Durga

ദേവീ മാഹാത്മ്യം ദുര്ഗാ സപ്തശതി ചതുര്ഥോഽധ്യായഃ

Devi Mahatmyam Durga Saptashati Chaturtho'dhyayah

✍️ Vyasa 📂 Mahatmyam 🖋️ Malayalam script
📄 Download PDF
ശക്രാദിസ്തുതിര്നാമ ചതുര്ധോഽധ്യായഃ ॥
ധ്യാനം
കാലാഭ്രാഭാം കടാക്ഷൈര് അരി കുല ഭയദാം മൌലി ബദ്ധേന്ദു രേഖാം
ശങ്ഖ-ചക്രം കൃപാണം ത്രിശിഖമപി കരൈ-രുദ്വഹന്തീം ത്രിനേറ്ത്രമ് ।
സിംഹ സ്കന്ദാധിരൂഢാം ത്രിഭുവന-മഖിലം തേജസാ പൂരയന്തീം
ധ്യായേ-ദ്ദുര്ഗാം ജയാഖ്യാം ത്രിദശ-പരിവൃതാം സേവിതാം സിദ്ധി കാമൈഃ ॥
ഋഷിരുവാച ॥1॥
ശക്രാദയഃ സുരഗണാ നിഹതേഽതിവീര്യേ
തസ്മിന്ദുരാത്മനി സുരാരിബലേ ച ദേവ്യാ ।
താം തുഷ്ടുവുഃ പ്രണതിനമ്രശിരോധരാംസാ
വാഗ്ഭിഃ പ്രഹര്ഷപുലകോദ്ഗമചാരുദേഹാഃ ॥ 2 ॥
ദേവ്യാ യയാ തതമിദം ജഗദാത്മശക്ത്യാ
നിഃശേഷദേവഗണശക്തിസമൂഹമൂര്ത്യാ ।
താമമ്ബികാമഖിലദേവമഹര്ഷിപൂജ്യാം
ഭക്ത്യാ നതാഃ സ്മ വിദധാതുശുഭാനി സാ നഃ ॥3॥
യസ്യാഃ പ്രഭാവമതുലം ഭഗവാനനന്തോ
ബ്രഹ്മാ ഹരശ്ച നഹി വക്തുമലം ബലം ച ।
സാ ചണ്ഡികാഽഖില ജഗത്പരിപാലനായ
നാശായ ചാശുഭഭയസ്യ മതിം കരോതു ॥4॥
യാ ശ്രീഃ സ്വയം സുകൃതിനാം ഭവനേഷ്വലക്ഷ്മീഃ
പാപാത്മനാം കൃതധിയാം ഹൃദയേഷു ബുദ്ധിഃ ।
ശ്രദ്ഥാ സതാം കുലജനപ്രഭവസ്യ ലജ്ജാ
താം ത്വാം നതാഃ സ്മ പരിപാലയ ദേവി വിശ്വമ് ॥5॥
കിം വര്ണയാമ തവരൂപ മചിന്ത്യമേതത്
കിഞ്ചാതിവീര്യമസുരക്ഷയകാരി ഭൂരി ।
കിം ചാഹവേഷു ചരിതാനി തവാത്ഭുതാനി
സര്വേഷു ദേവ്യസുരദേവഗണാദികേഷു । ॥6॥
ഹേതുഃ സമസ്തജഗതാം ത്രിഗുണാപി ദോഷൈഃ
ന ജ്ഞായസേ ഹരിഹരാദിഭിരവ്യപാരാ ।
സര്വാശ്രയാഖിലമിദം ജഗദംശഭൂതം
അവ്യാകൃതാ ഹി പരമാ പ്രകൃതിസ്ത്വമാദ്യാ ॥6॥
യസ്യാഃ സമസ്തസുരതാ സമുദീരണേന
തൃപ്തിം പ്രയാതി സകലേഷു മഖേഷു ദേവി ।
സ്വാഹാസി വൈ പിതൃ ഗണസ്യ ച തൃപ്തി ഹേതു
രുച്ചാര്യസേ ത്വമത ഏവ ജനൈഃ സ്വധാച ॥8॥
യാ മുക്തിഹേതുരവിചിന്ത്യ മഹാവ്രതാ ത്വം
അഭ്യസ്യസേ സുനിയതേന്ദ്രിയതത്വസാരൈഃ ।
മോക്ഷാര്ഥിഭിര്മുനിഭിരസ്തസമസ്തദോഷൈ
ര്വിദ്യാഽസി സാ ഭഗവതീ പരമാ ഹി ദേവി ॥9॥
ശബ്ദാത്മികാ സുവിമലര്ഗ്യജുഷാം നിധാനം
മുദ്ഗീഥരമ്യപദപാഠവതാം ച സാമ്നാമ് ।
ദേവീ ത്രയീ ഭഗവതീ ഭവഭാവനായ
വാര്താസി സര്വ ജഗതാം പരമാര്തിഹന്ത്രീ ॥10॥
മേധാസി ദേവി വിദിതാഖിലശാസ്ത്രസാരാ
ദുര്ഗാഽസി ദുര്ഗഭവസാഗരസനൌരസങ്ഗാ ।
ശ്രീഃ കൈട ഭാരിഹൃദയൈകകൃതാധിവാസാ
ഗൌരീ ത്വമേവ ശശിമൌലികൃത പ്രതിഷ്ഠാ ॥11॥
ഈഷത്സഹാസമമലം പരിപൂര്ണ ചന്ദ്ര
ബിമ്ബാനുകാരി കനകോത്തമകാന്തികാന്തമ് ।
അത്യദ്ഭുതം പ്രഹൃതമാത്തരുഷാ തഥാപി
വക്ത്രം വിലോക്യ സഹസാ മഹിഷാസുരേണ ॥12॥
ദൃഷ്ട്വാതു ദേവി കുപിതം ഭ്രുകുടീകരാല
മുദ്യച്ഛശാങ്കസദൃശച്ഛവി യന്ന സദ്യഃ ।
പ്രാണാന് മുമോച മഹിഷസ്തദതീവ ചിത്രം
കൈര്ജീവ്യതേ ഹി കുപിതാന്തകദര്ശനേന । ॥13॥
ദേവിപ്രസീദ പരമാ ഭവതീ ഭവായ
സദ്യോ വിനാശയസി കോപവതീ കുലാനി ।
വിജ്ഞാതമേതദധുനൈവ യദസ്തമേതത്
ന്നീതം ബലം സുവിപുലം മഹിഷാസുരസ്യ ॥14॥
തേ സമ്മതാ ജനപദേഷു ധനാനി തേഷാം
തേഷാം യശാംസി ന ച സീദതി ധര്മവര്ഗഃ ।
ധന്യാസ്ത​ഏവ നിഭൃതാത്മജഭൃത്യദാരാ
യേഷാം സദാഭ്യുദയദാ ഭവതീ പ്രസന്നാ॥15॥
ധര്മ്യാണി ദേവി സകലാനി സദൈവ കര്മാനി
ണ്യത്യാദൃതഃ പ്രതിദിനം സുകൃതീ കരോതി ।
സ്വര്ഗം പ്രയാതി ച തതോ ഭവതീ പ്രസാദാ
ല്ലോകത്രയേഽപി ഫലദാ നനു ദേവി തേന ॥16॥
ദുര്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതി മശേശ ജന്തോഃ
സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ।
ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ
സര്വോപകാരകരണായ സദാര്ദ്രചിത്താ ॥17॥
ഏഭിര്ഹതൈര്ജഗദുപൈതി സുഖം തഥൈതേ
കുര്വന്തു നാമ നരകായ ചിരായ പാപമ് ।
സങ്ഗ്രാമമൃത്യുമധിഗമ്യ ദിവമ്പ്രയാന്തു
മത്വേതി നൂനമഹിതാന്വിനിഹംസി ദേവി ॥18॥
ദൃഷ്ട്വൈവ കിം ന ഭവതീ പ്രകരോതി ഭസ്മ
സര്വാസുരാനരിഷു യത്പ്രഹിണോഷി ശസ്ത്രമ് ।
ലോകാന്പ്രയാന്തു രിപവോഽപി ഹി ശസ്ത്രപൂതാ
ഇത്ഥം മതിര്ഭവതി തേഷ്വഹി തേഽഷുസാധ്വീ ॥19॥
ഖഡ്ഗ പ്രഭാനികരവിസ്ഫുരണൈസ്തധോഗ്രൈഃ
ശൂലാഗ്രകാന്തിനിവഹേന ദൃശോഽസുരാണാമ് ।
യന്നാഗതാ വിലയമംശുമദിന്ദുഖണ്ഡ
യോഗ്യാനനം തവ വിലോക യതാം തദേതത് ॥20॥
ദുര്വൃത്ത വൃത്ത ശമനം തവ ദേവി ശീലം
രൂപം തഥൈതദവിചിന്ത്യമതുല്യമന്യൈഃ ।
വീര്യം ച ഹന്തൃ ഹൃതദേവപരാക്രമാണാം
വൈരിഷ്വപി പ്രകടിതൈവ ദയാ ത്വയേത്ഥമ് ॥21॥
കേനോപമാ ഭവതു തേഽസ്യ പരാക്രമസ്യ
രൂപം ച ശതൃഭയ കാര്യതിഹാരി കുത്ര ।
ചിത്തേകൃപാ സമരനിഷ്ടുരതാ ച ദൃഷ്ടാ
ത്വയ്യേവ ദേവി വരദേ ഭുവനത്രയേഽപി ॥22॥
ത്രൈലോക്യമേതദഖിലം രിപുനാശനേന
ത്രാതം ത്വയാ സമരമൂര്ധനി തേഽപി ഹത്വാ ।
നീതാ ദിവം രിപുഗണാ ഭയമപ്യപാസ്തം
അസ്മാകമുന്മദസുരാരിഭവം നമസ്തേ ॥23॥
ശൂലേന പാഹി നോ ദേവി പാഹി ഖഡ്ഗേന ചാമ്ഭികേ ।
ഘണ്ടാസ്വനേന നഃ പാഹി ചാപജ്യാനിസ്വനേന ച ॥24॥
പ്രാച്യാം രക്ഷ പ്രതീച്യാം ച ചണ്ഡികേ രക്ഷ ദക്ഷിണേ ।
ഭ്രാമണേനാത്മശൂലസ്യ ഉത്തരസ്യാം തഥേശ്വരീ॥25॥
സൌമ്യാനി യാനി രൂപാണി ത്രൈലോക്യേ വിചരന്തിതേ ।
യാനി ചാത്യന്ത ഘോരാണി തൈരക്ഷാസ്മാംസ്തഥാഭുവമ് ॥26॥
ഖഡ്ഗശൂലഗദാദീനി യാനി ചാസ്ത്രാണി തേഽമ്ബികേ ।
കരപല്ലവസങ്ഗീനി തൈരസ്മാന്രക്ഷ സര്വതഃ ॥27॥
ഋഷിരുവാച ॥28॥
ഏവം സ്തുതാ സുരൈര്ദിവ്യൈഃ കുസുമൈര്നന്ദനോദ്ഭവൈഃ ।
അര്ചിതാ ജഗതാം ധാത്രീ തഥാ ഗന്ധാനു ലേപനൈഃ ॥29॥
ഭക്ത്യാ സമസ്തൈസ്രി ശൈര്ദിവ്യൈര്ധൂപൈഃ സുധൂപിതാ ।
പ്രാഹ പ്രസാദസുമുഖീ സമസ്താന് പ്രണതാന് സുരാന്। ॥30॥
ദേവ്യുവാച ॥31॥
വ്രിയതാം ത്രിദശാഃ സര്വേ യദസ്മത്തോഽഭിവാഞ്ഛിതമ് ॥32॥
ദേവാ ഊചു ॥33॥
ഭഗവത്യാ കൃതം സര്വം ന കിഞ്ചിദവശിഷ്യതേ ।
യദയം നിഹതഃ ശത്രു രസ്മാകം മഹിഷാസുരഃ ॥34॥
യദിചാപി വരോ ദേയ സ്ത്വയാഽസ്മാകം മഹേശ്വരി ।
സംസ്മൃതാ സംസ്മൃതാ ത്വം നോ ഹിം സേഥാഃപരമാപദഃ॥35॥
യശ്ച മര്ത്യഃ സ്തവൈരേഭിസ്ത്വാം സ്തോഷ്യത്യമലാനനേ ।
തസ്യ വിത്തര്ദ്ധിവിഭവൈര്ധനദാരാദി സമ്പദാമ് ॥36॥
വൃദ്ദയേഽ സ്മത്പ്രസന്നാ ത്വം ഭവേഥാഃ സര്വദാമ്ഭികേ ॥37॥
ഋഷിരുവാച ॥38॥
ഇതി പ്രസാദിതാ ദേവൈര്ജഗതോഽര്ഥേ തഥാത്മനഃ ।
തഥേത്യുക്ത്വാ ഭദ്രകാലീ ബഭൂവാന്തര്ഹിതാ നൃപ ॥39॥
ഇത്യേതത്കഥിതം ഭൂപ സമ്ഭൂതാ സാ യഥാപുരാ ।
ദേവീ ദേവശരീരേഭ്യോ ജഗത്പ്രയഹിതൈഷിണീ ॥40॥
പുനശ്ച ഗൌരീ ദേഹാത്സാ സമുദ്ഭൂതാ യഥാഭവത് ।
വധായ ദുഷ്ട ദൈത്യാനാം തഥാ ശുമ്ഭനിശുമ്ഭയോഃ ॥41॥
രക്ഷണായ ച ലോകാനാം ദേവാനാമുപകാരിണീ ।
തച്ഛൃ ണുഷ്വ മയാഖ്യാതം യഥാവത്കഥയാമിതേ
ഹ്രീം ഓം ॥42॥
॥ ജയ ജയ ശ്രീ മാര്കണ്ഡേയ പുരാണേ സാവര്നികേ മന്വന്തരേ ദേവി മഹത്മ്യേ ശക്രാദിസ്തുതിര്നാമ ചതുര്ധോഽധ്യായഃ സമാപ്തമ് ॥
ആഹുതി
ഹ്രീം ജയന്തീ സാങ്ഗായൈ സായുധായൈ സശക്തികായൈ സപരിവാരായൈ സവാഹനായൈ ശ്രീ മഹാലക്ഷ്മ്യൈ ലക്ഷ്മീ ബീജാദിഷ്ടായൈ മഹാഹുതിം സമര്പയാമി നമഃ സ്വാഹാ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ ||
dhyānaṃ
kālābhrābhāṃ kaṭākṣair ari kula bhayadāṃ mauli baddhendu rekhāṃ
śaṅkha-cakraṃ kṛpāṇaṃ triśikhamapi karai-rudvahantīṃ trineṟtram |
