నారద ఉవాచ –
భగవన్సర్వధర్మజ్ఞ సర్వశాస్త్రవిశారద ।
శ్రుతిస్మృతిపురాణానాం రహస్యం త్వన్ముఖాచ్ఛ్రుతమ్ ॥ 1 ॥
సర్వపాపహరం దేవ యేన విద్యా ప్రవర్తతే ।
కేన వా బ్రహ్మవిజ్ఞానం కిం ను వా మోక్షసాధనమ్ ॥ 2 ॥
బ్రాహ్మణానాం గతిః కేన కేన వా మృత్యు నాశనమ్ ।
ఐహికాముష్మికఫలం కేన వా పద్మలోచన ॥ 3 ॥
వక్తుమర్హస్యశేషేణ సర్వే నిఖిలమాదితః ।
శ్రీనారాయణ ఉవాచ –
సాధు సాధు మహాప్రాజ్ఞ సమ్యక్ పృష్టం త్వయాఽనఘ ॥ 4 ॥
శృణు వక్ష్యామి యత్నేన గాయత్ర్యష్టసహస్రకమ్ ।
నామ్నాం శుభానాం దివ్యానాం సర్వపాపవినాశనమ్ ॥ 5 ॥
సృష్ట్యాదౌ యద్భగవతా పూర్వే ప్రోక్తం బ్రవీమి తే ।
అష్టోత్తరసహస్రస్య ఋషిర్బ్రహ్మా ప్రకీర్తితః ॥ 6 ॥
ఛన్దోఽనుష్టుప్తథా దేవీ గాయత్రీం దేవతా స్మృతా ।
హలోబీజాని తస్యైవ స్వరాః శక్తయ ఈరితాః ॥ 7 ॥
అఙ్గన్యాసకరన్యాసావుచ్యేతే మాతృకాక్షరైః ।
అథ ధ్యానం ప్రవక్ష్యామి సాధకానాం హితాయ వై ॥ 8 ॥
ధ్యానమ్
రక్తశ్వేతహిరణ్యనీలధవలైర్యుక్తాం త్రినీత్రోజ్జ్వలాం
రక్తాం రక్తనవస్రజం మణిగణైర్యుక్తాం కుమారీమిమామ్ ।
గాయత్రీం కమలాసనాం కరతలవ్యానద్ధకుణ్డామ్బుజాం
పద్మాక్షీం చ వరస్రజం చ దధతీం హంసాధిరూఢాం భజే ॥ 9 ॥
అచిన్త్యలక్షణావ్యక్తాప్యర్థమాతృమహేశ్వరీ ।
అమృతార్ణవమధ్యస్థాప్యజితా చాపరాజితా ॥ 10 ॥
అణిమాదిగుణాధారాప్యర్కమణ్డలసంస్థితా ।
అజరాజాపరాధర్మా అక్షసూత్రధరాధరా ॥ 11 ॥
అకారాదిక్షకారాన్తాప్యరిషడ్వర్గభేదినీ ।
అఞ్జనాద్రిప్రతీకాశాప్యఞ్జనాద్రినివాసినీ ॥ 12 ॥
అదితిశ్చాజపావిద్యాప్యరవిన్దనిభేక్షణా ।
అన్తర్బహిఃస్థితావిద్యాధ్వంసినీ చాన్తరాత్మికా ॥ 13 ॥
అజా చాజముఖావాసాప్యరవిన్దనిభాననా ।
అర్ధమాత్రార్థదానజ్ఞాప్యరిమణ్డలమర్దినీ ॥ 14 ॥
అసురఘ్నీ హ్యమావాస్యాప్యలక్ష్మీఘ్న్యన్త్యజార్చితా ।
ఆదిలక్ష్మీశ్చాదిశక్తిరాకృతిశ్చాయతాననా ॥ 15 ॥
ఆదిత్యపదవీచారాప్యాదిత్యపరిసేవితా ।
ఆచార్యావర్తనాచారాప్యాదిమూర్తినివాసినీ ॥ 16 ॥
ఆగ్నేయీ చామరీ చాద్యా చారాధ్యా చాసనస్థితా ।
ఆధారనిలయాధారా చాకాశాన్తనివాసినీ ॥ 17 ॥
ఆద్యాక్షరసమాయుక్తా చాన్తరాకాశరూపిణీ ।
ఆదిత్యమణ్డలగతా చాన్తరధ్వాన్తనాశినీ ॥ 18 ॥
ఇన్దిరా చేష్టదా చేష్టా చేన్దీవరనిభేక్షణా ।
ఇరావతీ చేన్ద్రపదా చేన్ద్రాణీ చేన్దురూపిణీ ॥ 19 ॥
ఇక్షుకోదణ్డసంయుక్తా చేషుసన్ధానకారిణీ ।
ఇన్ద్రనీలసమాకారా చేడాపిఙ్గలరూపిణీ ॥ 20 ॥
ఇన్ద్రాక్షీచేశ్వరీ దేవీ చేహాత్రయవివర్జితా ।
ఉమా చోషా హ్యుడునిభా ఉర్వారుకఫలాననా ॥ 21 ॥
ఉడుప్రభా చోడుమతీ హ్యుడుపా హ్యుడుమధ్యగా ।
ఊర్ధ్వా చాప్యూర్ధ్వకేశీ చాప్యూర్ధ్వాధోగతిభేదినీ ॥ 22 ॥
ఊర్ధ్వబాహుప్రియా చోర్మిమాలావాగ్గ్రన్థదాయినీ ।
ఋతం చర్షిరృతుమతీ ఋషిదేవనమస్కృతా ॥ 23 ॥
ఋగ్వేదా ఋణహర్త్రీ చ ఋషిమణ్డలచారిణీ ।
ఋద్ధిదా ఋజుమార్గస్థా ఋజుధర్మా ఋజుప్రదా ॥ 24 ॥
ఋగ్వేదనిలయా ఋజ్వీ లుప్తధర్మప్రవర్తినీ ।
లూతారివరసమ్భూతా లూతాదివిషహారిణీ ॥ 25 ॥
ఏకాక్షరా చైకమాత్రా చైకా చైకైకనిష్ఠితా ।
ఐన్ద్రీ హ్యైరావతారూఢా చైహికాముష్మికప్రదా ॥ 26 ॥
ఓఙ్కారా హ్యోషధీ చోతా చోతప్రోతనివాసినీ ।
ఔర్వా హ్యౌషధసమ్పన్నా ఔపాసనఫలప్రదా ॥ 27 ॥
అణ్డమధ్యస్థితా దేవీ చాఃకారమనురూపిణీ ।
కాత్యాయనీ కాలరాత్రిః కామాక్షీ కామసున్దరీ ॥ 28 ॥
కమలా కామినీ కాన్తా కామదా కాలకణ్ఠినీ ।
కరికుమ్భస్తనభరా కరవీరసువాసినీ ॥ 29 ॥
కల్యాణీ కుణ్డలవతీ కురుక్షేత్రనివాసినీ ।
కురువిన్దదలాకారా కుణ్డలీ కుముదాలయా ॥ 30 ॥
కాలజిహ్వా కరాలాస్యా కాలికా కాలరూపిణీ ।
కమనీయగుణా కాన్తిః కలాధారా కుముద్వతీ ॥ 31 ॥
కౌశికీ కమలాకారా కామచారప్రభఞ్జినీ ।
కౌమారీ కరుణాపాఙ్గీ కకువన్తా కరిప్రియా ॥ 32 ॥
కేసరీ కేశవనుతా కదమ్బకుసుమప్రియా ।
కాలిన్దీ కాలికా కాఞ్చీ కలశోద్భవసంస్తుతా ॥ 33 ॥
కామమాతా క్రతుమతీ కామరూపా కృపావతీ ।
కుమారీ కుణ్డనిలయా కిరాతీ కీరవాహనా ॥ 34 ॥
కైకేయీ కోకిలాలాపా కేతకీ కుసుమప్రియా ।
కమణ్డలుధరా కాలీ కర్మనిర్మూలకారిణీ ॥ 35 ॥
కలహంసగతిః కక్షా కృతకౌతుకమఙ్గలా ।
కస్తూరీతిలకా కమ్ప్రా కరీన్ద్రగమనా కుహూః ॥ 36 ॥
కర్పూరలేపనా కృష్ణా కపిలా కుహరాశ్రయా ।
కూటస్థా కుధరా కమ్రా కుక్షిస్థాఖిలవిష్టపా ॥ 37 ॥
ఖడ్గఖేటధరా ఖర్వా ఖేచరీ ఖగవాహనా ।
ఖట్వాఙ్గధారిణీ ఖ్యాతా ఖగరాజోపరిస్థితా ॥ 38 ॥
ఖలఘ్నీ ఖణ్డితజరా ఖణ్డాఖ్యానప్రదాయినీ ।
ఖణ్డేన్దుతిలకా గఙ్గా గణేశగుహపూజితా ॥ 39 ॥
గాయత్రీ గోమతీ గీతా గాన్ధారీ గానలోలుపా ।
గౌతమీ గామినీ గాధా గన్ధర్వాప్సరసేవితా ॥ 40 ॥
గోవిన్దచరణాక్రాన్తా గుణత్రయవిభావితా ।
గన్ధర్వీ గహ్వరీ గోత్రా గిరీశా గహనా గమీ ॥ 41 ॥
గుహావాసా గుణవతీ గురుపాపప్రణాశినీ ।
గుర్వీ గుణవతీ గుహ్యా గోప్తవ్యా గుణదాయినీ ॥ 42 ॥
గిరిజా గుహ్యమాతఙ్గీ గరుడధ్వజవల్లభా ।
గర్వాపహారిణీ గోదా గోకులస్థా గదాధరా ॥ 43 ॥
