ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ බාලකාණ්ඩම් .
අථ ද්වාදශස්සර්ගඃ .
තතඃ කාලේ බහුතිථේ කස්මිංශ්චිත්සුමනෝහරේ .
වසන්තේ සමනුප්රාප්තේ රාජ්ඤෝ යෂ්ටුං මනෝ(අ)භවත් .. 1 ..
තතඃ ප්රසාද්ය ශිරසා තං විප්රං දේවවර්ණිනම් .
යජ්ඤාය වරයාමාස සන්තානාර්ථං කුලස්ය වෛ .. 2 ..
තථේති ච ස රාජානමුවාච ච සුසත්කෘතඃ .
සම්භාරා සම්භ්රියන්තාං තේ තුරගශ්ච විමුච්යතාම් .. 3 ..
තතෝ රාජා(අ)බ්රවීද්වාක්යං සුමන්ත්රං මන්ත්රිසත්තමම් .
සුමන්ත්රාවාහය ක්ෂිප්රං ඍත්විජෝ බ්රහ්මවාදිනඃ .. 4 ..
සුයජ්ඤං වාමදේවං ච ජාබාලිමථ කාශ්යපම් .
පුරෝහිතං වසිෂ්ඨං ච යේ චාන්යේ ද්විජසත්තමාඃ .. 5 ..
තතස්සුමන්ත්රස්ත්වරිතං ගත්වා ත්වරිතවික්රමඃ .
සමානයත්ස තාන්විප්රාන් සමස්තාන්වේදපාරගාන් .. 6 ..
තාන්පූජයිත්වා ධර්මාත්මා රාජා දශරථස්තදා .
ධර්මාර්ථසහිතං යුක්තං ශ්ලක්ෂ්ණං වචනමබ්රවීත් .. 7 ..
මම ලාලප්යමානස්ය පුත්රාර්ථං නාස්ති වෛ සුඛම් .
තදර්ථං හයමේධේන යක්ෂ්යාමීති මතිර්මම .. 8 ..
තදහං යෂ්ටුමිච්ඡාමි ශාස්ත්රදෘෂ්ටේන කර්මණා .
ඍෂිපුත්රප්රභාවේන කාමාන්ප්රාප්ස්යාමි චාප්යහම් .. 9 ..
තතස්සාධ්විති තද්වාක්යං බ්රාහ්මණාඃ ප්රත්යපූජයන් .
වසිෂ්ඨප්රමුඛාස්සර්වේ පාර්ථිවස්ය මුඛාච්ච්යුතම් .. 10 ..
ඍෂ්යශෘඞ්ගපුරෝගාශ්ච ප්රත්යූචුර්නෘපතිං තදා .
සම්භාරාස්සම්භ්රියන්තාං තේ තුරගශ්ච විමුච්යතාම් .. 11 ..
සර්වථා ප්රාප්ස්යසේ පුත්රාංශ්චත්වාරෝ(අ)මිතවික්රමාන් .
යස්ය තේ ධාර්මිකී බුද්ධිරියං පුත්රාර්ථමාගතා .. 12 ..
තතඃ ප්රීතෝ(අ)භවද්රාජා ශ්රුත්වා තද්විජභාෂිතම් .
අමාත්යාංශ්චාබ්රවීද්රාජා හර්ෂේණේදං ශුභාක්ෂරම් .. 13 ..
ගුරූණාං වචනාච්ඡීඝ්රං සම්භාරාස්සම්භ්රියන්තු මේ .
සමර්ථාධිෂ්ඨිතශ්චාශ්වස්සෝපාධ්යායෝ විමුච්යතාම් .. 14 ..
සරය්වාශ්චෝත්තරේ තීරේ යජ්ඤභූමිර්විධීයතාම් .
ශාන්තයශ්චාභිවර්ධන්තාං යථාකල්පං යථාවිධි .. 15 ..
ශක්යඃ ප්රාප්තුමයං යජ්ඤස්සර්වේණාපි මහීක්ෂිතා .
නාපරාධෝ භවේත්කෂ්ටෝ යද්යස්මින්ක්රතුසත්තමේ .. 16 ..
ඡිද්රං හි මෘගයන්තේ(අ)ත්ර විද්වාංසෝ බ්රහ්මරාක්ෂසාඃ .
නිහතස්ය ච යජ්ඤස්ය සද්යඃ කර්තා විනශ්යති .. 17 ..
