കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ സംഹിതായാ-ന്ദ്വിതീയകാണ്ഡേ ദ്വിതീയഃ പ്രശ്നഃ - ഇഷ്ടിവിധാനം
ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹ॒രിഃ॒ ഓമ് ॥
പ്ര॒ജാപതിഃ॑ പ്ര॒ജാ അ॑സൃജത॒ താ-സ്സൃ॒ഷ്ടാ॒ ഇന്ദ്രാ॒ഗ്നീ അപാ॑ഗൂഹതാ॒ഗ്ം॒ സോ॑-ഽചായ-ത്പ്ര॒ജാപ॑തിരിന്ദ്രാ॒ഗ്നീ വൈ മേ᳚ പ്ര॒ജാ അപാ॑ഘുക്ഷതാ॒മിതി॒ സ ഏ॒തമൈ᳚ന്ദ്രാ॒ഗ്ന- മേകാ॑ദശകപാല-മപശ്യ॒-ത്ത-ന്നിര॑വപ॒-ത്താവ॑സ്മൈ പ്ര॒ജാഃ പ്രാസാ॑ധയതാ- മിന്ദ്രാ॒ഗ്നീ വാ ഏ॒തസ്യ॑ പ്ര॒ജാമപ॑ ഗൂഹതോ॒ യോ-ഽലം॑ പ്ര॒ജായൈ॒ സ-ന്പ്ര॒ജാ-ന്ന വി॒ന്ദത॑ ഐന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേത്-പ്ര॒ജാകാ॑മ ഇന്ദ്രാ॒ഗ്നീ [ ] 1
ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മൈ᳚ പ്ര॒ജാ-മ്പ്ര സാ॑ധയതോ വി॒ന്ദതേ᳚ പ്ര॒ജാ-മൈ᳚ന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ഥ്സ്പര്ധ॑മാനഃ॒, ക്ഷേത്രേ॑ വാ സജാ॒തേഷു॑ വേന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താഭ്യാ॑മേ॒വേന്ദ്രി॒യം ഁവീ॒ര്യ॑-മ്ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യ വൃങ്ക്തേ॒ വി പാ॒പ്മനാ॒ ഭ്രാതൃ॑വ്യേണ ജയ॒തേ-ഽപ॒ വാ ഏ॒തസ്മാ॑ദിന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-ങ്ക്രാമതി॒ യ-സ്സ॑ഗ്രാ॒മ്മ-മു॑പപ്ര॒യാത്യൈ᳚ന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നി- [-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിഃ, വ॒പേ॒-ഥ്സ॒ങ്ഗ്രാ॒മ-] 2
-ര്വ॑പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മ-മു॑പപ്രയാ॒സ്യ-ന്നി॑ന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-ന്ധത്ത-സ്സ॒ഹേന്ദ്രി॒യേണ॑ വീ॒ര്യേ॑ണോപ॒ പ്ര യാ॑തി॒ ജയ॑തി॒ തഗ്ം സ॑ഗ്രാ॒മ്മം-വിഁ വാ ഏ॒ഷ ഇ॑ന്ദ്രി॒യേണ॑ വീ॒ര്യേ॑ണര്ധ്യതേ॒ യ-സ്സ॑ഗ്രാ॒മ്മ-ഞ്ജയ॑ത്യൈന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മ-ഞ്ജി॒ത്വേന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മി॑-ന്നിദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑ന്- [വീ॒ര്യ᳚മ്, ധ॒ത്തോ॒ നേന്ദ്രി॒യേണ॑] 3
-ധത്തോ॒ നേന്ദ്രി॒യേണ॑ വീ॒ര്യേ॑ണ॒ വ്യൃ॑ദ്ധ്യ॒തേ-ഽപ॒ വാ ഏ॒തസ്മാ॑ദിന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-ങ്ക്രാമതി॒ യ ഏതി॑ ജ॒നതാ॑മൈന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ജ്ജ॒നതാ॑മേ॒ഷ്യ-ന്നി॑ന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-ന്ധത്ത-സ്സ॒ഹേന്ദ്രി॒യേണ॑ വീ॒ര്യേ॑ണ ജ॒നതാ॑മേതി പൌ॒ഷ്ണ-ഞ്ച॒രുമനു॒ നിര്വ॑പേ-ത്പൂ॒ഷാ വാ ഇ॑ന്ദ്രി॒യസ്യ॑ വീ॒ര്യ॑സ്യാ-ഽനുപ്രദാ॒താ പൂ॒ഷണ॑മേ॒വ [ ] 4
സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മാ॑ ഇന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑മനു॒ പ്രയ॑ച്ഛതി ക്ഷൈത്രപ॒ത്യ-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ജ്ജ॒നതാ॑-മാ॒ഗത്യേ॒യം-വൈഁ ക്ഷേത്ര॑സ്യ॒ പതി॑ര॒സ്യാമേ॒വ പ്രതി॑ തിഷ്ഠത്യൈന്ദ്രാ॒ഗ്ന-മേകാ॑ദശകപാല-മു॒പരി॑ഷ്ടാ॒-ന്നിര്വ॑പേദ॒സ്യാമേ॒വ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠായേ᳚ന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-മു॒പരി॑ഷ്ടാ-ദാ॒ത്മ-ന്ധ॑ത്തേ ॥ 5 ॥
(പ്ര॒ജാകാ॑മ ഇന്ദ്രാ॒ഗ്നീ - ഉ॑പപ്ര॒യാത്യൈ᳚ന്ദ്രാ॒ഗ്നമേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നി- ര്വീ॒ര്യം॑ - പൂ॒ഷണ॑മേ॒ വൈ - കാ॒ന്നച॑ത്വാരി॒ഗ്ം॒ശച്ച॑ ) (അ. 1)
അ॒ഗ്നയേ॑ പഥി॒കൃതേ॑ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യോ ദ॑ര്ശപൂര്ണമാസയാ॒ജീ സന്ന॑മാവാ॒സ്യാം᳚-വാഁ പൌര്ണമാ॒സീം-വാഁ॑-ഽതിപാ॒ദയേ᳚-ത്പ॒ഥോ വാ ഏ॒ഷോദ്ധ്യപ॑ഥേനൈതി॒ യോ ദ॑ര്ശപൂര്ണമാസയാ॒ജീ സന്ന॑മാവാ॒സ്യാം᳚-വാഁ പൌര്ണമാ॒സീം-വാഁ॑തിപാ॒ദയ॑ത്യ॒ഗ്നിമേ॒വ പ॑ഥി॒കൃത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒മപ॑ഥാ॒-ത്പന്ഥാ॒മപി॑ നയത്യന॒ഡ്വാ-ന്ദക്ഷി॑ണാ വ॒ഹീ ഹ്യേ॑ഷ സമൃ॑ദ്ധ്യാ അ॒ഗ്നയേ᳚ വ്ര॒തപ॑തയേ [വ്ര॒തപ॑തയേ, പു॒രോ॒ഡാശ॑-] 6
പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യ ആഹി॑താഗ്നി॒-സ്സന്ന॑വ്ര॒ത്യമി॑വ॒ ചരേ॑ദ॒ഗ്നിമേ॒വ വ്ര॒തപ॑തി॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈനം॑-വ്രഁ॒തമാ ല॑ഭംയഁതി॒ വ്രത്യോ॑ ഭവത്യ॒ഗ്നയേ॑ രക്ഷോ॒ഘ്നേ പു॑രോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഗ്ം രക്ഷാഗ്ം॑സി॒ സചേ॑രന്ന॒ഗ്നിമേ॒വ ര॑ക്ഷോ॒ഹണ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മാ॒-ദ്രക്ഷാ॒ഗ്॒സ്യപ॑ ഹന്തി॒ നിശി॑തായാ॒-ന്നിര്വ॑പേ॒- [നിര്വ॑പേത്, നിശി॑തായാ॒ഗ്ം॒ ഹി] 7
-ന്നിശി॑തായാ॒ഗ്ം॒ ഹി രക്ഷാഗ്ം॑സി പ്രേ॒രതേ॑ സ॒പ്രേംര്ണാ᳚ന്യേ॒വൈനാ॑നി ഹന്തി॒ പരി॑ശ്രിതേ യാജയേ॒-ദ്രക്ഷ॑സാ॒-മന॑ന്വവചാരായ രക്ഷോ॒ഘ്നീ യാ᳚ജ്യാനുവാ॒ക്യേ॑ ഭവതോ॒ രക്ഷ॑സാ॒ഗ്॒ സ്തൃത്യാ॑ അ॒ഗ്നയേ॑ രു॒ദ്രവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദഭി॒ചര॑-ന്നേ॒ഷാ വാ അ॑സ്യ ഘോ॒രാ ത॒നൂര്യ-ദ്രു॒ദ്രസ്തസ്മാ॑ ഏ॒വൈന॒മാവൃ॑ശ്ചതി താ॒ജഗാര്തി॒-മാര്ച്ഛ॑ത്യ॒ഗ്നയേ॑ സുരഭി॒മതേ॑ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യസ്യ॒ ഗാവോ॑ വാ॒ പുരു॑ഷാ [വാ॒ പുരു॑ഷാഃ, വാ॒ പ്ര॒മീയേ॑ര॒ന്॒] 8
വാ പ്ര॒മീയേ॑ര॒ന്॒ യോ വാ॑ ബിഭീ॒യാദേ॒ഷാ വാ അ॑സ്യ ഭേഷ॒ജ്യാ॑ ത॒നൂര്യ-ഥ്സു॑രഭി॒മതീ॒-തയൈ॒വാ-ഽസ്മൈ॑ ഭേഷ॒ജ-ങ്ക॑രോതി സുരഭി॒മതേ॑ ഭവതി പൂതീഗ॒ന്ധസ്യാ-ഽപ॑ഹത്യാ അ॒ഗ്നയേ॒ ക്ഷാമ॑വതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മേ സംയഁ॑ത്തേ ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒വൈനഗ്ം॑ ശമയി॒ത്വാ പരാ॑ന॒ഭി നിര്ദി॑ശതി॒ യമവ॑രേഷാം॒-വിഁദ്ധ്യ॑ന്തി॒ ജീവ॑തി॒ സ യ-മ്പരേ॑ഷാ॒-മ്പ്ര സ മീ॑യതേ॒ ജയ॑തി॒ തഗ്ം സ॑ങ്ഗ്രാ॒മ- [തഗ്ം സ॑ങ്ഗ്രാ॒മമ്, അ॒ഭി വാ ഏ॒ഷ] 9
-മ॒ഭി വാ ഏ॒ഷ ഏ॒താനു॑ച്യതി॒ യേഷാ᳚-മ്പൂര്വാപ॒രാ അ॒ന്വഞ്ചഃ॑ പ്ര॒മീയ॑ന്തേ പുരുഷാഹു॒തിര്-ഹ്യ॑സ്യ പ്രി॒യത॑മാ॒-ഽഗ്നയേ॒ ക്ഷാമ॑വതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒വൈനഗ്ം॑ ശമയതി॒ നൈഷാ᳚-മ്പു॒രാ-ഽഽയു॒ഷോ-ഽപ॑രഃ॒ പ്രമീ॑യതേ॒-ഽഭി വാ ഏ॒ഷ ഏ॒തസ്യ॑ ഗൃ॒ഹാനു॑ച്യതി॒ യസ്യ॑ ഗൃ॒ഹാ-ന്ദഹ॑ത്യ॒ഗ്നയേ॒ ക്ഷാമ॑വതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒വൈനഗ്ം॑ ശമയതി॒ നാ-ഽസ്യാപ॑ര-ങ്ഗൃ॒ഹാ-ന്ദ॑ഹതി ॥ 10 ॥
(വ്ര॒തപ॑തയേ॒ - നിശി॑തായാ॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ത് - പുരു॑ഷാഃ - സങ്ഗ്രാ॒മം - ന - ച॒ത്വാരി॑ ച) (അ. 2)
അ॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യ-ങ്കാമോ॒ നോപ॒നമേ॑-ദ॒ഗ്നിമേ॒വ കാമ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒-ങ്കാമേ॑ന॒ സമ॑ര്ധയ॒ത്യുപൈ॑ന॒-ങ്കാമോ॑ നമത്യ॒ഗ്നയേ॒ യ വി॑ഷ്ഠായ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ഥ്സ്പര്ധ॑മാനഃ॒, ക്ഷേത്രേ॑ വാ സജാ॒തേഷു॑ വാ॒-ഽഗ്നിമേ॒വ യവി॑ഷ്ഠ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ തേനൈ॒വേന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യ॑-മ്ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യ [ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യ, യു॒വ॒തേ॒ വിപാ॒പ്മനാ॒] 11
യുവതേ॒ വിപാ॒പ്മനാ॒ ഭ്രാതൃ॑വ്യേണ ജയതേ॒-ഽഗ്നയേ॒ യവി॑ഷ്ഠായ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദഭിച॒ര്യമാ॑ണോ॒ ഽഗ്നിമേ॒വ യവി॑ഷ്ഠ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മാ॒-ദ്രക്ഷാഗ്ം॑സി യവയതി॒ നൈന॑-മഭി॒ചരന്᳚-ഥ്സ്തൃണുതേ॒-ഽഗ്നയ॒ ആയു॑ഷ്മതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ സര്വ॒-മായു॑-രിയാ॒-മിത്യ॒ഗ്നി- മേ॒വാ-ഽഽയു॑ഷ്മന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാ-ഽസ്മി॒- [ഏ॒വാ-ഽസ്മിന്ന്॑, ആയു॑ര്ദധാതി॒] 12
-ന്നായു॑ര്ദധാതി॒ സര്വ॒മായു॑-രേത്യ॒ഗ്നയേ॑ ജാ॒തവേ॑ദസേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്ഭൂതി॑കാമോ॒-ഽഗ്നിമേ॒വ ജാ॒തവേ॑ദസ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒-മ്ഭൂതി॑-ങ്ഗമയതി॒ ഭവ॑ത്യേ॒വാഗ്നയേ॒ രുക്മ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്രുക്കാ॑മോ॒-ഽഗ്നിമേ॒വ രുക്മ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മി॒-ന്രുച॑-ന്ദധാതി॒-രോച॑ത ഏ॒വാഗ്നയേ॒ തേജ॑സ്വതേ പുരോ॒ഡാശ॑- [പുരോ॒ഡാശ᳚മ്, അ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ത്] 13
-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ത്തേജ॑സ്കാമോ॒-ഽഗ്നിമേ॒വ തേജ॑സ്വന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മി॒-ന്തേജോ॑ ദധാതി തേജ॒സ്വ്യേ॑വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ॑ സാഹ॒ന്ത്യായ॑ പുരോ॒ഡാശ॑മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ഥ്സീക്ഷ॑മാണോ॒ ഽഗ്നിമേ॒വ സാ॑ഹ॒ന്ത്യഗ്ഗ് സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ തേനൈ॒വ സ॑ഹതേ॒ യഗ്ം സീക്ഷ॑തേ ॥ 14 ॥
(ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യാ -സ്മി॒ന് - തേജ॑സ്വതേ പുരോ॒ഡശ॑ - മ॒ഷ്ടാത്രിഗ്ം॑ശച്ച) (അ. 3)
അ॒ഗ്നയേ-ഽന്ന॑വതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॒താ-ഽന്ന॑വാന്-ഥ്സ്യാ॒മിത്യ॒ഗ്നി-മേ॒വാ-ന്ന॑വന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒മന്ന॑വന്ത-ങ്കരോ॒ത്യന്ന॑വാനേ॒വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ᳚-ഽന്നാ॒ദായ॑ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑താ-ഽന്നാ॒ദ-സ്സ്യാ॒മിത്യ॒ഗ്നി-മേ॒വാന്നാ॒ദഗ്ഗ് സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॑-മന്നാ॒ദ-ങ്ക॑രോത്യന്നാ॒ദ - [-ക॑രോത്യന്നാ॒ദഃ, ഏ॒വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ-ഽന്ന॑പതയേ] 15
ഏ॒വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ-ഽന്ന॑പതയേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ-കാ॒മയേ॒താ-ഽന്ന॑പതി-സ്സ്യാ॒-മിത്യ॒ഗ്നി-മേ॒വാ-ഽന്ന॑പതി॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒-മന്ന॑പതി-ങ്കരോ॒ത്യന്ന॑പതി-രേ॒വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ॒ പവ॑മാനായ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേദ॒ഗ്നയേ॑ പാവ॒കായാ॒ഗ്നയേ॒ ശുച॑യേ॒ ജ്യോഗാ॑മയാവീ॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ പവ॑മാനായ നി॒ര്വപ॑തി പ്രാ॒ണ-മേ॒വാ-ഽസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॑ - [യദ॒ഗ്നയേ᳚, പാ॒വ॒കായ॒ വാച॑-] 16
പാവ॒കായ॒ വാച॑-മേ॒വാ-ഽസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ ശുച॑യ॒ ആയു॑-രേ॒വാ-ഽസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാത്യു॒ത യദീ॒താസു॒-ര്ഭവ॑തി॒ ജീവ॑ത്യേ॒വൈതാ-മേ॒വ നിര്വ॑പേ॒-ച്ചക്ഷു॑ഷ്കാമോ॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ പവ॑മാനായ നി॒ര്വപ॑തി പ്രാ॒ണ-മേ॒വാ-ഽസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॑ പാവ॒കായ॒ വാച॑-മേ॒വാസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ ശുച॑യേ॒ ചക്ഷു॑-രേ॒വാസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാ- [ചക്ഷു॑രേ॒വാസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി, ഉ॒ത യദ്യ॒ന്ധോ] 17
-ത്യു॒ത യദ്യ॒ന്ധോ ഭവ॑തി॒ പ്രൈവ പ॑ശ്യത്യ॒ഗ്നയേ॑ പു॒ത്രവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദിന്ദ്രാ॑യ പു॒ത്രിണേ॑ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല-മ്പ്ര॒ജാകാ॑മോ॒-ഽഗ്നി-രേ॒വാ-ഽസ്മൈ᳚ പ്ര॒ജാ-മ്പ്ര॑ജ॒നയ॑തി വൃ॒ദ്ധാ-മിന്ദ്രഃ॒ പ്ര യ॑ച്ഛത്യ॒ഗ്നയേ॒ രസ॑വതേ-ഽജക്ഷീ॒രേ ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ രസ॑വാന്-ഥ്സ്യാ॒-മിത്യ॒ഗ്നി-മേ॒വ രസ॑വന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॒ഗ്ം॒ രസ॑വന്ത-ങ്കരോതി॒ [രസ॑വന്ത-ങ്കരോതി, രസ॑വാനേ॒വ] 18
രസ॑വാനേ॒വ ഭ॑വത്യജക്ഷീ॒രേ ഭ॑വത്യാഗ്നേ॒യീ വാ ഏ॒ഷാ യദ॒ജാ സാ॒ക്ഷാദേ॒വ രസ॒മവ॑ രുന്ധേ॒-ഽഗ്നയേ॒ വസു॑മതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ വസു॑മാന്-ഥ്സ്യാ॒മിത്യ॒ഗ്നി-മേ॒വ വസു॑മന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈനം॒-വഁസു॑മന്ത-ങ്കരോതി॒ വസു॑മാനേ॒വ ഭ॑വത്യ॒ഗ്നയേ॑ വാജ॒സൃതേ॑ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിവ॑ര്പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മേ സം-യഁ॑ത്തേ॒ വാജം॒- [സം-യഁ॑ത്തേ॒ വാജ᳚മ്, വാ ഏ॒ഷ സി॑സീര്ഷതി॒] 19
-ഁവാ ഏ॒ഷ സി॑സീര്ഷതി॒ യ-സ്സ॑ഗ്രാ॒മ്മ-ഞ്ജിഗീ॑ഷത്യ॒ഗ്നിഃ ഖലു॒ വൈ ദേ॒വാനാം᳚-വാഁജ॒സൃ-ദ॒ഗ്നി-മേ॒വ വാ॑ജ॒സൃത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ ധാവ॑തി॒ വാജ॒ഗ്ം॒ ഹന്തി॑ വൃ॒ത്ര-ഞ്ജയ॑തി॒ തഗ്ം സ॑ഗ്രാ॒മ്മ-മഥോ॑ അ॒ഗ്നിരി॑വ॒ ന പ്ര॑തി॒ധൃഷേ॑ ഭവത്യ॒ഗ്നയേ᳚-ഽഗ്നി॒വതേ॑ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്യസ്യാ॒ഗ്നാ- വ॒ഗ്നി- മ॑ഭ്യു॒ദ്ധരേ॑യു॒-ര്നിര്ദി॑ഷ്ടഭാഗോ॒ വാ ഏ॒തയോ॑-ര॒ന്യോ-ഽനി॑ര്ദിഷ്ടഭാഗോ॒-ഽന്യസ്തൌ സ॒ഭംവഁ॑ന്തൌ॒ യജ॑മാന- [യജ॑മാനമ്, അ॒ഭി] 20
-മ॒ഭി സ-മ്ഭ॑വത॒-സ്സ ഈ᳚ശ്വ॒ര ആര്തി॒-മാര്തോ॒-ര്യ-ദ॒ഗ്നയേ᳚-ഽഗ്നി॒വതേ॑ നി॒ര്വപ॑തി ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒വൈനൌ॑ ശമയതി॒ നാ-ഽഽര്തി॒മാര്ച്ഛ॑തി॒ യജ॑മാനോ॒-ഽഗ്നയേ॒ ജ്യോതി॑ഷ്മതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്യസ്യാ॒-ഗ്നിരുദ്ധൃ॒തോ-ഽഹു॑തേ-ഽഗ്നിഹോ॒ത്ര ഉ॒ദ്വായേ॒ദപ॑ര ആ॒ദീപ്യാ॑-ഽനൂ॒ദ്ധൃത്യ॒ ഇത്യാ॑ഹു॒സ്ത-ത്തഥാ॒ ന കാ॒ര്യം॑-യഁ-ദ്ഭാ॑ഗ॒ധേയ॑മ॒ഭി പൂര്വ॑ ഉദ്ധ്രി॒യതേ॒ കിമപ॑രോ॒-ഽഭ്യു- [കിമപ॑രോ॒-ഽഭ്യുത്, ഹ്രി॒യേ॒തേതി॒ താന്യേ॒വാ] 21
-ദ്ധ്രി॑യേ॒തേതി॒ താന്യേ॒വാ വ॒ക്ഷാണാ॑നി സന്നി॒ധായ॑ മന്ഥേദി॒തഃ പ്ര॑ഥ॒മ-ഞ്ജ॑ജ്ഞേ അ॒ഗ്നി-സ്സ്വാദ്യോനേ॒രധി॑ ജാ॒തവേ॑ദാഃ । സ ഗാ॑യത്രി॒യാ ത്രി॒ഷ്ടുഭാ॒ ജഗ॑ത്യാ ദേ॒വേഭ്യോ॑ ഹ॒വ്യം-വഁ॑ഹതു പ്രജാ॒നന്നിതി॒ ഛന്ദോ॑ഭി-രേ॒വൈന॒ഗ്ഗ്॒ സ്വാദ്യോനേഃ॒ പ്രജ॑നയത്യേ॒ഷ വാ വ സോ᳚-ഽഗ്നിരിത്യാ॑ഹു॒ ര്ജ്യോതി॒സ്ത്വാ അ॑സ്യ॒ പരാ॑പതിത॒-മിതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ ജ്യോതി॑ഷ്മതേ നി॒ര്വപ॑തി॒ യദേ॒വാസ്യ॒ ജ്യോതിഃ॒ പരാ॑പതിത॒-ന്തദേ॒വാവ॑ രുന്ധേ ॥ 22 ॥
(ക॒രോ॒ത്യ॒ന്നാ॒ദോ - ദ॑ധാതി॒ യദ॒ഗ്നയേ॒ - ശുച॑യേ॒ ചക്ഷു॑രേ॒വാസ്മി॒-ന്തേന॑ ദധാതി -കരോതി॒ - വാജം॒ -ഁയജ॑മാന॒ - മു - ദേ॒വാസ്യ॒ - ഷട്ച॑) (അ. 4)
വൈ॒ശ്വാ॒ന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്വാരു॒ണ-ഞ്ച॒രു-ന്ദ॑ധി॒ക്രാവ്ണ്ണേ॑ ച॒രുമ॑ഭിശ॒സ്യമാ॑നോ॒ യ-ദ്വൈ᳚ശ്വാന॒രോ ദ്വാദ॑ശകപാലോ॒ ഭവ॑തി സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രേണൈ॒വൈനഗ്ഗ്॑ സ്വദയ॒ത്യപ॑ പാ॒പം-വഁര്ണഗ്ം॑ ഹതേ വാരു॒ണേനൈ॒വൈനം॑-വഁരുണപാ॒ശാ-ന്മു॑ഞ്ചതി ദധി॒ക്രാവ്ണ്ണാ॑ പുനാതി॒ ഹിര॑ണ്യ॒-ന്ദക്ഷി॑ണാ പ॒വിത്രം॒-വൈഁ ഹിര॑ണ്യ-മ്പു॒നാത്യേ॒വൈന॑-മാ॒ദ്യ॑-മ॒സ്യാ-ഽന്ന॑-മ്ഭവത്യേ॒താമേ॒വ നിര്വ॑പേ-ത്പ്ര॒ജാകാ॑മ-സ്സംവഁഥ്സ॒രോ [സംവഁഥ്സ॒രഃ, വാ] 23
വാ ഏ॒തസ്യാ-ഽശാ᳚ന്തോ॒ യോനി॑-മ്പ്ര॒ജായൈ॑ പശൂ॒നാ-ന്നിര്ദ॑ഹതി॒ യോ-ഽല॑-മ്പ്ര॒ജായൈ॒ സ-ന്പ്ര॒ജാ-ന്ന വി॒ന്ദതേ॒ യ-ദ്വൈ᳚ശ്വാന॒രോ ദ്വാദ॑ശകപാലോ॒ ഭവ॑തി സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രമേ॒വ ഭാ॑ഗ॒ധേയേ॑ന ശമയതി॒ സോ᳚-ഽസ്മൈ ശാ॒ന്ത-സ്സ്വാദ്യോനേഃ᳚ പ്ര॒ജാ-മ്പ്രജ॑നയതി വാരു॒ണേനൈ॒വൈനം॑-വഁരുണപാ॒ശാ-ന്മു॑ഞ്ചതി ദധി॒ക്രാവ്ണ്ണാ॑ പുനാതി॒ ഹിര॑ണ്യ॒-ന്ദക്ഷി॑ണാ പ॒വിത്രം॒-വൈഁ ഹിര॑ണ്യ-മ്പു॒നാത്യേ॒വൈനം॑- [പു॒നാത്യേ॒വൈന᳚മ്, വി॒ന്ദതേ᳚] 24
-ഁവി॒ന്ദതേ᳚ പ്ര॒ജാം-വൈഁ᳚ശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ത്പു॒ത്രേ ജാ॒തേയദ॒ഷ്ടാക॑പാലോ॒ ഭവ॑തി ഗായത്രി॒യൈവൈന॑-മ്ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ പുനാതി॒ യന്നവ॑കപാല-സ്ത്രി॒വൃതൈ॒വാസ്മി॒-ന്തേജോ॑ ദധാതി॒ യ-ദ്ദശ॑കപാലോ വി॒രാജൈ॒വാ-ഽസ്മി॑-ന്ന॒ന്നാദ്യ॑-ന്ദധാതി॒ യദേകാ॑ദശകപാല- സ്ത്രി॒ഷ്ടുഭൈ॒വാ-ഽസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യ-ന്ദ॑ധാതി॒ യ-ദ്ദ്വാദ॑ശകപാലോ॒ ജഗ॑ത്യൈ॒വാ-ഽസ്മി॑-ന്പ॒ശൂ-ന്ദ॑ധാതി॒ യസ്മി॑ന് ജാ॒ത ഏ॒താമിഷ്ടി॑-ന്നി॒ര്വപ॑തി പൂ॒ത [പൂ॒തഃ, ഏ॒വ തേ॑ജ॒സ്വ്യ॑ന്നാ॒ദ] 25
ഏ॒വ തേ॑ജ॒സ്വ്യ॑ന്നാ॒ദ ഇ॑ന്ദ്രിയാ॒വീ പ॑ശു॒മാ-ന്ഭ॑വ॒ത്യവ॒ വാ ഏ॒ഷ സു॑വ॒ര്ഗാ-ല്ലോ॒കാ-ച്ഛി॑ദ്യതേ॒ യോ ദ॑ര്ശപൂര്ണമാസയാ॒ജീ സന്ന॑മാവാ॒സ്യാം᳚-വാഁ പൌര്ണമാ॒സീം-വാഁ॑തിപാ॒ദയ॑തി സുവ॒ര്ഗായ॒ ഹി ലോ॒കായ॑ ദര്ശപൂര്ണമാ॒സാ വി॒ജ്യേതേ॑ വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദമാവാ॒സ്യാം᳚-വാഁ പൌര്ണമാ॒സീം-വാഁ॑-ഽതി॒പാദ്യ॑ സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രമേ॒വ പ്രീ॑ണാ॒ത്യഥോ॑ സംവഁഥ്സ॒രമേ॒വാസ്മാ॒ ഉപ॑ ദധാതി സുവ॒ര്ഗസ്യ॑ ലോ॒കസ്യ॒ സമ॑ഷ്ട്യാ॒ [സമ॑ഷ്ട്യൈ, അഥോ॑] 26
അഥോ॑ ദേ॒വതാ॑ ഏ॒വാന്വാ॒രഭ്യ॑ സുവ॒ര്ഗം-ലോഁ॒കമേ॑തി വീര॒ഹാ വാ ഏ॒ഷ ദേ॒വാനാം॒-യോഁ᳚-ഽഗ്നി-മു॑ദ്വാ॒സയ॑തേ॒ ന വാ ഏ॒തസ്യ॑ ബ്രാഹ്മ॒ണാ ഋ॑താ॒യവഃ॑ പു॒രാ-ഽന്ന॑-മക്ഷ-ന്നാഗ്നേ॒യ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല-മ॒ഗ്നിമു॑ദ്വാസയി॒ഷ്യന്. യദ॒ഷ്ടാക॑പാലോ॒ ഭവ॑ത്യ॒ഷ്ടാക്ഷ॑രാ ഗായ॒ത്രീ-ഗാ॑യ॒ത്രോ᳚ ഽഗ്നി-ര്യാവാ॑-നേ॒വാ-ഽഗ്നിസ്തസ്മാ॑ ആതി॒ഥ്യ-ങ്ക॑രോ॒ത്യഥോ॒ യഥാ॒ ജനം॑-യഁ॒തേ॑-ഽവ॒സ-ങ്ക॒രോതി॑ താ॒ദൃ- [താ॒ദൃക്, ഏ॒വ] 27
-ഗേ॒വ ത-ദ്ദ്വാദ॑ശകപാലോ വൈശ്വാന॒രോ ഭ॑വതി॒ ദ്വാദ॑ശ॒ മാസാ᳚-സ്സംവഁഥ്സ॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രഃ ഖലു॒ വാ അ॒ഗ്നേര്യോനി॒-സ്സ്വാമേ॒വൈനം॒-യോഁനി॑-ങ്ഗമയ-ത്യാ॒ദ്യ॑മ॒സ്യാന്ന॑-മ്ഭവതി വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേന്മാരു॒തഗ്ം സ॒പ്തക॑പാല॒-ങ്ഗ്രാമ॑കാമ ആഹവ॒നീയേ॑ വൈശ്വാന॒രമധി॑ ശ്രയതി॒ ഗാര്ഹ॑പത്യേ മാരു॒ത-മ്പാ॑പവസ്യ॒സസ്യ॒ വിധൃ॑ത്യൈ॒ ദ്വാദ॑ശകപാലോ വൈശ്വാന॒രോ ഭ॑വതി॒ ദ്വാദ॑ശ॒ മാസാ᳚-സ്സംവഁഥ്സ॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രേണൈ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താഗ്ശ്ച്യാ॑വയതി മാരു॒തോ ഭ॑വതി [ ] 28
മ॒രുതോ॒ വൈ ദേ॒വാനാം॒-വിഁശോ॑ ദേവവി॒ശേനൈ॒വാ-ഽസ്മൈ॑ മനുഷ്യ വി॒ശമവ॑ രുന്ധേ സ॒പ്തക॑പാലോ ഭവതി സ॒പ്ത ഗ॑ണാ॒ വൈ മ॒രുതോ॑ ഗണ॒ശ ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താനവ॑ രുന്ധേ ഽനൂ॒ച്യമാ॑ന॒ ആ സാ॑ദയതി॒ വിശ॑മേ॒വാസ്മാ॒ അനു॑വര്ത്മാന-ങ്കരോതി ॥ 29 ॥
(പ്ര॒ജാകാ॑മ-സ്സംവഁഥ്സ॒രഃ - പു॒നാത്യേ॒വൈനം॑ - പൂ॒തഃ - സമ॑ഷ്ട്യൈ -താ॒ദൃം - മാ॑രു॒തോ ഭ॑വ॒ - ത്യേകാ॒ന്ന ത്രി॒ഗ്ം॒ശച്ച॑ ) (അ. 5)
ആ॒ദി॒ത്യ-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മ-മു॑പപ്രയാ॒സ്യ-ന്നി॒യം-വാഁ അദി॑തി-ര॒സ്യാമേ॒വ പൂര്വേ॒ പ്രതി॑തിഷ്ഠന്തി വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദാ॒യത॑ന-ങ്ഗ॒ത്വാ-സം॑വഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒രഃ ഖലു॒ വൈ ദേ॒വാനാ॑-മാ॒യത॑ന-മേ॒തസ്മാ॒ദ്വാ ആ॒യത॑നാ-ദ്ദേ॒വാ അസു॑രാ-നജയ॒ന്॒. യ-ദ്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല-ന്നി॒ര്വപ॑തി ദേ॒വാനാ॑-മേ॒വാ-ഽഽയത॑നേ യതതേ॒ ജയ॑തി॒ തഗ്ം സ॑ഗ്രാ॒മ്മ-മേ॒തസ്മി॒ന് വാ ഏ॒തൌ മൃ॑ജാതേ॒ [ഏ॒തൌ മൃ॑ജാതേ, യോ വി॑ദ്വിഷാ॒ണയോ॒-രന്ന॒-മത്തി॑] ॥ 30 ॥
യോ വി॑ദ്വിഷാ॒ണയോ॒-രന്ന॒-മത്തി॑ വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്വിദ്വിഷാ॒ണയോ॒രന്ന॑-ഞ്ജ॒ഗ്ധ്വാ സം॑വഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി-ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒ര സ്വ॑ദിത-മേ॒വാ-ഽത്തി॒ നാസ്മി॑-ന്മൃജാതേ സംവഁഥ്സ॒രായ॒ വാ ഏ॒തൌ സമ॑മാതേ॒ യൌ സ॑മ॒മാതേ॒ തയോ॒ര്യഃ പൂര്വോ॑-ഽഭി॒ദ്രുഹ്യ॑തി॒ തം-വഁരു॑ണോ ഗൃഹ്ണാതി വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സമമാ॒നയോഃ॒ പൂര്വോ॑-ഽഭി॒ദ്രുഹ്യ॑ സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി-ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒ര-മേ॒വാ-ഽഽപ്ത്വാ നി॑ര്വരു॒ണം- [നി॑ര്വരു॒ണമ്, പ॒രസ്താ॑-ദ॒ഭി] ॥ 31 ॥
-പ॒രസ്താ॑-ദ॒ഭി ദ്രു॑ഹ്യതി॒ നൈനം॒-വഁരു॑ണോ ഗൃഹ്ണാത്യാ॒വ്യം॑-വാഁ ഏ॒ഷ പ്രതി॑ ഗൃഹ്ണാതി॒ യോ-ഽവി॑-മ്പ്രതിഗൃ॒ഹ്ണാതി॑ വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദവി॑-മ്പ്രതി॒ഗൃഹ്യ॑ സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി-ര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒ര-സ്വ॑ദിതാമേ॒വ പ്രതി॑ഗൃഹ്ണാതി॒ നാ-ഽഽവ്യ॑-മ്പ്രതി॑ഗൃഹ്ണാത്യാ॒ത്മനോ॒ വാ ഏ॒ഷ മാത്രാ॑മാപ്നോതി॒ യ ഉ॑ഭ॒യാദ॑-ത്പ്രതിഗൃ॒ഹ്ണാത്യശ്വം॑-വാഁ॒ പുരു॑ഷം-വാഁ വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദുഭ॒യാദ॑- [നിര്വ॑പേ-ദുഭ॒യാദ॑ത്, പ്ര॒തി॒ഗൃഹ്യ॑] ॥ 32 ॥
-ത്പ്രതി॒ഗൃഹ്യ॑ സംവഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നിര്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-സ്സം॑വഁഥ്സ॒ര-സ്വ॑ദിതമേ॒വ പ്രതി॑ ഗൃഹ്ണാതി॒ നാത്മനോ॒ മാത്രാ॑മാപ്നോതി വൈശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സ॒നി-മേ॒ഷ്യന്-ഥ്സം॑വഁഥ്സ॒രോ വാ അ॒ഗ്നി-ര്വൈ᳚ശ്വാന॒രോ യ॒ദാ ഖലു॒ വൈ സം॑വഁഥ്സ॒ര-ഞ്ജ॒നതാ॑യാ॒-ഞ്ചര॒ത്യഥ॒ സ ധ॑നാ॒ര്ഘോ ഭ॑വതി॒യ-ദ്വൈ᳚ശ്വാന॒ര-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല-ന്നി॒ര്വപ॑തി സംവഁഥ്സ॒ര-സാ॑താമേ॒വ സ॒നിമ॒ഭി പ്രച്യ॑വതേ॒ ദാന॑കാമാ അസ്മൈ പ്ര॒ജാ ഭ॑വന്തി॒ യോ വൈ സം॑വഁഥ്സ॒രം- [വൈ സം॑വഁഥ്സ॒രമ്, പ്ര॒യുജ്യ॒ ന] ॥ 33 ॥
-പ്ര॒യുജ്യ॒ ന വി॑മു॒ഞ്ചത്യ॑പ്രതിഷ്ഠാ॒നോ വൈ സ ഭ॑വത്യേ॒ത-മേ॒വ വൈ᳚ശ്വാന॒ര-മ്പുന॑രാ॒ഗത്യ॒ നിര്വ॑പേ॒ദ്യ-മേ॒വ പ്ര॑യു॒ങ്ക്തേ ത-മ്ഭാ॑ഗ॒ധേയേ॑ന॒ വി മു॑ഞ്ചതി॒ പ്രതി॑ഷ്ഠിത്യൈ॒ യയാ॒ രജ്വോ᳚ത്ത॒മാ-ങ്ഗാമാ॒ജേ-ത്താ-മ്ഭ്രാതൃ॑വ്യായ॒ പ്ര ഹി॑ണുയാ॒-ന്നിര്-ഋ॑തി-മേ॒വാസ്മൈ॒ പ്ര ഹി॑ണോതി ॥ 34 ॥
(മൃ॒ജാ॒തേ॒ - നി॒ര്വ॒രു॒ണം - ഁവ॑പേദുഭ॒യാദ॒--ദ്യോ വൈ സം॑വഁഥ്സ॒രഗ്ം - ഷട്ത്രിഗ്ം॑ശച്ച) (അ. 6)
ഐ॒ന്ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ത്പ॒ശുകാ॑മ ഐ॒ന്ദ്രാ വൈ പ॒ശവ॒ ഇന്ദ്ര॑മേ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മൈ॑ പ॒ശൂ-ന്പ്രയ॑ച്ഛതി പശു॒മാ-നേ॒വ ഭ॑വതി ച॒രുര്ഭ॑വതി॒ സ്വാദേ॒വാസ്മൈ॒ യോനേഃ᳚ പ॒ശൂ-ന്പ്രജ॑നയ॒തീന്ദ്രാ॑യേന്ദ്രി॒യാവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ത്പ॒ശുകാ॑മ ഇന്ദ്രി॒യം-വൈഁ പ॒ശവ॒ ഇന്ദ്ര॑-മേ॒വേന്ദ്രി॒യാവ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന ॑ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ [ധാവതി॒ സഃ, ഏ॒വാ-ഽസ്മാ॑] ॥ 35 ॥