గోకర్ణనిలయాసక్తా గుహ్యమణ్డలవర్తినీ ।
ఘర్మదా ఘనదా ఘణ్టా ఘోరదానవమర్దినీ ॥ 44 ॥
ఘృణిమన్త్రమయీ ఘోషా ఘనసమ్పాతదాయినీ ।
ఘణ్టారవప్రియా ఘ్రాణా ఘృణిసన్తుష్టకారిణీ ॥ 45 ॥
ఘనారిమణ్డలా ఘూర్ణా ఘృతాచీ ఘనవేగినీ ।
జ్ఞానధాతుమయీ చర్చా చర్చితా చారుహాసినీ ॥ 46 ॥
చటులా చణ్డికా చిత్రా చిత్రమాల్యవిభూషితా ।
చతుర్భుజా చారుదన్తా చాతురీ చరితప్రదా ॥ 47 ॥
చూలికా చిత్రవస్త్రాన్తా చన్ద్రమఃకర్ణకుణ్డలా ।
చన్ద్రహాసా చారుదాత్రీ చకోరీ చన్ద్రహాసినీ ॥ 48 ॥
చన్ద్రికా చన్ద్రధాత్రీ చ చౌరీ చౌరా చ చణ్డికా ।
చఞ్చద్వాగ్వాదినీ చన్ద్రచూడా చోరవినాశినీ ॥ 49 ॥
చారుచన్దనలిప్తాఙ్గీ చఞ్చచ్చామరవీజితా ।
చారుమధ్యా చారుగతిశ్చన్దిలా చన్ద్రరూపిణీ ॥ 50 ॥
చారుహోమప్రియా చార్వాచరితా చక్రబాహుకా ।
చన్ద్రమణ్డలమధ్యస్థా చన్ద్రమణ్డలదర్పణా ॥ 51 ॥
చక్రవాకస్తనీ చేష్టా చిత్రా చారువిలాసినీ ।
చిత్స్వరూపా చన్ద్రవతీ చన్ద్రమాశ్చన్దనప్రియా ॥ 52 ॥
చోదయిత్రీ చిరప్రజ్ఞా చాతకా చారుహేతుకీ ।
ఛత్రయాతా ఛత్రధరా ఛాయా ఛన్దఃపరిచ్ఛదా ॥ 53 ॥
ఛాయాదేవీ ఛిద్రనఖా ఛన్నేన్ద్రియవిసర్పిణీ ।
ఛన్దోఽనుష్టుప్ప్రతిష్ఠాన్తా ఛిద్రోపద్రవభేదినీ ॥ 54 ॥
ఛేదా ఛత్రేశ్వరీ ఛిన్నా ఛురికా ఛేదనప్రియా ।
జననీ జన్మరహితా జాతవేదా జగన్మయీ ॥ 55 ॥
జాహ్నవీ జటిలా జేత్రీ జరామరణవర్జితా ।
జమ్బూద్వీపవతీ జ్వాలా జయన్తీ జలశాలినీ ॥ 56 ॥
జితేన్ద్రియా జితక్రోధా జితామిత్రా జగత్ప్రియా ।
జాతరూపమయీ జిహ్వా జానకీ జగతీ జరా ॥ 57 ॥
జనిత్రీ జహ్నుతనయా జగత్త్రయహితైషిణీ ।
జ్వాలాముఖీ జపవతీ జ్వరఘ్నీ జితవిష్టపా ॥ 58 ॥
జితాక్రాన్తమయీ జ్వాలా జాగ్రతీ జ్వరదేవతా ।
జ్వలన్తీ జలదా జ్యేష్ఠా జ్యాఘోషాస్ఫోటదిఙ్ముఖీ ॥ 59 ॥
జమ్భినీ జృమ్భణా జృమ్భా జ్వలన్మాణిక్యకుణ్డలా ।
ఝిఞ్ఝికా ఝణనిర్ఘోషా ఝఞ్ఝామారుతవేగినీ ॥ 60 ॥
ఝల్లరీవాద్యకుశలా ఞరూపా ఞభుజా స్మృతా ।
టఙ్కబాణసమాయుక్తా టఙ్కినీ టఙ్కభేదినీ ॥ 61 ॥
టఙ్కీగణకృతాఘోషా టఙ్కనీయమహోరసా ।
టఙ్కారకారిణీ దేవీ ఠఠశబ్దనినాదినీ ॥ 62 ॥
డామరీ డాకినీ డిమ్భా డుణ్డుమారైకనిర్జితా ।
డామరీతన్త్రమార్గస్థా డమడ్డమరునాదినీ ॥ 63 ॥
డిణ్డీరవసహా డిమ్భలసత్క్రీడాపరాయణా ।
ఢుణ్ఢివిఘ్నేశజననీ ఢక్కాహస్తా ఢిలివ్రజా ॥ 64 ॥
నిత్యజ్ఞానా నిరుపమా నిర్గుణా నర్మదా నదీ ।
త్రిగుణా త్రిపదా తన్త్రీ తులసీ తరుణా తరుః ॥ 65 ॥
త్రివిక్రమపదాక్రాన్తా తురీయపదగామినీ ।
తరుణాదిత్యసఙ్కాశా తామసీ తుహినా తురా ॥ 66 ॥
త్రికాలజ్ఞానసమ్పన్నా త్రివేణీ చ త్రిలోచనా ।
త్రిశక్తిస్త్రిపురా తుఙ్గా తురఙ్గవదనా తథా ॥ 67 ॥
తిమిఙ్గిలగిలా తీవ్రా త్రిస్రోతా తామసాదినీ ।
తన్త్రమన్త్రవిశేషజ్ఞా తనుమధ్యా త్రివిష్టపా ॥ 68 ॥
త్రిసన్ధ్యా త్రిస్తనీ తోషాసంస్థా తాలప్రతాపినీ ।
తాటఙ్కినీ తుషారాభా తుహినాచలవాసినీ ॥ 69 ॥
తన్తుజాలసమాయుక్తా తారహారావలిప్రియా ।
తిలహోమప్రియా తీర్థా తమాలకుసుమాకృతిః ॥ 70 ॥
తారకా త్రియుతా తన్వీ త్రిశఙ్కుపరివారితా ।
తలోదరీ తిలాభూషా తాటఙ్కప్రియవాదినీ ॥ 71 ॥
త్రిజటా తిత్తిరీ తృష్ణా త్రివిధా తరుణాకృతిః ।
తప్తకాఞ్చనసఙ్కాశా తప్తకాఞ్చనభూషణా ॥ 72 ॥
త్రైయమ్బకా త్రివర్గా చ త్రికాలజ్ఞానదాయినీ ।
తర్పణా తృప్తిదా తృప్తా తామసీ తుమ్బురుస్తుతా ॥ 73 ॥
తార్క్ష్యస్థా త్రిగుణాకారా త్రిభఙ్గీ తనువల్లరిః ।
థాత్కారీ థారవా థాన్తా దోహినీ దీనవత్సలా ॥ 74 ॥
దానవాన్తకరీ దుర్గా దుర్గాసురనిబర్హిణీ ।
దేవరీతిర్దివారాత్రిర్ద్రౌపదీ దున్దుభిస్వనా ॥ 75 ॥
దేవయానీ దురావాసా దారిద్ర్యోద్భేదినీ దివా ।
దామోదరప్రియా దీప్తా దిగ్వాసా దిగ్విమోహినీ ॥ 76 ॥
దణ్డకారణ్యనిలయా దణ్డినీ దేవపూజితా ।
దేవవన్ద్యా దివిషదా ద్వేషిణీ దానవాకృతిః ॥ 77 ॥
దీనానాథస్తుతా దీక్షా దైవతాదిస్వరూపిణీ ।
ధాత్రీ ధనుర్ధరా ధేనుర్ధారిణీ ధర్మచారిణీ ॥ 78 ॥
ధురన్ధరా ధరాధారా ధనదా ధాన్యదోహినీ ।
ధర్మశీలా ధనాధ్యక్షా ధనుర్వేదవిశారదా ॥ 79 ॥
ధృతిర్ధన్యా ధృతపదా ధర్మరాజప్రియా ధ్రువా ।
ధూమావతీ ధూమకేశీ ధర్మశాస్త్రప్రకాశినీ ॥ 80 ॥
నన్దా నన్దప్రియా నిద్రా నృనుతా నన్దనాత్మికా ।
నర్మదా నలినీ నీలా నీలకణ్ఠసమాశ్రయా ॥ 81 ॥
నారాయణప్రియా నిత్యా నిర్మలా నిర్గుణా నిధిః ।
నిరాధారా నిరుపమా నిత్యశుద్ధా నిరఞ్జనా ॥ 82 ॥
నాదబిన్దుకలాతీతా నాదబిన్దుకలాత్మికా ।
నృసింహినీ నగధరా నృపనాగవిభూషితా ॥ 83 ॥
నరకక్లేశశమనీ నారాయణపదోద్భవా ।
నిరవద్యా నిరాకారా నారదప్రియకారిణీ ॥ 84 ॥
నానాజ్యోతిః సమాఖ్యాతా నిధిదా నిర్మలాత్మికా ।
నవసూత్రధరా నీతిర్నిరుపద్రవకారిణీ ॥ 85 ॥
నన్దజా నవరత్నాఢ్యా నైమిషారణ్యవాసినీ ।
నవనీతప్రియా నారీ నీలజీమూతనిస్వనా ॥ 86 ॥
నిమేషిణీ నదీరూపా నీలగ్రీవా నిశీశ్వరీ ।
నామావలిర్నిశుమ్భఘ్నీ నాగలోకనివాసినీ ॥ 87 ॥
నవజామ్బూనదప్రఖ్యా నాగలోకాధిదేవతా ।
