ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ බාලකාණ්ඩම් .
අථ පඤ්චාශස්සර්ගඃ .
තතඃ ප්රාගුත්තරාං ගත්වා රාමස්සෞමිත්රිණා සහ .
විශ්වාමිත්රං පුරස්කෘත්ය යජ්ඤවාටමුපාගමත් .. 1 ..
රාමස්තු මුනිශාර්දූලමුවාච සහලක්ෂ්මණඃ .
සාධ්වී යජ්ඤසමෘද්ධිර්හි ජනකස්ය මහාත්මනඃ .. 2 ..
බහූනීහ සහස්රාණි නානාදේශනිවාසිනාම් .
බ්රාහ්මණානාං මහාභාග වේදාධ්යයනශාලිනාම් .. 3 ..
ඍෂිවාටාශ්ච දෘශ්යන්තේ ශකටීශතසඞ්කුලාඃ .
දේශෝ විධීයතාං බ්රහ්මන් යත්ර වත්ස්යාමහේ වයම් .. 4 ..
රාමස්ය වචනං ශ්රුත්වා විශ්වාමිත්රෝ මහාමුනිඃ .
නිවේශමකරෝද්දේශේ විවික්තේ සලිලායුතේ .. 5 ..
විශ්වාමිත්රමනුප්රාප්තං ශ්රුත්වා ස නෘපතිස්තදා .
ශතානන්දං පුරස්කෘත්ය පුරෝහිතමනින්දිතම් .. 6 ..
ප්රත්යුජ්ජගාම සහසා විනයේන සමන්විතඃ .
ඍත්විජෝ(අ)පි මහාත්මානස්ත්වර්ඝ්යමාදාය සත්වරම් .. 7 ..
විශ්වාමිත්රාය ධර්මේණ දදුර්මන්න්ත්රපුරස්කෘතම් .
ප්රතිගෘහ්ය ච තාං පූජාං ජනකස්ය මහාත්මනඃ .. 8 ..
පප්රච්ඡ කුශලං රාජ්ඤෝ යජ්ඤස්ය ච නිරාමයම් .
ස තාංශ්චාපි මුනීන් පෘෂ්ට්වා සෝපාධ්යායපුරෝධසඃ .. 9 ..
යථාන්යායං තතස්සර්වෛස්සමාගච්ඡත්ප්රහෘෂ්ටවත් .
අථ රාජා මුනිශ්රේෂ්ඨං කෘතාඤ්ජලිරභාෂත .. 10 ..
ආසනේ භගවානාස්තාං සහෛභිර්මුනිපුඞ්ගවෛඃ .
ජනකස්ය වචශ්ශ්රුත්වා නිෂසාද මහාමුනිඃ .. 11 ..
පුරෝධා ඍත්විජශ්චෛව රාජා ච සහ මන්ත්රිභිඃ .
ආසනේෂු යථාන්යායමුපවිෂ්ටාන් සමන්තතඃ .. 12 ..
දෘෂ්ට්වා ස නෘපතිස්තත්ර විශ්වාමිත්රමථාබ්රවීත් .
අද්ය යජ්ඤසමෘධ්දිර්මේ සඵලා දෛවතෛඃ කෘතා .. 13 ..
අද්ය යජ්ඤඵලං ප්රාප්තං භගවද්දර්ශනාන්මයා .
ධන්යෝ(අ)ස්ම්යනුගෘහීතෝ(අ)ස්මි යස්ය මේ මුනිපුඞ්ගව .. 14 ..
යජ්ඤෝපසදනං බ්රහ්මන් ප්රාප්තෝ(අ)සි මුනිභිඃ සහ .
ද්වාදශාහං තු බ්රහ්මර්ෂේ ශේෂමාහුර්මනීෂිණඃ .. 15 ..
තතෝ භාගාර්ථිනෝ දේවාන් ද්රෂ්ටුමර්හසි කෞශික .
