Shri Vishnu Sahasra Nama Stotram — Bengali Script

⚠️ AI-generated translation — the Malayalam meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Malayalam

ശ്രീ വിഷ്ണു സഹസ്രനാമ സ്തോത്രം വിഷ്ണുവിന്റെ ആയിരം നാമങ്ങളെ സ്തുതിക്കുന്ന ഒരു സ്തോത്രമാണ്. യുധിഷ്ഠിരന്റെ ചോദ്യങ്ങൾക്ക് ഭീഷ്മർ മറുപടിയായി ഈ സ്തോത്രം പറയുന്നു. ഇതിൽ വിഷ്ണുവിനെ ഏകദൈവമായും പരമാശ്രയമായും വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. ഭക്തിയോടെ ഈ നാമങ്ങൾ ജപിക്കുന്നവൻ ജന്മസംസാരബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് മുക്തി നേടുകയും എല്ലാ ദുഃഖങ്ങളെയും അതിജീവിക്കുകയും ചെയ്യുമെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. ഈ സ്തോത്രത്തിന്റെ ഋഷി വേദവ്യാസനും ഛന്ദസ്സ് അനുഷ്ടുപ്പും ദേവത മഹാവിഷ്ണുവുമാണ്.

AI-generated · not yet verified

The Malayalam meaning of each verse is shown below the verse.

Meaning —

Verse 1

ওঁ শুক্লাম্বরধরং বিষ্ণুং শশিবর্ণং চতুর্ভুজম্ ।
প্রসন্নবদনং ধ্যাযেত্ সর্ববিঘ্নোপশান্তযে ॥ 1 ॥

oṃ śuklāmbaradharaṃ viṣṇuṃ śaśivarṇaṃ caturbhujam |
prasannavadanaṃ dhyāyet sarvavighnopaśāntaye || 1 ||

എല്ലാ വിഘ്നങ്ങളും ശാന്തമാകുന്നതിനായി, വെളുത്ത വസ്ത്രം ധരിച്ചവനും, ചന്ദ്രന്റെ നിറമുള്ളവനും, നാലു ഭുജങ്ങളോടു കൂടിയവനും, പ്രസന്നമായ മുഖമുള്ളവനുമായ വിഷ്ണുവിനെ ധ്യാനിക്കണം. ^AI

Verse 2

যস্যদ্বিরদবক্ত্রাদ্যাঃ পারিষদ্যাঃ পরঃ শতম্ ।
বিঘ্নং নিঘ্নন্তি সততং বিষ্বক্সেনং তমাশ্রযে ॥ 2 ॥

yasyadviradavaktrādyāḥ pāriṣadyāḥ paraḥ śatam |
vighnaṃ nighnanti satataṃ viṣvaksenaṃ tamāśraye || 2 ||

ആനയുടെ മുഖമുള്ളവൻ മുതലായ നൂറിലധികം പരിഷദന്മാർ എപ്പോഴും വിഘ്നങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നു; ആ വിഷ്വക്സേനനെ ഞാൻ ആശ്രയിക്കുന്നു. ^AI

Verse 3

পূর্ব পীঠিকা
ব্যাসং বসিষ্ঠ নপ্তারং শক্তেঃ পৌত্রমকল্মষম্ ।
পরাশরাত্মজং বন্দে শুকতাতং তপোনিধিম্ ॥ 3 ॥

pūrva pīṭhikā
vyāsaṃ vasiṣṭha naptāraṃ śakteḥ pautramakalmaṣam |
parāśarātmajaṃ vande śukatātaṃ taponidhim || 3 ||

പൂർവ പീഠിക: വസിഷ്ഠന്റെ പൗത്രനും, ശക്തിയുടെ പുത്രനും, നിർമ്മലനും, പരാശരന്റെ പുത്രനും, ശുകന്റെ പിതാവും, തപസ്സിന്റെ നിധിയുമായ വ്യാസനെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു. ^AI

Verse 4

ব্যাসায বিষ্ণু রূপায ব্যাসরূপায বিষ্ণবে ।
নমো বৈ ব্রহ্মনিধযে বাসিষ্ঠায নমো নমঃ ॥ 4 ॥

vyāsāya viṣṇu rūpāya vyāsarūpāya viṣṇave |
namo vai brahmanidhaye vāsiṣṭhāya namo namaḥ || 4 ||

വ്യാസനായ വിഷ്ണുവിനും, വിഷ്ണുവായ വ്യാസരൂപത്തിനും നമസ്കാരം. ബ്രഹ്മനിധിയായ വസിഷ്ഠപുത്രന് നമോ നമഃ. ^AI

Verse 5

অবিকারায শুদ্ধায নিত্যায পরমাত্মনে ।
সদৈক রূপ রূপায বিষ্ণবে সর্বজিষ্ণবে ॥ 5 ॥

avikārāya śuddhāya nityāya paramātmane |
sadaika rūpa rūpāya viṣṇave sarvajiṣṇave || 5 ||

വികാരമില്ലാത്തവനും, ശുദ്ധനും, നിത്യനും, പരമാത്മാവും, എപ്പോഴും ഒരേ രൂപമുള്ളവനും, എല്ലാറ്റിനെയും ജയിക്കുന്നവനുമായ വിഷ്ണുവിന്. ^AI

Verse 6

যস্য স্মরণমাত্রেণ জন্মসংসারবন্ধনাত্ ।
বিমুচ্যতে নমস্তস্মৈ বিষ্ণবে প্রভবিষ্ণবে ॥ 6 ॥

yasya smaraṇamātreṇa janmasaṃsārabandhanāt |
vimucyate namastasmai viṣṇave prabhaviṣṇave || 6 ||

ആരുടെ സ്മരണമാത്രത്താൽ ജന്മസംസാരബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് മുക്തി ലഭിക്കുന്നുവോ, ആ പ്രഭവിഷ്ണുവായ വിഷ്ണുവിന് നമസ്കാരം. ^AI

ওঁ নমো বিষ্ণবে প্রভবিষ্ণবে ।

oṃ namo viṣṇave prabhaviṣṇave |

ഓം, പ്രഭവിഷ്ണുവായ വിഷ്ണുവിന് നമസ്കാരം. ^AI

শ্রী বৈশম্পাযন উবাচ

Verse 7

শ্রুত্বা ধর্মা নশেষেণ পাবনানি চ সর্বশঃ ।
যুধিষ্ঠিরঃ শান্তনবং পুনরেবাভ্য ভাষত ॥ 7 ॥

śrutvā dharmā naśeṣeṇa pāvanāni ca sarvaśaḥ |
yudhiṣṭhiraḥ śāntanavaṃ punarevābhya bhāṣata || 7 ||

ധർമ്മങ്ങളെയും പവിത്രമായ കാര്യങ്ങളെയും പൂർണ്ണമായി കേട്ടശേഷം, യുധിഷ്ഠിരൻ ശാന്തനവനോട് (ഭീഷ്മനോട്) വീണ്ടും സംസാരിച്ചു. ^AI

যুধিষ্ঠির উবাচ

Verse 8

কিমেকং দৈবতং লোকে কিং বাঽপ্যেকং পরাযণং
স্তুবন্তঃ কং কমর্চন্তঃ প্রাপ্নুযুর্মানবাঃ শুভম্ ॥ 8 ॥

kimekaṃ daivataṃ loke kiṃ vā'pyekaṃ parāyaṇaṃ
stuvantaḥ kaṃ kamarcantaḥ prāpnuyurmānavāḥ śubham || 8 ||

യുധിഷ്ഠിരൻ പറഞ്ഞു: ലോകത്തിൽ ഏകമായ ദൈവം ഏതാണ്? ഏകമായ പരമാശ്രയം ഏതാണ്? ഏതിനെ സ്തുതിച്ചും ഏതിനെ ആരാധിച്ചും മനുഷ്യർ ശുഭം പ്രാപിക്കും? ^AI

Verse 9

কো ধর্মঃ সর্বধর্মাণাং ভবতঃ পরমো মতঃ ।
কিং জপন্মুচ্যতে জন্তুর্জন্মসংসার বন্ধনাত্ ॥ 9 ॥

ko dharmaḥ sarvadharmāṇāṃ bhavataḥ paramo mataḥ |
kiṃ japanmucyate janturjanmasaṃsāra bandhanāt || 9 ||

എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിലുംവെച്ച് അങ്ങയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ ഉത്തമമായ ധർമ്മം ഏതാണ്? ഏത് ജപിച്ചാൽ ജീവൻ ജന്മസംസാരബന്ധനത്തിൽനിന്ന് മുക്തമാകും? ^AI

শ্রী ভীষ্ম উবাচ

Verse 10

জগত্প্রভুং দেবদেব মনন্তং পুরুষোত্তমম্ ।
স্তুবন্নাম সহস্রেণ পুরুষঃ সততোত্থিতঃ ॥ 10 ॥

jagatprabhuṃ devadeva manantaṃ puruṣottamam |
stuvannāma sahasreṇa puruṣaḥ satatotthitaḥ || 10 ||

ഭീഷ്മർ പറഞ്ഞു: ജഗത്തിന്റെ പ്രഭുവും ദേവദേവനും അനന്തനും പുരുഷോത്തമനുമായ അവനെ സഹസ്രനാമങ്ങളാൽ സ്തുതിക്കുന്ന പുരുഷൻ സദാ ഉയർന്നവനാകുന്നു. ^AI

Verse 11

তমেব চার্চযন্নিত্যং ভক্ত্যা পুরুষমব্যযম্ ।
ধ্যাযন্ স্তুবন্নমস্যংশ্চ যজমানস্তমেব চ ॥ 11 ॥

tameva cārcayannityaṃ bhaktyā puruṣamavyayam |
dhyāyan stuvannamasyaṃśca yajamānastameva ca || 11 ||

അവനെത്തന്നെ നിത്യം ഭക്തിയോടെ ആരാധിക്കുന്നവനും, അവ്യയനായ പുരുഷനെ ധ്യാനിക്കുന്നവനും സ്തുതിക്കുന്നവനും നമസ്കരിക്കുന്നവനും യജിക്കുന്നവനും അവനെത്തന്നെയാകുന്നു. ^AI

Verse 12

অনাদি নিধনং বিষ্ণুং সর্বলোক মহেশ্বরম্ ।
লোকাধ্যক্ষং স্তুবন্নিত্যং সর্ব দুঃখাতিগো ভবেত্ ॥ 12 ॥

anādi nidhanaṃ viṣṇuṃ sarvaloka maheśvaram |
lokādhyakṣaṃ stuvannityaṃ sarva duḥkhātigo bhavet || 12 ||

ആദിയില്ലാത്തവനും നാശമില്ലാത്തവനും സർവലോകമഹേശ്വരനും ലോകാധ്യക്ഷനുമായ വിഷ്ണുവിനെ നിത്യം സ്തുതിക്കുന്നവൻ എല്ലാ ദുഃഖങ്ങളെയും അതിജീവിക്കുന്നവനാകും. ^AI

Verse 13

ব্রহ্মণ্যং সর্ব ধর্মজ্ঞং লোকানাং কীর্তি বর্ধনম্ ।
লোকনাথং মহদ্ভূতং সর্বভূত ভবোদ্ভবম্॥ 13 ॥

brahmaṇyaṃ sarva dharmajñaṃ lokānāṃ kīrti vardhanam |
lokanāthaṃ mahadbhūtaṃ sarvabhūta bhavodbhavam|| 13 ||

ബ്രാഹ്മണ്യനും സർവധർമ്മജ്ഞനും ലോകങ്ങളുടെ കീർത്തി വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവനും ലോകനാഥനും മഹാഭൂതനും സർവഭൂതങ്ങളുടെ ഭവോദ്ഭവനുമായവനെ. ^AI

Verse 14

এষ মে সর্ব ধর্মাণাং ধর্মোঽধিক তমোমতঃ ।
যদ্ভক্ত্যা পুণ্ডরীকাক্ষং স্তবৈরর্চেন্নরঃ সদা ॥ 14 ॥

eṣa me sarva dharmāṇāṃ dharmo'dhika tamomataḥ |
yadbhaktyā puṇḍarīkākṣaṃ stavairarcennaraḥ sadā || 14 ||

എന്റെ അഭിപ്രായത്തിൽ എല്ലാ ധർമ്മങ്ങളിലുംവെച്ച് ഏറ്റവും ഉത്തമമായ ധർമ്മം ഇതാണ്: മനുഷ്യൻ ഭക്തിയോടെ പുണ്ഡരീകാക്ഷനെ സ്തോത്രങ്ങളാൽ സദാ ആരാധിക്കണം. ^AI

Verse 15

পরমং যো মহত্তেজঃ পরমং যো মহত্তপঃ ।
পরমং যো মহদ্ব্রহ্ম পরমং যঃ পরাযণম্ ॥ 15 ॥

paramaṃ yo mahattejaḥ paramaṃ yo mahattapaḥ |
paramaṃ yo mahadbrahma paramaṃ yaḥ parāyaṇam || 15 ||

ഏതാണ് പരമമായ മഹത്തേജസ്സ്? ഏതാണ് പരമമായ മഹത്തപസ്സ്? ഏതാണ് പരമമായ മഹദ്ബ്രഹ്മം? ഏതാണ് പരമമായ പരായണം? ^AI

Verse 16

পবিত্রাণাং পবিত্রং যো মঙ্গলানাং চ মঙ্গলম্ ।
দৈবতং দেবতানাং চ ভূতানাং যোঽব্যযঃ পিতা ॥ 16 ॥

pavitrāṇāṃ pavitraṃ yo maṅgalānāṃ ca maṅgalam |
daivataṃ devatānāṃ ca bhūtānāṃ yo'vyayaḥ pitā || 16 ||

പവിത്രമായവയിൽ പവിത്രമായവനും, മംഗളകരമായവയിൽ മംഗളകരമായവനും, ദേവതകളുടെ ദേവതയും, ചരാചരങ്ങളുടെ അവ്യയനായ പിതാവുമായവൻ. ^AI

Verse 17

যতঃ সর্বাণি ভূতানি ভবন্ত্যাদি যুগাগমে ।
যস্মিংশ্চ প্রলযং যান্তি পুনরেব যুগক্ষযে ॥ 17 ॥

yataḥ sarvāṇi bhūtāni bhavantyādi yugāgame |
yasmiṃśca pralayaṃ yānti punareva yugakṣaye || 17 ||

യുഗാരംഭത്തിൽ എല്ലാ ജീവജാലങ്ങളും ഏതിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകുന്നുവോ, യുഗക്ഷയത്തിൽ വീണ്ടും ഏതിൽ പ്രളയത്തെ പ്രാപിക്കുന്നുവോ അവൻ. ^AI

Verse 18

তস্য লোক প্রধানস্য জগন্নাথস্য ভূপতে ।
বিষ্ণোর্নাম সহস্রং মে শ্রুণু পাপ ভযাপহম্ ॥ 18 ॥

tasya loka pradhānasya jagannāthasya bhūpate |
viṣṇornāma sahasraṃ me śruṇu pāpa bhayāpaham || 18 ||

അല്ലയോ ഭൂപതേ, ലോകങ്ങളുടെ നാഥനായ വിഷ്ണുവിന്റെ പാപഭയം നശിപ്പിക്കുന്ന ആയിരം നാമങ്ങൾ എന്നിൽ നിന്ന് കേൾക്കുക. ^AI

Verse 19

যানি নামানি গৌণানি বিখ্যাতানি মহাত্মনঃ ।
ঋষিভিঃ পরিগীতানি তানি বক্ষ্যামি ভূতযে ॥ 19 ॥

yāni nāmāni gauṇāni vikhyātāni mahātmanaḥ |
ṛṣibhiḥ parigītāni tāni vakṣyāmi bhūtaye || 19 ||

മഹാത്മാവിന്റെ ഗൗണമായും പ്രഖ്യാതമായും ഋഷിമാരാൽ ഗാനം ചെയ്യപ്പെട്ടതുമായ ഏതൊക്കെ നാമങ്ങൾ ഉണ്ടോ, ഐശ്വര്യത്തിനായി അവയെ ഞാൻ പറയാം. ^AI

Verse 20

ঋষির্নাম্নাং সহস্রস্য বেদব্যাসো মহামুনিঃ ॥
ছন্দোঽনুষ্টুপ্ তথা দেবো ভগবান্ দেবকীসুতঃ ॥ 20 ॥

ṛṣirnāmnāṃ sahasrasya vedavyāso mahāmuniḥ ||
chando'nuṣṭup tathā devo bhagavān devakīsutaḥ || 20 ||

ആയിരം നാമങ്ങളുടെ ഋഷി മഹാമുനിയായ വേദവ്യാസൻ; ഛന്ദസ്സ് അനുഷ്ടുപ്പ്; ദേവൻ ഭഗവാനായ ദേവകീസുതൻ. ^AI

Verse 21

অমৃতাং শূদ্ভবো বীজং শক্তির্দেবকিনন্দনঃ ।
ত্রিসামা হৃদযং তস্য শান্ত্যর্থে বিনিযুজ্যতে ॥ 21 ॥

amṛtāṃ śūdbhavo bījaṃ śaktirdevakinandanaḥ |
trisāmā hṛdayaṃ tasya śāntyarthe viniyujyate || 21 ||

അമൃതാംശുദ്ഭവൻ ബീജം; ശക്തി ദേവകിനന്ദനൻ; ത്രിസാമാ ഹൃദയം; ശാന്തിക്കായി ഇത് വിനിയോഗിക്കപ്പെടുന്നു. ^AI

Verse 22

বিষ্ণুং জিষ্ণুং মহাবিষ্ণুং প্রভবিষ্ণুং মহেশ্বরম্ ॥
অনেকরূপ দৈত্যান্তং নমামি পুরুষোত্তমম্ ॥ 22 ॥

viṣṇuṃ jiṣṇuṃ mahāviṣṇuṃ prabhaviṣṇuṃ maheśvaram ||
anekarūpa daityāntaṃ namāmi puruṣottamam || 22 ||

വിഷ്ണുവിനെയും ജിഷ്ണുവിനെയും മഹാവിഷ്ണുവിനെയും പ്രഭവിഷ്ണുവിനെയും മഹേശ്വരനെയും, അനേകരൂപനും ദൈത്യാന്തകനുമായ പുരുഷോത്തമനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. ^AI

Verse 1

পূর্বন্যাসঃ
অস্য শ্রী বিষ্ণোর্দিব্য সহস্রনাম স্তোত্র মহামন্ত্রস্য ॥
শ্রী বেদব্যাসো ভগবান্ ঋষিঃ ।
অনুষ্টুপ্ ছন্দঃ ।
শ্রীমহাবিষ্ণুঃ পরমাত্মা শ্রীমন্নারাযণো দেবতা ।
অমৃতাংশূদ্ভবো ভানুরিতি বীজম্ ।
দেবকীনন্দনঃ স্রষ্টেতি শক্তিঃ ।
উদ্ভবঃ, ক্ষোভণো দেব ইতি পরমোমন্ত্রঃ ।
শঙ্খভৃন্নন্দকী চক্রীতি কীলকম্ ।
শার্ঙ্গধন্বা গদাধর ইত্যস্ত্রম্ ।
রথাঙ্গপাণি রক্ষোভ্য ইতি নেত্রম্ ।
ত্রিসামাসামগঃ সামেতি কবচম্ ।
আনন্দং পরব্রহ্মেতি যোনিঃ ।
ঋতুস্সুদর্শনঃ কাল ইতি দিগ্বন্ধঃ ॥
শ্রীবিশ্বরূপ ইতি ধ্যানম্ ।
শ্রী মহাবিষ্ণু প্রীত্যর্থে সহস্রনাম জপে পারাযণে বিনিযোগঃ ।
করন্যাসঃ
বিশ্বং বিষ্ণুর্বষট্কার ইত্যঙ্গুষ্ঠাভ্যাং নমঃ
অমৃতাং শূদ্ভবো ভানুরিতি তর্জনীভ্যাং নমঃ
ব্রহ্মণ্যো ব্রহ্মকৃত্ ব্রহ্মেতি মধ্যমাভ্যাং নমঃ
সুবর্ণবিন্দু রক্ষোভ্য ইতি অনামিকাভ্যাং নমঃ
নিমিষোঽনিমিষঃ স্রগ্বীতি কনিষ্ঠিকাভ্যাং নমঃ
রথাঙ্গপাণি রক্ষোভ্য ইতি করতল করপৃষ্ঠাভ্যাং নমঃ
অঙ্গন্যাসঃ
সুব্রতঃ সুমুখঃ সূক্ষ্ম ইতি জ্ঞানায হৃদযায নমঃ
সহস্রমূর্তিঃ বিশ্বাত্মা ইতি ঐশ্বর্যায শিরসে স্বাহা
সহস্রার্চিঃ সপ্তজিহ্ব ইতি শক্ত্যৈ শিখাযৈ বষট্
ত্রিসামা সামগস্সামেতি বলায কবচায হুং
রথাঙ্গপাণি রক্ষোভ্য ইতি নেত্রাভ্যাং বৌষট্
শাঙ্গধন্বা গদাধর ইতি বীর্যায অস্ত্রাযফট্
ঋতুঃ সুদর্শনঃ কাল ইতি দিগ্ভন্ধঃ
ধ্যানম্
ক্ষীরোধন্বত্প্রদেশে শুচিমণি-বিলস-ত্সৈকতে-মৌক্তিকানাং
মালা-কৢপ্তাসনস্থঃ স্ফটিক-মণিনিভৈ-র্মৌক্তিকৈ-র্মণ্ডিতাঙ্গঃ ।
শুভ্রৈ-রভ্রৈ-রদভ্রৈ-রুপরিবিরচিতৈ-র্মুক্ত পীযূষ বর্ষৈঃ
আনন্দী নঃ পুনীযা-দরিনলিনগদা শঙ্খপাণি-র্মুকুন্দঃ ॥ 1 ॥

pūrvanyāsaḥ
asya śrī viṣṇordivya sahasranāma stotra mahāmantrasya ||
śrī vedavyāso bhagavān ṛṣiḥ |
anuṣṭup chandaḥ |
śrīmahāviṣṇuḥ paramātmā śrīmannārāyaṇo devatā |
amṛtāṃśūdbhavo bhānuriti bījam |
devakīnandanaḥ sraṣṭeti śaktiḥ |
udbhavaḥ, kṣobhaṇo deva iti paramomantraḥ |
śaṅkhabhṛnnandakī cakrīti kīlakam |
śārṅgadhanvā gadādhara ityastram |
rathāṅgapāṇi rakṣobhya iti netram |
trisāmāsāmagaḥ sāmeti kavacam |
ānandaṃ parabrahmeti yoniḥ |
ṛtussudarśanaḥ kāla iti digbandhaḥ ||
śrīviśvarūpa iti dhyānam |
śrī mahāviṣṇu prītyarthe sahasranāma jape pārāyaṇe viniyogaḥ |
karanyāsaḥ
viśvaṃ viṣṇurvaṣaṭkāra ityaṅguṣṭhābhyāṃ namaḥ
amṛtāṃ śūdbhavo bhānuriti tarjanībhyāṃ namaḥ
brahmaṇyo brahmakṛt brahmeti madhyamābhyāṃ namaḥ
suvarṇabindu rakṣobhya iti anāmikābhyāṃ namaḥ
nimiṣo'nimiṣaḥ sragvīti kaniṣṭhikābhyāṃ namaḥ
rathāṅgapāṇi rakṣobhya iti karatala karapṛṣṭhābhyāṃ namaḥ
aṅganyāsaḥ
suvrataḥ sumukhaḥ sūkṣma iti jñānāya hṛdayāya namaḥ
sahasramūrtiḥ viśvātmā iti aiśvaryāya śirase svāhā
sahasrārciḥ saptajihva iti śaktyai śikhāyai vaṣaṭ
trisāmā sāmagassāmeti balāya kavacāya huṃ
rathāṅgapāṇi rakṣobhya iti netrābhyāṃ vauṣaṭ
śāṅgadhanvā gadādhara iti vīryāya astrāyaphaṭ
ṛtuḥ sudarśanaḥ kāla iti digbhandhaḥ
dhyānam
kṣīrodhanvatpradeśe śucimaṇi-vilasa-tsaikate-mauktikānāṃ
mālā-kḷptāsanasthaḥ sphaṭika-maṇinibhai-rmauktikai-rmaṇḍitāṅgaḥ |
śubhrai-rabhrai-radabhrai-rupariviracitai-rmukta pīyūṣa varṣaiḥ
ānandī naḥ punīyā-darinalinagadā śaṅkhapāṇi-rmukundaḥ || 1 ||