siṃha skandādhirūḍhāṃ tribhuvana-makhilaṃ tejasā pūrayantīṃ
dhyāye-ddurgāṃ jayākhyāṃ tridaśa-parivṛtāṃ sevitāṃ siddhi kāmaiḥ ||
ṛṣiruvāca ||1||
śakrādayaḥ suragaṇā nihate'tivīrye
tasmindurātmani surāribale ca devyā |
tāṃ tuṣṭuvuḥ praṇatinamraśirodharāṃsā
vāgbhiḥ praharṣapulakodgamacārudehāḥ || 2 ||
devyā yayā tatamidaṃ jagadātmaśaktyā
niḥśeṣadevagaṇaśaktisamūhamūrtyā |
tāmambikāmakhiladevamaharṣipūjyāṃ
bhaktyā natāḥ sma vidadhātuśubhāni sā naḥ ||3||
yasyāḥ prabhāvamatulaṃ bhagavānananto
brahmā haraśca nahi vaktumalaṃ balaṃ ca |
sā caṇḍikā'khila jagatparipālanāya
nāśāya cāśubhabhayasya matiṃ karotu ||4||
yā śrīḥ svayaṃ sukṛtināṃ bhavaneṣvalakṣmīḥ
pāpātmanāṃ kṛtadhiyāṃ hṛdayeṣu buddhiḥ |
śradthā satāṃ kulajanaprabhavasya lajjā
tāṃ tvāṃ natāḥ sma paripālaya devi viśvam ||5||
kiṃ varṇayāma tavarūpa macintyametat
kiñcātivīryamasurakṣayakāri bhūri |
kiṃ cāhaveṣu caritāni tavātbhutāni
sarveṣu devyasuradevagaṇādikeṣu | ||6||
hetuḥ samastajagatāṃ triguṇāpi doṣaiḥ
na jñāyase hariharādibhiravyapārā |
sarvāśrayākhilamidaṃ jagadaṃśabhūtaṃ
avyākṛtā hi paramā prakṛtistvamādyā ||6||
yasyāḥ samastasuratā samudīraṇena
tṛptiṃ prayāti sakaleṣu makheṣu devi |
svāhāsi vai pitṛ gaṇasya ca tṛpti hetu
ruccāryase tvamata eva janaiḥ svadhāca ||8||
yā muktiheturavicintya mahāvratā tvaṃ
abhyasyase suniyatendriyatatvasāraiḥ |
mokṣārthibhirmunibhirastasamastadoṣai
rvidyā'si sā bhagavatī paramā hi devi ||9||
śabdātmikā suvimalargyajuṣāṃ nidhānaṃ
mudgītharamyapadapāṭhavatāṃ ca sāmnām |
devī trayī bhagavatī bhavabhāvanāya
vārtāsi sarva jagatāṃ paramārtihantrī ||10||
medhāsi devi viditākhilaśāstrasārā
durgā'si durgabhavasāgarasanaurasaṅgā |
śrīḥ kaiṭa bhārihṛdayaikakṛtādhivāsā
gaurī tvameva śaśimaulikṛta pratiṣṭhā ||11||
īṣatsahāsamamalaṃ paripūrṇa candra
bimbānukāri kanakottamakāntikāntam |
atyadbhutaṃ prahṛtamāttaruṣā tathāpi
vaktraṃ vilokya sahasā mahiṣāsureṇa ||12||
dṛṣṭvātu devi kupitaṃ bhrukuṭīkarāla
mudyacchaśāṅkasadṛśacchavi yanna sadyaḥ |
prāṇān mumoca mahiṣastadatīva citraṃ
kairjīvyate hi kupitāntakadarśanena | ||13||
deviprasīda paramā bhavatī bhavāya
sadyo vināśayasi kopavatī kulāni |
vijñātametadadhunaiva yadastametat
nnītaṃ balaṃ suvipulaṃ mahiṣāsurasya ||14||
te sammatā janapadeṣu dhanāni teṣāṃ
teṣāṃ yaśāṃsi na ca sīdati dharmavargaḥ |
dhanyāsta​eva nibhṛtātmajabhṛtyadārā
yeṣāṃ sadābhyudayadā bhavatī prasannā||15||
dharmyāṇi devi sakalāni sadaiva karmāni
ṇyatyādṛtaḥ pratidinaṃ sukṛtī karoti |
svargaṃ prayāti ca tato bhavatī prasādā
llokatraye'pi phaladā nanu devi tena ||16||
durge smṛtā harasi bhīti maśeśa jantoḥ
svasthaiḥ smṛtā matimatīva śubhāṃ dadāsi |
dāridryaduḥkhabhayahāriṇi kā tvadanyā
sarvopakārakaraṇāya sadārdracittā ||17||