ඉත්යුක්ත්වා මුනිශාර්දූලං ප්රහෘෂ්ටවදනස්තදා .. 16 ..
පුනස්තං පරිපප්රච්ඡ ප්රාඤ්ජලිඃ ප්රණතෝ නෘපඃ .
ඉමෞ කුමාරෞ භද්රං තේ දේවතුල්යපරාක්රමෞ .. 17 ..
ගජසිංහගතී වීරෞ ශාර්දූලවෘෂභෝපමෞ .
පද්මපත්රවිශාලාක්ෂෞ ඛඩ්ගතූණීධනුර්ධරෞ .. 18 ..
අශ්විනාවිව රූපේණ සමුපස්ථිතයෞවනෞ .
යදෘච්ඡයෛව ගාං ප්රාප්තෞ දේවලෝකාදිවාමරෞ .. 19 ..
කථං පද්භ්යාමිහ ප්රාප්තෞ කිමර්ථං කස්ය වා මුනේ .
වරායුධධරෞ වීරෞ කස්ය පුත්රෞ මහාමුනේ .. 20 ..
භූෂයන්තාවිමං දේශං චන්ද්රසූර්යාවිවාම්බරම් .
පරස්පරස්ය සදෘශෞ ප්රමාණේඞ්ගිතචේෂ්ටිතෛඃ .. 21 ..
කාකපක්ෂධරෞ වීරෞ ශ්රෝතුමිච්ඡාමි තත්ත්වතඃ .
තස්ය තද්වචනං ශ්රුත්වා ජනකස්ය මහාත්මනඃ .. 22 ..
න්යවේදයන්මහාත්මානෞ පුත්රෞ දශරථස්ය තෞ .
සිද්ධාශ්රමනිවාසං ච රාක්ෂසානාං වධං තථා .. 23 ..
තච්චාගමනමව්යග්රං විශාලායාශ්ච දර්ශනම් .
අහල්යාදර්ශනං චෛව ගෞතමේන සමාගමම් .. 24 ..
මහාධනුෂි ජිජ්ඤාසාං කර්තුමාගමනං තථා .
ඒතත්සර්වං මහාතේජා ජනකාය මහාත්මනේ .. 25 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ බාලකාණ්ඩේ පඤ්චාශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha pañcāśassargaḥ |
tataḥ prāguttarāṃ gatvā rāmassaumitriṇā saha |
viśvāmitraṃ puraskṛtya yajñavāṭamupāgamat || 1 ||
rāmastu muniśārdūlamuvāca sahalakṣmaṇaḥ |
sādhvī yajñasamṛddhirhi janakasya mahātmanaḥ || 2 ||
bahūnīha sahasrāṇi nānādeśanivāsinām |
brāhmaṇānāṃ mahābhāga vedādhyayanaśālinām || 3 ||
ṛṣivāṭāśca dṛśyante śakaṭīśatasaṅkulāḥ |
deśo vidhīyatāṃ brahman yatra vatsyāmahe vayam || 4 ||
rāmasya vacanaṃ śrutvā viśvāmitro mahāmuniḥ |
niveśamakaroddeśe vivikte salilāyute || 5 ||
viśvāmitramanuprāptaṃ śrutvā sa nṛpatistadā |
śatānandaṃ puraskṛtya purohitamaninditam || 6 ||
pratyujjagāma sahasā vinayena samanvitaḥ |
ṛtvijo'pi mahātmānastvarghyamādāya satvaram || 7 ||
viśvāmitrāya dharmeṇa dadurmanntrapuraskṛtam |
pratigṛhya ca tāṃ pūjāṃ janakasya mahātmanaḥ || 8 ||
papraccha kuśalaṃ rājño yajñasya ca nirāmayam |
sa tāṃścāpi munīn pṛṣṭvā sopādhyāyapurodhasaḥ || 9 ||
yathānyāyaṃ tatassarvaissamāgacchatprahṛṣṭavat |
atha rājā muniśreṣṭhaṃ kṛtāñjalirabhāṣata || 10 ||
āsane bhagavānāstāṃ sahaibhirmunipuṅgavaiḥ |
janakasya vacaśśrutvā niṣasāda mahāmuniḥ || 11 ||
purodhā ṛtvijaścaiva rājā ca saha mantribhiḥ |
āsaneṣu yathānyāyamupaviṣṭān samantataḥ || 12 ||
