Devi Mahatmyam Durga Saptashati Chaturtho'dhyayah

ॐ

ദേവീ മാഹാത്മ്യം ദുര്ഗാ സപ്തശതി ചതുര്ഥോഽധ്യായഃ

Durga Mahatmyam Vyasa Malayalam

ശക്രാദിസ്തുതിര്നാമ ചതുര്ധോഽധ്യായഃ ॥

ധ്യാനം

കാലാഭ്രാഭാം കടാക്ഷൈര് അരി കുല ഭയദാം മൌലി ബദ്ധേന്ദു രേഖാം

ശങ്ഖ-ചക്രം കൃപാണം ത്രിശിഖമപി കരൈ-രുദ്വഹന്തീം ത്രിനേറ്ത്രമ് ।

സിംഹ സ്കന്ദാധിരൂഢാം ത്രിഭുവന-മഖിലം തേജസാ പൂരയന്തീം

ധ്യായേ-ദ്ദുര്ഗാം ജയാഖ്യാം ത്രിദശ-പരിവൃതാം സേവിതാം സിദ്ധി കാമൈഃ ॥

ഋഷിരുവാച ॥1॥

ശക്രാദയഃ സുരഗണാ നിഹതേഽതിവീര്യേ

തസ്മിന്ദുരാത്മനി സുരാരിബലേ ച ദേവ്യാ ।

താം തുഷ്ടുവുഃ പ്രണതിനമ്രശിരോധരാംസാ

വാഗ്ഭിഃ പ്രഹര്ഷപുലകോദ്ഗമചാരുദേഹാഃ ॥ 2 ॥

ദേവ്യാ യയാ തതമിദം ജഗദാത്മശക്ത്യാ

നിഃശേഷദേവഗണശക്തിസമൂഹമൂര്ത്യാ ।

താമമ്ബികാമഖിലദേവമഹര്ഷിപൂജ്യാം

ഭക്ത്യാ നതാഃ സ്മ വിദധാതുശുഭാനി സാ നഃ ॥3॥

യസ്യാഃ പ്രഭാവമതുലം ഭഗവാനനന്തോ

ബ്രഹ്മാ ഹരശ്ച നഹി വക്തുമലം ബലം ച ।

സാ ചണ്ഡികാഽഖില ജഗത്പരിപാലനായ

നാശായ ചാശുഭഭയസ്യ മതിം കരോതു ॥4॥

യാ ശ്രീഃ സ്വയം സുകൃതിനാം ഭവനേഷ്വലക്ഷ്മീഃ

പാപാത്മനാം കൃതധിയാം ഹൃദയേഷു ബുദ്ധിഃ ।

ശ്രദ്ഥാ സതാം കുലജനപ്രഭവസ്യ ലജ്ജാ

താം ത്വാം നതാഃ സ്മ പരിപാലയ ദേവി വിശ്വമ് ॥5॥

കിം വര്ണയാമ തവരൂപ മചിന്ത്യമേതത്

കിഞ്ചാതിവീര്യമസുരക്ഷയകാരി ഭൂരി ।

കിം ചാഹവേഷു ചരിതാനി തവാത്ഭുതാനി

സര്വേഷു ദേവ്യസുരദേവഗണാദികേഷു । ॥6॥

ഹേതുഃ സമസ്തജഗതാം ത്രിഗുണാപി ദോഷൈഃ

ന ജ്ഞായസേ ഹരിഹരാദിഭിരവ്യപാരാ ।

സര്വാശ്രയാഖിലമിദം ജഗദംശഭൂതം

അവ്യാകൃതാ ഹി പരമാ പ്രകൃതിസ്ത്വമാദ്യാ ॥6॥

യസ്യാഃ സമസ്തസുരതാ സമുദീരണേന

