కేన ఉపనిషద్ - ప్రథమః ఖణ్డః

Kena Upanishad - Prathamah Khandah

📂 Upanishad 🖋️ Telugu script
📄 Download PDF
॥ అథ కేనోపనిషత్ ॥
ఓం స॒హ నా॑వవతు । స॒హ నౌ॑ భునక్తు । స॒హ వీ॒ర్య॑-ఙ్కరవావహై । తే॒జ॒స్వినా॒వధీ॑తమస్తు॒ మా వి॑ద్విషా॒వహై᳚ ।
ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
ఓం ఆప్యాయన్తు మమాఙ్గాని వాక్ప్రాణశ్చక్షు-శ్శ్రోత్రమథో బలమిన్ద్రియాణి చ సర్వాణి । సర్వ-మ్బ్రహ్మౌపనిషద-మ్మా-ఽహ-మ్బ్రహ్మ నిరాకుర్యా-మ్మా మా బ్రహ్మ నిరాకరోదనిరాకరణమస్త్వనిరాకరణ-మ్మే-ఽస్తు । తదాత్మని నిరతే య ఉపనిషత్సు ధర్మాస్తే మయి సన్తు తే మయి సన్తు ।
ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
కేనేషిత-మ్పతతి ప్రేషిత-మ్మనః
కేన ప్రాణః ప్రథమః ప్రైతి యుక్తః ।
కేనేషితాం-వాఁచమిమాం-వఁదన్తి
చక్షు-శ్శ్రోత్ర-ఙ్క ఉ దేవో యునక్తి ॥ 1 ॥
శ్రోత్రస్య శ్రోత్ర-మ్మనసో మనో యద్
వాచో హ వాచం స ఉ ప్రాణస్య ప్రాణః ।
చక్షుషశ్చక్షురతిముచ్య ధీరాః
ప్రేత్యాస్మాల్లోకాదమృతా భవన్తి ॥ 2 ॥
న తత్ర చక్షుర్గచ్ఛతి న వాగచ్ఛతి నో మనః ।
న విద్మో న విజానీమో యథైతదనుశిష్యాత్ ॥ 3 ॥
అన్యదేవ తద్విదితాదథో అవిదితాదధి ।
ఇతి శుశ్రుమ పూర్వేషాం-యేఁ నస్తద్వ్యాచచక్షిరే ॥ 4 ॥
యద్వాచా-ఽనభ్యుదితం-యేఁన వాగభ్యుద్యతే ।
తదేవ బ్రహ్మ త్వం-విఁద్ధి నేదం-యఁదిదముపాసతే ॥ 5 ॥
యన్మనసా న మనుతే యేనాహుర్మనో మతమ్ ।
తదేవ బ్రహ్మ త్వం-విఁద్ధి నేదం-యఁదిదముపాసతే ॥ 6 ॥
యచ్చక్షుషా న పశ్యతి యేన చక్షూంషి పశ్యతి ।
తదేవ బ్రహ్మ త్వం-విఁద్ధి నేదం-యఁదిదముపాసతే ॥ 7 ॥
యచ్ఛ్రోత్రేణ న శ‍ఋణోతి యేన శ్రోత్రమిదం శ్రుతమ్ ।
తదేవ బ్రహ్మ త్వం-విఁద్ధి నేదం-యఁదిదముపాసతే ॥ 8 ॥
యత్ప్రాణేన న ప్రాణితి యేన ప్రాణః ప్రణీయతే ।
తదేవ బ్రహ్మ త్వం-విఁద్ధి నేదం-యఁదిదముపాసతే ॥ 9 ॥
॥ ఇతి కేనోపనిషది ప్రథమః ఖణ్డః ॥
Roman (IAST) Transliteration
|| atha kenopaniṣat ||
oṃ sa॒ha nā̭vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
oṃ āpyāyantu mamāṅgāni vākprāṇaścakṣu-śśrotramatho balamindriyāṇi ca sarvāṇi | sarva-mbrahmaupaniṣada-mmā-'ha-mbrahma nirākuryā-mmā mā brahma nirākarodanirākaraṇamastvanirākaraṇa-mme-'stu | tadātmani nirate ya upaniṣatsu dharmāste mayi santu te mayi santu |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
keneṣita-mpatati preṣita-mmanaḥ
kena prāṇaḥ prathamaḥ praiti yuktaḥ |
keneṣitāṃ-vā~camimāṃ-va~danti
cakṣu-śśrotra-ṅka u devo yunakti || 1 ||
śrotrasya śrotra-mmanaso mano yad
vāco ha vācaṃ sa u prāṇasya prāṇaḥ |
cakṣuṣaścakṣuratimucya dhīrāḥ
pretyāsmāllokādamṛtā bhavanti || 2 ||
na tatra cakṣurgacchati na vāgacchati no manaḥ |
na vidmo na vijānīmo yathaitadanuśiṣyāt || 3 ||
anyadeva tadviditādatho aviditādadhi |
iti śuśruma pūrveṣāṃ-ye~ nastadvyācacakṣire || 4 ||
yadvācā-'nabhyuditaṃ-ye~na vāgabhyudyate |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 5 ||
yanmanasā na manute yenāhurmano matam |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 6 ||
yaccakṣuṣā na paśyati yena cakṣūṃṣi paśyati |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 7 ||
yacchrotreṇa na śa‍ṛṇoti yena śrotramidaṃ śrutam |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 8 ||
yatprāṇena na prāṇiti yena prāṇaḥ praṇīyate |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 9 ||