dṛṣṭvā sa nṛpatistatra viśvāmitramathābravīt |
adya yajñasamṛdhdirme saphalā daivataiḥ kṛtā || 13 ||
adya yajñaphalaṃ prāptaṃ bhagavaddarśanānmayā |
dhanyo'smyanugṛhīto'smi yasya me munipuṅgava || 14 ||
yajñopasadanaṃ brahman prāpto'si munibhiḥ saha |
dvādaśāhaṃ tu brahmarṣe śeṣamāhurmanīṣiṇaḥ || 15 ||
tato bhāgārthino devān draṣṭumarhasi kauśika |
ityuktvā muniśārdūlaṃ prahṛṣṭavadanastadā || 16 ||
punastaṃ paripapraccha prāñjaliḥ praṇato nṛpaḥ |
imau kumārau bhadraṃ te devatulyaparākramau || 17 ||
gajasiṃhagatī vīrau śārdūlavṛṣabhopamau |
padmapatraviśālākṣau khaḍgatūṇīdhanurdharau || 18 ||
aśvināviva rūpeṇa samupasthitayauvanau |
yadṛcchayaiva gāṃ prāptau devalokādivāmarau || 19 ||
kathaṃ padbhyāmiha prāptau kimarthaṃ kasya vā mune |
varāyudhadharau vīrau kasya putrau mahāmune || 20 ||
bhūṣayantāvimaṃ deśaṃ candrasūryāvivāmbaram |
parasparasya sadṛśau pramāṇeṅgitaceṣṭitaiḥ || 21 ||
kākapakṣadharau vīrau śrotumicchāmi tattvataḥ |
tasya tadvacanaṃ śrutvā janakasya mahātmanaḥ || 22 ||
nyavedayanmahātmānau putrau daśarathasya tau |
siddhāśramanivāsaṃ ca rākṣasānāṃ vadhaṃ tathā || 23 ||
taccāgamanamavyagraṃ viśālāyāśca darśanam |
ahalyādarśanaṃ caiva gautamena samāgamam || 24 ||
mahādhanuṣi jijñāsāṃ kartumāgamanaṃ tathā |
etatsarvaṃ mahātejā janakāya mahātmane || 25 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe pañcāśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ पञ्चाशस्सर्गः ।
ततः प्रागुत्तरां गत्वा रामस्सौमित्रिणा सह ।
विश्वामित्रं पुरस्कृत्य यज्ञवाटमुपागमत् ॥ 1 ॥
रामस्तु मुनिशार्दूलमुवाच सहलक्ष्मणः ।
साध्वी यज्ञसमृद्धिर्हि जनकस्य महात्मनः ॥ 2 ॥
बहूनीह सहस्राणि नानादेशनिवासिनाम् ।
ब्राह्मणानां महाभाग वेदाध्ययनशालिनाम् ॥ 3 ॥
ऋषिवाटाश्च दृश्यन्ते शकटीशतसङ्कुलाः ।
देशो विधीयतां ब्रह्मन् यत्र वत्स्यामहे वयम् ॥ 4 ॥
रामस्य वचनं श्रुत्वा विश्वामित्रो महामुनिः ।
निवेशमकरोद्देशे विविक्ते सलिलायुते ॥ 5 ॥
विश्वामित्रमनुप्राप्तं श्रुत्वा स नृपतिस्तदा ।
शतानन्दं पुरस्कृत्य पुरोहितमनिन्दितम् ॥ 6 ॥
प्रत्युज्जगाम सहसा विनयेन समन्वितः ।
ऋत्विजोऽपि महात्मानस्त्वर्घ्यमादाय सत्वरम् ॥ 7 ॥
विश्वामित्राय धर्मेण ददुर्मन्न्त्रपुरस्कृतम् ।
प्रतिगृह्य च तां पूजां जनकस्य महात्मनः ॥ 8 ॥
