𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌬𑌾𑌲𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑌮𑍍 ।
𑌅𑌥 𑌚𑌤𑍁𑌃𑌷𑌷𑍍𑌟𑌿𑌤𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ।
𑌸𑍁𑌰𑌕𑌾𑌰𑍍𑌯𑌮𑌿𑌦𑌂 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍇 𑌕𑌰𑍍𑌤𑌵𑍍𑌯𑌂 𑌸𑍁𑌮𑌹𑌤𑍍𑌤𑍍𑌵𑌯𑌾 ।
𑌲𑍋𑌭𑌨𑌂 𑌕𑍗𑌶𑌿𑌕𑌸𑍍𑌯𑍇𑌹 𑌕𑌾𑌮𑌮𑍋𑌹𑌸𑌮𑌨𑍍𑌵𑌿𑌤𑌮𑍍 ॥ 1 ॥
𑌤𑌥𑍋𑌕𑍍𑌤𑌾 𑌸𑌾𑌽𑌪𑍍𑌸𑌰𑌾 𑌰𑌾𑌮 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑍇𑌣 𑌧𑍀𑌮𑌤𑌾 ।
𑌵𑍍𑌰𑍀𑌡𑌿𑌤𑌾 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌞𑍍𑌜𑌲𑌿𑌰𑍍𑌵𑌾𑌕𑍍𑌯𑌂 𑌪𑍍𑌰𑌤𑍍𑌯𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌸𑍁𑌰𑍇𑌶𑍍𑌵𑌰𑌮𑍍 ॥ 2 ॥
𑌅𑌯𑌂 𑌸𑍁𑌰𑌪𑌤𑍇 𑌘𑍋𑌰𑍋 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌾𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ।
𑌘𑍋𑌰𑌮𑍁𑌤𑍍𑌸𑍃𑌜𑌤𑍇 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌂 𑌮𑌯𑌿 𑌦𑍇𑌵 𑌨 𑌸𑌂𑌶𑌯𑌃 ॥ 3 ॥
𑌤𑌤𑍋 𑌹𑌿 𑌮𑍇 𑌭𑌯𑌂 𑌦𑍇𑌵 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌸𑌾𑌦𑌂 𑌕𑌰𑍍𑌤𑍁𑌮𑌰𑍍𑌹𑌸𑌿 ।
𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑌸𑍍𑌤𑌯𑌾 𑌰𑌾𑌮 𑌰𑌮𑍍𑌭𑌯𑌾 𑌭𑍀𑌤𑌯𑌾 𑌤𑌦𑌾 ॥ 4 ॥
𑌤𑌾𑌮𑍁𑌵𑌾𑌚 𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑍋 𑌵𑍇𑌪𑌮𑌾𑌨𑌾𑌂 𑌕𑍃𑌤𑌾𑌞𑍍𑌜𑌲𑌿𑌮𑍍 ।
𑌮𑌾𑌭𑍈𑌷𑍀 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍇 𑌭𑌦𑍍𑌰𑌂 𑌤𑍇 𑌕𑍁𑌰𑍁𑌷𑍍𑌵 𑌮𑌮 𑌶𑌾𑌸𑌨𑌮𑍍 ॥ 5 ॥
𑌕𑍋𑌕𑌿𑌲𑍋 𑌹𑍃𑌦𑌯𑌗𑍍𑌰𑌾𑌹𑍀 𑌮𑌾𑌧𑌵𑍇 𑌰𑍁𑌚𑌿𑌰𑌦𑍍𑌰𑍁𑌮𑍇 ।
𑌅𑌹𑌂 𑌕𑌨𑍍𑌦𑌰𑍍𑌪𑌸𑌹𑌿𑌤 𑌸𑍍𑌸𑍍𑌥𑌾𑌸𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌤𑌵 𑌪𑌾𑌰𑍍𑌶𑍍𑌵𑌤𑌃 ॥ 6 ॥
𑌤𑍍𑌵𑌂 𑌹𑌿 𑌰𑍂𑌪𑌂 𑌬𑌹𑍁𑌗𑍁𑌣𑌂 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌪𑌰𑌮𑌭𑌾𑌸𑍍𑌵𑌰𑌮𑍍 ।
𑌤𑌮𑍃𑌷𑌿𑌂 𑌕𑍗𑌶𑌿𑌕𑌂 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍇 𑌭𑍇𑌦𑌯𑌸𑍍𑌵 𑌤𑌪𑌸𑍍𑌵𑌿𑌨𑌮𑍍 ॥ 7 ॥
𑌸𑌾 𑌶𑍍𑌰𑍁𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌵𑌚𑌨𑌂 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌰𑍂𑌪𑌮𑌨𑍁𑌤𑍍𑌤𑌮𑌮𑍍 ।
