ਸਮਨੁਸ੍ਮृਤਤਾਵਕਾਙ੍ਘ੍ਰਿਯੁਗ੍ਮਃ
ਸ ਮਨੁਃ ਪਙ੍ਕਜਸਮ੍ਭਵਾਙ੍ਗਜਨ੍ਮਾ ।
ਨਿਜਮਨ੍ਤਰਮਨ੍ਤਰਾਯਹੀਨਂ
ਚਰਿਤਂ ਤੇ ਕਥਯਨ੍ ਸੁਖਂ ਨਿਨਾਯ ॥1॥
ਸਮਯੇ ਖਲੁ ਤਤ੍ਰ ਕਰ੍ਦਮਾਖ੍ਯੋ
ਦ੍ਰੁਹਿਣਚ੍ਛਾਯਭਵਸ੍ਤਦੀਯਵਾਚਾ ।
ਧृਤਸਰ੍ਗਰਸੋ ਨਿਸਰ੍ਗਰਮ੍ਯਂ
ਭਗਵਂਸ੍ਤ੍ਵਾਮਯੁਤਂ ਸਮਾਃ ਸਿषੇਵੇ ॥2॥
ਗਰੁਡੋਪਰਿ ਕਾਲਮੇਘਕ੍ਰਮਂ
ਵਿਲਸਤ੍ਕੇਲਿਸਰੋਜਪਾਣਿਪਦ੍ਮਮ੍ ।
ਹਸਿਤੋਲ੍ਲਸਿਤਾਨਨਂ ਵਿਭੋ ਤ੍ਵਂ
ਵਪੁਰਾਵਿष੍ਕੁਰੁषੇ ਸ੍ਮ ਕਰ੍ਦਮਾਯ ॥3॥
ਸ੍ਤੁਵਤੇ ਪੁਲਕਾਵृਤਾਯ ਤਸ੍ਮੈ
ਮਨੁਪੁਤ੍ਰੀਂ ਦਯਿਤਾਂ ਨਵਾਪਿ ਪੁਤ੍ਰੀਃ ।
ਕਪਿਲਂ ਚ ਸੁਤਂ ਸ੍ਵਮੇਵ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍
ਸ੍ਵਗਤਿਂ ਚਾਪ੍ਯਨੁਗृਹ੍ਯ ਨਿਰ੍ਗਤੋऽਭੂਃ ॥4॥
ਸ ਮਨੁਃ ਸ਼ਤਰੂਪਯਾ ਮਹਿष੍ਯਾ
ਗੁਣਵਤ੍ਯਾ ਸੁਤਯਾ ਚ ਦੇਵਹੂਤ੍ਯਾ ।
ਭਵਦੀਰਿਤਨਾਰਦੋਪਦਿष੍ਟਃ
ਸਮਗਾਤ੍ ਕਰ੍ਦਮਮਾਗਤਿਪ੍ਰਤੀਕ੍षਮ੍ ॥5॥
ਮਨੁਨੋਪਹृਤਾਂ ਚ ਦੇਵਹੂਤਿਂ
ਤਰੁਣੀਰਤ੍ਨਮਵਾਪ੍ਯ ਕਰ੍ਦਮੋऽਸੌ ।
ਭਵਦਰ੍ਚਨਨਿਵृਤੋऽਪਿ ਤਸ੍ਯਾਂ
ਦृਢਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਣਯਾ ਦਧੌ ਪ੍ਰਸਾਦਮ੍ ॥6॥
ਸ ਪੁਨਸ੍ਤ੍ਵਦੁਪਾਸਨਪ੍ਰਭਾਵਾ-
ਦ੍ਦਯਿਤਾਕਾਮਕृਤੇ ਕृਤੇ ਵਿਮਾਨੇ ।
ਵਨਿਤਾਕੁਲਸਙ੍ਕੁਲੋ ਨਵਾਤ੍ਮਾ
ਵ੍ਯਹਰਦ੍ਦੇਵਪਥੇषੁ ਦੇਵਹੂਤ੍ਯਾ ॥7॥
ਸ਼ਤਵਰ੍षਮਥ ਵ੍ਯਤੀਤ੍ਯ ਸੋऽਯਂ
ਨਵ ਕਨ੍ਯਾਃ ਸਮਵਾਪ੍ਯ ਧਨ੍ਯਰੂਪਾਃ ।
ਵਨਯਾਨਸਮੁਦ੍ਯਤੋऽਪਿ ਕਾਨ੍ਤਾ-
ਹਿਤਕृਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਜਨਨੋਤ੍ਸੁਕੋ ਨ੍ਯਵਾਤ੍ਸੀਤ੍ ॥8॥
ਨਿਜਭਰ੍ਤृਗਿਰਾ ਭਵਨ੍ਨਿषੇਵਾ-
ਨਿਰਤਾਯਾਮਥ ਦੇਵ ਦੇਵਹੂਤ੍ਯਾਮ੍ ।
ਕਪਿਲਸ੍ਤ੍ਵਮਜਾਯਥਾ ਜਨਾਨਾਂ
ਪ੍ਰਥਯਿष੍ਯਨ੍ ਪਰਮਾਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਵਿਦ੍ਯਾਮ੍ ॥9॥
ਵਨਮੇਯੁषਿ ਕਰ੍ਦਮੇ ਪ੍ਰਸਨ੍ਨੇ
ਮਤਸਰ੍ਵਸ੍ਵਮੁਪਾਦਿਸ਼ਨ੍ ਜਨਨ੍ਯੈ ।
ਕਪਿਲਾਤ੍ਮਕ ਵਾਯੁਮਨ੍ਦਿਰੇਸ਼
ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਤ੍ਵਂ ਪਰਿਪਾਹਿ ਮਾਂ ਗਦੌਘਾਤ੍ ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
samanusmṛtatāvakāṅghriyugmaḥ
sa manuḥ paṅkajasambhavāṅgajanmā |
nijamantaramantarāyahīnaṃ
caritaṃ te kathayan sukhaṃ nināya ||1||
samaye khalu tatra kardamākhyo
druhiṇacchāyabhavastadīyavācā |
dhṛtasargaraso nisargaramyaṃ
bhagavaṃstvāmayutaṃ samāḥ siṣeve ||2||
garuḍopari kālameghakramaṃ
vilasatkelisarojapāṇipadmam |
hasitollasitānanaṃ vibho tvaṃ
