ vairāyate kairavaiḥ
nityaṃ yāṃ niyamena yā ca yatate kartuṃ triṇetrotsavam |
bimbaṃ cāndramasaṃ ca vañcayati yā garveṇa sā tādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ jyotsnetyasau kīrtyate ||18||
āruḍhā rabhasātpuraḥ purariporāśleṣaṇopakrame
yā te mātarupaiti divyataṭinīśaṅkākarī tatkṣaṇam |
oṣṭhau vepayati bhruvau kuṭilayatyānamrayatyānanaṃ
tāṃ vande mṛduhāsapūrasuṣamāmekāmranāthapriye ||19||
vaktrendostava candrikā smitatatirvalgu sphurantī satāṃ
syāccedyuktimidaṃ cakoramanasāṃ kāmākṣi kautūhalam |
etaccitramaharniśaṃ yadadhikāmeṣā ruciṃ gāhate
bimboṣṭhadyumaṇiprabhāsvapi ca yadbibbokamālambate ||20||
sādṛśyaṃ kalaśāmbudhervahati yatkāmākṣi mandasmitaṃ
śobhāmoṣṭharucāmba vidrumabhavāmetādbhidāṃ brūmahe |
ekasmāduditaṃ purā kila papau śarvaḥ purāṇaḥ pumān
etanmadhyasamudbhavaṃ rasayate mādhuryarūpaṃ rasam ||21||
uttuṅgastanakumbhaśailakaṭake vistārikastūrikā-
patraśrījuṣi cañcalāḥ smitarucaḥ kāmākṣi te komalāḥ |
sandhyādīdhitirañjitā iva muhuḥ sāndrādharajyotiṣā
vyālolāmalaśāradābhraśakalavyāpāramātanvate ||22||
kṣīraṃ dūrata eva tiṣṭhatu kathaṃ vaimalyamātrādidaṃ
mātaste sahapāṭhavīthimayatāṃ mandasmitairmañjulaiḥ |
kiṃ ceyaṃ tu bhidāsti dohanavaśādekaṃ tu sañjāyate
kāmākṣi svayamarthitaṃ praṇamatāmanyattu doduhyate ||23||
karpūrairamṛtairjagajjanani te kāmākṣi candrātapaiḥ
muktāhāraguṇairmṛṇālavalayairmugdhasmitaśrīriyam |
śrīkāñcīpuranāyike samatayā saṃstūyate sajjanaiḥ
tattādṛṅmama tāpaśāntividhaye kiṃ devi mandāyate ||24||
madhyegarbhitamañjuvākyalaharīmādhvījharīśītalā
mandārastabakāyate janani te mandasmitāṃśucchaṭā |
yasyā vardhayituṃ muhurvikasanaṃ kāmākṣi kāmadruho
valgurvīkṣaṇavibhramavyatikaro vāsantamāsāyate ||25||
bimboṣṭhadyutipuñjarañjitarucistvanmandahāsacchaṭā |
kalyāṇaṃ girisārvabhaumatanaye kallolayatvāśu me |
phullanmallipinaddhahallakamayī māleva yā peśalā
śrīkāñcīśvari māramarditururomadhye muhurlambate ||26||
bibhrāṇā śaradabhravibhramadaśāṃ vidyotamānāpyaso
kāmākṣi smitamañjarī kirati te kāruṇyadhārārasam |
āścaryaṃ śiśirīkaroti jagatīścālokya caināmaho
kāmaṃ khelati nīlakaṇṭhahṛdayaṃ kautūhalāndolitam ||27||
preṅkhatprauḍhakaṭākṣakuñjakuhareṣvatyacchagucchāyitaṃ
vaktrenducchavisindhuvīcinicaye phenapratānāyitam |
nairantaryavijṛmbhitastanataṭe naicolapaṭṭāyitaṃ