തൃപ്തിം പ്രയാതി സകലേഷു മഖേഷു ദേവി ।

സ്വാഹാസി വൈ പിതൃ ഗണസ്യ ച തൃപ്തി ഹേതു

രുച്ചാര്യസേ ത്വമത ഏവ ജനൈഃ സ്വധാച ॥8॥

യാ മുക്തിഹേതുരവിചിന്ത്യ മഹാവ്രതാ ത്വം

അഭ്യസ്യസേ സുനിയതേന്ദ്രിയതത്വസാരൈഃ ।

മോക്ഷാര്ഥിഭിര്മുനിഭിരസ്തസമസ്തദോഷൈ

ര്വിദ്യാഽസി സാ ഭഗവതീ പരമാ ഹി ദേവി ॥9॥

ശബ്ദാത്മികാ സുവിമലര്ഗ്യജുഷാം നിധാനം

മുദ്ഗീഥരമ്യപദപാഠവതാം ച സാമ്നാമ് ।

ദേവീ ത്രയീ ഭഗവതീ ഭവഭാവനായ

വാര്താസി സര്വ ജഗതാം പരമാര്തിഹന്ത്രീ ॥10॥

മേധാസി ദേവി വിദിതാഖിലശാസ്ത്രസാരാ

ദുര്ഗാഽസി ദുര്ഗഭവസാഗരസനൌരസങ്ഗാ ।

ശ്രീഃ കൈട ഭാരിഹൃദയൈകകൃതാധിവാസാ

ഗൌരീ ത്വമേവ ശശിമൌലികൃത പ്രതിഷ്ഠാ ॥11॥

ഈഷത്സഹാസമമലം പരിപൂര്ണ ചന്ദ്ര

ബിമ്ബാനുകാരി കനകോത്തമകാന്തികാന്തമ് ।

അത്യദ്ഭുതം പ്രഹൃതമാത്തരുഷാ തഥാപി

വക്ത്രം വിലോക്യ സഹസാ മഹിഷാസുരേണ ॥12॥

ദൃഷ്ട്വാതു ദേവി കുപിതം ഭ്രുകുടീകരാല

മുദ്യച്ഛശാങ്കസദൃശച്ഛവി യന്ന സദ്യഃ ।

പ്രാണാന് മുമോച മഹിഷസ്തദതീവ ചിത്രം

കൈര്ജീവ്യതേ ഹി കുപിതാന്തകദര്ശനേന । ॥13॥

ദേവിപ്രസീദ പരമാ ഭവതീ ഭവായ

സദ്യോ വിനാശയസി കോപവതീ കുലാനി ।

വിജ്ഞാതമേതദധുനൈവ യദസ്തമേതത്

ന്നീതം ബലം സുവിപുലം മഹിഷാസുരസ്യ ॥14॥

തേ സമ്മതാ ജനപദേഷു ധനാനി തേഷാം

തേഷാം യശാംസി ന ച സീദതി ധര്മവര്ഗഃ ।

ധന്യാസ്തഏവ നിഭൃതാത്മജഭൃത്യദാരാ

യേഷാം സദാഭ്യുദയദാ ഭവതീ പ്രസന്നാ॥15॥

ധര്മ്യാണി ദേവി സകലാനി സദൈവ കര്മാനി

ണ്യത്യാദൃതഃ പ്രതിദിനം സുകൃതീ കരോതി ।

സ്വര്ഗം പ്രയാതി ച തതോ ഭവതീ പ്രസാദാ

ല്ലോകത്രയേഽപി ഫലദാ നനു ദേവി തേന ॥16॥

ദുര്ഗേ സ്മൃതാ ഹരസി ഭീതി മശേശ ജന്തോഃ