𑌲𑍋𑌭𑌯𑌾𑌮𑌾𑌸 𑌲𑌲𑌿𑌤𑌾 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌾𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑌂 𑌶𑍁𑌚𑌿𑌸𑍍𑌮𑌿𑌤𑌾 ॥ 8 ॥
𑌕𑍋𑌕𑌿𑌲𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌶𑍁𑌶𑍍𑌰𑌾𑌵 𑌵𑌲𑍍𑌗𑍁 𑌵𑍍𑌯𑌾𑌹𑌰𑌤𑌃 𑌸𑍍𑌵𑌨𑌮𑍍 ।
𑌸𑌮𑍍𑌪𑍍𑌰𑌹𑍃𑌷𑍍𑌟𑍇𑌨 𑌮𑌨𑌸𑌾 𑌤𑌤 𑌏𑌨𑌾𑌮𑍁𑌦𑍈𑌕𑍍𑌷𑌤 ॥ 9 ॥
𑌅𑌥 𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌚 𑌶𑌬𑍍𑌦𑍇𑌨 𑌗𑍀𑌤𑍇𑌨𑌾𑌪𑍍𑌰𑌤𑌿𑌮𑍇𑌨 𑌚 ।
𑌦𑌰𑍍𑌶𑌨𑍇𑌨 𑌚 𑌰𑌮𑍍𑌭𑌾𑌯𑌾 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌸𑍍𑌸𑌨𑍍𑌦𑍇𑌹𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 10 ॥
𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌕𑍍𑌷𑌸𑍍𑌯 𑌤𑌤𑍍𑌕𑌰𑍍𑌮 𑌵𑌿𑌜𑍍𑌞𑌾𑌯 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌃 ।
𑌰𑌮𑍍𑌭𑌾𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌸𑌮𑌾𑌵𑌿𑌷𑍍𑌟 𑌶𑍍𑌶𑌶𑌾𑌪 𑌕𑍁𑌶𑌿𑌕𑌾𑌤𑍍𑌮𑌜𑌃 ॥ 11 ॥
𑌯𑌨𑍍𑌮𑌾𑌂 𑌲𑍋𑌭𑌯𑌸𑍇 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍇 𑌕𑌾𑌮𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌜𑌯𑍈𑌷𑌿𑌣𑌮𑍍 ।
𑌦𑌶𑌵𑌰𑍍𑌷𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌾𑌣𑌿 𑌶𑍈𑌲𑍀 𑌸𑍍𑌥𑌾𑌸𑍍𑌯𑌸𑌿 𑌦𑍁𑌰𑍍𑌭𑌗𑍇 ॥ 12 ॥
𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣 𑌸𑍍𑌸𑍁𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾 𑌸𑍍𑌤𑌪𑍋𑌬𑌲𑌸𑌮𑌨𑍍𑌵𑌿𑌤𑌃 ।
𑌉𑌦𑍍𑌧𑌰𑌿𑌷𑍍𑌯𑌤𑌿 𑌰𑌮𑍍𑌭𑍇 𑌤𑍍𑌵𑌾𑌂 𑌮𑌤𑍍𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌕𑌲𑍁𑌷𑍀𑌕𑍃𑌤𑌾𑌮𑍍 ॥ 13 ॥
𑌏𑌵𑌮𑍁𑌕𑍍𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾 𑌵𑌿𑌶𑍍𑌵𑌾𑌮𑌿𑌤𑍍𑌰𑍋 𑌮𑌹𑌾𑌮𑍁𑌨𑌿𑌃 ।
𑌅𑌶𑌕𑍍𑌨𑍁𑌵𑌨𑍍 𑌧𑌾𑌰𑌯𑌿𑌤𑍁𑌂 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌂 𑌸𑌨𑍍𑌤𑌾𑌪𑌮𑌾𑌗𑌤𑌃 ॥ 14 ॥
𑌤𑌸𑍍𑌯 𑌶𑌾𑌪𑍇𑌨 𑌮𑌹𑌤𑌾 𑌰𑌮𑍍𑌭𑌾 𑌶𑍈𑌲𑍀 𑌤𑌦𑌾𑌽𑌭𑌵𑌤𑍍 ।
𑌵𑌚𑌶𑍍𑌶𑍃𑌤𑍍𑌵𑌾 𑌚 𑌕𑌨𑍍𑌦𑌰𑍍𑌪𑍋 𑌮𑌹𑌰𑍍𑌷𑍇𑌸𑍍𑌸 𑌚 𑌨𑌿𑌰𑍍𑌗𑌤𑌃 ॥ 15 ॥
𑌕𑍋𑌪𑍇𑌨 𑌸 𑌮𑌹𑌾𑌤𑍇𑌜𑌾𑌸𑍍𑌤𑌪𑍋𑌽𑌪𑌹𑌰𑌣𑍇 𑌕𑍃𑌤𑍇 ।
𑌇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑍈𑌰𑌜𑌿𑌤𑍈 𑌰𑌾𑌮 𑌨 𑌲𑍇𑌭𑍇 𑌶𑌾𑌨𑍍𑌤𑌿𑌮𑌾𑌤𑍍𑌮𑌨𑌃 ॥ 16 ॥
𑌬𑌭𑍂𑌵𑌾𑌸𑍍𑌯 𑌮𑌨𑌶𑍍𑌚𑌿𑌨𑍍𑌤𑌾 𑌤𑌪𑍋𑌽𑌪𑌹𑌰𑌣𑍇 𑌕𑍃𑌤𑍇 ।
𑌨𑍈𑌵 𑌕𑍍𑌰𑍋𑌧𑌂 𑌗𑌮𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌨 𑌚 𑌵𑌕𑍍𑌷𑍍𑌯𑍇 𑌕𑌥𑌞𑍍𑌚𑌨 ॥ 17 ॥