నూపురాక్రాన్తచరణా నరచిత్తప్రమోదినీ ॥ 88 ॥
నిమగ్నారక్తనయనా నిర్ఘాతసమనిస్వనా ।
నన్దనోద్యాననిలయా నిర్వ్యూహోపరిచారిణీ ॥ 89 ॥
పార్వతీ పరమోదారా పరబ్రహ్మాత్మికా పరా ।
పఞ్చకోశవినిర్ముక్తా పఞ్చపాతకనాశినీ ॥ 90 ॥
పరచిత్తవిధానజ్ఞా పఞ్చికా పఞ్చరూపిణీ ।
పూర్ణిమా పరమా ప్రీతిః పరతేజః ప్రకాశినీ ॥ 91 ॥
పురాణీ పౌరుషీ పుణ్యా పుణ్డరీకనిభేక్షణా ।
పాతాలతలనిర్మగ్నా ప్రీతా ప్రీతివివర్ధినీ ॥ 92 ॥
పావనీ పాదసహితా పేశలా పవనాశినీ ।
ప్రజాపతిః పరిశ్రాన్తా పర్వతస్తనమణ్డలా ॥ 93 ॥
పద్మప్రియా పద్మసంస్థా పద్మాక్షీ పద్మసమ్భవా ।
పద్మపత్రా పద్మపదా పద్మినీ ప్రియభాషిణీ ॥ 94 ॥
పశుపాశవినిర్ముక్తా పురన్ధ్రీ పురవాసినీ ।
పుష్కలా పురుషా పర్వా పారిజాతసుమప్రియా ॥ 95 ॥
పతివ్రతా పవిత్రాఙ్గీ పుష్పహాసపరాయణా ।
ప్రజ్ఞావతీసుతా పౌత్రీ పుత్రపూజ్యా పయస్వినీ ॥ 96 ॥
పట్టిపాశధరా పఙ్క్తిః పితృలోకప్రదాయినీ ।
పురాణీ పుణ్యశీలా చ ప్రణతార్తివినాశినీ ॥ 97 ॥
ప్రద్యుమ్నజననీ పుష్టా పితామహపరిగ్రహా ।
పుణ్డరీకపురావాసా పుణ్డరీకసమాననా ॥ 98 ॥
పృథుజఙ్ఘా పృథుభుజా పృథుపాదా పృథూదరీ ।
ప్రవాలశోభా పిఙ్గాక్షీ పీతవాసాః ప్రచాపలా ॥ 99 ॥
ప్రసవా పుష్టిదా పుణ్యా ప్రతిష్ఠా ప్రణవాగతిః ।
పఞ్చవర్ణా పఞ్చవాణీ పఞ్చికా పఞ్జరస్థితా ॥ 100 ॥
పరమాయా పరజ్యోతిః పరప్రీతిః పరాగతిః ।
పరాకాష్ఠా పరేశానీ పావనీ పావకద్యుతిః ॥ 101 ॥
పుణ్యభద్రా పరిచ్ఛేద్యా పుష్పహాసా పృథూదరీ ।
పీతాఙ్గీ పీతవసనా పీతశయ్యా పిశాచినీ ॥ 102 ॥
పీతక్రియా పిశాచఘ్నీ పాటలాక్షీ పటుక్రియా ।
పఞ్చభక్షప్రియాచారా పూతనాప్రాణఘాతినీ ॥ 103 ॥
పున్నాగవనమధ్యస్థా పుణ్యతీర్థనిషేవితా ।
పఞ్చాఙ్గీ చ పరాశక్తిః పరమాహ్లాదకారిణీ ॥ 104 ॥
పుష్పకాణ్డస్థితా పూషా పోషితాఖిలవిష్టపా ।
ప్రాణప్రియా పఞ్చశిఖా పన్నగోపరిశాయినీ ॥ 105 ॥
పఞ్చమాత్రాత్మికా పృథ్వీ పథికా పృథుదోహినీ ।
పురాణన్యాయమీమాంసా పాటలీ పుష్పగన్ధినీ ॥ 106 ॥
పుణ్యప్రజా పారదాత్రీ పరమార్గైకగోచరా ।
ప్రవాలశోభా పూర్ణాశా ప్రణవా పల్లవోదరీ ॥ 107 ॥
ఫలినీ ఫలదా ఫల్గుః ఫూత్కారీ ఫలకాకృతిః ।
ఫణీన్ద్రభోగశయనా ఫణిమణ్డలమణ్డితా ॥ 108 ॥
బాలబాలా బహుమతా బాలాతపనిభాంశుకా ।
బలభద్రప్రియా వన్ద్యా బడవా బుద్ధిసంస్తుతా ॥ 109 ॥
బన్దీదేవీ బిలవతీ బడిశఘ్నీ బలిప్రియా ।
బాన్ధవీ బోధితా బుద్ధిర్బన్ధూకకుసుమప్రియా ॥ 110 ॥
బాలభానుప్రభాకారా బ్రాహ్మీ బ్రాహ్మణదేవతా ।
బృహస్పతిస్తుతా బృన్దా బృన్దావనవిహారిణీ ॥ 111 ॥
బాలాకినీ బిలాహారా బిలవాసా బహూదకా ।
బహునేత్రా బహుపదా బహుకర్ణావతంసికా ॥ 112 ॥
బహుబాహుయుతా బీజరూపిణీ బహురూపిణీ ।
బిన్దునాదకలాతీతా బిన్దునాదస్వరూపిణీ ॥ 113 ॥
బద్ధగోధాఙ్గులిత్రాణా బదర్యాశ్రమవాసినీ ।
బృన్దారకా బృహత్స్కన్ధా బృహతీ బాణపాతినీ ॥ 114 ॥
బృన్దాధ్యక్షా బహునుతా వనితా బహువిక్రమా ।
బద్ధపద్మాసనాసీనా బిల్వపత్రతలస్థితా ॥ 115 ॥
బోధిద్రుమనిజావాసా బడిస్థా బిన్దుదర్పణా ।
బాలా బాణాసనవతీ బడబానలవేగినీ ॥ 116 ॥
బ్రహ్మాణ్డబహిరన్తఃస్థా బ్రహ్మకఙ్కణసూత్రిణీ ।
భవానీ భీషణవతీ భావినీ భయహారిణీ ॥ 117 ॥
భద్రకాలీ భుజఙ్గాక్షీ భారతీ భారతాశయా ।
భైరవీ భీషణాకారా భూతిదా భూతిమాలినీ ॥ 118 ॥
భామినీ భోగనిరతా భద్రదా భూరివిక్రమా ।
భూతవాసా భృగులతా భార్గవీ భూసురార్చితా ॥ 119 ॥
భాగీరథీ భోగవతీ భవనస్థా భిషగ్వరా ।
భామినీ భోగినీ భాషా భవానీ భూరిదక్షిణా ॥ 120 ॥
భర్గాత్మికా భీమవతీ భవబన్ధవిమోచినీ ।
భజనీయా భూతధాత్రీరఞ్జితా భువనేశ్వరీ ॥ 121 ॥
భుజఙ్గవలయా భీమా భేరుణ్డా భాగధేయినీ ।
మాతా మాయా మధుమతీ మధుజిహ్వా మధుప్రియా ॥ 122 ॥
మహాదేవీ మహాభాగా మాలినీ మీనలోచనా ।
మాయాతీతా మధుమతీ మధుమాంసా మధుద్రవా ॥ 123 ॥
మానవీ మధుసమ్భూతా మిథిలాపురవాసినీ ।
మధుకైటభసంహర్త్రీ మేదినీ మేఘమాలినీ ॥ 124 ॥
మన్దోదరీ మహామాయా మైథిలీ మసృణప్రియా ।
మహాలక్ష్మీర్మహాకాలీ మహాకన్యా మహేశ్వరీ ॥ 125 ॥
మాహేన్ద్రీ మేరుతనయా మన్దారకుసుమార్చితా ।
మఞ్జుమఞ్జీరచరణా మోక్షదా మఞ్జుభాషిణీ ॥ 126 ॥
మధురద్రావిణీ ముద్రా మలయా మలయాన్వితా ।
మేధా మరకతశ్యామా మాగధీ మేనకాత్మజా ॥ 127 ॥
మహామారీ మహావీరా మహాశ్యామా మనుస్తుతా ।
మాతృకా మిహిరాభాసా ముకున్దపదవిక్రమా ॥ 128 ॥
మూలాధారస్థితా ముగ్ధా మణిపూరకవాసినీ ।
మృగాక్షీ మహిషారూఢా మహిషాసురమర్దినీ ॥ 129 ॥
యోగాసనా యోగగమ్యా యోగా యౌవనకాశ్రయా ।
యౌవనీ యుద్ధమధ్యస్థా యమునా యుగధారిణీ ॥ 130 ॥
యక్షిణీ యోగయుక్తా చ యక్షరాజప్రసూతినీ ।
యాత్రా యానవిధానజ్ఞా యదువంశసముద్భవా ॥ 131 ॥
యకారాదిహకారాన్తా యాజుషీ యజ్ఞరూపిణీ ।
యామినీ యోగనిరతా యాతుధానభయఙ్కరీ ॥ 132 ॥
రుక్మిణీ రమణీ రామా రేవతీ రేణుకా రతిః ।
రౌద్రీ రౌద్రప్రియాకారా రామమాతా రతిప్రియా ॥ 133 ॥
రోహిణీ రాజ్యదా రేవా రమా రాజీవలోచనా ।