പൂർവ്വന്യാസം ഈ ശ്രീവിഷ്ണുവിന്റെ ദിവ്യസഹസ്രനാമസ്തോത്രമഹാമന്ത്രത്തിന്റെ ശ്രീവേദവ്യാസഭഗവാൻ ഋഷി. അനുഷ്ടുപ്പ് ഛന്ദസ്സ്. ശ്രീമഹാവിഷ്ണു പരമാത്മാവ് ശ്രീമന്നാരായണൻ ദേവത. അമൃതാംശൂദ്ഭവോ ഭാനു എന്നത് ബീജം. ദേവകീനന്ദനഃ സ്രഷ്ടാ എന്നത് ശക്തി. ഉദ്ഭവഃ, ക്ഷോഭണോ ദേവ എന്നത് പരമോമന്ത്രം. ശംഖഭൃന്നന്ദകീ ചക്രീ എന്നത് കീലകം. ശാർങ്ഗധന്വാ ഗദാധര എന്നത് അസ്ത്രം. രഥാംഗപാണി രക്ഷോഭ്യ എന്നത് നേത്രം. ത്രിസാമാസാമഗഃ സാമ എന്നത് കവചം. ആനന്ദം പരബ്രഹ്മ എന്നത് യോനി. ഋതുസ്സുദർശനഃ കാല എന്നത് ദിഗ്ബന്ധം. ശ്രീവിശ്വരൂപ എന്നത് ധ്യാനം. ശ്രീമഹാവിഷ്ണുവിന്റെ പ്രീതിക്കായി സഹസ്രനാമജപത്തിലും പാരായണത്തിലും വിനിയോഗം. കരന്യാസം വിശ്വം വിഷ്ണുർവഷട്കാര എന്നത് അങ്ങുഷ്ഠങ്ങളാൽ നമഃ അമൃതാംശൂദ്ഭവോ ഭാനു എന്നത് തർജ്ജനികളാൽ നമഃ ബ്രഹ്മണ്യോ ബ്രഹ്മകൃദ് ബ്രഹ്മ എന്നത് മധ്യമകളാൽ നമഃ സുവർണ്ണബിന്ദു രക്ഷോഭ്യ എന്നത് അനാമികകളാൽ നമഃ നിമിഷോഽനിമിഷഃ സ്രഗ്വീ എന്നത് കനിഷ്ഠികകളാൽ നമഃ രഥാംഗപാണി രക്ഷോഭ്യ എന്നത് കരതലകരപൃഷ്ഠങ്ങളാൽ നമഃ അംഗന്യാസം സുവ്രതഃ സുമുഖഃ സൂക്ഷ്മ എന്നത് ജ്ഞാനത്തിനായി ഹൃദയത്തിന് നമഃ സഹസ്രമൂർത്തിഃ വിശ്വാത്മാ എന്നത് ഐശ്വര്യത്തിനായി ശിരസ്സിന് സ്വാഹാ സഹസ്രാർച്ചിഃ സപ്തജിഹ്വ എന്നത് ശക്തിക്കായി ശിഖയ്ക്ക് വഷട് ത്രിസാമാ സാമഗസ്സാമ എന്നത് ബലത്തിനായി കവചത്തിന് ഹും രഥാംഗപാണി രക്ഷോഭ്യ എന്നത് നേത്രങ്ങൾക്ക് വൗഷട് ശാങ്ഗധന്വാ ഗദാധര എന്നത് വീര്യത്തിനായി അസ്ത്രത്തിന് ഫട് ഋതുഃ സുദർശനഃ കാല എന്നത് ദിഗ്ബന്ധം ധ്യാനം പാലാഴിയിൽ ശുദ്ധമായ രത്നങ്ങൾ തിളങ്ങുന്ന മണൽത്തിട്ടയിൽ മുത്തുകളുടെ മാലകൊണ്ടുണ്ടാക്കിയ ആസനത്തിൽ ഇരിക്കുന്നവനും, സ്ഫടികമണികൾക്ക് സമാനമായ മുത്തുകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട ശരീരമുള്ളവനും, ശുഭ്രമായ മേഘങ്ങളിൽ നിന്ന് അനവധി അമൃതധാരകൾ വർഷിക്കുന്നവനും, ആനന്ദസ്വരൂപിയുമായ, ശത്രുക്കളില്ലാത്ത താമരയും ഗദയും ശംഖും കൈകളിൽ ധരിച്ച മുകുന്ദൻ നമ്മെ പവിത്രീകരിക്കട്ടെ. ॥ 1 ॥ ^AI

Verse 2

ভূঃ পাদৌ যস্য নাভির্বিয-দসুর নিলশ্চন্দ্র সূর্যৌ চ নেত্রে
কর্ণাবাশাঃ শিরোদ্যৌর্মুখমপি দহনো যস্য বাস্তেযমব্ধিঃ ।
অন্তঃস্থং যস্য বিশ্বং সুর নরখগগোভোগি গন্ধর্বদৈত্যৈঃ
চিত্রং রং রম্যতে তং ত্রিভুবন বপুশং বিষ্ণুমীশং নমামি ॥ 2 ॥

bhūḥ pādau yasya nābhirviya-dasura nilaścandra sūryau ca netre
karṇāvāśāḥ śirodyaurmukhamapi dahano yasya vāsteyamabdhiḥ |
antaḥsthaṃ yasya viśvaṃ sura narakhagagobhogi gandharvadaityaiḥ
citraṃ raṃ ramyate taṃ tribhuvana vapuśaṃ viṣṇumīśaṃ namāmi || 2 ||

ഭൂമി പാദങ്ങളും, ആകാശം നാഭിയും, ചന്ദ്രനും സൂര്യനും നേത്രങ്ങളും, ദിക്കുകൾ കർണ്ണങ്ങളും, സ്വർഗ്ഗം ശിരസ്സും, അഗ്നി മുഖവും, ഈ സമുദ്രം വാസസ്ഥലവുമായ യാതൊരുവനുണ്ടോ, ദേവന്മാർ, മനുഷ്യർ, പക്ഷികൾ, പശുക്കൾ, സർപ്പങ്ങൾ, ഗന്ധർവ്വന്മാർ, ദൈത്യന്മാർ എന്നിവരാൽ അകത്തു നിറഞ്ഞിരിക്കുന്ന വിശ്വം യാതൊരുവന്റെതാണോ, അത്ഭുതകരമായി അവൻ രമിക്കുന്നുവോ, മൂന്നു ലോകങ്ങളെ ശരീരമാക്കിയ ആ വിഷ്ണുവിനെ, ഈശ്വരനെ ഞാൻ നമസ്കരിക്കുന്നു. ॥ 2 ॥ ^AI

Verse 3

ওঁ নমো ভগবতে বাসুদেবায !
শান্তাকারং ভুজগশযনং পদ্মনাভং সুরেশং
বিশ্বাধারং গগনসদৃশং মেঘবর্ণং শুভাঙ্গম্ ।
লক্ষ্মীকান্তং কমলনযনং যোগিহৃর্ধ্যানগম্যম্
বন্দে বিষ্ণুং ভবভযহরং সর্বলোকৈকনাথম্ ॥ 3 ॥

oṃ namo bhagavate vāsudevāya !
śāntākāraṃ bhujagaśayanaṃ padmanābhaṃ sureśaṃ
viśvādhāraṃ gaganasadṛśaṃ meghavarṇaṃ śubhāṅgam |
lakṣmīkāntaṃ kamalanayanaṃ yogihṛrdhyānagamyam
vande viṣṇuṃ bhavabhayaharaṃ sarvalokaikanātham || 3 ||

ഓം ഭഗവാനായ വാസുദേവന് നമസ്കാരം! ശാന്തസ്വരൂപനും, പാമ്പിന്റെ ശയ്യയില്‍ കിടക്കുന്നവനും, പദ്മനാഭനും, ദേവന്മാരുടെ ഈശനും, വിശ്വത്തിന് ആധാരവും, ആകാശത്തിന് സമാനനും, മേഘവര്‍ണനും, ശുഭാംഗനും, ലക്ഷ്മീകാന്തനും, കമലനയനനും, യോഗികളുടെ ഹൃദയത്തില്‍ ധ്യാനത്താല്‍ പ്രാപിക്കാന്‍ കഴിയാത്തവനും, ഭവഭയം ഹരിക്കുന്നവനും, സര്‍വലോകങ്ങളുടെ ഏകനാഥനുമായ വിഷ്ണുവിനെ ഞാന്‍ വന്ദിക്കുന്നു. ^AI

Verse 4

মেঘশ্যামং পীতকৌশেযবাসং
শ্রীবত্সাকং কৌস্তুভোদ্ভাসিতাঙ্গম্ ।
পুণ্যোপেতং পুণ্ডরীকাযতাক্ষং
বিষ্ণুং বন্দে সর্বলোকৈকনাথম্ ॥ 4 ॥

meghaśyāmaṃ pītakauśeyavāsaṃ
śrīvatsākaṃ kaustubhodbhāsitāṅgam |
puṇyopetaṃ puṇḍarīkāyatākṣaṃ
viṣṇuṃ vande sarvalokaikanātham || 4 ||

മേഘം പോലെ ശ്യാമവര്‍ണനും, പീതാംബരം ധരിച്ചവനും, ശ്രീവത്സചിഹ്നത്തോടുകൂടിയവനും, കൗസ്തുഭരത്നത്താല്‍ ശോഭിക്കുന്ന ശരീരമുള്ളവനും, പുണ്യവാനും, പുണ്ഡരീകം പോലെ വിശാലമായ കണ്ണുകളുള്ളവനും, സര്‍വലോകങ്ങളുടെ ഏകനാഥനുമായ വിഷ്ണുവിനെ ഞാന്‍ വന്ദിക്കുന്നു. ^AI

Verse 5

নমঃ সমস্ত ভূতানাং আদি ভূতায ভূভৃতে ।
অনেকরূপ রূপায বিষ্ণবে প্রভবিষ্ণবে ॥ 5॥

namaḥ samasta bhūtānāṃ ādi bhūtāya bhūbhṛte |
anekarūpa rūpāya viṣṇave prabhaviṣṇave || 5||

സമസ്ത ഭൂതങ്ങളുടെയും ആദിഭൂതനും ഭൂമിയെ ധരിക്കുന്നവനും അനേകരൂപങ്ങളോടുകൂടിയവനും ഉത്ഭവത്തിന് കാരണമായവനുമായ വിഷ്ണുവിന് നമസ്കാരം. ^AI

Verse 7

সশঙ্খচক্রং সকিরীটকুণ্ডলং
সপীতবস্ত্রং সরসীরুহেক্ষণম্ ।
সহার বক্ষঃস্থল শোভি কৌস্তুভং
নমামি বিষ্ণুং শিরসা চতুর্ভুজম্ । 6॥
ছাযাযাং পারিজাতস্য হেমসিংহাসনোপরি
আসীনমম্বুদশ্যামমাযতাক্ষমলঙ্কৃতম্ ॥ 7 ॥

saśaṅkhacakraṃ sakirīṭakuṇḍalaṃ
sapītavastraṃ sarasīruhekṣaṇam |
sahāra vakṣaḥsthala śobhi kaustubhaṃ
namāmi viṣṇuṃ śirasā caturbhujam | 6||
chāyāyāṃ pārijātasya hemasiṃhāsanopari
āsīnamambudaśyāmamāyatākṣamalaṅkṛtam || 7 ||

ശംഖും ചക്രവും കിരീടവും കുണ്ഡലങ്ങളും ധരിച്ചവനും, പീതവസ്ത്രം ധരിച്ചവനും, താമരപ്പൂ പോലെയുള്ള കണ്ണുകളുള്ളവനും, മാലയോടുകൂടിയ നെഞ്ചില്‍ കൗസ്തുഭരത്നം ശോഭിക്കുന്നവനും, നാലു ഭുജങ്ങളോടുകൂടിയവനുമായ വിഷ്ണുവിനെ ഞാന്‍ ശിരസാ നമസ്കരിക്കുന്നു. പാരിജാതവൃക്ഷത്തിന്റെ നിഴലില്‍, സ്വര്‍ണസിംഹാസനത്തിന് മുകളില്‍, മേഘം പോലെ ശ്യാമവര്‍ണനായി, വിശാലമായ കണ്ണുകളോടെ, അലങ്കരിക്കപ്പെട്ടവനായി ഇരിക്കുന്നവന്. ^AI

Verse 8

চন্দ্রাননং চতুর্বাহুং শ্রীবত্সাঙ্কিত বক্ষসম্
রুক্মিণী সত্যভামাভ্যাং সহিতং কৃষ্ণমাশ্রযে ॥ 8 ॥

candrānanaṃ caturbāhuṃ śrīvatsāṅkita vakṣasam
rukmiṇī satyabhāmābhyāṃ sahitaṃ kṛṣṇamāśraye || 8 ||

ചന്ദ്രനെപ്പോലെ മുഖമുള്ളവനും, നാലു ഭുജങ്ങളോടുകൂടിയവനും, ശ്രീവത്സചിഹ്നത്താല്‍ അടയാളപ്പെടുത്തിയ നെഞ്ചുള്ളവനും, രുക്മിണിയോടും സത്യഭാമയോടും കൂടിയവനുമായ കൃഷ്ണനെ ഞാന്‍ ആശ്രയിക്കുന്നു. ^AI

Verse 1

পঞ্চপূজ
লং - পৃথিব্যাত্মনে গন্ধং সমর্পযামি
হং - আকাশাত্মনে পুষ্পৈঃ পূজযামি
যং - বায্বাত্মনে ধূপমাঘ্রাপযামি
রং - অগ্ন্যাত্মনে দীপং দর্শযামি
বং - অমৃতাত্মনে নৈবেদ্যং নিবেদযামি
সং - সর্বাত্মনে সর্বোপচার পূজা নমস্কারান্ সমর্পযামি
স্তোত্রম্
হরিঃ ওম্
বিশ্বং বিষ্ণুর্বষট্কারো ভূতভব্যভবত্প্রভুঃ ।
ভূতকৃদ্ভূতভৃদ্ভাবো ভূতাত্মা ভূতভাবনঃ ॥ 1 ॥

pañcapūja
laṃ - pṛthivyātmane gandhaṃ samarpayāmi
haṃ - ākāśātmane puṣpaiḥ pūjayāmi
yaṃ - vāyvātmane dhūpamāghrāpayāmi
raṃ - agnyātmane dīpaṃ darśayāmi
vaṃ - amṛtātmane naivedyaṃ nivedayāmi
saṃ - sarvātmane sarvopacāra pūjā namaskārān samarpayāmi
stotram
hariḥ om
viśvaṃ viṣṇurvaṣaṭkāro bhūtabhavyabhavatprabhuḥ |
bhūtakṛdbhūtabhṛdbhāvo bhūtātmā bhūtabhāvanaḥ || 1 ||

പഞ്ചപൂജ: ലം - പൃഥിവീരൂപനായവന് ഗന്ധം സമര്‍പ്പിക്കുന്നു; ഹം - ആകാശരൂപനായവനെ പുഷ്പങ്ങളാല്‍ പൂജിക്കുന്നു; യം - വായുരൂപനായവന് ധൂപം ആഘ്രാണിപ്പിക്കുന്നു; രം - അഗ്നിരൂപനായവന് ദീപം കാണിക്കുന്നു; വം - അമൃതരൂപനായവന് നൈവേദ്യം സമര്‍പ്പിക്കുന്നു; സം - സര്‍വാത്മാവിന് സര്‍വോപചാര പൂജയും നമസ്കാരങ്ങളും സമര്‍പ്പിക്കുന്നു. സ്തോത്രം: ഹരിഃ ഓം. വിശ്വം, വിഷ്ണു, വഷട്കാരന്, ഭൂതഭവ്യഭവത്പ്രഭു, ഭൂതകൃത്, ഭൂതഭൃത്, ഭാവം, ഭൂതാത്മാവ്, ഭൂതഭാവനന്. ^AI

Verse 2

পূতাত্মা পরমাত্মা চ মুক্তানাং পরমাগতিঃ ।
অব্যযঃ পুরুষঃ সাক্ষী ক্ষেত্রজ্ঞোঽক্ষর এব চ ॥ 2 ॥

pūtātmā paramātmā ca muktānāṃ paramāgatiḥ |
avyayaḥ puruṣaḥ sākṣī kṣetrajño'kṣara eva ca || 2 ||

പൂതാത്മാവ്, പരമാത്മാവ്, മുക്തരുടെ പരമഗതി, അവ്യയന്, പുരുഷന്, സാക്ഷി, ക്ഷേത്രജ്ഞന്, അക്ഷരന്. ^AI

Verse 3

যোগো যোগবিদাং নেতা প্রধান পুরুষেশ্বরঃ ।
নারসিংহবপুঃ শ্রীমান্ কেশবঃ পুরুষোত্তমঃ ॥ 3 ॥

yogo yogavidāṃ netā pradhāna puruṣeśvaraḥ |
nārasiṃhavapuḥ śrīmān keśavaḥ puruṣottamaḥ || 3 ||

യോഗം, യോഗവിദ്യകളുടെ നേതാവ്, പ്രധാനപുരുഷേശ്വരന്, നരസിംഹരൂപന്, ശ്രീമാന്‍, കേശവന്‍, പുരുഷോത്തമന്‍. ^AI

Verse 4

সর্বঃ শর্বঃ শিবঃ স্থাণুর্ভূতাদির্নিধিরব্যযঃ ।
সম্ভবো ভাবনো ভর্তা প্রভবঃ প্রভুরীশ্বরঃ ॥ 4 ॥

sarvaḥ śarvaḥ śivaḥ sthāṇurbhūtādirnidhiravyayaḥ |
sambhavo bhāvano bhartā prabhavaḥ prabhurīśvaraḥ || 4 ||

എല്ലാമായവൻ, ശർവ്വൻ, ശിവൻ, സ്ഥാണു, ഭൂതങ്ങളുടെ ആദി, നിധി, അവ്യയൻ, സംഭവൻ, ഭാവനൻ, ഭർത്താവ്, പ്രഭവൻ, പ്രഭു, ഈശ്വരൻ. ^AI

Verse 5

স্বযম্ভূঃ শম্ভুরাদিত্যঃ পুষ্করাক্ষো মহাস্বনঃ ।
অনাদিনিধনো ধাতা বিধাতা ধাতুরুত্তমঃ ॥ 5 ॥

svayambhūḥ śambhurādityaḥ puṣkarākṣo mahāsvanaḥ |
anādinidhano dhātā vidhātā dhāturuttamaḥ || 5 ||

സ്വയംഭൂവ്, ശംഭു, ആദിത്യൻ, പുഷ്കരാക്ഷൻ, മഹാസ്വനൻ, ആദിയും അന്തവുമില്ലാത്തവൻ, ധാതാവ്, വിധാതാവ്, ധാതുക്കളിൽ ഉത്തമൻ. ^AI

Verse 6

অপ্রমেযো হৃষীকেশঃ পদ্মনাভোঽমরপ্রভুঃ ।
বিশ্বকর্মা মনুস্ত্বষ্টা স্থবিষ্ঠঃ স্থবিরো ধ্রুবঃ ॥ 6 ॥

aprameyo hṛṣīkeśaḥ padmanābho'maraprabhuḥ |
viśvakarmā manustvaṣṭā sthaviṣṭhaḥ sthaviro dhruvaḥ || 6 ||

അപ്രമേയൻ, ഹൃഷീകേശൻ, പദ്മനാഭൻ, അമരപ്രഭു, വിശ്വകർമ്മാവ്, മനു, ത്വഷ്ടാവ്, സ്ഥവിഷ്ഠൻ, സ്ഥവിരൻ, ധ്രുവൻ. ^AI

Verse 7

অগ্রাহ্যঃ শাশ্বতো কৃষ্ণো লোহিতাক্ষঃ প্রতর্দনঃ ।
প্রভূতস্ত্রিককুব্ধাম পবিত্রং মঙ্গলং পরম্ ॥ 7 ॥

agrāhyaḥ śāśvato kṛṣṇo lohitākṣaḥ pratardanaḥ |
prabhūtastrikakubdhāma pavitraṃ maṅgalaṃ param || 7 ||

അഗ്രാഹ്യൻ, ശാശ്വതൻ, കൃഷ്ണൻ, ലോഹിതാക്ഷൻ, പ്രതർദ്ദനൻ, പ്രഭൂതൻ, ത്രികകുബ്ധാമം, പവിത്രം, പരമമായ മംഗളം. ^AI

Verse 8

ঈশানঃ প্রাণদঃ প্রাণো জ্যেষ্ঠঃ শ্রেষ্ঠঃ প্রজাপতিঃ ।
হিরণ্যগর্ভো ভূগর্ভো মাধবো মধুসূদনঃ ॥ 8 ॥

īśānaḥ prāṇadaḥ prāṇo jyeṣṭhaḥ śreṣṭhaḥ prajāpatiḥ |
hiraṇyagarbho bhūgarbho mādhavo madhusūdanaḥ || 8 ||

ഈശാനൻ, പ്രാണദൻ, പ്രാണൻ, ജ്യേഷ്ഠൻ, ശ്രേഷ്ഠൻ, പ്രജാപതി, ഹിരണ്യഗർഭൻ, ഭൂഗർഭൻ, മാധവൻ, മധുസൂദനൻ. ^AI

Verse 9

ঈশ্বরো বিক্রমীধন্বী মেধাবী বিক্রমঃ ক্রমঃ ।
অনুত্তমো দুরাধর্ষঃ কৃতজ্ঞঃ কৃতিরাত্মবান্॥ 9 ॥

īśvaro vikramīdhanvī medhāvī vikramaḥ kramaḥ |
anuttamo durādharṣaḥ kṛtajñaḥ kṛtirātmavān|| 9 ||

ഈശ്വരൻ, വിക്രമി, ധന്വി, മേധാവി, വിക്രമം, ക്രമം, അനുത്തമൻ, ദുരാധർഷൻ, കൃതജ്ഞൻ, കൃതി, ആത്മവാൻ. ^AI

Verse 10

সুরেশঃ শরণং শর্ম বিশ্বরেতাঃ প্রজাভবঃ ।
অহস্সংবত্সরো ব্যালঃ প্রত্যযঃ সর্বদর্শনঃ ॥ 10 ॥

sureśaḥ śaraṇaṃ śarma viśvaretāḥ prajābhavaḥ |
ahassaṃvatsaro vyālaḥ pratyayaḥ sarvadarśanaḥ || 10 ||

സുരേശൻ, ശരണം, ശർമ്മം, വിശ്വരേതാവ്, പ്രജാഭവൻ, അഹഃ, സംവത്സരൻ, വ്യാളൻ, പ്രത്യയൻ, സർവ്വദർശനൻ. ^AI

Verse 11

অজস্সর্বেশ্বরঃ সিদ্ধঃ সিদ্ধিঃ সর্বাদিরচ্যুতঃ ।
বৃষাকপিরমেযাত্মা সর্বযোগবিনিস্সৃতঃ ॥ 11 ॥

ajassarveśvaraḥ siddhaḥ siddhiḥ sarvādiracyutaḥ |
vṛṣākapirameyātmā sarvayogavinissṛtaḥ || 11 ||

അജൻ, സർവ്വേശ്വരൻ, സിദ്ധൻ, സിദ്ധി, സർവ്വാദി, അച്യുതൻ, വൃഷാകപി, അമേയാത്മാവ്, സർവ്വയോഗവിനിസ്സൃതൻ. ^AI

Verse 12

বসুর্বসুমনাঃ সত্যঃ সমাত্মা সম্মিতস্সমঃ ।
অমোঘঃ পুণ্ডরীকাক্ষো বৃষকর্মা বৃষাকৃতিঃ ॥ 12 ॥

vasurvasumanāḥ satyaḥ samātmā sammitassamaḥ |
amoghaḥ puṇḍarīkākṣo vṛṣakarmā vṛṣākṛtiḥ || 12 ||

വസു (ധനത്തിന്റെ രൂപത്തിൽ വസിക്കുന്നവൻ), വസുമനാൻ (ധനം ഉള്ളവൻ), സത്യൻ (സത്യസ്വരൂപൻ), സമാത്മാ (സമചിത്തനായ ആത്മാവ്), സമ്മിതൻ (എല്ലാവർക്കും തുല്യനായവൻ), സമൻ (സമനായവൻ), അമോഘൻ (വ്യർത്ഥമാകാത്തവൻ), പുണ്ഡരീകാക്ഷൻ (താമരപ്പൂപോലെയുള്ള കണ്ണുള്ളവൻ), വൃഷകർമ്മാ (ധർമ്മപ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവൻ), വൃഷാകൃതി (ധർമ്മസ്വരൂപൻ). ^AI

Verse 13

রুদ্রো বহুশিরা বভ্রুর্বিশ্বযোনিঃ শুচিশ্রবাঃ ।
অমৃতঃ শাশ্বতস্থাণুর্বরারোহো মহাতপাঃ ॥ 13 ॥

rudro bahuśirā babhrurviśvayoniḥ śuciśravāḥ |
amṛtaḥ śāśvatasthāṇurvarāroho mahātapāḥ || 13 ||