𑌅𑌥𑌵𑌾 𑌨𑍋𑌚𑍍𑌛𑌵𑌸𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌸𑌂𑌵𑌤𑍍𑌸𑌰𑌶𑌤𑌾𑌨𑍍𑌯𑌪𑌿 ।
𑌅𑌹𑌂 𑌵𑌿𑌶𑍋𑌷𑌯𑌿𑌷𑍍𑌯𑌾𑌮𑌿 𑌹𑍍𑌯𑌾𑌤𑍍𑌮𑌾𑌨𑌂 𑌵𑌿𑌜𑌿𑌤𑍇𑌨𑍍𑌦𑍍𑌰𑌿𑌯𑌃 ॥ 18 ॥
𑌤𑌾𑌵𑌦𑍍𑌯𑌾𑌵𑌦𑍍𑌧𑌿 𑌮𑍇 𑌪𑍍𑌰𑌾𑌪𑍍𑌤𑌂 𑌬𑍍𑌰𑌾𑌹𑍍𑌮𑌣𑍍𑌯𑌂 𑌤𑌪𑌸𑌾𑌽𑌽𑌰𑍍𑌜𑌿𑌤𑌮𑍍 ।
𑌅𑌨𑍁𑌚𑍍𑌛𑌵𑌸𑌨𑍍𑌨𑌭𑍁𑌞𑍍𑌜𑌾𑌨 𑌸𑍍𑌤𑌿𑌷𑍍𑌠𑍇𑌯𑌂 𑌶𑌾𑌶𑍍𑌵𑌤𑍀𑌸𑍍𑌸𑌮𑌾𑌃 ॥ 19 ॥
𑌨 𑌹𑌿 𑌮𑍇 𑌤𑌪𑍍𑌯𑌮𑌾𑌨𑌸𑍍𑌯 𑌕𑍍𑌷𑌯𑌂 𑌯𑌾𑌸𑍍𑌯𑌨𑍍𑌤𑌿 𑌮𑍂𑌰𑍍𑌤𑌯𑌃 ।
𑌏𑌵𑌂 𑌵𑌰𑍍𑌷𑌸𑌹𑌸𑍍𑌰𑌸𑍍𑌯 𑌦𑍀𑌕𑍍𑌷𑌾𑌂 𑌸 𑌮𑍁𑌨𑌿𑌪𑍁𑌙𑍍𑌗𑌵𑌃 ॥ 20 ॥
𑌇𑌤𑍍𑌯𑌾𑌰𑍍𑌷𑍇 𑌶𑍍𑌰𑍀𑌮𑌦𑍍𑌰𑌾𑌮𑌾𑌯𑌣𑍇 𑌵𑌾𑌲𑍍𑌮𑍀𑌕𑍀𑌯 𑌆𑌦𑌿𑌕𑌾𑌵𑍍𑌯𑍇 𑌬𑌾𑌲𑌕𑌾𑌣𑍍𑌡𑍇 𑌚𑌤𑍁𑌃𑌷𑌷𑍍𑌟𑌿𑌤𑌮𑌸𑍍𑌸𑌰𑍍𑌗𑌃 ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha catuḥṣaṣṭitamassargaḥ |
surakāryamidaṃ rambhe kartavyaṃ sumahattvayā |
lobhanaṃ kauśikasyeha kāmamohasamanvitam || 1 ||
tathoktā sā'psarā rāma sahasrākṣeṇa dhīmatā |
vrīḍitā prāñjalirvākyaṃ pratyuvāca sureśvaram || 2 ||
ayaṃ surapate ghoro viśvāmitro mahāmuniḥ |
ghoramutsṛjate krodhaṃ mayi deva na saṃśayaḥ || 3 ||
tato hi me bhayaṃ deva prāsādaṃ kartumarhasi |
evamuktastayā rāma rambhayā bhītayā tadā || 4 ||
tāmuvāca sahasrākṣo vepamānāṃ kṛtāñjalim |
mābhaiṣī rambhe bhadraṃ te kuruṣva mama śāsanam || 5 ||
kokilo hṛdayagrāhī mādhave ruciradrume |
ahaṃ kandarpasahita ssthāsyāmi tava pārśvataḥ || 6 ||
tvaṃ hi rūpaṃ bahuguṇaṃ kṛtvā paramabhāsvaram |
tamṛṣiṃ kauśikaṃ rambhe bhedayasva tapasvinam || 7 ||
sā śrutvā vacanaṃ tasya kṛtvā rūpamanuttamam |
lobhayāmāsa lalitā viśvāmitraṃ śucismitā || 8 ||
kokilasya ca śuśrāva valgu vyāharataḥ svanam |
samprahṛṣṭena manasā tata enāmudaikṣata || 9 ||
atha tasya ca śabdena gītenāpratimena ca |
darśanena ca rambhāyā munissandehamāgataḥ || 10 ||
sahasrākṣasya tatkarma vijñāya munipuṅgavaḥ |
rambhāṃ krodhasamāviṣṭa śśaśāpa kuśikātmajaḥ || 11 ||
yanmāṃ lobhayase rambhe kāmakrodhajayaiṣiṇam |
daśavarṣasahasrāṇi śailī sthāsyasi durbhage || 12 ||
brāhmaṇa ssumahātejā stapobalasamanvitaḥ |