రాకేశీ రూపసమ్పన్నా రత్నసింహాసనస్థితా ॥ 134 ॥
రక్తమాల్యామ్బరధరా రక్తగన్ధానులేపనా ।
రాజహంససమారూఢా రమ్భా రక్తబలిప్రియా ॥ 135 ॥
రమణీయయుగాధారా రాజితాఖిలభూతలా ।
రురుచర్మపరీధానా రథినీ రత్నమాలికా ॥ 136 ॥
రోగేశీ రోగశమనీ రావిణీ రోమహర్షిణీ ।
రామచన్ద్రపదాక్రాన్తా రావణచ్ఛేదకారిణీ ॥ 137 ॥
రత్నవస్త్రపరిచ్ఛన్నా రథస్థా రుక్మభూషణా ।
లజ్జాధిదేవతా లోలా లలితా లిఙ్గధారిణీ ॥ 138 ॥
లక్ష్మీర్లోలా లుప్తవిషా లోకినీ లోకవిశ్రుతా ।
లజ్జా లమ్బోదరీ దేవీ లలనా లోకధారిణీ ॥ 139 ॥
వరదా వన్దితా విద్యా వైష్ణవీ విమలాకృతిః ।
వారాహీ విరజా వర్షా వరలక్ష్మీర్విలాసినీ ॥ 140 ॥
వినతా వ్యోమమధ్యస్థా వారిజాసనసంస్థితా ।
వారుణీ వేణుసమ్భూతా వీతిహోత్రా విరూపిణీ ॥ 141 ॥
వాయుమణ్డలమధ్యస్థా విష్ణురూపా విధిప్రియా ।
విష్ణుపత్నీ విష్ణుమతీ విశాలాక్షీ వసున్ధరా ॥ 142 ॥
వామదేవప్రియా వేలా వజ్రిణీ వసుదోహినీ ।
వేదాక్షరపరీతాఙ్గీ వాజపేయఫలప్రదా ॥ 143 ॥
వాసవీ వామజననీ వైకుణ్ఠనిలయా వరా ।
వ్యాసప్రియా వర్మధరా వాల్మీకిపరిసేవితా ॥ 144 ॥
శాకమ్భరీ శివా శాన్తా శారదా శరణాగతిః ।
శాతోదరీ శుభాచారా శుమ్భాసురవిమర్దినీ ॥ 145 ॥
శోభావతీ శివాకారా శఙ్కరార్ధశరీరిణీ ।
శోణా శుభాశయా శుభ్రా శిరఃసన్ధానకారిణీ ॥ 146 ॥
శరావతీ శరానన్దా శరజ్జ్యోత్స్నా శుభాననా ।
శరభా శూలినీ శుద్ధా శబరీ శుకవాహనా ॥ 147 ॥
శ్రీమతీ శ్రీధరానన్దా శ్రవణానన్దదాయినీ ।
శర్వాణీ శర్వరీవన్ద్యా షడ్భాషా షడృతుప్రియా ॥ 148 ॥
షడాధారస్థితా దేవీ షణ్ముఖప్రియకారిణీ ।
షడఙ్గరూపసుమతీ సురాసురనమస్కృతా ॥ 149 ॥
సరస్వతీ సదాధారా సర్వమఙ్గలకారిణీ ।
సామగానప్రియా సూక్ష్మా సావిత్రీ సామసమ్భవా ॥ 150 ॥
సర్వావాసా సదానన్దా సుస్తనీ సాగరామ్బరా ।
సర్వైశ్వర్యప్రియా సిద్ధిః సాధుబన్ధుపరాక్రమా ॥ 151 ॥
సప్తర్షిమణ్డలగతా సోమమణ్డలవాసినీ ।
సర్వజ్ఞా సాన్ద్రకరుణా సమానాధికవర్జితా ॥ 152 ॥
సర్వోత్తుఙ్గా సఙ్గహీనా సద్గుణా సకలేష్టదా ।
సరధా సూర్యతనయా సుకేశీ సోమసంహతిః ॥ 153 ॥
హిరణ్యవర్ణా హరిణీ హ్రీఙ్కారీ హంసవాహినీ ।
క్షౌమవస్త్రపరీతాఙ్గీ క్షీరాబ్ధితనయా క్షమా ॥ 154 ॥
గాయత్రీ చైవ సావిత్రీ పార్వతీ చ సరస్వతీ ।
వేదగర్భా వరారోహా శ్రీగాయత్రీ పరామ్బికా ॥ 155 ॥
ఇతి సాహస్రకం నామ్నాం గాయత్ర్యాశ్చైవ నారద ।
పుణ్యదం సర్వపాపఘ్నం మహాసమ్పత్తిదాయకమ్ ॥ 156 ॥
ఏవం నామాని గాయత్ర్యాస్తోషోత్పత్తికరాణి హి ।
అష్టమ్యాం చ విశేషేణ పఠితవ్యం ద్విజైః సహ ॥ 157 ॥
జపం కృత్వా హోమ పూజా ధ్యానం కృత్వా విశేషతః ।
యస్మై కస్మై న దాతవ్యం గాయత్ర్యాస్తు విశేషతః ॥ 158 ॥
సుభక్తాయ సుశిష్యాయ వక్తవ్యం భూసురాయ వై ।
భ్రష్టేభ్యః సాధకేభ్యశ్చ బాన్ధవేభ్యో న దర్శయేత్ ॥ 159 ॥
యద్గృహే లిఖితం శాస్త్రం భయం తస్య న కస్యచిత్ ।
చఞ్చలాపిస్థిరా భూత్వా కమలా తత్ర తిష్ఠతి ॥ 160 ॥
ఇదం రహస్యం పరమం గుహ్యాద్గుహ్యతరం మహత్ ।
పుణ్యప్రదం మనుష్యాణాం దరిద్రాణాం నిధిప్రదమ్ ॥ 161 ॥
మోక్షప్రదం ముముక్షూణాం కామినాం సర్వకామదమ్ ।
రోగాద్వై ముచ్యతే రోగీ బద్ధో ముచ్యేత బన్ధనాత్ ॥ 162 ॥
బ్రహ్మహత్యా సురాపానం సువర్ణస్తేయినో నరాః ।
గురుతల్పగతో వాపి పాతకాన్ముచ్యతే సకృత్ ॥ 163 ॥
అసత్ప్రతిగ్రహాచ్చైవాఽభక్ష్యభక్షాద్విశేషతః ।
పాఖణ్డానృతముఖ్యేభ్యః పఠనాదేవ ముచ్యతే ॥ 164 ॥
ఇదం రహస్యమమలం మయోక్తం పద్మజోద్భవ ।
బ్రహ్మసాయుజ్యదం నౄణాం సత్యం సత్యం న సంశయః ॥ 165 ॥
ఇతి శ్రీదేవీభాగవతే మహాపురాణే ద్వాదశస్కన్ధే గాయత్రీసహస్రనామ స్తోత్ర కథనం నామ షష్ఠోఽధ్యాయః ॥
Roman (IAST) Transliteration
nārada uvāca –
bhagavansarvadharmajña sarvaśāstraviśārada |
śrutismṛtipurāṇānāṃ rahasyaṃ tvanmukhācchrutam || 1 ||
sarvapāpaharaṃ deva yena vidyā pravartate |
kena vā brahmavijñānaṃ kiṃ nu vā mokṣasādhanam || 2 ||
brāhmaṇānāṃ gatiḥ kena kena vā mṛtyu nāśanam |
aihikāmuṣmikaphalaṃ kena vā padmalocana || 3 ||
vaktumarhasyaśeṣeṇa sarve nikhilamāditaḥ |
śrīnārāyaṇa uvāca –
sādhu sādhu mahāprājña samyak pṛṣṭaṃ tvayā'nagha || 4 ||
śṛṇu vakṣyāmi yatnena gāyatryaṣṭasahasrakam |
nāmnāṃ śubhānāṃ divyānāṃ sarvapāpavināśanam || 5 ||
sṛṣṭyādau yadbhagavatā pūrve proktaṃ bravīmi te |
aṣṭottarasahasrasya ṛṣirbrahmā prakīrtitaḥ || 6 ||
chando'nuṣṭuptathā devī gāyatrīṃ devatā smṛtā |
halobījāni tasyaiva svarāḥ śaktaya īritāḥ || 7 ||
aṅganyāsakaranyāsāvucyete mātṛkākṣaraiḥ |
atha dhyānaṃ pravakṣyāmi sādhakānāṃ hitāya vai || 8 ||
dhyānam
raktaśvetahiraṇyanīladhavalairyuktāṃ trinītrojjvalāṃ
raktāṃ raktanavasrajaṃ maṇigaṇairyuktāṃ kumārīmimām |