രുദ്രൻ (രോദനം ചെയ്യിക്കുന്നവൻ), ബഹുശിരാ (അനേകം ശിരസ്സുകളുള്ളവൻ), ബഭ്രു (സർവ്വരെയും ധരിക്കുന്നവൻ), വിശ്വയോനി (പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം), ശുചിശ്രവാ (പരിശുദ്ധമായ കീർത്തിയുള്ളവൻ), അമൃതൻ (മരണമില്ലാത്തവൻ), ശാശ്വതസ്ഥാണു (ശാശ്വതവും സ്ഥിരവുമായവൻ), വരാരോഹൻ (ഉത്തമമായ ആരോഹണമുള്ളവൻ), മഹാതപാ (മഹത്തായ തപസ്സുള്ളവൻ). ^AI

Verse 14

সর্বগঃ সর্ব বিদ্ভানুর্বিষ্বক্সেনো জনার্দনঃ ।
বেদো বেদবিদব্যঙ্গো বেদাঙ্গো বেদবিত্কবিঃ ॥ 14 ॥

sarvagaḥ sarva vidbhānurviṣvakseno janārdanaḥ |
vedo vedavidavyaṅgo vedāṅgo vedavitkaviḥ || 14 ||

സർവ്വഗൻ (എല്ലായിടത്തും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നവൻ), സർവ്വവിത്ത് (എല്ലാം അറിയുന്നവൻ), ഭാനു (പ്രകാശമാനൻ), വിഷ്വക്സേനൻ (സൈന്യങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്നവൻ), ജനാർദ്ദനൻ (ജനങ്ങളെ ഉപദ്രവിക്കുന്നവരെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ), വേദൻ (വേദസ്വരൂപൻ), വേദവിത്ത് (വേദങ്ങൾ അറിയുന്നവൻ), അവ്യംഗൻ (അംഗഹീനതയില്ലാത്തവൻ), വേദാംഗൻ (വേദങ്ങളുടെ അംഗങ്ങളായവൻ), വേദവിത്ത് (വേദജ്ഞൻ), കവി (സർവ്വജ്ഞനായ കവി). ^AI

Verse 15

লোকাধ্যক্ষঃ সুরাধ্যক্ষো ধর্মাধ্যক্ষঃ কৃতাকৃতঃ ।
চতুরাত্মা চতুর্ব্যূহশ্চতুর্দংষ্ট্রশ্চতুর্ভুজঃ ॥ 15 ॥

lokādhyakṣaḥ surādhyakṣo dharmādhyakṣaḥ kṛtākṛtaḥ |
caturātmā caturvyūhaścaturdaṃṣṭraścaturbhujaḥ || 15 ||

ലോകാധ്യക്ഷൻ (ലോകങ്ങളുടെ അധിപൻ), സുരാധ്യക്ഷൻ (ദേവന്മാരുടെ അധിപൻ), ധർമ്മാധ്യക്ഷൻ (ധർമ്മത്തിന്റെ അധിപൻ), കൃതാകൃതൻ (ചെയ്തതും ചെയ്യാത്തതുമായ സകലത്തിന്റെയും സ്വരൂപൻ), ചതുരാത്മാ (നാല് ആത്മാക്കളായുള്ളവൻ), ചതുർവ്യൂഹൻ (നാല് വ്യൂഹങ്ങളായുള്ളവൻ), ചതുർദംഷ്ട്രൻ (നാല് കോമ്പല്ലുകളുള്ളവൻ), ചതുർഭുജൻ (നാല് കൈകളുള്ളവൻ). ^AI

Verse 16

ভ্রাজিষ্ণুর্ভোজনং ভোক্তা সহিষ্ণুর্জগদাদিজঃ ।
অনঘো বিজযো জেতা বিশ্বযোনিঃ পুনর্বসুঃ ॥ 16 ॥

bhrājiṣṇurbhojanaṃ bhoktā sahiṣṇurjagadādijaḥ |
anagho vijayo jetā viśvayoniḥ punarvasuḥ || 16 ||

ഭ്രാജിഷ്ണു (പ്രകാശിക്കുന്നവൻ), ഭോജനം (ഭക്ഷണം), ഭോക്താ (ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ), സഹിഷ്ണു (സഹിക്കുന്നവൻ), ജഗദാദിജൻ (ജഗത്തിന്റെ ആദിയിൽ ജനിച്ചവൻ), അനഘൻ (പാപമില്ലാത്തവൻ), വിജയൻ (വിജയസ്വരൂപൻ), ജേതാ (ജയിക്കുന്നവൻ), വിശ്വയോനി (പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ഉത്ഭവസ്ഥാനം), പുനർവസു (വീണ്ടും വസിക്കുന്നവൻ). ^AI

Verse 17

উপেন্দ্রো বামনঃ প্রাংশুরমোঘঃ শুচিরূর্জিতঃ ।
অতীন্দ্রঃ সঙ্গ্রহঃ সর্গো ধৃতাত্মা নিযমো যমঃ ॥ 17 ॥

upendro vāmanaḥ prāṃśuramoghaḥ śucirūrjitaḥ |
atīndraḥ saṅgrahaḥ sargo dhṛtātmā niyamo yamaḥ || 17 ||

ഉപേന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രന് അടുത്തുള്ളവൻ), വാമനൻ (കുള്ളനായി അവതരിച്ചവൻ), പ്രാംശു (ഉയർന്നവൻ), അമോഘൻ (വ്യർത്ഥമാകാത്തവൻ), ശുചി (പരിശുദ്ധൻ), ഊർജിതൻ (ശക്തിയുള്ളവൻ), അതീന്ദ്രൻ (ഇന്ദ്രനെ അതിശയിക്കുന്നവൻ), സംഗ്രഹൻ (സ്വീകരിക്കുന്നവൻ), സർഗ്ഗൻ (സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ), ധൃതാത്മാ (ആത്മാവിനെ ധരിക്കുന്നവൻ), നിയമൻ (നിയമസ്വരൂപൻ), യമൻ (നിയന്ത്രകൻ). ^AI

Verse 18

বেদ্যো বৈদ্যঃ সদাযোগী বীরহা মাধবো মধুঃ ।
অতীন্দ্রিযো মহামাযো মহোত্সাহো মহাবলঃ ॥ 18 ॥

vedyo vaidyaḥ sadāyogī vīrahā mādhavo madhuḥ |
atīndriyo mahāmāyo mahotsāho mahābalaḥ || 18 ||

വേദ്യൻ (അറിയപ്പെടേണ്ടവൻ), വൈദ്യൻ (വൈദ്യൻ), സദായോഗി (എപ്പോഴും യോഗയുക്തൻ), വീരഹാ (വീരന്മാരെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ), മാധവൻ (മധുവിന്റെ പുത്രൻ), മധു (മധുസ്വരൂപൻ), അതീന്ദ്രിയൻ (ഇന്ദ്രിയങ്ങൾക്കതീതൻ), മഹാമായൻ (മഹത്തായ മായയുള്ളവൻ), മഹോത്സാഹൻ (മഹത്തായ ഉത്സാഹമുള്ളവൻ), മഹാബലൻ (മഹത്തായ ബലമുള്ളവൻ). ^AI

Verse 19

মহাবুদ্ধির্মহাবীর্যো মহাশক্তির্মহাদ্যুতিঃ ।
অনির্দেশ্যবপুঃ শ্রীমানমেযাত্মা মহাদ্রিধৃক্ ॥ 19 ॥

mahābuddhirmahāvīryo mahāśaktirmahādyutiḥ |
anirdeśyavapuḥ śrīmānameyātmā mahādridhṛk || 19 ||

മഹാബുദ്ധി (മഹത്തായ ബുദ്ധിയുള്ളവൻ), മഹാവീര്യൻ (മഹത്തായ വീര്യമുള്ളവൻ), മഹാശക്തി (മഹത്തായ ശക്തിയുള്ളവൻ), മഹാദ്യുതി (മഹത്തായ പ്രകാശമുള്ളവൻ), അനിർദ്ദേശ്യവപു (വർണ്ണിക്കാൻ കഴിയാത്ത രൂപമുള്ളവൻ), ശ്രീമാൻ (ഐശ്വര്യവാൻ), അമേയാത്മാ (അളവറ്റ ആത്മാവുള്ളവൻ), മഹാദ്രിധൃക് (മഹത്തായ പർവ്വതങ്ങളെ ധരിക്കുന്നവൻ). ^AI

Verse 20

মহেশ্বাসো মহীভর্তা শ্রীনিবাসঃ সতাঙ্গতিঃ ।
অনিরুদ্ধঃ সুরানন্দো গোবিন্দো গোবিদাং পতিঃ ॥ 20 ॥

maheśvāso mahībhartā śrīnivāsaḥ satāṅgatiḥ |
aniruddhaḥ surānando govindo govidāṃ patiḥ || 20 ||

മഹേശ്വാസൻ, മഹീഭർത്താവ്, ശ്രീനിവാസൻ, സതാംഗതി, അനിരുദ്ധൻ, സുരാനന്ദൻ, ഗോവിന്ദൻ, ഗോവിദാം പതി. ^AI

Verse 21

মরীচির্দমনো হংসঃ সুপর্ণো ভুজগোত্তমঃ ।
হিরণ্যনাভঃ সুতপাঃ পদ্মনাভঃ প্রজাপতিঃ ॥ 21 ॥

marīcirdamano haṃsaḥ suparṇo bhujagottamaḥ |
hiraṇyanābhaḥ sutapāḥ padmanābhaḥ prajāpatiḥ || 21 ||

മരീചി, ദമനൻ, ഹംസം, സുപർണ്ണൻ, ഭുജഗോത്തമൻ, ഹിരണ്യനാഭൻ, സുതപസ്സ്, പദ്മനാഭൻ, പ്രജാപതി. ^AI

Verse 22

অমৃত্যুঃ সর্বদৃক্ সিংহঃ সন্ধাতা সন্ধিমান্ স্থিরঃ ।
অজো দুর্মর্ষণঃ শাস্তা বিশ্রুতাত্মা সুরারিহা ॥ 22 ॥

amṛtyuḥ sarvadṛk siṃhaḥ sandhātā sandhimān sthiraḥ |
ajo durmarṣaṇaḥ śāstā viśrutātmā surārihā || 22 ||

അമൃത്യു, സർവദൃക്, സിംഹം, സന്ധാതാവ്, സന്ധിമാൻ, സ്ഥിരൻ, അജൻ, ദുർമർഷണൻ, ശാസ്താവ്, വിശ്രുതാത്മാവ്, സുരാരിഹാ. ^AI

Verse 23

গুরুর্গুরুতমো ধাম সত্যঃ সত্যপরাক্রমঃ ।
নিমিষোঽনিমিষঃ স্রগ্বী বাচস্পতিরুদারধীঃ ॥ 23 ॥

gururgurutamo dhāma satyaḥ satyaparākramaḥ |
nimiṣo'nimiṣaḥ sragvī vācaspatirudāradhīḥ || 23 ||

ഗുരു, ഗുരുതമൻ, ധാമം, സത്യൻ, സത്യപരാക്രമൻ, നിമിഷൻ, അനിമിഷൻ, സ്രഗ്വി, വാചസ്പതി, ഉദാരധീ. ^AI

Verse 24

অগ্রণীগ্রামণীঃ শ্রীমান্ ন্যাযো নেতা সমীরণঃ
সহস্রমূর্ধা বিশ্বাত্মা সহস্রাক্ষঃ সহস্রপাত্ ॥ 24 ॥

agraṇīgrāmaṇīḥ śrīmān nyāyo netā samīraṇaḥ
sahasramūrdhā viśvātmā sahasrākṣaḥ sahasrapāt || 24 ||

അഗ്രണി, ഗ്രാമണി, ശ്രീമാൻ, ന്യായൻ, നേതാവ്, സമീരണൻ, സഹസ്രമൂർദ്ധാവ്, വിശ്വാത്മാവ്, സഹസ്രാക്ഷൻ, സഹസ്രപാദ്. ^AI

Verse 25

আবর্তনো নিবৃত্তাত্মা সংবৃতঃ সম্প্রমর্দনঃ ।
অহঃ সংবর্তকো বহ্নিরনিলো ধরণীধরঃ ॥ 25 ॥

āvartano nivṛttātmā saṃvṛtaḥ sampramardanaḥ |
ahaḥ saṃvartako vahniranilo dharaṇīdharaḥ || 25 ||

ആവർത്തനൻ, നിവൃത്താത്മാവ്, സംവൃതൻ, സമ്പ്രമർദ്ദനൻ, അഹഃ, സംവർത്തകൻ, വഹ്നി, അനിലൻ, ധരണീധരൻ. ^AI

Verse 26

সুপ্রসাদঃ প্রসন্নাত্মা বিশ্বধৃগ্বিশ্বভুগ্বিভুঃ ।
সত্কর্তা সত্কৃতঃ সাধুর্জহ্নুর্নারাযণো নরঃ ॥ 26 ॥

suprasādaḥ prasannātmā viśvadhṛgviśvabhugvibhuḥ |
satkartā satkṛtaḥ sādhurjahnurnārāyaṇo naraḥ || 26 ||

സുപ്രസാദൻ, പ്രസന്നാത്മാവ്, വിശ്വധൃക്, വിശ്വഭുക്, വിഭു, സത്കർത്താവ്, സത്കൃതൻ, സാധു, ജഹ്നു, നാരായണൻ, നരൻ. ^AI

Verse 27

অসঙ্খ্যেযোঽপ্রমেযাত্মা বিশিষ্টঃ শিষ্টকৃচ্ছুচিঃ ।
সিদ্ধার্থঃ সিদ্ধসঙ্কল্পঃ সিদ্ধিদঃ সিদ্ধি সাধনঃ ॥ 27 ॥

asaṅkhyeyo'prameyātmā viśiṣṭaḥ śiṣṭakṛcchuciḥ |
siddhārthaḥ siddhasaṅkalpaḥ siddhidaḥ siddhi sādhanaḥ || 27 ||

അസംഖ്യേയൻ, അപ്രമേയാത്മാവ്, വിശിഷ്ടൻ, ശിഷ്ടകൃത്ത്, ശുചി, സിദ്ധാർത്ഥൻ, സിദ്ധസങ്കൽപൻ, സിദ്ധിദൻ, സിദ്ധിസാധനൻ. ^AI

Verse 28

বৃষাহী বৃষভো বিষ্ণুর্বৃষপর্বা বৃষোদরঃ ।
বর্ধনো বর্ধমানশ্চ বিবিক্তঃ শ্রুতিসাগরঃ ॥ 28 ॥

vṛṣāhī vṛṣabho viṣṇurvṛṣaparvā vṛṣodaraḥ |
vardhano vardhamānaśca viviktaḥ śrutisāgaraḥ || 28 ||

വൃഷാഹി, വൃഷഭൻ, വിഷ്ണു, വൃഷപർവ്വാവ്, വൃഷോദരൻ, വർദ്ധനൻ, വർദ്ധമാനൻ, വിവിക്തൻ, ശ്രുതിസാഗരൻ. ^AI

Verse 29

সুভুজো দুর্ধরো বাগ্মী মহেন্দ্রো বসুদো বসুঃ ।
নৈকরূপো বৃহদ্রূপঃ শিপিবিষ্টঃ প্রকাশনঃ ॥ 29 ॥

subhujo durdharo vāgmī mahendro vasudo vasuḥ |
naikarūpo bṛhadrūpaḥ śipiviṣṭaḥ prakāśanaḥ || 29 ||

സുഭുജൻ, ദുർദ്ധരൻ, വാഗ്മി, മഹേന്ദ്രൻ, വസുദൻ, വസു, നൈകരൂപൻ, ബൃഹദ്രൂപൻ, ശിപിവിഷ്ടൻ, പ്രകാശനൻ. ^AI

Verse 30

ওজস্তেজোদ্যুতিধরঃ প্রকাশাত্মা প্রতাপনঃ ।
ঋদ্দঃ স্পষ্টাক্ষরো মন্ত্রশ্চন্দ্রাংশুর্ভাস্করদ্যুতিঃ ॥ 30 ॥

ojastejodyutidharaḥ prakāśātmā pratāpanaḥ |
ṛddaḥ spaṣṭākṣaro mantraścandrāṃśurbhāskaradyutiḥ || 30 ||

ഓജസ്സും തേജസ്സും ദ്യുതിയും ധരിക്കുന്നവൻ, പ്രകാശാത്മാവ്, പ്രതാപനൻ, ഋദ്ധൻ, സ്പഷ്ടാക്ഷരൻ, മന്ത്രം, ചന്ദ്രാംശു, ഭാസ്കരദ്യുതി. ^AI

Verse 31

অমৃতাংশূদ্ভবো ভানুঃ শশবিন্দুঃ সুরেশ্বরঃ ।
ঔষধং জগতঃ সেতুঃ সত্যধর্মপরাক্রমঃ ॥ 31 ॥

amṛtāṃśūdbhavo bhānuḥ śaśabinduḥ sureśvaraḥ |
auṣadhaṃ jagataḥ setuḥ satyadharmaparākramaḥ || 31 ||

അമൃതാംശൂദ്ഭവൻ, ഭാനു, ശശബിന്ദു, സുരേശ്വരൻ, ജഗത്തിന് ഔഷധം, സേതു, സത്യധർമ്മപരാക്രമൻ. ^AI

Verse 32

ভূতভব্যভবন্নাথঃ পবনঃ পাবনোঽনলঃ ।
কামহা কামকৃত্কান্তঃ কামঃ কামপ্রদঃ প্রভুঃ ॥ 32 ॥

bhūtabhavyabhavannāthaḥ pavanaḥ pāvano'nalaḥ |
kāmahā kāmakṛtkāntaḥ kāmaḥ kāmapradaḥ prabhuḥ || 32 ||

ഭൂതഭവ്യഭവന്നാഥൻ, പവനൻ, പാവനൻ, അനലൻ, കാമഹാ, കാമകൃത്ത്, കാന്തൻ, കാമം, കാമപ്രദൻ, പ്രഭു. ^AI

Verse 33

যুগাদি কৃদ্যুগাবর্তো নৈকমাযো মহাশনঃ ।
অদৃশ্যো ব্যক্তরূপশ্চ সহস্রজিদনন্তজিত্ ॥ 33 ॥

yugādi kṛdyugāvarto naikamāyo mahāśanaḥ |
adṛśyo vyaktarūpaśca sahasrajidanantajit || 33 ||

യുഗാദികൃത്ത്, യുഗാവർത്തൻ, നൈകമായൻ, മഹാശനൻ, അദൃശ്യൻ, വ്യക്തരൂപൻ, സഹസ്രജിത്ത്, അനന്തജിത്ത്. ^AI

Verse 34

ইষ্টোঽবিশিষ্টঃ শিষ্টেষ্টঃ শিখণ্ডী নহুষো বৃষঃ ।
ক্রোধহা ক্রোধকৃত্কর্তা বিশ্ববাহুর্মহীধরঃ ॥ 34 ॥

iṣṭo'viśiṣṭaḥ śiṣṭeṣṭaḥ śikhaṇḍī nahuṣo vṛṣaḥ |
krodhahā krodhakṛtkartā viśvabāhurmahīdharaḥ || 34 ||

ഇഷ്ടൻ, അവിശിഷ്ടൻ, ശിഷ്ടേഷ്ടൻ, ശിഖണ്ഡി, നഹുഷൻ, വൃഷൻ, ക്രോധഹാ, ക്രോധകൃത്ത്, കർത്താവ്, വിശ്വബാഹു, മഹീധരൻ. ^AI

Verse 35

অচ্যুতঃ প্রথিতঃ প্রাণঃ প্রাণদো বাসবানুজঃ ।
অপান্নিধিরধিষ্ঠানমপ্রমত্তঃ প্রতিষ্ঠিতঃ ॥ 35 ॥

acyutaḥ prathitaḥ prāṇaḥ prāṇado vāsavānujaḥ |
apānnidhiradhiṣṭhānamapramattaḥ pratiṣṭhitaḥ || 35 ||

അച്യുതൻ, പ്രഥിതൻ, പ്രാണൻ, പ്രാണദൻ, വാസവാനുജൻ, അപാന്നിധി, അധിഷ്ഠാനം, അപ്രമത്തൻ, പ്രതിഷ്ഠിതൻ. ^AI

Verse 36

স্কন্দঃ স্কন্দধরো ধুর্যো বরদো বাযুবাহনঃ ।
বাসুদেবো বৃহদ্ভানুরাদিদেবঃ পুরন্ধরঃ ॥ 36 ॥

skandaḥ skandadharo dhuryo varado vāyuvāhanaḥ |
vāsudevo bṛhadbhānurādidevaḥ purandharaḥ || 36 ||

സ്കന്ദൻ, സ്കന്ദധരൻ, ധുര്യൻ, വരദൻ, വായുവാഹനൻ, വാസുദേവൻ, ബൃഹദ്ഭാനു, ആദിദേവൻ, പുരന്ധരൻ. ^AI

Verse 37

অশোকস্তারণস্তারঃ শূরঃ শৌরির্জনেশ্বরঃ ।
অনুকূলঃ শতাবর্তঃ পদ্মী পদ্মনিভেক্ষণঃ ॥ 37 ॥

aśokastāraṇastāraḥ śūraḥ śaurirjaneśvaraḥ |
anukūlaḥ śatāvartaḥ padmī padmanibhekṣaṇaḥ || 37 ||

അശോകൻ, താരണൻ, താരൻ, ശൂരൻ, ശൗരി, ജനേശ്വരൻ, അനുകൂലൻ, ശതാവർത്തൻ, പദ്മി, പദ്മനിഭേക്ഷണൻ. ^AI

Verse 38

পদ্মনাভোঽরবিন্দাক্ষঃ পদ্মগর্ভঃ শরীরভৃত্ ।
মহর্ধিরৃদ্ধো বৃদ্ধাত্মা মহাক্ষো গরুডধ্বজঃ ॥ 38 ॥

padmanābho'ravindākṣaḥ padmagarbhaḥ śarīrabhṛt |
mahardhirṛddho vṛddhātmā mahākṣo garuḍadhvajaḥ || 38 ||

പദ്മനാഭൻ, അരവിന്ദാക്ഷൻ, പദ്മഗർഭൻ, ശരീരഭൃത്ത്, മഹർദ്ധി, ഋദ്ധൻ, വൃദ്ധാത്മാവ്, മഹാക്ഷൻ, ഗരുഡധ്വജൻ. ^AI

Verse 39

অতুলঃ শরভো ভীমঃ সমযজ্ঞো হবির্হরিঃ ।
সর্বলক্ষণলক্ষণ্যো লক্ষ্মীবান্ সমিতিঞ্জযঃ ॥ 39 ॥

atulaḥ śarabho bhīmaḥ samayajño havirhariḥ |
sarvalakṣaṇalakṣaṇyo lakṣmīvān samitiñjayaḥ || 39 ||

അതുലൻ, ശരഭൻ, ഭീമൻ, സമയജ്ഞൻ, ഹവിർഹരി, സർവലക്ഷണലക്ഷണ്യൻ, ലക്ഷ്മീവാൻ, സമിതിഞ്ജയൻ. ^AI

Verse 40

বিক্ষরো রোহিতো মার্গো হেতুর্দামোদরঃ সহঃ ।
মহীধরো মহাভাগো বেগবানমিতাশনঃ ॥ 40 ॥

vikṣaro rohito mārgo heturdāmodaraḥ sahaḥ |
mahīdharo mahābhāgo vegavānamitāśanaḥ || 40 ||

വിക്ഷരൻ, രോഹിതൻ, മാർഗ്ഗൻ, ഹേതു, ദാമോദരൻ, സഹൻ, മഹീധരൻ, മഹാഭാഗൻ, വേഗവാൻ, അമിതാശനൻ. ^AI

Verse 41

উদ্ভবঃ, ক্ষোভণো দেবঃ শ্রীগর্ভঃ পরমেশ্বরঃ ।
করণং কারণং কর্তা বিকর্তা গহনো গুহঃ ॥ 41 ॥

udbhavaḥ, kṣobhaṇo devaḥ śrīgarbhaḥ parameśvaraḥ |
karaṇaṃ kāraṇaṃ kartā vikartā gahano guhaḥ || 41 ||

ഉദ്ഭവൻ, ക്ഷോഭണൻ, ദേവൻ, ശ്രീഗർഭൻ, പരമേശ്വരൻ, കരണം, കാരണം, കർത്താവ്, വികർത്താവ്, ഗഹനൻ, ഗുഹൻ. ^AI

Verse 42

ব্যবসাযো ব্যবস্থানঃ সংস্থানঃ স্থানদো ধ্রুবঃ ।
পরর্ধিঃ পরমস্পষ্টঃ তুষ্টঃ পুষ্টঃ শুভেক্ষণঃ ॥ 42 ॥

vyavasāyo vyavasthānaḥ saṃsthānaḥ sthānado dhruvaḥ |
parardhiḥ paramaspaṣṭaḥ tuṣṭaḥ puṣṭaḥ śubhekṣaṇaḥ || 42 ||