ebhirhatairjagadupaiti sukhaṃ tathaite
kurvantu nāma narakāya cirāya pāpam |
saṅgrāmamṛtyumadhigamya divamprayāntu
matveti nūnamahitānvinihaṃsi devi ||18||
dṛṣṭvaiva kiṃ na bhavatī prakaroti bhasma
sarvāsurānariṣu yatprahiṇoṣi śastram |
lokānprayāntu ripavo'pi hi śastrapūtā
itthaṃ matirbhavati teṣvahi te'ṣusādhvī ||19||
khaḍga prabhānikaravisphuraṇaistadhograiḥ
śūlāgrakāntinivahena dṛśo'surāṇām |
yannāgatā vilayamaṃśumadindukhaṇḍa
yogyānanaṃ tava viloka yatāṃ tadetat ||20||
durvṛtta vṛtta śamanaṃ tava devi śīlaṃ
rūpaṃ tathaitadavicintyamatulyamanyaiḥ |
vīryaṃ ca hantṛ hṛtadevaparākramāṇāṃ
vairiṣvapi prakaṭitaiva dayā tvayettham ||21||
kenopamā bhavatu te'sya parākramasya
rūpaṃ ca śatṛbhaya kāryatihāri kutra |
cittekṛpā samaraniṣṭuratā ca dṛṣṭā
tvayyeva devi varade bhuvanatraye'pi ||22||
trailokyametadakhilaṃ ripunāśanena
trātaṃ tvayā samaramūrdhani te'pi hatvā |
nītā divaṃ ripugaṇā bhayamapyapāstaṃ
asmākamunmadasurāribhavaṃ namaste ||23||
śūlena pāhi no devi pāhi khaḍgena cāmbhike |
ghaṇṭāsvanena naḥ pāhi cāpajyānisvanena ca ||24||
prācyāṃ rakṣa pratīcyāṃ ca caṇḍike rakṣa dakṣiṇe |
bhrāmaṇenātmaśūlasya uttarasyāṃ tatheśvarī||25||
saumyāni yāni rūpāṇi trailokye vicarantite |
yāni cātyanta ghorāṇi tairakṣāsmāṃstathābhuvam ||26||
khaḍgaśūlagadādīni yāni cāstrāṇi te'mbike |
karapallavasaṅgīni tairasmānrakṣa sarvataḥ ||27||
ṛṣiruvāca ||28||
evaṃ stutā surairdivyaiḥ kusumairnandanodbhavaiḥ |
arcitā jagatāṃ dhātrī tathā gandhānu lepanaiḥ ||29||
bhaktyā samastaisri śairdivyairdhūpaiḥ sudhūpitā |
prāha prasādasumukhī samastān praṇatān surān| ||30||
devyuvāca ||31||
vriyatāṃ tridaśāḥ sarve yadasmatto'bhivāñchitam ||32||
devā ūcu ||33||
bhagavatyā kṛtaṃ sarvaṃ na kiñcidavaśiṣyate |
yadayaṃ nihataḥ śatru rasmākaṃ mahiṣāsuraḥ ||34||
yadicāpi varo deya stvayā'smākaṃ maheśvari |
saṃsmṛtā saṃsmṛtā tvaṃ no hiṃ sethāḥparamāpadaḥ||35||
yaśca martyaḥ stavairebhistvāṃ stoṣyatyamalānane |
tasya vittarddhivibhavairdhanadārādi sampadām ||36||
vṛddaye' smatprasannā tvaṃ bhavethāḥ sarvadāmbhike ||37||
ṛṣiruvāca ||38||
iti prasāditā devairjagato'rthe tathātmanaḥ |
tathetyuktvā bhadrakālī babhūvāntarhitā nṛpa ||39||
ityetatkathitaṃ bhūpa sambhūtā sā yathāpurā |
devī devaśarīrebhyo jagatprayahitaiṣiṇī ||40||
punaśca gaurī dehātsā samudbhūtā yathābhavat |
vadhāya duṣṭa daityānāṃ tathā śumbhaniśumbhayoḥ ||41||
rakṣaṇāya ca lokānāṃ devānāmupakāriṇī |
tacchṛ ṇuṣva mayākhyātaṃ yathāvatkathayāmite
hrīṃ oṃ ||42||
|| jaya jaya śrī mārkaṇḍeya purāṇe sāvarnike manvantare devi mahatmye śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ samāptam ||
āhuti
hrīṃ jayantī sāṅgāyai sāyudhāyai saśaktikāyai saparivārāyai savāhanāyai śrī mahālakṣmyai lakṣmī bījādiṣṭāyai mahāhutiṃ samarpayāmi namaḥ svāhā ||