gāyatrīṃ kamalāsanāṃ karatalavyānaddhakuṇḍāmbujāṃ
padmākṣīṃ ca varasrajaṃ ca dadhatīṃ haṃsādhirūḍhāṃ bhaje || 9 ||
acintyalakṣaṇāvyaktāpyarthamātṛmaheśvarī |
amṛtārṇavamadhyasthāpyajitā cāparājitā || 10 ||
aṇimādiguṇādhārāpyarkamaṇḍalasaṃsthitā |
ajarājāparādharmā akṣasūtradharādharā || 11 ||
akārādikṣakārāntāpyariṣaḍvargabhedinī |
añjanādripratīkāśāpyañjanādrinivāsinī || 12 ||
aditiścājapāvidyāpyaravindanibhekṣaṇā |
antarbahiḥsthitāvidyādhvaṃsinī cāntarātmikā || 13 ||
ajā cājamukhāvāsāpyaravindanibhānanā |
ardhamātrārthadānajñāpyarimaṇḍalamardinī || 14 ||
asuraghnī hyamāvāsyāpyalakṣmīghnyantyajārcitā |
ādilakṣmīścādiśaktirākṛtiścāyatānanā || 15 ||
ādityapadavīcārāpyādityaparisevitā |
ācāryāvartanācārāpyādimūrtinivāsinī || 16 ||
āgneyī cāmarī cādyā cārādhyā cāsanasthitā |
ādhāranilayādhārā cākāśāntanivāsinī || 17 ||
ādyākṣarasamāyuktā cāntarākāśarūpiṇī |
ādityamaṇḍalagatā cāntaradhvāntanāśinī || 18 ||
indirā ceṣṭadā ceṣṭā cendīvaranibhekṣaṇā |
irāvatī cendrapadā cendrāṇī cendurūpiṇī || 19 ||
ikṣukodaṇḍasaṃyuktā ceṣusandhānakāriṇī |
indranīlasamākārā ceḍāpiṅgalarūpiṇī || 20 ||
indrākṣīceśvarī devī cehātrayavivarjitā |
umā coṣā hyuḍunibhā urvārukaphalānanā || 21 ||
uḍuprabhā coḍumatī hyuḍupā hyuḍumadhyagā |
ūrdhvā cāpyūrdhvakeśī cāpyūrdhvādhogatibhedinī || 22 ||
ūrdhvabāhupriyā cormimālāvāggranthadāyinī |
ṛtaṃ carṣirṛtumatī ṛṣidevanamaskṛtā || 23 ||
ṛgvedā ṛṇahartrī ca ṛṣimaṇḍalacāriṇī |
ṛddhidā ṛjumārgasthā ṛjudharmā ṛjupradā || 24 ||
ṛgvedanilayā ṛjvī luptadharmapravartinī |
lūtārivarasambhūtā lūtādiviṣahāriṇī || 25 ||
ekākṣarā caikamātrā caikā caikaikaniṣṭhitā |
aindrī hyairāvatārūḍhā caihikāmuṣmikapradā || 26 ||
oṅkārā hyoṣadhī cotā cotaprotanivāsinī |
aurvā hyauṣadhasampannā aupāsanaphalapradā || 27 ||
aṇḍamadhyasthitā devī cāḥkāramanurūpiṇī |
kātyāyanī kālarātriḥ kāmākṣī kāmasundarī || 28 ||
kamalā kāminī kāntā kāmadā kālakaṇṭhinī |
karikumbhastanabharā karavīrasuvāsinī || 29 ||
kalyāṇī kuṇḍalavatī kurukṣetranivāsinī |
kuruvindadalākārā kuṇḍalī kumudālayā || 30 ||
kālajihvā karālāsyā kālikā kālarūpiṇī |
kamanīyaguṇā kāntiḥ kalādhārā kumudvatī || 31 ||
kauśikī kamalākārā kāmacāraprabhañjinī |
kaumārī karuṇāpāṅgī kakuvantā karipriyā || 32 ||
kesarī keśavanutā kadambakusumapriyā |
kālindī kālikā kāñcī kalaśodbhavasaṃstutā || 33 ||
kāmamātā kratumatī kāmarūpā kṛpāvatī |
kumārī kuṇḍanilayā kirātī kīravāhanā || 34 ||
kaikeyī kokilālāpā ketakī kusumapriyā |
kamaṇḍaludharā kālī karmanirmūlakāriṇī || 35 ||
kalahaṃsagatiḥ kakṣā kṛtakautukamaṅgalā |
kastūrītilakā kamprā karīndragamanā kuhūḥ || 36 ||
karpūralepanā kṛṣṇā kapilā kuharāśrayā |
kūṭasthā kudharā kamrā kukṣisthākhilaviṣṭapā || 37 ||
khaḍgakheṭadharā kharvā khecarī khagavāhanā |
khaṭvāṅgadhāriṇī khyātā khagarājoparisthitā || 38 ||
khalaghnī khaṇḍitajarā khaṇḍākhyānapradāyinī |
khaṇḍendutilakā gaṅgā gaṇeśaguhapūjitā || 39 ||
gāyatrī gomatī gītā gāndhārī gānalolupā |
gautamī gāminī gādhā gandharvāpsarasevitā || 40 ||
govindacaraṇākrāntā guṇatrayavibhāvitā |
gandharvī gahvarī gotrā girīśā gahanā gamī || 41 ||
guhāvāsā guṇavatī gurupāpapraṇāśinī |
gurvī guṇavatī guhyā goptavyā guṇadāyinī || 42 ||
girijā guhyamātaṅgī garuḍadhvajavallabhā |
garvāpahāriṇī godā gokulasthā gadādharā || 43 ||
gokarṇanilayāsaktā guhyamaṇḍalavartinī |
gharmadā ghanadā ghaṇṭā ghoradānavamardinī || 44 ||
ghṛṇimantramayī ghoṣā ghanasampātadāyinī |
ghaṇṭāravapriyā ghrāṇā ghṛṇisantuṣṭakāriṇī || 45 ||
ghanārimaṇḍalā ghūrṇā ghṛtācī ghanaveginī |
jñānadhātumayī carcā carcitā cāruhāsinī || 46 ||
caṭulā caṇḍikā citrā citramālyavibhūṣitā |
caturbhujā cārudantā cāturī caritapradā || 47 ||
cūlikā citravastrāntā candramaḥkarṇakuṇḍalā |
candrahāsā cārudātrī cakorī candrahāsinī || 48 ||
candrikā candradhātrī ca caurī caurā ca caṇḍikā |
cañcadvāgvādinī candracūḍā coravināśinī || 49 ||