තද්යථා විධිපූර්වං මේ ක්රතුරේෂ සමාප්යතේ .
තථා විධානං ක්රියතාං සමර්ථාඃ කරණේෂ්විහ .. 18 ..
තථේති ච තතස්සර්වේ මන්ත්රිණඃ ප්රත්යපූජයන් .
පාර්ථිවේන්ද්රස්ය තද්වාක්යං යථාජ්ඤප්තමකුර්වත .. 19 ..
තතෝ ද්විජාස්තේ ධර්මජ්ඤමස්තුවන්පාර්ථිවර්ෂභම් .
අනුජ්ඤාතාස්තතස්සර්වේ පුනර්ජග්මුර්යථාගතම් .. 20 ..
ගතේෂ්වථ ද්විජාග්ය්රේෂු මන්ත්රිණස්තාන්නරාධිපඃ .
විසර්ජයිත්වා ස්වං වේශ්ම ප්රවිවේශ මහාද්යුතිඃ .. 21 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ බාලකාණ්ඩේ ද්වාදශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dvādaśassargaḥ |
tataḥ kāle bahutithe kasmiṃścitsumanohare |
vasante samanuprāpte rājño yaṣṭuṃ mano'bhavat || 1 ||
tataḥ prasādya śirasā taṃ vipraṃ devavarṇinam |
yajñāya varayāmāsa santānārthaṃ kulasya vai || 2 ||
tatheti ca sa rājānamuvāca ca susatkṛtaḥ |
sambhārā sambhriyantāṃ te turagaśca vimucyatām || 3 ||
tato rājā'bravīdvākyaṃ sumantraṃ mantrisattamam |
sumantrāvāhaya kṣipraṃ ṛtvijo brahmavādinaḥ || 4 ||
suyajñaṃ vāmadevaṃ ca jābālimatha kāśyapam |
purohitaṃ vasiṣṭhaṃ ca ye cānye dvijasattamāḥ || 5 ||
tatassumantrastvaritaṃ gatvā tvaritavikramaḥ |
samānayatsa tānviprān samastānvedapāragān || 6 ||
tānpūjayitvā dharmātmā rājā daśarathastadā |
dharmārthasahitaṃ yuktaṃ ślakṣṇaṃ vacanamabravīt || 7 ||
mama lālapyamānasya putrārthaṃ nāsti vai sukham |
tadarthaṃ hayamedhena yakṣyāmīti matirmama || 8 ||
tadahaṃ yaṣṭumicchāmi śāstradṛṣṭena karmaṇā |
ṛṣiputraprabhāvena kāmānprāpsyāmi cāpyaham || 9 ||
tatassādhviti tadvākyaṃ brāhmaṇāḥ pratyapūjayan |
vasiṣṭhapramukhāssarve pārthivasya mukhāccyutam || 10 ||
ṛṣyaśṛṅgapurogāśca pratyūcurnṛpatiṃ tadā |
sambhārāssambhriyantāṃ te turagaśca vimucyatām || 11 ||
sarvathā prāpsyase putrāṃścatvāro'mitavikramān |
yasya te dhārmikī buddhiriyaṃ putrārthamāgatā || 12 ||
tataḥ prīto'bhavadrājā śrutvā tadvijabhāṣitam |
amātyāṃścābravīdrājā harṣeṇedaṃ śubhākṣaram || 13 ||
gurūṇāṃ vacanācchīghraṃ sambhārāssambhriyantu me |
samarthādhiṣṭhitaścāśvassopādhyāyo vimucyatām || 14 ||
sarayvāścottare tīre yajñabhūmirvidhīyatām |
śāntayaścābhivardhantāṃ yathākalpaṃ yathāvidhi || 15 ||
śakyaḥ prāptumayaṃ yajñassarveṇāpi mahīkṣitā |
nāparādho bhavetkaṣṭo yadyasminkratusattame || 16 ||
chidraṃ hi mṛgayante'tra vidvāṃso brahmarākṣasāḥ |
nihatasya ca yajñasya sadyaḥ kartā vinaśyati || 17 ||
tadyathā vidhipūrvaṃ me kratureṣa samāpyate |
tathā vidhānaṃ kriyatāṃ samarthāḥ karaṇeṣviha || 18 ||
tatheti ca tatassarve mantriṇaḥ pratyapūjayan |
