ੴ ਸ਼੍ਰੀ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨੇ ਨਮਃ
ਅਥ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ।
ਭਕ੍ਤਿਯੋਗਃ
ਅਰ੍ਜੁਨ ਉਵਾਚ
ਏਵਂ ਸਤਤਯੁਕ੍ਤਾ ਯੇ ਭਕ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ ।
ਯੇ ਚਾਪ੍ਯਕ੍षਰਮਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਤੇषਾਂ ਕੇ ਯੋਗਵਿਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 1 ॥
ਸ਼੍ਰੀਭਗਵਾਨੁਵਾਚ
ਮਯ੍ਯਾਵੇਸ਼੍ਯ ਮਨੋ ਯੇ ਮਾਂ ਨਿਤ੍ਯਯੁਕ੍ਤਾ ਉਪਾਸਤੇ ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਯਾ ਪਰਯੋਪੇਤਾਸ੍ਤੇ ਮੇ ਯੁਕ੍ਤਤਮਾ ਮਤਾਃ ॥ 2 ॥
ਯੇ ਤ੍ਵਕ੍षਰਮਨਿਰ੍ਦੇਸ਼੍ਯਮਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰਗਮਚਿਨ੍ਤ੍ਯਂ ਚ ਕੂਟਸ੍ਥਮਚਲਂ ਧ੍ਰੁਵਮ੍ ॥ 3 ॥
ਸਨ੍ਨਿਯਮ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਗ੍ਰਾਮਂ ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਸਮਬੁਦ੍ਧਯਃ ।
ਤੇ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੁਵਨ੍ਤਿ ਮਾਮੇਵ ਸਰ੍ਵਭੂਤਹਿਤੇ ਰਤਾਃ ॥ 4 ॥
ਕ੍ਲੇਸ਼ੋऽਧਿਕਤਰਸ੍ਤੇषਾਮਵ੍ਯਕ੍ਤਾਸਕ੍ਤਚੇਤਸਾਮ੍ ।
ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਾ ਹਿ ਗਤਿਰ੍ਦੁਃਖਂ ਦੇਹਵਦ੍ਭਿਰਵਾਪ੍ਯਤੇ ॥ 5 ॥
ਯੇ ਤੁ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਮਯਿ ਸਨ੍ਨ੍ਯਸ੍ਯ ਮਤ੍ਪਰਾਃ ।
ਅਨਨ੍ਯੇਨੈਵ ਯੋਗੇਨ ਮਾਂ ਧ੍ਯਾਯਨ੍ਤ ਉਪਾਸਤੇ ॥ 6 ॥
ਤੇषਾਮਹਂ ਸਮੁਦ੍ਧਰ੍ਤਾ ਮृਤ੍ਯੁਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍ ।
ਭਵਾਮਿ ਨ ਚਿਰਾਤ੍ਪਾਰ੍ਥ ਮਯ੍ਯਾਵੇਸ਼ਿਤਚੇਤਸਾਮ੍ ॥ 7 ॥
ਮਯ੍ਯੇਵ ਮਨ ਆਧਤ੍ਸ੍ਵ ਮਯਿ ਬੁਦ੍ਧਿਂ ਨਿਵੇਸ਼ਯ ।
ਨਿਵਸਿष੍ਯਸਿ ਮਯ੍ਯੇਵ ਅਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ ॥ 8 ॥
ਅਥ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਧਾਤੁਂ ਨ ਸ਼ਕ੍ਨੋषਿ ਮਯਿ ਸ੍ਥਿਰਮ੍ ।
ਅਭ੍ਯਾਸਯੋਗੇਨ ਤਤੋ ਮਾਮਿਚ੍ਛਾਪ੍ਤੁਂ ਧਨਞ੍ਜਯ ॥ 9 ॥
ਅਭ੍ਯਾਸੇऽਪ੍ਯਸਮਰ੍ਥੋऽਸਿ ਮਤ੍ਕਰ੍ਮਪਰਮੋ ਭਵ ।
ਮਦਰ੍ਥਮਪਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ਸਿਦ੍ਧਿਮਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ ॥ 10 ॥
ਅਥੈਤਦਪ੍ਯਸ਼ਕ੍ਤੋऽਸਿ ਕਰ੍ਤੁਂ ਮਦ੍ਯੋਗਮਾਸ਼੍ਰਿਤਃ ।
ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਫਲਤ੍ਯਾਗਂ ਤਤਃ ਕੁਰੁ ਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ॥ 11 ॥
ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਹਿ ਜ੍ਞਾਨਮਭ੍ਯਾਸਾਜ੍ਜ੍ਞਾਨਾਦ੍ਧ੍ਯਾਨਂ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ ।