ഏ॒വാ-ഽസ്മാ॑ ഇന്ദ്രി॒യ-മ്പ॒ശൂ-ന്പ്രയ॑ച്ഛതി പശു॒മാനേ॒വ ഭ॑വ॒തീന്ദ്രാ॑യ-ഘ॒ര്മവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്ബ്രഹ്മവര്ച॒സകാ॑മോ ബ്രഹ്മവര്ച॒സം-വൈഁ ഘ॒ര്മ ഇന്ദ്ര॑മേ॒വ ഘ॒ര്മവ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മി॑-ന്ബ്രഹ്മവര്ച॒സ-ന്ദ॑ധാതി ബ്രഹ്മവര്ച॒സ്യേ॑വ ഭ॑വ॒തീന്ദ്രാ॑യാ॒-ഽര്കവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദന്ന॑കാമോ॒-ഽര്കോ വൈ ദേ॒വാനാ॒-മന്ന॒-മിന്ദ്ര॑-മേ॒വാ-ഽര്കവ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോ- [സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॑ന, ഉപ॑ ധാവതി॒ സ] ॥ 36॥
-പ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മാ॒ അന്ന॒-മ്പ്രയ॑ച്ഛത്യന്നാ॒ദ ഏ॒വ ഭ॑വ॒തീന്ദ്രാ॑യ ഘ॒ര്മവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദിന്ദ്രാ॑യേ-ന്ദ്രി॒യാവ॑ത॒ ഇന്ദ്രാ॑യാ॒-ഽര്കവ॑തേ॒ ഭൂതി॑കാമോ॒ യദിന്ദ്രാ॑യ ഘ॒ര്മവ॑തേ നി॒ര്വപ॑തി॒ ശിര॑ ഏ॒വാസ്യ॒ തേന॑ കരോതി॒ യദിന്ദ്രാ॑യേന്ദ്രി॒യാവ॑ത ആ॒ത്മാന॑-മേ॒വാസ്യ॒ തേന॑ കരോതി॒-യ-ദിന്ദ്രാ॑യാ॒-ഽര്കവ॑തേ ഭൂ॒ത ഏ॒വാന്നാദ്യേ॒ പ്രതി॑-തിഷ്ഠതി॒ ഭവ॑ത്യേ॒വേന്ദ്രാ॑യാ- [ഭവ॑ത്യേ॒വേന്ദ്രാ॑യാ, അ॒ഗ്ം॒ ഹോ॒മുചേ॑] ॥ 37 ॥
-ഽഗ്ം ഹോ॒മുചേ॑ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ പാ॒പ്മനാ॑ ഗൃഹീ॒ത-സ്സ്യാ-ത്പാ॒പ്മാ വാ അഗ്ംഹ॒ ഇന്ദ്ര॑മേ॒വാ-ഽഗ്ം ഹോ॒മുച॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॑-മ്പാ॒പ്മനോ-ഽഗ്ംഹ॑സോ മുഞ്ച॒തീന്ദ്രാ॑യ വൈമൃ॒ധായ॑ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യ-മ്മൃധോ॒-ഽഭി പ്ര॒വേപേ॑രന്-രാ॒ഷ്ട്രാണി॑ വാ॒-ഽഭി സ॑മി॒യു-രിന്ദ്ര॑-മേ॒വ വൈ॑മൃ॒ധഗ്ഗ് സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാ-ഽസ്മാ॒ന്മൃധോ- [ഏ॒വാ-ഽസ്മാ॒ന്മൃധഃ॑, അപ॑ ഹ॒ന്തീന്ദ്രാ॑യ] ॥ 38 ॥
-ഽപ॑ ഹ॒ന്തീന്ദ്രാ॑യ ത്രാ॒ത്രേ പു॑രോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്ബ॒ദ്ധോ വാ॒ പരി॑യത്തോ॒ വേന്ദ്ര॑മേ॒വ ത്രാ॒താര॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॑-ന്ത്രായത॒ ഇന്ദ്രാ॑യാ-ഽര്കാശ്വമേ॒ധവ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യ-മ്മ॑ഹായ॒ജ്ഞോ നോപ॒നമേ॑ദേ॒തേ വൈ മ॑ഹായ॒ജ്ഞസ്യാ-ഽന്ത്യേ॑ ത॒നൂ യ-ദ॑ര്കാശ്വമേ॒ധാ-വിന്ദ്ര॑-മേ॒വാ-ഽര്കാ᳚ശ്വമേ॒ധ- വ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മാ॑ അന്ത॒തോ മ॑ഹായ॒ജ്ഞ-ഞ്ച്യാ॑വയ॒ത്യുപൈ॑ന-മ്മഹായ॒ജ്ഞോ ന॑മതി ॥ 39 ॥
(ഇ॒ന്ദ്രി॒യാവ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സോ᳚ - ഽര്കവ॑ന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒ - വേന്ദ്രാ॑യാ - സ്മാ॒-ന്മൃധോ᳚ - ഽസ്മൈ - സ॒പ്ത ച॑ ) (അ. 7)
ഇന്ദ്രാ॒യാ-ഽന്വൃ॑ജവേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്ഗ്രാമ॑കാമ॒ ഇന്ദ്ര॑-മേ॒വാ-ഽന്വൃ॑ജു॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താ-നനു॑കാന് കരോതി ഗ്രാ॒മ്യേ॑വ ഭ॑വതീന്ദ്രാ॒ണ്യൈ ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യസ്യ॒ സേനാ-ഽസഗ്ം॑ശിതേവ॒ സ്യാ-ദി॑ന്ദ്രാ॒ണീ വൈ സേനാ॑യൈ ദേ॒വതേ᳚ന്ദ്രാ॒ണീ-മേ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സൈവാസ്യ॒ സേനാ॒ഗ്ം॒ സഗ്ഗ് ശ്യ॑തി॒ ബല്ബ॑ജാ॒നപീ॒- [ബല്ബ॑ജാ॒നപി॑, ഇ॒ദ്ധ്മേ സ-ന്ന॑ഹ്യേ॒ദ്ഗൌ-] ॥ 40 ॥
-ദ്ധ്മേ സ-ന്ന॑ഹ്യേ॒ദ്ഗൌ-ര്യത്രാ-ഽധി॑ഷ്കന്നാ॒-ന്യമേ॑ഹ॒-ത്തതോ॒ ബല്ബ॑ജാ॒ ഉദ॑തിഷ്ഠ॒-ന്ഗവാ॑-മേ॒വൈന॑-ന്ന്യാ॒യ-മ॑പി॒നീയ॒ ഗാ വേ॑ദയ॒തീന്ദ്രാ॑യ മന്യു॒മതേ॒ മന॑സ്വതേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സങ്ഗ്രാ॒മേ സംയഁ॑ത്ത ഇന്ദ്രി॒യേണ॒ വൈ മ॒ന്യുനാ॒ മന॑സാ സങ്ഗ്രാ॒മ-ഞ്ജ॑യ॒തീന്ദ്ര॑-മേ॒വ മ॑ന്യു॒മന്ത॒-മ്മന॑സ്വന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മി॑ന്നിന്ദ്രി॒യ-മ്മ॒ന്യു-മ്മനോ॑ ദധാതി॒ ജയ॑തി॒ തഗ്ം [ജയ॑തി॒ തമ്, സ॒ഗ്രാ॒മ-മേ॒താ-മേ॒വ] ॥ 41 ॥
സ॑ഗ്രാ॒മ-മേ॒താ-മേ॒വ നിര്വ॑പേ॒ദ്യോ ഹ॒തമ॑നാ-സ്സ്വ॒യ-മ്പാ॑പ ഇവ॒ സ്യാദേ॒താനി॒ ഹി വാ ഏ॒തസ്മാ॒ ദപ॑ക്രാന്താ॒ന്യഥൈ॒ഷ ഹ॒തമ॑നാ-സ്സ്വ॒യ-മ്പാ॑പ॒ ഇന്ദ്ര॑മേ॒വ മ॑ന്യു॒മന്ത॒-മ്മന॑സ്വന്ത॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യ-മ്മ॒ന്യു-മ്മനോ॑ ദധാതി॒ ന ഹ॒തമ॑നാ-സ്സ്വ॒യ-മ്പാ॑പോ ഭവ॒തീന്ദ്രാ॑യ ദാ॒ത്രേ പു॑രോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ ദാന॑കാമാ മേ പ്ര॒ജാ-സ്സ്യു॒- [ദാന॑കാമാ മേ പ്ര॒ജാ-സ്സ്യുഃ॑, ഇതീന്ദ്ര॑-മേ॒വ] ॥ 42 ॥
-രിതീന്ദ്ര॑-മേ॒വ ദാ॒താര॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മൈ॒ ദാന॑കാമാഃ പ്ര॒ജാഃ ക॑രോതി॒ ദാന॑കാമാ അസ്മൈ പ്ര॒ജാ ഭ॑വ॒ന്തീന്ദ്രാ॑യ പ്രദാ॒ത്രേ പു॑രോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദ്യസ്മൈ॒ പ്രത്ത॑മിവ॒ സന്ന പ്ര॑ദീ॒യേതേന്ദ്ര॑-മേ॒വ പ്ര॑ദാ॒താര॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑-ധാവതി॒ സ ഏ॒വാസ്മൈ॒ പ്ര-ദാ॑പയ॒തീന്ദ്രാ॑യ സു॒ത്രാമ്ണേ॑ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദപ॑രുദ്ധോ വാ- [-ദപ॑രുദ്ധോ വാ, അ॒പ॒രു॒ദ്ധയമാ॑നോ॒] ॥ 43 ॥
-ഽപരു॒ദ്ധയമാ॑നോ॒ വേന്ദ്ര॑മേ॒വ സു॒ത്രാമാ॑ണ॒ഗ്ഗ്॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വൈന॑-ന്ത്രായതേ ഽനപരു॒ദ്ധ്യോ ഭ॑വ॒തീന്ദ്രോ॒ വൈ സ॒ദൃ-ന്ദേ॒വതാ॑ഭിരാസീ॒-ഥ്സ ന വ്യാ॒വൃത॑മഗച്ഛ॒-ഥ്സ പ്ര॒ജാപ॑തി॒-മുപാ॑ധാവ॒-ത്തസ്മാ॑ ഏ॒ത-മൈ॒ന്ദ്ര-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര॑വപ॒-ത്തേനൈ॒-വാ-ഽസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യ-മ॑ദധാ॒-ച്ഛക്വ॑രീ യാജ്യാനുവാ॒ക്യേ॑ അകരോ॒-ദ്വജ്രോ॒ വൈ ശക്വ॑രീ॒ സ ഏ॑നം॒-വഁജ്രോ॒ ഭൂത്യാ॑ ഐന്ധ॒- [ഭൂത്യാ॑ ഐന്ധ, സോ॑-ഽഭവ॒-ഥ്സോ॑-ഽബിഭേ-] ॥ 44 ॥
-സോ॑-ഽഭവ॒ഥ്സോ॑-ഽബിഭേ-ദ്ഭൂ॒തഃ പ്ര മാ॑ ധക്ഷ്യ॒തീതി॒ സ പ്ര॒ജാപ॑തി॒-മ്പുന॒രുപാ॑-ഽധാവ॒-ഥ്സ പ്ര॒ജാപ॑തി॒-ശ്ശക്വ॑ര്യാ॒ അധി॑ രേ॒വതീ॒-ന്നിര॑മിമീത॒ ശാന്ത്യാ॒ അപ്ര॑ദാഹായ॒ യോ-ഽലഗ്ഗ്॑ ശ്രി॒യൈ സന്-ഥ്സ॒ദൃങ്ഖ്സ॑മാ॒നൈ-സ്സ്യാ-ത്തസ്മാ॑ ഏ॒ത-മൈ॒ന്ദ്ര-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ദിന്ദ്ര॑മേ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ സ ഏ॒വാ-ഽസ്മി॑-ന്നിന്ദ്രി॒യ-ന്ദ॑ധാതി രേ॒വതീ॑ പുരോനുവാ॒ക്യാ॑ ഭവതി॒ ശാന്ത്യാ॒ അപ്ര॑ദാഹായ॒ ശക്വ॑രീ യാ॒ജ്യാ॑ വജ്രോ॒ വൈ ശക്വ॑രീ॒സ ഏ॑നം॒-വഁജ്രോ॒ ഭൂത്യാ॑ ഇന്ധേ॒ ഭവ॑ത്യേ॒വ ॥ 45 ॥
(അപി॒ - തഗ്ഗ് - സ്യു॑ - ര്വൈ - ന്ധ - ഭവതി॒ - ചതു॑ര്ദശ ച ) (അ. 8)
ആ॒ഗ്നാ॒-വൈ॒ഷ്ണ॒വ-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദഭി॒ചര॒ന്-ഥ്സര॑സ്വ॒ത്യാജ്യ॑ ഭാഗാ॒ സ്യാ-ദ്ബാ॑ര്ഹസ്പ॒ത് യശ്ച॒രുര്യദാ᳚ഗ്നാ-വൈഷ്ണ॒വ ഏകാ॑ദശകപാലോ॒ ഭവ॑ത്യ॒ഗ്നി-സ്സര്വാ॑ ദേ॒വതാ॒ വിഷ്ണു॑ര്യ॒ജ്ഞോ ദേ॒വതാ॑ഭി-ശ്ചൈ॒വൈനം॑-യഁ॒ജ്ഞേന॑ ചാ॒ഭി ച॑രതി॒-സര॑സ്വ॒ത്യാജ്യ॑ഭാഗാ ഭവതി॒ വാഗ്വൈ സര॑സ്വതീ വാ॒ചൈവൈന॑-മ॒ഭി ച॑രതി ബാര്ഹസ്പ॒ത്യ-ശ്ച॒രു ര്ഭ॑വതി॒ ബ്രഹ്മ॒ വൈ ദേ॒വാനാ॒-മ്ബൃഹ॒സ്പതി॒ ര്ബ്രഹ്മ॑ണൈ॒വൈന॑-മ॒ഭി ച॑രതി॒ [-മ॒ഭി ച॑രതി, പ്രതി॒ വൈ] ॥ 46 ॥
പ്രതി॒ വൈ പ॒രസ്താ॑-ദഭി॒ചര॑ന്ത-മ॒ഭി ച॑രന്തി॒ ദ്വേദ്വേ॑ പുരോ-ഽനുവാ॒ക്യേ॑ കുര്യാ॒ദതി॒ പ്രയു॑ക്ത്യാ ഏ॒തയൈ॒വ യ॑ജേതാഭി ച॒ര്യമാ॑ണോ ദേ॒വതാ॑ഭി-രേ॒വ ദേ॒വതാഃ᳚ പ്രതി॒ചര॑തി യ॒ജ്ഞേന॑ യ॒ജ്ഞം-വാഁ॒ചാ വാച॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ ബ്രഹ്മ॒ സ ദേ॒വതാ᳚ശ്ചൈ॒വ യ॒ജ്ഞ-ഞ്ച॑ മദ്ധ്യ॒തോ വ്യവ॑സര്പതി॒ തസ്യ॒ ന കുത॑-ശ്ച॒നോപാ᳚വ്യാ॒ധോ ഭ॑വതി॒ നൈന॑-മഭി॒ചരന്᳚-ഥ്സ്തൃണുത ആഗ്നാവൈഷ്ണ॒വ-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യം-യഁ॒ജ്ഞോ നോ- [-യ॒ജ്ഞോ ന, ഉ॒പ॒നമേ॑ദ॒ഗ്നി-സ്സര്വാ॑] ॥ 47 ॥
-പ॒നമേ॑ദ॒ഗ്നി-സ്സര്വാ॑ ദേ॒വതാ॒ വിഷ്ണു॑-ര്യ॒ജ്ഞോ᳚-ഽഗ്നി-ഞ്ചൈ॒വ വിഷ്ണു॑-ഞ്ച॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മൈ॑ യ॒ജ്ഞ-മ്പ്രയ॑ച്ഛത॒ ഉപൈ॑നം-യഁ॒ജ്ഞോ ന॑മത്യാഗ്നാ- വൈഷ്ണ॒വ-ങ്ഘൃ॒തേ ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒ച്ചക്ഷു॑ഷ്കാമോ॒-ഽഗ്നേര്വൈ ചക്ഷു॑ഷാ മനു॒ഷ്യാ॑ വി പ॑ശ്യന്തി യ॒ജ്ഞസ്യ॑ ദേ॒വാ അ॒ഗ്നി-ഞ്ചൈ॒വ വിഷ്ണു॑-ഞ്ച॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാ- [താവേ॒വ, അ॒സ്മി॒ന് ചക്ഷു॑ര്ധത്ത॒-] ॥ 48 ॥
-ഽസ്മി॒ന് ചക്ഷു॑-ര്ധത്ത॒-ശ്ചക്ഷു॑ഷ്മാ-നേ॒വ ഭ॑വതി ധേ॒ന്വൈ വാ ഏ॒ത-ദ്രേതോ॒ യദാജ്യ॑-മന॒ഡുഹ॑-സ്തണ്ഡു॒ലാ മി॑ഥു॒നാ-ദേ॒വാസ്മൈ॒ ചക്ഷുഃ॒ പ്രജ॑നയതി ഘൃ॒തേ ഭ॑വതി॒ തേജോ॒ വൈ ഘൃ॒ത-ന്തേജ॒ശ്ചക്ഷു॒-സ്തേജ॑സൈ॒വാസ്മൈ॒ തേജ॒-ശ്ചക്ഷു॒രവ॑ രുന്ധ ഇന്ദ്രി॒യം-വൈഁ വീ॒ര്യം॑-വൃഁങ്ക്തേ॒ ഭ്രാതൃ॑വ്യോ॒ യജ॑മാ॒നോ-ഽയ॑ജമാനസ്യാ-ധ്വ॒രക॑ല്പാ॒-മ്പ്രതി॒ നിര്വ॑പേ॒-ദ്ഭ്രാതൃ॑വ്യേ॒ യജ॑മാനേ॒ നാ-ഽസ്യേ᳚ന്ദ്രി॒യം- [നാ-ഽസ്യേ᳚ന്ദ്രി॒യമ്, വീ॒ര്യം॑ ഁവൃങ്ക്തേ] ॥ 49 ॥
-ഁവീ॒ര്യം॑ ഁവൃങ്ക്തേ പു॒രാവാ॒ചഃ പ്രവ॑ദിതോ॒-ര്നിര്വ॑പേ॒-ദ്യാവ॑ത്യേ॒വ വാ-ക്താമപ്രോ॑ദിതാ॒-മ്ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യ വൃങ്ക്തേ॒ താമ॑സ്യ॒ വാച॑-മ്പ്ര॒വദ॑ന്തീ-മ॒ന്യാ വാചോ-ഽനു॒ പ്രവ॑ദന്തി॒ താ ഇ॑ന്ദ്രി॒യം-വീഁ॒ര്യം॑-യഁജ॑മാനേ ദധത്യാഗ്നാ വൈഷ്ണ॒വ-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ത്പ്രാത-സ്സവന॒സ്യാ॑-ഽഽ കാ॒ലേ സര॑സ്വ॒ത്യാജ്യ॑ഭാഗാ॒ സ്യാ-ദ്ബാ॑ര്ഹസ്പ॒ത്യശ്ച॒രു- ര്യദ॒ഷ്ടാക॑പാലോ॒ ഭവ॑ത്യ॒ഷ്ടാക്ഷ॑രാ ഗായ॒ത്രീ ഗാ॑യ॒ത്ര-മ്പ്രാ॑ത-സ്സവ॒ന-മ്പ്രാ॑ത-സ്സവ॒നമേ॒വ തേനാ᳚-ഽഽപ്നോ- [തേനാ᳚-ഽഽപ്നോതി, ആ॒ഗ്നാ॒വൈ॒ഷ്ണ॒വ-] ॥ 50 ॥
-ത്യാഗ്നാവൈഷ്ണ॒വ-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ന്മാദ്ധ്യ॑ന്ദിനസ്യ॒ സവ॑നസ്യാ-ഽഽ കാ॒ലേ സര॑സ്വ॒ത്യാജ്യ॑ഭാഗാ॒ സ്യാ-ദ്ബാ॑ര്ഹസ്പ॒ത്യ-ശ്ച॒രു ര്യദേകാ॑ദശകപാലോ॒ ഭവ॒ത്യേകാ॑ദശാക്ഷരാ ത്രി॒ഷ്ടു-പ്ത്രൈഷ്ടു॑ഭ॒-മ്മാദ്ധ്യ॑ന്ദിന॒ഗ്ം॒ സവ॑ന॒-മ്മാദ്ധ്യ॑ദിന്നമേ॒വ സവ॑ന॒-ന്തേനാ᳚-ഽഽപ്നോത്യാഗ്നാവൈഷ്ണ॒വ-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ത്തൃതീയസവ॒നസ്യാ॑-ഽഽകാ॒ലേ സര॑സ്വ॒ത്യാജ്യ॑ഭാഗാ॒ സ്യാ-ദ്ബാ॑ര്ഹസ്പ॒ത്യ-ശ്ച॒രുര്യ-ദ്ദ്വാദ॑ശകപാലോ॒ ഭവ॑തി॒ ദ്വാദ॑ശാക്ഷരാ॒ ജഗ॑തീ॒ ജാഗ॑ത-ന്തൃതീയസവ॒ന-ന്തൃ॑തീയ സവ॒നമേ॒വ തേനാ᳚-ഽഽപ്നോതി ദേ॒വതാ॑ഭിരേ॒വ ദേ॒വതാഃ᳚ [ദേ॒വതാഃ᳚, പ്ര॒തി॒ചര॑തി] ॥ 51 ॥
പ്രതി॒ചര॑തി യ॒ജ്ഞേന॑ യ॒ജ്ഞം-വാഁ॒ചാ വാച॒-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ ബ്രഹ്മ॑ ക॒പാലൈ॑രേ॒വ ഛന്ദാഗ്॑സ്യാ॒പ്നോതി॑ പുരോ॒ഡാശൈ॒-സ്സവ॑നാനി മൈത്രാവരു॒ണ-മേക॑കപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്വ॒ശായൈ॑ കാ॒ലേ യൈവാസൌ ഭ്രാതൃ॑വ്യസ്യ വ॒ശാ-ഽനൂ॑ബ॒ന്ധ്യാ॑ സോ ഏ॒വൈഷൈതസ്യൈക॑കപാലോ ഭവതി॒ ന ഹി ക॒പാലൈഃ᳚ പ॒ശു-മര്ഹ॒ത്യാപ്തു᳚മ് ॥ 52 ॥
(ബ്രഹ്മ॑ണൈ॒വൈന॑മ॒ഭി ച॑രതി - യ॒ജ്ഞോ ന - താവേ॒വാ - ഽസ്യേ᳚ന്ദ്രി॒യ - മാ᳚പ്നോതി -ദേ॒വതാഃ᳚ - സ॒പ്തത്രിഗ്ം॑ശച്ച ) (അ. 9)
അ॒സാവാ॑ദി॒ത്യോ ന വ്യ॑രോചത॒ തസ്മൈ॑ ദേ॒വാഃ പ്രായ॑ശ്ചിത്തി-മൈച്ഛ॒-ന്തസ്മാ॑ ഏ॒തഗ്ം സോ॑മാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര॑വപ॒-ന്തേനൈ॒വാസ്മി॒-ന്രുച॑മദധു॒ര്യോ ബ്ര॑ഹ്മവര്ച॒സകാ॑മ॒-സ്സ്യാ-ത്തസ്മാ॑ ഏ॒തഗ്ം സോ॑മാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒-ഥ്സോമ॑-ഞ്ചൈ॒വ രു॒ദ്ര-ഞ്ച॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ താവേ॒വാസ്മി॑-ന്ബ്രഹ്മവര്ച॒സ-ന്ധ॑ത്തോ ബ്രഹ്മവര്ച॒സ്യേ॑വ ഭ॑വതി തിഷ്യാപൂര്ണമാ॒സേ നിര്വ॑പേദ്രു॒ദ്രോ [നിര്വ॑പേദ്രു॒ദ്രഃ, വൈ തി॒ഷ്യഃ॑ സോമഃ॑] ॥ 53 ॥
വൈ തി॒ഷ്യഃ॑ സോമഃ॑ പൂ॒ര്ണമാ॑സ-സ്സാ॒ക്ഷാദേ॒വ ബ്ര॑ഹ്മവര്ച॒സമവ॑ രുന്ധേ॒ പരി॑ശ്രിതേ യാജയതി ബ്രഹ്മവര്ച॒സസ്യ॒ പരി॑ഗൃഹീത്യൈ ശ്വേ॒തായൈ᳚ ശ്വേ॒തവ॑ഥ്സായൈ ദു॒ഗ്ധ-മ്മ॑ഥി॒തമാജ്യ॑-മ്ഭവ॒ത്യാജ്യ॒-മ്പ്രോക്ഷ॑ണ॒മാജ്യേ॑ന മാര്ജയന്തേ॒ യാവ॑ദേ॒വ ബ്ര॑ഹ്മവര്ച॒സ-ന്ത-ഥ്സര്വ॑-ങ്കരോ॒ത്യതി॑ ബ്രഹ്മവര്ച॒സ-ങ്ക്രി॑യത॒ ഇത്യാ॑ഹുരീശ്വ॒രോ ദു॒ശ്ചര്മാ॒ ഭവി॑തോ॒രിതി॑ മാന॒വീ ഋചൌ॑ ധാ॒യ്യേ॑ കുര്യാ॒-ദ്യദ്വൈ കിഞ്ച॒ മനു॒-രവ॑ദ॒ത്ത-ദ്ഭേ॑ഷ॒ജം- [-ദ്ഭേ॑ഷ॒ജമ്, ഭേ॒ഷ॒ജ-മേ॒വാ-ഽസ്മൈ॑] ॥ 54 ॥
-ഭേ॑ഷ॒ജ-മേ॒വാ-ഽസ്മൈ॑ കരോതി॒ യദി॑ ബിഭീ॒യാ-ദ്ദു॒ശ്ചര്മാ॑ ഭവിഷ്യാ॒മീതി॑ സോമാപൌ॒ഷ്ണ-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ഥ്സൌ॒മ്യോ വൈ ദേ॒വത॑യാ॒ പുരു॑ഷഃ പൌ॒ഷ്ണാഃ പ॒ശവ॒-സ്സ്വയൈ॒ വാസ്മൈ॑ ദേ॒വത॑യാ പ॒ശുഭി॒-സ്ത്വച॑-ങ്കരോതി॒ ന ദു॒ശ്ചര്മാ॑ ഭവതി സോമാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ത്പ്ര॒ജാകാ॑മ॒-സ്സോമോ॒ വൈ രേ॑തോ॒ധാ അ॒ഗ്നിഃ പ്ര॒ജാനാ᳚-മ്പ്രജനയി॒താ സോമ॑ ഏ॒വാസ്മൈ॒ രേതോ॒ ദധാ᳚ത്യ॒ഗ്നിഃ പ്ര॒ജാ-മ്പ്രജ॑നയതി വി॒ന്ദതേ᳚ - [ ] ॥ 55 ॥
പ്ര॒ജാഗ്ം സോ॑മാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ-ദഭി॒ചരന്᳚-ഥ്സൌ॒മ്യോ വൈ ദേ॒വത॑യാ॒ പുരു॑ഷ ഏ॒ഷ രു॒ദ്രോ യദ॒ഗ്നി-സ്സ്വായാ॑ ഏ॒വൈന॑-ന്ദേ॒വതാ॑യൈ നി॒ഷ്ക്രീയ॑ രു॒ദ്രായാപി॑ ദധാതി താ॒ജഗാര്തി॒-മാര്ച്ഛ॑തി സോമാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒-ജ്ജ്യോഗാ॑മയാവീ॒ സോമം॒-വാഁ ഏ॒തസ്യ॒ രസോ॑ ഗച്ഛത്യ॒ഗ്നിഗ്ം ശരീ॑രം॒-യഁസ്യ॒ ജ്യോഗാ॒മയ॑തി॒ സോമാ॑ദേ॒വാസ്യ॒ രസ॑-ന്നിഷ്ക്രീ॒ണാത്യ॒ഗ്നേ-ശ്ശരീ॑രമു॒ത യദീ॒- [യദി॑, ഇ॒താസു॒ ര്ഭവ॑തി॒] ॥ 56 ॥
-താസു॒ ര്ഭവ॑തി॒ ജീവ॑ത്യേ॒വ സോ॑മാരു॒ദ്രയോ॒ര്വാ ഏ॒ത-ങ്ഗ്ര॑സി॒തഗ്ം ഹോതാ॒ നിഷ്ഖി॑ദതി॒ സ ഈ᳚ശ്വ॒ര ആര്തി॒മാര്തോ॑-രന॒ഡ്വാന്. ഹോത്രാ॒ ദേയോ॒ വഹ്നി॒ര്വാ അ॑ന॒ഡ്വാന്. വഹ്നി॒ര്॒ഹോതാ॒ വഹ്നി॑നൈ॒വ വഹ്നി॑-മാ॒ത്മാനഗ്ഗ്॑ സ്പൃണോതി സോമാരൌ॒ദ്ര-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ സ്വേ᳚-ഽസ്മാ ആ॒യത॑നേ॒ ഭ്രാതൃ॑വ്യ-ഞ്ജനയേയ॒മിതി॒ വേദി॑-മ്പരി॒ഗൃഹ്യാ॒-ഽര്ധ-മു॑ദ്ധ॒ന്യാ-ദ॒ര്ധ-ന്നാര്ധ-മ്ബ॒ര്॒ഹിഷഃ॑ സ്തൃണീ॒യാ-ദ॒ര്ധ-ന്നാര്ധ-മി॒ദ്ധ്മസ്യാ᳚-ഽഭ്യാ-ദ॒ദ്ധ്യാ-ദദ്॒ര്ധ-ന്ന സ്വ ഏ॒വാസ്മാ॑ ആ॒യത॑നേ॒ ഭ്രാതൃ॑വ്യ-ഞ്ജനയതി ॥ 57 ॥
(രു॒ദ്രോ - ഭേ॑ഷ॒ജം - വി॒ന്ദതേ॒- യദി॑ - സ്തൃണീ॒യാദ॒ര്ധം - ദ്വാദ॑ശ ച) (അ. 10)
ഐ॒ന്ദ്ര-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേന്മാരു॒തഗ്ം സ॒പ്തക॑പാല॒-ങ്ഗ്രാമ॑കാമ॒ ഇന്ദ്ര॑-ഞ്ചൈ॒വ മ॒രുത॑ശ്ച॒ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ ത ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താ-ന്പ്രയ॑ച്ഛന്തി ഗ്രാ॒മ്യേ॑വ ഭ॑വത്യാഹവ॒നീയ॑ ഐ॒ന്ദ്രമധി॑ ശ്രയതി॒ ഗാര്ഹ॑പത്യേ മാരു॒ത-മ്പാ॑പവസ്യ॒സസ്യ॒ വിധൃ॑ത്യൈ സ॒പ്തക॑പാലോ മാരു॒തോ ഭ॑വതി സ॒പ്തഗ॑ണാ॒ വൈ മ॒രുതോ॑ഗണ॒ശ ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താനവ॑ രുന്ധേ-ഽനൂ॒ച്യമാ॑ന॒ ആ സാ॑ദയതി॒ വിശ॑മേ॒വാ- [വിശ॑മേ॒വ, അ॒സ്മാ॒ അനു॑വര്ത്മാനം-] ॥ 58 ॥
-ഽസ്മാ॒ അനു॑വര്ത്മാന-ങ്കരോത്യേ॒താമേ॒വ നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത ക്ഷ॒ത്രായ॑ ച വി॒ശേ ച॑ സ॒മദ॑-ന്ദദ്ധ്യാ॒-മിത്യൈ॒ന്ദ്രസ്യാ॑-ഽവ॒ദ്യ-ന്ബ്രൂ॑യാ॒-ദിന്ദ്രാ॒യാ-ഽനു॑ ബ്രൂ॒ഹീത്യാ॒ശ്രാവ്യ॑ ബ്രൂയാ-ന്മ॒രുതോ॑ യ॒ജേതി॑ മാരു॒തസ്യാ॑-ഽവ॒ദ്യ-ന്ബ്രൂ॑യാ-ന്മ॒രുദ്ഭ്യോ-ഽനു॑ ബ്രൂ॒ഹീത്യാ॒ശ്രാവ്യ॑ ബ്രൂയാ॒ദിന്ദ്രം॑-യഁ॒ജേതി॒ സ്വ ഏ॒വൈഭ്യോ॑ ഭാഗ॒ധേയേ॑ സ॒മദ॑-ന്ദധാതി വിതൃഗ്ംഹാ॒ണാ-സ്തി॑ഷ്ഠന്ത്യേ॒ താമേ॒വ [ ] ॥ 59 ॥
നിര്വ॑പേ॒ദ്യഃ കാ॒മയേ॑ത॒ കല്പേ॑ര॒ന്നിതി॑ യഥാദേവ॒ത-മ॑വ॒ദായ॑ യഥാ ദേവ॒തം-യഁ॑ജേ-ദ്ഭാഗ॒ധേയേ॑നൈ॒വൈനാന്॑ യഥായ॒ഥ-ങ്ക॑ല്പയതി॒ കല്പ॑ന്ത ഏ॒വൈന്ദ്ര-മേകാ॑ദശകപാല॒-ന്നിര്വ॑പേ-ദ്വൈശ്വദേ॒വ-ന്ദ്വാദ॑ശകപാല॒-ങ്ഗ്രാമ॑കാമ॒ ഇന്ദ്ര॑-ഞ്ചൈ॒വ വിശ്വാഗ്॑ശ്ച ദേ॒വാന്-ഥ്സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ ത ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താ-ന്പ്രയ॑ച്ഛന്തി ഗ്രാ॒മ്യേ॑വ ഭ॑വത്യൈ॒ന്ദ്രസ്യാ॑-ഽവ॒ദായ॑ വൈശ്വദേ॒വസ്യാവ॑ ദ്യേ॒-ദഥൈ॒ന്ദ്രസ്യോ॒- [-ദഥൈ॒ന്ദ്രസ്യ॑, ഉ॒പരി॑ഷ്ടാ-] ॥ 60 ॥
-പരി॑ഷ്ടാ-ദിന്ദ്രി॒യേണൈ॒വാസ്മാ॑ ഉഭ॒യതഃ॑ സജാ॒താ-ന്പരി॑ ഗൃഹ്ണാത്യുപാധാ॒യ്യ॑ പൂര്വയം॒-വാഁസോ॒ ദക്ഷി॑ണാ സജാ॒താനാ॒മുപ॑ഹിത്യൈ॒ പൃശ്ഞി॑യൈ ദു॒ഗ്ധേ പ്രൈയ॑ങ്ഗവ-ഞ്ച॒രു-ന്നിര്വ॑പേന്മ॒രുദ്ഭ്യോ॒ ഗ്രാമ॑കാമഃ॒ പൃശ്ഞി॑യൈ॒ വൈ പയ॑സോ മ॒രുതോ॑ ജാ॒താഃ പൃശ്ഞി॑യൈ പ്രി॒യങ്ഗ॑വോ മാരു॒താഃ ഖലു॒ വൈ ദേ॒വത॑യാ സജാ॒താ മ॒രുത॑ ഏ॒വ സ്വേന॑ ഭാഗ॒ധേയേ॒നോപ॑ ധാവതി॒ ത ഏ॒വാസ്മൈ॑ സജാ॒താ-ന്പ്രയ॑ച്ഛന്തി ഗ്രാ॒മ്യേ॑വ ഭ॑വതി പ്രി॒യവ॑തീ യാജ്യാനുവാ॒ക്യേ॑ [യാജ്യാനുവാ॒ക്യേ᳚, ഭ॒വ॒തഃ॒ പ്രി॒യമേ॒വൈനഗ്ം॑] ॥ 61 ॥
ഭവതഃ പ്രി॒യമേ॒വൈനഗ്ം॑ സമാ॒നാനാ᳚-ങ്കരോതി ദ്വി॒പദാ॑ പുരോ-ഽനുവാ॒ക്യാ॑ ഭവതി ദ്വി॒പദ॑ ഏ॒വാവ॑ രുന്ധേ॒ ചതു॑ഷ്പദാ യാ॒ജ്യാ॑ ചതു॑ഷ്പദ ഏ॒വ പ॒ശൂനവ॑ രുന്ധേ ദേവാസു॒രാ-സ്സംയഁ॑ത്താ ആസ॒-ന്തേ ദേ॒വാ മി॒ഥോ വിപ്രി॑യാ ആസ॒-ന്തേ᳚(1॒) ഽന്യോ᳚-ഽന്യസ്മൈ॒ ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॒യാ-തി॑ഷ്ഠമാനാ-ശ്ചതു॒ര്ധാ വ്യ॑ക്രാമ-ന്ന॒ഗ്നി-ര്വസു॑ഭി॒-സ്സോമോ॑ രു॒ദ്രൈരിന്ദ്രോ॑ മ॒രുദ്ഭി॒-ര്വരു॑ണ ആദി॒ത്യൈ-സ്സ ഇന്ദ്രഃ॑ പ്ര॒ജാപ॑തി॒-മുപാ॑-ഽധാവ॒-ത്ത- [-ഽധാവ॒-ത്തമ്, ഏ॒തയാ॑] ॥ 62 ॥
-മേ॒തയാ॑ സം॒(2)ജ്ഞാന്യാ॑-ഽയാജയ-ദ॒ഗ്നയേ॒ വസു॑മതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര॑വപ॒-ഥ്സോമാ॑യ രു॒ദ്രവ॑തേ ച॒രുമിന്ദ്രാ॑യ മ॒രുത്വ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒ -മേകാ॑ദശകപാലം॒-വഁരു॑ണായാ-ഽഽദി॒ത്യവ॑തേ ച॒രു-ന്തതോ॒ വാ ഇന്ദ്ര॑-ന്ദേ॒വാ ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യാ॒ഭി സമ॑ജാനത॒ യ-സ്സ॑മാ॒നൈ-ര്മി॒ഥോ വിപ്രി॑യ॒-സ്സ്യാ-ത്തമേ॒തയാ॑ സം॒(2)ജ്ഞാന്യാ॑ യാജയേ-ദ॒ഗ്നയേ॒ വസു॑മതേ പുരോ॒ഡാശ॑-മ॒ഷ്ടാക॑പാല॒-ന്നിര്വ॑പേ॒-ഥ്സോമാ॑യ രു॒ദ്രവ॑തേ ച॒രു-മിന്ദ്രാ॑യ മ॒രുത്വ॑തേ പുരോ॒ഡാശ॒-മേകാ॑ദശകപാലം॒-വഁരു॑ണായാ ഽഽദി॒ത്യവ॑തേ ച॒രു-മിന്ദ്ര॑-മേ॒വൈന॑-മ്ഭൂ॒ത-ഞ്ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ സമാ॒നാ അ॒ഭി സ-ഞ്ജാ॑നതേ॒ വസി॑ഷ്ഠ-സ്സമാ॒നാനാ᳚-മ്ഭവതി ॥ 63 ॥
(വിശ॑മേ॒വ - തി॑ഷ്ഠന്ത്യേ॒താമേ॒ - വാഥൈ॒ന്ദ്രസ്യ॑ - യാജ്യാനുവാ॒ക്യേ॑ - തം - ഁവരു॑ണായ॒ -ചതു॑ര്ദശ ച) (അ. 11)
ഹി॒ര॒ണ്യ॒ഗ॒ര്ഭ ആപോ॑ ഹ॒ യത്പ്രജാ॑പതേ ॥ സ വേ॑ദ പു॒ത്രഃ പി॒തര॒ഗ്ം॒ സ മാ॒തര॒ഗ്ം॒ സ സൂ॒നുഭ॑ര്വ॒-ഥ്സ ഭു॑വ॒-ത്പുന॑ര്മഘഃ । സ ദ്യാമൌര്ണോ॑ദ॒ന്തരി॑ക്ഷ॒ഗ്ം॒ സ സുവ॒-സ്സ വിശ്വാ॒ ഭുവോ॑ അഭവ॒-ഥ്സ ആ-ഽഭ॑വത് ॥ ഉദു॒ ത്യ-ഞ്ചി॒ത്രമ് ॥ സ പ്ര॑ത്ന॒വന്നവീ॑യ॒സാ-ഽഗ്നേ᳚ ദ്യു॒മ്നേന॑ സം॒യഁതാ᳚ । ബൃ॒ഹ-ത്ത॑തന്ഥ ഭാ॒നുനാ᳚ ॥ നി കാവ്യാ॑ വേ॒ധസ॒-ശ്ശശ്വ॑തസ്ക॒ര്॒ഹസ്തേ॒ ദധാ॑നോ॒ [ദധാ॑നഃ, നര്യാ॑ പു॒രൂണി॑ ।] ॥ 64 ॥
നര്യാ॑ പു॒രൂണി॑ । അ॒ഗ്നിര്ഭു॑വദ്രയി॒പതീ॑ രയീ॒ണാഗ്ം സ॒ത്രാ ച॑ക്രാ॒ണോ അ॒മൃതാ॑നി॒ വിശ്വാ᳚ ॥ ഹിര॑ണ്യപാണിമൂ॒തയേ॑ സവി॒താര॒മുപ॑ ഹ്വയേ । സ ചേത്താ॑ ദേ॒വതാ॑ പ॒ദമ് ॥ വാ॒മമ॒ദ്യ സ॑വിതര്വാ॒മമു॒ ശ്വോ ദി॒വേദി॑വേ വാ॒മമ॒സ്മഭ്യഗ്ം॑ സാവീഃ । വാ॒മസ്യ॒ ഹി ക്ഷയ॑സ്യ ദേവ॒ ഭൂരേ॑ര॒യാ ധി॒യാ വാ॑മ॒ഭാജഃ॑ സ്യാമ ॥ ബഡി॒ത്ഥാ പര്വ॑താനാ-ങ്ഖി॒ദ്ര-മ്ബി॑ഭര്ഷി പൃഥിവി । പ്ര യാ ഭൂ॑മി പ്രവത്വതി മ॒ഹ്നാ ജി॒നോഷി॑ [ജി॒നോഷി॑, മ॒ഹി॒നി॒ ।] ॥ 65 ॥
മഹിനി ॥ സ്തോമാ॑സസ്ത്വാ വിചാരിണി॒ പ്രതി॑ഷ്ടോഭന്ത്യ॒ക്തുഭിഃ॑ । പ്രയാ വാജ॒-ന്ന ഹേഷ॑ന്ത-മ്പേ॒രു-മസ്യ॑സ്യര്ജുനി ॥ ഋ॒ദൂ॒ദരേ॑ണ॒ സഖ്യാ॑ സചേയ॒ യോ മാ॒ ന രിഷ്യേ᳚ദ്ധര്യശ്വ പീ॒തഃ । അ॒യം-യഁ-സ്സോമോ॒ ന്യധാ᳚യ്യ॒സ്മേ തസ്മാ॒ ഇന്ദ്ര॑-മ്പ്ര॒തിര॑-മേ॒മ്യച്ഛ॑ ॥ ആപാ᳚ന്തമന്യു-സ്തൃ॒പല॑-പ്രഭര്മാ॒ ധുനി॒-ശ്ശിമീ॑ വാ॒ഞ്ഛരു॑മാഗ്ം ഋജീ॒ഷീ । സോമോ॒ വിശ്വാ᳚ന്യത॒സാ വനാ॑നി॒ നാര്വാഗിന്ദ്ര॑-മ്പ്രതി॒മാനാ॑നി ദേഭുഃ ॥ പ്ര- [പ്ര, സു॒വാ॒ന-സ്സോമ॑] ॥ 66 ॥
-സു॑വാ॒ന-സ്സോമ॑ ഋത॒യു-ശ്ചി॑കേ॒തേന്ദ്രാ॑യ॒ ബ്രഹ്മ॑ ജ॒മദ॑ഗ്നി॒-രര്ചന്ന്॑ । വൃഷാ॑ യ॒ന്താ-ഽസി॒ ശവ॑സ-സ്തു॒രസ്യാ॒-ഽന്ത-ര്യ॑ച്ഛ ഗൃണ॒തേ ധ॒ര്ത്ര-ന്ദൃഗ്ം॑ഹ ॥ സ॒ബാധ॑സ്തേ॒ മദ॑-ഞ്ച ശുഷ്മ॒യ-ഞ്ച॒ ബ്രഹ്മ॒ നരോ᳚ ബ്രഹ്മ॒കൃതഃ॑ സപര്യന്ന് । അ॒ര്കോ വാ॒ യ-ത്തു॒രതേ॒ സോമ॑ചക്ഷാ॒-സ്തത്രേ-ദിന്ദ്രോ॑ ദധതേ പൃ॒ഥ്സു തു॒ര്യാമ് ॥ വഷ॑-ട്തേ വിഷ്ണവാ॒സ ആ കൃ॑ണോമി॒ തന്മേ॑ ജുഷസ്വ ശിപിവിഷ്ട ഹ॒വ്യമ് । ॥ 67 ॥
വര്ധ॑ന്തു ത്വാ സുഷ്ടു॒തയോ॒ ഗിരോ॑ മേ യൂ॒യ-മ്പാ॑ത സ്വ॒സ്തിഭി॒-സ്സദാ॑ നഃ ॥പ്ര ത-ത്തേ॑ അ॒ദ്യ ശി॑പിവിഷ്ട॒ നാമാ॒-ഽര്യ-ശ്ശഗ്ം॑ സാമി വ॒യുനാ॑നി വി॒ദ്വാന് । തന്ത്വാ॑ ഗൃണാമി ത॒വസ॒-മത॑വീയാ॒ന് ക്ഷയ॑ന്തമ॒സ്യ രജ॑സഃ പരാ॒കേ ॥ കിമി-ത്തേ॑ വിഷ്ണോ പരി॒ചക്ഷ്യ॑-മ്ഭൂ॒-ത്പ്ര യദ്വ॑വ॒ക്ഷേ ശി॑പിവി॒ഷ്ടോ അ॑സ്മി । മാ വര്പോ॑ അ॒സ്മദപ॑ ഗൂഹ ഏ॒തദ്യ-ദ॒ന്യരൂ॑പ-സ്സമി॒ഥേ ബ॒ഭൂഥ॑ । ॥ 68 ॥
അഗ്നേ॒ ദാ ദാ॒ശുഷേ॑ ര॒യിം-വീഁ॒രവ॑ന്ത॒-മ്പരീ॑ണസമ് । ശി॒ശീ॒ഹി നഃ॑ സൂനു॒മതഃ॑ ॥ ദാ നോ॑ അഗ്നേ ശ॒തിനോ॒ ദാ-സ്സ॑ഹ॒സ്രിണോ॑ ദു॒രോ ന വാജ॒ഗ്ഗ്॒ ശ്രുത്യാ॒ അപാ॑ വൃധി । പ്രാചീ॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ ബ്രഹ്മ॑ണാ കൃധി॒ സുവ॒ര്ണ ശു॒ക്രമു॒ഷസോ॒ വി ദി॑ദ്യുതുഃ ॥ അ॒ഗ്നിര്ദാ॒ ദ്രവി॑ണം-വീഁ॒രപേ॑ശാ അ॒ഗ്നിര്-ഋഷിം॒-യഁ-സ്സ॒ഹസ്രാ॑ സ॒നോതി॑ । അ॒ഗ്നിര്ദി॒വി ഹ॒വ്യമാ ത॑താനാ॒-ഽഗ്നേ-ര്ധാമാ॑നി॒ വിഭൃ॑താ പുരു॒ത്രാ ॥ മാ [മാ, നോ॒ മ॒ര്ധീ॒ രാ തൂ ഭ॑ര ।] ॥ 69 ॥
നോ॑ മര്ധീ॒ രാ തൂ ഭ॑ര ॥ ഘൃ॒ത-ന്ന പൂ॒ത-ന്ത॒നൂര॑രേ॒പാ-ശ്ശുചി॒ ഹിര॑ണ്യമ് । ത-ത്തേ॑ രു॒ക്മോ ന രോ॑ചത സ്വധാവഃ ॥ ഉ॒ഭേ സു॑ശ്ചന്ദ്ര സ॒ര്പിഷോ॒ ദര്വീ᳚ ശ്രീണീഷ ആ॒സനി॑ । ഉ॒തോ ന॒ ഉ-ത്പു॑പൂര്യാ ഉ॒ക്ഥേഷു॑ ശവസസ്പത॒ ഇഷഗ്ഗ്॑ സ്തോ॒തൃഭ്യ॒ ആ ഭ॑ര ॥ വായോ॑ ശ॒തഗ്ം ഹരീ॑ണാം-യുഁ॒വസ്വ॒ പോഷ്യാ॑ണാമ് । ഉ॒ത വാ॑ തേ സഹ॒സ്രിണോ॒ രഥ॒ ആ യാ॑തു॒ പാജ॑സാ ॥ പ്ര യാഭി॒- [പ്ര യാഭിഃ, യാസി॑ ദാ॒ശ്വാഗ്ം സ॒മച്ഛാ॑] ॥ 70 ॥
-ര്യാസി॑ ദാ॒ശ്വാഗ്ം സ॒മച്ഛാ॑ നി॒യുദ്ഭി॑-ര്വായവി॒ഷ്ടയേ॑ ദുരോ॒ണേ । നി നോ॑ ര॒യിഗ്ം സു॒ഭോജ॑സം-യുഁവേ॒ഹ നി വീ॒രവ॒-ദ്ഗവ്യ॒മശ്വി॑യ-ഞ്ച॒ രാധഃ॑ ॥രേ॒വതീ᳚ര്ന-സ്സധ॒മാദ॒ ഇന്ദ്രേ॑ സന്തു തു॒വിവാ॑ജാഃ । ക്ഷു॒മന്തോ॒ യാഭി॒ര്മദേ॑മ ॥ രേ॒വാഗ്ം ഇദ്രേ॒വതഃ॑ സ്തോ॒താ സ്യാ-ത്ത്വാവ॑തോ മ॒ഘോനഃ॑ । പ്രേദു॑ ഹരിവ-ശ്ശ്രു॒തസ്യ॑ ॥ 71 ॥
(ദധാ॑നോ - ജി॒നോഷി॑ - ദേഭുഃ॒ പ്ര - ഹ॒വ്യം - ബ॒ഭൂഥ॒ - മാ - യാഭി॑ - ശ്ചത്വാരി॒ഗ്ം॒ശച്ച॑ ) (അ. 12)
(പ്ര॒ജാപ॑തി॒സ്താ-സ്സൃ॒ഷ്ടാ - അ॒ഗ്നയേ॑ പഥി॒കൃതേ॒ - ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യാ॒ - ഗ്നയേന്ന॑വതേ -വൈശ്വാന॒ര -മാ॑ദി॒ത്യ-ഞ്ച॒രു - മൈ॒ന്ദ്ര-ഞ്ച॒രു - മിന്ദ്രാ॒യാന്വൃ॑ജവ - ആഗ്നാവൈഷ്ണ॒വ -മ॒സൌ സോ॑മാരൌ॒ദ്ര - മൈ॒ന്ദ്രമ॒കാ॑ദശകപാലഗ്ം- ഹിരണ്യഗ॒ര്ഭോ - ദ്വാദ॑ശ )