വ്യവസായൻ, വ്യവസ്ഥാനൻ, സംസ്ഥാനൻ, സ്ഥാനദൻ, ധ്രുവൻ, പരർദ്ധി, പരമസ്പഷ്ടൻ, തുഷ്ടൻ, പുഷ്ടൻ, ശുഭേക്ഷണൻ. ^AI

Verse 43

রামো বিরামো বিরজো মার্গোনেযো নযোঽনযঃ ।
বীরঃ শক্তিমতাং শ্রেষ্ঠো ধর্মোধর্ম বিদুত্তমঃ ॥ 43 ॥

rāmo virāmo virajo mārgoneyo nayo'nayaḥ |
vīraḥ śaktimatāṃ śreṣṭho dharmodharma viduttamaḥ || 43 ||

രാമൻ, വിരാമൻ, വിരജൻ, മാർഗ്ഗൻ, നേയൻ, നയൻ, അനയൻ, വീരൻ, ശക്തിമതാം ശ്രേഷ്ഠൻ, ധർമ്മൻ, ധർമ്മവിദുത്തമൻ. ^AI

Verse 44

বৈকুণ্ঠঃ পুরুষঃ প্রাণঃ প্রাণদঃ প্রণবঃ পৃথুঃ ।
হিরণ্যগর্ভঃ শত্রুঘ্নো ব্যাপ্তো বাযুরধোক্ষজঃ ॥ 44 ॥

vaikuṇṭhaḥ puruṣaḥ prāṇaḥ prāṇadaḥ praṇavaḥ pṛthuḥ |
hiraṇyagarbhaḥ śatrughno vyāpto vāyuradhokṣajaḥ || 44 ||

വൈകുണ്ഠൻ, പുരുഷൻ, പ്രാണൻ, പ്രാണദൻ, പ്രണവം, പൃഥു, ഹിരണ്യഗർഭൻ, ശത്രുഘ്നൻ, വ്യാപ്തൻ, വായു, അധോക്ഷജൻ. ^AI

Verse 45

ঋতুঃ সুদর্শনঃ কালঃ পরমেষ্ঠী পরিগ্রহঃ ।
উগ্রঃ সংবত্সরো দক্ষো বিশ্রামো বিশ্বদক্ষিণঃ ॥ 45 ॥

ṛtuḥ sudarśanaḥ kālaḥ parameṣṭhī parigrahaḥ |
ugraḥ saṃvatsaro dakṣo viśrāmo viśvadakṣiṇaḥ || 45 ||

ഋതു, സുദർശനൻ, കാലൻ, പരമേഷ്ഠി, പരിഗ്രഹം, ഉഗ്രൻ, സംവത്സരൻ, ദക്ഷൻ, വിശ്രാമം, വിശ്വദക്ഷിണൻ. ^AI

Verse 46

বিস্তারঃ স্থাবর স্থাণুঃ প্রমাণং বীজমব্যযম্ ।
অর্থোঽনর্থো মহাকোশো মহাভোগো মহাধনঃ ॥ 46 ॥

vistāraḥ sthāvara sthāṇuḥ pramāṇaṃ bījamavyayam |
artho'nartho mahākośo mahābhogo mahādhanaḥ || 46 ||

വിസ്താരം, സ്ഥാവരം, സ്ഥാണു, പ്രമാണം, അവ്യയമായ ബീജം, അർത്ഥം, അനർത്ഥം, മഹാകോശം, മഹാഭോഗം, മഹാധനം. ^AI

Verse 47

অনির্বিণ্ণঃ স্থবিষ্ঠো ভূর্ধর্মযূপো মহামখঃ ।
নক্ষত্রনেমির্নক্ষত্রী ক্ষমঃ, ক্ষামঃ সমীহনঃ ॥ 47 ॥

anirviṇṇaḥ sthaviṣṭho bhūrdharmayūpo mahāmakhaḥ |
nakṣatranemirnakṣatrī kṣamaḥ, kṣāmaḥ samīhanaḥ || 47 ||

അനിർവിണ്ണൻ, സ്ഥവിഷ്ഠൻ, ഭൂഃ, ധർമ്മയൂപം, മഹാമഖം, നക്ഷത്രനേമി, നക്ഷത്രി, ക്ഷമൻ, ക്ഷാമൻ, സമീഹനൻ. ^AI

Verse 48

যজ্ঞ ইজ্যো মহেজ্যশ্চ ক্রতুঃ সত্রং সতাঙ্গতিঃ ।
সর্বদর্শী বিমুক্তাত্মা সর্বজ্ঞো জ্ঞানমুত্তমম্ ॥ 48 ॥

yajña ijyo mahejyaśca kratuḥ satraṃ satāṅgatiḥ |
sarvadarśī vimuktātmā sarvajño jñānamuttamam || 48 ||

യജ്ഞം, ഇജ്യൻ, മഹേജ്യൻ, ക്രതു, സത്രം, സതാംഗതി, സർവ്വദർശി, വിമുക്താത്മാവ്, സർവ്വജ്ഞൻ, ഉത്തമമായ ജ്ഞാനം. ^AI

Verse 49

সুব্রতঃ সুমুখঃ সূক্ষ্মঃ সুঘোষঃ সুখদঃ সুহৃত্ ।
মনোহরো জিতক্রোধো বীর বাহুর্বিদারণঃ ॥ 49 ॥

suvrataḥ sumukhaḥ sūkṣmaḥ sughoṣaḥ sukhadaḥ suhṛt |
manoharo jitakrodho vīra bāhurvidāraṇaḥ || 49 ||

സുവ്രതൻ, സുമുഖൻ, സൂക്ഷ്മൻ, സുഘോഷൻ, സുഖദൻ, സുഹൃത്ത്, മനോഹരൻ, ജിതക്രോധൻ, വീരബാഹു, വിദാരണൻ. ^AI

Verse 50

স্বাপনঃ স্ববশো ব্যাপী নৈকাত্মা নৈককর্মকৃত্। ।
বত্সরো বত্সলো বত্সী রত্নগর্ভো ধনেশ্বরঃ ॥ 50 ॥

svāpanaḥ svavaśo vyāpī naikātmā naikakarmakṛt| |
vatsaro vatsalo vatsī ratnagarbho dhaneśvaraḥ || 50 ||

സ്വാപനൻ, സ്വവശൻ, വ്യാപി, നൈകാത്മാവ്, നൈകകർമ്മകൃത്ത്, വത്സരൻ, വത്സലൻ, വത്സി, രത്നഗർഭൻ, ധനേശ്വരൻ. ^AI

Verse 51

ধর্মগুব্ধর্মকৃদ্ধর্মী সদসত্ক্ষরমক্ষরম্॥
অবিজ্ঞাতা সহস্ত্রাংশুর্বিধাতা কৃতলক্ষণঃ ॥ 51 ॥

dharmagubdharmakṛddharmī sadasatkṣaramakṣaram||
avijñātā sahastrāṃśurvidhātā kṛtalakṣaṇaḥ || 51 ||

ധർമ്മഗുപ്തൻ, ധർമ്മകൃത്ത്, ധർമ്മി, സദസത്, ക്ഷരം, അക്ഷരം, അവിജ്ഞാതാവ്, സഹസ്രാംശു, വിധാതാവ്, കൃതലക്ഷണൻ. ^AI

Verse 52

গভস্তিনেমিঃ সত্ত্বস্থঃ সিংহো ভূত মহেশ্বরঃ ।
আদিদেবো মহাদেবো দেবেশো দেবভৃদ্গুরুঃ ॥ 52 ॥

gabhastinemiḥ sattvasthaḥ siṃho bhūta maheśvaraḥ |
ādidevo mahādevo deveśo devabhṛdguruḥ || 52 ||

കിരണങ്ങളുടെ ചക്രമുള്ളവൻ, സത്ത്വഗുണത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്നവൻ, സിംഹം, ഭൂതങ്ങളുടെ മഹേശ്വരൻ, ആദിദേവൻ, മഹാദേവൻ, ദേവേശൻ, ദേവന്മാരെ പോഷിപ്പിക്കുന്നവൻ, ഗുരു. ^AI

Verse 53

উত্তরো গোপতির্গোপ্তা জ্ঞানগম্যঃ পুরাতনঃ ।
শরীর ভূতভৃদ্ ভোক্তা কপীন্দ্রো ভূরিদক্ষিণঃ ॥ 53 ॥

uttaro gopatirgoptā jñānagamyaḥ purātanaḥ |
śarīra bhūtabhṛd bhoktā kapīndro bhūridakṣiṇaḥ || 53 ||

ഉത്തരൻ, ഗോക്കളുടെ നാഥൻ, ഗോപ്താവ്, ജ്ഞാനത്താൽ പ്രാപിക്കാവുന്നവൻ, പുരാതനൻ, ശരീരമായി നിലകൊള്ളുന്നവൻ, ഭൂതങ്ങളെ പോഷിപ്പിക്കുന്നവൻ, ഭോക്താവ്, കപീന്ദ്രൻ, ഭൂരിദക്ഷിണൻ. ^AI

Verse 54

সোমপোঽমৃতপঃ সোমঃ পুরুজিত্ পুরুসত্তমঃ ।
বিনযো জযঃ সত্যসন্ধো দাশার্হঃ সাত্বতাং পতিঃ ॥ 54 ॥

somapo'mṛtapaḥ somaḥ purujit purusattamaḥ |
vinayo jayaḥ satyasandho dāśārhaḥ sātvatāṃ patiḥ || 54 ||

സോമപൻ, അമൃതപൻ, സോമൻ, പുരുജിത്ത്, പുരുസത്തമൻ, വിനയൻ, ജയൻ, സത്യസന്ധൻ, ദാശാർഹൻ, സാത്വതരുടെ നാഥൻ. ^AI

Verse 55

জীবো বিনযিতা সাক্ষী মুকুন্দোঽমিত বিক্রমঃ ।
অম্ভোনিধিরনন্তাত্মা মহোদধি শযোন্তকঃ ॥ 55 ॥

jīvo vinayitā sākṣī mukundo'mita vikramaḥ |
ambhonidhiranantātmā mahodadhi śayontakaḥ || 55 ||

ജീവൻ, വിനയിതാവ്, സാക്ഷി, മുകുന്ദൻ, അമിതവിക്രമൻ, അംഭോനിധി, അനന്താത്മാവ്, മഹോദധിയിൽ ശയിക്കുന്നവൻ, അന്തകൻ. ^AI

Verse 56

অজো মহার্হঃ স্বাভাব্যো জিতামিত্রঃ প্রমোদনঃ ।
আনন্দোঽনন্দনোনন্দঃ সত্যধর্মা ত্রিবিক্রমঃ ॥ 56 ॥

ajo mahārhaḥ svābhāvyo jitāmitraḥ pramodanaḥ |
ānando'nandanonandaḥ satyadharmā trivikramaḥ || 56 ||

അജൻ, മഹാർഹൻ, സ്വാഭാവ്യൻ, ജിതാമിത്രൻ, പ്രമോദനൻ, ആനന്ദൻ, അനന്ദനൻ, അനന്ദൻ, സത്യധർമ്മാവ്, ത്രിവിക്രമൻ. ^AI

Verse 57

মহর্ষিঃ কপিলাচার্যঃ কৃতজ্ঞো মেদিনীপতিঃ ।
ত্রিপদস্ত্রিদশাধ্যক্ষো মহাশৃঙ্গঃ কৃতান্তকৃত্ ॥ 57 ॥

maharṣiḥ kapilācāryaḥ kṛtajño medinīpatiḥ |
tripadastridaśādhyakṣo mahāśṛṅgaḥ kṛtāntakṛt || 57 ||

മഹർഷി, കപിലാചാര്യൻ, കൃതജ്ഞൻ, മേദിനീപതി, ത്രിപദൻ, ത്രിദശാധ്യക്ഷൻ, മഹാശൃംഗൻ, കൃതാന്തകൃത്ത്. ^AI

Verse 58

মহাবরাহো গোবিন্দঃ সুষেণঃ কনকাঙ্গদী ।
গুহ্যো গভীরো গহনো গুপ্তশ্চক্র গদাধরঃ ॥ 58 ॥

mahāvarāho govindaḥ suṣeṇaḥ kanakāṅgadī |
guhyo gabhīro gahano guptaścakra gadādharaḥ || 58 ||

മഹാവരാഹൻ, ഗോവിന്ദൻ, സുഷേണൻ, കനകാംഗദി, ഗുഹ്യൻ, ഗഭീരൻ, ഗഹനൻ, ഗുപ്തൻ, ചക്രഗദാധരൻ. ^AI

Verse 59

বেধাঃ স্বাঙ্গোঽজিতঃ কৃষ্ণো দৃঢঃ সঙ্কর্ষণোঽচ্যুতঃ ।
বরুণো বারুণো বৃক্ষঃ পুষ্করাক্ষো মহামনাঃ ॥ 59 ॥

vedhāḥ svāṅgo'jitaḥ kṛṣṇo dṛḍhaḥ saṅkarṣaṇo'cyutaḥ |
varuṇo vāruṇo vṛkṣaḥ puṣkarākṣo mahāmanāḥ || 59 ||

വേധാവ്, സ്വാംഗൻ, അജിതൻ, കൃഷ്ണൻ, ദൃഢൻ, സങ്കർഷണൻ, അച്യുതൻ, വരുണൻ, വാരുണൻ, വൃക്ഷം, പുഷ്കരാക്ഷൻ, മഹാമനസ്സ്. ^AI

Verse 60

ভগবান্ ভগহাঽঽনন্দী বনমালী হলাযুধঃ ।
আদিত্যো জ্যোতিরাদিত্যঃ সহিষ্ণুর্গতিসত্তমঃ ॥ 60 ॥

bhagavān bhagahā''nandī vanamālī halāyudhaḥ |
ādityo jyotirādityaḥ sahiṣṇurgatisattamaḥ || 60 ||

ഭഗവാൻ, ഭഗഹാ, ആനന്ദി, വനമാലി, ഹലായുധൻ, ആദിത്യൻ, ജ്യോതിരാദിത്യൻ, സഹിഷ്ണു, ഗതിസത്തമൻ. ^AI

Verse 61

সুধন্বা খণ্ডপরশুর্দারুণো দ্রবিণপ্রদঃ ।
দিবঃস্পৃক্ সর্বদৃগ্ব্যাসো বাচস্পতিরযোনিজঃ ॥ 61 ॥

sudhanvā khaṇḍaparaśurdāruṇo draviṇapradaḥ |
divaḥspṛk sarvadṛgvyāso vācaspatirayonijaḥ || 61 ||

സുധന്വാവ്, ഖണ്ഡപരശു, ദാരുണൻ, ദ്രവിണപ്രദൻ, ദിവസ്പൃക്ക്, സർവദൃക്ക്, വ്യാസൻ, വാചസ്പതി, അയോനിജൻ. ^AI

Verse 63

ত্রিসামা সামগঃ সাম নির্বাণং ভেষজং ভিষক্ ।
সন্যাসকৃচ্ছমঃ শান্তো নিষ্ঠা শান্তিঃ পরাযণম্। 62 ॥
শুভাঙ্গঃ শান্তিদঃ স্রষ্টা কুমুদঃ কুবলেশযঃ ।
গোহিতো গোপতির্গোপ্তা বৃষভাক্ষো বৃষপ্রিযঃ ॥ 63 ॥

trisāmā sāmagaḥ sāma nirvāṇaṃ bheṣajaṃ bhiṣak |
sanyāsakṛcchamaḥ śānto niṣṭhā śāntiḥ parāyaṇam| 62 ||
śubhāṅgaḥ śāntidaḥ sraṣṭā kumudaḥ kuvaleśayaḥ |
gohito gopatirgoptā vṛṣabhākṣo vṛṣapriyaḥ || 63 ||

ത്രിസാമാ, സാമഗൻ, സാമം, നിർവാണം, ഭേഷജം, ഭിഷക്ക്, സന്യാസകൃത്ത്, ശമം, ശാന്തൻ, നിഷ്ഠ, ശാന്തി, പരായണം, ശുഭാംഗൻ, ശാന്തിദൻ, സ്രഷ്ടാവ്, കുമുദൻ, കുവലേശയൻ, ഗോഹിതൻ, ഗോപതി, ഗോപ്താവ്, വൃഷഭാക്ഷൻ, വൃഷപ്രിയൻ. ^AI

Verse 64

অনিবর্তী নিবৃত্তাত্মা সঙ্ক্ষেপ্তা ক্ষেমকৃচ্ছিবঃ ।
শ্রীবত্সবক্ষাঃ শ্রীবাসঃ শ্রীপতিঃ শ্রীমতাংবরঃ ॥ 64 ॥

anivartī nivṛttātmā saṅkṣeptā kṣemakṛcchivaḥ |
śrīvatsavakṣāḥ śrīvāsaḥ śrīpatiḥ śrīmatāṃvaraḥ || 64 ||

അനിവർത്തി, നിവൃത്താത്മാവ്, സങ്ക്ഷേപ്താവ്, ക്ഷേമകൃത്ത്, ശിവൻ, ശ്രീവത്സവക്ഷസ്സ്, ശ്രീവാസൻ, ശ്രീപതി, ശ്രീമതാംവരൻ. ^AI

Verse 65

শ্রীদঃ শ্রীশঃ শ্রীনিবাসঃ শ্রীনিধিঃ শ্রীবিভাবনঃ ।
শ্রীধরঃ শ্রীকরঃ শ্রেযঃ শ্রীমাঁল্লোকত্রযাশ্রযঃ ॥ 65 ॥

śrīdaḥ śrīśaḥ śrīnivāsaḥ śrīnidhiḥ śrīvibhāvanaḥ |
śrīdharaḥ śrīkaraḥ śreyaḥ śrīmā~llokatrayāśrayaḥ || 65 ||

ശ്രീദൻ, ശ്രീശൻ, ശ്രീനിവാസൻ, ശ്രീനിധി, ശ്രീവിഭാവനൻ, ശ്രീധരൻ, ശ്രീകരൻ, ശ്രേയസ്സ്, ശ്രീമാൻ, ലോകത്രയാശ്രയൻ. ^AI

Verse 66

স্বক্ষঃ স্বঙ্গঃ শতানন্দো নন্দির্জ্যোতির্গণেশ্বরঃ ।
বিজিতাত্মাঽবিধেযাত্মা সত্কীর্তিচ্ছিন্নসংশযঃ ॥ 66 ॥

svakṣaḥ svaṅgaḥ śatānando nandirjyotirgaṇeśvaraḥ |
vijitātmā'vidheyātmā satkīrticchinnasaṃśayaḥ || 66 ||

സ്വക്ഷൻ, സ്വാംഗൻ, ശതാനന്ദൻ, നന്ദി, ജ്യോതിർഗണേശ്വരൻ, വിജിതാത്മാവ്, അവിധേയാത്മാവ്, സത്കീർത്തി, ഛിന്നസംശയൻ. ^AI

Verse 67

উদীর্ণঃ সর্বতশ্চক্ষুরনীশঃ শাশ্বতস্থিরঃ ।
ভূশযো ভূষণো ভূতির্বিশোকঃ শোকনাশনঃ ॥ 67 ॥

udīrṇaḥ sarvataścakṣuranīśaḥ śāśvatasthiraḥ |
bhūśayo bhūṣaṇo bhūtirviśokaḥ śokanāśanaḥ || 67 ||

ഉദീർണൻ, സർവതശ്ചക്ഷുസ്സ്, അനീശൻ, ശാശ്വതസ്ഥിരൻ, ഭൂശയൻ, ഭൂഷണൻ, ഭൂതി, വിശോകൻ, ശോകനാശനൻ. ^AI

Verse 68

অর্চিষ্মানর্চিতঃ কুম্ভো বিশুদ্ধাত্মা বিশোধনঃ ।
অনিরুদ্ধোঽপ্রতিরথঃ প্রদ্যুম্নোঽমিতবিক্রমঃ ॥ 68 ॥

arciṣmānarcitaḥ kumbho viśuddhātmā viśodhanaḥ |
aniruddho'pratirathaḥ pradyumno'mitavikramaḥ || 68 ||

അർച്ചിഷ്മാൻ, അർച്ചിതൻ, കുംഭൻ, വിശുദ്ധാത്മാവ്, വിശോധനൻ, അനിരുദ്ധൻ, അപ്രതിരഥൻ, പ്രദ്യുമ്നൻ, അമിതവിക്രമൻ. ^AI

Verse 69

কালনেমিনিহা বীরঃ শৌরিঃ শূরজনেশ্বরঃ ।
ত্রিলোকাত্মা ত্রিলোকেশঃ কেশবঃ কেশিহা হরিঃ ॥ 69 ॥

kālaneminihā vīraḥ śauriḥ śūrajaneśvaraḥ |
trilokātmā trilokeśaḥ keśavaḥ keśihā hariḥ || 69 ||

കാലനേമിയെ നിഗ്രഹിച്ചവൻ, വീരൻ, ശൗരി, ശൂരജനങ്ങളുടെ ഈശ്വരൻ, മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും ആത്മാവ്, മൂന്നു ലോകങ്ങളുടെയും ഈശ്വരൻ, കേശവൻ, കേശിയെ നിഗ്രഹിച്ചവൻ, ഹരി. ^AI

Verse 70

কামদেবঃ কামপালঃ কামী কান্তঃ কৃতাগমঃ ।
অনির্দেশ্যবপুর্বিষ্ণুর্বীরোঽনন্তো ধনঞ্জযঃ ॥ 70 ॥

kāmadevaḥ kāmapālaḥ kāmī kāntaḥ kṛtāgamaḥ |
anirdeśyavapurviṣṇurvīro'nanto dhanañjayaḥ || 70 ||

കാമദേവൻ, കാമങ്ങളെ പാലിക്കുന്നവൻ, കാമുകൻ, കാന്തൻ, ആഗമങ്ങളെ സൃഷ്ടിച്ചവൻ, വർണിക്കാനാവാത്ത രൂപമുള്ളവൻ, വിഷ്ണു, വീരൻ, അനന്തൻ, ധനഞ്ജയൻ. ^AI

Verse 71

ব্রহ্মণ্যো ব্রহ্মকৃদ্ ব্রহ্মা ব্রহ্ম ব্রহ্মবিবর্ধনঃ ।
ব্রহ্মবিদ্ ব্রাহ্মণো ব্রহ্মী ব্রহ্মজ্ঞো ব্রাহ্মণপ্রিযঃ ॥ 71 ॥

brahmaṇyo brahmakṛd brahmā brahma brahmavivardhanaḥ |
brahmavid brāhmaṇo brahmī brahmajño brāhmaṇapriyaḥ || 71 ||

ബ്രഹ്മണ്യൻ, ബ്രഹ്മത്തെ സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ, ബ്രഹ്മാവ്, ബ്രഹ്മം, ബ്രഹ്മത്തെ വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവൻ, ബ്രഹ്മജ്ഞാനി, ബ്രാഹ്മണൻ, ബ്രഹ്മിയായവൻ, ബ്രഹ്മത്തെ അറിയുന്നവൻ, ബ്രാഹ്മണരുടെ പ്രിയൻ. ^AI

Verse 72

মহাক্রমো মহাকর্মা মহাতেজা মহোরগঃ ।
মহাক্রতুর্মহাযজ্বা মহাযজ্ঞো মহাহবিঃ ॥ 72 ॥

mahākramo mahākarmā mahātejā mahoragaḥ |
mahākraturmahāyajvā mahāyajño mahāhaviḥ || 72 ||

മഹാക്രമൻ, മഹാകർമ്മങ്ങളുള്ളവൻ, മഹാതേജസ്സുള്ളവൻ, മഹോരഗം, മഹാക്രതു, മഹായജ്ഞങ്ങൾ ചെയ്യുന്നവൻ, മഹായജ്ഞം, മഹാഹവിസ്സ്. ^AI

Verse 73

স্তব্যঃ স্তবপ্রিযঃ স্তোত্রং স্তুতিঃ স্তোতা রণপ্রিযঃ ।
পূর্ণঃ পূরযিতা পুণ্যঃ পুণ্যকীর্তিরনামযঃ ॥ 73 ॥

stavyaḥ stavapriyaḥ stotraṃ stutiḥ stotā raṇapriyaḥ |
pūrṇaḥ pūrayitā puṇyaḥ puṇyakīrtiranāmayaḥ || 73 ||

സ്തുതിക്കപ്പെടേണ്ടവൻ, സ്തുതികളിൽ പ്രിയമുള്ളവൻ, സ്തോത്രം, സ്തുതി, സ്തുതിക്കുന്നവൻ, യുദ്ധപ്രിയൻ, പൂർണ്ണൻ, പൂരിപ്പിക്കുന്നവൻ, പുണ്യവാൻ, പുണ്യകീർത്തിയുള്ളവൻ, രോഗമില്ലാത്തവൻ. ^AI

