ચાક્ષુષોપનિષદ્ (ચક્ષુષ્મતી વિદ્યા)

Chakshushopanishad (chakshushmati Vidya)

🖋️ Gujarati script
📄 Download PDF
અસ્યાઃ ચાક્ષુષીવિદ્યાયાઃ અહિર્બુધ્ન્ય ઋષિઃ । ગાયત્રી છન્દઃ । સૂર્યો દેવતા । ચક્ષુરોગનિવૃત્તયે જપે વિનિયોગઃ ।
ૐ ચક્ષુશ્ચક્ષુશ્ચક્ષુઃ તેજઃ સ્થિરો ભવ । માં પાહિ પાહિ । ત્વરિતં ચક્ષુરોગાન્ શમય શમય । મમ જાતરૂપં તેજો દર્શય દર્શય । યથાહં અન્ધો ન સ્યાં તથા કલ્પય કલ્પય । કલ્યાણં કુરુ કુરુ । યાનિ મમ પૂર્વજન્મોપાર્જિતાનિ ચક્ષુઃ પ્રતિરોધક દુષ્કૃતાનિ સર્વાણિ નિર્મૂલય નિર્મૂલય ।
ૐ નમઃ ચક્ષુસ્તેજોદાત્રે દિવ્યાય ભાસ્કરાય । ૐ નમઃ કરુણાકરાયાઽમૃતાય । ૐ નમઃ સૂર્યાય । ૐ નમો ભગવતે સૂર્યાયાક્ષિતેજસે નમઃ । ખેચરાય નમઃ । મહતે નમઃ । રજસે નમઃ । તમસે નમઃ । અસતો મા સદ્ગમય । તમસો મા જ્યોતિર્ગમય । મૃત્યોર્મા અમૃતં ગમય । ઉષ્ણો ભગવાન્ શુચિરૂપઃ । હંસો ભગવાન્ શુચિરપ્રતિરૂપઃ ।
ય ઇમાં ચક્ષુષ્મતીં વિદ્યાં બ્રાહ્મણો નિત્યમધીતે ન તસ્ય અક્ષિરોગો ભવતિ । ન તસ્ય કુલે અન્ધો ભવતિ । અષ્ટૌ બ્રાહ્મણાન્ ગ્રાહયિત્વા વિદ્યાસિદ્ધિર્ભવતિ ।
વિશ્વરૂપં ઘૃણિનં જાતવેદસં હિરણ્મયં પુરુષં જ્યોતીરૂપં તપન્તં સહસ્રરશ્મિઃ શતધાવર્તમાનઃ । પુરઃ પ્રજાનામુદયત્યેષ સૂર્યઃ ।
ૐ નમો ભગવતે આદિત્યાય અક્ષિતેજસે અહો વાહિનિ વાહિનિ સ્વાહા ।
[ૐ નમો ભગવતે આદિત્યાય સૂર્યાયાહો વાહિન્યહોવાહિની સ્વાહા ।]
Roman (IAST) Transliteration
asyāḥ cākṣuṣīvidyāyāḥ ahirbudhnya ṛṣiḥ | gāyatrī chandaḥ | sūryo devatā | cakṣuroganivṛttaye jape viniyogaḥ |
oṃ cakṣuścakṣuścakṣuḥ tejaḥ sthiro bhava | māṃ pāhi pāhi | tvaritaṃ cakṣurogān śamaya śamaya | mama jātarūpaṃ tejo darśaya darśaya | yathāhaṃ andho na syāṃ tathā kalpaya kalpaya | kalyāṇaṃ kuru kuru | yāni mama pūrvajanmopārjitāni cakṣuḥ pratirodhaka duṣkṛtāni sarvāṇi nirmūlaya nirmūlaya |
oṃ namaḥ cakṣustejodātre divyāya bhāskarāya | oṃ namaḥ karuṇākarāyā'mṛtāya | oṃ namaḥ sūryāya | oṃ namo bhagavate sūryāyākṣitejase namaḥ | khecarāya namaḥ | mahate namaḥ | rajase namaḥ | tamase namaḥ | asato mā sadgamaya | tamaso mā jyotirgamaya | mṛtyormā amṛtaṃ gamaya | uṣṇo bhagavān śucirūpaḥ | haṃso bhagavān śucirapratirūpaḥ |
ya imāṃ cakṣuṣmatīṃ vidyāṃ brāhmaṇo nityamadhīte na tasya akṣirogo bhavati | na tasya kule andho bhavati | aṣṭau brāhmaṇān grāhayitvā vidyāsiddhirbhavati |
viśvarūpaṃ ghṛṇinaṃ jātavedasaṃ hiraṇmayaṃ puruṣaṃ jyotīrūpaṃ tapantaṃ sahasraraśmiḥ śatadhāvartamānaḥ | puraḥ prajānāmudayatyeṣa sūryaḥ |
oṃ namo bhagavate ādityāya akṣitejase aho vāhini vāhini svāhā |
[oṃ namo bhagavate ādityāya sūryāyāho vāhinyahovāhinī svāhā |]