Sanskrit — Devanagari (original)
शक्रादिस्तुतिर्नाम चतुर्धोऽध्यायः ॥
ध्यानं
कालाभ्राभां कटाक्षैर् अरि कुल भयदां मौलि बद्धेन्दु रेखां
शङ्ख-चक्रं कृपाणं त्रिशिखमपि करै-रुद्वहन्तीं त्रिनेऱ्त्रम् ।
सिंह स्कन्दाधिरूढां त्रिभुवन-मखिलं तेजसा पूरयन्तीं
ध्याये-द्दुर्गां जयाख्यां त्रिदश-परिवृतां सेवितां सिद्धि कामैः ॥
ऋषिरुवाच ॥1॥
शक्रादयः सुरगणा निहतेऽतिवीर्ये
तस्मिन्दुरात्मनि सुरारिबले च देव्या ।
तां तुष्टुवुः प्रणतिनम्रशिरोधरांसा
वाग्भिः प्रहर्षपुलकोद्गमचारुदेहाः ॥ 2 ॥
देव्या यया ततमिदं जगदात्मशक्त्या
निःशेषदेवगणशक्तिसमूहमूर्त्या ।
तामम्बिकामखिलदेवमहर्षिपूज्यां
भक्त्या नताः स्म विदधातुशुभानि सा नः ॥3॥
यस्याः प्रभावमतुलं भगवाननन्तो
ब्रह्मा हरश्च नहि वक्तुमलं बलं च ।
सा चण्डिकाऽखिल जगत्परिपालनाय
नाशाय चाशुभभयस्य मतिं करोतु ॥4॥
या श्रीः स्वयं सुकृतिनां भवनेष्वलक्ष्मीः
पापात्मनां कृतधियां हृदयेषु बुद्धिः ।
श्रद्था सतां कुलजनप्रभवस्य लज्जा
तां त्वां नताः स्म परिपालय देवि विश्वम् ॥5॥
किं वर्णयाम तवरूप मचिन्त्यमेतत्
किञ्चातिवीर्यमसुरक्षयकारि भूरि ।
किं चाहवेषु चरितानि तवात्भुतानि
सर्वेषु देव्यसुरदेवगणादिकेषु । ॥6॥
हेतुः समस्तजगतां त्रिगुणापि दोषैः
न ज्ञायसे हरिहरादिभिरव्यपारा ।
सर्वाश्रयाखिलमिदं जगदंशभूतं
अव्याकृता हि परमा प्रकृतिस्त्वमाद्या ॥6॥
यस्याः समस्तसुरता समुदीरणेन
तृप्तिं प्रयाति सकलेषु मखेषु देवि ।
स्वाहासि वै पितृ गणस्य च तृप्ति हेतु
रुच्चार्यसे त्वमत एव जनैः स्वधाच ॥8॥
या मुक्तिहेतुरविचिन्त्य महाव्रता त्वं
अभ्यस्यसे सुनियतेन्द्रियतत्वसारैः ।
मोक्षार्थिभिर्मुनिभिरस्तसमस्तदोषै
र्विद्याऽसि सा भगवती परमा हि देवि ॥9॥
शब्दात्मिका सुविमलर्ग्यजुषां निधानं
मुद्गीथरम्यपदपाठवतां च साम्नाम् ।
देवी त्रयी भगवती भवभावनाय
वार्तासि सर्व जगतां परमार्तिहन्त्री ॥10॥
मेधासि देवि विदिताखिलशास्त्रसारा
दुर्गाऽसि दुर्गभवसागरसनौरसङ्गा ।
श्रीः कैट भारिहृदयैककृताधिवासा
गौरी त्वमेव शशिमौलिकृत प्रतिष्ठा ॥11॥
ईषत्सहासममलं परिपूर्ण चन्द्र
बिम्बानुकारि कनकोत्तमकान्तिकान्तम् ।
अत्यद्भुतं प्रहृतमात्तरुषा तथापि
वक्त्रं विलोक्य सहसा महिषासुरेण ॥12॥
दृष्ट्वातु देवि कुपितं भ्रुकुटीकराल
मुद्यच्छशाङ्कसदृशच्छवि यन्न सद्यः ।
प्राणान् मुमोच महिषस्तदतीव चित्रं
कैर्जीव्यते हि कुपितान्तकदर्शनेन । ॥13॥
देविप्रसीद परमा भवती भवाय
सद्यो विनाशयसि कोपवती कुलानि ।
विज्ञातमेतदधुनैव यदस्तमेतत्
न्नीतं बलं सुविपुलं महिषासुरस्य ॥14॥
ते सम्मता जनपदेषु धनानि तेषां
तेषां यशांसि न च सीदति धर्मवर्गः ।
धन्यास्त​एव निभृतात्मजभृत्यदारा
येषां सदाभ्युदयदा भवती प्रसन्ना॥15॥
धर्म्याणि देवि सकलानि सदैव कर्मानि
ण्यत्यादृतः प्रतिदिनं सुकृती करोति ।
स्वर्गं प्रयाति च ततो भवती प्रसादा
ल्लोकत्रयेऽपि फलदा ननु देवि तेन ॥16॥
दुर्गे स्मृता हरसि भीति मशेश जन्तोः
स्वस्थैः स्मृता मतिमतीव शुभां ददासि ।
दारिद्र्यदुःखभयहारिणि का त्वदन्या
सर्वोपकारकरणाय सदार्द्रचित्ता ॥17॥
एभिर्हतैर्जगदुपैति सुखं तथैते
कुर्वन्तु नाम नरकाय चिराय पापम् ।
सङ्ग्राममृत्युमधिगम्य दिवम्प्रयान्तु