സ്വസ്ഥൈഃ സ്മൃതാ മതിമതീവ ശുഭാം ദദാസി ।

ദാരിദ്ര്യദുഃഖഭയഹാരിണി കാ ത്വദന്യാ

സര്വോപകാരകരണായ സദാര്ദ്രചിത്താ ॥17॥

ഏഭിര്ഹതൈര്ജഗദുപൈതി സുഖം തഥൈതേ

കുര്വന്തു നാമ നരകായ ചിരായ പാപമ് ।

സങ്ഗ്രാമമൃത്യുമധിഗമ്യ ദിവമ്പ്രയാന്തു

മത്വേതി നൂനമഹിതാന്വിനിഹംസി ദേവി ॥18॥

ദൃഷ്ട്വൈവ കിം ന ഭവതീ പ്രകരോതി ഭസ്മ

സര്വാസുരാനരിഷു യത്പ്രഹിണോഷി ശസ്ത്രമ് ।

ലോകാന്പ്രയാന്തു രിപവോഽപി ഹി ശസ്ത്രപൂതാ

ഇത്ഥം മതിര്ഭവതി തേഷ്വഹി തേഽഷുസാധ്വീ ॥19॥

ഖഡ്ഗ പ്രഭാനികരവിസ്ഫുരണൈസ്തധോഗ്രൈഃ

ശൂലാഗ്രകാന്തിനിവഹേന ദൃശോഽസുരാണാമ് ।

യന്നാഗതാ വിലയമംശുമദിന്ദുഖണ്ഡ

യോഗ്യാനനം തവ വിലോക യതാം തദേതത് ॥20॥

ദുര്വൃത്ത വൃത്ത ശമനം തവ ദേവി ശീലം

രൂപം തഥൈതദവിചിന്ത്യമതുല്യമന്യൈഃ ।

വീര്യം ച ഹന്തൃ ഹൃതദേവപരാക്രമാണാം

വൈരിഷ്വപി പ്രകടിതൈവ ദയാ ത്വയേത്ഥമ് ॥21॥

കേനോപമാ ഭവതു തേഽസ്യ പരാക്രമസ്യ

രൂപം ച ശതൃഭയ കാര്യതിഹാരി കുത്ര ।

ചിത്തേകൃപാ സമരനിഷ്ടുരതാ ച ദൃഷ്ടാ

ത്വയ്യേവ ദേവി വരദേ ഭുവനത്രയേഽപി ॥22॥

ത്രൈലോക്യമേതദഖിലം രിപുനാശനേന

ത്രാതം ത്വയാ സമരമൂര്ധനി തേഽപി ഹത്വാ ।

നീതാ ദിവം രിപുഗണാ ഭയമപ്യപാസ്തം

അസ്മാകമുന്മദസുരാരിഭവം നമസ്തേ ॥23॥

ശൂലേന പാഹി നോ ദേവി പാഹി ഖഡ്ഗേന ചാമ്ഭികേ ।

ഘണ്ടാസ്വനേന നഃ പാഹി ചാപജ്യാനിസ്വനേന ച ॥24॥

പ്രാച്യാം രക്ഷ പ്രതീച്യാം ച ചണ്ഡികേ രക്ഷ ദക്ഷിണേ ।

ഭ്രാമണേനാത്മശൂലസ്യ ഉത്തരസ്യാം തഥേശ്വരീ॥25॥

സൌമ്യാനി യാനി രൂപാണി ത്രൈലോക്യേ വിചരന്തിതേ ।

യാനി ചാത്യന്ത ഘോരാണി തൈരക്ഷാസ്മാംസ്തഥാഭുവമ് ॥26॥

ഖഡ്ഗശൂലഗദാദീനി യാനി ചാസ്ത്രാണി തേഽമ്ബികേ ।

കരപല്ലവസങ്ഗീനി തൈരസ്മാന്രക്ഷ സര്വതഃ ॥27॥