kāluṣyaṃ kabalīkarotu mama te kāmākṣi mandasmitam ||28||
pīyūṣaṃ tava mantharasmitamiti vyarthaiva sāpaprathā
kāmākṣi dhruvamīdṛśaṃ yadi bhavedetatkathaṃ vā śive |
mandārasya kathālavaṃ na sahate mathnāti mandākinī-
minduṃ nindati kīrtite'pi kalaśīpāthodhimīrṣyāyate ||29||
viśveṣāṃ nayanotsavaṃ vitanutāṃ vidyotatāṃ candramā
vikhyāto madanāntakena mukuṭīmadhye ca sammānyatām |
āḥ kiṃ jātamanena hāsasuṣamāmālokya kāmākṣi te
kālaṅkīmavalambate khalu daśāṃ kalmāṣahīno'pyasau ||30||
cetaḥ śītalayantu naḥ paśupaterānandajīvātavo
namrāṇāṃ nayanādhvasīmasu śaraccandrātapopakramāḥ |
saṃsārākhyasaroruhākarakhalīkāre tuṣārotkarāḥ
kāmākṣi smarakīrtibījanikarāstvanmandahāsāṅkurāḥ ||31||
karmaughākhyatamaḥkacākacikarānkāmākṣi sañcintaye
tvanmandasmitarociṣāṃ tribhuvanakṣemaṅkarānaṅkurān |
ye vaktraṃ śiśiraśriyo vikasitaṃ candrātapāmbhoruha-
dveṣoddheṣoṇacāturīmiva tiraskartuṃ pariṣkurvate ||32||
kuryurnaḥ kulaśailarājatanaye kūlaṅkaṣaṃ maṅgalaṃ
kundaspardhanacuñcavastava śive mandasmitaprakramāḥ |
ye kāmākṣi samastasākṣinayanaṃ santoṣayantīśvaraṃ
karpūraprakarā iva prasṛmarāḥ puṃsāmasādhāraṇāḥ ||33||
kamreṇa snapayasva karmakuhanācoreṇa mārāgama-
vyākhyāśikṣaṇadīkṣitena viduṣāmakṣīṇalakṣmīpuṣā |
kāmākṣi smitakandalena kaluṣasphoṭakriyācuñcunā
kāruṇyāmṛtavīcikāviharaṇaprācuryadhuryeṇa mām ||34||
tvanmandasmitakandalasya niyataṃ kāmākṣi śaṅkāmahe
bimbaḥ kaścana nūtanaḥ pracalito naiśākaraḥ śīkaraḥ |
kiñca kṣīrapayonidhiḥ pratinidhiḥ svarvāhinīvīcikā-
bibvoko'pi viḍamba eva kuhanā mallīmatallīrucaḥ ||35||
duṣkarmārkanisargakarkaśamahassamparkatapataṃ mila-
tpaṅkaṃ śaṅkaravallabhe mama manaḥ kāñcīpurālaṅkriye |
amba tvanmṛdulasmitāmṛtarase maṅktvā vidhūya vyathā-
mānandodayasaudhaśṛṅgapadavīmāroḍhumākāṅkṣati ||36||
namrāṇāṃ nagarājaśekharasute nākālayānāṃ puraḥ
kāmākṣi tvarayā vipatpraśamena kāruṇyadhārāḥ kiran |
āgacchantamanugrahaṃ prakaṭayannānandabījāni te
nāsīre mṛduhāsa eva tanute nāthe sudhāśītalaḥ ||37||
kāmākṣi prathamānavibhramanidhiḥ kandarpadarpaprasūḥ
mugdhaste mṛduhāsa eva girije muṣṇātu me kilbiṣam |
yaṃ draṣṭuṃ vihite karagraha ume śambhustrapāmīlitaṃ
svairaṃ kārayati sma tāṇḍavavinodānandinā taṇḍunā ||38||
kṣuṇṇaṃ kenacideva dhīramanasā kutrāpi nānājanaiḥ