मत्वेति नूनमहितान्विनिहंसि देवि ॥18॥
दृष्ट्वैव किं न भवती प्रकरोति भस्म
सर्वासुरानरिषु यत्प्रहिणोषि शस्त्रम् ।
लोकान्प्रयान्तु रिपवोऽपि हि शस्त्रपूता
इत्थं मतिर्भवति तेष्वहि तेऽषुसाध्वी ॥19॥
खड्ग प्रभानिकरविस्फुरणैस्तधोग्रैः
शूलाग्रकान्तिनिवहेन दृशोऽसुराणाम् ।
यन्नागता विलयमंशुमदिन्दुखण्ड
योग्याननं तव विलोक यतां तदेतत् ॥20॥
दुर्वृत्त वृत्त शमनं तव देवि शीलं
रूपं तथैतदविचिन्त्यमतुल्यमन्यैः ।
वीर्यं च हन्तृ हृतदेवपराक्रमाणां
वैरिष्वपि प्रकटितैव दया त्वयेत्थम् ॥21॥
केनोपमा भवतु तेऽस्य पराक्रमस्य
रूपं च शतृभय कार्यतिहारि कुत्र ।
चित्तेकृपा समरनिष्टुरता च दृष्टा
त्वय्येव देवि वरदे भुवनत्रयेऽपि ॥22॥
त्रैलोक्यमेतदखिलं रिपुनाशनेन
त्रातं त्वया समरमूर्धनि तेऽपि हत्वा ।
नीता दिवं रिपुगणा भयमप्यपास्तं
अस्माकमुन्मदसुरारिभवं नमस्ते ॥23॥
शूलेन पाहि नो देवि पाहि खड्गेन चाम्भिके ।
घण्टास्वनेन नः पाहि चापज्यानिस्वनेन च ॥24॥
प्राच्यां रक्ष प्रतीच्यां च चण्डिके रक्ष दक्षिणे ।
भ्रामणेनात्मशूलस्य उत्तरस्यां तथेश्वरी॥25॥
सौम्यानि यानि रूपाणि त्रैलोक्ये विचरन्तिते ।
यानि चात्यन्त घोराणि तैरक्षास्मांस्तथाभुवम् ॥26॥
खड्गशूलगदादीनि यानि चास्त्राणि तेऽम्बिके ।
करपल्लवसङ्गीनि तैरस्मान्रक्ष सर्वतः ॥27॥
ऋषिरुवाच ॥28॥
एवं स्तुता सुरैर्दिव्यैः कुसुमैर्नन्दनोद्भवैः ।
अर्चिता जगतां धात्री तथा गन्धानु लेपनैः ॥29॥
भक्त्या समस्तैस्रि शैर्दिव्यैर्धूपैः सुधूपिता ।
प्राह प्रसादसुमुखी समस्तान् प्रणतान् सुरान्। ॥30॥
देव्युवाच ॥31॥
व्रियतां त्रिदशाः सर्वे यदस्मत्तोऽभिवाञ्छितम् ॥32॥
देवा ऊचु ॥33॥
भगवत्या कृतं सर्वं न किञ्चिदवशिष्यते ।
यदयं निहतः शत्रु रस्माकं महिषासुरः ॥34॥
यदिचापि वरो देय स्त्वयाऽस्माकं महेश्वरि ।
संस्मृता संस्मृता त्वं नो हिं सेथाःपरमापदः॥35॥
यश्च मर्त्यः स्तवैरेभिस्त्वां स्तोष्यत्यमलानने ।
तस्य वित्तर्द्धिविभवैर्धनदारादि सम्पदाम् ॥36॥
वृद्दयेऽ स्मत्प्रसन्ना त्वं भवेथाः सर्वदाम्भिके ॥37॥
ऋषिरुवाच ॥38॥
इति प्रसादिता देवैर्जगतोऽर्थे तथात्मनः ।
तथेत्युक्त्वा भद्रकाली बभूवान्तर्हिता नृप ॥39॥
इत्येतत्कथितं भूप सम्भूता सा यथापुरा ।
देवी देवशरीरेभ्यो जगत्प्रयहितैषिणी ॥40॥
पुनश्च गौरी देहात्सा समुद्भूता यथाभवत् ।
वधाय दुष्ट दैत्यानां तथा शुम्भनिशुम्भयोः ॥41॥
रक्षणाय च लोकानां देवानामुपकारिणी ।
तच्छृ णुष्व मयाख्यातं यथावत्कथयामिते
ह्रीं ॐ ॥42॥
॥ जय जय श्री मार्कण्डेय पुराणे सावर्निके मन्वन्तरे देवि महत्म्ये शक्रादिस्तुतिर्नाम चतुर्धोऽध्यायः समाप्तम् ॥
आहुति
ह्रीं जयन्ती साङ्गायै सायुधायै सशक्तिकायै सपरिवारायै सवाहनायै श्री महालक्ष्म्यै लक्ष्मी बीजादिष्टायै महाहुतिं समर्पयामि नमः स्वाहा ॥
śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ ||
dhyānaṃ
kālābhrābhāṃ kaṭākṣair ari kula bhayadāṃ mauli baddhendu rekhāṃ
śaṅkha-cakraṃ kṛpāṇaṃ triśikhamapi karai-rudvahantīṃ trineṟtram |
siṃha skandādhirūḍhāṃ tribhuvana-makhilaṃ tejasā pūrayantīṃ
dhyāye-ddurgāṃ jayākhyāṃ tridaśa-parivṛtāṃ sevitāṃ siddhi kāmaiḥ ||
ṛṣiruvāca ||1||
śakrādayaḥ suragaṇā nihate'tivīrye