ഋഷിരുവാച ॥28॥

ഏവം സ്തുതാ സുരൈര്ദിവ്യൈഃ കുസുമൈര്നന്ദനോദ്ഭവൈഃ ।

അര്ചിതാ ജഗതാം ധാത്രീ തഥാ ഗന്ധാനു ലേപനൈഃ ॥29॥

ഭക്ത്യാ സമസ്തൈസ്രി ശൈര്ദിവ്യൈര്ധൂപൈഃ സുധൂപിതാ ।

പ്രാഹ പ്രസാദസുമുഖീ സമസ്താന് പ്രണതാന് സുരാന്। ॥30॥

ദേവ്യുവാച ॥31॥

വ്രിയതാം ത്രിദശാഃ സര്വേ യദസ്മത്തോഽഭിവാഞ്ഛിതമ് ॥32॥

ദേവാ ഊചു ॥33॥

ഭഗവത്യാ കൃതം സര്വം ന കിഞ്ചിദവശിഷ്യതേ ।

യദയം നിഹതഃ ശത്രു രസ്മാകം മഹിഷാസുരഃ ॥34॥

യദിചാപി വരോ ദേയ സ്ത്വയാഽസ്മാകം മഹേശ്വരി ।

സംസ്മൃതാ സംസ്മൃതാ ത്വം നോ ഹിം സേഥാഃപരമാപദഃ॥35॥

യശ്ച മര്ത്യഃ സ്തവൈരേഭിസ്ത്വാം സ്തോഷ്യത്യമലാനനേ ।

തസ്യ വിത്തര്ദ്ധിവിഭവൈര്ധനദാരാദി സമ്പദാമ് ॥36॥

വൃദ്ദയേഽ സ്മത്പ്രസന്നാ ത്വം ഭവേഥാഃ സര്വദാമ്ഭികേ ॥37॥

ഋഷിരുവാച ॥38॥

ഇതി പ്രസാദിതാ ദേവൈര്ജഗതോഽര്ഥേ തഥാത്മനഃ ।

തഥേത്യുക്ത്വാ ഭദ്രകാലീ ബഭൂവാന്തര്ഹിതാ നൃപ ॥39॥

ഇത്യേതത്കഥിതം ഭൂപ സമ്ഭൂതാ സാ യഥാപുരാ ।

ദേവീ ദേവശരീരേഭ്യോ ജഗത്പ്രയഹിതൈഷിണീ ॥40॥

പുനശ്ച ഗൌരീ ദേഹാത്സാ സമുദ്ഭൂതാ യഥാഭവത് ।

വധായ ദുഷ്ട ദൈത്യാനാം തഥാ ശുമ്ഭനിശുമ്ഭയോഃ ॥41॥

രക്ഷണായ ച ലോകാനാം ദേവാനാമുപകാരിണീ ।

തച്ഛൃ ണുഷ്വ മയാഖ്യാതം യഥാവത്കഥയാമിതേ

ഹ്രീം ഓം ॥42॥

॥ ജയ ജയ ശ്രീ മാര്കണ്ഡേയ പുരാണേ സാവര്നികേ മന്വന്തരേ ദേവി മഹത്മ്യേ ശക്രാദിസ്തുതിര്നാമ ചതുര്ധോഽധ്യായഃ സമാപ്തമ് ॥

ആഹുതി

ഹ്രീം ജയന്തീ സാങ്ഗായൈ സായുധായൈ സശക്തികായൈ സപരിവാരായൈ സവാഹനായൈ ശ്രീ മഹാലക്ഷ്മ്യൈ ലക്ഷ്മീ ബീജാദിഷ്ടായൈ മഹാഹുതിം സമര്പയാമി നമഃ സ്വാഹാ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ ||

