Vishnu

नारायणीयं दशक 9 - ब्रह्मणः तपः तथा लोकसृष्टिः

Narayaniyam Dashaka 9 - Brahmanah Tapah Tatha Lokasrishtih

🖋️ Devanagari script
📄 Download PDF
स्थितस्स कमलोद्भवस्तव हि नाभिपङ्केरुहे
कुतः स्विदिदमम्बुधावुदितमित्यनालोकयन् ।
तदीक्षणकुतूहलात् प्रतिदिशं विवृत्तानन-
श्चतुर्वदनतामगाद्विकसदष्टदृष्ट्यम्बुजाम् ॥1॥
महार्णवविघूर्णितं कमलमेव तत्केवलं
विलोक्य तदुपाश्रयं तव तनुं तु नालोकयन् ।
क एष कमलोदरे महति निस्सहायो ह्यहं
कुतः स्विदिदम्बुजं समजनीति चिन्तामगात् ॥2॥
अमुष्य हि सरोरुहः किमपि कारणं सम्भ्वे-
दिति स्म कृतनिश्चयस्स खलु नालरन्ध्राध्वना ।
स्वयोगबलविद्यया समवरूढवान् प्रौढधी -
स्त्वदीयमतिमोहनं न तु कलेवरं दृष्टवान् ॥3॥
ततः सकलनालिकाविवरमार्गगो मार्गयन्
प्रयस्य शतवत्सरं किमपि नैव सन्दृष्टवान् ।
निवृत्य कमलोदरे सुखनिषण्ण एकाग्रधीः
समाधिबलमादधे भवदनुग्रहैकाग्रही ॥4॥
शतेन परिवत्सरैर्दृढसमाधिबन्धोल्लसत्-
प्रबोधविशदीकृतः स खलु पद्मिनीसम्भवः ।
अदृष्टचरमद्भुतं तव हि रूपमन्तर्दृशा
व्यचष्ट परितुष्टधीर्भुजगभोगभागाश्रयम् ॥5॥
किरीटमुकुटोल्लसत्कटकहारकेयूरयुङ्-
मणिस्फुरितमेखलं सुपरिवीतपीताम्बरम् ।
कलायकुसुमप्रभं गलतलोल्लसत्कौस्तुभं
वपुस्तदयि भावये कमलजन्मे दर्शितम् ॥6॥
श्रुतिप्रकरदर्शितप्रचुरवैभव श्रीपते
हरे जय जय प्रभो पदमुपैषि दिष्ट्या दृशोः ।
कुरुष्व धियमाशु मे भुवननिर्मितौ कर्मठा-
मिति द्रुहिणवर्णितस्वगुणबंहिमा पाहि माम् ॥7॥
लभस्व भुवनत्रयीरचनदक्षतामक्षतां
गृहाण मदनुग्रहं कुरु तपश्च भूयो विधे ।
भवत्वखिलसाधनी मयि च भक्तिरत्युत्कटे-
त्युदीर्य गिरमादधा मुदितचेतसं वेधसम् ॥8॥
शतं कृततपास्ततः स खलु दिव्यसंवत्सरा-
नवाप्य च तपोबलं मतिबलं च पूर्वाधिकम् ।
उदीक्ष्य किल कम्पितं पयसि पङ्कजं वायुना
भवद्बलविजृम्भितः पवनपाथसी पीतवान् ॥9॥
तवैव कृपया पुनस्सरसिजेन तेनैव सः
प्रकल्प्य भुवनत्रयीं प्रववृते प्रजानिर्मितौ ।
तथाविधकृपाभरो गुरुमरुत्पुराधीश्वर
त्वमाशु परिपाहि मां गुरुदयोक्षितैरीक्षितैः ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
sthitassa kamalodbhavastava hi nābhipaṅkeruhe
kutaḥ svididamambudhāvuditamityanālokayan |
tadīkṣaṇakutūhalāt pratidiśaṃ vivṛttānana-
ścaturvadanatāmagādvikasadaṣṭadṛṣṭyambujām ||1||
mahārṇavavighūrṇitaṃ kamalameva tatkevalaṃ
vilokya tadupāśrayaṃ tava tanuṃ tu nālokayan |
ka eṣa kamalodare mahati nissahāyo hyahaṃ
kutaḥ svididambujaṃ samajanīti cintāmagāt ||2||
amuṣya hi saroruhaḥ kimapi kāraṇaṃ sambhve-
diti sma kṛtaniścayassa khalu nālarandhrādhvanā |
svayogabalavidyayā samavarūḍhavān prauḍhadhī -
stvadīyamatimohanaṃ na tu kalevaraṃ dṛṣṭavān ||3||
tataḥ sakalanālikāvivaramārgago mārgayan
prayasya śatavatsaraṃ kimapi naiva sandṛṣṭavān |