Verse 74

মনোজবস্তীর্থকরো বসুরেতা বসুপ্রদঃ ।
বসুপ্রদো বাসুদেবো বসুর্বসুমনা হবিঃ ॥ 74 ॥

manojavastīrthakaro vasuretā vasupradaḥ |
vasuprado vāsudevo vasurvasumanā haviḥ || 74 ||

മനസ്സിന്റെ വേഗതയുള്ളവൻ, തീർത്ഥങ്ങളെ സൃഷ്ടിക്കുന്നവൻ, വസുരേതസ്സ്, വസുക്കളെ നൽകുന്നവൻ, വാസുദേവൻ, വസു, വസുമനസ്സുള്ളവൻ, ഹവിസ്സ്. ^AI

Verse 75

সদ্গতিঃ সত্কৃতিঃ সত্তা সদ্ভূতিঃ সত্পরাযণঃ ।
শূরসেনো যদুশ্রেষ্ঠঃ সন্নিবাসঃ সুযামুনঃ ॥ 75 ॥

sadgatiḥ satkṛtiḥ sattā sadbhūtiḥ satparāyaṇaḥ |
śūraseno yaduśreṣṭhaḥ sannivāsaḥ suyāmunaḥ || 75 ||

സദ്ഗതി, സൽകൃതി, സത്ത, സദ്ഭൂതി, സൽപരായണൻ, ശൂരസേനൻ, യദുക്കളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, സന്നിവാസൻ, സുയാമുനൻ. ^AI

Verse 76

ভূতাবাসো বাসুদেবঃ সর্বাসুনিলযোঽনলঃ ।
দর্পহা দর্পদো দৃপ্তো দুর্ধরোঽথাপরাজিতঃ ॥ 76 ॥

bhūtāvāso vāsudevaḥ sarvāsunilayo'nalaḥ |
darpahā darpado dṛpto durdharo'thāparājitaḥ || 76 ||

ഭൂതങ്ങളുടെ വാസസ്ഥാനം, വാസുദേവൻ, എല്ലാ പ്രാണികളുടെയും ആശ്രയം, അഗ്നി, ദർപ്പത്തെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ, ദർപ്പം നൽകുന്നവൻ, ദൃപ്തൻ, ദുർധരൻ, അപരാജിതൻ. ^AI

Verse 77

বিশ্বমূর্তির্মহামূর্তির্দীপ্তমূর্তিরমূর্তিমান্ ।
অনেকমূর্তিরব্যক্তঃ শতমূর্তিঃ শতাননঃ ॥ 77 ॥

viśvamūrtirmahāmūrtirdīptamūrtiramūrtimān |
anekamūrtiravyaktaḥ śatamūrtiḥ śatānanaḥ || 77 ||

വിശ്വമൂർത്തി, മഹാമൂർത്തി, ദീപ്തമൂർത്തി, അമൂർത്തിമാൻ, അനേകമൂർത്തി, അവ്യക്തൻ, ശതമൂർത്തി, ശതാനനൻ. ^AI

Verse 78

একো নৈকঃ সবঃ কঃ কিং যত্তত্ পদমনুত্তমম্ ।
লোকবন্ধুর্লোকনাথো মাধবো ভক্তবত্সলঃ ॥ 78 ॥

eko naikaḥ savaḥ kaḥ kiṃ yattat padamanuttamam |
lokabandhurlokanātho mādhavo bhaktavatsalaḥ || 78 ||

ഏകൻ, നൈകൻ, സവൻ, കഃ, കിം, യത്തത്, അനുത്തമം പദം, ലോകബന്ധു, ലോകനാഥൻ, മാധവൻ, ഭക്തവത്സലൻ. ^AI

Verse 79

সুবর্ণবর্ণো হেমাঙ্গো বরাঙ্গশ্চন্দনাঙ্গদী ।
বীরহা বিষমঃ শূন্যো ঘৃতাশীরচলশ্চলঃ ॥ 79 ॥

suvarṇavarṇo hemāṅgo varāṅgaścandanāṅgadī |
vīrahā viṣamaḥ śūnyo ghṛtāśīracalaścalaḥ || 79 ||

സുവർണവർണൻ, ഹേമാംഗൻ, വരാംഗൻ, ചന്ദനാംഗദി, വീരഹാ, വിഷമൻ, ശൂന്യൻ, ഘൃതാശീ, അചലൻ, ചലൻ. ^AI

Verse 80

অমানী মানদো মান্যো লোকস্বামী ত্রিলোকধৃত্ ।
সুমেধা মেধজো ধন্যঃ সত্যমেধা ধরাধরঃ ॥ 80 ॥

amānī mānado mānyo lokasvāmī trilokadhṛt |
sumedhā medhajo dhanyaḥ satyamedhā dharādharaḥ || 80 ||

അമാനി, മാനദൻ, മാന്യൻ, ലോകസ്വാമി, ത്രിലോകധൃത്, സുമേധാവ്, മേധജൻ, ധന്യൻ, സത്യമേധാവ്, ധരാധരൻ. ^AI

Verse 81

তেজোঽবৃষো দ্যুতিধরঃ সর্বশস্ত্রভৃতাংবরঃ ।
প্রগ্রহো নিগ্রহো ব্যগ্রো নৈকশৃঙ্গো গদাগ্রজঃ ॥ 81 ॥

tejo'vṛṣo dyutidharaḥ sarvaśastrabhṛtāṃvaraḥ |
pragraho nigraho vyagro naikaśṛṅgo gadāgrajaḥ || 81 ||

തേജോവൃഷൻ, ദ്യുതിധരൻ, സർവശസ്ത്രഭൃതാംവരൻ, പ്രഗ്രഹൻ, നിഗ്രഹൻ, വ്യഗ്രൻ, നൈകശൃംഗൻ, ഗദാഗ്രജൻ. ^AI

Verse 82

চতুর্মূর্তি শ্চতুর্বাহু শ্চতুর্ব্যূহ শ্চতুর্গতিঃ ।
চতুরাত্মা চতুর্ভাবশ্চতুর্বেদবিদেকপাত্ ॥ 82 ॥

caturmūrti ścaturbāhu ścaturvyūha ścaturgatiḥ |
caturātmā caturbhāvaścaturvedavidekapāt || 82 ||

ചതുർമൂർത്തി, ചതുർബാഹു, ചതുർവ്യൂഹൻ, ചതുർഗതി, ചതുരാത്മാവ്, ചതുർഭാവൻ, ചതുർവേദവിത്ത്, ഏകപാത്ത്. ^AI

Verse 83

সমাবর্তোঽনিবৃত্তাত্মা দুর্জযো দুরতিক্রমঃ ।
দুর্লভো দুর্গমো দুর্গো দুরাবাসো দুরারিহা ॥ 83 ॥

samāvarto'nivṛttātmā durjayo duratikramaḥ |
durlabho durgamo durgo durāvāso durārihā || 83 ||

സമാവർത്തൻ, അനിവൃത്താത്മാവ്, ദുർജയൻ, ദുരതിക്രമൻ, ദുർലഭൻ, ദുർഗമൻ, ദുർഗൻ, ദുരാവാസൻ, ദുരാരിഹാ. ^AI

Verse 84

শুভাঙ্গো লোকসারঙ্গঃ সুতন্তুস্তন্তুবর্ধনঃ ।
ইন্দ্রকর্মা মহাকর্মা কৃতকর্মা কৃতাগমঃ ॥ 84 ॥

śubhāṅgo lokasāraṅgaḥ sutantustantuvardhanaḥ |
indrakarmā mahākarmā kṛtakarmā kṛtāgamaḥ || 84 ||

ശുഭാംഗൻ, ലോകസാരംഗൻ, സുതന്തു, തന്തുവർധനൻ, ഇന്ദ്രകർമാവ്, മഹാകർമാവ്, കൃതകർമാവ്, കൃതാഗമൻ. ^AI

Verse 85

উদ্ভবঃ সুন্দরঃ সুন্দো রত্ননাভঃ সুলোচনঃ ।
অর্কো বাজসনঃ শৃঙ্গী জযন্তঃ সর্ববিজ্জযী ॥ 85 ॥

udbhavaḥ sundaraḥ sundo ratnanābhaḥ sulocanaḥ |
arko vājasanaḥ śṛṅgī jayantaḥ sarvavijjayī || 85 ||

ഉദ്ഭവൻ, സുന്ദരൻ, സുന്ദൻ, രത്നനാഭൻ, സുലോചനൻ, അർക്കൻ, വാജസനൻ, ശൃംഗി, ജയന്തൻ, സർവവിജ്ജയി. ^AI

Verse 86

সুবর্ণবিন্দুরক্ষোভ্যঃ সর্ববাগীশ্বরেশ্বরঃ ।
মহাহৃদো মহাগর্তো মহাভূতো মহানিধিঃ ॥ 86 ॥

suvarṇabindurakṣobhyaḥ sarvavāgīśvareśvaraḥ |
mahāhṛdo mahāgarto mahābhūto mahānidhiḥ || 86 ||

സുവർണബിന്ദു, അക്ഷോഭ്യൻ, സർവവാഗീശ്വരേശ്വരൻ, മഹാഹൃദൻ, മഹാഗർത്തൻ, മഹാഭൂതൻ, മഹാനിധി. ^AI

Verse 87

কুমুদঃ কুন্দরঃ কুন্দঃ পর্জন্যঃ পাবনোঽনিলঃ ।
অমৃতাশোঽমৃতবপুঃ সর্বজ্ঞঃ সর্বতোমুখঃ ॥ 87 ॥

kumudaḥ kundaraḥ kundaḥ parjanyaḥ pāvano'nilaḥ |
amṛtāśo'mṛtavapuḥ sarvajñaḥ sarvatomukhaḥ || 87 ||

കുമുദൻ, കുന്ദരൻ, കുന്ദൻ, പർജന്യൻ, പാവനൻ, അനിലൻ, അമൃതാശൻ, അമൃതവപുസ്സ്, സർവജ്ഞൻ, സർവതോമുഖൻ. ^AI

Verse 88

সুলভঃ সুব্রতঃ সিদ্ধঃ শত্রুজিচ্ছত্রুতাপনঃ ।
ন্যগ্রোধোঽদুম্বরোঽশ্বত্থশ্চাণূরান্ধ্র নিষূদনঃ ॥ 88 ॥

sulabhaḥ suvrataḥ siddhaḥ śatrujicchatrutāpanaḥ |
nyagrodho'dumbaro'śvatthaścāṇūrāndhra niṣūdanaḥ || 88 ||

സുലഭൻ, സുവ്രതൻ, സിദ്ധൻ, ശത്രുജിത്ത്, ശത്രുതാപനൻ, ന്യഗ്രോധൻ, ഉദുംബരൻ, അശ്വത്ഥൻ, ചാണൂരാന്ധ്രനിഷൂദനൻ. ^AI

Verse 89

সহস্রার্চিঃ সপ্তজিহ্বঃ সপ্তৈধাঃ সপ্তবাহনঃ ।
অমূর্তিরনঘোঽচিন্ত্যো ভযকৃদ্ভযনাশনঃ ॥ 89 ॥

sahasrārciḥ saptajihvaḥ saptaidhāḥ saptavāhanaḥ |
amūrtiranagho'cintyo bhayakṛdbhayanāśanaḥ || 89 ||

സഹസ്രാർച്ചിസ്സ്, സപ്തജിഹ്വൻ, സപ്തൈധസ്സ്, സപ്തവാഹനൻ, അമൂർത്തി, അനഘൻ, അചിന്ത്യൻ, ഭയകൃത്ത്, ഭയനാശനൻ. ^AI

Verse 90

অণুর্বৃহত্কৃশঃ স্থূলো গুণভৃন্নির্গুণো মহান্ ।
অধৃতঃ স্বধৃতঃ স্বাস্যঃ প্রাগ্বংশো বংশবর্ধনঃ ॥ 90 ॥

aṇurbṛhatkṛśaḥ sthūlo guṇabhṛnnirguṇo mahān |
adhṛtaḥ svadhṛtaḥ svāsyaḥ prāgvaṃśo vaṃśavardhanaḥ || 90 ||

അണു, ബൃഹത്കൃശൻ, സ്ഥൂലൻ, ഗുണഭൃത്ത്, നിർഗുണൻ, മഹാൻ, അധൃതൻ, സ്വധൃതൻ, സ്വാസ്യൻ, പ്രാഗ്വംശൻ, വംശവർധനൻ. ^AI

Verse 91

ভারভৃত্ কথিতো যোগী যোগীশঃ সর্বকামদঃ ।
আশ্রমঃ শ্রমণঃ, ক্ষামঃ সুপর্ণো বাযুবাহনঃ ॥ 91 ॥

bhārabhṛt kathito yogī yogīśaḥ sarvakāmadaḥ |
āśramaḥ śramaṇaḥ, kṣāmaḥ suparṇo vāyuvāhanaḥ || 91 ||

ഭാരഭൃത്ത്, കഥിതൻ, യോഗി, യോഗീശൻ, സർവകാമദൻ, ആശ്രമൻ, ശ്രമണൻ, ക്ഷാമൻ, സുപർണൻ, വായുവാഹനൻ. ^AI

Verse 92

ধনুর্ধরো ধনুর্বেদো দণ্ডো দমযিতা দমঃ ।
অপরাজিতঃ সর্বসহো নিযন্তাঽনিযমোঽযমঃ ॥ 92 ॥

dhanurdharo dhanurvedo daṇḍo damayitā damaḥ |
aparājitaḥ sarvasaho niyantā'niyamo'yamaḥ || 92 ||

ധനുർധരൻ, ധനുർവേദൻ, ദണ്ഡൻ, ദമയിതാവ്, ദമൻ, അപരാജിതൻ, സർവസഹൻ, നിയന്താവ്, അനിയമൻ, അയമൻ. ^AI

Verse 93

সত্ত্ববান্ সাত্ত্বিকঃ সত্যঃ সত্যধর্মপরাযণঃ ।
অভিপ্রাযঃ প্রিযার্হোঽর্হঃ প্রিযকৃত্ প্রীতিবর্ধনঃ ॥ 93 ॥

sattvavān sāttvikaḥ satyaḥ satyadharmaparāyaṇaḥ |
abhiprāyaḥ priyārho'rhaḥ priyakṛt prītivardhanaḥ || 93 ||

സത്ത്വഗുണമുള്ളവൻ, സാത്ത്വികൻ, സത്യസ്വരൂപൻ, സത്യധർമ്മത്തിൽ അഭിരമിക്കുന്നവൻ, അഭിപ്രായങ്ങളുടെ ആന്തരാർത്ഥം, പ്രിയങ്കരനായി അർഹിക്കുന്നവൻ, അർഹൻ, പ്രിയപ്രവൃത്തികൾ ചെയ്യുന്നവൻ, സ്നേഹം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നവൻ. ^AI

Verse 94

বিহাযসগতির্জ্যোতিঃ সুরুচির্হুতভুগ্বিভুঃ ।
রবির্বিরোচনঃ সূর্যঃ সবিতা রবিলোচনঃ ॥ 94 ॥

vihāyasagatirjyotiḥ surucirhutabhugvibhuḥ |
ravirvirocanaḥ sūryaḥ savitā ravilocanaḥ || 94 ||

ആകാശത്തിൽ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ, ജ്യോതിസ്സ്, നല്ല തേജസ്സുള്ളവൻ, ഹുതഭുക്ക് (അഗ്നി), വിഭു (സർവ്വവ്യാപി), രവി (സൂര്യൻ), വിരോചനൻ, സൂര്യൻ, സവിതാവ്, സൂര്യനെ കണ്ണാക്കിയവൻ. ^AI

Verse 95

অনন্তো হুতভুগ্ভোক্তা সুখদো নৈকজোঽগ্রজঃ ।
অনির্বিণ্ণঃ সদামর্ষী লোকধিষ্ঠানমদ্ভুতঃ ॥ 95 ॥

ananto hutabhugbhoktā sukhado naikajo'grajaḥ |
anirviṇṇaḥ sadāmarṣī lokadhiṣṭhānamadbhutaḥ || 95 ||

അനന്തൻ, ഹുതഭുക്ക് (അഗ്നി), ഭോക്താവ്, സുഖം നൽകുന്നവൻ, അനേകം ജന്മങ്ങളില്ലാത്തവൻ, അഗ്രജൻ (ആദ്യജാതൻ), അനിർവിണ്ണൻ (വിഷാദമില്ലാത്തവൻ), സദാമർഷി (എപ്പോഴും ക്ഷമയുള്ളവൻ), ലോകങ്ങളുടെ അധിഷ്ഠാനം, അദ്ഭുതൻ. ^AI

Verse 96

সনাত্সনাতনতমঃ কপিলঃ কপিরব্যযঃ ।
স্বস্তিদঃ স্বস্তিকৃত্স্বস্তিঃ স্বস্তিভুক্ স্বস্তিদক্ষিণঃ ॥ 96 ॥

sanātsanātanatamaḥ kapilaḥ kapiravyayaḥ |
svastidaḥ svastikṛtsvastiḥ svastibhuk svastidakṣiṇaḥ || 96 ||

സനാൽ (പുരാതനൻ), സനാതനതമൻ (ഏറ്റവും പുരാതനൻ), കപിലൻ, കപി (കുരങ്ങ്), അവ്യയൻ (നാശമില്ലാത്തവൻ), സ്വസ്തിദൻ (മംഗളം നൽകുന്നവൻ), സ്വസ്തികൃത് (മംഗളം ചെയ്യുന്നവൻ), സ്വസ്തി (മംഗളം), സ്വസ്തിഭുക്ക് (മംഗളം അനുഭവിക്കുന്നവൻ), സ്വസ്തിദക്ഷിണൻ (മംഗളത്തിൽ സമർത്ഥൻ). ^AI

Verse 97

অরৌদ্রঃ কুণ্ডলী চক্রী বিক্রম্যূর্জিতশাসনঃ ।
শব্দাতিগঃ শব্দসহঃ শিশিরঃ শর্বরীকরঃ ॥ 97 ॥

araudraḥ kuṇḍalī cakrī vikramyūrjitaśāsanaḥ |
śabdātigaḥ śabdasahaḥ śiśiraḥ śarvarīkaraḥ || 97 ||

അരൗദ്രൻ (ക്രൂരതയില്ലാത്തവൻ), കുണ്ഡലി (കുണ്ഡലം ധരിച്ചവൻ), ചക്രി (ചക്രം ധരിച്ചവൻ), വിക്രമ്യൻ (വീര്യത്തോടെ സഞ്ചരിക്കുന്നവൻ), ഊർജിതശാസനൻ (ശക്തമായ ശാസനയുള്ളവൻ), ശബ്ദാതിഗൻ (ശബ്ദത്തെ അതിജീവിച്ചവൻ), ശബ്ദസഹൻ (ശബ്ദത്തെ സഹിക്കുന്നവൻ), ശിശിരൻ (തണുപ്പുള്ളവൻ), ശർവരീകരൻ (രാത്രിയെ ഉണ്ടാക്കുന്നവൻ). ^AI

Verse 98

অক্রূরঃ পেশলো দক্ষো দক্ষিণঃ, ক্ষমিণাংবরঃ ।
বিদ্বত্তমো বীতভযঃ পুণ্যশ্রবণকীর্তনঃ ॥ 98 ॥

akrūraḥ peśalo dakṣo dakṣiṇaḥ, kṣamiṇāṃvaraḥ |
vidvattamo vītabhayaḥ puṇyaśravaṇakīrtanaḥ || 98 ||

അക്രൂരൻ (ക്രൂരതയില്ലാത്തവൻ), പേശലൻ (സൗമ്യൻ), ദക്ഷൻ (സമർത്ഥൻ), ദക്ഷിണൻ (ദക്ഷിണൻ), ക്ഷമികളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ, വിദ്വത്തമൻ (ഏറ്റവും വിദ്വാൻ), വീതഭയൻ (ഭയമില്ലാത്തവൻ), പുണ്യശ്രവണകീർത്തനൻ (പുണ്യമായ കേൾവിയും കീർത്തനവുമുള്ളവൻ). ^AI

Verse 99

উত্তারণো দুষ্কৃতিহা পুণ্যো দুঃস্বপ্ননাশনঃ ।
বীরহা রক্ষণঃ সন্তো জীবনঃ পর্যবস্থিতঃ ॥ 99 ॥

uttāraṇo duṣkṛtihā puṇyo duḥsvapnanāśanaḥ |
vīrahā rakṣaṇaḥ santo jīvanaḥ paryavasthitaḥ || 99 ||

ഉത്താരണൻ (കടത്തുന്നവൻ), ദുഷ്കൃതിഹാ (ദുഷ്പ്രവൃത്തികളെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ), പുണ്യൻ, ദുഃസ്വപ്നനാശനൻ (ചീത്ത സ്വപ്നങ്ങളെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ), വീരഹാ (വീരന്മാരെ നശിപ്പിക്കുന്നവൻ), രക്ഷണൻ (രക്ഷിക്കുന്നവൻ), സന്തൻ (സജ്ജനങ്ങളോടുകൂടിയവൻ), ജീവനൻ (ജീവൻ നൽകുന്നവൻ), പര്യവസ്ഥിതൻ (എല്ലായിടത്തും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നവൻ). ^AI

Verse 100

অনন্তরূপোঽনন্ত শ্রীর্জিতমন্যুর্ভযাপহঃ ।
চতুরশ্রো গভীরাত্মা বিদিশো ব্যাদিশো দিশঃ ॥ 100 ॥

anantarūpo'nanta śrīrjitamanyurbhayāpahaḥ |
caturaśro gabhīrātmā vidiśo vyādiśo diśaḥ || 100 ||

അനന്തരൂപൻ (അനന്തമായ രൂപങ്ങളുള്ളവൻ), അനന്തശ്രീ (അനന്തമായ ഐശ്വര്യമുള്ളവൻ), ജിതമന്യു (കോപത്തെ ജയിച്ചവൻ), ഭയാപഹൻ (ഭയത്തെ അകറ്റുന്നവൻ), ചതുരശ്രൻ (നാല് ദിശകളിലും വ്യാപിച്ചവൻ), ഗഭീരാത്മാവ് (ആഴമേറിയ ആത്മാവുള്ളവൻ), വിദിശഃ (ദിശകൾ), വ്യാദിശഃ (ഉപദിശകൾ), ദിശഃ (ദിശകൾ). ^AI

Verse 101

অনাদির্ভূর্ভুবো লক্ষ্মীঃ সুবীরো রুচিরাঙ্গদঃ ।
জননো জনজন্মাদির্ভীমো ভীমপরাক্রমঃ ॥ 101 ॥

anādirbhūrbhuvo lakṣmīḥ suvīro rucirāṅgadaḥ |
janano janajanmādirbhīmo bhīmaparākramaḥ || 101 ||

ആദിയില്ലാത്തവൻ, ഭൂമി, ഭുവർലോകം, ലക്ഷ്മി, വീര്യവാനായ സുവീരൻ, മനോഹരമായ കൈവളയുള്ളവൻ, ജനനം നൽകുന്നവൻ, ജനങ്ങളുടെ ജന്മത്തിന് ആദികാരണൻ, ഭീമൻ, ഭീമമായ പരാക്രമമുള്ളവൻ. ^AI

Verse 102

আধারনিলযোঽধাতা পুষ্পহাসঃ প্রজাগরঃ ।
ঊর্ধ্বগঃ সত্পথাচারঃ প্রাণদঃ প্রণবঃ পণঃ ॥ 102 ॥

ādhāranilayo'dhātā puṣpahāsaḥ prajāgaraḥ |
ūrdhvagaḥ satpathācāraḥ prāṇadaḥ praṇavaḥ paṇaḥ || 102 ||

ആധാരമായി വസിക്കുന്നവൻ, ധാതാവല്ലാത്തവൻ, പുഷ്പങ്ങൾ പോലെ ചിരിക്കുന്നവൻ, ജാഗരൂകനായവൻ, ഊർധ്വഗതിയുള്ളവൻ, സത്പഥത്തിൽ നടക്കുന്നവൻ, പ്രാണൻ നൽകുന്നവൻ, ഓങ്കാരം, പണം. ^AI

Verse 103

প্রমাণং প্রাণনিলযঃ প্রাণভৃত্ প্রাণজীবনঃ ।
তত্ত্বং তত্ত্ববিদেকাত্মা জন্মমৃত্যুজরাতিগঃ ॥ 103 ॥

pramāṇaṃ prāṇanilayaḥ prāṇabhṛt prāṇajīvanaḥ |
tattvaṃ tattvavidekātmā janmamṛtyujarātigaḥ || 103 ||

പ്രമാണം, പ്രാണന്റെ നിലയം, പ്രാണനെ ധരിക്കുന്നവൻ, പ്രാണജീവനൻ, തത്ത്വം, തത്ത്വജ്ഞാനി, ഏകാത്മാവ്, ജനന-മരണ-ജരകളെ അതിജീവിച്ചവൻ. ^AI