uddhariṣyati rambhe tvāṃ matkrodhakaluṣīkṛtām || 13 ||
evamuktvā mahātejā viśvāmitro mahāmuniḥ |
aśaknuvan dhārayituṃ krodhaṃ santāpamāgataḥ || 14 ||
tasya śāpena mahatā rambhā śailī tadā'bhavat |
vacaśśṛtvā ca kandarpo maharṣessa ca nirgataḥ || 15 ||
kopena sa mahātejāstapo'paharaṇe kṛte |
indriyairajitai rāma na lebhe śāntimātmanaḥ || 16 ||
babhūvāsya manaścintā tapo'paharaṇe kṛte |
naiva krodhaṃ gamiṣyāmi na ca vakṣye kathañcana || 17 ||
athavā nocchavasiṣyāmi saṃvatsaraśatānyapi |
ahaṃ viśoṣayiṣyāmi hyātmānaṃ vijitendriyaḥ || 18 ||
tāvadyāvaddhi me prāptaṃ brāhmaṇyaṃ tapasā''rjitam |
anucchavasannabhuñjāna stiṣṭheyaṃ śāśvatīssamāḥ || 19 ||
na hi me tapyamānasya kṣayaṃ yāsyanti mūrtayaḥ |
evaṃ varṣasahasrasya dīkṣāṃ sa munipuṅgavaḥ || 20 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe catuḥṣaṣṭitamassargaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे बालकाण्डम् ।
अथ चतुःषष्टितमस्सर्गः ।
सुरकार्यमिदं रम्भे कर्तव्यं सुमहत्त्वया ।
लोभनं कौशिकस्येह काममोहसमन्वितम् ॥ 1 ॥
तथोक्ता साऽप्सरा राम सहस्राक्षेण धीमता ।
व्रीडिता प्राञ्जलिर्वाक्यं प्रत्युवाच सुरेश्वरम् ॥ 2 ॥
अयं सुरपते घोरो विश्वामित्रो महामुनिः ।
घोरमुत्सृजते क्रोधं मयि देव न संशयः ॥ 3 ॥
ततो हि मे भयं देव प्रासादं कर्तुमर्हसि ।
एवमुक्तस्तया राम रम्भया भीतया तदा ॥ 4 ॥
तामुवाच सहस्राक्षो वेपमानां कृताञ्जलिम् ।
माभैषी रम्भे भद्रं ते कुरुष्व मम शासनम् ॥ 5 ॥
कोकिलो हृदयग्राही माधवे रुचिरद्रुमे ।
अहं कन्दर्पसहित स्स्थास्यामि तव पार्श्वतः ॥ 6 ॥
त्वं हि रूपं बहुगुणं कृत्वा परमभास्वरम् ।
तमृषिं कौशिकं रम्भे भेदयस्व तपस्विनम् ॥ 7 ॥
सा श्रुत्वा वचनं तस्य कृत्वा रूपमनुत्तमम् ।
लोभयामास ललिता विश्वामित्रं शुचिस्मिता ॥ 8 ॥
कोकिलस्य च शुश्राव वल्गु व्याहरतः स्वनम् ।