(പ്ര॒ജാപ॑തി - ര॒ഗ്നയേ॒ കാമാ॑യാ॒ - ഽഭി സ-മ്ഭ॑വതോ॒ - യോ വി॑ദ്വിഷാ॒ണയോ॑ -രി॒ധ്മേ സന്ന॑ ഹ്യേ - ദാഗ്നാവൈഷ്ണ॒വമു॒ - പരി॑ഷ്ടാ॒ - ദ്യാസി॑ ദാ॒ശ്വാഗ്ംസ॒ - മേക॑സപ്തതിഃ )
(പ്ര॒ജാപ॑തിഃ॒, പ്രേദു॑ ഹരിവ-ശ്ശ്രു॒തസ്യ॑)
॥ ഹരിഃ॑ ഓമ് ॥
॥ കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ സംഹിതായാ-ന്ദ്വിതീയകാണ്ഡേ ദ്വിതീയഃ പ്രശ്ന-സ്സമാപ്തഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
pra॒jāpatiḥ̭ pra॒jā a̭sṛjata॒ tā-ssṛ॒ṣṭā॒ indrā॒gnī apā̭gūhatā॒gṃ॒ so̭-'cāya-tpra॒jāpa̭tirindrā॒gnī vai me᳚ pra॒jā apā̭ghukṣatā॒miti॒ sa e॒tamai᳚ndrā॒gna- mekā̭daśakapāla-mapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttāva̭smai pra॒jāḥ prāsā̭dhayatā- mindrā॒gnī vā e॒tasya̭ pra॒jāmapa̭ gūhato॒ yo-'laṃ̭ pra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndata̭ aindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pet-pra॒jākā̭ma indrā॒gnī [ ] 1
e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai᳚ pra॒jā-mpra sā̭dhayato vi॒ndate᳚ pra॒jā-mai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tābhyā̭me॒vendri॒yaṃ ~vī॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ vi pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jaya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya-ssa̭grā॒mma-mṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, va॒pe॒-thsa॒ṅgrā॒ma-] 2
-rva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇopa॒ pra yā̭ti॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mmaṃ-vi~ vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjaya̭tyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-ñji॒tvendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnidri॒yaṃ-vī~॒rya̭n- [vī॒rya᳚m, dha॒tto॒ nendri॒yeṇa̭] 3
-dhatto॒ nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya eti̭ ja॒natā̭maindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-jja॒natā̭me॒ṣya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa ja॒natā̭meti pau॒ṣṇa-ñca॒rumanu॒ nirva̭pe-tpū॒ṣā vā i̭ndri॒yasya̭ vī॒rya̭syā-'nupradā॒tā pū॒ṣaṇa̭me॒va [ ] 4
svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭manu॒ praya̭cchati kṣaitrapa॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-jja॒natā̭-mā॒gatye॒yaṃ-vai~ kṣetra̭sya॒ pati̭ra॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhatyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla-mu॒pari̭ṣṭā॒-nnirva̭peda॒syāme॒va pra̭ti॒ṣṭhāye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mu॒pari̭ṣṭā-dā॒tma-ndha̭tte || 5 ||
(pra॒jākā̭ma indrā॒gnī - ṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gnamekā̭daśakapāla॒-nni- rvī॒ryaṃ̭ - pū॒ṣaṇa̭me॒ vai - kā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 1)
a॒gnayḙ pathi॒kṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'tipā॒daye᳚-tpa॒tho vā e॒ṣoddhyapa̭thenaiti॒ yo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭tya॒gnime॒va pa̭thi॒kṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒mapa̭thā॒-tpanthā॒mapi̭ nayatyana॒ḍvā-ndakṣi̭ṇā va॒hī hyḙṣa samṛ̭ddhyā a॒gnaye᳚ vra॒tapa̭taye [vra॒tapa̭taye, pu॒ro॒ḍāśa̭-] 6
puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya āhi̭tāgni॒-ssanna̭vra॒tyami̭va॒ carḙda॒gnime॒va vra॒tapa̭ti॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-vra~॒tamā la̭bhaṃya~ti॒ vratyo̭ bhavatya॒gnayḙ rakṣo॒ghne pṷro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyagṃ rakṣāgṃ̭si॒ sacḙranna॒gnime॒va ra̭kṣo॒haṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒- [nirva̭pet, niśi̭tāyā॒gṃ॒ hi] 7
-nniśi̭tāyā॒gṃ॒ hi rakṣāgṃ̭si pre॒ratḙ sa॒preṃrṇā᳚nye॒vainā̭ni hanti॒ pari̭śrite yājaye॒-drakṣa̭sā॒-mana̭nvavacārāya rakṣo॒ghnī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavato॒ rakṣa̭sā॒g॒ stṛtyā̭ a॒gnayḙ ru॒drava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara̭-nne॒ṣā vā a̭sya gho॒rā ta॒nūrya-dru॒drastasmā̭ e॒vaina॒māvṛ̭ścati tā॒jagārti॒-mārccha̭tya॒gnayḙ surabhi॒matḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyasya॒ gāvo̭ vā॒ purṷṣā [vā॒ purṷṣāḥ, vā॒ pra॒mīyḙra॒n॒] 8
vā pra॒mīyḙra॒n॒ yo vā̭ bibhī॒yāde॒ṣā vā a̭sya bheṣa॒jyā̭ ta॒nūrya-thsṷrabhi॒matī॒-tayai॒vā-'smai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti surabhi॒matḙ bhavati pūtīga॒ndhasyā-'pa̭hatyā a॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃya~̭tte bhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayi॒tvā parā̭na॒bhi nirdi̭śati॒ yamava̭reṣāṃ॒-vi~ddhya̭nti॒ jīva̭ti॒ sa ya-mparḙṣā॒-mpra sa mī̭yate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭ṅgrā॒ma- [tagṃ sa̭ṅgrā॒mam, a॒bhi vā e॒ṣa] 9
-ma॒bhi vā e॒ṣa e॒tānṷcyati॒ yeṣā᳚-mpūrvāpa॒rā a॒nvañcaḥ̭ pra॒mīya̭nte puruṣāhu॒tir-hya̭sya pri॒yata̭mā॒-'gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ naiṣā᳚-mpu॒rā-''yu॒ṣo-'pa̭raḥ॒ pramī̭yate॒-'bhi vā e॒ṣa e॒tasya̭ gṛ॒hānṷcyati॒ yasya̭ gṛ॒hā-ndaha̭tya॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ nā-'syāpa̭ra-ṅgṛ॒hā-nda̭hati || 10 ||
(vra॒tapa̭taye॒ - niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒t - purṷṣāḥ - saṅgrā॒maṃ - na - ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
a॒gnaye॒ kāmā̭ya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙ-da॒gnime॒va kāma॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatya॒gnaye॒ ya vi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vā॒-'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒vendri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya [bhrātṛ̭vyasya, yu॒va॒te॒ vipā॒pmanā॒] 11
yuvate॒ vipā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jayate॒-'gnaye॒ yavi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhica॒ryamā̭ṇo॒ 'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣāgṃ̭si yavayati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇute॒-'gnaya॒ āyṷṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sarva॒-māyṷ-riyā॒-mitya॒gni- me॒vā-''yṷṣmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒- [e॒vā-'sminṋ, āyṷrdadhāti॒] 12
-nnāyṷrdadhāti॒ sarva॒māyṷ-retya॒gnayḙ jā॒tavḙdase puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāmo॒-'gnime॒va jā॒tavḙdasa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayati॒ bhava̭tye॒vāgnaye॒ rukma̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-drukkā̭mo॒-'gnime॒va rukma̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti॒-roca̭ta e॒vāgnaye॒ teja̭svate puro॒ḍāśa̭- [puro॒ḍāśa᳚m, a॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒t] 13
-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-tteja̭skāmo॒-'gnime॒va teja̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti teja॒svyḙva bha̭vatya॒gnayḙ sāha॒ntyāya̭ puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsīkṣa̭māṇo॒ 'gnime॒va sā̭ha॒ntyagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒va sa̭hate॒ yagṃ sīkṣa̭te || 14 ||
(bhrātṛ̭vyasyā -smi॒n - teja̭svate puro॒ḍaśa̭ - ma॒ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 3)
a॒gnaye-'nna̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒maye॒tā-'nna̭vān-thsyā॒mitya॒gni-me॒vā-nna̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒manna̭vanta-ṅkaro॒tyanna̭vāne॒va bha̭vatya॒gnaye᳚-'nnā॒dāya̭ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙtā-'nnā॒da-ssyā॒mitya॒gni-me॒vānnā॒dagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mannā॒da-ṅka̭rotyannā॒da - [-ka̭rotyannā॒daḥ, e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye] 15
e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ-kā॒maye॒tā-'nna̭pati-ssyā॒-mitya॒gni-me॒vā-'nna̭pati॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-manna̭pati-ṅkaro॒tyanna̭pati-re॒va bha̭vatya॒gnaye॒ pava̭mānāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭peda॒gnayḙ pāva॒kāyā॒gnaye॒ śuca̭ye॒ jyogā̭mayāvī॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ - [yada॒gnaye᳚, pā॒va॒kāya॒ vāca̭-] 16
pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ya॒ āyṷ-re॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhātyu॒ta yadī॒tāsu॒-rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒vaitā-me॒va nirva̭pe॒-ccakṣṷṣkāmo॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ye॒ cakṣṷ-re॒vāsmi॒-ntena̭ dadhā- [cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti, u॒ta yadya॒ndho] 17
-tyu॒ta yadya॒ndho bhava̭ti॒ praiva pa̭śyatya॒gnayḙ pu॒trava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ya pu॒triṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla-mpra॒jākā̭mo॒-'gni-re॒vā-'smai᳚ pra॒jā-mpra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhā-mindraḥ॒ pra ya̭cchatya॒gnaye॒ rasa̭vate-'jakṣī॒re ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ rasa̭vān-thsyā॒-mitya॒gni-me॒va rasa̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒gṃ॒ rasa̭vanta-ṅkaroti॒ [rasa̭vanta-ṅkaroti, rasa̭vāne॒va] 18
rasa̭vāne॒va bha̭vatyajakṣī॒re bha̭vatyāgne॒yī vā e॒ṣā yada॒jā sā॒kṣāde॒va rasa॒mava̭ rundhe॒-'gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ vasṷmān-thsyā॒mitya॒gni-me॒va vasṷmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ॒-va~sṷmanta-ṅkaroti॒ vasṷmāne॒va bha̭vatya॒gnayḙ vāja॒sṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nniva̭rpe-thsaṅgrā॒me saṃ-ya~̭tte॒ vājaṃ॒- [saṃ-ya~̭tte॒ vāja᳚m, vā e॒ṣa si̭sīrṣati॒] 19
-~vā e॒ṣa si̭sīrṣati॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjigī̭ṣatya॒gniḥ khalu॒ vai de॒vānāṃ᳚-vā~ja॒sṛ-da॒gni-me॒va vā̭ja॒sṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ dhāva̭ti॒ vāja॒gṃ॒ hanti̭ vṛ॒tra-ñjaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-matho̭ a॒gniri̭va॒ na pra̭ti॒dhṛṣḙ bhavatya॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒gnā- va॒gni- ma̭bhyu॒ddharḙyu॒-rnirdi̭ṣṭabhāgo॒ vā e॒tayo̭-ra॒nyo-'ni̭rdiṣṭabhāgo॒-'nyastau sa॒bhaṃva~̭ntau॒ yaja̭māna- [yaja̭mānam, a॒bhi] 20
-ma॒bhi sa-mbha̭vata॒-ssa ī᳚śva॒ra ārti॒-mārto॒-rya-da॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ ni॒rvapa̭ti bhāga॒dheyḙnai॒vainaṷ śamayati॒ nā-''rti॒mārccha̭ti॒ yaja̭māno॒-'gnaye॒ jyoti̭ṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒-gniruddhṛ॒to-'hṷte-'gniho॒tra u॒dvāye॒dapa̭ra ā॒dīpyā̭-'nū॒ddhṛtya॒ ityā̭hu॒sta-ttathā॒ na kā॒ryaṃ̭-ya~-dbhā̭ga॒dheya̭ma॒bhi pūrva̭ uddhri॒yate॒ kimapa̭ro॒-'bhyu- [kimapa̭ro॒-'bhyut, hri॒ye॒teti॒ tānye॒vā] 21
-ddhri̭ye॒teti॒ tānye॒vā va॒kṣāṇā̭ni sanni॒dhāya̭ manthedi॒taḥ pra̭tha॒ma-ñja̭jñe a॒gni-ssvādyone॒radhi̭ jā॒tavḙdāḥ | sa gā̭yatri॒yā tri॒ṣṭubhā॒ jaga̭tyā de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~̭hatu prajā॒nanniti॒ chando̭bhi-re॒vaina॒gg॒ svādyoneḥ॒ praja̭nayatye॒ṣa vā va so᳚-'gnirityā̭hu॒ rjyoti॒stvā a̭sya॒ parā̭patita॒-miti॒ yada॒gnaye॒ jyoti̭ṣmate ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāsya॒ jyotiḥ॒ parā̭patita॒-ntade॒vāva̭ rundhe || 22 ||
(ka॒ro॒tya॒nnā॒do - da̭dhāti॒ yada॒gnaye॒ - śuca̭ye॒ cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti -karoti॒ - vājaṃ॒ -~yaja̭māna॒ - mu - de॒vāsya॒ - ṣaṭca̭) (a. 4)
vai॒śvā॒na॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvāru॒ṇa-ñca॒ru-nda̭dhi॒krāvṇṇḙ ca॒ruma̭bhiśa॒syamā̭no॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒reṇai॒vainagg̭ svadaya॒tyapa̭ pā॒paṃ-va~rṇagṃ̭ hate vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāvṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vaina̭-mā॒dya̭-ma॒syā-'nna̭-mbhavatye॒tāme॒va nirva̭pe-tpra॒jākā̭ma-ssaṃva~thsa॒ro [saṃva~thsa॒raḥ, vā] 23
vā e॒tasyā-'śā᳚nto॒ yoni̭-mpra॒jāyai̭ paśū॒nā-nnirda̭hati॒ yo-'la̭-mpra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndate॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒rame॒va bhā̭ga॒dheyḙna śamayati॒ so᳚-'smai śā॒nta-ssvādyoneḥ᳚ pra॒jā-mpraja̭nayati vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāvṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vainaṃ̭- [pu॒nātye॒vaina᳚m, vi॒ndate᳚] 24
-~vi॒ndate᳚ pra॒jāṃ-vai~᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-tpu॒tre jā॒teyada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭ti gāyatri॒yaivaina̭-mbrahmavarca॒sena̭ punāti॒ yannava̭kapāla-stri॒vṛtai॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti॒ ya-ddaśa̭kapālo vi॒rājai॒vā-'smi̭-nna॒nnādya̭-ndadhāti॒ yadekā̭daśakapāla- stri॒ṣṭubhai॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ ya-ddvāda̭śakapālo॒ jaga̭tyai॒vā-'smi̭-npa॒śū-nda̭dhāti॒ yasmi̭n jā॒ta e॒tāmiṣṭi̭-nni॒rvapa̭ti pū॒ta [pū॒taḥ, e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da] 25
e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da i̭ndriyā॒vī pa̭śu॒mā-nbha̭va॒tyava॒ vā e॒ṣa sṷva॒rgā-llo॒kā-cchi̭dyate॒ yo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭ti suva॒rgāya॒ hi lo॒kāya̭ darśapūrṇamā॒sā vi॒jyetḙ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-damāvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'ti॒pādya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒rame॒va prī̭ṇā॒tyatho̭ saṃva~thsa॒rame॒vāsmā॒ upa̭ dadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyā॒ [sama̭ṣṭyai, atho̭] 26
atho̭ de॒vatā̭ e॒vānvā॒rabhya̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti vīra॒hā vā e॒ṣa de॒vānāṃ॒-yo~᳚-'gni-mṷdvā॒saya̭te॒ na vā e॒tasya̭ brāhma॒ṇā ṛ̭tā॒yavaḥ̭ pu॒rā-'nna̭-makṣa-nnāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-ma॒gnimṷdvāsayi॒ṣyan. yada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī-gā̭ya॒tro᳚ 'gni-ryāvā̭-ne॒vā-'gnistasmā̭ āti॒thya-ṅka̭ro॒tyatho॒ yathā॒ janaṃ̭-ya~॒tḙ-'va॒sa-ṅka॒roti̭ tā॒dṛ- [tā॒dṛk, e॒va] 27
-ge॒va ta-ddvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒raḥ khalu॒ vā a॒gneryoni॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamaya-tyā॒dya̭ma॒syānna̭-mbhavati vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma āhava॒nīyḙ vaiśvāna॒ramadhi̭ śrayati॒ gārha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai॒ dvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒reṇai॒vāsmai̭ sajā॒tāgścyā̭vayati māru॒to bha̭vati [ ] 28
ma॒ruto॒ vai de॒vānāṃ॒-vi~śo̭ devavi॒śenai॒vā-'smai̭ manuṣya vi॒śamava̭ rundhe sa॒ptaka̭pālo bhavati sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe 'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vāsmā॒ anṷvartmāna-ṅkaroti || 29 ||
(pra॒jākā̭ma-ssaṃva~thsa॒raḥ - pu॒nātye॒vainaṃ̭ - pū॒taḥ - sama̭ṣṭyai -tā॒dṛṃ - mā̭ru॒to bha̭va॒ - tyekā॒nna tri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 5)
ā॒di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni॒yaṃ-vā~ adi̭ti-ra॒syāme॒va pūrve॒ prati̭tiṣṭhanti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dā॒yata̭na-ṅga॒tvā-saṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒raḥ khalu॒ vai de॒vānā̭-mā॒yata̭na-me॒tasmā॒dvā ā॒yata̭nā-dde॒vā asṷrā-najaya॒n॒. ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti de॒vānā̭-me॒vā-''yata̭ne yatate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-me॒tasmi॒n vā e॒tau mṛ̭jāte॒ [e॒tau mṛ̭jāte, yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭] || 30 ||
yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvidviṣā॒ṇayo॒ranna̭-ñja॒gdhvā saṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra sva̭dita-me॒vā-'tti॒ nāsmi̭-nmṛjāte saṃva~thsa॒rāya॒ vā e॒tau sama̭māte॒ yau sa̭ma॒māte॒ tayo॒ryaḥ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ti॒ taṃ-va~rṷṇo gṛhṇāti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsamamā॒nayoḥ॒ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-me॒vā-''ptvā ni̭rvaru॒ṇaṃ- [ni̭rvaru॒ṇam, pa॒rastā̭-da॒bhi] || 31 ||
-pa॒rastā̭-da॒bhi drṷhyati॒ nainaṃ॒-va~rṷṇo gṛhṇātyā॒vyaṃ̭-vā~ e॒ṣa prati̭ gṛhṇāti॒ yo-'vi̭-mpratigṛ॒hṇāti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe॒davi̭-mprati॒gṛhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-sva̭ditāme॒va prati̭gṛhṇāti॒ nā-''vya̭-mprati̭gṛhṇātyā॒tmano॒ vā e॒ṣa mātrā̭māpnoti॒ ya ṷbha॒yāda̭-tpratigṛ॒hṇātyaśvaṃ̭-vā~॒ purṷṣaṃ-vā~ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dubha॒yāda̭- [nirva̭pe-dubha॒yāda̭t, pra॒ti॒gṛhya̭] || 32 ||
-tprati॒gṛhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gnirvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-sva̭ditame॒va prati̭ gṛhṇāti॒ nātmano॒ mātrā̭māpnoti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsa॒ni-me॒ṣyan-thsaṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ro ya॒dā khalu॒ vai saṃ̭va~thsa॒ra-ñja॒natā̭yā॒-ñcara॒tyatha॒ sa dha̭nā॒rgho bha̭vati॒ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti saṃva~thsa॒ra-sā̭tāme॒va sa॒nima॒bhi pracya̭vate॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vanti॒ yo vai saṃ̭va~thsa॒raṃ- [vai saṃ̭va~thsa॒ram, pra॒yujya॒ na] || 33 ||
-pra॒yujya॒ na vi̭mu॒ñcatya̭pratiṣṭhā॒no vai sa bha̭vatye॒ta-me॒va vai᳚śvāna॒ra-mpuna̭rā॒gatya॒ nirva̭pe॒dya-me॒va pra̭yu॒ṅkte ta-mbhā̭ga॒dheyḙna॒ vi mṷñcati॒ prati̭ṣṭhityai॒ yayā॒ rajvo᳚tta॒mā-ṅgāmā॒je-ttā-mbhrātṛ̭vyāya॒ pra hi̭ṇuyā॒-nnir-ṛ̭ti-me॒vāsmai॒ pra hi̭ṇoti || 34 ||
(mṛ॒jā॒te॒ - ni॒rva॒ru॒ṇaṃ - ~va̭pedubha॒yāda॒--dyo vai saṃ̭va~thsa॒ragṃ - ṣaṭtrigṃ̭śacca) (a. 6)
ai॒ndra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma ai॒ndrā vai pa॒śava॒ indra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ pa॒śū-npraya̭cchati paśu॒mā-ne॒va bha̭vati ca॒rurbha̭vati॒ svāde॒vāsmai॒ yoneḥ᳚ pa॒śū-npraja̭naya॒tīndrā̭yendri॒yāva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma indri॒yaṃ-vai~ pa॒śava॒ indra̭-me॒vendri॒yāva̭nta॒gg॒ svena ̭bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa [dhāvati॒ saḥ, e॒vā-'smā̭] || 35 ||
e॒vā-'smā̭ indri॒ya-mpa॒śū-npraya̭cchati paśu॒māne॒va bha̭va॒tīndrā̭ya-gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo brahmavarca॒saṃ-vai~ gha॒rma indra̭me॒va gha॒rmava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭va॒tīndrā̭yā॒-'rkava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-danna̭kāmo॒-'rko vai de॒vānā॒-manna॒-mindra̭-me॒vā-'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒no- [svena̭ bhāga॒dheyḙna, upa̭ dhāvati॒ sa] || 36||