Sanskrit — Devanagari (original)
अस्याः चाक्षुषीविद्यायाः अहिर्बुध्न्य ऋषिः । गायत्री छन्दः । सूर्यो देवता । चक्षुरोगनिवृत्तये जपे विनियोगः ।
ॐ चक्षुश्चक्षुश्चक्षुः तेजः स्थिरो भव । मां पाहि पाहि । त्वरितं चक्षुरोगान् शमय शमय । मम जातरूपं तेजो दर्शय दर्शय । यथाहं अन्धो न स्यां तथा कल्पय कल्पय । कल्याणं कुरु कुरु । यानि मम पूर्वजन्मोपार्जितानि चक्षुः प्रतिरोधक दुष्कृतानि सर्वाणि निर्मूलय निर्मूलय ।
ॐ नमः चक्षुस्तेजोदात्रे दिव्याय भास्कराय । ॐ नमः करुणाकरायाऽमृताय । ॐ नमः सूर्याय । ॐ नमो भगवते सूर्यायाक्षितेजसे नमः । खेचराय नमः । महते नमः । रजसे नमः । तमसे नमः । असतो मा सद्गमय । तमसो मा ज्योतिर्गमय । मृत्योर्मा अमृतं गमय । उष्णो भगवान् शुचिरूपः । हंसो भगवान् शुचिरप्रतिरूपः ।
य इमां चक्षुष्मतीं विद्यां ब्राह्मणो नित्यमधीते न तस्य अक्षिरोगो भवति । न तस्य कुले अन्धो भवति । अष्टौ ब्राह्मणान् ग्राहयित्वा विद्यासिद्धिर्भवति ।
विश्वरूपं घृणिनं जातवेदसं हिरण्मयं पुरुषं ज्योतीरूपं तपन्तं सहस्ररश्मिः शतधावर्तमानः । पुरः प्रजानामुदयत्येष सूर्यः ।
ॐ नमो भगवते आदित्याय अक्षितेजसे अहो वाहिनि वाहिनि स्वाहा ।
[ॐ नमो भगवते आदित्याय सूर्यायाहो वाहिन्यहोवाहिनी स्वाहा ।]
asyāḥ cākṣuṣīvidyāyāḥ ahirbudhnya ṛṣiḥ | gāyatrī chandaḥ | sūryo devatā | cakṣuroganivṛttaye jape viniyogaḥ |
oṃ cakṣuścakṣuścakṣuḥ tejaḥ sthiro bhava | māṃ pāhi pāhi | tvaritaṃ cakṣurogān śamaya śamaya | mama jātarūpaṃ tejo darśaya darśaya | yathāhaṃ andho na syāṃ tathā kalpaya kalpaya | kalyāṇaṃ kuru kuru | yāni mama pūrvajanmopārjitāni cakṣuḥ pratirodhaka duṣkṛtāni sarvāṇi nirmūlaya nirmūlaya |
oṃ namaḥ cakṣustejodātre divyāya bhāskarāya | oṃ namaḥ karuṇākarāyā'mṛtāya | oṃ namaḥ sūryāya | oṃ namo bhagavate sūryāyākṣitejase namaḥ | khecarāya namaḥ | mahate namaḥ | rajase namaḥ | tamase namaḥ | asato mā sadgamaya | tamaso mā jyotirgamaya | mṛtyormā amṛtaṃ gamaya | uṣṇo bhagavān śucirūpaḥ | haṃso bhagavān śucirapratirūpaḥ |
ya imāṃ cakṣuṣmatīṃ vidyāṃ brāhmaṇo nityamadhīte na tasya akṣirogo bhavati | na tasya kule andho bhavati | aṣṭau brāhmaṇān grāhayitvā vidyāsiddhirbhavati |
viśvarūpaṃ ghṛṇinaṃ jātavedasaṃ hiraṇmayaṃ puruṣaṃ jyotīrūpaṃ tapantaṃ sahasraraśmiḥ śatadhāvartamānaḥ | puraḥ prajānāmudayatyeṣa sūryaḥ |
oṃ namo bhagavate ādityāya akṣitejase aho vāhini vāhini svāhā |
[oṃ namo bhagavate ādityāya sūryāyāho vāhinyahovāhinī svāhā |]
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
🕉 InfoLyter.in