vapurāviṣkuruṣe sma kardamāya ||3||
stuvate pulakāvṛtāya tasmai
manuputrīṃ dayitāṃ navāpi putrīḥ |
kapilaṃ ca sutaṃ svameva paścāt
svagatiṃ cāpyanugṛhya nirgato'bhūḥ ||4||
sa manuḥ śatarūpayā mahiṣyā
guṇavatyā sutayā ca devahūtyā |
bhavadīritanāradopadiṣṭaḥ
samagāt kardamamāgatipratīkṣam ||5||
manunopahṛtāṃ ca devahūtiṃ
taruṇīratnamavāpya kardamo'sau |
bhavadarcananivṛto'pi tasyāṃ
dṛḍhaśuśrūṣaṇayā dadhau prasādam ||6||
sa punastvadupāsanaprabhāvā-
ddayitākāmakṛte kṛte vimāne |
vanitākulasaṅkulo navātmā
vyaharaddevapatheṣu devahūtyā ||7||
śatavarṣamatha vyatītya so'yaṃ
nava kanyāḥ samavāpya dhanyarūpāḥ |
vanayānasamudyato'pi kāntā-
hitakṛttvajjananotsuko nyavātsīt ||8||
nijabhartṛgirā bhavanniṣevā-
niratāyāmatha deva devahūtyām |
kapilastvamajāyathā janānāṃ
prathayiṣyan paramātmatattvavidyām ||9||
vanameyuṣi kardame prasanne
matasarvasvamupādiśan jananyai |
kapilātmaka vāyumandireśa
tvaritaṃ tvaṃ paripāhi māṃ gadaughāt ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
समनुस्मृततावकाङ्घ्रियुग्मः
स मनुः पङ्कजसम्भवाङ्गजन्मा ।
निजमन्तरमन्तरायहीनं
चरितं ते कथयन् सुखं निनाय ॥1॥
समये खलु तत्र कर्दमाख्यो
द्रुहिणच्छायभवस्तदीयवाचा ।
धृतसर्गरसो निसर्गरम्यं
भगवंस्त्वामयुतं समाः सिषेवे ॥2॥
गरुडोपरि कालमेघक्रमं
विलसत्केलिसरोजपाणिपद्मम् ।
हसितोल्लसिताननं विभो त्वं
वपुराविष्कुरुषे स्म कर्दमाय ॥3॥
स्तुवते पुलकावृताय तस्मै
मनुपुत्रीं दयितां नवापि पुत्रीः ।
कपिलं च सुतं स्वमेव पश्चात्
स्वगतिं चाप्यनुगृह्य निर्गतोऽभूः ॥4॥
स मनुः शतरूपया महिष्या
गुणवत्या सुतया च देवहूत्या ।
भवदीरितनारदोपदिष्टः
समगात् कर्दममागतिप्रतीक्षम् ॥5॥
मनुनोपहृतां च देवहूतिं
तरुणीरत्नमवाप्य कर्दमोऽसौ ।
भवदर्चननिवृतोऽपि तस्यां
दृढशुश्रूषणया दधौ प्रसादम् ॥6॥
स पुनस्त्वदुपासनप्रभावा-
द्दयिताकामकृते कृते विमाने ।
वनिताकुलसङ्कुलो नवात्मा
व्यहरद्देवपथेषु देवहूत्या ॥7॥