-pa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchatyannā॒da e॒va bha̭va॒tīndrā̭ya gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ye-ndri॒yāva̭ta॒ indrā̭yā॒-'rkava̭te॒ bhūti̭kāmo॒ yadindrā̭ya gha॒rmava̭te ni॒rvapa̭ti॒ śira̭ e॒vāsya॒ tena̭ karoti॒ yadindrā̭yendri॒yāva̭ta ā॒tmāna̭-me॒vāsya॒ tena̭ karoti॒-ya-dindrā̭yā॒-'rkava̭te bhū॒ta e॒vānnādye॒ prati̭-tiṣṭhati॒ bhava̭tye॒vendrā̭yā- [bhava̭tye॒vendrā̭yā, a॒gṃ॒ ho॒mucḙ] || 37 ||
-'gṃ ho॒mucḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-tpā॒pmā vā agṃha॒ indra̭me॒vā-'gṃ ho॒muca॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mpā॒pmano-'gṃha̭so muñca॒tīndrā̭ya vaimṛ॒dhāya̭ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mmṛdho॒-'bhi pra॒vepḙran-rā॒ṣṭrāṇi̭ vā॒-'bhi sa̭mi॒yu-rindra̭-me॒va vai̭mṛ॒dhagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smā॒nmṛdho- [e॒vā-'smā॒nmṛdhaḥ̭, apa̭ ha॒ntīndrā̭ya] || 38 ||
-'pa̭ ha॒ntīndrā̭ya trā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dba॒ddho vā॒ pari̭yatto॒ vendra̭me॒va trā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyata॒ indrā̭yā-'rkāśvame॒dhava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mma̭hāya॒jño nopa॒namḙde॒te vai ma̭hāya॒jñasyā-'ntyḙ ta॒nū ya-da̭rkāśvame॒dhā-vindra̭-me॒vā-'rkā᳚śvame॒dha- va̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ anta॒to ma̭hāya॒jña-ñcyā̭vaya॒tyupai̭na-mmahāya॒jño na̭mati || 39 ||
(i॒ndri॒yāva̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ so᳚ - 'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheyḙnai॒ - vendrā̭yā - smā॒-nmṛdho᳚ - 'smai - sa॒pta ca̭ ) (a. 7)
indrā॒yā-'nvṛ̭jave puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāma॒ indra̭-me॒vā-'nvṛ̭ju॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-nanṷkān karoti grā॒myḙva bha̭vatīndrā॒ṇyai ca॒ru-nnirva̭pe॒dyasya॒ senā-'sagṃ̭śiteva॒ syā-di̭ndrā॒ṇī vai senā̭yai de॒vate᳚ndrā॒ṇī-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivāsya॒ senā॒gṃ॒ sagg śya̭ti॒ balba̭jā॒napī॒- [balba̭jā॒napi̭, i॒ddhme sa-nna̭hye॒dgau-] || 40 ||
-ddhme sa-nna̭hye॒dgau-ryatrā-'dhi̭ṣkannā॒-nyamḙha॒-ttato॒ balba̭jā॒ uda̭tiṣṭha॒-ngavā̭-me॒vaina̭-nnyā॒ya-ma̭pi॒nīya॒ gā vḙdaya॒tīndrā̭ya manyu॒mate॒ mana̭svate puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃya~̭tta indri॒yeṇa॒ vai ma॒nyunā॒ mana̭sā saṅgrā॒ma-ñja̭ya॒tīndra̭-me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ jaya̭ti॒ tagṃ [jaya̭ti॒ tam, sa॒grā॒ma-me॒tā-me॒va] || 41 ||
sa̭grā॒ma-me॒tā-me॒va nirva̭pe॒dyo ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa iva॒ syāde॒tāni॒ hi vā e॒tasmā॒ dapa̭krāntā॒nyathai॒ṣa ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa॒ indra̭me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ na ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭po bhava॒tīndrā̭ya dā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒- [dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyuḥ̭, itīndra̭-me॒va] || 42 ||
-ritīndra̭-me॒va dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭va॒ntīndrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dyasmai॒ pratta̭miva॒ sanna pra̭dī॒yetendra̭-me॒va pra̭dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭-dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ pra-dā̭paya॒tīndrā̭ya su॒trāmṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā- [-dapa̭ruddho vā, a॒pa॒ru॒ddhayamā̭no॒] || 43 ||
-'paru॒ddhayamā̭no॒ vendra̭me॒va su॒trāmā̭ṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyate 'naparu॒ddhyo bha̭va॒tīndro॒ vai sa॒dṛ-nde॒vatā̭bhirāsī॒-thsa na vyā॒vṛta̭magaccha॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnira̭vapa॒-ttenai॒-vā-'smi̭-nnindri॒ya-ma̭dadhā॒-cchakva̭rī yājyānuvā॒kyḙ akaro॒-dvajro॒ vai śakva̭rī॒ sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ aindha॒- [bhūtyā̭ aindha, so̭-'bhava॒-thso̭-'bibhe-] || 44 ||
-so̭-'bhava॒thso̭-'bibhe-dbhū॒taḥ pra mā̭ dhakṣya॒tīti॒ sa pra॒jāpa̭ti॒-mpuna॒rupā̭-'dhāva॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-śśakva̭ryā॒ adhi̭ re॒vatī॒-nnira̭mimīta॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ yo-'lagg̭ śri॒yai san-thsa॒dṛṅkhsa̭mā॒nai-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti re॒vatī̭ puronuvā॒kyā̭ bhavati॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ śakva̭rī yā॒jyā̭ vajro॒ vai śakva̭rī॒sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ indhe॒ bhava̭tye॒va || 45 ||
(api॒ - tagg - syṷ - rvai - ndha - bhavati॒ - catṷrdaśa ca ) (a. 8)
ā॒gnā॒-vai॒ṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara॒n-thsara̭sva॒tyājya̭ bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒t yaśca॒ruryadā᳚gnā-vaiṣṇa॒va ekā̭daśakapālo॒ bhava̭tya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhi-ścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ cā॒bhi ca̭rati॒-sara̭sva॒tyājya̭bhāgā bhavati॒ vāgvai sara̭svatī vā॒caivaina̭-ma॒bhi ca̭rati bārhaspa॒tya-śca॒ru rbha̭vati॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒ rbrahma̭ṇai॒vaina̭-ma॒bhi ca̭rati॒ [-ma॒bhi ca̭rati, prati॒ vai] || 46 ||
prati॒ vai pa॒rastā̭-dabhi॒cara̭nta-ma॒bhi ca̭ranti॒ dvedvḙ puro-'nuvā॒kyḙ kuryā॒dati॒ prayṷktyā e॒tayai॒va ya̭jetābhi ca॒ryamā̭ṇo de॒vatā̭bhi-re॒va de॒vatāḥ᳚ prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma॒ sa de॒vatā᳚ścai॒va ya॒jña-ñca̭ maddhya॒to vyava̭sarpati॒ tasya॒ na kuta̭-śca॒nopā᳚vyā॒dho bha̭vati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇuta āgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaṃ-ya~॒jño no- [-ya॒jño na, u॒pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭] || 47 ||
-pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷ-rya॒jño᳚-'gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai̭ ya॒jña-mpraya̭cchata॒ upai̭naṃ-ya~॒jño na̭matyāgnā- vaiṣṇa॒va-ṅghṛ॒te ca॒ru-nnirva̭pe॒ccakṣṷṣkāmo॒-'gnervai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi pa̭śyanti ya॒jñasya̭ de॒vā a॒gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vā- [tāve॒va, a॒smi॒n cakṣṷrdhatta॒-] || 48 ||
-'smi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati dhe॒nvai vā e॒ta-dreto॒ yadājya̭-mana॒ḍuha̭-staṇḍu॒lā mi̭thu॒nā-de॒vāsmai॒ cakṣuḥ॒ praja̭nayati ghṛ॒te bha̭vati॒ tejo॒ vai ghṛ॒ta-nteja॒ścakṣu॒-steja̭sai॒vāsmai॒ teja॒-ścakṣu॒rava̭ rundha indri॒yaṃ-vai~ vī॒ryaṃ̭-vṛ~ṅkte॒ bhrātṛ̭vyo॒ yaja̭mā॒no-'ya̭jamānasyā-dhva॒raka̭lpā॒-mprati॒ nirva̭pe॒-dbhrātṛ̭vye॒ yaja̭māne॒ nā-'sye᳚ndri॒yaṃ- [nā-'sye᳚ndri॒yam, vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte] || 49 ||
-~vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte pu॒rāvā॒caḥ prava̭dito॒-rnirva̭pe॒-dyāva̭tye॒va vā-ktāmapro̭ditā॒-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ tāma̭sya॒ vāca̭-mpra॒vada̭ntī-ma॒nyā vāco-'nu॒ prava̭danti॒ tā i̭ndri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhatyāgnā vaiṣṇa॒va-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-tprāta-ssavana॒syā̭-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tyaśca॒ru- ryada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī gā̭ya॒tra-mprā̭ta-ssava॒na-mprā̭ta-ssava॒name॒va tenā᳚-''pno- [tenā᳚-''pnoti, ā॒gnā॒vai॒ṣṇa॒va-] || 50 ||
-tyāgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-nmāddhya̭ndinasya॒ sava̭nasyā-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tya-śca॒ru ryadekā̭daśakapālo॒ bhava॒tyekā̭daśākṣarā tri॒ṣṭu-ptraiṣṭṷbha॒-mmāddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭na॒-mmāddhya̭dinname॒va sava̭na॒-ntenā᳚-''pnotyāgnāvaiṣṇa॒va-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-ttṛtīyasava॒nasyā̭-''kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tya-śca॒rurya-ddvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti॒ dvāda̭śākṣarā॒ jaga̭tī॒ jāga̭ta-ntṛtīyasava॒na-ntṛ̭tīya sava॒name॒va tenā᳚-''pnoti de॒vatā̭bhire॒va de॒vatāḥ᳚ [de॒vatāḥ᳚, pra॒ti॒cara̭ti] || 51 ||
prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma̭ ka॒pālai̭re॒va chandāg̭syā॒pnoti̭ puro॒ḍāśai॒-ssava̭nāni maitrāvaru॒ṇa-meka̭kapāla॒-nnirva̭pe-dva॒śāyai̭ kā॒le yaivāsau bhrātṛ̭vyasya va॒śā-'nṷ̄ba॒ndhyā̭ so e॒vaiṣaitasyaika̭kapālo bhavati॒ na hi ka॒pālaiḥ᳚ pa॒śu-marha॒tyāptu᳚m || 52 ||
(brahma̭ṇai॒vaina̭ma॒bhi ca̭rati - ya॒jño na - tāve॒vā - 'sye᳚ndri॒ya - mā᳚pnoti -de॒vatāḥ᳚ - sa॒ptatrigṃ̭śacca ) (a. 9)
a॒sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vāsmi॒-nruca̭madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒va ru॒dra-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva bha̭vati tiṣyāpūrṇamā॒se nirva̭pedru॒dro [nirva̭pedru॒draḥ, vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭] || 53 ||
vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭ pū॒rṇamā̭sa-ssā॒kṣāde॒va bra̭hmavarca॒samava̭ rundhe॒ pari̭śrite yājayati brahmavarca॒sasya॒ pari̭gṛhītyai śve॒tāyai᳚ śve॒tava̭thsāyai du॒gdha-mma̭thi॒tamājya̭-mbhava॒tyājya॒-mprokṣa̭ṇa॒mājyḙna mārjayante॒ yāva̭de॒va bra̭hmavarca॒sa-nta-thsarva̭-ṅkaro॒tyati̭ brahmavarca॒sa-ṅkri̭yata॒ ityā̭hurīśva॒ro du॒ścarmā॒ bhavi̭to॒riti̭ māna॒vī ṛcaṷ dhā॒yyḙ kuryā॒-dyadvai kiñca॒ manu॒-rava̭da॒tta-dbhḙṣa॒jaṃ- [-dbhḙṣa॒jam, bhe॒ṣa॒ja-me॒vā-'smai̭] || 54 ||
-bhḙṣa॒ja-me॒vā-'smai̭ karoti॒ yadi̭ bibhī॒yā-ddu॒ścarmā̭ bhaviṣyā॒mīti̭ somāpau॒ṣṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣaḥ pau॒ṣṇāḥ pa॒śava॒-ssvayai॒ vāsmai̭ de॒vata̭yā pa॒śubhi॒-stvaca̭-ṅkaroti॒ na du॒ścarmā̭ bhavati somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpra॒jākā̭ma॒-ssomo॒ vai rḙto॒dhā a॒gniḥ pra॒jānā᳚-mprajanayi॒tā soma̭ e॒vāsmai॒ reto॒ dadhā᳚tya॒gniḥ pra॒jā-mpraja̭nayati vi॒ndate᳚ - [ ] || 55 ||
pra॒jāgṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-dabhi॒caran᳚-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣa e॒ṣa ru॒dro yada॒gni-ssvāyā̭ e॒vaina̭-nde॒vatā̭yai ni॒ṣkrīya̭ ru॒drāyāpi̭ dadhāti tā॒jagārti॒-mārccha̭ti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-jjyogā̭mayāvī॒ somaṃ॒-vā~ e॒tasya॒ raso̭ gacchatya॒gnigṃ śarī̭raṃ॒-ya~sya॒ jyogā॒maya̭ti॒ somā̭de॒vāsya॒ rasa̭-nniṣkrī॒ṇātya॒gne-śśarī̭ramu॒ta yadī॒- [yadi̭, i॒tāsu॒ rbhava̭ti॒] || 56 ||
-tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va so̭māru॒drayo॒rvā e॒ta-ṅgra̭si॒tagṃ hotā॒ niṣkhi̭dati॒ sa ī᳚śva॒ra ārti॒mārto̭-rana॒ḍvān. hotrā॒ deyo॒ vahni॒rvā a̭na॒ḍvān. vahni॒r॒hotā॒ vahni̭nai॒va vahni̭-mā॒tmānagg̭ spṛṇoti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sve᳚-'smā ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayeya॒miti॒ vedi̭-mpari॒gṛhyā॒-'rdha-mṷddha॒nyā-da॒rdha-nnārdha-mba॒r॒hiṣaḥ̭ stṛṇī॒yā-da॒rdha-nnārdha-mi॒ddhmasyā᳚-'bhyā-da॒ddhyā-dad॒rdha-nna sva e॒vāsmā̭ ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayati || 57 ||
(ru॒dro - bhḙṣa॒jaṃ - vi॒ndate॒- yadi̭ - stṛṇī॒yāda॒rdhaṃ - dvāda̭śa ca) (a. 10)
ai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va ma॒ruta̭śca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyāhava॒nīya̭ ai॒ndramadhi̭ śrayati॒ gārha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai sa॒ptaka̭pālo māru॒to bha̭vati sa॒ptaga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe-'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vā- [viśa̭me॒va, a॒smā॒ anṷvartmānaṃ-] || 58 ||
-'smā॒ anṷvartmāna-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta kṣa॒trāya̭ ca vi॒śe ca̭ sa॒mada̭-ndaddhyā॒-mityai॒ndrasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā॒-dindrā॒yā-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā-nma॒ruto̭ ya॒jeti̭ māru॒tasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā-nma॒rudbhyo-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā॒dindraṃ̭-ya~॒jeti॒ sva e॒vaibhyo̭ bhāga॒dheyḙ sa॒mada̭-ndadhāti vitṛgṃhā॒ṇā-sti̭ṣṭhantye॒ tāme॒va [ ] || 59 ||
nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ kalpḙra॒nniti̭ yathādeva॒ta-ma̭va॒dāya̭ yathā deva॒taṃ-ya~̭je-dbhāga॒dheyḙnai॒vaināṋ yathāya॒tha-ṅka̭lpayati॒ kalpa̭nta e॒vaindra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvade॒va-ndvāda̭śakapāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va viśvāg̭śca de॒vān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyai॒ndrasyā̭-'va॒dāya̭ vaiśvade॒vasyāva̭ dye॒-dathai॒ndrasyo॒- [-dathai॒ndrasya̭, u॒pari̭ṣṭā-] || 60 ||
-pari̭ṣṭā-dindri॒yeṇai॒vāsmā̭ ubha॒yataḥ̭ sajā॒tā-npari̭ gṛhṇātyupādhā॒yya̭ pūrvayaṃ॒-vā~so॒ dakṣi̭ṇā sajā॒tānā॒mupa̭hityai॒ pṛśñi̭yai du॒gdhe praiya̭ṅgava-ñca॒ru-nnirva̭penma॒rudbhyo॒ grāma̭kāmaḥ॒ pṛśñi̭yai॒ vai paya̭so ma॒ruto̭ jā॒tāḥ pṛśñi̭yai pri॒yaṅga̭vo māru॒tāḥ khalu॒ vai de॒vata̭yā sajā॒tā ma॒ruta̭ e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati pri॒yava̭tī yājyānuvā॒kyḙ [yājyānuvā॒kye᳚, bha॒va॒taḥ॒ pri॒yame॒vainagṃ̭] || 61 ||
bhavataḥ pri॒yame॒vainagṃ̭ samā॒nānā᳚-ṅkaroti dvi॒padā̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhavati dvi॒pada̭ e॒vāva̭ rundhe॒ catṷṣpadā yā॒jyā̭ catṷṣpada e॒va pa॒śūnava̭ rundhe devāsu॒rā-ssaṃya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚(1॒) 'nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yā-ti̭ṣṭhamānā-ścatu॒rdhā vya̭krāma-nna॒gni-rvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-ssa indraḥ̭ pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭-'dhāva॒-tta- [-'dhāva॒-ttam, e॒tayā̭] || 62 ||
-me॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭-'yājaya-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnira̭vapa॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒rumindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒ -mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā-''di॒tyava̭te ca॒ru-ntato॒ vā indra̭-nde॒vā jyaiṣṭhyā̭yā॒bhi sama̭jānata॒ ya-ssa̭mā॒nai-rmi॒tho vipri̭ya॒-ssyā-ttame॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭ yājaye-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒ru-mindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā ''di॒tyava̭te ca॒ru-mindra̭-me॒vaina̭-mbhū॒ta-ñjyaiṣṭhyā̭ya samā॒nā a॒bhi sa-ñjā̭nate॒ vasi̭ṣṭha-ssamā॒nānā᳚-mbhavati || 63 ||
(viśa̭me॒va - ti̭ṣṭhantye॒tāme॒ - vāthai॒ndrasya̭ - yājyānuvā॒kyḙ - taṃ - ~varṷṇāya॒ -catṷrdaśa ca) (a. 11)
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha āpo̭ ha॒ yatprajā̭pate || sa vḙda pu॒traḥ pi॒tara॒gṃ॒ sa mā॒tara॒gṃ॒ sa sū॒nubha̭rva॒-thsa bhṷva॒-tpuna̭rmaghaḥ | sa dyāmaurṇo̭da॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sa suva॒-ssa viśvā॒ bhuvo̭ abhava॒-thsa ā-'bha̭vat || udu॒ tya-ñci॒tram || sa pra̭tna॒vannavī̭ya॒sā-'gne᳚ dyu॒mnena̭ saṃ॒ya~tā᳚ | bṛ॒ha-tta̭tantha bhā॒nunā᳚ || ni kāvyā̭ ve॒dhasa॒-śśaśva̭taska॒r॒haste॒ dadhā̭no॒ [dadhā̭naḥ, naryā̭ pu॒rūṇi̭ |] || 64 ||
naryā̭ pu॒rūṇi̭ | a॒gnirbhṷvadrayi॒patī̭ rayī॒ṇāgṃ sa॒trā ca̭krā॒ṇo a॒mṛtā̭ni॒ viśvā᳚ || hira̭ṇyapāṇimū॒tayḙ savi॒tāra॒mupa̭ hvaye | sa cettā̭ de॒vatā̭ pa॒dam || vā॒mama॒dya sa̭vitarvā॒mamu॒ śvo di॒vedi̭ve vā॒mama॒smabhyagṃ̭ sāvīḥ | vā॒masya॒ hi kṣaya̭sya deva॒ bhūrḙra॒yā dhi॒yā vā̭ma॒bhājaḥ̭ syāma || baḍi॒tthā parva̭tānā-ṅkhi॒dra-mbi̭bharṣi pṛthivi | pra yā bhṷ̄mi pravatvati ma॒hnā ji॒noṣi̭ [ji॒noṣi̭, ma॒hi॒ni॒ |] || 65 ||
mahini || stomā̭sastvā vicāriṇi॒ prati̭ṣṭobhantya॒ktubhiḥ̭ | prayā vāja॒-nna heṣa̭nta-mpe॒ru-masya̭syarjuni || ṛ॒dū॒darḙṇa॒ sakhyā̭ saceya॒ yo mā॒ na riṣye᳚ddharyaśva pī॒taḥ | a॒yaṃ-ya~-ssomo॒ nyadhā᳚yya॒sme tasmā॒ indra̭-mpra॒tira̭-me॒myaccha̭ || āpā᳚ntamanyu-stṛ॒pala̭-prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭ vā॒ñcharṷmāgṃ ṛjī॒ṣī | somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || pra- [pra, su॒vā॒na-ssoma̭] || 66 ||
-sṷvā॒na-ssoma̭ ṛta॒yu-ści̭ke॒tendrā̭ya॒ brahma̭ ja॒mada̭gni॒-rarcanṋ | vṛṣā̭ ya॒ntā-'si॒ śava̭sa-stu॒rasyā॒-'nta-rya̭ccha gṛṇa॒te dha॒rtra-ndṛgṃ̭ha || sa॒bādha̭ste॒ mada̭-ñca śuṣma॒ya-ñca॒ brahma॒ naro᳚ brahma॒kṛtaḥ̭ saparyann | a॒rko vā॒ ya-ttu॒rate॒ soma̭cakṣā॒-statre-dindro̭ dadhate pṛ॒thsu tu॒ryām || vaṣa̭-ṭte viṣṇavā॒sa ā kṛ̭ṇomi॒ tanmḙ juṣasva śipiviṣṭa ha॒vyam | || 67 ||
vardha̭ntu tvā suṣṭu॒tayo॒ giro̭ me yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ ||pra ta-ttḙ a॒dya śi̭piviṣṭa॒ nāmā॒-'rya-śśagṃ̭ sāmi va॒yunā̭ni vi॒dvān | tantvā̭ gṛṇāmi ta॒vasa॒-mata̭vīyā॒n kṣaya̭ntama॒sya raja̭saḥ parā॒ke || kimi-ttḙ viṣṇo pari॒cakṣya̭-mbhū॒-tpra yadva̭va॒kṣe śi̭pivi॒ṣṭo a̭smi | mā varpo̭ a॒smadapa̭ gūha e॒tadya-da॒nyarṷ̄pa-ssami॒the ba॒bhūtha̭ | || 68 ||
agne॒ dā dā॒śuṣḙ ra॒yiṃ-vī~॒rava̭nta॒-mparī̭ṇasam | śi॒śī॒hi naḥ̭ sūnu॒mataḥ̭ || dā no̭ agne śa॒tino॒ dā-ssa̭ha॒sriṇo̭ du॒ro na vāja॒gg॒ śrutyā॒ apā̭ vṛdhi | prācī॒ dyāvā̭pṛthi॒vī brahma̭ṇā kṛdhi॒ suva॒rṇa śu॒kramu॒ṣaso॒ vi di̭dyutuḥ || a॒gnirdā॒ dravi̭ṇaṃ-vī~॒rapḙśā a॒gnir-ṛṣiṃ॒-ya~-ssa॒hasrā̭ sa॒noti̭ | a॒gnirdi॒vi ha॒vyamā ta̭tānā॒-'gne-rdhāmā̭ni॒ vibhṛ̭tā puru॒trā || mā [mā, no॒ ma॒rdhī॒ rā tū bha̭ra |] || 69 ||
no̭ mardhī॒ rā tū bha̭ra || ghṛ॒ta-nna pū॒ta-nta॒nūra̭re॒pā-śśuci॒ hira̭ṇyam | ta-ttḙ ru॒kmo na ro̭cata svadhāvaḥ || u॒bhe sṷścandra sa॒rpiṣo॒ darvī᳚ śrīṇīṣa ā॒sani̭ | u॒to na॒ u-tpṷpūryā u॒ktheṣṷ śavasaspata॒ iṣagg̭ sto॒tṛbhya॒ ā bha̭ra || vāyo̭ śa॒tagṃ harī̭ṇāṃ-yu~॒vasva॒ poṣyā̭ṇām | u॒ta vā̭ te saha॒sriṇo॒ ratha॒ ā yā̭tu॒ pāja̭sā || pra yābhi॒- [pra yābhiḥ, yāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭] || 70 ||
-ryāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭ ni॒yudbhi̭-rvāyavi॒ṣṭayḙ duro॒ṇe | ni no̭ ra॒yigṃ su॒bhoja̭saṃ-yu~ve॒ha ni vī॒rava॒-dgavya॒maśvi̭ya-ñca॒ rādhaḥ̭ ||re॒vatī᳚rna-ssadha॒māda॒ indrḙ santu tu॒vivā̭jāḥ | kṣu॒manto॒ yābhi॒rmadḙma || re॒vāgṃ idre॒vataḥ̭ sto॒tā syā-ttvāva̭to ma॒ghonaḥ̭ | predṷ hariva-śśru॒tasya̭ || 71 ||
(dadhā̭no - ji॒noṣi̭ - debhuḥ॒ pra - ha॒vyaṃ - ba॒bhūtha॒ - mā - yābhi̭ - ścatvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 12)
(pra॒jāpa̭ti॒stā-ssṛ॒ṣṭā - a॒gnayḙ pathi॒kṛte॒ - gnaye॒ kāmā̭yā॒ - gnayenna̭vate -vaiśvāna॒ra -mā̭di॒tya-ñca॒ru - mai॒ndra-ñca॒ru - mindrā॒yānvṛ̭java - āgnāvaiṣṇa॒va -ma॒sau so̭mārau॒dra - mai॒ndrama॒kā̭daśakapālagṃ- hiraṇyaga॒rbho - dvāda̭śa )
(pra॒jāpa̭ti - ra॒gnaye॒ kāmā̭yā॒ - 'bhi sa-mbha̭vato॒ - yo vi̭dviṣā॒ṇayo̭ -ri॒dhme sanna̭ hye - dāgnāvaiṣṇa॒vamu॒ - pari̭ṣṭā॒ - dyāsi̭ dā॒śvāgṃsa॒ - meka̭saptatiḥ )