nivṛtya kamalodare sukhaniṣaṇṇa ekāgradhīḥ
samādhibalamādadhe bhavadanugrahaikāgrahī ||4||
śatena parivatsarairdṛḍhasamādhibandhollasat-
prabodhaviśadīkṛtaḥ sa khalu padminīsambhavaḥ |
adṛṣṭacaramadbhutaṃ tava hi rūpamantardṛśā
vyacaṣṭa parituṣṭadhīrbhujagabhogabhāgāśrayam ||5||
kirīṭamukuṭollasatkaṭakahārakeyūrayuṅ-
maṇisphuritamekhalaṃ suparivītapītāmbaram |
kalāyakusumaprabhaṃ galatalollasatkaustubhaṃ
vapustadayi bhāvaye kamalajanme darśitam ||6||
śrutiprakaradarśitapracuravaibhava śrīpate
hare jaya jaya prabho padamupaiṣi diṣṭyā dṛśoḥ |
kuruṣva dhiyamāśu me bhuvananirmitau karmaṭhā-
miti druhiṇavarṇitasvaguṇabaṃhimā pāhi mām ||7||
labhasva bhuvanatrayīracanadakṣatāmakṣatāṃ
gṛhāṇa madanugrahaṃ kuru tapaśca bhūyo vidhe |
bhavatvakhilasādhanī mayi ca bhaktiratyutkaṭe-
tyudīrya giramādadhā muditacetasaṃ vedhasam ||8||
śataṃ kṛtatapāstataḥ sa khalu divyasaṃvatsarā-
navāpya ca tapobalaṃ matibalaṃ ca pūrvādhikam |
udīkṣya kila kampitaṃ payasi paṅkajaṃ vāyunā
bhavadbalavijṛmbhitaḥ pavanapāthasī pītavān ||9||
tavaiva kṛpayā punassarasijena tenaiva saḥ
prakalpya bhuvanatrayīṃ pravavṛte prajānirmitau |
tathāvidhakṛpābharo gurumarutpurādhīśvara
tvamāśu paripāhi māṃ gurudayokṣitairīkṣitaiḥ ||10||
Sanskrit — Devanagari (original)
स्थितस्स कमलोद्भवस्तव हि नाभिपङ्केरुहे
कुतः स्विदिदमम्बुधावुदितमित्यनालोकयन् ।
तदीक्षणकुतूहलात् प्रतिदिशं विवृत्तानन-
श्चतुर्वदनतामगाद्विकसदष्टदृष्ट्यम्बुजाम् ॥1॥
महार्णवविघूर्णितं कमलमेव तत्केवलं
विलोक्य तदुपाश्रयं तव तनुं तु नालोकयन् ।
क एष कमलोदरे महति निस्सहायो ह्यहं
कुतः स्विदिदम्बुजं समजनीति चिन्तामगात् ॥2॥
अमुष्य हि सरोरुहः किमपि कारणं सम्भ्वे-
दिति स्म कृतनिश्चयस्स खलु नालरन्ध्राध्वना ।
स्वयोगबलविद्यया समवरूढवान् प्रौढधी -
स्त्वदीयमतिमोहनं न तु कलेवरं दृष्टवान् ॥3॥
ततः सकलनालिकाविवरमार्गगो मार्गयन्
प्रयस्य शतवत्सरं किमपि नैव सन्दृष्टवान् ।
निवृत्य कमलोदरे सुखनिषण्ण एकाग्रधीः
समाधिबलमादधे भवदनुग्रहैकाग्रही ॥4॥
शतेन परिवत्सरैर्दृढसमाधिबन्धोल्लसत्-
प्रबोधविशदीकृतः स खलु पद्मिनीसम्भवः ।
अदृष्टचरमद्भुतं तव हि रूपमन्तर्दृशा
व्यचष्ट परितुष्टधीर्भुजगभोगभागाश्रयम् ॥5॥
किरीटमुकुटोल्लसत्कटकहारकेयूरयुङ्-
मणिस्फुरितमेखलं सुपरिवीतपीताम्बरम् ।
कलायकुसुमप्रभं गलतलोल्लसत्कौस्तुभं
वपुस्तदयि भावये कमलजन्मे दर्शितम् ॥6॥
श्रुतिप्रकरदर्शितप्रचुरवैभव श्रीपते
हरे जय जय प्रभो पदमुपैषि दिष्ट्या दृशोः ।
कुरुष्व धियमाशु मे भुवननिर्मितौ कर्मठा-
मिति द्रुहिणवर्णितस्वगुणबंहिमा पाहि माम् ॥7॥
लभस्व भुवनत्रयीरचनदक्षतामक्षतां
गृहाण मदनुग्रहं कुरु तपश्च भूयो विधे ।