|| iti kenopaniṣadi prathamaḥ khaṇḍaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
॥ अथ केनोपनिषत् ॥
ॐ स॒ह ना॑ववतु । स॒ह नौ॑ भुनक्तु । स॒ह वी॒र्य॑-ङ्करवावहै । ते॒ज॒स्विना॒वधी॑तमस्तु॒ मा वि॑द्विषा॒वहै᳚ ।
ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
ॐ आप्यायन्तु ममाङ्गानि वाक्प्राणश्चक्षु-श्श्रोत्रमथो बलमिन्द्रियाणि च सर्वाणि । सर्व-म्ब्रह्मौपनिषद-म्मा-ऽह-म्ब्रह्म निराकुर्या-म्मा मा ब्रह्म निराकरोदनिराकरणमस्त्वनिराकरण-म्मे-ऽस्तु । तदात्मनि निरते य उपनिषत्सु धर्मास्ते मयि सन्तु ते मयि सन्तु ।
ॐ शान्ति॒-श्शान्ति॒-श्शान्तिः॑ ॥
केनेषित-म्पतति प्रेषित-म्मनः
केन प्राणः प्रथमः प्रैति युक्तः ।
केनेषितां-वाँचमिमां-वँदन्ति
चक्षु-श्श्रोत्र-ङ्क उ देवो युनक्ति ॥ 1 ॥
श्रोत्रस्य श्रोत्र-म्मनसो मनो यद्
वाचो ह वाचं स उ प्राणस्य प्राणः ।
चक्षुषश्चक्षुरतिमुच्य धीराः
प्रेत्यास्माल्लोकादमृता भवन्ति ॥ 2 ॥
न तत्र चक्षुर्गच्छति न वागच्छति नो मनः ।
न विद्मो न विजानीमो यथैतदनुशिष्यात् ॥ 3 ॥
अन्यदेव तद्विदितादथो अविदितादधि ।
इति शुश्रुम पूर्वेषां-येँ नस्तद्व्याचचक्षिरे ॥ 4 ॥
यद्वाचा-ऽनभ्युदितं-येँन वागभ्युद्यते ।
तदेव ब्रह्म त्वं-विँद्धि नेदं-यँदिदमुपासते ॥ 5 ॥
यन्मनसा न मनुते येनाहुर्मनो मतम् ।
तदेव ब्रह्म त्वं-विँद्धि नेदं-यँदिदमुपासते ॥ 6 ॥
यच्चक्षुषा न पश्यति येन चक्षूंषि पश्यति ।
तदेव ब्रह्म त्वं-विँद्धि नेदं-यँदिदमुपासते ॥ 7 ॥
यच्छ्रोत्रेण न श‍ऋणोति येन श्रोत्रमिदं श्रुतम् ।
तदेव ब्रह्म त्वं-विँद्धि नेदं-यँदिदमुपासते ॥ 8 ॥
यत्प्राणेन न प्राणिति येन प्राणः प्रणीयते ।
तदेव ब्रह्म त्वं-विँद्धि नेदं-यँदिदमुपासते ॥ 9 ॥
॥ इति केनोपनिषदि प्रथमः खण्डः ॥
|| atha kenopaniṣat ||
oṃ sa॒ha nā̭vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
oṃ āpyāyantu mamāṅgāni vākprāṇaścakṣu-śśrotramatho balamindriyāṇi ca sarvāṇi | sarva-mbrahmaupaniṣada-mmā-'ha-mbrahma nirākuryā-mmā mā brahma nirākarodanirākaraṇamastvanirākaraṇa-mme-'stu | tadātmani nirate ya upaniṣatsu dharmāste mayi santu te mayi santu |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
keneṣita-mpatati preṣita-mmanaḥ
kena prāṇaḥ prathamaḥ praiti yuktaḥ |
keneṣitāṃ-vā~camimāṃ-va~danti
cakṣu-śśrotra-ṅka u devo yunakti || 1 ||
śrotrasya śrotra-mmanaso mano yad
vāco ha vācaṃ sa u prāṇasya prāṇaḥ |
cakṣuṣaścakṣuratimucya dhīrāḥ
pretyāsmāllokādamṛtā bhavanti || 2 ||
na tatra cakṣurgacchati na vāgacchati no manaḥ |
na vidmo na vijānīmo yathaitadanuśiṣyāt || 3 ||
anyadeva tadviditādatho aviditādadhi |
iti śuśruma pūrveṣāṃ-ye~ nastadvyācacakṣire || 4 ||
yadvācā-'nabhyuditaṃ-ye~na vāgabhyudyate |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 5 ||
yanmanasā na manute yenāhurmano matam |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 6 ||
yaccakṣuṣā na paśyati yena cakṣūṃṣi paśyati |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 7 ||
yacchrotreṇa na śa‍ṛṇoti yena śrotramidaṃ śrutam |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 8 ||
yatprāṇena na prāṇiti yena prāṇaḥ praṇīyate |
tadeva brahma tvaṃ-vi~ddhi nedaṃ-ya~didamupāsate || 9 ||
|| iti kenopaniṣadi prathamaḥ khaṇḍaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Telugu script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in