(pra॒jāpa̭tiḥ॒, predṷ hariva-śśru॒tasya̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे द्वितीयः प्रश्नः - इष्टिविधानं
ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,
श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥
प्र॒जापतिः॑ प्र॒जा अ॑सृजत॒ ता-स्सृ॒ष्टा॒ इन्द्रा॒ग्नी अपा॑गूहता॒ग्ं॒ सो॑-ऽचाय-त्प्र॒जाप॑तिरिन्द्रा॒ग्नी वै मे᳚ प्र॒जा अपा॑घुक्षता॒मिति॒ स ए॒तमै᳚न्द्रा॒ग्न- मेका॑दशकपाल-मपश्य॒-त्त-न्निर॑वप॒-त्ताव॑स्मै प्र॒जाः प्रासा॑धयता- मिन्द्रा॒ग्नी वा ए॒तस्य॑ प्र॒जामप॑ गूहतो॒ यो-ऽलं॑ प्र॒जायै॒ स-न्प्र॒जा-न्न वि॒न्दत॑ ऐन्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पेत्-प्र॒जाका॑म इन्द्रा॒ग्नी [ ] 1
ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मै᳚ प्र॒जा-म्प्र सा॑धयतो वि॒न्दते᳚ प्र॒जा-मै᳚न्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-थ्स्पर्ध॑मानः॒, क्षेत्रे॑ वा सजा॒तेषु॑ वेन्द्रा॒ग्नी ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ ताभ्या॑मे॒वेन्द्रि॒यं ँवी॒र्य॑-म्भ्रातृ॑व्यस्य वृङ्क्ते॒ वि पा॒प्मना॒ भ्रातृ॑व्येण जय॒ते-ऽप॒ वा ए॒तस्मा॑दिन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-ङ्क्रामति॒ य-स्स॑ग्रा॒म्म-मु॑पप्र॒यात्यै᳚न्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒-न्नि- [-मेका॑दशकपाल॒-न्निः, व॒पे॒-थ्स॒ङ्ग्रा॒म-] 2
-र्व॑पे-थ्सङ्ग्रा॒म-मु॑पप्रया॒स्य-न्नि॑न्द्रा॒ग्नी ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-न्धत्त-स्स॒हेन्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑णोप॒ प्र या॑ति॒ जय॑ति॒ तग्ं स॑ग्रा॒म्मं-विँ वा ए॒ष इ॑न्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑णर्ध्यते॒ य-स्स॑ग्रा॒म्म-ञ्जय॑त्यैन्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सङ्ग्रा॒म-ञ्जि॒त्वेन्द्रा॒ग्नी ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्निद्रि॒यं-वीँ॒र्य॑न्- [वी॒र्य᳚म्, ध॒त्तो॒ नेन्द्रि॒येण॑] 3
-धत्तो॒ नेन्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑ण॒ व्यृ॑द्ध्य॒ते-ऽप॒ वा ए॒तस्मा॑दिन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-ङ्क्रामति॒ य एति॑ ज॒नता॑मैन्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-ज्ज॒नता॑मे॒ष्य-न्नि॑न्द्रा॒ग्नी ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-न्धत्त-स्स॒हेन्द्रि॒येण॑ वी॒र्ये॑ण ज॒नता॑मेति पौ॒ष्ण-ञ्च॒रुमनु॒ निर्व॑पे-त्पू॒षा वा इ॑न्द्रि॒यस्य॑ वी॒र्य॑स्या-ऽनुप्रदा॒ता पू॒षण॑मे॒व [ ] 4
स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मा॑ इन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑मनु॒ प्रय॑च्छति क्षैत्रप॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-ज्ज॒नता॑-मा॒गत्ये॒यं-वैँ क्षेत्र॑स्य॒ पति॑र॒स्यामे॒व प्रति॑ तिष्ठत्यैन्द्रा॒ग्न-मेका॑दशकपाल-मु॒परि॑ष्टा॒-न्निर्व॑पेद॒स्यामे॒व प्र॑ति॒ष्ठाये᳚न्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-मु॒परि॑ष्टा-दा॒त्म-न्ध॑त्ते ॥ 5 ॥
(प्र॒जाका॑म इन्द्रा॒ग्नी - उ॑पप्र॒यात्यै᳚न्द्रा॒ग्नमेका॑दशकपाल॒-न्नि- र्वी॒र्यं॑ - पू॒षण॑मे॒ वै - का॒न्नच॑त्वारि॒ग्ं॒शच्च॑ ) (अ. 1)
अ॒ग्नये॑ पथि॒कृते॑ पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यो द॑र्शपूर्णमासया॒जी सन्न॑मावा॒स्यां᳚-वाँ पौर्णमा॒सीं-वाँ॑-ऽतिपा॒दये᳚-त्प॒थो वा ए॒षोद्ध्यप॑थेनैति॒ यो द॑र्शपूर्णमासया॒जी सन्न॑मावा॒स्यां᳚-वाँ पौर्णमा॒सीं-वाँ॑तिपा॒दय॑त्य॒ग्निमे॒व प॑थि॒कृत॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒मप॑था॒-त्पन्था॒मपि॑ नयत्यन॒ड्वा-न्दक्षि॑णा व॒ही ह्ये॑ष समृ॑द्ध्या अ॒ग्नये᳚ व्र॒तप॑तये [व्र॒तप॑तये, पु॒रो॒डाश॑-] 6
पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य आहि॑ताग्नि॒-स्सन्न॑व्र॒त्यमि॑व॒ चरे॑द॒ग्निमे॒व व्र॒तप॑ति॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनं॑-व्रँ॒तमा ल॑भंयँति॒ व्रत्यो॑ भवत्य॒ग्नये॑ रक्षो॒घ्ने पु॑रो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यग्ं रक्षाग्ं॑सि॒ सचे॑रन्न॒ग्निमे॒व र॑क्षो॒हण॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मा॒-द्रक्षा॒ग्॒स्यप॑ हन्ति॒ निशि॑ताया॒-न्निर्व॑पे॒- [निर्व॑पेत्, निशि॑ताया॒ग्ं॒ हि] 7
-न्निशि॑ताया॒ग्ं॒ हि रक्षाग्ं॑सि प्रे॒रते॑ स॒प्रेंर्णा᳚न्ये॒वैना॑नि हन्ति॒ परि॑श्रिते याजये॒-द्रक्ष॑सा॒-मन॑न्ववचाराय रक्षो॒घ्नी या᳚ज्यानुवा॒क्ये॑ भवतो॒ रक्ष॑सा॒ग्॒ स्तृत्या॑ अ॒ग्नये॑ रु॒द्रव॑ते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-दभि॒चर॑-न्ने॒षा वा अ॑स्य घो॒रा त॒नूर्य-द्रु॒द्रस्तस्मा॑ ए॒वैन॒मावृ॑श्चति ता॒जगार्ति॒-मार्च्छ॑त्य॒ग्नये॑ सुरभि॒मते॑ पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यस्य॒ गावो॑ वा॒ पुरु॑षा [वा॒ पुरु॑षाः, वा॒ प्र॒मीये॑र॒न्॒] 8
वा प्र॒मीये॑र॒न्॒ यो वा॑ बिभी॒यादे॒षा वा अ॑स्य भेष॒ज्या॑ त॒नूर्य-थ्सु॑रभि॒मती॒-तयै॒वा-ऽस्मै॑ भेष॒ज-ङ्क॑रोति सुरभि॒मते॑ भवति पूतीग॒न्धस्या-ऽप॑हत्या अ॒ग्नये॒ क्षाम॑वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सङ्ग्रा॒मे संयँ॑त्ते भाग॒धेये॑नै॒वैनग्ं॑ शमयि॒त्वा परा॑न॒भि निर्दि॑शति॒ यमव॑रेषां॒-विँद्ध्य॑न्ति॒ जीव॑ति॒ स य-म्परे॑षा॒-म्प्र स मी॑यते॒ जय॑ति॒ तग्ं स॑ङ्ग्रा॒म- [तग्ं स॑ङ्ग्रा॒मम्, अ॒भि वा ए॒ष] 9
-म॒भि वा ए॒ष ए॒तानु॑च्यति॒ येषा᳚-म्पूर्वाप॒रा अ॒न्वञ्चः॑ प्र॒मीय॑न्ते पुरुषाहु॒तिर्-ह्य॑स्य प्रि॒यत॑मा॒-ऽग्नये॒ क्षाम॑वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-द्भाग॒धेये॑नै॒वैनग्ं॑ शमयति॒ नैषा᳚-म्पु॒रा-ऽऽयु॒षो-ऽप॑रः॒ प्रमी॑यते॒-ऽभि वा ए॒ष ए॒तस्य॑ गृ॒हानु॑च्यति॒ यस्य॑ गृ॒हा-न्दह॑त्य॒ग्नये॒ क्षाम॑वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-द्भाग॒धेये॑नै॒वैनग्ं॑ शमयति॒ ना-ऽस्याप॑र-ङ्गृ॒हा-न्द॑हति ॥ 10 ॥
(व्र॒तप॑तये॒ - निशि॑ताया॒-न्निर्व॑पे॒त् - पुरु॑षाः - सङ्ग्रा॒मं - न - च॒त्वारि॑ च) (अ. 2)
अ॒ग्नये॒ कामा॑य पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य-ङ्कामो॒ नोप॒नमे॑-द॒ग्निमे॒व काम॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-ङ्कामे॑न॒ सम॑र्धय॒त्युपै॑न॒-ङ्कामो॑ नमत्य॒ग्नये॒ य वि॑ष्ठाय पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-थ्स्पर्ध॑मानः॒, क्षेत्रे॑ वा सजा॒तेषु॑ वा॒-ऽग्निमे॒व यवि॑ष्ठ॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तेनै॒वेन्द्रि॒यं-वीँ॒र्य॑-म्भ्रातृ॑व्यस्य [भ्रातृ॑व्यस्य, यु॒व॒ते॒ विपा॒प्मना॒] 11
युवते॒ विपा॒प्मना॒ भ्रातृ॑व्येण जयते॒-ऽग्नये॒ यवि॑ष्ठाय पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-दभिच॒र्यमा॑णो॒ ऽग्निमे॒व यवि॑ष्ठ॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मा॒-द्रक्षाग्ं॑सि यवयति॒ नैन॑-मभि॒चरन्᳚-थ्स्तृणुते॒-ऽग्नय॒ आयु॑ष्मते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ सर्व॒-मायु॑-रिया॒-मित्य॒ग्नि- मे॒वा-ऽऽयु॑ष्मन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा-ऽस्मि॒- [ए॒वा-ऽस्मिन्न्॑, आयु॑र्दधाति॒] 12
-न्नायु॑र्दधाति॒ सर्व॒मायु॑-रेत्य॒ग्नये॑ जा॒तवे॑दसे पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्भूति॑कामो॒-ऽग्निमे॒व जा॒तवे॑दस॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-म्भूति॑-ङ्गमयति॒ भव॑त्ये॒वाग्नये॒ रुक्म॑ते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्रुक्का॑मो॒-ऽग्निमे॒व रुक्म॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॒-न्रुच॑-न्दधाति॒-रोच॑त ए॒वाग्नये॒ तेज॑स्वते पुरो॒डाश॑- [पुरो॒डाश᳚म्, अ॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒त्] 13
-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-त्तेज॑स्कामो॒-ऽग्निमे॒व तेज॑स्वन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॒-न्तेजो॑ दधाति तेज॒स्व्ये॑व भ॑वत्य॒ग्नये॑ साह॒न्त्याय॑ पुरो॒डाश॑म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-थ्सीक्ष॑माणो॒ ऽग्निमे॒व सा॑ह॒न्त्यग्ग् स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तेनै॒व स॑हते॒ यग्ं सीक्ष॑ते ॥ 14 ॥
(भ्रातृ॑व्यस्या -स्मि॒न् - तेज॑स्वते पुरो॒डश॑ - म॒ष्टात्रिग्ं॑शच्च) (अ. 3)
अ॒ग्नये-ऽन्न॑वते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॒ता-ऽन्न॑वान्-थ्स्या॒मित्य॒ग्नि-मे॒वा-न्न॑वन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒मन्न॑वन्त-ङ्करो॒त्यन्न॑वाने॒व भ॑वत्य॒ग्नये᳚-ऽन्ना॒दाय॑ पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑ता-ऽन्ना॒द-स्स्या॒मित्य॒ग्नि-मे॒वान्ना॒दग्ग् स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॑-मन्ना॒द-ङ्क॑रोत्यन्ना॒द - [-क॑रोत्यन्ना॒दः, ए॒व भ॑वत्य॒ग्नये-ऽन्न॑पतये] 15
ए॒व भ॑वत्य॒ग्नये-ऽन्न॑पतये पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः-का॒मये॒ता-ऽन्न॑पति-स्स्या॒-मित्य॒ग्नि-मे॒वा-ऽन्न॑पति॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒-मन्न॑पति-ङ्करो॒त्यन्न॑पति-रे॒व भ॑वत्य॒ग्नये॒ पव॑मानाय पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पेद॒ग्नये॑ पाव॒काया॒ग्नये॒ शुच॑ये॒ ज्योगा॑मयावी॒ यद॒ग्नये॒ पव॑मानाय नि॒र्वप॑ति प्रा॒ण-मे॒वा-ऽस्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यद॒ग्नये॑ - [यद॒ग्नये᳚, पा॒व॒काय॒ वाच॑-] 16
पाव॒काय॒ वाच॑-मे॒वा-ऽस्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यद॒ग्नये॒ शुच॑य॒ आयु॑-रे॒वा-ऽस्मि॒-न्तेन॑ दधात्यु॒त यदी॒तासु॒-र्भव॑ति॒ जीव॑त्ये॒वैता-मे॒व निर्व॑पे॒-च्चक्षु॑ष्कामो॒ यद॒ग्नये॒ पव॑मानाय नि॒र्वप॑ति प्रा॒ण-मे॒वा-ऽस्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यद॒ग्नये॑ पाव॒काय॒ वाच॑-मे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति॒ यद॒ग्नये॒ शुच॑ये॒ चक्षु॑-रे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधा- [चक्षु॑रे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति, उ॒त यद्य॒न्धो] 17
-त्यु॒त यद्य॒न्धो भव॑ति॒ प्रैव प॑श्यत्य॒ग्नये॑ पु॒त्रव॑ते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-दिन्द्रा॑य पु॒त्रिणे॑ पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल-म्प्र॒जाका॑मो॒-ऽग्नि-रे॒वा-ऽस्मै᳚ प्र॒जा-म्प्र॑ज॒नय॑ति वृ॒द्धा-मिन्द्रः॒ प्र य॑च्छत्य॒ग्नये॒ रस॑वते-ऽजक्षी॒रे च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ रस॑वान्-थ्स्या॒-मित्य॒ग्नि-मे॒व रस॑वन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॒ग्ं॒ रस॑वन्त-ङ्करोति॒ [रस॑वन्त-ङ्करोति, रस॑वाने॒व] 18
रस॑वाने॒व भ॑वत्यजक्षी॒रे भ॑वत्याग्ने॒यी वा ए॒षा यद॒जा सा॒क्षादे॒व रस॒मव॑ रुन्धे॒-ऽग्नये॒ वसु॑मते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ वसु॑मान्-थ्स्या॒मित्य॒ग्नि-मे॒व वसु॑मन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैनं॒-वँसु॑मन्त-ङ्करोति॒ वसु॑माने॒व भ॑वत्य॒ग्नये॑ वाज॒सृते॑ पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निव॑र्पे-थ्सङ्ग्रा॒मे सं-यँ॑त्ते॒ वाजं॒- [सं-यँ॑त्ते॒ वाज᳚म्, वा ए॒ष सि॑सीर्षति॒] 19
-ँवा ए॒ष सि॑सीर्षति॒ य-स्स॑ग्रा॒म्म-ञ्जिगी॑षत्य॒ग्निः खलु॒ वै दे॒वानां᳚-वाँज॒सृ-द॒ग्नि-मे॒व वा॑ज॒सृत॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ धाव॑ति॒ वाज॒ग्ं॒ हन्ति॑ वृ॒त्र-ञ्जय॑ति॒ तग्ं स॑ग्रा॒म्म-मथो॑ अ॒ग्निरि॑व॒ न प्र॑ति॒धृषे॑ भवत्य॒ग्नये᳚-ऽग्नि॒वते॑ पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्यस्या॒ग्ना- व॒ग्नि- म॑भ्यु॒द्धरे॑यु॒-र्निर्दि॑ष्टभागो॒ वा ए॒तयो॑-र॒न्यो-ऽनि॑र्दिष्टभागो॒-ऽन्यस्तौ स॒भंवँ॑न्तौ॒ यज॑मान- [यज॑मानम्, अ॒भि] 20
-म॒भि स-म्भ॑वत॒-स्स ई᳚श्व॒र आर्ति॒-मार्तो॒-र्य-द॒ग्नये᳚-ऽग्नि॒वते॑ नि॒र्वप॑ति भाग॒धेये॑नै॒वैनौ॑ शमयति॒ ना-ऽऽर्ति॒मार्च्छ॑ति॒ यज॑मानो॒-ऽग्नये॒ ज्योति॑ष्मते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्यस्या॒-ग्निरुद्धृ॒तो-ऽहु॑ते-ऽग्निहो॒त्र उ॒द्वाये॒दप॑र आ॒दीप्या॑-ऽनू॒द्धृत्य॒ इत्या॑हु॒स्त-त्तथा॒ न का॒र्यं॑-यँ-द्भा॑ग॒धेय॑म॒भि पूर्व॑ उद्ध्रि॒यते॒ किमप॑रो॒-ऽभ्यु- [किमप॑रो॒-ऽभ्युत्, ह्रि॒ये॒तेति॒ तान्ये॒वा] 21
-द्ध्रि॑ये॒तेति॒ तान्ये॒वा व॒क्षाणा॑नि सन्नि॒धाय॑ मन्थेदि॒तः प्र॑थ॒म-ञ्ज॑ज्ञे अ॒ग्नि-स्स्वाद्योने॒रधि॑ जा॒तवे॑दाः । स गा॑यत्रि॒या त्रि॒ष्टुभा॒ जग॑त्या दे॒वेभ्यो॑ ह॒व्यं-वँ॑हतु प्रजा॒नन्निति॒ छन्दो॑भि-रे॒वैन॒ग्ग्॒ स्वाद्योनेः॒ प्रज॑नयत्ये॒ष वा व सो᳚-ऽग्निरित्या॑हु॒ र्ज्योति॒स्त्वा अ॑स्य॒ परा॑पतित॒-मिति॒ यद॒ग्नये॒ ज्योति॑ष्मते नि॒र्वप॑ति॒ यदे॒वास्य॒ ज्योतिः॒ परा॑पतित॒-न्तदे॒वाव॑ रुन्धे ॥ 22 ॥
(क॒रो॒त्य॒न्ना॒दो - द॑धाति॒ यद॒ग्नये॒ - शुच॑ये॒ चक्षु॑रे॒वास्मि॒-न्तेन॑ दधाति -करोति॒ - वाजं॒ -ँयज॑मान॒ - मु - दे॒वास्य॒ - षट्च॑) (अ. 4)
वै॒श्वा॒न॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-द्वारु॒ण-ञ्च॒रु-न्द॑धि॒क्राव्ण्णे॑ च॒रुम॑भिश॒स्यमा॑नो॒ य-द्वै᳚श्वान॒रो द्वाद॑शकपालो॒ भव॑ति संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒रेणै॒वैनग्ग्॑ स्वदय॒त्यप॑ पा॒पं-वँर्णग्ं॑ हते वारु॒णेनै॒वैनं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति दधि॒क्राव्ण्णा॑ पुनाति॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णा प॒वित्रं॒-वैँ हिर॑ण्य-म्पु॒नात्ये॒वैन॑-मा॒द्य॑-म॒स्या-ऽन्न॑-म्भवत्ये॒तामे॒व निर्व॑पे-त्प्र॒जाका॑म-स्संवँथ्स॒रो [संवँथ्स॒रः, वा] 23
वा ए॒तस्या-ऽशा᳚न्तो॒ योनि॑-म्प्र॒जायै॑ पशू॒ना-न्निर्द॑हति॒ यो-ऽल॑-म्प्र॒जायै॒ स-न्प्र॒जा-न्न वि॒न्दते॒ य-द्वै᳚श्वान॒रो द्वाद॑शकपालो॒ भव॑ति संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒रमे॒व भा॑ग॒धेये॑न शमयति॒ सो᳚-ऽस्मै शा॒न्त-स्स्वाद्योनेः᳚ प्र॒जा-म्प्रज॑नयति वारु॒णेनै॒वैनं॑-वँरुणपा॒शा-न्मु॑ञ्चति दधि॒क्राव्ण्णा॑ पुनाति॒ हिर॑ण्य॒-न्दक्षि॑णा प॒वित्रं॒-वैँ हिर॑ण्य-म्पु॒नात्ये॒वैनं॑- [पु॒नात्ये॒वैन᳚म्, वि॒न्दते᳚] 24
-ँवि॒न्दते᳚ प्र॒जां-वैँ᳚श्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-त्पु॒त्रे जा॒तेयद॒ष्टाक॑पालो॒ भव॑ति गायत्रि॒यैवैन॑-म्ब्रह्मवर्च॒सेन॑ पुनाति॒ यन्नव॑कपाल-स्त्रि॒वृतै॒वास्मि॒-न्तेजो॑ दधाति॒ य-द्दश॑कपालो वि॒राजै॒वा-ऽस्मि॑-न्न॒न्नाद्य॑-न्दधाति॒ यदेका॑दशकपाल- स्त्रि॒ष्टुभै॒वा-ऽस्मि॑-न्निन्द्रि॒य-न्द॑धाति॒ य-द्द्वाद॑शकपालो॒ जग॑त्यै॒वा-ऽस्मि॑-न्प॒शू-न्द॑धाति॒ यस्मि॑न् जा॒त ए॒तामिष्टि॑-न्नि॒र्वप॑ति पू॒त [पू॒तः, ए॒व ते॑ज॒स्व्य॑न्ना॒द] 25
ए॒व ते॑ज॒स्व्य॑न्ना॒द इ॑न्द्रिया॒वी प॑शु॒मा-न्भ॑व॒त्यव॒ वा ए॒ष सु॑व॒र्गा-ल्लो॒का-च्छि॑द्यते॒ यो द॑र्शपूर्णमासया॒जी सन्न॑मावा॒स्यां᳚-वाँ पौर्णमा॒सीं-वाँ॑तिपा॒दय॑ति सुव॒र्गाय॒ हि लो॒काय॑ दर्शपूर्णमा॒सा वि॒ज्येते॑ वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-दमावा॒स्यां᳚-वाँ पौर्णमा॒सीं-वाँ॑-ऽति॒पाद्य॑ संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒रमे॒व प्री॑णा॒त्यथो॑ संवँथ्स॒रमे॒वास्मा॒ उप॑ दधाति सुव॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॒ सम॑ष्ट्या॒ [सम॑ष्ट्यै, अथो॑] 26
अथो॑ दे॒वता॑ ए॒वान्वा॒रभ्य॑ सुव॒र्गं-लोँ॒कमे॑ति वीर॒हा वा ए॒ष दे॒वानां॒-योँ᳚-ऽग्नि-मु॑द्वा॒सय॑ते॒ न वा ए॒तस्य॑ ब्राह्म॒णा ऋ॑ता॒यवः॑ पु॒रा-ऽन्न॑-मक्ष-न्नाग्ने॒य-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-द्वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल-म॒ग्निमु॑द्वासयि॒ष्यन्. यद॒ष्टाक॑पालो॒ भव॑त्य॒ष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री-गा॑य॒त्रो᳚ ऽग्नि-र्यावा॑-ने॒वा-ऽग्निस्तस्मा॑ आति॒थ्य-ङ्क॑रो॒त्यथो॒ यथा॒ जनं॑-यँ॒ते॑-ऽव॒स-ङ्क॒रोति॑ ता॒दृ- [ता॒दृक्, ए॒व] 27
-गे॒व त-द्द्वाद॑शकपालो वैश्वान॒रो भ॑वति॒ द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्संवँथ्स॒र-स्सं॑वँथ्स॒रः खलु॒ वा अ॒ग्नेर्योनि॒-स्स्वामे॒वैनं॒-योँनि॑-ङ्गमय-त्या॒द्य॑म॒स्यान्न॑-म्भवति वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पेन्मारु॒तग्ं स॒प्तक॑पाल॒-ङ्ग्राम॑काम आहव॒नीये॑ वैश्वान॒रमधि॑ श्रयति॒ गार्ह॑पत्ये मारु॒त-म्पा॑पवस्य॒सस्य॒ विधृ॑त्यै॒ द्वाद॑शकपालो वैश्वान॒रो भ॑वति॒ द्वाद॑श॒ मासा᳚-स्संवँथ्स॒र-स्सं॑वँथ्स॒रेणै॒वास्मै॑ सजा॒ताग्श्च्या॑वयति मारु॒तो भ॑वति [ ] 28
म॒रुतो॒ वै दे॒वानां॒-विँशो॑ देववि॒शेनै॒वा-ऽस्मै॑ मनुष्य वि॒शमव॑ रुन्धे स॒प्तक॑पालो भवति स॒प्त ग॑णा॒ वै म॒रुतो॑ गण॒श ए॒वास्मै॑ सजा॒तानव॑ रुन्धे ऽनू॒च्यमा॑न॒ आ सा॑दयति॒ विश॑मे॒वास्मा॒ अनु॑वर्त्मान-ङ्करोति ॥ 29 ॥
(प्र॒जाका॑म-स्संवँथ्स॒रः - पु॒नात्ये॒वैनं॑ - पू॒तः - सम॑ष्ट्यै -ता॒दृं - मा॑रु॒तो भ॑व॒ - त्येका॒न्न त्रि॒ग्ं॒शच्च॑ ) (अ. 5)
आ॒दि॒त्य-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-थ्सङ्ग्रा॒म-मु॑पप्रया॒स्य-न्नि॒यं-वाँ अदि॑ति-र॒स्यामे॒व पूर्वे॒ प्रति॑तिष्ठन्ति वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-दा॒यत॑न-ङ्ग॒त्वा-सं॑वँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒रः खलु॒ वै दे॒वाना॑-मा॒यत॑न-मे॒तस्मा॒द्वा आ॒यत॑ना-द्दे॒वा असु॑रा-नजय॒न्॒. य-द्वै᳚श्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल-न्नि॒र्वप॑ति दे॒वाना॑-मे॒वा-ऽऽयत॑ने यतते॒ जय॑ति॒ तग्ं स॑ग्रा॒म्म-मे॒तस्मि॒न् वा ए॒तौ मृ॑जाते॒ [ए॒तौ मृ॑जाते, यो वि॑द्विषा॒णयो॒-रन्न॒-मत्ति॑] ॥ 30 ॥
यो वि॑द्विषा॒णयो॒-रन्न॒-मत्ति॑ वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-द्विद्विषा॒णयो॒रन्न॑-ञ्ज॒ग्ध्वा सं॑वँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि-र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒र स्व॑दित-मे॒वा-ऽत्ति॒ नास्मि॑-न्मृजाते संवँथ्स॒राय॒ वा ए॒तौ सम॑माते॒ यौ स॑म॒माते॒ तयो॒र्यः पूर्वो॑-ऽभि॒द्रुह्य॑ति॒ तं-वँरु॑णो गृह्णाति वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सममा॒नयोः॒ पूर्वो॑-ऽभि॒द्रुह्य॑ संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि-र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒र-मे॒वा-ऽऽप्त्वा नि॑र्वरु॒णं- [नि॑र्वरु॒णम्, प॒रस्ता॑-द॒भि] ॥ 31 ॥
-प॒रस्ता॑-द॒भि द्रु॑ह्यति॒ नैनं॒-वँरु॑णो गृह्णात्या॒व्यं॑-वाँ ए॒ष प्रति॑ गृह्णाति॒ यो-ऽवि॑-म्प्रतिगृ॒ह्णाति॑ वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे॒दवि॑-म्प्रति॒गृह्य॑ संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि-र्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒र-स्व॑दितामे॒व प्रति॑गृह्णाति॒ ना-ऽऽव्य॑-म्प्रति॑गृह्णात्या॒त्मनो॒ वा ए॒ष मात्रा॑माप्नोति॒ य उ॑भ॒याद॑-त्प्रतिगृ॒ह्णात्यश्वं॑-वाँ॒ पुरु॑षं-वाँ वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-दुभ॒याद॑- [निर्व॑पे-दुभ॒याद॑त्, प्र॒ति॒गृह्य॑] ॥ 32 ॥
-त्प्रति॒गृह्य॑ संवँथ्स॒रो वा अ॒ग्निर्वै᳚श्वान॒र-स्सं॑वँथ्स॒र-स्व॑दितमे॒व प्रति॑ गृह्णाति॒ नात्मनो॒ मात्रा॑माप्नोति वैश्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-थ्स॒नि-मे॒ष्यन्-थ्सं॑वँथ्स॒रो वा अ॒ग्नि-र्वै᳚श्वान॒रो य॒दा खलु॒ वै सं॑वँथ्स॒र-ञ्ज॒नता॑या॒-ञ्चर॒त्यथ॒ स ध॑ना॒र्घो भ॑वति॒य-द्वै᳚श्वान॒र-न्द्वाद॑शकपाल-न्नि॒र्वप॑ति संवँथ्स॒र-सा॑तामे॒व स॒निम॒भि प्रच्य॑वते॒ दान॑कामा अस्मै प्र॒जा भ॑वन्ति॒ यो वै सं॑वँथ्स॒रं- [वै सं॑वँथ्स॒रम्, प्र॒युज्य॒ न] ॥ 33 ॥
-प्र॒युज्य॒ न वि॑मु॒ञ्चत्य॑प्रतिष्ठा॒नो वै स भ॑वत्ये॒त-मे॒व वै᳚श्वान॒र-म्पुन॑रा॒गत्य॒ निर्व॑पे॒द्य-मे॒व प्र॑यु॒ङ्क्ते त-म्भा॑ग॒धेये॑न॒ वि मु॑ञ्चति॒ प्रति॑ष्ठित्यै॒ यया॒ रज्वो᳚त्त॒मा-ङ्गामा॒जे-त्ता-म्भ्रातृ॑व्याय॒ प्र हि॑णुया॒-न्निर्-ऋ॑ति-मे॒वास्मै॒ प्र हि॑णोति ॥ 34 ॥
(मृ॒जा॒ते॒ - नि॒र्व॒रु॒णं - ँव॑पेदुभ॒याद॒--द्यो वै सं॑वँथ्स॒रग्ं - षट्त्रिग्ं॑शच्च) (अ. 6)
ऐ॒न्द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-त्प॒शुका॑म ऐ॒न्द्रा वै प॒शव॒ इन्द्र॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मै॑ प॒शू-न्प्रय॑च्छति पशु॒मा-ने॒व भ॑वति च॒रुर्भ॑वति॒ स्वादे॒वास्मै॒ योनेः᳚ प॒शू-न्प्रज॑नय॒तीन्द्रा॑येन्द्रि॒याव॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-त्प॒शुका॑म इन्द्रि॒यं-वैँ प॒शव॒ इन्द्र॑-मे॒वेन्द्रि॒याव॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन ॑भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स [धावति॒ सः, ए॒वा-ऽस्मा॑] ॥ 35 ॥
ए॒वा-ऽस्मा॑ इन्द्रि॒य-म्प॒शू-न्प्रय॑च्छति पशु॒माने॒व भ॑व॒तीन्द्रा॑य-घ॒र्मव॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-द्ब्रह्मवर्च॒सका॑मो ब्रह्मवर्च॒सं-वैँ घ॒र्म इन्द्र॑मे॒व घ॒र्मव॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्द॑धाति ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व भ॑व॒तीन्द्रा॑या॒-ऽर्कव॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दन्न॑कामो॒-ऽर्को वै दे॒वाना॒-मन्न॒-मिन्द्र॑-मे॒वा-ऽर्कव॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नो- [स्वेन॑ भाग॒धेये॑न, उप॑ धावति॒ स] ॥ 36॥