karmagranthiniyantritairasugamaṃ kāmākṣi sāmānyataḥ |
mugdhairdruṣṭumaśakyameva manasā mūḍhasaya me mauktikaṃ
mārgaṃ darśayatu pradīpa iva te mandasmitaśrīriyam ||39||
jyotsnākāntibhireva nirmalataraṃ naiśākaraṃ maṇḍalaṃ
haṃsaireva śaradvilāsasamaye vyākocamambhoruham |
svacchaireva vikasvarairuḍuguṇaiḥ kāmākṣi bimbaṃ divaḥ
puṇyaireva mṛdusmitaistava mukhaṃ puṣṇāti śobhābharam ||40||
mānagranthividhuntudena rabhasādāsvādyamāne nava-
premāḍambarapūrṇimāhimakare kāmākṣi te tatkṣaṇam |
ālokya smitacandrikāṃ punarimāmunmīlanaṃ jagmuṣīṃ
cetaḥ śīlayate cakoracaritaṃ candrārdhacūḍāmaṇeḥ ||41||
kāmākṣi smitamañjarīṃ tava bhaje yasyāstviṣāmaṅkurā-
nāpīnastanapānalālasatayā niśśaṅkamaṅkeśayaḥ |
ūrdhvaṃ vīkṣya vikarṣati prasṛmarānuddāmayā śuṇḍayā
sūnusute bisaśaṅkayāśu kuhanādantāvalagrāmaṇīḥ ||42||
gāḍhāśleṣavimardasambhramavaśāduddāmamuktāguṇa-
prālambe kucakumbhayorvigalite dakṣadviṣo vakṣasi |
yā sakhyena pinahyati pracurayā bhāsā tadīyāṃ daśāṃ
sā me khelatu kāmakoṭi hṛdaye sāndrasmitāṃśucchaṭā ||43||
mandāre tava mantharasmitarucāṃ mātsaryamālokyate
kāmākṣi smaraśāsane ca niyato rāgodayo lakṣyate |
cāndrīṣu dyutimañjarīṣu ca mahāndveṣāṅkuro dṛśyate
śuddhānāṃ kathamīdṛśī girisute'tiśuddhā daśā kathyatām ||44||
pīyūṣaṃ khalu pīyate surajanairdugdhāmbudhirmathyate
māheśaiśca jaṭākalāpanigaḍairmandākinī nahyate |
śītāṃśuḥ paribhūyate ca tamasā tasmādanetādṛśī
kāmākṣi smitamañjarī tava vacovaidagdhyamullaṅghate ||45||
āśaṅke tava mandahāsalaharīmanyādṛśīṃ candrikā-
mekāmreśakuṭumbini pratipadaṃ yasyāḥ prabhāsaṅgame |
vakṣojāmburuhe na te racayataḥ kāñciddaśāṃ kauṅmalī-
māsyāmbhoruhamamba kiñca śanakairālambate phullatām ||46||
āstīrṇādharakāntipallavacaye pātaṃ muhurjagmuṣī
māradrohiṇi kandalatsmaraśarajvālāvalīrvyañjatī |
nindantī ghanasārahāravalayajyotsnāmṛṇālāni te
kāmākṣi smitacāturī virahiṇīrītiṃ jagāhetarām ||47||
sūryālokavidhau vikāsamadhikaṃ yāntī harantī tama-
ssandohaṃ namatāṃ nijasmaraṇato doṣākaradveṣiṇī |
niryāntī vadanāravindakuharānnirdhūtajāḍyā nṛṇāṃ
śrīkāmākṣi tava smitadyutimayī citrīyate candrikā ||48||
kuṇṭhīkuryuramī kubodhaghaṭanāmasmanmanomāthinīṃ
śrīkāmākṣi śivaṅkarāstava śive śrīmandahāsāṅkurāḥ |
ye tanvanti nirantaraṃ taruṇimastamberamagrāmaṇī-
kumbhadvandvaviḍambini stanataṭe muktākuthāḍambaram ||49||