dhyānaṃ

kālābhrābhāṃ kaṭākṣair ari kula bhayadāṃ mauli baddhendu rekhāṃ

śaṅkha-cakraṃ kṛpāṇaṃ triśikhamapi karai-rudvahantīṃ trineṟtram |

siṃha skandādhirūḍhāṃ tribhuvana-makhilaṃ tejasā pūrayantīṃ

dhyāye-ddurgāṃ jayākhyāṃ tridaśa-parivṛtāṃ sevitāṃ siddhi kāmaiḥ ||

ṛṣiruvāca ||1||

śakrādayaḥ suragaṇā nihate'tivīrye

tasmindurātmani surāribale ca devyā |

tāṃ tuṣṭuvuḥ praṇatinamraśirodharāṃsā

vāgbhiḥ praharṣapulakodgamacārudehāḥ || 2 ||

devyā yayā tatamidaṃ jagadātmaśaktyā

niḥśeṣadevagaṇaśaktisamūhamūrtyā |

tāmambikāmakhiladevamaharṣipūjyāṃ

bhaktyā natāḥ sma vidadhātuśubhāni sā naḥ ||3||

yasyāḥ prabhāvamatulaṃ bhagavānananto

brahmā haraśca nahi vaktumalaṃ balaṃ ca |

sā caṇḍikā'khila jagatparipālanāya

nāśāya cāśubhabhayasya matiṃ karotu ||4||

yā śrīḥ svayaṃ sukṛtināṃ bhavaneṣvalakṣmīḥ

pāpātmanāṃ kṛtadhiyāṃ hṛdayeṣu buddhiḥ |

śradthā satāṃ kulajanaprabhavasya lajjā

tāṃ tvāṃ natāḥ sma paripālaya devi viśvam ||5||

kiṃ varṇayāma tavarūpa macintyametat

kiñcātivīryamasurakṣayakāri bhūri |

kiṃ cāhaveṣu caritāni tavātbhutāni

sarveṣu devyasuradevagaṇādikeṣu | ||6||

hetuḥ samastajagatāṃ triguṇāpi doṣaiḥ

na jñāyase hariharādibhiravyapārā |

sarvāśrayākhilamidaṃ jagadaṃśabhūtaṃ

avyākṛtā hi paramā prakṛtistvamādyā ||6||

yasyāḥ samastasuratā samudīraṇena

tṛptiṃ prayāti sakaleṣu makheṣu devi |

svāhāsi vai pitṛ gaṇasya ca tṛpti hetu

ruccāryase tvamata eva janaiḥ svadhāca ||8||

yā muktiheturavicintya mahāvratā tvaṃ

abhyasyase suniyatendriyatatvasāraiḥ |

mokṣārthibhirmunibhirastasamastadoṣai

rvidyā'si sā bhagavatī paramā hi devi ||9||

śabdātmikā suvimalargyajuṣāṃ nidhānaṃ

mudgītharamyapadapāṭhavatāṃ ca sāmnām |

devī trayī bhagavatī bhavabhāvanāya

vārtāsi sarva jagatāṃ paramārtihantrī ||10||

medhāsi devi viditākhilaśāstrasārā

durgā'si durgabhavasāgarasanaurasaṅgā |

śrīḥ kaiṭa bhārihṛdayaikakṛtādhivāsā

gaurī tvameva śaśimaulikṛta pratiṣṭhā ||11||

īṣatsahāsamamalaṃ paripūrṇa candra

bimbānukāri kanakottamakāntikāntam |

atyadbhutaṃ prahṛtamāttaruṣā tathāpi

vaktraṃ vilokya sahasā mahiṣāsureṇa ||12||

dṛṣṭvātu devi kupitaṃ bhrukuṭīkarāla

mudyacchaśāṅkasadṛśacchavi yanna sadyaḥ |

prāṇān mumoca mahiṣastadatīva citraṃ

kairjīvyate hi kupitāntakadarśanena | ||13||

deviprasīda paramā bhavatī bhavāya

sadyo vināśayasi kopavatī kulāni |

vijñātametadadhunaiva yadastametat

nnītaṃ balaṃ suvipulaṃ mahiṣāsurasya ||14||

te sammatā janapadeṣu dhanāni teṣāṃ

teṣāṃ yaśāṃsi na ca sīdati dharmavargaḥ |

dhanyāstaeva nibhṛtātmajabhṛtyadārā

yeṣāṃ sadābhyudayadā bhavatī prasannā||15||

dharmyāṇi devi sakalāni sadaiva karmāni

ṇyatyādṛtaḥ pratidinaṃ sukṛtī karoti |

svargaṃ prayāti ca tato bhavatī prasādā

llokatraye'pi phaladā nanu devi tena ||16||

durge smṛtā harasi bhīti maśeśa jantoḥ

svasthaiḥ smṛtā matimatīva śubhāṃ dadāsi |

dāridryaduḥkhabhayahāriṇi kā tvadanyā