tasmindurātmani surāribale ca devyā |
tāṃ tuṣṭuvuḥ praṇatinamraśirodharāṃsā
vāgbhiḥ praharṣapulakodgamacārudehāḥ || 2 ||
devyā yayā tatamidaṃ jagadātmaśaktyā
niḥśeṣadevagaṇaśaktisamūhamūrtyā |
tāmambikāmakhiladevamaharṣipūjyāṃ
bhaktyā natāḥ sma vidadhātuśubhāni sā naḥ ||3||
yasyāḥ prabhāvamatulaṃ bhagavānananto
brahmā haraśca nahi vaktumalaṃ balaṃ ca |
sā caṇḍikā'khila jagatparipālanāya
nāśāya cāśubhabhayasya matiṃ karotu ||4||
yā śrīḥ svayaṃ sukṛtināṃ bhavaneṣvalakṣmīḥ
pāpātmanāṃ kṛtadhiyāṃ hṛdayeṣu buddhiḥ |
śradthā satāṃ kulajanaprabhavasya lajjā
tāṃ tvāṃ natāḥ sma paripālaya devi viśvam ||5||
kiṃ varṇayāma tavarūpa macintyametat
kiñcātivīryamasurakṣayakāri bhūri |
kiṃ cāhaveṣu caritāni tavātbhutāni
sarveṣu devyasuradevagaṇādikeṣu | ||6||
hetuḥ samastajagatāṃ triguṇāpi doṣaiḥ
na jñāyase hariharādibhiravyapārā |
sarvāśrayākhilamidaṃ jagadaṃśabhūtaṃ
avyākṛtā hi paramā prakṛtistvamādyā ||6||
yasyāḥ samastasuratā samudīraṇena
tṛptiṃ prayāti sakaleṣu makheṣu devi |
svāhāsi vai pitṛ gaṇasya ca tṛpti hetu
ruccāryase tvamata eva janaiḥ svadhāca ||8||
yā muktiheturavicintya mahāvratā tvaṃ
abhyasyase suniyatendriyatatvasāraiḥ |
mokṣārthibhirmunibhirastasamastadoṣai
rvidyā'si sā bhagavatī paramā hi devi ||9||
śabdātmikā suvimalargyajuṣāṃ nidhānaṃ
mudgītharamyapadapāṭhavatāṃ ca sāmnām |
devī trayī bhagavatī bhavabhāvanāya
vārtāsi sarva jagatāṃ paramārtihantrī ||10||
medhāsi devi viditākhilaśāstrasārā
durgā'si durgabhavasāgarasanaurasaṅgā |
śrīḥ kaiṭa bhārihṛdayaikakṛtādhivāsā
gaurī tvameva śaśimaulikṛta pratiṣṭhā ||11||
īṣatsahāsamamalaṃ paripūrṇa candra
bimbānukāri kanakottamakāntikāntam |
atyadbhutaṃ prahṛtamāttaruṣā tathāpi
vaktraṃ vilokya sahasā mahiṣāsureṇa ||12||
dṛṣṭvātu devi kupitaṃ bhrukuṭīkarāla
mudyacchaśāṅkasadṛśacchavi yanna sadyaḥ |
prāṇān mumoca mahiṣastadatīva citraṃ
kairjīvyate hi kupitāntakadarśanena | ||13||
deviprasīda paramā bhavatī bhavāya
sadyo vināśayasi kopavatī kulāni |
vijñātametadadhunaiva yadastametat
nnītaṃ balaṃ suvipulaṃ mahiṣāsurasya ||14||
te sammatā janapadeṣu dhanāni teṣāṃ
teṣāṃ yaśāṃsi na ca sīdati dharmavargaḥ |
dhanyāsta​eva nibhṛtātmajabhṛtyadārā
yeṣāṃ sadābhyudayadā bhavatī prasannā||15||
dharmyāṇi devi sakalāni sadaiva karmāni
ṇyatyādṛtaḥ pratidinaṃ sukṛtī karoti |
svargaṃ prayāti ca tato bhavatī prasādā
llokatraye'pi phaladā nanu devi tena ||16||
durge smṛtā harasi bhīti maśeśa jantoḥ
svasthaiḥ smṛtā matimatīva śubhāṃ dadāsi |
dāridryaduḥkhabhayahāriṇi kā tvadanyā
sarvopakārakaraṇāya sadārdracittā ||17||
ebhirhatairjagadupaiti sukhaṃ tathaite
kurvantu nāma narakāya cirāya pāpam |
saṅgrāmamṛtyumadhigamya divamprayāntu
matveti nūnamahitānvinihaṃsi devi ||18||