शतवर्षमथ व्यतीत्य सोऽयं
नव कन्याः समवाप्य धन्यरूपाः ।
वनयानसमुद्यतोऽपि कान्ता-
हितकृत्त्वज्जननोत्सुको न्यवात्सीत् ॥8॥
निजभर्तृगिरा भवन्निषेवा-
निरतायामथ देव देवहूत्याम् ।
कपिलस्त्वमजायथा जनानां
प्रथयिष्यन् परमात्मतत्त्वविद्याम् ॥9॥
वनमेयुषि कर्दमे प्रसन्ने
मतसर्वस्वमुपादिशन् जनन्यै ।
कपिलात्मक वायुमन्दिरेश
त्वरितं त्वं परिपाहि मां गदौघात् ॥10॥
samanusmṛtatāvakāṅghriyugmaḥ
sa manuḥ paṅkajasambhavāṅgajanmā |
nijamantaramantarāyahīnaṃ
caritaṃ te kathayan sukhaṃ nināya ||1||
samaye khalu tatra kardamākhyo
druhiṇacchāyabhavastadīyavācā |
dhṛtasargaraso nisargaramyaṃ
bhagavaṃstvāmayutaṃ samāḥ siṣeve ||2||
garuḍopari kālameghakramaṃ
vilasatkelisarojapāṇipadmam |
hasitollasitānanaṃ vibho tvaṃ
vapurāviṣkuruṣe sma kardamāya ||3||
stuvate pulakāvṛtāya tasmai
manuputrīṃ dayitāṃ navāpi putrīḥ |
kapilaṃ ca sutaṃ svameva paścāt
svagatiṃ cāpyanugṛhya nirgato'bhūḥ ||4||
sa manuḥ śatarūpayā mahiṣyā
guṇavatyā sutayā ca devahūtyā |
bhavadīritanāradopadiṣṭaḥ
samagāt kardamamāgatipratīkṣam ||5||
manunopahṛtāṃ ca devahūtiṃ
taruṇīratnamavāpya kardamo'sau |
bhavadarcananivṛto'pi tasyāṃ
dṛḍhaśuśrūṣaṇayā dadhau prasādam ||6||
sa punastvadupāsanaprabhāvā-
ddayitākāmakṛte kṛte vimāne |
vanitākulasaṅkulo navātmā
vyaharaddevapatheṣu devahūtyā ||7||
śatavarṣamatha vyatītya so'yaṃ
nava kanyāḥ samavāpya dhanyarūpāḥ |
vanayānasamudyato'pi kāntā-
hitakṛttvajjananotsuko nyavātsīt ||8||
nijabhartṛgirā bhavanniṣevā-
niratāyāmatha deva devahūtyām |
kapilastvamajāyathā janānāṃ
prathayiṣyan paramātmatattvavidyām ||9||
vanameyuṣi kardame prasanne
matasarvasvamupādiśan jananyai |
kapilātmaka vāyumandireśa
tvaritaṃ tvaṃ paripāhi māṃ gadaughāt ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gurmukhi script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.