सम्प्रहृष्टेन मनसा तत एनामुदैक्षत ॥ 9 ॥
अथ तस्य च शब्देन गीतेनाप्रतिमेन च ।
दर्शनेन च रम्भाया मुनिस्सन्देहमागतः ॥ 10 ॥
सहस्राक्षस्य तत्कर्म विज्ञाय मुनिपुङ्गवः ।
रम्भां क्रोधसमाविष्ट श्शशाप कुशिकात्मजः ॥ 11 ॥
यन्मां लोभयसे रम्भे कामक्रोधजयैषिणम् ।
दशवर्षसहस्राणि शैली स्थास्यसि दुर्भगे ॥ 12 ॥
ब्राह्मण स्सुमहातेजा स्तपोबलसमन्वितः ।
उद्धरिष्यति रम्भे त्वां मत्क्रोधकलुषीकृताम् ॥ 13 ॥
एवमुक्त्वा महातेजा विश्वामित्रो महामुनिः ।
अशक्नुवन् धारयितुं क्रोधं सन्तापमागतः ॥ 14 ॥
तस्य शापेन महता रम्भा शैली तदाऽभवत् ।
वचश्शृत्वा च कन्दर्पो महर्षेस्स च निर्गतः ॥ 15 ॥
कोपेन स महातेजास्तपोऽपहरणे कृते ।
इन्द्रियैरजितै राम न लेभे शान्तिमात्मनः ॥ 16 ॥
बभूवास्य मनश्चिन्ता तपोऽपहरणे कृते ।
नैव क्रोधं गमिष्यामि न च वक्ष्ये कथञ्चन ॥ 17 ॥
अथवा नोच्छवसिष्यामि संवत्सरशतान्यपि ।
अहं विशोषयिष्यामि ह्यात्मानं विजितेन्द्रियः ॥ 18 ॥
तावद्यावद्धि मे प्राप्तं ब्राह्मण्यं तपसाऽऽर्जितम् ।
अनुच्छवसन्नभुञ्जान स्तिष्ठेयं शाश्वतीस्समाः ॥ 19 ॥
न हि मे तप्यमानस्य क्षयं यास्यन्ति मूर्तयः ।
एवं वर्षसहस्रस्य दीक्षां स मुनिपुङ्गवः ॥ 20 ॥
इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये बालकाण्डे चतुःषष्टितमस्सर्गः ॥
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha catuḥṣaṣṭitamassargaḥ |
surakāryamidaṃ rambhe kartavyaṃ sumahattvayā |
lobhanaṃ kauśikasyeha kāmamohasamanvitam || 1 ||
tathoktā sā'psarā rāma sahasrākṣeṇa dhīmatā |
vrīḍitā prāñjalirvākyaṃ pratyuvāca sureśvaram || 2 ||
ayaṃ surapate ghoro viśvāmitro mahāmuniḥ |
ghoramutsṛjate krodhaṃ mayi deva na saṃśayaḥ || 3 ||
tato hi me bhayaṃ deva prāsādaṃ kartumarhasi |
evamuktastayā rāma rambhayā bhītayā tadā || 4 ||
tāmuvāca sahasrākṣo vepamānāṃ kṛtāñjalim |
mābhaiṣī rambhe bhadraṃ te kuruṣva mama śāsanam || 5 ||