ਧ੍ਯਾਨਾਤ੍ਕਰ੍ਮਫਲਤ੍ਯਾਗਸ੍ਤ੍ਯਾਗਾਚ੍ਛਾਨ੍ਤਿਰਨਨ੍ਤਰਮ੍ ॥ 12 ॥
ਅਦ੍ਵੇष੍ਟਾ ਸਰ੍ਵਭੂਤਾਨਾਂ ਮੈਤ੍ਰਃ ਕਰੁਣ ਏਵ ਚ ।
ਨਿਰ੍ਮਮੋ ਨਿਰਹਙ੍ਕਾਰਃ ਸਮਦੁਃਖਸੁਖਃ ਕ੍षਮੀ ॥ 13 ॥
ਸਨ੍ਤੁष੍ਟਃ ਸਤਤਂ ਯੋਗੀ ਯਤਾਤ੍ਮਾ ਦृਢਨਿਸ਼੍ਚਯਃ ।
ਮਯ੍ਯਰ੍ਪਿਤਮਨੋਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਯੋ ਮਦ੍ਭਕ੍ਤਃ ਸ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਃ ॥ 14 ॥
ਯਸ੍ਮਾਨ੍ਨੋਦ੍ਵਿਜਤੇ ਲੋਕੋ ਲੋਕਾਨ੍ਨੋਦ੍ਵਿਜਤੇ ਚ ਯਃ ।
ਹਰ੍षਾਮਰ੍षਭਯੋਦ੍ਵੇਗੈਰ੍ਮੁਕ੍ਤੋ ਯਃ ਸ ਚ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਃ ॥ 15 ॥
ਅਨਪੇਕ੍षਃ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ਦਕ੍ष ਉਦਾਸੀਨੋ ਗਤਵ੍ਯਥਃ ।
ਸਰ੍ਵਾਰਮ੍ਭਪਰਿਤ੍ਯਾਗੀ ਯੋ ਮਦ੍ਭਕ੍ਤਃ ਸ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਃ ॥ 16 ॥
ਯੋ ਨ ਹृष੍ਯਤਿ ਨ ਦ੍ਵੇष੍ਟਿ ਨ ਸ਼ੋਚਤਿ ਨ ਕਾਙ੍ਕ੍षਤਿ ।
ਸ਼ੁਭਾਸ਼ੁਭਪਰਿਤ੍ਯਾਗੀ ਭਕ੍ਤਿਮਾਨ੍ਯਃ ਸ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਃ ॥ 17 ॥
ਸਮਃ ਸ਼ਤ੍ਰੌ ਚ ਮਿਤ੍ਰੇ ਚ ਤਥਾ ਮਾਨਾਪਮਾਨਯੋਃ ।
ਸ਼ੀਤੋष੍ਣਸੁਖਦੁਃਖੇषੁ ਸਮਃ ਸਙ੍ਗਵਿਵਰ੍ਜਿਤਃ ॥ 18 ॥
ਤੁਲ੍ਯਨਿਨ੍ਦਾਸ੍ਤੁਤਿਰ੍ਮੌਨੀ ਸਨ੍ਤੁष੍ਟੋ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿਤ੍ ।
ਅਨਿਕੇਤਃ ਸ੍ਥਿਰਮਤਿਰ੍ਭਕ੍ਤਿਮਾਨ੍ਮੇ ਪ੍ਰਿਯੋ ਨਰਃ ॥ 19 ॥
ਯੇ ਤੁ ਧਰ੍ਮ੍ਯਾਮृਤਮਿਦਂ ਯਥੋਕ੍ਤਂ ਪਰ੍ਯੁਪਾਸਤੇ ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਦਧਾਨਾ ਮਤ੍ਪਰਮਾ ਭਕ੍ਤਾਸ੍ਤੇऽਤੀਵ ਮੇ ਪ੍ਰਿਯਾਃ ॥ 20 ॥
ੴ ਤਤ੍ਸਦਿਤਿ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਭਗਵਦ੍ਗੀਤਾਸੂਪਨਿषਤ੍ਸੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾਯਾਂ ਯੋਗਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇ
ਸ਼੍ਰੀਕृष੍ਣਾਰ੍ਜੁਨਸਂਵਾਦੇ ਭਕ੍ਤਿਯੋਗੋ ਨਾਮ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ॥12 ॥
Roman (IAST) Transliteration
oṃ śrī paramātmane namaḥ
atha dvādaśo'dhyāyaḥ |
bhaktiyogaḥ
arjuna uvāca
evaṃ satatayuktā ye bhaktāstvāṃ paryupāsate |
ye cāpyakṣaramavyaktaṃ teṣāṃ ke yogavittamāḥ || 1 ||
śrībhagavānuvāca
mayyāveśya mano ye māṃ nityayuktā upāsate |
śraddhayā parayopetāste me yuktatamā matāḥ || 2 ||
ye tvakṣaramanirdeśyamavyaktaṃ paryupāsate |
sarvatragamacintyaṃ ca kūṭasthamacalaṃ dhruvam || 3 ||
sanniyamyendriyagrāmaṃ sarvatra samabuddhayaḥ |
te prāpnuvanti māmeva sarvabhūtahite ratāḥ || 4 ||
kleśo'dhikatarasteṣāmavyaktāsaktacetasām |