Verse 104

ভূর্ভুবঃ স্বস্তরুস্তারঃ সবিতা প্রপিতামহঃ ।
যজ্ঞো যজ্ঞপতির্যজ্বা যজ্ঞাঙ্গো যজ্ঞবাহনঃ ॥ 104 ॥

bhūrbhuvaḥ svastarustāraḥ savitā prapitāmahaḥ |
yajño yajñapatiryajvā yajñāṅgo yajñavāhanaḥ || 104 ||

ഭൂർലോകം, ഭുവർലോകം, സ്വർലോകം, വൃക്ഷം, താരകൻ, സവിതാവ്, പ്രപിതാമഹൻ, യജ്ഞം, യജ്ഞപതി, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവൻ, യജ്ഞാംഗം, യജ്ഞവാഹനൻ. ^AI

Verse 105

যজ্ঞভৃদ্ যজ্ঞকৃদ্ যজ্ঞী যজ্ঞভুক্ যজ্ঞসাধনঃ ।
যজ্ঞান্তকৃদ্ যজ্ঞগুহ্যমন্নমন্নাদ এব চ ॥ 105 ॥

yajñabhṛd yajñakṛd yajñī yajñabhuk yajñasādhanaḥ |
yajñāntakṛd yajñaguhyamannamannāda eva ca || 105 ||

യജ്ഞത്തെ ധരിക്കുന്നവൻ, യജ്ഞം ചെയ്യുന്നവൻ, യജ്ഞസ്വരൂപൻ, യജ്ഞഭോക്താവ്, യജ്ഞസാധനം, യജ്ഞാന്തകൻ, യജ്ഞരഹസ്യം, അന്നം, അന്നം ഭക്ഷിക്കുന്നവൻ. ^AI

Verse 106

আত্মযোনিঃ স্বযঞ্জাতো বৈখানঃ সামগাযনঃ ।
দেবকীনন্দনঃ স্রষ্টা ক্ষিতীশঃ পাপনাশনঃ ॥ 106 ॥

ātmayoniḥ svayañjāto vaikhānaḥ sāmagāyanaḥ |
devakīnandanaḥ sraṣṭā kṣitīśaḥ pāpanāśanaḥ || 106 ||

ആത്മയോനി, സ്വയം ജനിച്ചവൻ, വൈഖാനസൻ, സാമഗാനം ചെയ്യുന്നവൻ, ദേവകീനന്ദനൻ, സ്രഷ്ടാവ്, ഭൂമിയുടെ ഈശൻ, പാപനാശനൻ. ^AI

Verse 107

শঙ্খভৃন্নন্দকী চক্রী শার্ঙ্গধন্বা গদাধরঃ ।
রথাঙ্গপাণিরক্ষোভ্যঃ সর্বপ্রহরণাযুধঃ ॥ 107 ॥

śaṅkhabhṛnnandakī cakrī śārṅgadhanvā gadādharaḥ |
rathāṅgapāṇirakṣobhyaḥ sarvapraharaṇāyudhaḥ || 107 ||

ശംഖം ധരിക്കുന്നവൻ, നന്ദകവാൾ ധരിക്കുന്നവൻ, ചക്രം ധരിക്കുന്നവൻ, ശാർങ്ഗം എന്ന വില്ലുള്ളവൻ, ഗദ ധരിക്കുന്നവൻ, രഥചക്രം കൈയിൽ ധരിക്കുന്നവൻ, അക്ഷോഭ്യൻ, എല്ലാ ആയുധങ്ങളും ഉള്ളവൻ. ^AI

Verse 108

শ্রী সর্বপ্রহরণাযুধ ওঁ নম ইতি ।
বনমালী গদী শার্ঙ্গী শঙ্খী চক্রী চ নন্দকী ।
শ্রীমান্নারাযণো বিষ্ণুর্বাসুদেবোঽভিরক্ষতু ॥ 108 ॥

śrī sarvapraharaṇāyudha oṃ nama iti |
vanamālī gadī śārṅgī śaṅkhī cakrī ca nandakī |
śrīmānnārāyaṇo viṣṇurvāsudevo'bhirakṣatu || 108 ||

ശ്രീ സർവപ്രഹരണായുധ ഓം നമ ഇതി. വനമാല ധരിക്കുന്നവൻ, ഗദ ധരിക്കുന്നവൻ, ശാർങ്ഗം ധരിക്കുന്നവൻ, ശംഖം ധരിക്കുന്നവൻ, ചക്രം ധരിക്കുന്നവൻ, നന്ദകവാൾ ധരിക്കുന്നവൻ, ശ്രീമാനായ നാരായണൻ, വിഷ്ണു, വാസുദേവൻ നമ്മെ രക്ഷിക്കട്ടെ. ^AI

Verse 1

শ্রী বাসুদেবোঽভিরক্ষতু ওঁ নম ইতি ।
উত্তর পীঠিকা
ফলশ্রুতিঃ
ইতীদং কীর্তনীযস্য কেশবস্য মহাত্মনঃ ।
নাম্নাং সহস্রং দিব্যানামশেষেণ প্রকীর্তিতম্। ॥ 1 ॥

śrī vāsudevo'bhirakṣatu oṃ nama iti |
uttara pīṭhikā
phalaśrutiḥ
itīdaṃ kīrtanīyasya keśavasya mahātmanaḥ |
nāmnāṃ sahasraṃ divyānāmaśeṣeṇa prakīrtitam| || 1 ||

ശ്രീ വാസുദേവൻ അഭിരക്ഷിക്കട്ടെ ഓം നമ ഇതി. ഉത്തരപീഠിക. ഫലശ്രുതി: കീർത്തിക്കപ്പെടേണ്ടതായ ആ മഹാത്മാവിന്റെ, കേശവന്റെ, ദിവ്യമായ ആയിരം നാമങ്ങൾ മുഴുവനായി ഇവിടെ കീർത്തിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. (1) ^AI

Verse 2

য ইদং শৃণুযান্নিত্যং যশ্চাপি পরিকীর্তযেত্॥
নাশুভং প্রাপ্নুযাত্ কিঞ্চিত্সোঽমুত্রেহ চ মানবঃ ॥ 2 ॥

ya idaṃ śṛṇuyānnityaṃ yaścāpi parikīrtayet||
nāśubhaṃ prāpnuyāt kiñcitso'mutreha ca mānavaḥ || 2 ||

ഇത് എപ്പോഴും കേൾക്കുന്നവനോ, ഇത് പാരായണം ചെയ്യുന്നവനോ ആയ മനുഷ്യന് ഇഹത്തിലും പരത്തിലും യാതൊരു അശുഭവും പ്രാപിക്കുന്നില്ല. (2) ^AI

Verse 3

বেদান্তগো ব্রাহ্মণঃ স্যাত্ ক্ষত্রিযো বিজযী ভবেত্ ।
বৈশ্যো ধনসমৃদ্ধঃ স্যাত্ শূদ্রঃ সুখমবাপ্নুযাত্ ॥ 3 ॥

vedāntago brāhmaṇaḥ syāt kṣatriyo vijayī bhavet |
vaiśyo dhanasamṛddhaḥ syāt śūdraḥ sukhamavāpnuyāt || 3 ||

വേദാന്തജ്ഞനായ ബ്രാഹ്മണനാകും; ക്ഷത്രിയൻ വിജയിയാകും; വൈശ്യൻ ധനസമൃദ്ധനാകും; ശൂദ്രൻ സുഖം പ്രാപിക്കും. (3) ^AI

Verse 5

ধর্মার্থী প্রাপ্নুযাদ্ধর্মমর্থার্থী চার্থমাপ্নুযাত্ ।
কামানবাপ্নুযাত্ কামী প্রজার্থী চাপ্নুযাত্প্রজাম্ ॥ 4 ॥ [প্রাপ্নুযাত্প্রজাম্]
ভক্তিমান্ যঃ সদোত্থায শুচিস্তদ্গতমানসঃ ।
সহস্রং বাসুদেবস্য নাম্নামেতত্ প্রকীর্তযেত্ ॥ 5 ॥

dharmārthī prāpnuyāddharmamarthārthī cārthamāpnuyāt |
kāmānavāpnuyāt kāmī prajārthī cāpnuyātprajām || 4 || [prāpnuyātprajām]
bhaktimān yaḥ sadotthāya śucistadgatamānasaḥ |
sahasraṃ vāsudevasya nāmnāmetat prakīrtayet || 5 ||

ധർമ്മം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ധർമ്മം പ്രാപിക്കും; അർത്ഥം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ അർത്ഥം പ്രാപിക്കും; കാമം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ കാമങ്ങൾ പ്രാപിക്കും; സന്താനം ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ സന്താനത്തെ പ്രാപിക്കും. ഭക്തിയുള്ളവൻ എപ്പോഴും ഉണർന്ന്, ശുചിയായി, മനസ്സ് അവനിൽ ഉറപ്പിച്ച്, വാസുദേവന്റെ ഈ ആയിരം നാമങ്ങൾ കീർത്തിക്കണം. (4-5) ^AI

Verse 6

যশঃ প্রাপ্নোতি বিপুলং যাতিপ্রাধান্যমেব চ ।
অচলাং শ্রিযমাপ্নোতি শ্রেযঃ প্রাপ্নোত্যনুত্তমম্। ॥ 6 ॥

yaśaḥ prāpnoti vipulaṃ yātiprādhānyameva ca |
acalāṃ śriyamāpnoti śreyaḥ prāpnotyanuttamam| || 6 ||

വിപുലമായ കീർത്തി പ്രാപിക്കുന്നു; പ്രാധാന്യവും പ്രാപിക്കുന്നു; അചഞ്ചലമായ ഐശ്വര്യം പ്രാപിക്കുന്നു; അനുത്തമമായ ശ്രേയസ്സും പ്രാപിക്കുന്നു. (6) ^AI

Verse 7

ন ভযং ক্বচিদাপ্নোতি বীর্যং তেজশ্চ বিন্দতি ।
ভবত্যরোগো দ্যুতিমান্ বলরূপ গুণান্বিতঃ ॥ 7 ॥

na bhayaṃ kvacidāpnoti vīryaṃ tejaśca vindati |
bhavatyarogo dyutimān balarūpa guṇānvitaḥ || 7 ||

എവിടെയും ഭയം പ്രാപിക്കുന്നില്ല; വീര്യവും തേജസ്സും നേടുന്നു; രോഗമില്ലാത്തവനും, തേജസ്സുള്ളവനും, ബലവും രൂപവും ഗുണങ്ങളും ഉള്ളവനുമായിത്തീരുന്നു. (7) ^AI

Verse 8

রোগার্তো মুচ্যতে রোগাদ্বদ্ধো মুচ্যেত বন্ধনাত্ ।
ভযান্মুচ্যেত ভীতস্তু মুচ্যেতাপন্ন আপদঃ ॥ 8 ॥

rogārto mucyate rogādbaddho mucyeta bandhanāt |
bhayānmucyeta bhītastu mucyetāpanna āpadaḥ || 8 ||

രോഗാർത്തൻ രോഗത്തിൽ നിന്ന് മുക്തനാകുന്നു; ബദ്ധൻ ബന്ധനത്തിൽ നിന്ന് മുക്തനാകുന്നു; ഭയപ്പെടുന്നവൻ ഭയത്തിൽ നിന്ന് മുക്തനാകുന്നു; ആപത്തിലായവൻ ആപത്തിൽ നിന്ന് മുക്തനാകുന്നു. (8) ^AI

Verse 9

দুর্গাণ্যতিতরত্যাশু পুরুষঃ পুরুষোত্তমম্ ।
স্তুবন্নামসহস্রেণ নিত্যং ভক্তিসমন্বিতঃ ॥ 9 ॥

durgāṇyatitaratyāśu puruṣaḥ puruṣottamam |
stuvannāmasahasreṇa nityaṃ bhaktisamanvitaḥ || 9 ||

ഭക്തിയോടെ എപ്പോഴും പുരുഷോത്തമനെ ഈ നാമസഹസ്രം കൊണ്ട് സ്തുതിക്കുന്ന പുരുഷൻ ദുർഗ്ഗങ്ങളെ വേഗം കടന്നുപോകുന്നു. (9) ^AI

Verse 10

বাসুদেবাশ্রযো মর্ত্যো বাসুদেবপরাযণঃ ।
সর্বপাপবিশুদ্ধাত্মা যাতি ব্রহ্ম সনাতনম্। ॥ 10 ॥

vāsudevāśrayo martyo vāsudevaparāyaṇaḥ |
sarvapāpaviśuddhātmā yāti brahma sanātanam| || 10 ||

വാസുദേവനെ ആശ്രയിച്ചിട്ടുള്ള മർത്യൻ, വാസുദേവനെ പരമലക്ഷ്യമായി ഉള്ളവൻ, എല്ലാ പാപങ്ങളിൽ നിന്നും ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട ആത്മാവോടെ സനാതനനായ ബ്രഹ്മത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു. ^AI

Verse 11

ন বাসুদেব ভক্তানামশুভং বিদ্যতে ক্বচিত্ ।
জন্মমৃত্যুজরাব্যাধিভযং নৈবোপজাযতে ॥ 11 ॥

na vāsudeva bhaktānāmaśubhaṃ vidyate kvacit |
janmamṛtyujarāvyādhibhayaṃ naivopajāyate || 11 ||

വാസുദേവഭക്തന്മാർക്ക് എവിടെയും അശുഭം ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ജനനം, മരണം, വാർദ്ധക്യം, രോഗം എന്നിവയുടെ ഭയം അവർക്ക് ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ^AI

Verse 12

ইমং স্তবমধীযানঃ শ্রদ্ধাভক্তিসমন্বিতঃ ।
যুজ্যেতাত্ম সুখক্ষান্তি শ্রীধৃতি স্মৃতি কীর্তিভিঃ ॥ 12 ॥

imaṃ stavamadhīyānaḥ śraddhābhaktisamanvitaḥ |
yujyetātma sukhakṣānti śrīdhṛti smṛti kīrtibhiḥ || 12 ||

ശ്രദ്ധയോടും ഭക്തിയോടും കൂടി ഈ സ്തോത്രത്തെ പഠിക്കുന്നവൻ ആത്മസുഖം, ക്ഷാന്തി, ഐശ്വര്യം, ധൈര്യം, സ്മൃതി, കീർത്തി എന്നിവയോട് യോജിക്കുന്നു. ^AI

Verse 13

ন ক্রোধো ন চ মাত্সর্যং ন লোভো নাশুভামতিঃ ।
ভবন্তি কৃতপুণ্যানাং ভক্তানাং পুরুষোত্তমে ॥ 13 ॥

na krodho na ca mātsaryaṃ na lobho nāśubhāmatiḥ |
bhavanti kṛtapuṇyānāṃ bhaktānāṃ puruṣottame || 13 ||

പുരുഷോത്തമനായ കൃഷ്ണനിൽ പുണ്യം ചെയ്ത ഭക്തന്മാർക്ക് കോപമോ അസൂയയോ ലോഭമോ ദുഷ്ടബുദ്ധിയോ ഉണ്ടാകുന്നില്ല. ^AI

Verse 14

দ্যৌঃ স-চন্দ্রার্ক নক্ষত্রা খং দিশো ভূর্মহোদধিঃ ।
বাসুদেবস্য বীর্যেণ বিধৃতানি মহাত্মনঃ ॥ 14 ॥

dyauḥ sa-candrārka nakṣatrā khaṃ diśo bhūrmahodadhiḥ |
vāsudevasya vīryeṇa vidhṛtāni mahātmanaḥ || 14 ||

ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, നക്ഷത്രങ്ങൾ എന്നിവയോടുകൂടിയ ആകാശം, ദിക്കുകൾ, ഭൂമി, വലിയ സമുദ്രം എന്നിവ മഹാത്മാവായ വാസുദേവന്റെ വീര്യത്താൽ ധരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ^AI

Verse 15

সসুরাসুরগন্ধর্বং সযক্ষোরগরাক্ষসম্ ।
জগদ্বশে বর্ততেদং কৃষ্ণস্য স চরাচরম্। ॥ 15 ॥

sasurāsuragandharvaṃ sayakṣoragarākṣasam |
jagadvaśe vartatedaṃ kṛṣṇasya sa carācaram| || 15 ||

സുരാസുരഗന്ധർവന്മാരോടും യക്ഷോരഗരാക്ഷസന്മാരോടും കൂടിയ ഈ ചരാചരജഗത്ത് കൃഷ്ണന്റെ വശത്തിൽ വർത്തിക്കുന്നു. ^AI

Verse 16

ইন্দ্রিযাণি মনোবুদ্ধিঃ সত্ত্বং তেজো বলং ধৃতিঃ ।
বাসুদেবাত্মকান্যাহুঃ, ক্ষেত্রং ক্ষেত্রজ্ঞ এব চ ॥ 16 ॥

indriyāṇi manobuddhiḥ sattvaṃ tejo balaṃ dhṛtiḥ |
vāsudevātmakānyāhuḥ, kṣetraṃ kṣetrajña eva ca || 16 ||

ഇന്ദ്രിയങ്ങൾ, മനസ്സ്, ബുദ്ധി, സത്ത്വം, തേജസ്സ്, ബലം, ധൃതി എന്നിവ വാസുദേവാത്മകമാണെന്ന് അവർ പറയുന്നു; ക്ഷേത്രവും ക്ഷേത്രജ്ഞനും അങ്ങനെ തന്നെ. ^AI

Verse 17

সর্বাগমানামাচারঃ প্রথমং পরিকল্পতে ।
আচারপ্রভবো ধর্মো ধর্মস্য প্রভুরচ্যুতঃ ॥ 17 ॥

sarvāgamānāmācāraḥ prathamaṃ parikalpate |
ācāraprabhavo dharmo dharmasya prabhuracyutaḥ || 17 ||

എല്ലാ ആഗമങ്ങളുടെയും ആചാരം ആദ്യം പരികൽപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. ആചാരത്തിൽ നിന്ന് ധർമ്മം ഉണ്ടാകുന്നു; ധർമ്മത്തിന്റെ പ്രഭു അച്യുതനാണ്. ^AI

Verse 18

ঋষযঃ পিতরো দেবা মহাভূতানি ধাতবঃ ।
জঙ্গমাজঙ্গমং চেদং জগন্নারাযণোদ্ভবম্ ॥ 18 ॥

ṛṣayaḥ pitaro devā mahābhūtāni dhātavaḥ |
jaṅgamājaṅgamaṃ cedaṃ jagannārāyaṇodbhavam || 18 ||

ഋഷിമാരും പിതൃക്കളും ദേവന്മാരും മഹാഭൂതങ്ങളും ധാതുക്കളും ചരാചരമായ ഈ ജഗത്തും നാരായണനിൽ നിന്നുണ്ടായതാകുന്നു. ^AI

Verse 19

যোগোজ্ঞানং তথা সাঙ্খ্যং বিদ্যাঃ শিল্পাদিকর্ম চ ।
বেদাঃ শাস্ত্রাণি বিজ্ঞানমেতত্সর্বং জনার্দনাত্ ॥ 19 ॥

yogojñānaṃ tathā sāṅkhyaṃ vidyāḥ śilpādikarma ca |
vedāḥ śāstrāṇi vijñānametatsarvaṃ janārdanāt || 19 ||

യോഗവും ജ്ഞാനവും അതുപോലെ സാംഖ്യവും വിദ്യകളും ശിൽപാദി കർമ്മങ്ങളും വേദങ്ങളും ശാസ്ത്രങ്ങളും വിജ്ഞാനവും എല്ലാം ജനാർദ്ദനനിൽ നിന്നുള്ളതാകുന്നു. ^AI

Verse 20

একো বিষ্ণুর্মহদ্ভূতং পৃথগ্ভূতান্যনেকশঃ ।
ত্রীংলোকান্ব্যাপ্য ভূতাত্মা ভুঙ্ক্তে বিশ্বভুগব্যযঃ ॥ 20 ॥

eko viṣṇurmahadbhūtaṃ pṛthagbhūtānyanekaśaḥ |
trīṃlokānvyāpya bhūtātmā bhuṅkte viśvabhugavyayaḥ || 20 ||

ഏകനായ വിഷ്ണു മഹാഭൂതമാകുന്നു; അനേകം ഭൂതങ്ങൾ വേറിട്ടവയാകുന്നു. മൂന്നു ലോകങ്ങളെയും വ്യാപിച്ച് ഭൂതാത്മാവായി വിശ്വഭുക്കായ അവ്യയൻ അനുഭവിക്കുന്നു. ^AI

Verse 21

ইমং স্তবং ভগবতো বিষ্ণোর্ব্যাসেন কীর্তিতম্ ।
পঠেদ্য ইচ্চেত্পুরুষঃ শ্রেযঃ প্রাপ্তুং সুখানি চ ॥ 21 ॥

imaṃ stavaṃ bhagavato viṣṇorvyāsena kīrtitam |
paṭhedya iccetpuruṣaḥ śreyaḥ prāptuṃ sukhāni ca || 21 ||

ഭഗവാനായ വിഷ്ണുവിന്റെ ഈ സ്തവം വ്യാസനാൽ കീർത്തിക്കപ്പെട്ടതാകുന്നു. ശ്രേയസ്സും സുഖങ്ങളും പ്രാപിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്ന പുരുഷൻ ഇത് പഠിക്കേണ്ടതാകുന്നു. ^AI

Verse 22

বিশ্বেশ্বরমজং দেবং জগতঃ প্রভুমব্যযম্।
ভজন্তি যে পুষ্করাক্ষং ন তে যান্তি পরাভবম্ ॥ 22 ॥

viśveśvaramajaṃ devaṃ jagataḥ prabhumavyayam|
bhajanti ye puṣkarākṣaṃ na te yānti parābhavam || 22 ||

വിശ്വേശ്വരനും അജനും ദേവനും ജഗത്തിന്റെ പ്രഭുവും അവ്യയനുമായ പുഷ്കരാക്ഷനെ ഭജിക്കുന്നവർ പരാഭവത്തെ പ്രാപിക്കുന്നില്ല. ^AI

ন তে যান্তি পরাভবং ওঁ নম ইতি ।

na te yānti parābhavaṃ oṃ nama iti |

അവർ പരാഭവത്തെ പ്രാപിക്കുന്നില്ല. ഓം നമ ഇതി. ^AI

অর্জুন উবাচ

Verse 23

পদ্মপত্র বিশালাক্ষ পদ্মনাভ সুরোত্তম ।
ভক্তানা মনুরক্তানাং ত্রাতা ভব জনার্দন ॥ 23 ॥

padmapatra viśālākṣa padmanābha surottama |
bhaktānā manuraktānāṃ trātā bhava janārdana || 23 ||

താമരയിതള്പോലെ വിശാലമായ കണ്ണുകളുള്ളവനേ, താമരനാഭനേ, സുരോത്തമനേ, ഭക്തരിലും അനുരക്തരിലും ത്രാതാവായി ഭവിക്കേണമേ, ജനാർദ്ദനാ. ^AI

শ্রীভগবানুবাচ

Verse 24

যো মাং নামসহস্রেণ স্তোতুমিচ্ছতি পাণ্ডব ।
সোঽহমেকেন শ্লোকেন স্তুত এব ন সংশযঃ ॥ 24 ॥

yo māṃ nāmasahasreṇa stotumicchati pāṇḍava |
so'hamekena ślokena stuta eva na saṃśayaḥ || 24 ||

ശ്രീഭഗവാൻ പറഞ്ഞു: പാണ്ഡവാ, ആരെങ്കിലും എന്നെ നാമസഹസ്രത്താൽ സ്തുതിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ അവൻ ഒരു ശ്ലോകത്താൽ എന്നെ സ്തുതിച്ചിട്ടുണ്ട് എന്നതിൽ സംശയമില്ല. ^AI

স্তুত এব ন সংশয ওঁ নম ইতি ।

stuta eva na saṃśaya oṃ nama iti |

സ്തുതിക്കപ്പെട്ടു തന്നെ, സംശയമില്ല. ഓം നമ ഇതി. ^AI

ব্যাস উবাচ

Verse 25

বাসনাদ্বাসুদেবস্য বাসিতং ভুবনত্রযম্ ।
সর্বভূতনিবাসোঽসি বাসুদেব নমোঽস্তু তে ॥ 25 ॥

vāsanādvāsudevasya vāsitaṃ bhuvanatrayam |
sarvabhūtanivāso'si vāsudeva namo'stu te || 25 ||

വാസുദേവന്റെ വാസനത്താൽ മൂന്നു ലോകങ്ങളും വ്യാപിച്ചിരിക്കുന്നു. സർവഭൂതങ്ങളുടെയും വാസസ്ഥാനമായ വാസുദേവാ, നിനക്കു നമസ്കാരം. ^AI