cārucandanaliptāṅgī cañcaccāmaravījitā |
cārumadhyā cārugatiścandilā candrarūpiṇī || 50 ||
cāruhomapriyā cārvācaritā cakrabāhukā |
candramaṇḍalamadhyasthā candramaṇḍaladarpaṇā || 51 ||
cakravākastanī ceṣṭā citrā cāruvilāsinī |
citsvarūpā candravatī candramāścandanapriyā || 52 ||
codayitrī ciraprajñā cātakā cāruhetukī |
chatrayātā chatradharā chāyā chandaḥparicchadā || 53 ||
chāyādevī chidranakhā channendriyavisarpiṇī |
chando'nuṣṭuppratiṣṭhāntā chidropadravabhedinī || 54 ||
chedā chatreśvarī chinnā churikā chedanapriyā |
jananī janmarahitā jātavedā jaganmayī || 55 ||
jāhnavī jaṭilā jetrī jarāmaraṇavarjitā |
jambūdvīpavatī jvālā jayantī jalaśālinī || 56 ||
jitendriyā jitakrodhā jitāmitrā jagatpriyā |
jātarūpamayī jihvā jānakī jagatī jarā || 57 ||
janitrī jahnutanayā jagattrayahitaiṣiṇī |
jvālāmukhī japavatī jvaraghnī jitaviṣṭapā || 58 ||
jitākrāntamayī jvālā jāgratī jvaradevatā |
jvalantī jaladā jyeṣṭhā jyāghoṣāsphoṭadiṅmukhī || 59 ||
jambhinī jṛmbhaṇā jṛmbhā jvalanmāṇikyakuṇḍalā |
jhiñjhikā jhaṇanirghoṣā jhañjhāmārutaveginī || 60 ||
jhallarīvādyakuśalā ñarūpā ñabhujā smṛtā |
ṭaṅkabāṇasamāyuktā ṭaṅkinī ṭaṅkabhedinī || 61 ||
ṭaṅkīgaṇakṛtāghoṣā ṭaṅkanīyamahorasā |
ṭaṅkārakāriṇī devī ṭhaṭhaśabdaninādinī || 62 ||
ḍāmarī ḍākinī ḍimbhā ḍuṇḍumāraikanirjitā |
ḍāmarītantramārgasthā ḍamaḍḍamarunādinī || 63 ||
ḍiṇḍīravasahā ḍimbhalasatkrīḍāparāyaṇā |
ḍhuṇḍhivighneśajananī ḍhakkāhastā ḍhilivrajā || 64 ||
nityajñānā nirupamā nirguṇā narmadā nadī |
triguṇā tripadā tantrī tulasī taruṇā taruḥ || 65 ||
trivikramapadākrāntā turīyapadagāminī |
taruṇādityasaṅkāśā tāmasī tuhinā turā || 66 ||
trikālajñānasampannā triveṇī ca trilocanā |
triśaktistripurā tuṅgā turaṅgavadanā tathā || 67 ||
timiṅgilagilā tīvrā trisrotā tāmasādinī |
tantramantraviśeṣajñā tanumadhyā triviṣṭapā || 68 ||
trisandhyā tristanī toṣāsaṃsthā tālapratāpinī |
tāṭaṅkinī tuṣārābhā tuhinācalavāsinī || 69 ||
tantujālasamāyuktā tārahārāvalipriyā |
tilahomapriyā tīrthā tamālakusumākṛtiḥ || 70 ||
tārakā triyutā tanvī triśaṅkuparivāritā |
talodarī tilābhūṣā tāṭaṅkapriyavādinī || 71 ||
trijaṭā tittirī tṛṣṇā trividhā taruṇākṛtiḥ |
taptakāñcanasaṅkāśā taptakāñcanabhūṣaṇā || 72 ||
traiyambakā trivargā ca trikālajñānadāyinī |
tarpaṇā tṛptidā tṛptā tāmasī tumburustutā || 73 ||
tārkṣyasthā triguṇākārā tribhaṅgī tanuvallariḥ |
thātkārī thāravā thāntā dohinī dīnavatsalā || 74 ||
dānavāntakarī durgā durgāsuranibarhiṇī |
devarītirdivārātrirdraupadī dundubhisvanā || 75 ||
devayānī durāvāsā dāridryodbhedinī divā |
dāmodarapriyā dīptā digvāsā digvimohinī || 76 ||
daṇḍakāraṇyanilayā daṇḍinī devapūjitā |
devavandyā diviṣadā dveṣiṇī dānavākṛtiḥ || 77 ||
dīnānāthastutā dīkṣā daivatādisvarūpiṇī |
dhātrī dhanurdharā dhenurdhāriṇī dharmacāriṇī || 78 ||
dhurandharā dharādhārā dhanadā dhānyadohinī |
dharmaśīlā dhanādhyakṣā dhanurvedaviśāradā || 79 ||
dhṛtirdhanyā dhṛtapadā dharmarājapriyā dhruvā |
dhūmāvatī dhūmakeśī dharmaśāstraprakāśinī || 80 ||
nandā nandapriyā nidrā nṛnutā nandanātmikā |
narmadā nalinī nīlā nīlakaṇṭhasamāśrayā || 81 ||
nārāyaṇapriyā nityā nirmalā nirguṇā nidhiḥ |
nirādhārā nirupamā nityaśuddhā nirañjanā || 82 ||
nādabindukalātītā nādabindukalātmikā |
nṛsiṃhinī nagadharā nṛpanāgavibhūṣitā || 83 ||
narakakleśaśamanī nārāyaṇapadodbhavā |
niravadyā nirākārā nāradapriyakāriṇī || 84 ||
nānājyotiḥ samākhyātā nidhidā nirmalātmikā |
navasūtradharā nītirnirupadravakāriṇī || 85 ||
nandajā navaratnāḍhyā naimiṣāraṇyavāsinī |
navanītapriyā nārī nīlajīmūtanisvanā || 86 ||
nimeṣiṇī nadīrūpā nīlagrīvā niśīśvarī |
nāmāvalirniśumbhaghnī nāgalokanivāsinī || 87 ||
navajāmbūnadaprakhyā nāgalokādhidevatā |
nūpurākrāntacaraṇā naracittapramodinī || 88 ||
nimagnāraktanayanā nirghātasamanisvanā |
nandanodyānanilayā nirvyūhoparicāriṇī || 89 ||
pārvatī paramodārā parabrahmātmikā parā |
pañcakośavinirmuktā pañcapātakanāśinī || 90 ||