preṅkhantaḥ śaradambudā iva śanaiḥ premānilaiḥ preritā
majjanto mandanārikaṇṭhasuṣamāsindhau muhurmantharam |
śrīkāmākṣi tava smitāṃśunikarāḥ śyāmāyamānaśriyo
nīlāmbhodharanaipuṇīṃ tata ito nirnidrayantyañjasā ||50||
vyāpāraṃ caturānanaikavihṛtau vyākurvatī kurvatī
rudrākṣagrahaṇaṃ maheśi satataṃ vāgūrmikallolitā |
utphullaṃ dhavalāravindamadharīkṛtya sphurantī sadā
śrīkāmākṣi sarasvatī vijayate tvanmandahāsaprabhā ||51||
karpūradyutitaskareṇa mahasā kalmāṣayatyānanaṃ
śrīkāñcīpuranāyike patiriva śrīmandahāso'pi te |
āliṅgatyatipīvarāṃ stanataṭīṃ bimbādharaṃ cumbati
prauḍhaṃ rāgabharaṃ vyanakti manaso dhairyaṃ dhunītetarām ||52||
vaiśadyena ca viśvatāpaharaṇakrīḍāpaṭīyastayā
pāṇḍityena pacelimena jagatāṃ netrotsavotpādena |
kāmākṣi smitakandalaistava tulāmāroḍhumudyoginī
jyotsnāsau jalarāśipoṣaṇatayā dūṣyāṃ prapannā daśām ||53||
lāvaṇyāmbujinīmṛṇālavalayaiḥ śṛṅgāragandhadvipa-
grāmaṇyaḥ śruticāmaraistaruṇimasvārājyatejoṅkuraiḥ |
ānandāmṛtasindhuvīcipṛṣatairāsyābjahaṃsaistava
śrīkāmākṣi mathāna mandahasitairmatkaṃ manaḥkalmaṣam ||54||
uttuṅgastanamaṇḍalīparicalanmāṇikyahāracchaṭā-
cañcacchoṇimapuñjamadhyasaraṇiṃ mātaḥ pariṣkurvatī |
yā vaidagdhyamupaiti śaṅkarajaṭākāntāravāṭīpata-
tsvarvāpīpayasaḥ smitadyutirasau kāmākṣi te mañjulā ||55||
sannāmaikajuṣā janena sulabhaṃ saṃsūcayantī śanai-
ruttuṅgasya cirādanugrahatarorutpatsyamānaṃ phalam |
prāthamyena vikasvarā kusumavatprāgalbhyamabhyeyuṣī
kāmākṣi smitacāturī tava mama kṣemaṅkarī kalpatām ||56||
dhānuṣkāgrasarasya lolakuṭilabhrūlekhayā bibhrato
līlālokaśilīmukhaṃ navavayassāmrājyalakṣmīpuṣaḥ |
jetuṃ manmathamardinaṃ janani te kāmākṣi hāsaḥ svayaṃ
valgurvibhramabhūbhṛto vitanute senāpatiprakriyām ||57||
yannākampata kālakūṭakabalīkāre cucumbe na yad-
glānyā cakṣuṣi rūṣitānalaśikhe rudrasya tattādṛśam |
ceto yatprasabhaṃ smarajvaraśikhijvālena lelihyate
tatkāmākṣi tava smitāṃśukalikāhelābhavaṃ prābhavam ||58||
sambhinneva suparvalokataṭinī vīcīcayairyāmunaiḥ
sammiśreva śaśāṅkadīptilaharī nīlairmahānīradaiḥ |
kāmākṣi sphuritā tava smitaruciḥ kālāñjanaspardhinā
kālimnā kacarociṣāṃ vyatikare kāñciddaśāmaśnute ||59||
jānīmo jagadīśvarapraṇayini tvanmandahāsaprabhāṃ
śrīkāmākṣi sarojinīmabhinavāmeṣā yataḥ sarvadā |