avyaktā hi gatirduḥkhaṃ dehavadbhiravāpyate || 5 ||
ye tu sarvāṇi karmāṇi mayi sannyasya matparāḥ |
ananyenaiva yogena māṃ dhyāyanta upāsate || 6 ||
teṣāmahaṃ samuddhartā mṛtyusaṃsārasāgarāt |
bhavāmi na cirātpārtha mayyāveśitacetasām || 7 ||
mayyeva mana ādhatsva mayi buddhiṃ niveśaya |
nivasiṣyasi mayyeva ata ūrdhvaṃ na saṃśayaḥ || 8 ||
atha cittaṃ samādhātuṃ na śaknoṣi mayi sthiram |
abhyāsayogena tato māmicchāptuṃ dhanañjaya || 9 ||
abhyāse'pyasamartho'si matkarmaparamo bhava |
madarthamapi karmāṇi kurvansiddhimavāpsyasi || 10 ||
athaitadapyaśakto'si kartuṃ madyogamāśritaḥ |
sarvakarmaphalatyāgaṃ tataḥ kuru yatātmavān || 11 ||
śreyo hi jñānamabhyāsājjñānāddhyānaṃ viśiṣyate |
dhyānātkarmaphalatyāgastyāgācchāntiranantaram || 12 ||
adveṣṭā sarvabhūtānāṃ maitraḥ karuṇa eva ca |
nirmamo nirahaṅkāraḥ samaduḥkhasukhaḥ kṣamī || 13 ||
santuṣṭaḥ satataṃ yogī yatātmā dṛḍhaniścayaḥ |
mayyarpitamanobuddhiryo madbhaktaḥ sa me priyaḥ || 14 ||
yasmānnodvijate loko lokānnodvijate ca yaḥ |
harṣāmarṣabhayodvegairmukto yaḥ sa ca me priyaḥ || 15 ||
anapekṣaḥ śucirdakṣa udāsīno gatavyathaḥ |
sarvārambhaparityāgī yo madbhaktaḥ sa me priyaḥ || 16 ||
yo na hṛṣyati na dveṣṭi na śocati na kāṅkṣati |
śubhāśubhaparityāgī bhaktimānyaḥ sa me priyaḥ || 17 ||
samaḥ śatrau ca mitre ca tathā mānāpamānayoḥ |
śītoṣṇasukhaduḥkheṣu samaḥ saṅgavivarjitaḥ || 18 ||
tulyanindāstutirmaunī santuṣṭo yena kenacit |
aniketaḥ sthiramatirbhaktimānme priyo naraḥ || 19 ||
ye tu dharmyāmṛtamidaṃ yathoktaṃ paryupāsate |
śraddadhānā matparamā bhaktāste'tīva me priyāḥ || 20 ||
oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre
śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde bhaktiyogo nāma dvādaśo'dhyāyaḥ ||12 ||
Sanskrit — Devanagari (original)
ॐ श्री परमात्मने नमः
अथ द्वादशोऽध्यायः ।
भक्तियोगः
अर्जुन उवाच
एवं सततयुक्ता ये भक्तास्त्वां पर्युपासते ।
ये चाप्यक्षरमव्यक्तं तेषां के योगवित्तमाः ॥ 1 ॥
श्रीभगवानुवाच
मय्यावेश्य मनो ये मां नित्ययुक्ता उपासते ।
श्रद्धया परयोपेतास्ते मे युक्ततमा मताः ॥ 2 ॥