dṛṣṭvaiva kiṃ na bhavatī prakaroti bhasma
sarvāsurānariṣu yatprahiṇoṣi śastram |
lokānprayāntu ripavo'pi hi śastrapūtā
itthaṃ matirbhavati teṣvahi te'ṣusādhvī ||19||
khaḍga prabhānikaravisphuraṇaistadhograiḥ
śūlāgrakāntinivahena dṛśo'surāṇām |
yannāgatā vilayamaṃśumadindukhaṇḍa
yogyānanaṃ tava viloka yatāṃ tadetat ||20||
durvṛtta vṛtta śamanaṃ tava devi śīlaṃ
rūpaṃ tathaitadavicintyamatulyamanyaiḥ |
vīryaṃ ca hantṛ hṛtadevaparākramāṇāṃ
vairiṣvapi prakaṭitaiva dayā tvayettham ||21||
kenopamā bhavatu te'sya parākramasya
rūpaṃ ca śatṛbhaya kāryatihāri kutra |
cittekṛpā samaraniṣṭuratā ca dṛṣṭā
tvayyeva devi varade bhuvanatraye'pi ||22||
trailokyametadakhilaṃ ripunāśanena
trātaṃ tvayā samaramūrdhani te'pi hatvā |
nītā divaṃ ripugaṇā bhayamapyapāstaṃ
asmākamunmadasurāribhavaṃ namaste ||23||
śūlena pāhi no devi pāhi khaḍgena cāmbhike |
ghaṇṭāsvanena naḥ pāhi cāpajyānisvanena ca ||24||
prācyāṃ rakṣa pratīcyāṃ ca caṇḍike rakṣa dakṣiṇe |
bhrāmaṇenātmaśūlasya uttarasyāṃ tatheśvarī||25||
saumyāni yāni rūpāṇi trailokye vicarantite |
yāni cātyanta ghorāṇi tairakṣāsmāṃstathābhuvam ||26||
khaḍgaśūlagadādīni yāni cāstrāṇi te'mbike |
karapallavasaṅgīni tairasmānrakṣa sarvataḥ ||27||
ṛṣiruvāca ||28||
evaṃ stutā surairdivyaiḥ kusumairnandanodbhavaiḥ |
arcitā jagatāṃ dhātrī tathā gandhānu lepanaiḥ ||29||
bhaktyā samastaisri śairdivyairdhūpaiḥ sudhūpitā |
prāha prasādasumukhī samastān praṇatān surān| ||30||
devyuvāca ||31||
vriyatāṃ tridaśāḥ sarve yadasmatto'bhivāñchitam ||32||
devā ūcu ||33||
bhagavatyā kṛtaṃ sarvaṃ na kiñcidavaśiṣyate |
yadayaṃ nihataḥ śatru rasmākaṃ mahiṣāsuraḥ ||34||
yadicāpi varo deya stvayā'smākaṃ maheśvari |
saṃsmṛtā saṃsmṛtā tvaṃ no hiṃ sethāḥparamāpadaḥ||35||
yaśca martyaḥ stavairebhistvāṃ stoṣyatyamalānane |
tasya vittarddhivibhavairdhanadārādi sampadām ||36||
vṛddaye' smatprasannā tvaṃ bhavethāḥ sarvadāmbhike ||37||
ṛṣiruvāca ||38||
iti prasāditā devairjagato'rthe tathātmanaḥ |
tathetyuktvā bhadrakālī babhūvāntarhitā nṛpa ||39||
ityetatkathitaṃ bhūpa sambhūtā sā yathāpurā |
devī devaśarīrebhyo jagatprayahitaiṣiṇī ||40||
punaśca gaurī dehātsā samudbhūtā yathābhavat |
vadhāya duṣṭa daityānāṃ tathā śumbhaniśumbhayoḥ ||41||
rakṣaṇāya ca lokānāṃ devānāmupakāriṇī |
tacchṛ ṇuṣva mayākhyātaṃ yathāvatkathayāmite
hrīṃ oṃ ||42||
|| jaya jaya śrī mārkaṇḍeya purāṇe sāvarnike manvantare devi mahatmye śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ samāptam ||
āhuti
hrīṃ jayantī sāṅgāyai sāyudhāyai saśaktikāyai saparivārāyai savāhanāyai śrī mahālakṣmyai lakṣmī bījādiṣṭāyai mahāhutiṃ samarpayāmi namaḥ svāhā ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Malayalam script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in