āsyendoravalokena paśupaterabhyeti samphullatāṃ
tandrālustadabhāva eva tanute tadvaiparītyakramam ||60||
yāntī lohitimānamabhrataṭinī dhātucchaṭākardamaiḥ
bhāntī bālagabhastimālikiraṇairmeghāvalī śāradī |
bimboṣṭhadyutipuñjacumbanakalāśoṇāyamānena te
kāmākṣi smitarociṣā samadaśāmāroḍhumākāṅkṣate ||61||
śrīkāmākṣi mukhendubhūṣaṇamidaṃ mandasmitaṃ tāvakaṃ
netrānandakaraṃ tathā himakaro gacchedyathā tigmatām |
śītaṃ devi tathā yathā himajalaṃ santāpamudrāspadaṃ
śvetaṃ kiñca tathā yathā malinatāṃ dhatte ca muktāmaṇiḥ ||62||
tvanmandasmitamañjarīṃ prasṛmarāṃ kāmākṣi candrātapaṃ
santaḥ santatamāmanantyamalatā tallakṣaṇaṃ lakṣyate |
asmākaṃ na dhunoti tāpakamadhikaṃ dhūnoti nābhyantaraṃ
dhvāntaṃ tatkhalu duḥkhino vayamidaṃ kenoti no vidmahe ||63||
namrasya praṇayaprarūḍhakalahacchedāya pādābjayoḥ
mandaṃ candrakiśoraśekharamaṇeḥ kāmākṣi rāgeṇa te |
bandhūkaprasavaśriyaṃ jitavato baṃhīyasīṃ tādṛśīṃ
bimboṣṭhasya ruciṃ nirasya hasitajyotsnā vayasyāyate ||64||
muktānāṃ parimocanaṃ vidadhatastatprītiniṣpādinī
bhūyo dūrata eva dhūtamarutastatpālanaṃ tanvatī |
udbhūtasya jalāntarādavirataṃ taddūratāṃ jagmuṣī
kāmākṣi smitamañjarī tava kathaṃ kambostulāmaśnute ||65||
śrīkāmākṣi tava smitadyutijharīvaidagdhyalīlāyitaṃ
paśyanto'pi nirantaraṃ suvimalammanyā jaganmaṇḍale |
lokaṃ hāsayituṃ kimarthamaniśaṃ prākāśyamātanvate
mandākṣaṃ virahayya maṅgalataraṃ mandāracandrādayaḥ ||66||
kṣīrābdherapi śailarājatanaye tvanmandahāsasya ca
śrīkāmākṣi valakṣimodayanidheḥ kiñcidbhidāṃ brūmahe |
ekasmai puruṣāya devi sa dadau lakṣmīṃ kadācitpurā
sarvebhyo'pi dadātyasau tu satataṃ lakṣmīṃ ca vāgīśvarīm ||67||
śrīkāñcīpuraratnadīpakalike tānyeva menātmaje
cākorāṇi kulāni devi sutarāṃ dhanyāni manyāmahe |
kampātīrakuṭumbacaṅkramakalācuñcūni cañcūpuṭaiḥ
nityaṃ yāni tava smitendumahasāmāsvādamātanvate ||68||
śaityaprakramamāśrito'pi namatāṃ jāḍyaprathāṃ dhūnayan
nairmalyaṃ paramaṃ gato'pi giriśaṃ rāgākulaṃ cārayan |
līlālāpapurassaro'pi satataṃ vācaṃyamānprīṇayan
kāmākṣi smitarociṣāṃ tava samullāsaḥ kathaṃ varṇyate ||69||
śroṇīcañcalamekhalāmukharitaṃ līlāgataṃ mantharaṃ
bhrūvallīcalanaṃ kaṭākṣavalanaṃ mandākṣavīkṣācaṇam |
yadvaidagdhyamukhena manmatharipuṃ sammohayantyañjasā
śrīkāmākṣi tava smitāya satataṃ tasmai namsakurmahe ||70||