-प॑ धावति॒ स ए॒वास्मा॒ अन्न॒-म्प्रय॑च्छत्यन्ना॒द ए॒व भ॑व॒तीन्द्रा॑य घ॒र्मव॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दिन्द्रा॑ये-न्द्रि॒याव॑त॒ इन्द्रा॑या॒-ऽर्कव॑ते॒ भूति॑कामो॒ यदिन्द्रा॑य घ॒र्मव॑ते नि॒र्वप॑ति॒ शिर॑ ए॒वास्य॒ तेन॑ करोति॒ यदिन्द्रा॑येन्द्रि॒याव॑त आ॒त्मान॑-मे॒वास्य॒ तेन॑ करोति॒-य-दिन्द्रा॑या॒-ऽर्कव॑ते भू॒त ए॒वान्नाद्ये॒ प्रति॑-तिष्ठति॒ भव॑त्ये॒वेन्द्रा॑या- [भव॑त्ये॒वेन्द्रा॑या, अ॒ग्ं॒ हो॒मुचे॑] ॥ 37 ॥
-ऽग्ं हो॒मुचे॑ पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः पा॒प्मना॑ गृही॒त-स्स्या-त्पा॒प्मा वा अग्ंह॒ इन्द्र॑मे॒वा-ऽग्ं हो॒मुच॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॑-म्पा॒प्मनो-ऽग्ंह॑सो मुञ्च॒तीन्द्रा॑य वैमृ॒धाय॑ पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य-म्मृधो॒-ऽभि प्र॒वेपे॑रन्-रा॒ष्ट्राणि॑ वा॒-ऽभि स॑मि॒यु-रिन्द्र॑-मे॒व वै॑मृ॒धग्ग् स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा-ऽस्मा॒न्मृधो- [ए॒वा-ऽस्मा॒न्मृधः॑, अप॑ ह॒न्तीन्द्रा॑य] ॥ 38 ॥
-ऽप॑ ह॒न्तीन्द्रा॑य त्रा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-द्ब॒द्धो वा॒ परि॑यत्तो॒ वेन्द्र॑मे॒व त्रा॒तार॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॑-न्त्रायत॒ इन्द्रा॑या-ऽर्काश्वमे॒धव॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्य-म्म॑हाय॒ज्ञो नोप॒नमे॑दे॒ते वै म॑हाय॒ज्ञस्या-ऽन्त्ये॑ त॒नू य-द॑र्काश्वमे॒धा-विन्द्र॑-मे॒वा-ऽर्का᳚श्वमे॒ध- व॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मा॑ अन्त॒तो म॑हाय॒ज्ञ-ञ्च्या॑वय॒त्युपै॑न-म्महाय॒ज्ञो न॑मति ॥ 39 ॥
(इ॒न्द्रि॒याव॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ सो᳚ - ऽर्कव॑न्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॑नै॒ - वेन्द्रा॑या - स्मा॒-न्मृधो᳚ - ऽस्मै - स॒प्त च॑ ) (अ. 7)
इन्द्रा॒या-ऽन्वृ॑जवे पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्ग्राम॑काम॒ इन्द्र॑-मे॒वा-ऽन्वृ॑जु॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-ननु॑कान् करोति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वतीन्द्रा॒ण्यै च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यस्य॒ सेना-ऽसग्ं॑शितेव॒ स्या-दि॑न्द्रा॒णी वै सेना॑यै दे॒वते᳚न्द्रा॒णी-मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ सैवास्य॒ सेना॒ग्ं॒ सग्ग् श्य॑ति॒ बल्ब॑जा॒नपी॒- [बल्ब॑जा॒नपि॑, इ॒द्ध्मे स-न्न॑ह्ये॒द्गौ-] ॥ 40 ॥
-द्ध्मे स-न्न॑ह्ये॒द्गौ-र्यत्रा-ऽधि॑ष्कन्ना॒-न्यमे॑ह॒-त्ततो॒ बल्ब॑जा॒ उद॑तिष्ठ॒-न्गवा॑-मे॒वैन॑-न्न्या॒य-म॑पि॒नीय॒ गा वे॑दय॒तीन्द्रा॑य मन्यु॒मते॒ मन॑स्वते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-थ्सङ्ग्रा॒मे संयँ॑त्त इन्द्रि॒येण॒ वै म॒न्युना॒ मन॑सा सङ्ग्रा॒म-ञ्ज॑य॒तीन्द्र॑-मे॒व म॑न्यु॒मन्त॒-म्मन॑स्वन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॑न्निन्द्रि॒य-म्म॒न्यु-म्मनो॑ दधाति॒ जय॑ति॒ तग्ं [जय॑ति॒ तम्, स॒ग्रा॒म-मे॒ता-मे॒व] ॥ 41 ॥
स॑ग्रा॒म-मे॒ता-मे॒व निर्व॑पे॒द्यो ह॒तम॑ना-स्स्व॒य-म्पा॑प इव॒ स्यादे॒तानि॒ हि वा ए॒तस्मा॒ दप॑क्रान्ता॒न्यथै॒ष ह॒तम॑ना-स्स्व॒य-म्पा॑प॒ इन्द्र॑मे॒व म॑न्यु॒मन्त॒-म्मन॑स्वन्त॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मि॑-न्निन्द्रि॒य-म्म॒न्यु-म्मनो॑ दधाति॒ न ह॒तम॑ना-स्स्व॒य-म्पा॑पो भव॒तीन्द्रा॑य दा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ दान॑कामा मे प्र॒जा-स्स्यु॒- [दान॑कामा मे प्र॒जा-स्स्युः॑, इतीन्द्र॑-मे॒व] ॥ 42 ॥
-रितीन्द्र॑-मे॒व दा॒तार॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वास्मै॒ दान॑कामाः प्र॒जाः क॑रोति॒ दान॑कामा अस्मै प्र॒जा भ॑व॒न्तीन्द्रा॑य प्रदा॒त्रे पु॑रो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-द्यस्मै॒ प्रत्त॑मिव॒ सन्न प्र॑दी॒येतेन्द्र॑-मे॒व प्र॑दा॒तार॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑-धावति॒ स ए॒वास्मै॒ प्र-दा॑पय॒तीन्द्रा॑य सु॒त्राम्णे॑ पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दप॑रुद्धो वा- [-दप॑रुद्धो वा, अ॒प॒रु॒द्धयमा॑नो॒] ॥ 43 ॥
-ऽपरु॒द्धयमा॑नो॒ वेन्द्र॑मे॒व सु॒त्रामा॑ण॒ग्ग्॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वैन॑-न्त्रायते ऽनपरु॒द्ध्यो भ॑व॒तीन्द्रो॒ वै स॒दृ-न्दे॒वता॑भिरासी॒-थ्स न व्या॒वृत॑मगच्छ॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒-मुपा॑धाव॒-त्तस्मा॑ ए॒त-मै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल॒-न्निर॑वप॒-त्तेनै॒-वा-ऽस्मि॑-न्निन्द्रि॒य-म॑दधा॒-च्छक्व॑री याज्यानुवा॒क्ये॑ अकरो॒-द्वज्रो॒ वै शक्व॑री॒ स ए॑नं॒-वँज्रो॒ भूत्या॑ ऐन्ध॒- [भूत्या॑ ऐन्ध, सो॑-ऽभव॒-थ्सो॑-ऽबिभे-] ॥ 44 ॥
-सो॑-ऽभव॒थ्सो॑-ऽबिभे-द्भू॒तः प्र मा॑ धक्ष्य॒तीति॒ स प्र॒जाप॑ति॒-म्पुन॒रुपा॑-ऽधाव॒-थ्स प्र॒जाप॑ति॒-श्शक्व॑र्या॒ अधि॑ रे॒वती॒-न्निर॑मिमीत॒ शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय॒ यो-ऽलग्ग्॑ श्रि॒यै सन्-थ्स॒दृङ्ख्स॑मा॒नै-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒त-मै॒न्द्र-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-दिन्द्र॑मे॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ स ए॒वा-ऽस्मि॑-न्निन्द्रि॒य-न्द॑धाति रे॒वती॑ पुरोनुवा॒क्या॑ भवति॒ शान्त्या॒ अप्र॑दाहाय॒ शक्व॑री या॒ज्या॑ वज्रो॒ वै शक्व॑री॒स ए॑नं॒-वँज्रो॒ भूत्या॑ इन्धे॒ भव॑त्ये॒व ॥ 45 ॥
(अपि॒ - तग्ग् - स्यु॑ - र्वै - न्ध - भवति॒ - चतु॑र्दश च ) (अ. 8)
आ॒ग्ना॒-वै॒ष्ण॒व-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-दभि॒चर॒न्-थ्सर॑स्व॒त्याज्य॑ भागा॒ स्या-द्बा॑र्हस्प॒त् यश्च॒रुर्यदा᳚ग्ना-वैष्ण॒व एका॑दशकपालो॒ भव॑त्य॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ विष्णु॑र्य॒ज्ञो दे॒वता॑भि-श्चै॒वैनं॑-यँ॒ज्ञेन॑ चा॒भि च॑रति॒-सर॑स्व॒त्याज्य॑भागा भवति॒ वाग्वै सर॑स्वती वा॒चैवैन॑-म॒भि च॑रति बार्हस्प॒त्य-श्च॒रु र्भ॑वति॒ ब्रह्म॒ वै दे॒वाना॒-म्बृह॒स्पति॒ र्ब्रह्म॑णै॒वैन॑-म॒भि च॑रति॒ [-म॒भि च॑रति, प्रति॒ वै] ॥ 46 ॥
प्रति॒ वै प॒रस्ता॑-दभि॒चर॑न्त-म॒भि च॑रन्ति॒ द्वेद्वे॑ पुरो-ऽनुवा॒क्ये॑ कुर्या॒दति॒ प्रयु॑क्त्या ए॒तयै॒व य॑जेताभि च॒र्यमा॑णो दे॒वता॑भि-रे॒व दे॒वताः᳚ प्रति॒चर॑ति य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञं-वाँ॒चा वाच॒-म्ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॒ स दे॒वता᳚श्चै॒व य॒ज्ञ-ञ्च॑ मद्ध्य॒तो व्यव॑सर्पति॒ तस्य॒ न कुत॑-श्च॒नोपा᳚व्या॒धो भ॑वति॒ नैन॑-मभि॒चरन्᳚-थ्स्तृणुत आग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒द्यं-यँ॒ज्ञो नो- [-य॒ज्ञो न, उ॒प॒नमे॑द॒ग्नि-स्सर्वा॑] ॥ 47 ॥
-प॒नमे॑द॒ग्नि-स्सर्वा॑ दे॒वता॒ विष्णु॑-र्य॒ज्ञो᳚-ऽग्नि-ञ्चै॒व विष्णु॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मै॑ य॒ज्ञ-म्प्रय॑च्छत॒ उपै॑नं-यँ॒ज्ञो न॑मत्याग्ना- वैष्ण॒व-ङ्घृ॒ते च॒रु-न्निर्व॑पे॒च्चक्षु॑ष्कामो॒-ऽग्नेर्वै चक्षु॑षा मनु॒ष्या॑ वि प॑श्यन्ति य॒ज्ञस्य॑ दे॒वा अ॒ग्नि-ञ्चै॒व विष्णु॑-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वा- [तावे॒व, अ॒स्मि॒न् चक्षु॑र्धत्त॒-] ॥ 48 ॥
-ऽस्मि॒न् चक्षु॑-र्धत्त॒-श्चक्षु॑ष्मा-ने॒व भ॑वति धे॒न्वै वा ए॒त-द्रेतो॒ यदाज्य॑-मन॒डुह॑-स्तण्डु॒ला मि॑थु॒ना-दे॒वास्मै॒ चक्षुः॒ प्रज॑नयति घृ॒ते भ॑वति॒ तेजो॒ वै घृ॒त-न्तेज॒श्चक्षु॒-स्तेज॑सै॒वास्मै॒ तेज॒-श्चक्षु॒रव॑ रुन्ध इन्द्रि॒यं-वैँ वी॒र्यं॑-वृँङ्क्ते॒ भ्रातृ॑व्यो॒ यज॑मा॒नो-ऽय॑जमानस्या-ध्व॒रक॑ल्पा॒-म्प्रति॒ निर्व॑पे॒-द्भ्रातृ॑व्ये॒ यज॑माने॒ ना-ऽस्ये᳚न्द्रि॒यं- [ना-ऽस्ये᳚न्द्रि॒यम्, वी॒र्यं॑ ँवृङ्क्ते] ॥ 49 ॥
-ँवी॒र्यं॑ ँवृङ्क्ते पु॒रावा॒चः प्रव॑दितो॒-र्निर्व॑पे॒-द्याव॑त्ये॒व वा-क्तामप्रो॑दिता॒-म्भ्रातृ॑व्यस्य वृङ्क्ते॒ ताम॑स्य॒ वाच॑-म्प्र॒वद॑न्ती-म॒न्या वाचो-ऽनु॒ प्रव॑दन्ति॒ ता इ॑न्द्रि॒यं-वीँ॒र्यं॑-यँज॑माने दधत्याग्ना वैष्ण॒व-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे-त्प्रात-स्सवन॒स्या॑-ऽऽ का॒ले सर॑स्व॒त्याज्य॑भागा॒ स्या-द्बा॑र्हस्प॒त्यश्च॒रु- र्यद॒ष्टाक॑पालो॒ भव॑त्य॒ष्टाक्ष॑रा गाय॒त्री गा॑य॒त्र-म्प्रा॑त-स्सव॒न-म्प्रा॑त-स्सव॒नमे॒व तेना᳚-ऽऽप्नो- [तेना᳚-ऽऽप्नोति, आ॒ग्ना॒वै॒ष्ण॒व-] ॥ 50 ॥
-त्याग्नावैष्ण॒व-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे॒-न्माद्ध्य॑न्दिनस्य॒ सव॑नस्या-ऽऽ का॒ले सर॑स्व॒त्याज्य॑भागा॒ स्या-द्बा॑र्हस्प॒त्य-श्च॒रु र्यदेका॑दशकपालो॒ भव॒त्येका॑दशाक्षरा त्रि॒ष्टु-प्त्रैष्टु॑भ॒-म्माद्ध्य॑न्दिन॒ग्ं॒ सव॑न॒-म्माद्ध्य॑दिन्नमे॒व सव॑न॒-न्तेना᳚-ऽऽप्नोत्याग्नावैष्ण॒व-न्द्वाद॑शकपाल॒-न्निर्व॑पे-त्तृतीयसव॒नस्या॑-ऽऽका॒ले सर॑स्व॒त्याज्य॑भागा॒ स्या-द्बा॑र्हस्प॒त्य-श्च॒रुर्य-द्द्वाद॑शकपालो॒ भव॑ति॒ द्वाद॑शाक्षरा॒ जग॑ती॒ जाग॑त-न्तृतीयसव॒न-न्तृ॑तीय सव॒नमे॒व तेना᳚-ऽऽप्नोति दे॒वता॑भिरे॒व दे॒वताः᳚ [दे॒वताः᳚, प्र॒ति॒चर॑ति] ॥ 51 ॥
प्रति॒चर॑ति य॒ज्ञेन॑ य॒ज्ञं-वाँ॒चा वाच॒-म्ब्रह्म॑णा॒ ब्रह्म॑ क॒पालै॑रे॒व छन्दाग्॑स्या॒प्नोति॑ पुरो॒डाशै॒-स्सव॑नानि मैत्रावरु॒ण-मेक॑कपाल॒-न्निर्व॑पे-द्व॒शायै॑ का॒ले यैवासौ भ्रातृ॑व्यस्य व॒शा-ऽनू॑ब॒न्ध्या॑ सो ए॒वैषैतस्यैक॑कपालो भवति॒ न हि क॒पालैः᳚ प॒शु-मर्ह॒त्याप्तु᳚म् ॥ 52 ॥
(ब्रह्म॑णै॒वैन॑म॒भि च॑रति - य॒ज्ञो न - तावे॒वा - ऽस्ये᳚न्द्रि॒य - मा᳚प्नोति -दे॒वताः᳚ - स॒प्तत्रिग्ं॑शच्च ) (अ. 9)
अ॒सावा॑दि॒त्यो न व्य॑रोचत॒ तस्मै॑ दे॒वाः प्राय॑श्चित्ति-मैच्छ॒-न्तस्मा॑ ए॒तग्ं सो॑मारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर॑वप॒-न्तेनै॒वास्मि॒-न्रुच॑मदधु॒र्यो ब्र॑ह्मवर्च॒सका॑म॒-स्स्या-त्तस्मा॑ ए॒तग्ं सो॑मारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-थ्सोम॑-ञ्चै॒व रु॒द्र-ञ्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ तावे॒वास्मि॑-न्ब्रह्मवर्च॒स-न्ध॑त्तो ब्रह्मवर्च॒स्ये॑व भ॑वति तिष्यापूर्णमा॒से निर्व॑पेद्रु॒द्रो [निर्व॑पेद्रु॒द्रः, वै ति॒ष्यः॑ सोमः॑] ॥ 53 ॥
वै ति॒ष्यः॑ सोमः॑ पू॒र्णमा॑स-स्सा॒क्षादे॒व ब्र॑ह्मवर्च॒समव॑ रुन्धे॒ परि॑श्रिते याजयति ब्रह्मवर्च॒सस्य॒ परि॑गृहीत्यै श्वे॒तायै᳚ श्वे॒तव॑थ्सायै दु॒ग्ध-म्म॑थि॒तमाज्य॑-म्भव॒त्याज्य॒-म्प्रोक्ष॑ण॒माज्ये॑न मार्जयन्ते॒ याव॑दे॒व ब्र॑ह्मवर्च॒स-न्त-थ्सर्व॑-ङ्करो॒त्यति॑ ब्रह्मवर्च॒स-ङ्क्रि॑यत॒ इत्या॑हुरीश्व॒रो दु॒श्चर्मा॒ भवि॑तो॒रिति॑ मान॒वी ऋचौ॑ धा॒य्ये॑ कुर्या॒-द्यद्वै किञ्च॒ मनु॒-रव॑द॒त्त-द्भे॑ष॒जं- [-द्भे॑ष॒जम्, भे॒ष॒ज-मे॒वा-ऽस्मै॑] ॥ 54 ॥
-भे॑ष॒ज-मे॒वा-ऽस्मै॑ करोति॒ यदि॑ बिभी॒या-द्दु॒श्चर्मा॑ भविष्या॒मीति॑ सोमापौ॒ष्ण-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-थ्सौ॒म्यो वै दे॒वत॑या॒ पुरु॑षः पौ॒ष्णाः प॒शव॒-स्स्वयै॒ वास्मै॑ दे॒वत॑या प॒शुभि॒-स्त्वच॑-ङ्करोति॒ न दु॒श्चर्मा॑ भवति सोमारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-त्प्र॒जाका॑म॒-स्सोमो॒ वै रे॑तो॒धा अ॒ग्निः प्र॒जाना᳚-म्प्रजनयि॒ता सोम॑ ए॒वास्मै॒ रेतो॒ दधा᳚त्य॒ग्निः प्र॒जा-म्प्रज॑नयति वि॒न्दते᳚ - [ ] ॥ 55 ॥
प्र॒जाग्ं सो॑मारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे-दभि॒चरन्᳚-थ्सौ॒म्यो वै दे॒वत॑या॒ पुरु॑ष ए॒ष रु॒द्रो यद॒ग्नि-स्स्वाया॑ ए॒वैन॑-न्दे॒वता॑यै नि॒ष्क्रीय॑ रु॒द्रायापि॑ दधाति ता॒जगार्ति॒-मार्च्छ॑ति सोमारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒-ज्ज्योगा॑मयावी॒ सोमं॒-वाँ ए॒तस्य॒ रसो॑ गच्छत्य॒ग्निग्ं शरी॑रं॒-यँस्य॒ ज्योगा॒मय॑ति॒ सोमा॑दे॒वास्य॒ रस॑-न्निष्क्री॒णात्य॒ग्ने-श्शरी॑रमु॒त यदी॒- [यदि॑, इ॒तासु॒ र्भव॑ति॒] ॥ 56 ॥
-तासु॒ र्भव॑ति॒ जीव॑त्ये॒व सो॑मारु॒द्रयो॒र्वा ए॒त-ङ्ग्र॑सि॒तग्ं होता॒ निष्खि॑दति॒ स ई᳚श्व॒र आर्ति॒मार्तो॑-रन॒ड्वान्. होत्रा॒ देयो॒ वह्नि॒र्वा अ॑न॒ड्वान्. वह्नि॒र्॒होता॒ वह्नि॑नै॒व वह्नि॑-मा॒त्मानग्ग्॑ स्पृणोति सोमारौ॒द्र-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ स्वे᳚-ऽस्मा आ॒यत॑ने॒ भ्रातृ॑व्य-ञ्जनयेय॒मिति॒ वेदि॑-म्परि॒गृह्या॒-ऽर्ध-मु॑द्ध॒न्या-द॒र्ध-न्नार्ध-म्ब॒र्॒हिषः॑ स्तृणी॒या-द॒र्ध-न्नार्ध-मि॒द्ध्मस्या᳚-ऽभ्या-द॒द्ध्या-दद्॒र्ध-न्न स्व ए॒वास्मा॑ आ॒यत॑ने॒ भ्रातृ॑व्य-ञ्जनयति ॥ 57 ॥
(रु॒द्रो - भे॑ष॒जं - वि॒न्दते॒- यदि॑ - स्तृणी॒याद॒र्धं - द्वाद॑श च) (अ. 10)
ऐ॒न्द्र-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पेन्मारु॒तग्ं स॒प्तक॑पाल॒-ङ्ग्राम॑काम॒ इन्द्र॑-ञ्चै॒व म॒रुत॑श्च॒ स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्रय॑च्छन्ति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वत्याहव॒नीय॑ ऐ॒न्द्रमधि॑ श्रयति॒ गार्ह॑पत्ये मारु॒त-म्पा॑पवस्य॒सस्य॒ विधृ॑त्यै स॒प्तक॑पालो मारु॒तो भ॑वति स॒प्तग॑णा॒ वै म॒रुतो॑गण॒श ए॒वास्मै॑ सजा॒तानव॑ रुन्धे-ऽनू॒च्यमा॑न॒ आ सा॑दयति॒ विश॑मे॒वा- [विश॑मे॒व, अ॒स्मा॒ अनु॑वर्त्मानं-] ॥ 58 ॥
-ऽस्मा॒ अनु॑वर्त्मान-ङ्करोत्ये॒तामे॒व निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त क्ष॒त्राय॑ च वि॒शे च॑ स॒मद॑-न्दद्ध्या॒-मित्यै॒न्द्रस्या॑-ऽव॒द्य-न्ब्रू॑या॒-दिन्द्रा॒या-ऽनु॑ ब्रू॒हीत्या॒श्राव्य॑ ब्रूया-न्म॒रुतो॑ य॒जेति॑ मारु॒तस्या॑-ऽव॒द्य-न्ब्रू॑या-न्म॒रुद्भ्यो-ऽनु॑ ब्रू॒हीत्या॒श्राव्य॑ ब्रूया॒दिन्द्रं॑-यँ॒जेति॒ स्व ए॒वैभ्यो॑ भाग॒धेये॑ स॒मद॑-न्दधाति वितृग्ंहा॒णा-स्ति॑ष्ठन्त्ये॒ तामे॒व [ ] ॥ 59 ॥
निर्व॑पे॒द्यः का॒मये॑त॒ कल्पे॑र॒न्निति॑ यथादेव॒त-म॑व॒दाय॑ यथा देव॒तं-यँ॑जे-द्भाग॒धेये॑नै॒वैनान्॑ यथाय॒थ-ङ्क॑ल्पयति॒ कल्प॑न्त ए॒वैन्द्र-मेका॑दशकपाल॒-न्निर्व॑पे-द्वैश्वदे॒व-न्द्वाद॑शकपाल॒-ङ्ग्राम॑काम॒ इन्द्र॑-ञ्चै॒व विश्वाग्॑श्च दे॒वान्-थ्स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्रय॑च्छन्ति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वत्यै॒न्द्रस्या॑-ऽव॒दाय॑ वैश्वदे॒वस्याव॑ द्ये॒-दथै॒न्द्रस्यो॒- [-दथै॒न्द्रस्य॑, उ॒परि॑ष्टा-] ॥ 60 ॥
-परि॑ष्टा-दिन्द्रि॒येणै॒वास्मा॑ उभ॒यतः॑ सजा॒ता-न्परि॑ गृह्णात्युपाधा॒य्य॑ पूर्वयं॒-वाँसो॒ दक्षि॑णा सजा॒ताना॒मुप॑हित्यै॒ पृश्ञि॑यै दु॒ग्धे प्रैय॑ङ्गव-ञ्च॒रु-न्निर्व॑पेन्म॒रुद्भ्यो॒ ग्राम॑कामः॒ पृश्ञि॑यै॒ वै पय॑सो म॒रुतो॑ जा॒ताः पृश्ञि॑यै प्रि॒यङ्ग॑वो मारु॒ताः खलु॒ वै दे॒वत॑या सजा॒ता म॒रुत॑ ए॒व स्वेन॑ भाग॒धेये॒नोप॑ धावति॒ त ए॒वास्मै॑ सजा॒ता-न्प्रय॑च्छन्ति ग्रा॒म्ये॑व भ॑वति प्रि॒यव॑ती याज्यानुवा॒क्ये॑ [याज्यानुवा॒क्ये᳚, भ॒व॒तः॒ प्रि॒यमे॒वैनग्ं॑] ॥ 61 ॥
भवतः प्रि॒यमे॒वैनग्ं॑ समा॒नाना᳚-ङ्करोति द्वि॒पदा॑ पुरो-ऽनुवा॒क्या॑ भवति द्वि॒पद॑ ए॒वाव॑ रुन्धे॒ चतु॑ष्पदा या॒ज्या॑ चतु॑ष्पद ए॒व प॒शूनव॑ रुन्धे देवासु॒रा-स्संयँ॑त्ता आस॒-न्ते दे॒वा मि॒थो विप्रि॑या आस॒-न्ते᳚(1॒) ऽन्यो᳚-ऽन्यस्मै॒ ज्यैष्ठ्या॒या-ति॑ष्ठमाना-श्चतु॒र्धा व्य॑क्राम-न्न॒ग्नि-र्वसु॑भि॒-स्सोमो॑ रु॒द्रैरिन्द्रो॑ म॒रुद्भि॒-र्वरु॑ण आदि॒त्यै-स्स इन्द्रः॑ प्र॒जाप॑ति॒-मुपा॑-ऽधाव॒-त्त- [-ऽधाव॒-त्तम्, ए॒तया॑] ॥ 62 ॥
-मे॒तया॑ सं॒(2)ज्ञान्या॑-ऽयाजय-द॒ग्नये॒ वसु॑मते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर॑वप॒-थ्सोमा॑य रु॒द्रव॑ते च॒रुमिन्द्रा॑य म॒रुत्व॑ते पुरो॒डाश॒ -मेका॑दशकपालं॒-वँरु॑णाया-ऽऽदि॒त्यव॑ते च॒रु-न्ततो॒ वा इन्द्र॑-न्दे॒वा ज्यैष्ठ्या॑या॒भि सम॑जानत॒ य-स्स॑मा॒नै-र्मि॒थो विप्रि॑य॒-स्स्या-त्तमे॒तया॑ सं॒(2)ज्ञान्या॑ याजये-द॒ग्नये॒ वसु॑मते पुरो॒डाश॑-म॒ष्टाक॑पाल॒-न्निर्व॑पे॒-थ्सोमा॑य रु॒द्रव॑ते च॒रु-मिन्द्रा॑य म॒रुत्व॑ते पुरो॒डाश॒-मेका॑दशकपालं॒-वँरु॑णाया ऽऽदि॒त्यव॑ते च॒रु-मिन्द्र॑-मे॒वैन॑-म्भू॒त-ञ्ज्यैष्ठ्या॑य समा॒ना अ॒भि स-ञ्जा॑नते॒ वसि॑ष्ठ-स्समा॒नाना᳚-म्भवति ॥ 63 ॥
(विश॑मे॒व - ति॑ष्ठन्त्ये॒तामे॒ - वाथै॒न्द्रस्य॑ - याज्यानुवा॒क्ये॑ - तं - ँवरु॑णाय॒ -चतु॑र्दश च) (अ. 11)
हि॒र॒ण्य॒ग॒र्भ आपो॑ ह॒ यत्प्रजा॑पते ॥ स वे॑द पु॒त्रः पि॒तर॒ग्ं॒ स मा॒तर॒ग्ं॒ स सू॒नुभ॑र्व॒-थ्स भु॑व॒-त्पुन॑र्मघः । स द्यामौर्णो॑द॒न्तरि॑क्ष॒ग्ं॒ स सुव॒-स्स विश्वा॒ भुवो॑ अभव॒-थ्स आ-ऽभ॑वत् ॥ उदु॒ त्य-ञ्चि॒त्रम् ॥ स प्र॑त्न॒वन्नवी॑य॒सा-ऽग्ने᳚ द्यु॒म्नेन॑ सं॒यँता᳚ । बृ॒ह-त्त॑तन्थ भा॒नुना᳚ ॥ नि काव्या॑ वे॒धस॒-श्शश्व॑तस्क॒र्॒हस्ते॒ दधा॑नो॒ [दधा॑नः, नर्या॑ पु॒रूणि॑ ।] ॥ 64 ॥
नर्या॑ पु॒रूणि॑ । अ॒ग्निर्भु॑वद्रयि॒पती॑ रयी॒णाग्ं स॒त्रा च॑क्रा॒णो अ॒मृता॑नि॒ विश्वा᳚ ॥ हिर॑ण्यपाणिमू॒तये॑ सवि॒तार॒मुप॑ ह्वये । स चेत्ता॑ दे॒वता॑ प॒दम् ॥ वा॒मम॒द्य स॑वितर्वा॒ममु॒ श्वो दि॒वेदि॑वे वा॒मम॒स्मभ्यग्ं॑ सावीः । वा॒मस्य॒ हि क्षय॑स्य देव॒ भूरे॑र॒या धि॒या वा॑म॒भाजः॑ स्याम ॥ बडि॒त्था पर्व॑ताना-ङ्खि॒द्र-म्बि॑भर्षि पृथिवि । प्र या भू॑मि प्रवत्वति म॒ह्ना जि॒नोषि॑ [जि॒नोषि॑, म॒हि॒नि॒ ।] ॥ 65 ॥
महिनि ॥ स्तोमा॑सस्त्वा विचारिणि॒ प्रति॑ष्टोभन्त्य॒क्तुभिः॑ । प्रया वाज॒-न्न हेष॑न्त-म्पे॒रु-मस्य॑स्यर्जुनि ॥ ऋ॒दू॒दरे॑ण॒ सख्या॑ सचेय॒ यो मा॒ न रिष्ये᳚द्धर्यश्व पी॒तः । अ॒यं-यँ-स्सोमो॒ न्यधा᳚य्य॒स्मे तस्मा॒ इन्द्र॑-म्प्र॒तिर॑-मे॒म्यच्छ॑ ॥ आपा᳚न्तमन्यु-स्तृ॒पल॑-प्रभर्मा॒ धुनि॒-श्शिमी॑ वा॒ञ्छरु॑माग्ं ऋजी॒षी । सोमो॒ विश्वा᳚न्यत॒सा वना॑नि॒ नार्वागिन्द्र॑-म्प्रति॒माना॑नि देभुः ॥ प्र- [प्र, सु॒वा॒न-स्सोम॑] ॥ 66 ॥
-सु॑वा॒न-स्सोम॑ ऋत॒यु-श्चि॑के॒तेन्द्रा॑य॒ ब्रह्म॑ ज॒मद॑ग्नि॒-रर्चन्न्॑ । वृषा॑ य॒न्ता-ऽसि॒ शव॑स-स्तु॒रस्या॒-ऽन्त-र्य॑च्छ गृण॒ते ध॒र्त्र-न्दृग्ं॑ह ॥ स॒बाध॑स्ते॒ मद॑-ञ्च शुष्म॒य-ञ्च॒ ब्रह्म॒ नरो᳚ ब्रह्म॒कृतः॑ सपर्यन्न् । अ॒र्को वा॒ य-त्तु॒रते॒ सोम॑चक्षा॒-स्तत्रे-दिन्द्रो॑ दधते पृ॒थ्सु तु॒र्याम् ॥ वष॑-ट्ते विष्णवा॒स आ कृ॑णोमि॒ तन्मे॑ जुषस्व शिपिविष्ट ह॒व्यम् । ॥ 67 ॥
वर्ध॑न्तु त्वा सुष्टु॒तयो॒ गिरो॑ मे यू॒य-म्पा॑त स्व॒स्तिभि॒-स्सदा॑ नः ॥प्र त-त्ते॑ अ॒द्य शि॑पिविष्ट॒ नामा॒-ऽर्य-श्शग्ं॑ सामि व॒युना॑नि वि॒द्वान् । तन्त्वा॑ गृणामि त॒वस॒-मत॑वीया॒न् क्षय॑न्तम॒स्य रज॑सः परा॒के ॥ किमि-त्ते॑ विष्णो परि॒चक्ष्य॑-म्भू॒-त्प्र यद्व॑व॒क्षे शि॑पिवि॒ष्टो अ॑स्मि । मा वर्पो॑ अ॒स्मदप॑ गूह ए॒तद्य-द॒न्यरू॑प-स्समि॒थे ब॒भूथ॑ । ॥ 68 ॥
अग्ने॒ दा दा॒शुषे॑ र॒यिं-वीँ॒रव॑न्त॒-म्परी॑णसम् । शि॒शी॒हि नः॑ सूनु॒मतः॑ ॥ दा नो॑ अग्ने श॒तिनो॒ दा-स्स॑ह॒स्रिणो॑ दु॒रो न वाज॒ग्ग्॒ श्रुत्या॒ अपा॑ वृधि । प्राची॒ द्यावा॑पृथि॒वी ब्रह्म॑णा कृधि॒ सुव॒र्ण शु॒क्रमु॒षसो॒ वि दि॑द्युतुः ॥ अ॒ग्निर्दा॒ द्रवि॑णं-वीँ॒रपे॑शा अ॒ग्निर्-ऋषिं॒-यँ-स्स॒हस्रा॑ स॒नोति॑ । अ॒ग्निर्दि॒वि ह॒व्यमा त॑ताना॒-ऽग्ने-र्धामा॑नि॒ विभृ॑ता पुरु॒त्रा ॥ मा [मा, नो॒ म॒र्धी॒ रा तू भ॑र ।] ॥ 69 ॥
नो॑ मर्धी॒ रा तू भ॑र ॥ घृ॒त-न्न पू॒त-न्त॒नूर॑रे॒पा-श्शुचि॒ हिर॑ण्यम् । त-त्ते॑ रु॒क्मो न रो॑चत स्वधावः ॥ उ॒भे सु॑श्चन्द्र स॒र्पिषो॒ दर्वी᳚ श्रीणीष आ॒सनि॑ । उ॒तो न॒ उ-त्पु॑पूर्या उ॒क्थेषु॑ शवसस्पत॒ इषग्ग्॑ स्तो॒तृभ्य॒ आ भ॑र ॥ वायो॑ श॒तग्ं हरी॑णां-युँ॒वस्व॒ पोष्या॑णाम् । उ॒त वा॑ ते सह॒स्रिणो॒ रथ॒ आ या॑तु॒ पाज॑सा ॥ प्र याभि॒- [प्र याभिः, यासि॑ दा॒श्वाग्ं स॒मच्छा॑] ॥ 70 ॥
-र्यासि॑ दा॒श्वाग्ं स॒मच्छा॑ नि॒युद्भि॑-र्वायवि॒ष्टये॑ दुरो॒णे । नि नो॑ र॒यिग्ं सु॒भोज॑सं-युँवे॒ह नि वी॒रव॒-द्गव्य॒मश्वि॑य-ञ्च॒ राधः॑ ॥रे॒वती᳚र्न-स्सध॒माद॒ इन्द्रे॑ सन्तु तु॒विवा॑जाः । क्षु॒मन्तो॒ याभि॒र्मदे॑म ॥ रे॒वाग्ं इद्रे॒वतः॑ स्तो॒ता स्या-त्त्वाव॑तो म॒घोनः॑ । प्रेदु॑ हरिव-श्श्रु॒तस्य॑ ॥ 71 ॥
(दधा॑नो - जि॒नोषि॑ - देभुः॒ प्र - ह॒व्यं - ब॒भूथ॒ - मा - याभि॑ - श्चत्वारि॒ग्ं॒शच्च॑ ) (अ. 12)
(प्र॒जाप॑ति॒स्ता-स्सृ॒ष्टा - अ॒ग्नये॑ पथि॒कृते॒ - ग्नये॒ कामा॑या॒ - ग्नयेन्न॑वते -वैश्वान॒र -मा॑दि॒त्य-ञ्च॒रु - मै॒न्द्र-ञ्च॒रु - मिन्द्रा॒यान्वृ॑जव - आग्नावैष्ण॒व -म॒सौ सो॑मारौ॒द्र - मै॒न्द्रम॒का॑दशकपालग्ं- हिरण्यग॒र्भो - द्वाद॑श )
(प्र॒जाप॑ति - र॒ग्नये॒ कामा॑या॒ - ऽभि स-म्भ॑वतो॒ - यो वि॑द्विषा॒णयो॑ -रि॒ध्मे सन्न॑ ह्ये - दाग्नावैष्ण॒वमु॒ - परि॑ष्टा॒ - द्यासि॑ दा॒श्वाग्ंस॒ - मेक॑सप्ततिः )
(प्र॒जाप॑तिः॒, प्रेदु॑ हरिव-श्श्रु॒तस्य॑)
॥ हरिः॑ ओम् ॥
॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-न्द्वितीयकाण्डे द्वितीयः प्रश्न-स्समाप्तः ॥
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśnaḥ - iṣṭividhānaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
pra॒jāpatiḥ̭ pra॒jā a̭sṛjata॒ tā-ssṛ॒ṣṭā॒ indrā॒gnī apā̭gūhatā॒gṃ॒ so̭-'cāya-tpra॒jāpa̭tirindrā॒gnī vai me᳚ pra॒jā apā̭ghukṣatā॒miti॒ sa e॒tamai᳚ndrā॒gna- mekā̭daśakapāla-mapaśya॒-tta-nnira̭vapa॒-ttāva̭smai pra॒jāḥ prāsā̭dhayatā- mindrā॒gnī vā e॒tasya̭ pra॒jāmapa̭ gūhato॒ yo-'laṃ̭ pra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndata̭ aindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pet-pra॒jākā̭ma indrā॒gnī [ ] 1