पप्रच्छ कुशलं राज्ञो यज्ञस्य च निरामयम् ।
स तांश्चापि मुनीन् पृष्ट्वा सोपाध्यायपुरोधसः ॥ 9 ॥
यथान्यायं ततस्सर्वैस्समागच्छत्प्रहृष्टवत् ।
अथ राजा मुनिश्रेष्ठं कृताञ्जलिरभाषत ॥ 10 ॥
आसने भगवानास्तां सहैभिर्मुनिपुङ्गवैः ।
जनकस्य वचश्श्रुत्वा निषसाद महामुनिः ॥ 11 ॥
पुरोधा ऋत्विजश्चैव राजा च सह मन्त्रिभिः ।
आसनेषु यथान्यायमुपविष्टान् समन्ततः ॥ 12 ॥
दृष्ट्वा स नृपतिस्तत्र विश्वामित्रमथाब्रवीत् ।
अद्य यज्ञसमृध्दिर्मे सफला दैवतैः कृता ॥ 13 ॥
अद्य यज्ञफलं प्राप्तं भगवद्दर्शनान्मया ।
धन्योऽस्म्यनुगृहीतोऽस्मि यस्य मे मुनिपुङ्गव ॥ 14 ॥
यज्ञोपसदनं ब्रह्मन् प्राप्तोऽसि मुनिभिः सह ।
द्वादशाहं तु ब्रह्मर्षे शेषमाहुर्मनीषिणः ॥ 15 ॥
ततो भागार्थिनो देवान् द्रष्टुमर्हसि कौशिक ।
इत्युक्त्वा मुनिशार्दूलं प्रहृष्टवदनस्तदा ॥ 16 ॥
पुनस्तं परिपप्रच्छ प्राञ्जलिः प्रणतो नृपः ।
इमौ कुमारौ भद्रं ते देवतुल्यपराक्रमौ ॥ 17 ॥
गजसिंहगती वीरौ शार्दूलवृषभोपमौ ।
पद्मपत्रविशालाक्षौ खड्गतूणीधनुर्धरौ ॥ 18 ॥
अश्विनाविव रूपेण समुपस्थितयौवनौ ।
यदृच्छयैव गां प्राप्तौ देवलोकादिवामरौ ॥ 19 ॥
कथं पद्भ्यामिह प्राप्तौ किमर्थं कस्य वा मुने ।
वरायुधधरौ वीरौ कस्य पुत्रौ महामुने ॥ 20 ॥
भूषयन्ताविमं देशं चन्द्रसूर्याविवाम्बरम् ।
परस्परस्य सदृशौ प्रमाणेङ्गितचेष्टितैः ॥ 21 ॥
काकपक्षधरौ वीरौ श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ।
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा जनकस्य महात्मनः ॥ 22 ॥
न्यवेदयन्महात्मानौ पुत्रौ दशरथस्य तौ ।
सिद्धाश्रमनिवासं च राक्षसानां वधं तथा ॥ 23 ॥
तच्चागमनमव्यग्रं विशालायाश्च दर्शनम् ।
अहल्यादर्शनं चैव गौतमेन समागमम् ॥ 24 ॥
महाधनुषि जिज्ञासां कर्तुमागमनं तथा ।
एतत्सर्वं महातेजा जनकाय महात्मने ॥ 25 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे पञ्चाशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha pañcāśassargaḥ |
tataḥ prāguttarāṃ gatvā rāmassaumitriṇā saha |
viśvāmitraṃ puraskṛtya yajñavāṭamupāgamat || 1 ||
rāmastu muniśārdūlamuvāca sahalakṣmaṇaḥ |
sādhvī yajñasamṛddhirhi janakasya mahātmanaḥ || 2 ||
bahūnīha sahasrāṇi nānādeśanivāsinām |
brāhmaṇānāṃ mahābhāga vedādhyayanaśālinām || 3 ||
ṛṣivāṭāśca dṛśyante śakaṭīśatasaṅkulāḥ |
deśo vidhīyatāṃ brahman yatra vatsyāmahe vayam || 4 ||
rāmasya vacanaṃ śrutvā viśvāmitro mahāmuniḥ |