भवत्वखिलसाधनी मयि च भक्तिरत्युत्कटे-
त्युदीर्य गिरमादधा मुदितचेतसं वेधसम् ॥8॥
शतं कृततपास्ततः स खलु दिव्यसंवत्सरा-
नवाप्य च तपोबलं मतिबलं च पूर्वाधिकम् ।
उदीक्ष्य किल कम्पितं पयसि पङ्कजं वायुना
भवद्बलविजृम्भितः पवनपाथसी पीतवान् ॥9॥
तवैव कृपया पुनस्सरसिजेन तेनैव सः
प्रकल्प्य भुवनत्रयीं प्रववृते प्रजानिर्मितौ ।
तथाविधकृपाभरो गुरुमरुत्पुराधीश्वर
त्वमाशु परिपाहि मां गुरुदयोक्षितैरीक्षितैः ॥10॥
sthitassa kamalodbhavastava hi nābhipaṅkeruhe
kutaḥ svididamambudhāvuditamityanālokayan |
tadīkṣaṇakutūhalāt pratidiśaṃ vivṛttānana-
ścaturvadanatāmagādvikasadaṣṭadṛṣṭyambujām ||1||
mahārṇavavighūrṇitaṃ kamalameva tatkevalaṃ
vilokya tadupāśrayaṃ tava tanuṃ tu nālokayan |
ka eṣa kamalodare mahati nissahāyo hyahaṃ
kutaḥ svididambujaṃ samajanīti cintāmagāt ||2||
amuṣya hi saroruhaḥ kimapi kāraṇaṃ sambhve-
diti sma kṛtaniścayassa khalu nālarandhrādhvanā |
svayogabalavidyayā samavarūḍhavān prauḍhadhī -
stvadīyamatimohanaṃ na tu kalevaraṃ dṛṣṭavān ||3||
tataḥ sakalanālikāvivaramārgago mārgayan
prayasya śatavatsaraṃ kimapi naiva sandṛṣṭavān |
nivṛtya kamalodare sukhaniṣaṇṇa ekāgradhīḥ
samādhibalamādadhe bhavadanugrahaikāgrahī ||4||
śatena parivatsarairdṛḍhasamādhibandhollasat-
prabodhaviśadīkṛtaḥ sa khalu padminīsambhavaḥ |
adṛṣṭacaramadbhutaṃ tava hi rūpamantardṛśā
vyacaṣṭa parituṣṭadhīrbhujagabhogabhāgāśrayam ||5||
kirīṭamukuṭollasatkaṭakahārakeyūrayuṅ-
maṇisphuritamekhalaṃ suparivītapītāmbaram |
kalāyakusumaprabhaṃ galatalollasatkaustubhaṃ
vapustadayi bhāvaye kamalajanme darśitam ||6||
śrutiprakaradarśitapracuravaibhava śrīpate
hare jaya jaya prabho padamupaiṣi diṣṭyā dṛśoḥ |
kuruṣva dhiyamāśu me bhuvananirmitau karmaṭhā-
miti druhiṇavarṇitasvaguṇabaṃhimā pāhi mām ||7||
labhasva bhuvanatrayīracanadakṣatāmakṣatāṃ
gṛhāṇa madanugrahaṃ kuru tapaśca bhūyo vidhe |
bhavatvakhilasādhanī mayi ca bhaktiratyutkaṭe-
tyudīrya giramādadhā muditacetasaṃ vedhasam ||8||
śataṃ kṛtatapāstataḥ sa khalu divyasaṃvatsarā-
navāpya ca tapobalaṃ matibalaṃ ca pūrvādhikam |
udīkṣya kila kampitaṃ payasi paṅkajaṃ vāyunā
bhavadbalavijṛmbhitaḥ pavanapāthasī pītavān ||9||
tavaiva kṛpayā punassarasijena tenaiva saḥ
prakalpya bhuvanatrayīṃ pravavṛte prajānirmitau |
tathāvidhakṛpābharo gurumarutpurādhīśvara
tvamāśu paripāhi māṃ gurudayokṣitairīkṣitaiḥ ||10||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Devanagari script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in