paracittavidhānajñā pañcikā pañcarūpiṇī |
pūrṇimā paramā prītiḥ paratejaḥ prakāśinī || 91 ||
purāṇī pauruṣī puṇyā puṇḍarīkanibhekṣaṇā |
pātālatalanirmagnā prītā prītivivardhinī || 92 ||
pāvanī pādasahitā peśalā pavanāśinī |
prajāpatiḥ pariśrāntā parvatastanamaṇḍalā || 93 ||
padmapriyā padmasaṃsthā padmākṣī padmasambhavā |
padmapatrā padmapadā padminī priyabhāṣiṇī || 94 ||
paśupāśavinirmuktā purandhrī puravāsinī |
puṣkalā puruṣā parvā pārijātasumapriyā || 95 ||
pativratā pavitrāṅgī puṣpahāsaparāyaṇā |
prajñāvatīsutā pautrī putrapūjyā payasvinī || 96 ||
paṭṭipāśadharā paṅktiḥ pitṛlokapradāyinī |
purāṇī puṇyaśīlā ca praṇatārtivināśinī || 97 ||
pradyumnajananī puṣṭā pitāmahaparigrahā |
puṇḍarīkapurāvāsā puṇḍarīkasamānanā || 98 ||
pṛthujaṅghā pṛthubhujā pṛthupādā pṛthūdarī |
pravālaśobhā piṅgākṣī pītavāsāḥ pracāpalā || 99 ||
prasavā puṣṭidā puṇyā pratiṣṭhā praṇavāgatiḥ |
pañcavarṇā pañcavāṇī pañcikā pañjarasthitā || 100 ||
paramāyā parajyotiḥ paraprītiḥ parāgatiḥ |
parākāṣṭhā pareśānī pāvanī pāvakadyutiḥ || 101 ||
puṇyabhadrā paricchedyā puṣpahāsā pṛthūdarī |
pītāṅgī pītavasanā pītaśayyā piśācinī || 102 ||
pītakriyā piśācaghnī pāṭalākṣī paṭukriyā |
pañcabhakṣapriyācārā pūtanāprāṇaghātinī || 103 ||
punnāgavanamadhyasthā puṇyatīrthaniṣevitā |
pañcāṅgī ca parāśaktiḥ paramāhlādakāriṇī || 104 ||
puṣpakāṇḍasthitā pūṣā poṣitākhilaviṣṭapā |
prāṇapriyā pañcaśikhā pannagopariśāyinī || 105 ||
pañcamātrātmikā pṛthvī pathikā pṛthudohinī |
purāṇanyāyamīmāṃsā pāṭalī puṣpagandhinī || 106 ||
puṇyaprajā pāradātrī paramārgaikagocarā |
pravālaśobhā pūrṇāśā praṇavā pallavodarī || 107 ||
phalinī phaladā phalguḥ phūtkārī phalakākṛtiḥ |
phaṇīndrabhogaśayanā phaṇimaṇḍalamaṇḍitā || 108 ||
bālabālā bahumatā bālātapanibhāṃśukā |
balabhadrapriyā vandyā baḍavā buddhisaṃstutā || 109 ||
bandīdevī bilavatī baḍiśaghnī balipriyā |
bāndhavī bodhitā buddhirbandhūkakusumapriyā || 110 ||
bālabhānuprabhākārā brāhmī brāhmaṇadevatā |
bṛhaspatistutā bṛndā bṛndāvanavihāriṇī || 111 ||
bālākinī bilāhārā bilavāsā bahūdakā |
bahunetrā bahupadā bahukarṇāvataṃsikā || 112 ||
bahubāhuyutā bījarūpiṇī bahurūpiṇī |
bindunādakalātītā bindunādasvarūpiṇī || 113 ||
baddhagodhāṅgulitrāṇā badaryāśramavāsinī |
bṛndārakā bṛhatskandhā bṛhatī bāṇapātinī || 114 ||
bṛndādhyakṣā bahunutā vanitā bahuvikramā |
baddhapadmāsanāsīnā bilvapatratalasthitā || 115 ||
bodhidrumanijāvāsā baḍisthā bindudarpaṇā |
bālā bāṇāsanavatī baḍabānalaveginī || 116 ||
brahmāṇḍabahirantaḥsthā brahmakaṅkaṇasūtriṇī |
bhavānī bhīṣaṇavatī bhāvinī bhayahāriṇī || 117 ||
bhadrakālī bhujaṅgākṣī bhāratī bhāratāśayā |
bhairavī bhīṣaṇākārā bhūtidā bhūtimālinī || 118 ||
bhāminī bhoganiratā bhadradā bhūrivikramā |
bhūtavāsā bhṛgulatā bhārgavī bhūsurārcitā || 119 ||
bhāgīrathī bhogavatī bhavanasthā bhiṣagvarā |
bhāminī bhoginī bhāṣā bhavānī bhūridakṣiṇā || 120 ||
bhargātmikā bhīmavatī bhavabandhavimocinī |
bhajanīyā bhūtadhātrīrañjitā bhuvaneśvarī || 121 ||
bhujaṅgavalayā bhīmā bheruṇḍā bhāgadheyinī |
mātā māyā madhumatī madhujihvā madhupriyā || 122 ||
mahādevī mahābhāgā mālinī mīnalocanā |
māyātītā madhumatī madhumāṃsā madhudravā || 123 ||
mānavī madhusambhūtā mithilāpuravāsinī |
madhukaiṭabhasaṃhartrī medinī meghamālinī || 124 ||
mandodarī mahāmāyā maithilī masṛṇapriyā |
mahālakṣmīrmahākālī mahākanyā maheśvarī || 125 ||
māhendrī merutanayā mandārakusumārcitā |
mañjumañjīracaraṇā mokṣadā mañjubhāṣiṇī || 126 ||
madhuradrāviṇī mudrā malayā malayānvitā |
medhā marakataśyāmā māgadhī menakātmajā || 127 ||
mahāmārī mahāvīrā mahāśyāmā manustutā |
mātṛkā mihirābhāsā mukundapadavikramā || 128 ||
mūlādhārasthitā mugdhā maṇipūrakavāsinī |
mṛgākṣī mahiṣārūḍhā mahiṣāsuramardinī || 129 ||
yogāsanā yogagamyā yogā yauvanakāśrayā |
yauvanī yuddhamadhyasthā yamunā yugadhāriṇī || 130 ||
yakṣiṇī yogayuktā ca yakṣarājaprasūtinī |