e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai᳚ pra॒jā-mpra sā̭dhayato vi॒ndate᳚ pra॒jā-mai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tābhyā̭me॒vendri॒yaṃ ~vī॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ vi pā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jaya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya-ssa̭grā॒mma-mṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nni- [-mekā̭daśakapāla॒-nniḥ, va॒pe॒-thsa॒ṅgrā॒ma-] 2
-rva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇopa॒ pra yā̭ti॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mmaṃ-vi~ vā e॒ṣa i̭ndri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇardhyate॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjaya̭tyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-ñji॒tvendrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnidri॒yaṃ-vī~॒rya̭n- [vī॒rya᳚m, dha॒tto॒ nendri॒yeṇa̭] 3
-dhatto॒ nendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa॒ vyṛ̭ddhya॒te-'pa॒ vā e॒tasmā̭dindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ṅkrāmati॒ ya eti̭ ja॒natā̭maindrā॒gna-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-jja॒natā̭me॒ṣya-nni̭ndrā॒gnī e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nnindri॒yaṃ-vī~॒rya̭-ndhatta-ssa॒hendri॒yeṇa̭ vī॒ryḙṇa ja॒natā̭meti pau॒ṣṇa-ñca॒rumanu॒ nirva̭pe-tpū॒ṣā vā i̭ndri॒yasya̭ vī॒rya̭syā-'nupradā॒tā pū॒ṣaṇa̭me॒va [ ] 4
svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ indri॒yaṃ-vī~॒rya̭manu॒ praya̭cchati kṣaitrapa॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-jja॒natā̭-mā॒gatye॒yaṃ-vai~ kṣetra̭sya॒ pati̭ra॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhatyaindrā॒gna-mekā̭daśakapāla-mu॒pari̭ṣṭā॒-nnirva̭peda॒syāme॒va pra̭ti॒ṣṭhāye᳚ndri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mu॒pari̭ṣṭā-dā॒tma-ndha̭tte || 5 ||
(pra॒jākā̭ma indrā॒gnī - ṷpapra॒yātyai᳚ndrā॒gnamekā̭daśakapāla॒-nni- rvī॒ryaṃ̭ - pū॒ṣaṇa̭me॒ vai - kā॒nnaca̭tvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 1)
a॒gnayḙ pathi॒kṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'tipā॒daye᳚-tpa॒tho vā e॒ṣoddhyapa̭thenaiti॒ yo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭tya॒gnime॒va pa̭thi॒kṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒mapa̭thā॒-tpanthā॒mapi̭ nayatyana॒ḍvā-ndakṣi̭ṇā va॒hī hyḙṣa samṛ̭ddhyā a॒gnaye᳚ vra॒tapa̭taye [vra॒tapa̭taye, pu॒ro॒ḍāśa̭-] 6
puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya āhi̭tāgni॒-ssanna̭vra॒tyami̭va॒ carḙda॒gnime॒va vra॒tapa̭ti॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ̭-vra~॒tamā la̭bhaṃya~ti॒ vratyo̭ bhavatya॒gnayḙ rakṣo॒ghne pṷro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyagṃ rakṣāgṃ̭si॒ sacḙranna॒gnime॒va ra̭kṣo॒haṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣā॒g॒syapa̭ hanti॒ niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒- [nirva̭pet, niśi̭tāyā॒gṃ॒ hi] 7
-nniśi̭tāyā॒gṃ॒ hi rakṣāgṃ̭si pre॒ratḙ sa॒preṃrṇā᳚nye॒vainā̭ni hanti॒ pari̭śrite yājaye॒-drakṣa̭sā॒-mana̭nvavacārāya rakṣo॒ghnī yā᳚jyānuvā॒kyḙ bhavato॒ rakṣa̭sā॒g॒ stṛtyā̭ a॒gnayḙ ru॒drava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara̭-nne॒ṣā vā a̭sya gho॒rā ta॒nūrya-dru॒drastasmā̭ e॒vaina॒māvṛ̭ścati tā॒jagārti॒-mārccha̭tya॒gnayḙ surabhi॒matḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyasya॒ gāvo̭ vā॒ purṷṣā [vā॒ purṷṣāḥ, vā॒ pra॒mīyḙra॒n॒] 8
vā pra॒mīyḙra॒n॒ yo vā̭ bibhī॒yāde॒ṣā vā a̭sya bheṣa॒jyā̭ ta॒nūrya-thsṷrabhi॒matī॒-tayai॒vā-'smai̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti surabhi॒matḙ bhavati pūtīga॒ndhasyā-'pa̭hatyā a॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃya~̭tte bhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayi॒tvā parā̭na॒bhi nirdi̭śati॒ yamava̭reṣāṃ॒-vi~ddhya̭nti॒ jīva̭ti॒ sa ya-mparḙṣā॒-mpra sa mī̭yate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭ṅgrā॒ma- [tagṃ sa̭ṅgrā॒mam, a॒bhi vā e॒ṣa] 9
-ma॒bhi vā e॒ṣa e॒tānṷcyati॒ yeṣā᳚-mpūrvāpa॒rā a॒nvañcaḥ̭ pra॒mīya̭nte puruṣāhu॒tir-hya̭sya pri॒yata̭mā॒-'gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ naiṣā᳚-mpu॒rā-''yu॒ṣo-'pa̭raḥ॒ pramī̭yate॒-'bhi vā e॒ṣa e॒tasya̭ gṛ॒hānṷcyati॒ yasya̭ gṛ॒hā-ndaha̭tya॒gnaye॒ kṣāma̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dbhāga॒dheyḙnai॒vainagṃ̭ śamayati॒ nā-'syāpa̭ra-ṅgṛ॒hā-nda̭hati || 10 ||
(vra॒tapa̭taye॒ - niśi̭tāyā॒-nnirva̭pe॒t - purṷṣāḥ - saṅgrā॒maṃ - na - ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
a॒gnaye॒ kāmā̭ya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dya-ṅkāmo॒ nopa॒namḙ-da॒gnime॒va kāma॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhaya॒tyupai̭na॒-ṅkāmo̭ namatya॒gnaye॒ ya vi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thspardha̭mānaḥ॒, kṣetrḙ vā sajā॒teṣṷ vā॒-'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒vendri॒yaṃ-vī~॒rya̭-mbhrātṛ̭vyasya [bhrātṛ̭vyasya, yu॒va॒te॒ vipā॒pmanā॒] 11
yuvate॒ vipā॒pmanā॒ bhrātṛ̭vyeṇa jayate॒-'gnaye॒ yavi̭ṣṭhāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dabhica॒ryamā̭ṇo॒ 'gnime॒va yavi̭ṣṭha॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒-drakṣāgṃ̭si yavayati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇute॒-'gnaya॒ āyṷṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sarva॒-māyṷ-riyā॒-mitya॒gni- me॒vā-''yṷṣmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi॒- [e॒vā-'sminṋ, āyṷrdadhāti॒] 12
-nnāyṷrdadhāti॒ sarva॒māyṷ-retya॒gnayḙ jā॒tavḙdase puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dbhūti̭kāmo॒-'gnime॒va jā॒tavḙdasa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-mbhūti̭-ṅgamayati॒ bhava̭tye॒vāgnaye॒ rukma̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-drukkā̭mo॒-'gnime॒va rukma̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-nruca̭-ndadhāti॒-roca̭ta e॒vāgnaye॒ teja̭svate puro॒ḍāśa̭- [puro॒ḍāśa᳚m, a॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒t] 13
-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-tteja̭skāmo॒-'gnime॒va teja̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti teja॒svyḙva bha̭vatya॒gnayḙ sāha॒ntyāya̭ puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsīkṣa̭māṇo॒ 'gnime॒va sā̭ha॒ntyagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tenai॒va sa̭hate॒ yagṃ sīkṣa̭te || 14 ||
(bhrātṛ̭vyasyā -smi॒n - teja̭svate puro॒ḍaśa̭ - ma॒ṣṭātrigṃ̭śacca) (a. 3)
a॒gnaye-'nna̭vate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒maye॒tā-'nna̭vān-thsyā॒mitya॒gni-me॒vā-nna̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒manna̭vanta-ṅkaro॒tyanna̭vāne॒va bha̭vatya॒gnaye᳚-'nnā॒dāya̭ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙtā-'nnā॒da-ssyā॒mitya॒gni-me॒vānnā॒dagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mannā॒da-ṅka̭rotyannā॒da - [-ka̭rotyannā॒daḥ, e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye] 15
e॒va bha̭vatya॒gnaye-'nna̭pataye puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ-kā॒maye॒tā-'nna̭pati-ssyā॒-mitya॒gni-me॒vā-'nna̭pati॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒-manna̭pati-ṅkaro॒tyanna̭pati-re॒va bha̭vatya॒gnaye॒ pava̭mānāya puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭peda॒gnayḙ pāva॒kāyā॒gnaye॒ śuca̭ye॒ jyogā̭mayāvī॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ - [yada॒gnaye᳚, pā॒va॒kāya॒ vāca̭-] 16
pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ya॒ āyṷ-re॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhātyu॒ta yadī॒tāsu॒-rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒vaitā-me॒va nirva̭pe॒-ccakṣṷṣkāmo॒ yada॒gnaye॒ pava̭mānāya ni॒rvapa̭ti prā॒ṇa-me॒vā-'smi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnayḙ pāva॒kāya॒ vāca̭-me॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti॒ yada॒gnaye॒ śuca̭ye॒ cakṣṷ-re॒vāsmi॒-ntena̭ dadhā- [cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti, u॒ta yadya॒ndho] 17
-tyu॒ta yadya॒ndho bhava̭ti॒ praiva pa̭śyatya॒gnayḙ pu॒trava̭te puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ya pu॒triṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla-mpra॒jākā̭mo॒-'gni-re॒vā-'smai᳚ pra॒jā-mpra̭ja॒naya̭ti vṛ॒ddhā-mindraḥ॒ pra ya̭cchatya॒gnaye॒ rasa̭vate-'jakṣī॒re ca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ rasa̭vān-thsyā॒-mitya॒gni-me॒va rasa̭vanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina॒gṃ॒ rasa̭vanta-ṅkaroti॒ [rasa̭vanta-ṅkaroti, rasa̭vāne॒va] 18
rasa̭vāne॒va bha̭vatyajakṣī॒re bha̭vatyāgne॒yī vā e॒ṣā yada॒jā sā॒kṣāde॒va rasa॒mava̭ rundhe॒-'gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ vasṷmān-thsyā॒mitya॒gni-me॒va vasṷmanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vainaṃ॒-va~sṷmanta-ṅkaroti॒ vasṷmāne॒va bha̭vatya॒gnayḙ vāja॒sṛtḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nniva̭rpe-thsaṅgrā॒me saṃ-ya~̭tte॒ vājaṃ॒- [saṃ-ya~̭tte॒ vāja᳚m, vā e॒ṣa si̭sīrṣati॒] 19
-~vā e॒ṣa si̭sīrṣati॒ ya-ssa̭grā॒mma-ñjigī̭ṣatya॒gniḥ khalu॒ vai de॒vānāṃ᳚-vā~ja॒sṛ-da॒gni-me॒va vā̭ja॒sṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ dhāva̭ti॒ vāja॒gṃ॒ hanti̭ vṛ॒tra-ñjaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-matho̭ a॒gniri̭va॒ na pra̭ti॒dhṛṣḙ bhavatya॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒gnā- va॒gni- ma̭bhyu॒ddharḙyu॒-rnirdi̭ṣṭabhāgo॒ vā e॒tayo̭-ra॒nyo-'ni̭rdiṣṭabhāgo॒-'nyastau sa॒bhaṃva~̭ntau॒ yaja̭māna- [yaja̭mānam, a॒bhi] 20
-ma॒bhi sa-mbha̭vata॒-ssa ī᳚śva॒ra ārti॒-mārto॒-rya-da॒gnaye᳚-'gni॒vatḙ ni॒rvapa̭ti bhāga॒dheyḙnai॒vainaṷ śamayati॒ nā-''rti॒mārccha̭ti॒ yaja̭māno॒-'gnaye॒ jyoti̭ṣmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-dyasyā॒-gniruddhṛ॒to-'hṷte-'gniho॒tra u॒dvāye॒dapa̭ra ā॒dīpyā̭-'nū॒ddhṛtya॒ ityā̭hu॒sta-ttathā॒ na kā॒ryaṃ̭-ya~-dbhā̭ga॒dheya̭ma॒bhi pūrva̭ uddhri॒yate॒ kimapa̭ro॒-'bhyu- [kimapa̭ro॒-'bhyut, hri॒ye॒teti॒ tānye॒vā] 21
-ddhri̭ye॒teti॒ tānye॒vā va॒kṣāṇā̭ni sanni॒dhāya̭ manthedi॒taḥ pra̭tha॒ma-ñja̭jñe a॒gni-ssvādyone॒radhi̭ jā॒tavḙdāḥ | sa gā̭yatri॒yā tri॒ṣṭubhā॒ jaga̭tyā de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~̭hatu prajā॒nanniti॒ chando̭bhi-re॒vaina॒gg॒ svādyoneḥ॒ praja̭nayatye॒ṣa vā va so᳚-'gnirityā̭hu॒ rjyoti॒stvā a̭sya॒ parā̭patita॒-miti॒ yada॒gnaye॒ jyoti̭ṣmate ni॒rvapa̭ti॒ yade॒vāsya॒ jyotiḥ॒ parā̭patita॒-ntade॒vāva̭ rundhe || 22 ||
(ka॒ro॒tya॒nnā॒do - da̭dhāti॒ yada॒gnaye॒ - śuca̭ye॒ cakṣṷre॒vāsmi॒-ntena̭ dadhāti -karoti॒ - vājaṃ॒ -~yaja̭māna॒ - mu - de॒vāsya॒ - ṣaṭca̭) (a. 4)
vai॒śvā॒na॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvāru॒ṇa-ñca॒ru-nda̭dhi॒krāvṇṇḙ ca॒ruma̭bhiśa॒syamā̭no॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒reṇai॒vainagg̭ svadaya॒tyapa̭ pā॒paṃ-va~rṇagṃ̭ hate vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāvṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vaina̭-mā॒dya̭-ma॒syā-'nna̭-mbhavatye॒tāme॒va nirva̭pe-tpra॒jākā̭ma-ssaṃva~thsa॒ro [saṃva~thsa॒raḥ, vā] 23
vā e॒tasyā-'śā᳚nto॒ yoni̭-mpra॒jāyai̭ paśū॒nā-nnirda̭hati॒ yo-'la̭-mpra॒jāyai॒ sa-npra॒jā-nna vi॒ndate॒ ya-dvai᳚śvāna॒ro dvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒rame॒va bhā̭ga॒dheyḙna śamayati॒ so᳚-'smai śā॒nta-ssvādyoneḥ᳚ pra॒jā-mpraja̭nayati vāru॒ṇenai॒vainaṃ̭-va~ruṇapā॒śā-nmṷñcati dadhi॒krāvṇṇā̭ punāti॒ hira̭ṇya॒-ndakṣi̭ṇā pa॒vitraṃ॒-vai~ hira̭ṇya-mpu॒nātye॒vainaṃ̭- [pu॒nātye॒vaina᳚m, vi॒ndate᳚] 24
-~vi॒ndate᳚ pra॒jāṃ-vai~᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-tpu॒tre jā॒teyada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭ti gāyatri॒yaivaina̭-mbrahmavarca॒sena̭ punāti॒ yannava̭kapāla-stri॒vṛtai॒vāsmi॒-ntejo̭ dadhāti॒ ya-ddaśa̭kapālo vi॒rājai॒vā-'smi̭-nna॒nnādya̭-ndadhāti॒ yadekā̭daśakapāla- stri॒ṣṭubhai॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti॒ ya-ddvāda̭śakapālo॒ jaga̭tyai॒vā-'smi̭-npa॒śū-nda̭dhāti॒ yasmi̭n jā॒ta e॒tāmiṣṭi̭-nni॒rvapa̭ti pū॒ta [pū॒taḥ, e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da] 25
e॒va tḙja॒svya̭nnā॒da i̭ndriyā॒vī pa̭śu॒mā-nbha̭va॒tyava॒ vā e॒ṣa sṷva॒rgā-llo॒kā-cchi̭dyate॒ yo da̭rśapūrṇamāsayā॒jī sanna̭māvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭tipā॒daya̭ti suva॒rgāya॒ hi lo॒kāya̭ darśapūrṇamā॒sā vi॒jyetḙ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-damāvā॒syāṃ᳚-vā~ paurṇamā॒sīṃ-vā~̭-'ti॒pādya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒rame॒va prī̭ṇā॒tyatho̭ saṃva~thsa॒rame॒vāsmā॒ upa̭ dadhāti suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyā॒ [sama̭ṣṭyai, atho̭] 26
atho̭ de॒vatā̭ e॒vānvā॒rabhya̭ suva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti vīra॒hā vā e॒ṣa de॒vānāṃ॒-yo~᳚-'gni-mṷdvā॒saya̭te॒ na vā e॒tasya̭ brāhma॒ṇā ṛ̭tā॒yavaḥ̭ pu॒rā-'nna̭-makṣa-nnāgne॒ya-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-ma॒gnimṷdvāsayi॒ṣyan. yada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī-gā̭ya॒tro᳚ 'gni-ryāvā̭-ne॒vā-'gnistasmā̭ āti॒thya-ṅka̭ro॒tyatho॒ yathā॒ janaṃ̭-ya~॒tḙ-'va॒sa-ṅka॒roti̭ tā॒dṛ- [tā॒dṛk, e॒va] 27
-ge॒va ta-ddvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒raḥ khalu॒ vā a॒gneryoni॒-ssvāme॒vainaṃ॒-yo~ni̭-ṅgamaya-tyā॒dya̭ma॒syānna̭-mbhavati vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma āhava॒nīyḙ vaiśvāna॒ramadhi̭ śrayati॒ gārha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai॒ dvāda̭śakapālo vaiśvāna॒ro bha̭vati॒ dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒reṇai॒vāsmai̭ sajā॒tāgścyā̭vayati māru॒to bha̭vati [ ] 28
ma॒ruto॒ vai de॒vānāṃ॒-vi~śo̭ devavi॒śenai॒vā-'smai̭ manuṣya vi॒śamava̭ rundhe sa॒ptaka̭pālo bhavati sa॒pta ga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭ gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe 'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vāsmā॒ anṷvartmāna-ṅkaroti || 29 ||
(pra॒jākā̭ma-ssaṃva~thsa॒raḥ - pu॒nātye॒vainaṃ̭ - pū॒taḥ - sama̭ṣṭyai -tā॒dṛṃ - mā̭ru॒to bha̭va॒ - tyekā॒nna tri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 5)
ā॒di॒tya-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒ma-mṷpaprayā॒sya-nni॒yaṃ-vā~ adi̭ti-ra॒syāme॒va pūrve॒ prati̭tiṣṭhanti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dā॒yata̭na-ṅga॒tvā-saṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒raḥ khalu॒ vai de॒vānā̭-mā॒yata̭na-me॒tasmā॒dvā ā॒yata̭nā-dde॒vā asṷrā-najaya॒n॒. ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti de॒vānā̭-me॒vā-''yata̭ne yatate॒ jaya̭ti॒ tagṃ sa̭grā॒mma-me॒tasmi॒n vā e॒tau mṛ̭jāte॒ [e॒tau mṛ̭jāte, yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭] || 30 ||
yo vi̭dviṣā॒ṇayo॒-ranna॒-matti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dvidviṣā॒ṇayo॒ranna̭-ñja॒gdhvā saṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra sva̭dita-me॒vā-'tti॒ nāsmi̭-nmṛjāte saṃva~thsa॒rāya॒ vā e॒tau sama̭māte॒ yau sa̭ma॒māte॒ tayo॒ryaḥ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ti॒ taṃ-va~rṷṇo gṛhṇāti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsamamā॒nayoḥ॒ pūrvo̭-'bhi॒druhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-me॒vā-''ptvā ni̭rvaru॒ṇaṃ- [ni̭rvaru॒ṇam, pa॒rastā̭-da॒bhi] || 31 ||
-pa॒rastā̭-da॒bhi drṷhyati॒ nainaṃ॒-va~rṷṇo gṛhṇātyā॒vyaṃ̭-vā~ e॒ṣa prati̭ gṛhṇāti॒ yo-'vi̭-mpratigṛ॒hṇāti̭ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe॒davi̭-mprati॒gṛhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-sva̭ditāme॒va prati̭gṛhṇāti॒ nā-''vya̭-mprati̭gṛhṇātyā॒tmano॒ vā e॒ṣa mātrā̭māpnoti॒ ya ṷbha॒yāda̭-tpratigṛ॒hṇātyaśvaṃ̭-vā~॒ purṷṣaṃ-vā~ vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-dubha॒yāda̭- [nirva̭pe-dubha॒yāda̭t, pra॒ti॒gṛhya̭] || 32 ||
-tprati॒gṛhya̭ saṃva~thsa॒ro vā a॒gnirvai᳚śvāna॒ra-ssaṃ̭va~thsa॒ra-sva̭ditame॒va prati̭ gṛhṇāti॒ nātmano॒ mātrā̭māpnoti vaiśvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-thsa॒ni-me॒ṣyan-thsaṃ̭va~thsa॒ro vā a॒gni-rvai᳚śvāna॒ro ya॒dā khalu॒ vai saṃ̭va~thsa॒ra-ñja॒natā̭yā॒-ñcara॒tyatha॒ sa dha̭nā॒rgho bha̭vati॒ya-dvai᳚śvāna॒ra-ndvāda̭śakapāla-nni॒rvapa̭ti saṃva~thsa॒ra-sā̭tāme॒va sa॒nima॒bhi pracya̭vate॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭vanti॒ yo vai saṃ̭va~thsa॒raṃ- [vai saṃ̭va~thsa॒ram, pra॒yujya॒ na] || 33 ||
-pra॒yujya॒ na vi̭mu॒ñcatya̭pratiṣṭhā॒no vai sa bha̭vatye॒ta-me॒va vai᳚śvāna॒ra-mpuna̭rā॒gatya॒ nirva̭pe॒dya-me॒va pra̭yu॒ṅkte ta-mbhā̭ga॒dheyḙna॒ vi mṷñcati॒ prati̭ṣṭhityai॒ yayā॒ rajvo᳚tta॒mā-ṅgāmā॒je-ttā-mbhrātṛ̭vyāya॒ pra hi̭ṇuyā॒-nnir-ṛ̭ti-me॒vāsmai॒ pra hi̭ṇoti || 34 ||
(mṛ॒jā॒te॒ - ni॒rva॒ru॒ṇaṃ - ~va̭pedubha॒yāda॒--dyo vai saṃ̭va~thsa॒ragṃ - ṣaṭtrigṃ̭śacca) (a. 6)
ai॒ndra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma ai॒ndrā vai pa॒śava॒ indra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ pa॒śū-npraya̭cchati paśu॒mā-ne॒va bha̭vati ca॒rurbha̭vati॒ svāde॒vāsmai॒ yoneḥ᳚ pa॒śū-npraja̭naya॒tīndrā̭yendri॒yāva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-tpa॒śukā̭ma indri॒yaṃ-vai~ pa॒śava॒ indra̭-me॒vendri॒yāva̭nta॒gg॒ svena ̭bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa [dhāvati॒ saḥ, e॒vā-'smā̭] || 35 ||
e॒vā-'smā̭ indri॒ya-mpa॒śū-npraya̭cchati paśu॒māne॒va bha̭va॒tīndrā̭ya-gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dbrahmavarca॒sakā̭mo brahmavarca॒saṃ-vai~ gha॒rma indra̭me॒va gha॒rmava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-nda̭dhāti brahmavarca॒syḙva bha̭va॒tīndrā̭yā॒-'rkava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-danna̭kāmo॒-'rko vai de॒vānā॒-manna॒-mindra̭-me॒vā-'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒no- [svena̭ bhāga॒dheyḙna, upa̭ dhāvati॒ sa] || 36||
-pa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā॒ anna॒-mpraya̭cchatyannā॒da e॒va bha̭va॒tīndrā̭ya gha॒rmava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindrā̭ye-ndri॒yāva̭ta॒ indrā̭yā॒-'rkava̭te॒ bhūti̭kāmo॒ yadindrā̭ya gha॒rmava̭te ni॒rvapa̭ti॒ śira̭ e॒vāsya॒ tena̭ karoti॒ yadindrā̭yendri॒yāva̭ta ā॒tmāna̭-me॒vāsya॒ tena̭ karoti॒-ya-dindrā̭yā॒-'rkava̭te bhū॒ta e॒vānnādye॒ prati̭-tiṣṭhati॒ bhava̭tye॒vendrā̭yā- [bhava̭tye॒vendrā̭yā, a॒gṃ॒ ho॒mucḙ] || 37 ||