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣprarohe tava
sphītaśvetimasārvabhaumasaraṇiprāgalbhyamabhyeyuṣi |
candro'yaṃ yuvarājatāṃ kalayate ceṭīdhuraṃ candrikā
śuddhā sā ca sudhājharī sahacarīsādharmyamālambate ||71||
jyotsnā kiṃ tanute phalaṃ tanumatāmauṣṇyapraśāntiṃ vinā
tvanmandasmitarociṣā tanumatāṃ kāmākṣi rociṣṇunā |
santāpo vinivāryate navavayaḥprācuryamaṅkūryate
saundaryaṃ paripūryate jagati sā kīrtiśca sañcāryate ||72||
vaimalyaṃ kumudaśriyāṃ himarucaḥ kāntyaiva sandhukṣyate
jyotsnārocirapi pradoṣasamayaṃ prāpyaiva sampadyate |
svacchatvaṃ navamauktikasya paramaṃ saṃskārato dṛśyate
kāmākṣyāḥ smitadīdhiterviśadimā naisargiko bhāsate ||73||
prākāśyaṃ parameśvarapraṇayini tvanmandahāsaśriyaḥ
śrīkāmākṣi mama kṣiṇotu mamatāvaicakṣaṇīmakṣayām |
yadbhītyeva nilīyate himakaro meghodare śuktikā-
garbhe mauktikamaṇḍalī ca sarasīmadhye mṛṇālī ca sā ||74||
herambe ca guhe harṣabharitaṃ vātsalyamaṅkūrayat
māradrohiṇi pūruṣe sahabhuvaṃ premāṅkuraṃ vyañjayat |
ānamreṣu janeṣu pūrṇakaruṇāvaidagdhyamuttālayat
kāmākṣi smitamañjasā tava kathaṅkāraṃ mayā kathyate ||75||
saṅkruddhadvijarājako'pyavirataṃ kurvandvijaiḥ saṅgamaṃ
vāṇīpaddhatidūrago'pi satataṃ tatsāhacaryaṃ vahan |
aśrāntaṃ paśudurlabho'pi kalayanpatyau paśūnāṃ ratiṃ
śrīkāmākṣi tava smitāmṛtarasasyando mayi spandatām ||76||
śrīkāmākṣi maheśvare nirupamapremāṅkuraprakramamaṃ
nityaṃ yaḥ prakaṭīkaroti sahajāmunnidrayanmādhurīm |
tattādṛktava mandahāsamahimā mātaḥ kathaṃ mānitāṃ
tanmūrdhnā suranimnagāṃ ca kalikāmindośca tāṃ nindati ||77||
ye mādhuryavihāramaṇṭapabhuvo ye śaityamudrākarā
ye vaiśadyadaśāviśeṣasubhagāste mandahāsāṅkurāḥ |
kāmākṣyāḥ sahajaṃ guṇatrayamidaṃ paryāyataḥ kurvatāṃ
vāṇīgumphanaḍambare ca hṛdaye kīrtiprarohe ca me ||78||
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśunikarā dakṣāntake vīkṣaṇe
mandākṣagrahilā himadyutimayūkhākṣepadīkṣāṅkurāḥ |
dākṣyaṃ pakṣmalayantu mākṣikaguḍadrākṣābhavaṃ vākṣu me
sūkṣmaṃ mokṣapathaṃ nirīkṣitumapi prakṣālayeyurmanaḥ ||79||
jātyā śītaśītalāni madhurāṇyetāni pūtāni te
gāṅgānīva payāṃsi devi paṭalānyalpasmitajyotiṣām |
enaḥpaṅkaparamparāmalinitāmekāmranāthapriye
prajñānātsutarāṃ madīyadhiṣaṇāṃ prakṣālayantu kṣaṇāt ||80||
aśrāntaṃ paratantritaḥ paśupatistvanmandahāsāṅkuraiḥ