ये त्वक्षरमनिर्देश्यमव्यक्तं पर्युपासते ।
सर्वत्रगमचिन्त्यं च कूटस्थमचलं ध्रुवम् ॥ 3 ॥
सन्नियम्येन्द्रियग्रामं सर्वत्र समबुद्धयः ।
ते प्राप्नुवन्ति मामेव सर्वभूतहिते रताः ॥ 4 ॥
क्लेशोऽधिकतरस्तेषामव्यक्तासक्तचेतसाम् ।
अव्यक्ता हि गतिर्दुःखं देहवद्भिरवाप्यते ॥ 5 ॥
ये तु सर्वाणि कर्माणि मयि सन्न्यस्य मत्पराः ।
अनन्येनैव योगेन मां ध्यायन्त उपासते ॥ 6 ॥
तेषामहं समुद्धर्ता मृत्युसंसारसागरात् ।
भवामि न चिरात्पार्थ मय्यावेशितचेतसाम् ॥ 7 ॥
मय्येव मन आधत्स्व मयि बुद्धिं निवेशय ।
निवसिष्यसि मय्येव अत ऊर्ध्वं न संशयः ॥ 8 ॥
अथ चित्तं समाधातुं न शक्नोषि मयि स्थिरम् ।
अभ्यासयोगेन ततो मामिच्छाप्तुं धनञ्जय ॥ 9 ॥
अभ्यासेऽप्यसमर्थोऽसि मत्कर्मपरमो भव ।
मदर्थमपि कर्माणि कुर्वन्सिद्धिमवाप्स्यसि ॥ 10 ॥
अथैतदप्यशक्तोऽसि कर्तुं मद्योगमाश्रितः ।
सर्वकर्मफलत्यागं ततः कुरु यतात्मवान् ॥ 11 ॥
श्रेयो हि ज्ञानमभ्यासाज्ज्ञानाद्ध्यानं विशिष्यते ।
ध्यानात्कर्मफलत्यागस्त्यागाच्छान्तिरनन्तरम् ॥ 12 ॥
अद्वेष्टा सर्वभूतानां मैत्रः करुण एव च ।
निर्ममो निरहङ्कारः समदुःखसुखः क्षमी ॥ 13 ॥
सन्तुष्टः सततं योगी यतात्मा दृढनिश्चयः ।
मय्यर्पितमनोबुद्धिर्यो मद्भक्तः स मे प्रियः ॥ 14 ॥
यस्मान्नोद्विजते लोको लोकान्नोद्विजते च यः ।
हर्षामर्षभयोद्वेगैर्मुक्तो यः स च मे प्रियः ॥ 15 ॥
अनपेक्षः शुचिर्दक्ष उदासीनो गतव्यथः ।
सर्वारम्भपरित्यागी यो मद्भक्तः स मे प्रियः ॥ 16 ॥
यो न हृष्यति न द्वेष्टि न शोचति न काङ्क्षति ।
शुभाशुभपरित्यागी भक्तिमान्यः स मे प्रियः ॥ 17 ॥
समः शत्रौ च मित्रे च तथा मानापमानयोः ।
शीतोष्णसुखदुःखेषु समः सङ्गविवर्जितः ॥ 18 ॥
तुल्यनिन्दास्तुतिर्मौनी सन्तुष्टो येन केनचित् ।
अनिकेतः स्थिरमतिर्भक्तिमान्मे प्रियो नरः ॥ 19 ॥
ये तु धर्म्यामृतमिदं यथोक्तं पर्युपासते ।
श्रद्दधाना मत्परमा भक्तास्तेऽतीव मे प्रियाः ॥ 20 ॥
ॐ तत्सदिति श्रीमद्भगवद्गीतासूपनिषत्सु ब्रह्मविद्यायां योगशास्त्रे
श्रीकृष्णार्जुनसंवादे भक्तियोगो नाम द्वादशोऽध्यायः ॥12 ॥
oṃ śrī paramātmane namaḥ
atha dvādaśo'dhyāyaḥ |
bhaktiyogaḥ
arjuna uvāca
evaṃ satatayuktā ye bhaktāstvāṃ paryupāsate |
ye cāpyakṣaramavyaktaṃ teṣāṃ ke yogavittamāḥ || 1 ||
śrībhagavānuvāca
mayyāveśya mano ye māṃ nityayuktā upāsate |
śraddhayā parayopetāste me yuktatamā matāḥ || 2 ||