pārthivendrasya tadvākyaṃ yathājñaptamakurvata || 19 ||
tato dvijāste dharmajñamastuvanpārthivarṣabham |
anujñātāstatassarve punarjagmuryathāgatam || 20 ||
gateṣvatha dvijāgyreṣu mantriṇastānnarādhipaḥ |
visarjayitvā svaṃ veśma praviveśa mahādyutiḥ || 21 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dvādaśassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ द्वादशस्सर्गः ।
ततः काले बहुतिथे कस्मिंश्चित्सुमनोहरे ।
वसन्ते समनुप्राप्ते राज्ञो यष्टुं मनोऽभवत् ॥ 1 ॥
ततः प्रसाद्य शिरसा तं विप्रं देववर्णिनम् ।
यज्ञाय वरयामास सन्तानार्थं कुलस्य वै ॥ 2 ॥
तथेति च स राजानमुवाच च सुसत्कृतः ।
सम्भारा सम्भ्रियन्तां ते तुरगश्च विमुच्यताम् ॥ 3 ॥
ततो राजाऽब्रवीद्वाक्यं सुमन्त्रं मन्त्रिसत्तमम् ।
सुमन्त्रावाहय क्षिप्रं ऋत्विजो ब्रह्मवादिनः ॥ 4 ॥
सुयज्ञं वामदेवं च जाबालिमथ काश्यपम् ।
पुरोहितं वसिष्ठं च ये चान्ये द्विजसत्तमाः ॥ 5 ॥
ततस्सुमन्त्रस्त्वरितं गत्वा त्वरितविक्रमः ।
समानयत्स तान्विप्रान् समस्तान्वेदपारगान् ॥ 6 ॥
तान्पूजयित्वा धर्मात्मा राजा दशरथस्तदा ।
धर्मार्थसहितं युक्तं श्लक्ष्णं वचनमब्रवीत् ॥ 7 ॥
मम लालप्यमानस्य पुत्रार्थं नास्ति वै सुखम् ।
तदर्थं हयमेधेन यक्ष्यामीति मतिर्मम ॥ 8 ॥
तदहं यष्टुमिच्छामि शास्त्रदृष्टेन कर्मणा ।
ऋषिपुत्रप्रभावेन कामान्प्राप्स्यामि चाप्यहम् ॥ 9 ॥
ततस्साध्विति तद्वाक्यं ब्राह्मणाः प्रत्यपूजयन् ।
वसिष्ठप्रमुखास्सर्वे पार्थिवस्य मुखाच्च्युतम् ॥ 10 ॥
ऋष्यशृङ्गपुरोगाश्च प्रत्यूचुर्नृपतिं तदा ।
सम्भारास्सम्भ्रियन्तां ते तुरगश्च विमुच्यताम् ॥ 11 ॥
सर्वथा प्राप्स्यसे पुत्रांश्चत्वारोऽमितविक्रमान् ।
यस्य ते धार्मिकी बुद्धिरियं पुत्रार्थमागता ॥ 12 ॥
ततः प्रीतोऽभवद्राजा श्रुत्वा तद्विजभाषितम् ।
अमात्यांश्चाब्रवीद्राजा हर्षेणेदं शुभाक्षरम् ॥ 13 ॥
गुरूणां वचनाच्छीघ्रं सम्भारास्सम्भ्रियन्तु मे ।
समर्थाधिष्ठितश्चाश्वस्सोपाध्यायो विमुच्यताम् ॥ 14 ॥
सरय्वाश्चोत्तरे तीरे यज्ञभूमिर्विधीयताम् ।
शान्तयश्चाभिवर्धन्तां यथाकल्पं यथाविधि ॥ 15 ॥
शक्यः प्राप्तुमयं यज्ञस्सर्वेणापि महीक्षिता ।
नापराधो भवेत्कष्टो यद्यस्मिन्क्रतुसत्तमे ॥ 16 ॥
छिद्रं हि मृगयन्तेऽत्र विद्वांसो ब्रह्मराक्षसाः ।
निहतस्य च यज्ञस्य सद्यः कर्ता विनश्यति ॥ 17 ॥
तद्यथा विधिपूर्वं मे क्रतुरेष समाप्यते ।
तथा विधानं क्रियतां समर्थाः करणेष्विह ॥ 18 ॥
तथेति च ततस्सर्वे मन्त्रिणः प्रत्यपूजयन् ।
पार्थिवेन्द्रस्य तद्वाक्यं यथाज्ञप्तमकुर्वत ॥ 19 ॥
ततो द्विजास्ते धर्मज्ञमस्तुवन्पार्थिवर्षभम् ।
अनुज्ञातास्ततस्सर्वे पुनर्जग्मुर्यथागतम् ॥ 20 ॥
गतेष्वथ द्विजाग्य्रेषु मन्त्रिणस्तान्नराधिपः ।
विसर्जयित्वा स्वं वेश्म प्रविवेश महाद्युतिः ॥ 21 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे द्वादशस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dvādaśassargaḥ |