-'gṃ ho॒mucḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ pā॒pmanā̭ gṛhī॒ta-ssyā-tpā॒pmā vā agṃha॒ indra̭me॒vā-'gṃ ho॒muca॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-mpā॒pmano-'gṃha̭so muñca॒tīndrā̭ya vaimṛ॒dhāya̭ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mmṛdho॒-'bhi pra॒vepḙran-rā॒ṣṭrāṇi̭ vā॒-'bhi sa̭mi॒yu-rindra̭-me॒va vai̭mṛ॒dhagg svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smā॒nmṛdho- [e॒vā-'smā॒nmṛdhaḥ̭, apa̭ ha॒ntīndrā̭ya] || 38 ||
-'pa̭ ha॒ntīndrā̭ya trā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dba॒ddho vā॒ pari̭yatto॒ vendra̭me॒va trā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyata॒ indrā̭yā-'rkāśvame॒dhava̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dya-mma̭hāya॒jño nopa॒namḙde॒te vai ma̭hāya॒jñasyā-'ntyḙ ta॒nū ya-da̭rkāśvame॒dhā-vindra̭-me॒vā-'rkā᳚śvame॒dha- va̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmā̭ anta॒to ma̭hāya॒jña-ñcyā̭vaya॒tyupai̭na-mmahāya॒jño na̭mati || 39 ||
(i॒ndri॒yāva̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ so᳚ - 'rkava̭nta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheyḙnai॒ - vendrā̭yā - smā॒-nmṛdho᳚ - 'smai - sa॒pta ca̭ ) (a. 7)
indrā॒yā-'nvṛ̭jave puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dgrāma̭kāma॒ indra̭-me॒vā-'nvṛ̭ju॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai̭ sajā॒tā-nanṷkān karoti grā॒myḙva bha̭vatīndrā॒ṇyai ca॒ru-nnirva̭pe॒dyasya॒ senā-'sagṃ̭śiteva॒ syā-di̭ndrā॒ṇī vai senā̭yai de॒vate᳚ndrā॒ṇī-me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ saivāsya॒ senā॒gṃ॒ sagg śya̭ti॒ balba̭jā॒napī॒- [balba̭jā॒napi̭, i॒ddhme sa-nna̭hye॒dgau-] || 40 ||
-ddhme sa-nna̭hye॒dgau-ryatrā-'dhi̭ṣkannā॒-nyamḙha॒-ttato॒ balba̭jā॒ uda̭tiṣṭha॒-ngavā̭-me॒vaina̭-nnyā॒ya-ma̭pi॒nīya॒ gā vḙdaya॒tīndrā̭ya manyu॒mate॒ mana̭svate puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-thsaṅgrā॒me saṃya~̭tta indri॒yeṇa॒ vai ma॒nyunā॒ mana̭sā saṅgrā॒ma-ñja̭ya॒tīndra̭-me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ jaya̭ti॒ tagṃ [jaya̭ti॒ tam, sa॒grā॒ma-me॒tā-me॒va] || 41 ||
sa̭grā॒ma-me॒tā-me॒va nirva̭pe॒dyo ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa iva॒ syāde॒tāni॒ hi vā e॒tasmā॒ dapa̭krāntā॒nyathai॒ṣa ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭pa॒ indra̭me॒va ma̭nyu॒manta॒-mmana̭svanta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmi̭-nnindri॒ya-mma॒nyu-mmano̭ dadhāti॒ na ha॒tama̭nā-ssva॒ya-mpā̭po bhava॒tīndrā̭ya dā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyu॒- [dāna̭kāmā me pra॒jā-ssyuḥ̭, itīndra̭-me॒va] || 42 ||
-ritīndra̭-me॒va dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ dāna̭kāmāḥ pra॒jāḥ ka̭roti॒ dāna̭kāmā asmai pra॒jā bha̭va॒ntīndrā̭ya pradā॒tre pṷro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dyasmai॒ pratta̭miva॒ sanna pra̭dī॒yetendra̭-me॒va pra̭dā॒tāra॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭-dhāvati॒ sa e॒vāsmai॒ pra-dā̭paya॒tīndrā̭ya su॒trāmṇḙ puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dapa̭ruddho vā- [-dapa̭ruddho vā, a॒pa॒ru॒ddhayamā̭no॒] || 43 ||
-'paru॒ddhayamā̭no॒ vendra̭me॒va su॒trāmā̭ṇa॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vaina̭-ntrāyate 'naparu॒ddhyo bha̭va॒tīndro॒ vai sa॒dṛ-nde॒vatā̭bhirāsī॒-thsa na vyā॒vṛta̭magaccha॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭dhāva॒-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnira̭vapa॒-ttenai॒-vā-'smi̭-nnindri॒ya-ma̭dadhā॒-cchakva̭rī yājyānuvā॒kyḙ akaro॒-dvajro॒ vai śakva̭rī॒ sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ aindha॒- [bhūtyā̭ aindha, so̭-'bhava॒-thso̭-'bibhe-] || 44 ||
-so̭-'bhava॒thso̭-'bibhe-dbhū॒taḥ pra mā̭ dhakṣya॒tīti॒ sa pra॒jāpa̭ti॒-mpuna॒rupā̭-'dhāva॒-thsa pra॒jāpa̭ti॒-śśakva̭ryā॒ adhi̭ re॒vatī॒-nnira̭mimīta॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ yo-'lagg̭ śri॒yai san-thsa॒dṛṅkhsa̭mā॒nai-ssyā-ttasmā̭ e॒ta-mai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-dindra̭me॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ sa e॒vā-'smi̭-nnindri॒ya-nda̭dhāti re॒vatī̭ puronuvā॒kyā̭ bhavati॒ śāntyā॒ apra̭dāhāya॒ śakva̭rī yā॒jyā̭ vajro॒ vai śakva̭rī॒sa ḙnaṃ॒-va~jro॒ bhūtyā̭ indhe॒ bhava̭tye॒va || 45 ||
(api॒ - tagg - syṷ - rvai - ndha - bhavati॒ - catṷrdaśa ca ) (a. 8)
ā॒gnā॒-vai॒ṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dabhi॒cara॒n-thsara̭sva॒tyājya̭ bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒t yaśca॒ruryadā᳚gnā-vaiṣṇa॒va ekā̭daśakapālo॒ bhava̭tya॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷrya॒jño de॒vatā̭bhi-ścai॒vainaṃ̭-ya~॒jñena̭ cā॒bhi ca̭rati॒-sara̭sva॒tyājya̭bhāgā bhavati॒ vāgvai sara̭svatī vā॒caivaina̭-ma॒bhi ca̭rati bārhaspa॒tya-śca॒ru rbha̭vati॒ brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spati॒ rbrahma̭ṇai॒vaina̭-ma॒bhi ca̭rati॒ [-ma॒bhi ca̭rati, prati॒ vai] || 46 ||
prati॒ vai pa॒rastā̭-dabhi॒cara̭nta-ma॒bhi ca̭ranti॒ dvedvḙ puro-'nuvā॒kyḙ kuryā॒dati॒ prayṷktyā e॒tayai॒va ya̭jetābhi ca॒ryamā̭ṇo de॒vatā̭bhi-re॒va de॒vatāḥ᳚ prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma॒ sa de॒vatā᳚ścai॒va ya॒jña-ñca̭ maddhya॒to vyava̭sarpati॒ tasya॒ na kuta̭-śca॒nopā᳚vyā॒dho bha̭vati॒ naina̭-mabhi॒caran᳚-thstṛṇuta āgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒dyaṃ-ya~॒jño no- [-ya॒jño na, u॒pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭] || 47 ||
-pa॒namḙda॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ viṣṇṷ-rya॒jño᳚-'gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmai̭ ya॒jña-mpraya̭cchata॒ upai̭naṃ-ya~॒jño na̭matyāgnā- vaiṣṇa॒va-ṅghṛ॒te ca॒ru-nnirva̭pe॒ccakṣṷṣkāmo॒-'gnervai cakṣṷṣā manu॒ṣyā̭ vi pa̭śyanti ya॒jñasya̭ de॒vā a॒gni-ñcai॒va viṣṇṷ-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vā- [tāve॒va, a॒smi॒n cakṣṷrdhatta॒-] || 48 ||
-'smi॒n cakṣṷ-rdhatta॒-ścakṣṷṣmā-ne॒va bha̭vati dhe॒nvai vā e॒ta-dreto॒ yadājya̭-mana॒ḍuha̭-staṇḍu॒lā mi̭thu॒nā-de॒vāsmai॒ cakṣuḥ॒ praja̭nayati ghṛ॒te bha̭vati॒ tejo॒ vai ghṛ॒ta-nteja॒ścakṣu॒-steja̭sai॒vāsmai॒ teja॒-ścakṣu॒rava̭ rundha indri॒yaṃ-vai~ vī॒ryaṃ̭-vṛ~ṅkte॒ bhrātṛ̭vyo॒ yaja̭mā॒no-'ya̭jamānasyā-dhva॒raka̭lpā॒-mprati॒ nirva̭pe॒-dbhrātṛ̭vye॒ yaja̭māne॒ nā-'sye᳚ndri॒yaṃ- [nā-'sye᳚ndri॒yam, vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte] || 49 ||
-~vī॒ryaṃ̭ ~vṛṅkte pu॒rāvā॒caḥ prava̭dito॒-rnirva̭pe॒-dyāva̭tye॒va vā-ktāmapro̭ditā॒-mbhrātṛ̭vyasya vṛṅkte॒ tāma̭sya॒ vāca̭-mpra॒vada̭ntī-ma॒nyā vāco-'nu॒ prava̭danti॒ tā i̭ndri॒yaṃ-vī~॒ryaṃ̭-ya~ja̭māne dadhatyāgnā vaiṣṇa॒va-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe-tprāta-ssavana॒syā̭-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tyaśca॒ru- ryada॒ṣṭāka̭pālo॒ bhava̭tya॒ṣṭākṣa̭rā gāya॒trī gā̭ya॒tra-mprā̭ta-ssava॒na-mprā̭ta-ssava॒name॒va tenā᳚-''pno- [tenā᳚-''pnoti, ā॒gnā॒vai॒ṣṇa॒va-] || 50 ||
-tyāgnāvaiṣṇa॒va-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe॒-nmāddhya̭ndinasya॒ sava̭nasyā-'' kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tya-śca॒ru ryadekā̭daśakapālo॒ bhava॒tyekā̭daśākṣarā tri॒ṣṭu-ptraiṣṭṷbha॒-mmāddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭na॒-mmāddhya̭dinname॒va sava̭na॒-ntenā᳚-''pnotyāgnāvaiṣṇa॒va-ndvāda̭śakapāla॒-nnirva̭pe-ttṛtīyasava॒nasyā̭-''kā॒le sara̭sva॒tyājya̭bhāgā॒ syā-dbā̭rhaspa॒tya-śca॒rurya-ddvāda̭śakapālo॒ bhava̭ti॒ dvāda̭śākṣarā॒ jaga̭tī॒ jāga̭ta-ntṛtīyasava॒na-ntṛ̭tīya sava॒name॒va tenā᳚-''pnoti de॒vatā̭bhire॒va de॒vatāḥ᳚ [de॒vatāḥ᳚, pra॒ti॒cara̭ti] || 51 ||
prati॒cara̭ti ya॒jñena̭ ya॒jñaṃ-vā~॒cā vāca॒-mbrahma̭ṇā॒ brahma̭ ka॒pālai̭re॒va chandāg̭syā॒pnoti̭ puro॒ḍāśai॒-ssava̭nāni maitrāvaru॒ṇa-meka̭kapāla॒-nnirva̭pe-dva॒śāyai̭ kā॒le yaivāsau bhrātṛ̭vyasya va॒śā-'nṷ̄ba॒ndhyā̭ so e॒vaiṣaitasyaika̭kapālo bhavati॒ na hi ka॒pālaiḥ᳚ pa॒śu-marha॒tyāptu᳚m || 52 ||
(brahma̭ṇai॒vaina̭ma॒bhi ca̭rati - ya॒jño na - tāve॒vā - 'sye᳚ndri॒ya - mā᳚pnoti -de॒vatāḥ᳚ - sa॒ptatrigṃ̭śacca ) (a. 9)
a॒sāvā̭di॒tyo na vya̭rocata॒ tasmai̭ de॒vāḥ prāya̭ścitti-maiccha॒-ntasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnira̭vapa॒-ntenai॒vāsmi॒-nruca̭madadhu॒ryo bra̭hmavarca॒sakā̭ma॒-ssyā-ttasmā̭ e॒tagṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-thsoma̭-ñcai॒va ru॒dra-ñca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ tāve॒vāsmi̭-nbrahmavarca॒sa-ndha̭tto brahmavarca॒syḙva bha̭vati tiṣyāpūrṇamā॒se nirva̭pedru॒dro [nirva̭pedru॒draḥ, vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭] || 53 ||
vai ti॒ṣyaḥ̭ somaḥ̭ pū॒rṇamā̭sa-ssā॒kṣāde॒va bra̭hmavarca॒samava̭ rundhe॒ pari̭śrite yājayati brahmavarca॒sasya॒ pari̭gṛhītyai śve॒tāyai᳚ śve॒tava̭thsāyai du॒gdha-mma̭thi॒tamājya̭-mbhava॒tyājya॒-mprokṣa̭ṇa॒mājyḙna mārjayante॒ yāva̭de॒va bra̭hmavarca॒sa-nta-thsarva̭-ṅkaro॒tyati̭ brahmavarca॒sa-ṅkri̭yata॒ ityā̭hurīśva॒ro du॒ścarmā॒ bhavi̭to॒riti̭ māna॒vī ṛcaṷ dhā॒yyḙ kuryā॒-dyadvai kiñca॒ manu॒-rava̭da॒tta-dbhḙṣa॒jaṃ- [-dbhḙṣa॒jam, bhe॒ṣa॒ja-me॒vā-'smai̭] || 54 ||
-bhḙṣa॒ja-me॒vā-'smai̭ karoti॒ yadi̭ bibhī॒yā-ddu॒ścarmā̭ bhaviṣyā॒mīti̭ somāpau॒ṣṇa-ñca॒ru-nnirva̭pe-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣaḥ pau॒ṣṇāḥ pa॒śava॒-ssvayai॒ vāsmai̭ de॒vata̭yā pa॒śubhi॒-stvaca̭-ṅkaroti॒ na du॒ścarmā̭ bhavati somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-tpra॒jākā̭ma॒-ssomo॒ vai rḙto॒dhā a॒gniḥ pra॒jānā᳚-mprajanayi॒tā soma̭ e॒vāsmai॒ reto॒ dadhā᳚tya॒gniḥ pra॒jā-mpraja̭nayati vi॒ndate᳚ - [ ] || 55 ||
pra॒jāgṃ so̭mārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe-dabhi॒caran᳚-thsau॒myo vai de॒vata̭yā॒ purṷṣa e॒ṣa ru॒dro yada॒gni-ssvāyā̭ e॒vaina̭-nde॒vatā̭yai ni॒ṣkrīya̭ ru॒drāyāpi̭ dadhāti tā॒jagārti॒-mārccha̭ti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒-jjyogā̭mayāvī॒ somaṃ॒-vā~ e॒tasya॒ raso̭ gacchatya॒gnigṃ śarī̭raṃ॒-ya~sya॒ jyogā॒maya̭ti॒ somā̭de॒vāsya॒ rasa̭-nniṣkrī॒ṇātya॒gne-śśarī̭ramu॒ta yadī॒- [yadi̭, i॒tāsu॒ rbhava̭ti॒] || 56 ||
-tāsu॒ rbhava̭ti॒ jīva̭tye॒va so̭māru॒drayo॒rvā e॒ta-ṅgra̭si॒tagṃ hotā॒ niṣkhi̭dati॒ sa ī᳚śva॒ra ārti॒mārto̭-rana॒ḍvān. hotrā॒ deyo॒ vahni॒rvā a̭na॒ḍvān. vahni॒r॒hotā॒ vahni̭nai॒va vahni̭-mā॒tmānagg̭ spṛṇoti somārau॒dra-ñca॒ru-nnirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ sve᳚-'smā ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayeya॒miti॒ vedi̭-mpari॒gṛhyā॒-'rdha-mṷddha॒nyā-da॒rdha-nnārdha-mba॒r॒hiṣaḥ̭ stṛṇī॒yā-da॒rdha-nnārdha-mi॒ddhmasyā᳚-'bhyā-da॒ddhyā-dad॒rdha-nna sva e॒vāsmā̭ ā॒yata̭ne॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayati || 57 ||
(ru॒dro - bhḙṣa॒jaṃ - vi॒ndate॒- yadi̭ - stṛṇī॒yāda॒rdhaṃ - dvāda̭śa ca) (a. 10)
ai॒ndra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭penmāru॒tagṃ sa॒ptaka̭pāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va ma॒ruta̭śca॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyāhava॒nīya̭ ai॒ndramadhi̭ śrayati॒ gārha̭patye māru॒ta-mpā̭pavasya॒sasya॒ vidhṛ̭tyai sa॒ptaka̭pālo māru॒to bha̭vati sa॒ptaga̭ṇā॒ vai ma॒ruto̭gaṇa॒śa e॒vāsmai̭ sajā॒tānava̭ rundhe-'nū॒cyamā̭na॒ ā sā̭dayati॒ viśa̭me॒vā- [viśa̭me॒va, a॒smā॒ anṷvartmānaṃ-] || 58 ||
-'smā॒ anṷvartmāna-ṅkarotye॒tāme॒va nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta kṣa॒trāya̭ ca vi॒śe ca̭ sa॒mada̭-ndaddhyā॒-mityai॒ndrasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā॒-dindrā॒yā-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā-nma॒ruto̭ ya॒jeti̭ māru॒tasyā̭-'va॒dya-nbrṷ̄yā-nma॒rudbhyo-'nṷ brū॒hītyā॒śrāvya̭ brūyā॒dindraṃ̭-ya~॒jeti॒ sva e॒vaibhyo̭ bhāga॒dheyḙ sa॒mada̭-ndadhāti vitṛgṃhā॒ṇā-sti̭ṣṭhantye॒ tāme॒va [ ] || 59 ||
nirva̭pe॒dyaḥ kā॒mayḙta॒ kalpḙra॒nniti̭ yathādeva॒ta-ma̭va॒dāya̭ yathā deva॒taṃ-ya~̭je-dbhāga॒dheyḙnai॒vaināṋ yathāya॒tha-ṅka̭lpayati॒ kalpa̭nta e॒vaindra-mekā̭daśakapāla॒-nnirva̭pe-dvaiśvade॒va-ndvāda̭śakapāla॒-ṅgrāma̭kāma॒ indra̭-ñcai॒va viśvāg̭śca de॒vān-thsvena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vatyai॒ndrasyā̭-'va॒dāya̭ vaiśvade॒vasyāva̭ dye॒-dathai॒ndrasyo॒- [-dathai॒ndrasya̭, u॒pari̭ṣṭā-] || 60 ||
-pari̭ṣṭā-dindri॒yeṇai॒vāsmā̭ ubha॒yataḥ̭ sajā॒tā-npari̭ gṛhṇātyupādhā॒yya̭ pūrvayaṃ॒-vā~so॒ dakṣi̭ṇā sajā॒tānā॒mupa̭hityai॒ pṛśñi̭yai du॒gdhe praiya̭ṅgava-ñca॒ru-nnirva̭penma॒rudbhyo॒ grāma̭kāmaḥ॒ pṛśñi̭yai॒ vai paya̭so ma॒ruto̭ jā॒tāḥ pṛśñi̭yai pri॒yaṅga̭vo māru॒tāḥ khalu॒ vai de॒vata̭yā sajā॒tā ma॒ruta̭ e॒va svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati॒ ta e॒vāsmai̭ sajā॒tā-npraya̭cchanti grā॒myḙva bha̭vati pri॒yava̭tī yājyānuvā॒kyḙ [yājyānuvā॒kye᳚, bha॒va॒taḥ॒ pri॒yame॒vainagṃ̭] || 61 ||
bhavataḥ pri॒yame॒vainagṃ̭ samā॒nānā᳚-ṅkaroti dvi॒padā̭ puro-'nuvā॒kyā̭ bhavati dvi॒pada̭ e॒vāva̭ rundhe॒ catṷṣpadā yā॒jyā̭ catṷṣpada e॒va pa॒śūnava̭ rundhe devāsu॒rā-ssaṃya~̭ttā āsa॒-nte de॒vā mi॒tho vipri̭yā āsa॒-nte᳚(1॒) 'nyo᳚-'nyasmai॒ jyaiṣṭhyā॒yā-ti̭ṣṭhamānā-ścatu॒rdhā vya̭krāma-nna॒gni-rvasṷbhi॒-ssomo̭ ru॒drairindro̭ ma॒rudbhi॒-rvarṷṇa ādi॒tyai-ssa indraḥ̭ pra॒jāpa̭ti॒-mupā̭-'dhāva॒-tta- [-'dhāva॒-ttam, e॒tayā̭] || 62 ||
-me॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭-'yājaya-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnira̭vapa॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒rumindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒ -mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā-''di॒tyava̭te ca॒ru-ntato॒ vā indra̭-nde॒vā jyaiṣṭhyā̭yā॒bhi sama̭jānata॒ ya-ssa̭mā॒nai-rmi॒tho vipri̭ya॒-ssyā-ttame॒tayā̭ saṃ॒(2)jñānyā̭ yājaye-da॒gnaye॒ vasṷmate puro॒ḍāśa̭-ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pe॒-thsomā̭ya ru॒drava̭te ca॒ru-mindrā̭ya ma॒rutva̭te puro॒ḍāśa॒-mekā̭daśakapālaṃ॒-va~rṷṇāyā ''di॒tyava̭te ca॒ru-mindra̭-me॒vaina̭-mbhū॒ta-ñjyaiṣṭhyā̭ya samā॒nā a॒bhi sa-ñjā̭nate॒ vasi̭ṣṭha-ssamā॒nānā᳚-mbhavati || 63 ||
(viśa̭me॒va - ti̭ṣṭhantye॒tāme॒ - vāthai॒ndrasya̭ - yājyānuvā॒kyḙ - taṃ - ~varṷṇāya॒ -catṷrdaśa ca) (a. 11)
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha āpo̭ ha॒ yatprajā̭pate || sa vḙda pu॒traḥ pi॒tara॒gṃ॒ sa mā॒tara॒gṃ॒ sa sū॒nubha̭rva॒-thsa bhṷva॒-tpuna̭rmaghaḥ | sa dyāmaurṇo̭da॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sa suva॒-ssa viśvā॒ bhuvo̭ abhava॒-thsa ā-'bha̭vat || udu॒ tya-ñci॒tram || sa pra̭tna॒vannavī̭ya॒sā-'gne᳚ dyu॒mnena̭ saṃ॒ya~tā᳚ | bṛ॒ha-tta̭tantha bhā॒nunā᳚ || ni kāvyā̭ ve॒dhasa॒-śśaśva̭taska॒r॒haste॒ dadhā̭no॒ [dadhā̭naḥ, naryā̭ pu॒rūṇi̭ |] || 64 ||
naryā̭ pu॒rūṇi̭ | a॒gnirbhṷvadrayi॒patī̭ rayī॒ṇāgṃ sa॒trā ca̭krā॒ṇo a॒mṛtā̭ni॒ viśvā᳚ || hira̭ṇyapāṇimū॒tayḙ savi॒tāra॒mupa̭ hvaye | sa cettā̭ de॒vatā̭ pa॒dam || vā॒mama॒dya sa̭vitarvā॒mamu॒ śvo di॒vedi̭ve vā॒mama॒smabhyagṃ̭ sāvīḥ | vā॒masya॒ hi kṣaya̭sya deva॒ bhūrḙra॒yā dhi॒yā vā̭ma॒bhājaḥ̭ syāma || baḍi॒tthā parva̭tānā-ṅkhi॒dra-mbi̭bharṣi pṛthivi | pra yā bhṷ̄mi pravatvati ma॒hnā ji॒noṣi̭ [ji॒noṣi̭, ma॒hi॒ni॒ |] || 65 ||
mahini || stomā̭sastvā vicāriṇi॒ prati̭ṣṭobhantya॒ktubhiḥ̭ | prayā vāja॒-nna heṣa̭nta-mpe॒ru-masya̭syarjuni || ṛ॒dū॒darḙṇa॒ sakhyā̭ saceya॒ yo mā॒ na riṣye᳚ddharyaśva pī॒taḥ | a॒yaṃ-ya~-ssomo॒ nyadhā᳚yya॒sme tasmā॒ indra̭-mpra॒tira̭-me॒myaccha̭ || āpā᳚ntamanyu-stṛ॒pala̭-prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭ vā॒ñcharṷmāgṃ ṛjī॒ṣī | somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || pra- [pra, su॒vā॒na-ssoma̭] || 66 ||
-sṷvā॒na-ssoma̭ ṛta॒yu-ści̭ke॒tendrā̭ya॒ brahma̭ ja॒mada̭gni॒-rarcanṋ | vṛṣā̭ ya॒ntā-'si॒ śava̭sa-stu॒rasyā॒-'nta-rya̭ccha gṛṇa॒te dha॒rtra-ndṛgṃ̭ha || sa॒bādha̭ste॒ mada̭-ñca śuṣma॒ya-ñca॒ brahma॒ naro᳚ brahma॒kṛtaḥ̭ saparyann | a॒rko vā॒ ya-ttu॒rate॒ soma̭cakṣā॒-statre-dindro̭ dadhate pṛ॒thsu tu॒ryām || vaṣa̭-ṭte viṣṇavā॒sa ā kṛ̭ṇomi॒ tanmḙ juṣasva śipiviṣṭa ha॒vyam | || 67 ||
vardha̭ntu tvā suṣṭu॒tayo॒ giro̭ me yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ ||pra ta-ttḙ a॒dya śi̭piviṣṭa॒ nāmā॒-'rya-śśagṃ̭ sāmi va॒yunā̭ni vi॒dvān | tantvā̭ gṛṇāmi ta॒vasa॒-mata̭vīyā॒n kṣaya̭ntama॒sya raja̭saḥ parā॒ke || kimi-ttḙ viṣṇo pari॒cakṣya̭-mbhū॒-tpra yadva̭va॒kṣe śi̭pivi॒ṣṭo a̭smi | mā varpo̭ a॒smadapa̭ gūha e॒tadya-da॒nyarṷ̄pa-ssami॒the ba॒bhūtha̭ | || 68 ||
agne॒ dā dā॒śuṣḙ ra॒yiṃ-vī~॒rava̭nta॒-mparī̭ṇasam | śi॒śī॒hi naḥ̭ sūnu॒mataḥ̭ || dā no̭ agne śa॒tino॒ dā-ssa̭ha॒sriṇo̭ du॒ro na vāja॒gg॒ śrutyā॒ apā̭ vṛdhi | prācī॒ dyāvā̭pṛthi॒vī brahma̭ṇā kṛdhi॒ suva॒rṇa śu॒kramu॒ṣaso॒ vi di̭dyutuḥ || a॒gnirdā॒ dravi̭ṇaṃ-vī~॒rapḙśā a॒gnir-ṛṣiṃ॒-ya~-ssa॒hasrā̭ sa॒noti̭ | a॒gnirdi॒vi ha॒vyamā ta̭tānā॒-'gne-rdhāmā̭ni॒ vibhṛ̭tā puru॒trā || mā [mā, no॒ ma॒rdhī॒ rā tū bha̭ra |] || 69 ||
no̭ mardhī॒ rā tū bha̭ra || ghṛ॒ta-nna pū॒ta-nta॒nūra̭re॒pā-śśuci॒ hira̭ṇyam | ta-ttḙ ru॒kmo na ro̭cata svadhāvaḥ || u॒bhe sṷścandra sa॒rpiṣo॒ darvī᳚ śrīṇīṣa ā॒sani̭ | u॒to na॒ u-tpṷpūryā u॒ktheṣṷ śavasaspata॒ iṣagg̭ sto॒tṛbhya॒ ā bha̭ra || vāyo̭ śa॒tagṃ harī̭ṇāṃ-yu~॒vasva॒ poṣyā̭ṇām | u॒ta vā̭ te saha॒sriṇo॒ ratha॒ ā yā̭tu॒ pāja̭sā || pra yābhi॒- [pra yābhiḥ, yāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭] || 70 ||
-ryāsi̭ dā॒śvāgṃ sa॒macchā̭ ni॒yudbhi̭-rvāyavi॒ṣṭayḙ duro॒ṇe | ni no̭ ra॒yigṃ su॒bhoja̭saṃ-yu~ve॒ha ni vī॒rava॒-dgavya॒maśvi̭ya-ñca॒ rādhaḥ̭ ||re॒vatī᳚rna-ssadha॒māda॒ indrḙ santu tu॒vivā̭jāḥ | kṣu॒manto॒ yābhi॒rmadḙma || re॒vāgṃ idre॒vataḥ̭ sto॒tā syā-ttvāva̭to ma॒ghonaḥ̭ | predṷ hariva-śśru॒tasya̭ || 71 ||
(dadhā̭no - ji॒noṣi̭ - debhuḥ॒ pra - ha॒vyaṃ - ba॒bhūtha॒ - mā - yābhi̭ - ścatvāri॒gṃ॒śacca̭ ) (a. 12)
(pra॒jāpa̭ti॒stā-ssṛ॒ṣṭā - a॒gnayḙ pathi॒kṛte॒ - gnaye॒ kāmā̭yā॒ - gnayenna̭vate -vaiśvāna॒ra -mā̭di॒tya-ñca॒ru - mai॒ndra-ñca॒ru - mindrā॒yānvṛ̭java - āgnāvaiṣṇa॒va -ma॒sau so̭mārau॒dra - mai॒ndrama॒kā̭daśakapālagṃ- hiraṇyaga॒rbho - dvāda̭śa )
(pra॒jāpa̭ti - ra॒gnaye॒ kāmā̭yā॒ - 'bhi sa-mbha̭vato॒ - yo vi̭dviṣā॒ṇayo̭ -ri॒dhme sanna̭ hye - dāgnāvaiṣṇa॒vamu॒ - pari̭ṣṭā॒ - dyāsi̭ dā॒śvāgṃsa॒ - meka̭saptatiḥ )
(pra॒jāpa̭tiḥ॒, predṷ hariva-śśru॒tasya̭)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-ndvitīyakāṇḍe dvitīyaḥ praśna-ssamāptaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.