ye tvakṣaramanirdeśyamavyaktaṃ paryupāsate |
sarvatragamacintyaṃ ca kūṭasthamacalaṃ dhruvam || 3 ||
sanniyamyendriyagrāmaṃ sarvatra samabuddhayaḥ |
te prāpnuvanti māmeva sarvabhūtahite ratāḥ || 4 ||
kleśo'dhikatarasteṣāmavyaktāsaktacetasām |
avyaktā hi gatirduḥkhaṃ dehavadbhiravāpyate || 5 ||
ye tu sarvāṇi karmāṇi mayi sannyasya matparāḥ |
ananyenaiva yogena māṃ dhyāyanta upāsate || 6 ||
teṣāmahaṃ samuddhartā mṛtyusaṃsārasāgarāt |
bhavāmi na cirātpārtha mayyāveśitacetasām || 7 ||
mayyeva mana ādhatsva mayi buddhiṃ niveśaya |
nivasiṣyasi mayyeva ata ūrdhvaṃ na saṃśayaḥ || 8 ||
atha cittaṃ samādhātuṃ na śaknoṣi mayi sthiram |
abhyāsayogena tato māmicchāptuṃ dhanañjaya || 9 ||
abhyāse'pyasamartho'si matkarmaparamo bhava |
madarthamapi karmāṇi kurvansiddhimavāpsyasi || 10 ||
athaitadapyaśakto'si kartuṃ madyogamāśritaḥ |
sarvakarmaphalatyāgaṃ tataḥ kuru yatātmavān || 11 ||
śreyo hi jñānamabhyāsājjñānāddhyānaṃ viśiṣyate |
dhyānātkarmaphalatyāgastyāgācchāntiranantaram || 12 ||
adveṣṭā sarvabhūtānāṃ maitraḥ karuṇa eva ca |
nirmamo nirahaṅkāraḥ samaduḥkhasukhaḥ kṣamī || 13 ||
santuṣṭaḥ satataṃ yogī yatātmā dṛḍhaniścayaḥ |
mayyarpitamanobuddhiryo madbhaktaḥ sa me priyaḥ || 14 ||
yasmānnodvijate loko lokānnodvijate ca yaḥ |
harṣāmarṣabhayodvegairmukto yaḥ sa ca me priyaḥ || 15 ||
anapekṣaḥ śucirdakṣa udāsīno gatavyathaḥ |
sarvārambhaparityāgī yo madbhaktaḥ sa me priyaḥ || 16 ||
yo na hṛṣyati na dveṣṭi na śocati na kāṅkṣati |
śubhāśubhaparityāgī bhaktimānyaḥ sa me priyaḥ || 17 ||
samaḥ śatrau ca mitre ca tathā mānāpamānayoḥ |
śītoṣṇasukhaduḥkheṣu samaḥ saṅgavivarjitaḥ || 18 ||
tulyanindāstutirmaunī santuṣṭo yena kenacit |
aniketaḥ sthiramatirbhaktimānme priyo naraḥ || 19 ||
ye tu dharmyāmṛtamidaṃ yathoktaṃ paryupāsate |
śraddadhānā matparamā bhaktāste'tīva me priyāḥ || 20 ||
oṃ tatsaditi śrīmadbhagavadgītāsūpaniṣatsu brahmavidyāyāṃ yogaśāstre
śrīkṛṣṇārjunasaṃvāde bhaktiyogo nāma dvādaśo'dhyāyaḥ ||12 ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.