śrīkāmākṣi tadīyavarṇasamatāsaṅgena śaṅkāmahe |
induṃ nākadhunīṃ ca śekharayate mālāṃ ca dhatte navaiḥ
vaikuṇṭhairavakuṇṭhanaṃ ca kurute dhūlīcayairbhāsmanaiḥ ||81||
śrīkāñcīpuradevate mṛduvacassaurabhyamudrāspadaṃ
prauḍhapremalatānavīnakusumaṃ mandasmitaṃ tāvakam |
mandaṃ kandalati priyasya vadanāloke samābhāṣaṇe
ślakṣṇe kuṅmalati prarūḍhapulake cāśloṣaṇe phullati ||82||
kiṃ traisrotasamambike pariṇataṃ srotaścaturthaṃ navaṃ
pīyūṣasya samastatāpaharaṇaṃ kiṃvā dvitīyaṃ vapuḥ |
kiṃsvittvannikaṭaṃ gataṃ madhurimābhyāsāya gavyaṃ payaḥ
śrīkāñcīpuranāyakapriyatame mandasmitaṃ tāvakam ||83||
bhūṣā vaktrasaroruhasya sahajā vācāṃ sakhī śāśvatī
nīvī vibhramasantateḥ paśupateḥ saudhī dṛśāṃ pāraṇā |
jīvāturmadanaśriyaḥ śaśiruceruccāṭanī devatā
śrīkāmākṣi girāmabhūmimayate hāsaprabhāmañjarī ||84||
sūtiḥ śvetimakandalasya vasatiḥ śṛṅgārasāraśriyaḥ
pūrtiḥ sūktijharīrasasya laharī kāruṇyapāthonidheḥ |
vāṭī kācana kausumī madhurimasvārājyalakṣmyāstava
śrīkāmākṣi mamāstu maṅgalakarī hāsaprabhācāturī ||85||
jantūnāṃ janiduḥkhamṛtyulaharīsantāpanaṃ kṛntataḥ
prauḍhānugrahapūrṇaśītalaruco nityodayaṃ bibhrataḥ |
śrīkāmākṣi visṛtvarā iva karā hāsāṅkurāste haṭhā-
dālokena nihanyurandhatamasastomasya me santatim ||86||
uttuṅgastanamaṇḍalasya vilasallāvaṇyalīlānaṭī-
raṅgasya sphuṭamūrdhvasīmani muhuḥ prākāśyamabhyeyuṣī |
śrīkāmākṣi tava smitadyutitatirbimboṣṭhakāntyaṅkuraiḥ
citrāṃ vidrumamudritāṃ vitanute mauktīṃ vitānaśriyam ||87||
svābhāvyāttava vaktrameva lalitaṃ santoṣasampādanaṃ
śambhoḥ kiṃ punarañcitasmitarucaḥ pāṇḍityapātrīkṛtam |
ambhojaṃ svata eva sarvajagatāṃ cakṣuḥpriyambhāvukaṃ
kāmākṣi sphurite śaradvikasite kīdṛgvidhaṃ bhrājate ||88||
pumbhirnirmalamānasaurvidadhate maitrīṃ dṛḍhaṃ nirmalāṃ
labdhvā karmalayaṃ ca nirmalatarāṃ kīrtiṃ labhantetarām |
sūktiṃ pakṣmalayanti nirmalatamāṃ yattāvakāḥ sevakāḥ
tatkāmākṣi tava smitasya kalayā nairmalyasīmānidheḥ ||89||
ākarṣannayanāni nākisadasāṃ śaityena saṃstambhaya-
nninduṃ kiñca vimohayanpaśupatiṃ viśvārtimuccāṭayan |
hiṃsatsaṃsṛtiḍambaraṃ tava śive hāsāhvayo māntrikaḥ
śrīkāmākṣi madīyamānasatamovidveṣaṇe ceṣṭatām ||90||
kṣepīyaḥ kṣapayantu kalmaṣabhayānyasmākamalpasmita-
jyotirmaṇḍalacaṅkramāstava śive kāmākṣi rociṣṇavaḥ |
pīḍākarmaṭhakarmagharmasamayavyāpāratāpānala-