niveśamakaroddeśe vivikte salilāyute || 5 ||
viśvāmitramanuprāptaṃ śrutvā sa nṛpatistadā |
śatānandaṃ puraskṛtya purohitamaninditam || 6 ||
pratyujjagāma sahasā vinayena samanvitaḥ |
ṛtvijo'pi mahātmānastvarghyamādāya satvaram || 7 ||
viśvāmitrāya dharmeṇa dadurmanntrapuraskṛtam |
pratigṛhya ca tāṃ pūjāṃ janakasya mahātmanaḥ || 8 ||
papraccha kuśalaṃ rājño yajñasya ca nirāmayam |
sa tāṃścāpi munīn pṛṣṭvā sopādhyāyapurodhasaḥ || 9 ||
yathānyāyaṃ tatassarvaissamāgacchatprahṛṣṭavat |
atha rājā muniśreṣṭhaṃ kṛtāñjalirabhāṣata || 10 ||
āsane bhagavānāstāṃ sahaibhirmunipuṅgavaiḥ |
janakasya vacaśśrutvā niṣasāda mahāmuniḥ || 11 ||
purodhā ṛtvijaścaiva rājā ca saha mantribhiḥ |
āsaneṣu yathānyāyamupaviṣṭān samantataḥ || 12 ||
dṛṣṭvā sa nṛpatistatra viśvāmitramathābravīt |
adya yajñasamṛdhdirme saphalā daivataiḥ kṛtā || 13 ||
adya yajñaphalaṃ prāptaṃ bhagavaddarśanānmayā |
dhanyo'smyanugṛhīto'smi yasya me munipuṅgava || 14 ||
yajñopasadanaṃ brahman prāpto'si munibhiḥ saha |
dvādaśāhaṃ tu brahmarṣe śeṣamāhurmanīṣiṇaḥ || 15 ||
tato bhāgārthino devān draṣṭumarhasi kauśika |
ityuktvā muniśārdūlaṃ prahṛṣṭavadanastadā || 16 ||
punastaṃ paripapraccha prāñjaliḥ praṇato nṛpaḥ |
imau kumārau bhadraṃ te devatulyaparākramau || 17 ||
gajasiṃhagatī vīrau śārdūlavṛṣabhopamau |
padmapatraviśālākṣau khaḍgatūṇīdhanurdharau || 18 ||
aśvināviva rūpeṇa samupasthitayauvanau |
yadṛcchayaiva gāṃ prāptau devalokādivāmarau || 19 ||
kathaṃ padbhyāmiha prāptau kimarthaṃ kasya vā mune |
varāyudhadharau vīrau kasya putrau mahāmune || 20 ||
bhūṣayantāvimaṃ deśaṃ candrasūryāvivāmbaram |
parasparasya sadṛśau pramāṇeṅgitaceṣṭitaiḥ || 21 ||
kākapakṣadharau vīrau śrotumicchāmi tattvataḥ |
tasya tadvacanaṃ śrutvā janakasya mahātmanaḥ || 22 ||
nyavedayanmahātmānau putrau daśarathasya tau |
siddhāśramanivāsaṃ ca rākṣasānāṃ vadhaṃ tathā || 23 ||
taccāgamanamavyagraṃ viśālāyāśca darśanam |
ahalyādarśanaṃ caiva gautamena samāgamam || 24 ||
mahādhanuṣi jijñāsāṃ kartumāgamanaṃ tathā |
etatsarvaṃ mahātejā janakāya mahātmane || 25 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe pañcāśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.