শ্রীবাসুদেব নমোস্তুত ওঁ নম ইতি ।

śrīvāsudeva namostuta oṃ nama iti |

ശ്രീവാസുദേവാ, നമസ്കാരം. ഓം നമ ഇതി. ^AI

পার্বত্যুবাচ

Verse 26

কেনোপাযেন লঘুনা বিষ্ণোর্নামসহস্রকম্ ।
পঠ্যতে পণ্ডিতৈর্নিত্যং শ্রোতুমিচ্ছাম্যহং প্রভো ॥ 26 ॥

kenopāyena laghunā viṣṇornāmasahasrakam |
paṭhyate paṇḍitairnityaṃ śrotumicchāmyahaṃ prabho || 26 ||

ഏതു ലഘുവായ ഉപായത്താൽ വിഷ്ണുവിന്റെ സഹസ്രനാമം പണ്ഡിതന്മാർ നിത്യം പാരായണം ചെയ്യുന്നു? പ്രഭോ, ഞാൻ കേൾക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. ^AI

ঈশ্বর উবাচ

Verse 27

শ্রীরাম রাম রামেতি রমে রামে মনোরমে ।
সহস্রনাম তত্তুল্যং রামনাম বরাননে ॥ 27 ॥

śrīrāma rāma rāmeti rame rāme manorame |
sahasranāma tattulyaṃ rāmanāma varānane || 27 ||

ശ്രീരാമ രാമ രാമേതി, രമേ രാമേ മനോരമേ. വരാനനേ, ആയിരം നാമങ്ങൾക്കു തുല്യമാണ് രാമനാമം. ^AI

Verse 28

শ্রীরাম নাম বরানন ওঁ নম ইতি ।
ব্রহ্মোবাচ
নমোঽস্ত্বনন্তায সহস্রমূর্তযে সহস্রপাদাক্ষিশিরোরুবাহবে ।
সহস্রনাম্নে পুরুষায শাশ্বতে সহস্রকোটী যুগধারিণে নমঃ ॥ 28 ॥

śrīrāma nāma varānana oṃ nama iti |
brahmovāca
namo'stvanantāya sahasramūrtaye sahasrapādākṣiśirorubāhave |
sahasranāmne puruṣāya śāśvate sahasrakoṭī yugadhāriṇe namaḥ || 28 ||

ശ്രീരാമ നാമ വരാനന, ഓം നമ ഇതി. ബ്രഹ്മാവു പറഞ്ഞു: അനന്തനായ, ആയിരം രൂപങ്ങളുള്ള, ആയിരം പാദങ്ങളും കണ്ണുകളും ശിരസ്സുകളും തുടകളും ഭുജങ്ങളുമുള്ള, ആയിരം നാമങ്ങളുള്ള, ശാശ്വതനായ പുരുഷനായ, ആയിരം കോടി യുഗങ്ങളെ ധരിക്കുന്നവനായ അവനു നമസ്കാരം. ^AI

শ্রী সহস্রকোটী যুগধারিণে নম ওঁ নম ইতি ।

śrī sahasrakoṭī yugadhāriṇe nama oṃ nama iti |

ശ്രീ സഹസ്രകോടി യുഗധാരിണേ നമഃ, ഓം നമ ഇതി. ^AI

সঞ্জয উবাচ

Verse 29

যত্র যোগেশ্বরঃ কৃষ্ণো যত্র পার্থো ধনুর্ধরঃ ।
তত্র শ্রীর্বিজযো ভূতির্ধ্রুবা নীতির্মতির্মম ॥ 29 ॥

yatra yogeśvaraḥ kṛṣṇo yatra pārtho dhanurdharaḥ |
tatra śrīrvijayo bhūtirdhruvā nītirmatirmama || 29 ||

എവിടെ യോഗേശ്വരനായ കൃഷ്ണനുണ്ടോ, എവിടെ ധനുർധരനായ പാർഥനുണ്ടോ, അവിടെ ഐശ്വര്യവും വിജയവും ഐശ്വര്യവും സ്ഥിരമായ നീതിയും ഉണ്ടെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം. ^AI

শ্রী ভগবান্ উবাচ

Verse 30

অনন্যাশ্চিন্তযন্তো মাং যে জনাঃ পর্যুপাসতে ।
তেষাং নিত্যাভিযুক্তানাং যোগক্ষেমং বহাম্যহম্। ॥ 30 ॥

ananyāścintayanto māṃ ye janāḥ paryupāsate |
teṣāṃ nityābhiyuktānāṃ yogakṣemaṃ vahāmyaham| || 30 ||

ശ്രീ ഭഗവാൻ അരുളിച്ചെയ്തു: ഏതൊരു ജനങ്ങൾ അന്യരിൽ ആശ്രയിക്കാതെ എന്നെ ധ്യാനിച്ചുകൊണ്ട് ഉപാസിക്കുന്നുവോ, നിത്യവും എന്നിൽ അഭിനിവേശമുള്ള ആ ഭക്തരുടെ യോഗക്ഷേമം ഞാൻ വഹിക്കുന്നു. ^AI

Verse 31

পরিত্রাণায সাধূনাং বিনাশায চ দুষ্কৃতাম্। ।
ধর্মসংস্থাপনার্থায সম্ভবামি যুগে যুগে ॥ 31 ॥

paritrāṇāya sādhūnāṃ vināśāya ca duṣkṛtām| |
dharmasaṃsthāpanārthāya sambhavāmi yuge yuge || 31 ||

സജ്ജനങ്ങളെ രക്ഷിക്കുവാനും ദുഷ്കർമ്മികളെ നശിപ്പിക്കുവാനും ധർമ്മം സ്ഥാപിക്കുവാനും വേണ്ടി ഞാൻ യുഗം തോറും അവതരിക്കുന്നു. ^AI

Verse 32

আর্তাঃ বিষণ্ণাঃ শিথিলাশ্চ ভীতাঃ ঘোরেষু চ ব্যাধিষু বর্তমানাঃ ।
সঙ্কীর্ত্য নারাযণশব্দমাত্রং বিমুক্তদুঃখাঃ সুখিনো ভবন্তি ॥ 32 ॥

ārtāḥ viṣaṇṇāḥ śithilāśca bhītāḥ ghoreṣu ca vyādhiṣu vartamānāḥ |
saṅkīrtya nārāyaṇaśabdamātraṃ vimuktaduḥkhāḥ sukhino bhavanti || 32 ||

ദുഃഖിതരും വിഷണ്ണരും ക്ഷീണിതരും ഭയപ്പെട്ടവരും ഘോരമായ രോഗങ്ങളാൽ പീഡിതരുമായ ജനങ്ങൾ നാരായണ എന്ന നാമം മാത്രം സങ്കീർത്തനം ചെയ്താൽ ദുഃഖങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തരായി സുഖികളാകുന്നു. ^AI

Verse 33

কাযেন বাচা মনসেন্দ্রিযৈর্বা বুদ্ধ্যাত্মনা বা প্রকৃতেঃ স্বভাবাত্ ।
করোমি যদ্যত্সকলং পরস্মৈ নারাযণাযেতি সমর্পযামি ॥ 33 ॥

kāyena vācā manasendriyairvā buddhyātmanā vā prakṛteḥ svabhāvāt |
karomi yadyatsakalaṃ parasmai nārāyaṇāyeti samarpayāmi || 33 ||

ശരീരംകൊണ്ടോ വാക്കുകൊണ്ടോ മനസ്സുകൊണ്ടോ ഇന്ദ്രിയങ്ങൾകൊണ്ടോ ബുദ്ധിയാത്മാവുകൊണ്ടോ പ്രകൃതിസ്വഭാവത്താലോ ഞാൻ ചെയ്യുന്ന എല്ലാം പരമാത്മാവായ നാരായണന് സമർപ്പിക്കുന്നു. ^AI

যদক্ষর পদভ্রষ্টং মাত্রাহীনং তু যদ্ভবেত্
তত্সর্বং ক্ষম্যতাং দেব নারাযণ নমোঽস্তু তে ।
বিসর্গ বিন্দু মাত্রাণি পদপাদাক্ষরাণি চ
ন্যূনানি চাতিরিক্তানি ক্ষমস্ব পুরুষোত্তমঃ ॥

yadakṣara padabhraṣṭaṃ mātrāhīnaṃ tu yadbhavet
tatsarvaṃ kṣamyatāṃ deva nārāyaṇa namo'stu te |
visarga bindu mātrāṇi padapādākṣarāṇi ca
nyūnāni cātiriktāni kṣamasva puruṣottamaḥ ||

അക്ഷരമോ പദമോ തെറ്റിയതും മാത്ര കുറഞ്ഞതുമായതെല്ലാം ദേവാ, ക്ഷമിക്കണം. നാരായണാ, നിനക്ക് നമസ്കാരം. വിസർഗം, ബിന്ദു, മാത്രകൾ, പദങ്ങൾ, പാദങ്ങൾ, അക്ഷരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ കുറവുകളും അധികതകളും ഉണ്ടായാൽ പുരുഷോത്തമാ, ക്ഷമിക്കണം. ^AI

ইতি শ্রী মহাভারতে শতসাহস্রিকাযাং সংহিতাযাং বৈযাসিক্যামনুশাসন পর্বান্তর্গত আনুশাসনিক পর্বণি, মোক্ষধর্মে ভীষ্ম যুধিষ্ঠির সংবাদে শ্রী বিষ্ণোর্দিব্য সহস্রনাম স্তোত্রং নামৈকোন পঞ্চ শতাধিক শততমোধ্যাযঃ ॥

শ্রী বিষ্ণু সহস্রনাম স্তোত্রং সমাপ্তম্ ॥
ওঁ তত্সত্ সর্বং শ্রী কৃষ্ণার্পণমস্তু ॥

śrī viṣṇu sahasranāma stotraṃ samāptam ||
oṃ tatsat sarvaṃ śrī kṛṣṇārpaṇamastu ||

ശ്രീ വിഷ്ണു സഹസ്രനാമ സ്തോത്രം സമാപ്തം. ഓം തത്സത്, എല്ലാം ശ്രീകൃഷ്ണാർപ്പണമസ്തു. ^AI

Sanskrit — Devanagari (original)

ॐ शुक्लाम्बरधरं विष्णुं शशिवर्णं चतुर्भुजम् ।

प्रसन्नवदनं ध्यायेत् सर्वविघ्नोपशान्तये ॥ 1 ॥

यस्यद्विरदवक्त्राद्याः पारिषद्याः परः शतम् ।

विघ्नं निघ्नन्ति सततं विष्वक्सेनं तमाश्रये ॥ 2 ॥

पूर्व पीठिका

व्यासं वसिष्ठ नप्तारं शक्तेः पौत्रमकल्मषम् ।

पराशरात्मजं वन्दे शुकतातं तपोनिधिम् ॥ 3 ॥

व्यासाय विष्णु रूपाय व्यासरूपाय विष्णवे ।

नमो वै ब्रह्मनिधये वासिष्ठाय नमो नमः ॥ 4 ॥

अविकाराय शुद्धाय नित्याय परमात्मने ।

सदैक रूप रूपाय विष्णवे सर्वजिष्णवे ॥ 5 ॥

यस्य स्मरणमात्रेण जन्मसंसारबन्धनात् ।

विमुच्यते नमस्तस्मै विष्णवे प्रभविष्णवे ॥ 6 ॥

ॐ नमो विष्णवे प्रभविष्णवे ।

श्री वैशम्पायन उवाच

श्रुत्वा धर्मा नशेषेण पावनानि च सर्वशः ।

युधिष्ठिरः शान्तनवं पुनरेवाभ्य भाषत ॥ 7 ॥

युधिष्ठिर उवाच

किमेकं दैवतं लोके किं वाऽप्येकं परायणं

स्तुवन्तः कं कमर्चन्तः प्राप्नुयुर्मानवाः शुभम् ॥ 8 ॥

को धर्मः सर्वधर्माणां भवतः परमो मतः ।

किं जपन्मुच्यते जन्तुर्जन्मसंसार बन्धनात् ॥ 9 ॥

श्री भीष्म उवाच

जगत्प्रभुं देवदेव मनन्तं पुरुषोत्तमम् ।

स्तुवन्नाम सहस्रेण पुरुषः सततोत्थितः ॥ 10 ॥

तमेव चार्चयन्नित्यं भक्त्या पुरुषमव्ययम् ।

ध्यायन् स्तुवन्नमस्यंश्च यजमानस्तमेव च ॥ 11 ॥

अनादि निधनं विष्णुं सर्वलोक महेश्वरम् ।

लोकाध्यक्षं स्तुवन्नित्यं सर्व दुःखातिगो भवेत् ॥ 12 ॥

ब्रह्मण्यं सर्व धर्मज्ञं लोकानां कीर्ति वर्धनम् ।

लोकनाथं महद्भूतं सर्वभूत भवोद्भवम्॥ 13 ॥

एष मे सर्व धर्माणां धर्मोऽधिक तमोमतः ।

यद्भक्त्या पुण्डरीकाक्षं स्तवैरर्चेन्नरः सदा ॥ 14 ॥

परमं यो महत्तेजः परमं यो महत्तपः ।

परमं यो महद्ब्रह्म परमं यः परायणम् ॥ 15 ॥

पवित्राणां पवित्रं यो मङ्गलानां च मङ्गलम् ।

दैवतं देवतानां च भूतानां योऽव्ययः पिता ॥ 16 ॥

यतः सर्वाणि भूतानि भवन्त्यादि युगागमे ।

यस्मिंश्च प्रलयं यान्ति पुनरेव युगक्षये ॥ 17 ॥

तस्य लोक प्रधानस्य जगन्नाथस्य भूपते ।

विष्णोर्नाम सहस्रं मे श्रुणु पाप भयापहम् ॥ 18 ॥

यानि नामानि गौणानि विख्यातानि महात्मनः ।

ऋषिभिः परिगीतानि तानि वक्ष्यामि भूतये ॥ 19 ॥

ऋषिर्नाम्नां सहस्रस्य वेदव्यासो महामुनिः ॥

छन्दोऽनुष्टुप् तथा देवो भगवान् देवकीसुतः ॥ 20 ॥

अमृतां शूद्भवो बीजं शक्तिर्देवकिनन्दनः ।

त्रिसामा हृदयं तस्य शान्त्यर्थे विनियुज्यते ॥ 21 ॥

विष्णुं जिष्णुं महाविष्णुं प्रभविष्णुं महेश्वरम् ॥

अनेकरूप दैत्यान्तं नमामि पुरुषोत्तमम् ॥ 22 ॥

पूर्वन्यासः

अस्य श्री विष्णोर्दिव्य सहस्रनाम स्तोत्र महामन्त्रस्य ॥

श्री वेदव्यासो भगवान् ऋषिः ।

अनुष्टुप् छन्दः ।

श्रीमहाविष्णुः परमात्मा श्रीमन्नारायणो देवता ।

अमृतांशूद्भवो भानुरिति बीजम् ।

देवकीनन्दनः स्रष्टेति शक्तिः ।

उद्भवः, क्षोभणो देव इति परमोमन्त्रः ।

शङ्खभृन्नन्दकी चक्रीति कीलकम् ।

शार्ङ्गधन्वा गदाधर इत्यस्त्रम् ।

रथाङ्गपाणि रक्षोभ्य इति नेत्रम् ।

त्रिसामासामगः सामेति कवचम् ।

आनन्दं परब्रह्मेति योनिः ।

ऋतुस्सुदर्शनः काल इति दिग्बन्धः ॥

श्रीविश्वरूप इति ध्यानम् ।

श्री महाविष्णु प्रीत्यर्थे सहस्रनाम जपे पारायणे विनियोगः ।

करन्यासः

विश्वं विष्णुर्वषट्कार इत्यङ्गुष्ठाभ्यां नमः

अमृतां शूद्भवो भानुरिति तर्जनीभ्यां नमः

ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृत् ब्रह्मेति मध्यमाभ्यां नमः

सुवर्णबिन्दु रक्षोभ्य इति अनामिकाभ्यां नमः

निमिषोऽनिमिषः स्रग्वीति कनिष्ठिकाभ्यां नमः

रथाङ्गपाणि रक्षोभ्य इति करतल करपृष्ठाभ्यां नमः

अङ्गन्यासः

सुव्रतः सुमुखः सूक्ष्म इति ज्ञानाय हृदयाय नमः

सहस्रमूर्तिः विश्वात्मा इति ऐश्वर्याय शिरसे स्वाहा

सहस्रार्चिः सप्तजिह्व इति शक्त्यै शिखायै वषट्

त्रिसामा सामगस्सामेति बलाय कवचाय हुं

रथाङ्गपाणि रक्षोभ्य इति नेत्राभ्यां वौषट्

शाङ्गधन्वा गदाधर इति वीर्याय अस्त्रायफट्

ऋतुः सुदर्शनः काल इति दिग्भन्धः

ध्यानम्

क्षीरोधन्वत्प्रदेशे शुचिमणि-विलस-त्सैकते-मौक्तिकानां

माला-कॢप्तासनस्थः स्फटिक-मणिनिभै-र्मौक्तिकै-र्मण्डिताङ्गः ।

शुभ्रै-रभ्रै-रदभ्रै-रुपरिविरचितै-र्मुक्त पीयूष वर्षैः

आनन्दी नः पुनीया-दरिनलिनगदा शङ्खपाणि-र्मुकुन्दः ॥ 1 ॥

भूः पादौ यस्य नाभिर्विय-दसुर निलश्चन्द्र सूर्यौ च नेत्रे

कर्णावाशाः शिरोद्यौर्मुखमपि दहनो यस्य वास्तेयमब्धिः ।

अन्तःस्थं यस्य विश्वं सुर नरखगगोभोगि गन्धर्वदैत्यैः

चित्रं रं रम्यते तं त्रिभुवन वपुशं विष्णुमीशं नमामि ॥ 2 ॥

ॐ नमो भगवते वासुदेवाय !