kokilo hṛdayagrāhī mādhave ruciradrume |
ahaṃ kandarpasahita ssthāsyāmi tava pārśvataḥ || 6 ||
tvaṃ hi rūpaṃ bahuguṇaṃ kṛtvā paramabhāsvaram |
tamṛṣiṃ kauśikaṃ rambhe bhedayasva tapasvinam || 7 ||
sā śrutvā vacanaṃ tasya kṛtvā rūpamanuttamam |
lobhayāmāsa lalitā viśvāmitraṃ śucismitā || 8 ||
kokilasya ca śuśrāva valgu vyāharataḥ svanam |
samprahṛṣṭena manasā tata enāmudaikṣata || 9 ||
atha tasya ca śabdena gītenāpratimena ca |
darśanena ca rambhāyā munissandehamāgataḥ || 10 ||
sahasrākṣasya tatkarma vijñāya munipuṅgavaḥ |
rambhāṃ krodhasamāviṣṭa śśaśāpa kuśikātmajaḥ || 11 ||
yanmāṃ lobhayase rambhe kāmakrodhajayaiṣiṇam |
daśavarṣasahasrāṇi śailī sthāsyasi durbhage || 12 ||
brāhmaṇa ssumahātejā stapobalasamanvitaḥ |
uddhariṣyati rambhe tvāṃ matkrodhakaluṣīkṛtām || 13 ||
evamuktvā mahātejā viśvāmitro mahāmuniḥ |
aśaknuvan dhārayituṃ krodhaṃ santāpamāgataḥ || 14 ||
tasya śāpena mahatā rambhā śailī tadā'bhavat |
vacaśśṛtvā ca kandarpo maharṣessa ca nirgataḥ || 15 ||
kopena sa mahātejāstapo'paharaṇe kṛte |
indriyairajitai rāma na lebhe śāntimātmanaḥ || 16 ||
babhūvāsya manaścintā tapo'paharaṇe kṛte |
naiva krodhaṃ gamiṣyāmi na ca vakṣye kathañcana || 17 ||
athavā nocchavasiṣyāmi saṃvatsaraśatānyapi |
ahaṃ viśoṣayiṣyāmi hyātmānaṃ vijitendriyaḥ || 18 ||
tāvadyāvaddhi me prāptaṃ brāhmaṇyaṃ tapasā''rjitam |
anucchavasannabhuñjāna stiṣṭheyaṃ śāśvatīssamāḥ || 19 ||
na hi me tapyamānasya kṣayaṃ yāsyanti mūrtayaḥ |
evaṃ varṣasahasrasya dīkṣāṃ sa munipuṅgavaḥ || 20 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe catuḥṣaṣṭitamassargaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Grantha script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.