śrīpātā navaharṣavarṣaṇasudhāsrotasvinīśīkarāḥ ||91||
śrīkāmākṣi tava smitaindavamahaḥpūre parimphūrjati
prauḍhāṃ vāridhicāturīṃ kalayate bhaktātmanāṃ prātibham |
daurgatyaprasarāstamaḥpaṭalikāsādharmyamābibhrate
sarvaṃ kairavasāhacaryapadavīrītiṃ vidhatte param ||92||
mandārādiṣu manmathārimahiṣi prākāśyarītiṃ nijāṃ
kādācitkatayā viśaṅkya bahuśo vaiśadyamudrāguṇaḥ |
sātatyena tava smite vitanute svairāsanāvāsanām ||93||
indhāne bhavavītihotranivahe karmaughacaṇḍānila-
prauḍhimnā bahulīkṛte nipatitaṃ santāpacintākulam |
mātarmāṃ pariṣiñca kiñcidamalaiḥ pīyūṣavarṣairiva
śrīkāmākṣi tava smitadyutikaṇaiḥ śaiśiryalīlākaraiḥ ||94||
bhāṣāyā rasanāgrakhelanajuṣaḥ śṛṅgāramudrāsakhī-
līlājātarateḥ sukhena niyamasnānāya menātmaje |
śrīkāmākṣi sudhāmayīva śiśirā srotasvinī tāvakī
gāḍhānandataraṅgitā vijayate hāsaprabhācāturī ||95||
santāpaṃ viralīkarotu sakalaṃ kāmākṣi maccetanā
majjantī madhurasmitāmaradhunīkallolajāleṣu te |
nairantaryamupetya manmathamarulloleṣu yeṣu sphuṭaṃ
premenduḥ pratibimbito vitanute kautūhalaṃ dhūrjaṭeḥ ||96||
cetaḥkṣīrapayodhimantharacaladrāgākhyamanthācala-
kṣobhavyāpṛtisambhavāṃ janani te mandasmitaśrīsudhām |
svādaṃsvādamudītakautukarasā netratrayī śāṅkarī
śrīkāmākṣi nirantaraṃ pariṇamatyānandavīcīmayī ||97||
āloke tava pañcasāyakariporuddāmakautūhala-
preṅkhanmārutaghaṭṭanapracalitādānandadugdhāmbudheḥ |
kācidvīcirudañcati pratinavā saṃvitprarohātmikā
tāṃ kāmākṣi kavīśvarāḥ smitamiti vyākurvate sarvadā ||98||
sūktiḥ śīlayate kimadritanaye mandasmitātte muhuḥ
mādhuryāgamasampradāyamathavā sūkternu mandasmitam |
itthaṃ kāmapi gāhate mama manaḥ sandehamārgabhramiṃ
śrīkāmākṣi na pāramārthyasaraṇisphūrtau nidhatte padam ||99||
krīḍālolakṛpāsaroruhamukhīsaudhāṅgaṇebhyaḥ kavi-
śreṇīvākparipāṭikāmṛtajharīsūtīgṛhebhyaḥ śive |
nirvāṇāṅkurasārvabhaumapadavīsiṃhāsanebhyastava
śrīkāmākṣi manojñamandahasitajyotiṣkaṇebhyo namaḥ ||100||
āryāmeva vibhāvayanmanasi yaḥ pādāravindaṃ puraḥ
paśyannārabhate stutiṃ sa niyataṃ labdhvā kaṭākṣacchavim |
kāmākṣyā mṛdulasmitāṃśulaharījyotsnāvayasyānvitām
ārohatyapavargasaudhavalabhīmānandavīcīmayīm ||101||
|| iti mandasmitaśatakaṃ sampūrṇam ||
|| iti śrī mūkapañcaśatī sampūrṇā ||
||auṃ tat sat ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.