sarvopakārakaraṇāya sadārdracittā ||17||

ebhirhatairjagadupaiti sukhaṃ tathaite

kurvantu nāma narakāya cirāya pāpam |

saṅgrāmamṛtyumadhigamya divamprayāntu

matveti nūnamahitānvinihaṃsi devi ||18||

dṛṣṭvaiva kiṃ na bhavatī prakaroti bhasma

sarvāsurānariṣu yatprahiṇoṣi śastram |

lokānprayāntu ripavo'pi hi śastrapūtā

itthaṃ matirbhavati teṣvahi te'ṣusādhvī ||19||

khaḍga prabhānikaravisphuraṇaistadhograiḥ

śūlāgrakāntinivahena dṛśo'surāṇām |

yannāgatā vilayamaṃśumadindukhaṇḍa

yogyānanaṃ tava viloka yatāṃ tadetat ||20||

durvṛtta vṛtta śamanaṃ tava devi śīlaṃ

rūpaṃ tathaitadavicintyamatulyamanyaiḥ |

vīryaṃ ca hantṛ hṛtadevaparākramāṇāṃ

vairiṣvapi prakaṭitaiva dayā tvayettham ||21||

kenopamā bhavatu te'sya parākramasya

rūpaṃ ca śatṛbhaya kāryatihāri kutra |

cittekṛpā samaraniṣṭuratā ca dṛṣṭā

tvayyeva devi varade bhuvanatraye'pi ||22||

trailokyametadakhilaṃ ripunāśanena

trātaṃ tvayā samaramūrdhani te'pi hatvā |

nītā divaṃ ripugaṇā bhayamapyapāstaṃ

asmākamunmadasurāribhavaṃ namaste ||23||

śūlena pāhi no devi pāhi khaḍgena cāmbhike |

ghaṇṭāsvanena naḥ pāhi cāpajyānisvanena ca ||24||

prācyāṃ rakṣa pratīcyāṃ ca caṇḍike rakṣa dakṣiṇe |

bhrāmaṇenātmaśūlasya uttarasyāṃ tatheśvarī||25||

saumyāni yāni rūpāṇi trailokye vicarantite |

yāni cātyanta ghorāṇi tairakṣāsmāṃstathābhuvam ||26||

khaḍgaśūlagadādīni yāni cāstrāṇi te'mbike |

karapallavasaṅgīni tairasmānrakṣa sarvataḥ ||27||

ṛṣiruvāca ||28||

evaṃ stutā surairdivyaiḥ kusumairnandanodbhavaiḥ |

arcitā jagatāṃ dhātrī tathā gandhānu lepanaiḥ ||29||

bhaktyā samastaisri śairdivyairdhūpaiḥ sudhūpitā |

prāha prasādasumukhī samastān praṇatān surān| ||30||

devyuvāca ||31||

vriyatāṃ tridaśāḥ sarve yadasmatto'bhivāñchitam ||32||

devā ūcu ||33||

bhagavatyā kṛtaṃ sarvaṃ na kiñcidavaśiṣyate |

yadayaṃ nihataḥ śatru rasmākaṃ mahiṣāsuraḥ ||34||

yadicāpi varo deya stvayā'smākaṃ maheśvari |

saṃsmṛtā saṃsmṛtā tvaṃ no hiṃ sethāḥparamāpadaḥ||35||

yaśca martyaḥ stavairebhistvāṃ stoṣyatyamalānane |

tasya vittarddhivibhavairdhanadārādi sampadām ||36||

vṛddaye' smatprasannā tvaṃ bhavethāḥ sarvadāmbhike ||37||

ṛṣiruvāca ||38||

iti prasāditā devairjagato'rthe tathātmanaḥ |

tathetyuktvā bhadrakālī babhūvāntarhitā nṛpa ||39||

ityetatkathitaṃ bhūpa sambhūtā sā yathāpurā |

devī devaśarīrebhyo jagatprayahitaiṣiṇī ||40||

punaśca gaurī dehātsā samudbhūtā yathābhavat |

vadhāya duṣṭa daityānāṃ tathā śumbhaniśumbhayoḥ ||41||

rakṣaṇāya ca lokānāṃ devānāmupakāriṇī |

tacchṛ ṇuṣva mayākhyātaṃ yathāvatkathayāmite

hrīṃ oṃ ||42||

|| jaya jaya śrī mārkaṇḍeya purāṇe sāvarnike manvantare devi mahatmye śakrādistutirnāma caturdho'dhyāyaḥ samāptam ||

āhuti

hrīṃ jayantī sāṅgāyai sāyudhāyai saśaktikāyai saparivārāyai savāhanāyai śrī mahālakṣmyai lakṣmī bījādiṣṭāyai mahāhutiṃ samarpayāmi namaḥ svāhā ||