शान्ताकारं भुजगशयनं पद्मनाभं सुरेशं

विश्वाधारं गगनसदृशं मेघवर्णं शुभाङ्गम् ।

लक्ष्मीकान्तं कमलनयनं योगिहृर्ध्यानगम्यम्

वन्दे विष्णुं भवभयहरं सर्वलोकैकनाथम् ॥ 3 ॥

मेघश्यामं पीतकौशेयवासं

श्रीवत्साकं कौस्तुभोद्भासिताङ्गम् ।

पुण्योपेतं पुण्डरीकायताक्षं

विष्णुं वन्दे सर्वलोकैकनाथम् ॥ 4 ॥

नमः समस्त भूतानां आदि भूताय भूभृते ।

अनेकरूप रूपाय विष्णवे प्रभविष्णवे ॥ 5॥

सशङ्खचक्रं सकिरीटकुण्डलं

सपीतवस्त्रं सरसीरुहेक्षणम् ।

सहार वक्षःस्थल शोभि कौस्तुभं

नमामि विष्णुं शिरसा चतुर्भुजम् । 6॥

छायायां पारिजातस्य हेमसिंहासनोपरि

आसीनमम्बुदश्याममायताक्षमलङ्कृतम् ॥ 7 ॥

चन्द्राननं चतुर्बाहुं श्रीवत्साङ्कित वक्षसम्

रुक्मिणी सत्यभामाभ्यां सहितं कृष्णमाश्रये ॥ 8 ॥

पञ्चपूज

लं - पृथिव्यात्मने गन्धं समर्पयामि

हं - आकाशात्मने पुष्पैः पूजयामि

यं - वाय्वात्मने धूपमाघ्रापयामि

रं - अग्न्यात्मने दीपं दर्शयामि

वं - अमृतात्मने नैवेद्यं निवेदयामि

सं - सर्वात्मने सर्वोपचार पूजा नमस्कारान् समर्पयामि

स्तोत्रम्

हरिः ओम्

विश्वं विष्णुर्वषट्कारो भूतभव्यभवत्प्रभुः ।

भूतकृद्भूतभृद्भावो भूतात्मा भूतभावनः ॥ 1 ॥

पूतात्मा परमात्मा च मुक्तानां परमागतिः ।

अव्ययः पुरुषः साक्षी क्षेत्रज्ञोऽक्षर एव च ॥ 2 ॥

योगो योगविदां नेता प्रधान पुरुषेश्वरः ।

नारसिंहवपुः श्रीमान् केशवः पुरुषोत्तमः ॥ 3 ॥

सर्वः शर्वः शिवः स्थाणुर्भूतादिर्निधिरव्ययः ।

सम्भवो भावनो भर्ता प्रभवः प्रभुरीश्वरः ॥ 4 ॥

स्वयम्भूः शम्भुरादित्यः पुष्कराक्षो महास्वनः ।

अनादिनिधनो धाता विधाता धातुरुत्तमः ॥ 5 ॥

अप्रमेयो हृषीकेशः पद्मनाभोऽमरप्रभुः ।

विश्वकर्मा मनुस्त्वष्टा स्थविष्ठः स्थविरो ध्रुवः ॥ 6 ॥

अग्राह्यः शाश्वतो कृष्णो लोहिताक्षः प्रतर्दनः ।

प्रभूतस्त्रिककुब्धाम पवित्रं मङ्गलं परम् ॥ 7 ॥

ईशानः प्राणदः प्राणो ज्येष्ठः श्रेष्ठः प्रजापतिः ।

हिरण्यगर्भो भूगर्भो माधवो मधुसूदनः ॥ 8 ॥

ईश्वरो विक्रमीधन्वी मेधावी विक्रमः क्रमः ।

अनुत्तमो दुराधर्षः कृतज्ञः कृतिरात्मवान्॥ 9 ॥

सुरेशः शरणं शर्म विश्वरेताः प्रजाभवः ।

अहस्संवत्सरो व्यालः प्रत्ययः सर्वदर्शनः ॥ 10 ॥

अजस्सर्वेश्वरः सिद्धः सिद्धिः सर्वादिरच्युतः ।

वृषाकपिरमेयात्मा सर्वयोगविनिस्सृतः ॥ 11 ॥

वसुर्वसुमनाः सत्यः समात्मा सम्मितस्समः ।

अमोघः पुण्डरीकाक्षो वृषकर्मा वृषाकृतिः ॥ 12 ॥

रुद्रो बहुशिरा बभ्रुर्विश्वयोनिः शुचिश्रवाः ।

अमृतः शाश्वतस्थाणुर्वरारोहो महातपाः ॥ 13 ॥

सर्वगः सर्व विद्भानुर्विष्वक्सेनो जनार्दनः ।

वेदो वेदविदव्यङ्गो वेदाङ्गो वेदवित्कविः ॥ 14 ॥

लोकाध्यक्षः सुराध्यक्षो धर्माध्यक्षः कृताकृतः ।

चतुरात्मा चतुर्व्यूहश्चतुर्दंष्ट्रश्चतुर्भुजः ॥ 15 ॥

भ्राजिष्णुर्भोजनं भोक्ता सहिष्णुर्जगदादिजः ।

अनघो विजयो जेता विश्वयोनिः पुनर्वसुः ॥ 16 ॥

उपेन्द्रो वामनः प्रांशुरमोघः शुचिरूर्जितः ।

अतीन्द्रः सङ्ग्रहः सर्गो धृतात्मा नियमो यमः ॥ 17 ॥

वेद्यो वैद्यः सदायोगी वीरहा माधवो मधुः ।

अतीन्द्रियो महामायो महोत्साहो महाबलः ॥ 18 ॥

महाबुद्धिर्महावीर्यो महाशक्तिर्महाद्युतिः ।

अनिर्देश्यवपुः श्रीमानमेयात्मा महाद्रिधृक् ॥ 19 ॥

महेश्वासो महीभर्ता श्रीनिवासः सताङ्गतिः ।

अनिरुद्धः सुरानन्दो गोविन्दो गोविदां पतिः ॥ 20 ॥

मरीचिर्दमनो हंसः सुपर्णो भुजगोत्तमः ।

हिरण्यनाभः सुतपाः पद्मनाभः प्रजापतिः ॥ 21 ॥

अमृत्युः सर्वदृक् सिंहः सन्धाता सन्धिमान् स्थिरः ।

अजो दुर्मर्षणः शास्ता विश्रुतात्मा सुरारिहा ॥ 22 ॥

गुरुर्गुरुतमो धाम सत्यः सत्यपराक्रमः ।

निमिषोऽनिमिषः स्रग्वी वाचस्पतिरुदारधीः ॥ 23 ॥

अग्रणीग्रामणीः श्रीमान् न्यायो नेता समीरणः

सहस्रमूर्धा विश्वात्मा सहस्राक्षः सहस्रपात् ॥ 24 ॥

आवर्तनो निवृत्तात्मा संवृतः सम्प्रमर्दनः ।

अहः संवर्तको वह्निरनिलो धरणीधरः ॥ 25 ॥

सुप्रसादः प्रसन्नात्मा विश्वधृग्विश्वभुग्विभुः ।

सत्कर्ता सत्कृतः साधुर्जह्नुर्नारायणो नरः ॥ 26 ॥

असङ्ख्येयोऽप्रमेयात्मा विशिष्टः शिष्टकृच्छुचिः ।

सिद्धार्थः सिद्धसङ्कल्पः सिद्धिदः सिद्धि साधनः ॥ 27 ॥

वृषाही वृषभो विष्णुर्वृषपर्वा वृषोदरः ।

वर्धनो वर्धमानश्च विविक्तः श्रुतिसागरः ॥ 28 ॥

सुभुजो दुर्धरो वाग्मी महेन्द्रो वसुदो वसुः ।

नैकरूपो बृहद्रूपः शिपिविष्टः प्रकाशनः ॥ 29 ॥

ओजस्तेजोद्युतिधरः प्रकाशात्मा प्रतापनः ।

ऋद्दः स्पष्टाक्षरो मन्त्रश्चन्द्रांशुर्भास्करद्युतिः ॥ 30 ॥

अमृतांशूद्भवो भानुः शशबिन्दुः सुरेश्वरः ।

औषधं जगतः सेतुः सत्यधर्मपराक्रमः ॥ 31 ॥

भूतभव्यभवन्नाथः पवनः पावनोऽनलः ।

कामहा कामकृत्कान्तः कामः कामप्रदः प्रभुः ॥ 32 ॥

युगादि कृद्युगावर्तो नैकमायो महाशनः ।

अदृश्यो व्यक्तरूपश्च सहस्रजिदनन्तजित् ॥ 33 ॥

इष्टोऽविशिष्टः शिष्टेष्टः शिखण्डी नहुषो वृषः ।

क्रोधहा क्रोधकृत्कर्ता विश्वबाहुर्महीधरः ॥ 34 ॥

अच्युतः प्रथितः प्राणः प्राणदो वासवानुजः ।

अपान्निधिरधिष्ठानमप्रमत्तः प्रतिष्ठितः ॥ 35 ॥

स्कन्दः स्कन्दधरो धुर्यो वरदो वायुवाहनः ।

वासुदेवो बृहद्भानुरादिदेवः पुरन्धरः ॥ 36 ॥

अशोकस्तारणस्तारः शूरः शौरिर्जनेश्वरः ।

अनुकूलः शतावर्तः पद्मी पद्मनिभेक्षणः ॥ 37 ॥

पद्मनाभोऽरविन्दाक्षः पद्मगर्भः शरीरभृत् ।

महर्धिरृद्धो वृद्धात्मा महाक्षो गरुडध्वजः ॥ 38 ॥

अतुलः शरभो भीमः समयज्ञो हविर्हरिः ।

सर्वलक्षणलक्षण्यो लक्ष्मीवान् समितिञ्जयः ॥ 39 ॥

विक्षरो रोहितो मार्गो हेतुर्दामोदरः सहः ।

महीधरो महाभागो वेगवानमिताशनः ॥ 40 ॥

उद्भवः, क्षोभणो देवः श्रीगर्भः परमेश्वरः ।

करणं कारणं कर्ता विकर्ता गहनो गुहः ॥ 41 ॥

व्यवसायो व्यवस्थानः संस्थानः स्थानदो ध्रुवः ।

परर्धिः परमस्पष्टः तुष्टः पुष्टः शुभेक्षणः ॥ 42 ॥

रामो विरामो विरजो मार्गोनेयो नयोऽनयः ।

वीरः शक्तिमतां श्रेष्ठो धर्मोधर्म विदुत्तमः ॥ 43 ॥

वैकुण्ठः पुरुषः प्राणः प्राणदः प्रणवः पृथुः ।

हिरण्यगर्भः शत्रुघ्नो व्याप्तो वायुरधोक्षजः ॥ 44 ॥

ऋतुः सुदर्शनः कालः परमेष्ठी परिग्रहः ।

उग्रः संवत्सरो दक्षो विश्रामो विश्वदक्षिणः ॥ 45 ॥

विस्तारः स्थावर स्थाणुः प्रमाणं बीजमव्ययम् ।

अर्थोऽनर्थो महाकोशो महाभोगो महाधनः ॥ 46 ॥

अनिर्विण्णः स्थविष्ठो भूर्धर्मयूपो महामखः ।

नक्षत्रनेमिर्नक्षत्री क्षमः, क्षामः समीहनः ॥ 47 ॥

यज्ञ इज्यो महेज्यश्च क्रतुः सत्रं सताङ्गतिः ।

सर्वदर्शी विमुक्तात्मा सर्वज्ञो ज्ञानमुत्तमम् ॥ 48 ॥

सुव्रतः सुमुखः सूक्ष्मः सुघोषः सुखदः सुहृत् ।

मनोहरो जितक्रोधो वीर बाहुर्विदारणः ॥ 49 ॥

स्वापनः स्ववशो व्यापी नैकात्मा नैककर्मकृत्। ।

वत्सरो वत्सलो वत्सी रत्नगर्भो धनेश्वरः ॥ 50 ॥

धर्मगुब्धर्मकृद्धर्मी सदसत्क्षरमक्षरम्॥

अविज्ञाता सहस्त्रांशुर्विधाता कृतलक्षणः ॥ 51 ॥

गभस्तिनेमिः सत्त्वस्थः सिंहो भूत महेश्वरः ।

आदिदेवो महादेवो देवेशो देवभृद्गुरुः ॥ 52 ॥

उत्तरो गोपतिर्गोप्ता ज्ञानगम्यः पुरातनः ।

शरीर भूतभृद् भोक्ता कपीन्द्रो भूरिदक्षिणः ॥ 53 ॥

सोमपोऽमृतपः सोमः पुरुजित् पुरुसत्तमः ।

विनयो जयः सत्यसन्धो दाशार्हः सात्वतां पतिः ॥ 54 ॥

जीवो विनयिता साक्षी मुकुन्दोऽमित विक्रमः ।

अम्भोनिधिरनन्तात्मा महोदधि शयोन्तकः ॥ 55 ॥

अजो महार्हः स्वाभाव्यो जितामित्रः प्रमोदनः ।

आनन्दोऽनन्दनोनन्दः सत्यधर्मा त्रिविक्रमः ॥ 56 ॥

महर्षिः कपिलाचार्यः कृतज्ञो मेदिनीपतिः ।

त्रिपदस्त्रिदशाध्यक्षो महाशृङ्गः कृतान्तकृत् ॥ 57 ॥

महावराहो गोविन्दः सुषेणः कनकाङ्गदी ।

गुह्यो गभीरो गहनो गुप्तश्चक्र गदाधरः ॥ 58 ॥

वेधाः स्वाङ्गोऽजितः कृष्णो दृढः सङ्कर्षणोऽच्युतः ।

वरुणो वारुणो वृक्षः पुष्कराक्षो महामनाः ॥ 59 ॥

भगवान् भगहाऽऽनन्दी वनमाली हलायुधः ।

आदित्यो ज्योतिरादित्यः सहिष्णुर्गतिसत्तमः ॥ 60 ॥

सुधन्वा खण्डपरशुर्दारुणो द्रविणप्रदः ।

दिवःस्पृक् सर्वदृग्व्यासो वाचस्पतिरयोनिजः ॥ 61 ॥

त्रिसामा सामगः साम निर्वाणं भेषजं भिषक् ।

सन्यासकृच्छमः शान्तो निष्ठा शान्तिः परायणम्। 62 ॥

शुभाङ्गः शान्तिदः स्रष्टा कुमुदः कुवलेशयः ।

गोहितो गोपतिर्गोप्ता वृषभाक्षो वृषप्रियः ॥ 63 ॥

अनिवर्ती निवृत्तात्मा सङ्क्षेप्ता क्षेमकृच्छिवः ।

श्रीवत्सवक्षाः श्रीवासः श्रीपतिः श्रीमतांवरः ॥ 64 ॥

श्रीदः श्रीशः श्रीनिवासः श्रीनिधिः श्रीविभावनः ।

श्रीधरः श्रीकरः श्रेयः श्रीमाँल्लोकत्रयाश्रयः ॥ 65 ॥

स्वक्षः स्वङ्गः शतानन्दो नन्दिर्ज्योतिर्गणेश्वरः ।

विजितात्माऽविधेयात्मा सत्कीर्तिच्छिन्नसंशयः ॥ 66 ॥

उदीर्णः सर्वतश्चक्षुरनीशः शाश्वतस्थिरः ।

भूशयो भूषणो भूतिर्विशोकः शोकनाशनः ॥ 67 ॥

अर्चिष्मानर्चितः कुम्भो विशुद्धात्मा विशोधनः ।

अनिरुद्धोऽप्रतिरथः प्रद्युम्नोऽमितविक्रमः ॥ 68 ॥

कालनेमिनिहा वीरः शौरिः शूरजनेश्वरः ।

त्रिलोकात्मा त्रिलोकेशः केशवः केशिहा हरिः ॥ 69 ॥

कामदेवः कामपालः कामी कान्तः कृतागमः ।

अनिर्देश्यवपुर्विष्णुर्वीरोऽनन्तो धनञ्जयः ॥ 70 ॥

ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद् ब्रह्मा ब्रह्म ब्रह्मविवर्धनः ।

ब्रह्मविद् ब्राह्मणो ब्रह्मी ब्रह्मज्ञो ब्राह्मणप्रियः ॥ 71 ॥

महाक्रमो महाकर्मा महातेजा महोरगः ।

महाक्रतुर्महायज्वा महायज्ञो महाहविः ॥ 72 ॥

स्तव्यः स्तवप्रियः स्तोत्रं स्तुतिः स्तोता रणप्रियः ।

पूर्णः पूरयिता पुण्यः पुण्यकीर्तिरनामयः ॥ 73 ॥

मनोजवस्तीर्थकरो वसुरेता वसुप्रदः ।

वसुप्रदो वासुदेवो वसुर्वसुमना हविः ॥ 74 ॥

सद्गतिः सत्कृतिः सत्ता सद्भूतिः सत्परायणः ।

शूरसेनो यदुश्रेष्ठः सन्निवासः सुयामुनः ॥ 75 ॥

भूतावासो वासुदेवः सर्वासुनिलयोऽनलः ।

दर्पहा दर्पदो दृप्तो दुर्धरोऽथापराजितः ॥ 76 ॥

विश्वमूर्तिर्महामूर्तिर्दीप्तमूर्तिरमूर्तिमान् ।

अनेकमूर्तिरव्यक्तः शतमूर्तिः शताननः ॥ 77 ॥

एको नैकः सवः कः किं यत्तत् पदमनुत्तमम् ।

लोकबन्धुर्लोकनाथो माधवो भक्तवत्सलः ॥ 78 ॥

सुवर्णवर्णो हेमाङ्गो वराङ्गश्चन्दनाङ्गदी ।

वीरहा विषमः शून्यो घृताशीरचलश्चलः ॥ 79 ॥

अमानी मानदो मान्यो लोकस्वामी त्रिलोकधृत् ।

सुमेधा मेधजो धन्यः सत्यमेधा धराधरः ॥ 80 ॥

तेजोऽवृषो द्युतिधरः सर्वशस्त्रभृतांवरः ।

प्रग्रहो निग्रहो व्यग्रो नैकशृङ्गो गदाग्रजः ॥ 81 ॥

चतुर्मूर्ति श्चतुर्बाहु श्चतुर्व्यूह श्चतुर्गतिः ।

चतुरात्मा चतुर्भावश्चतुर्वेदविदेकपात् ॥ 82 ॥

समावर्तोऽनिवृत्तात्मा दुर्जयो दुरतिक्रमः ।

दुर्लभो दुर्गमो दुर्गो दुरावासो दुरारिहा ॥ 83 ॥

शुभाङ्गो लोकसारङ्गः सुतन्तुस्तन्तुवर्धनः ।

इन्द्रकर्मा महाकर्मा कृतकर्मा कृतागमः ॥ 84 ॥

उद्भवः सुन्दरः सुन्दो रत्ननाभः सुलोचनः ।

अर्को वाजसनः शृङ्गी जयन्तः सर्वविज्जयी ॥ 85 ॥

सुवर्णबिन्दुरक्षोभ्यः सर्ववागीश्वरेश्वरः ।

महाहृदो महागर्तो महाभूतो महानिधिः ॥ 86 ॥

कुमुदः कुन्दरः कुन्दः पर्जन्यः पावनोऽनिलः ।

अमृताशोऽमृतवपुः सर्वज्ञः सर्वतोमुखः ॥ 87 ॥

सुलभः सुव्रतः सिद्धः शत्रुजिच्छत्रुतापनः ।

न्यग्रोधोऽदुम्बरोऽश्वत्थश्चाणूरान्ध्र निषूदनः ॥ 88 ॥

सहस्रार्चिः सप्तजिह्वः सप्तैधाः सप्तवाहनः ।

अमूर्तिरनघोऽचिन्त्यो भयकृद्भयनाशनः ॥ 89 ॥

अणुर्बृहत्कृशः स्थूलो गुणभृन्निर्गुणो महान् ।

अधृतः स्वधृतः स्वास्यः प्राग्वंशो वंशवर्धनः ॥ 90 ॥

भारभृत् कथितो योगी योगीशः सर्वकामदः ।

आश्रमः श्रमणः, क्षामः सुपर्णो वायुवाहनः ॥ 91 ॥

धनुर्धरो धनुर्वेदो दण्डो दमयिता दमः ।

अपराजितः सर्वसहो नियन्ताऽनियमोऽयमः ॥ 92 ॥

सत्त्ववान् सात्त्विकः सत्यः सत्यधर्मपरायणः ।

अभिप्रायः प्रियार्होऽर्हः प्रियकृत् प्रीतिवर्धनः ॥ 93 ॥

विहायसगतिर्ज्योतिः सुरुचिर्हुतभुग्विभुः ।

रविर्विरोचनः सूर्यः सविता रविलोचनः ॥ 94 ॥

अनन्तो हुतभुग्भोक्ता सुखदो नैकजोऽग्रजः ।

अनिर्विण्णः सदामर्षी लोकधिष्ठानमद्भुतः ॥ 95 ॥

सनात्सनातनतमः कपिलः कपिरव्ययः ।

स्वस्तिदः स्वस्तिकृत्स्वस्तिः स्वस्तिभुक् स्वस्तिदक्षिणः ॥ 96 ॥

अरौद्रः कुण्डली चक्री विक्रम्यूर्जितशासनः ।

शब्दातिगः शब्दसहः शिशिरः शर्वरीकरः ॥ 97 ॥

अक्रूरः पेशलो दक्षो दक्षिणः, क्षमिणांवरः ।

विद्वत्तमो वीतभयः पुण्यश्रवणकीर्तनः ॥ 98 ॥

उत्तारणो दुष्कृतिहा पुण्यो दुःस्वप्ननाशनः ।

वीरहा रक्षणः सन्तो जीवनः पर्यवस्थितः ॥ 99 ॥

अनन्तरूपोऽनन्त श्रीर्जितमन्युर्भयापहः ।

चतुरश्रो गभीरात्मा विदिशो व्यादिशो दिशः ॥ 100 ॥

अनादिर्भूर्भुवो लक्ष्मीः सुवीरो रुचिराङ्गदः ।

जननो जनजन्मादिर्भीमो भीमपराक्रमः ॥ 101 ॥

आधारनिलयोऽधाता पुष्पहासः प्रजागरः ।

ऊर्ध्वगः सत्पथाचारः प्राणदः प्रणवः पणः ॥ 102 ॥

प्रमाणं प्राणनिलयः प्राणभृत् प्राणजीवनः ।

तत्त्वं तत्त्वविदेकात्मा जन्ममृत्युजरातिगः ॥ 103 ॥

भूर्भुवः स्वस्तरुस्तारः सविता प्रपितामहः ।

यज्ञो यज्ञपतिर्यज्वा यज्ञाङ्गो यज्ञवाहनः ॥ 104 ॥

यज्ञभृद् यज्ञकृद् यज्ञी यज्ञभुक् यज्ञसाधनः ।

यज्ञान्तकृद् यज्ञगुह्यमन्नमन्नाद एव च ॥ 105 ॥

आत्मयोनिः स्वयञ्जातो वैखानः सामगायनः ।

देवकीनन्दनः स्रष्टा क्षितीशः पापनाशनः ॥ 106 ॥

शङ्खभृन्नन्दकी चक्री शार्ङ्गधन्वा गदाधरः ।

रथाङ्गपाणिरक्षोभ्यः सर्वप्रहरणायुधः ॥ 107 ॥

श्री सर्वप्रहरणायुध ॐ नम इति ।

वनमाली गदी शार्ङ्गी शङ्खी चक्री च नन्दकी ।

श्रीमान्नारायणो विष्णुर्वासुदेवोऽभिरक्षतु ॥ 108 ॥

श्री वासुदेवोऽभिरक्षतु ॐ नम इति ।

उत्तर पीठिका

फलश्रुतिः

इतीदं कीर्तनीयस्य केशवस्य महात्मनः ।

नाम्नां सहस्रं दिव्यानामशेषेण प्रकीर्तितम्। ॥ 1 ॥

य इदं शृणुयान्नित्यं यश्चापि परिकीर्तयेत्॥

नाशुभं प्राप्नुयात् किञ्चित्सोऽमुत्रेह च मानवः ॥ 2 ॥

वेदान्तगो ब्राह्मणः स्यात् क्षत्रियो विजयी भवेत् ।

वैश्यो धनसमृद्धः स्यात् शूद्रः सुखमवाप्नुयात् ॥ 3 ॥

धर्मार्थी प्राप्नुयाद्धर्ममर्थार्थी चार्थमाप्नुयात् ।

कामानवाप्नुयात् कामी प्रजार्थी चाप्नुयात्प्रजाम् ॥ 4 ॥ [प्राप्नुयात्प्रजाम्]

भक्तिमान् यः सदोत्थाय शुचिस्तद्गतमानसः ।

सहस्रं वासुदेवस्य नाम्नामेतत् प्रकीर्तयेत् ॥ 5 ॥

यशः प्राप्नोति विपुलं यातिप्राधान्यमेव च ।

अचलां श्रियमाप्नोति श्रेयः प्राप्नोत्यनुत्तमम्। ॥ 6 ॥

न भयं क्वचिदाप्नोति वीर्यं तेजश्च विन्दति ।

भवत्यरोगो द्युतिमान् बलरूप गुणान्वितः ॥ 7 ॥

रोगार्तो मुच्यते रोगाद्बद्धो मुच्येत बन्धनात् ।

भयान्मुच्येत भीतस्तु मुच्येतापन्न आपदः ॥ 8 ॥

दुर्गाण्यतितरत्याशु पुरुषः पुरुषोत्तमम् ।

स्तुवन्नामसहस्रेण नित्यं भक्तिसमन्वितः ॥ 9 ॥

वासुदेवाश्रयो मर्त्यो वासुदेवपरायणः ।

सर्वपापविशुद्धात्मा याति ब्रह्म सनातनम्। ॥ 10 ॥

न वासुदेव भक्तानामशुभं विद्यते क्वचित् ।

जन्ममृत्युजराव्याधिभयं नैवोपजायते ॥ 11 ॥

इमं स्तवमधीयानः श्रद्धाभक्तिसमन्वितः ।

युज्येतात्म सुखक्षान्ति श्रीधृति स्मृति कीर्तिभिः ॥ 12 ॥

न क्रोधो न च मात्सर्यं न लोभो नाशुभामतिः ।

भवन्ति कृतपुण्यानां भक्तानां पुरुषोत्तमे ॥ 13 ॥

द्यौः स-चन्द्रार्क नक्षत्रा खं दिशो भूर्महोदधिः ।

वासुदेवस्य वीर्येण विधृतानि महात्मनः ॥ 14 ॥

ससुरासुरगन्धर्वं सयक्षोरगराक्षसम् ।

जगद्वशे वर्ततेदं कृष्णस्य स चराचरम्। ॥ 15 ॥

इन्द्रियाणि मनोबुद्धिः सत्त्वं तेजो बलं धृतिः ।

वासुदेवात्मकान्याहुः, क्षेत्रं क्षेत्रज्ञ एव च ॥ 16 ॥

सर्वागमानामाचारः प्रथमं परिकल्पते ।

आचारप्रभवो धर्मो धर्मस्य प्रभुरच्युतः ॥ 17 ॥

ऋषयः पितरो देवा महाभूतानि धातवः ।

जङ्गमाजङ्गमं चेदं जगन्नारायणोद्भवम् ॥ 18 ॥

योगोज्ञानं तथा साङ्ख्यं विद्याः शिल्पादिकर्म च ।

वेदाः शास्त्राणि विज्ञानमेतत्सर्वं जनार्दनात् ॥ 19 ॥

एको विष्णुर्महद्भूतं पृथग्भूतान्यनेकशः ।

त्रींलोकान्व्याप्य भूतात्मा भुङ्क्ते विश्वभुगव्ययः ॥ 20 ॥

इमं स्तवं भगवतो विष्णोर्व्यासेन कीर्तितम् ।

पठेद्य इच्चेत्पुरुषः श्रेयः प्राप्तुं सुखानि च ॥ 21 ॥

विश्वेश्वरमजं देवं जगतः प्रभुमव्ययम्।

भजन्ति ये पुष्कराक्षं न ते यान्ति पराभवम् ॥ 22 ॥

न ते यान्ति पराभवं ॐ नम इति ।

अर्जुन उवाच

पद्मपत्र विशालाक्ष पद्मनाभ सुरोत्तम ।

भक्ताना मनुरक्तानां त्राता भव जनार्दन ॥ 23 ॥

श्रीभगवानुवाच

यो मां नामसहस्रेण स्तोतुमिच्छति पाण्डव ।

सोऽहमेकेन श्लोकेन स्तुत एव न संशयः ॥ 24 ॥

स्तुत एव न संशय ॐ नम इति ।

व्यास उवाच

वासनाद्वासुदेवस्य वासितं भुवनत्रयम् ।

सर्वभूतनिवासोऽसि वासुदेव नमोऽस्तु ते ॥ 25 ॥

श्रीवासुदेव नमोस्तुत ॐ नम इति ।

पार्वत्युवाच

केनोपायेन लघुना विष्णोर्नामसहस्रकम् ।

पठ्यते पण्डितैर्नित्यं श्रोतुमिच्छाम्यहं प्रभो ॥ 26 ॥

ईश्वर उवाच

श्रीराम राम रामेति रमे रामे मनोरमे ।

सहस्रनाम तत्तुल्यं रामनाम वरानने ॥ 27 ॥

श्रीराम नाम वरानन ॐ नम इति ।

ब्रह्मोवाच

नमोऽस्त्वनन्ताय सहस्रमूर्तये सहस्रपादाक्षिशिरोरुबाहवे ।

सहस्रनाम्ने पुरुषाय शाश्वते सहस्रकोटी युगधारिणे नमः ॥ 28 ॥

श्री सहस्रकोटी युगधारिणे नम ॐ नम इति ।

सञ्जय उवाच

यत्र योगेश्वरः कृष्णो यत्र पार्थो धनुर्धरः ।

तत्र श्रीर्विजयो भूतिर्ध्रुवा नीतिर्मतिर्मम ॥ 29 ॥

श्री भगवान् उवाच

अनन्याश्चिन्तयन्तो मां ये जनाः पर्युपासते ।

तेषां नित्याभियुक्तानां योगक्षेमं वहाम्यहम्। ॥ 30 ॥

परित्राणाय साधूनां विनाशाय च दुष्कृताम्। ।

धर्मसंस्थापनार्थाय सम्भवामि युगे युगे ॥ 31 ॥

आर्ताः विषण्णाः शिथिलाश्च भीताः घोरेषु च व्याधिषु वर्तमानाः ।

सङ्कीर्त्य नारायणशब्दमात्रं विमुक्तदुःखाः सुखिनो भवन्ति ॥ 32 ॥

कायेन वाचा मनसेन्द्रियैर्वा बुद्ध्यात्मना वा प्रकृतेः स्वभावात् ।

करोमि यद्यत्सकलं परस्मै नारायणायेति समर्पयामि ॥ 33 ॥

यदक्षर पदभ्रष्टं मात्राहीनं तु यद्भवेत्

तत्सर्वं क्षम्यतां देव नारायण नमोऽस्तु ते ।

विसर्ग बिन्दु मात्राणि पदपादाक्षराणि च

न्यूनानि चातिरिक्तानि क्षमस्व पुरुषोत्तमः ॥

इति श्री महाभारते शतसाहस्रिकायां संहितायां वैयासिक्यामनुशासन पर्वान्तर्गत आनुशासनिक पर्वणि, मोक्षधर्मे भीष्म युधिष्ठिर संवादे श्री विष्णोर्दिव्य सहस्रनाम स्तोत्रं नामैकोन पञ्च शताधिक शततमोध्यायः ॥

श्री विष्णु सहस्रनाम स्तोत्रं समाप्तम् ॥

ॐ तत्सत् सर्वं श्री कृष्णार्पणमस्तु ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Bengali script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

শ্রী বিষ্ণু সহস্র নাম স্তোত্রম্