tataḥ kāle bahutithe kasmiṃścitsumanohare |
vasante samanuprāpte rājño yaṣṭuṃ mano'bhavat || 1 ||
tataḥ prasādya śirasā taṃ vipraṃ devavarṇinam |
yajñāya varayāmāsa santānārthaṃ kulasya vai || 2 ||
tatheti ca sa rājānamuvāca ca susatkṛtaḥ |
sambhārā sambhriyantāṃ te turagaśca vimucyatām || 3 ||
tato rājā'bravīdvākyaṃ sumantraṃ mantrisattamam |
sumantrāvāhaya kṣipraṃ ṛtvijo brahmavādinaḥ || 4 ||
suyajñaṃ vāmadevaṃ ca jābālimatha kāśyapam |
purohitaṃ vasiṣṭhaṃ ca ye cānye dvijasattamāḥ || 5 ||
tatassumantrastvaritaṃ gatvā tvaritavikramaḥ |
samānayatsa tānviprān samastānvedapāragān || 6 ||
tānpūjayitvā dharmātmā rājā daśarathastadā |
dharmārthasahitaṃ yuktaṃ ślakṣṇaṃ vacanamabravīt || 7 ||
mama lālapyamānasya putrārthaṃ nāsti vai sukham |
tadarthaṃ hayamedhena yakṣyāmīti matirmama || 8 ||
tadahaṃ yaṣṭumicchāmi śāstradṛṣṭena karmaṇā |
ṛṣiputraprabhāvena kāmānprāpsyāmi cāpyaham || 9 ||
tatassādhviti tadvākyaṃ brāhmaṇāḥ pratyapūjayan |
vasiṣṭhapramukhāssarve pārthivasya mukhāccyutam || 10 ||
ṛṣyaśṛṅgapurogāśca pratyūcurnṛpatiṃ tadā |
sambhārāssambhriyantāṃ te turagaśca vimucyatām || 11 ||
sarvathā prāpsyase putrāṃścatvāro'mitavikramān |
yasya te dhārmikī buddhiriyaṃ putrārthamāgatā || 12 ||
tataḥ prīto'bhavadrājā śrutvā tadvijabhāṣitam |
amātyāṃścābravīdrājā harṣeṇedaṃ śubhākṣaram || 13 ||
gurūṇāṃ vacanācchīghraṃ sambhārāssambhriyantu me |
samarthādhiṣṭhitaścāśvassopādhyāyo vimucyatām || 14 ||
sarayvāścottare tīre yajñabhūmirvidhīyatām |
śāntayaścābhivardhantāṃ yathākalpaṃ yathāvidhi || 15 ||
śakyaḥ prāptumayaṃ yajñassarveṇāpi mahīkṣitā |
nāparādho bhavetkaṣṭo yadyasminkratusattame || 16 ||
chidraṃ hi mṛgayante'tra vidvāṃso brahmarākṣasāḥ |
nihatasya ca yajñasya sadyaḥ kartā vinaśyati || 17 ||
tadyathā vidhipūrvaṃ me kratureṣa samāpyate |
tathā vidhānaṃ kriyatāṃ samarthāḥ karaṇeṣviha || 18 ||
tatheti ca tatassarve mantriṇaḥ pratyapūjayan |
pārthivendrasya tadvākyaṃ yathājñaptamakurvata || 19 ||
tato dvijāste dharmajñamastuvanpārthivarṣabham |
anujñātāstatassarve punarjagmuryathāgatam || 20 ||
gateṣvatha dvijāgyreṣu mantriṇastānnarādhipaḥ |
visarjayitvā svaṃ veśma praviveśa mahādyutiḥ || 21 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dvādaśassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Sinhala script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.