yātrā yānavidhānajñā yaduvaṃśasamudbhavā || 131 ||
yakārādihakārāntā yājuṣī yajñarūpiṇī |
yāminī yoganiratā yātudhānabhayaṅkarī || 132 ||
rukmiṇī ramaṇī rāmā revatī reṇukā ratiḥ |
raudrī raudrapriyākārā rāmamātā ratipriyā || 133 ||
rohiṇī rājyadā revā ramā rājīvalocanā |
rākeśī rūpasampannā ratnasiṃhāsanasthitā || 134 ||
raktamālyāmbaradharā raktagandhānulepanā |
rājahaṃsasamārūḍhā rambhā raktabalipriyā || 135 ||
ramaṇīyayugādhārā rājitākhilabhūtalā |
rurucarmaparīdhānā rathinī ratnamālikā || 136 ||
rogeśī rogaśamanī rāviṇī romaharṣiṇī |
rāmacandrapadākrāntā rāvaṇacchedakāriṇī || 137 ||
ratnavastraparicchannā rathasthā rukmabhūṣaṇā |
lajjādhidevatā lolā lalitā liṅgadhāriṇī || 138 ||
lakṣmīrlolā luptaviṣā lokinī lokaviśrutā |
lajjā lambodarī devī lalanā lokadhāriṇī || 139 ||
varadā vanditā vidyā vaiṣṇavī vimalākṛtiḥ |
vārāhī virajā varṣā varalakṣmīrvilāsinī || 140 ||
vinatā vyomamadhyasthā vārijāsanasaṃsthitā |
vāruṇī veṇusambhūtā vītihotrā virūpiṇī || 141 ||
vāyumaṇḍalamadhyasthā viṣṇurūpā vidhipriyā |
viṣṇupatnī viṣṇumatī viśālākṣī vasundharā || 142 ||
vāmadevapriyā velā vajriṇī vasudohinī |
vedākṣaraparītāṅgī vājapeyaphalapradā || 143 ||
vāsavī vāmajananī vaikuṇṭhanilayā varā |
vyāsapriyā varmadharā vālmīkiparisevitā || 144 ||
śākambharī śivā śāntā śāradā śaraṇāgatiḥ |
śātodarī śubhācārā śumbhāsuravimardinī || 145 ||
śobhāvatī śivākārā śaṅkarārdhaśarīriṇī |
śoṇā śubhāśayā śubhrā śiraḥsandhānakāriṇī || 146 ||
śarāvatī śarānandā śarajjyotsnā śubhānanā |
śarabhā śūlinī śuddhā śabarī śukavāhanā || 147 ||
śrīmatī śrīdharānandā śravaṇānandadāyinī |
śarvāṇī śarvarīvandyā ṣaḍbhāṣā ṣaḍṛtupriyā || 148 ||
ṣaḍādhārasthitā devī ṣaṇmukhapriyakāriṇī |
ṣaḍaṅgarūpasumatī surāsuranamaskṛtā || 149 ||
sarasvatī sadādhārā sarvamaṅgalakāriṇī |
sāmagānapriyā sūkṣmā sāvitrī sāmasambhavā || 150 ||
sarvāvāsā sadānandā sustanī sāgarāmbarā |
sarvaiśvaryapriyā siddhiḥ sādhubandhuparākramā || 151 ||
saptarṣimaṇḍalagatā somamaṇḍalavāsinī |
sarvajñā sāndrakaruṇā samānādhikavarjitā || 152 ||
sarvottuṅgā saṅgahīnā sadguṇā sakaleṣṭadā |
saradhā sūryatanayā sukeśī somasaṃhatiḥ || 153 ||
hiraṇyavarṇā hariṇī hrīṅkārī haṃsavāhinī |
kṣaumavastraparītāṅgī kṣīrābdhitanayā kṣamā || 154 ||
gāyatrī caiva sāvitrī pārvatī ca sarasvatī |
vedagarbhā varārohā śrīgāyatrī parāmbikā || 155 ||
iti sāhasrakaṃ nāmnāṃ gāyatryāścaiva nārada |
puṇyadaṃ sarvapāpaghnaṃ mahāsampattidāyakam || 156 ||
evaṃ nāmāni gāyatryāstoṣotpattikarāṇi hi |
aṣṭamyāṃ ca viśeṣeṇa paṭhitavyaṃ dvijaiḥ saha || 157 ||
japaṃ kṛtvā homa pūjā dhyānaṃ kṛtvā viśeṣataḥ |
yasmai kasmai na dātavyaṃ gāyatryāstu viśeṣataḥ || 158 ||
subhaktāya suśiṣyāya vaktavyaṃ bhūsurāya vai |
bhraṣṭebhyaḥ sādhakebhyaśca bāndhavebhyo na darśayet || 159 ||
yadgṛhe likhitaṃ śāstraṃ bhayaṃ tasya na kasyacit |
cañcalāpisthirā bhūtvā kamalā tatra tiṣṭhati || 160 ||
idaṃ rahasyaṃ paramaṃ guhyādguhyataraṃ mahat |
puṇyapradaṃ manuṣyāṇāṃ daridrāṇāṃ nidhipradam || 161 ||
mokṣapradaṃ mumukṣūṇāṃ kāmināṃ sarvakāmadam |
rogādvai mucyate rogī baddho mucyeta bandhanāt || 162 ||
brahmahatyā surāpānaṃ suvarṇasteyino narāḥ |
gurutalpagato vāpi pātakānmucyate sakṛt || 163 ||
asatpratigrahāccaivā'bhakṣyabhakṣādviśeṣataḥ |
pākhaṇḍānṛtamukhyebhyaḥ paṭhanādeva mucyate || 164 ||
idaṃ rahasyamamalaṃ mayoktaṃ padmajodbhava |
brahmasāyujyadaṃ nṝṇāṃ satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ || 165 ||
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskandhe gāyatrīsahasranāma stotra kathanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ ||
Sanskrit — Devanagari (original)
नारद उवाच –
भगवन्सर्वधर्मज्ञ सर्वशास्त्रविशारद ।
श्रुतिस्मृतिपुराणानां रहस्यं त्वन्मुखाच्छ्रुतम् ॥ 1 ॥
सर्वपापहरं देव येन विद्या प्रवर्तते ।
केन वा ब्रह्मविज्ञानं किं नु वा मोक्षसाधनम् ॥ 2 ॥
ब्राह्मणानां गतिः केन केन वा मृत्यु नाशनम् ।
ऐहिकामुष्मिकफलं केन वा पद्मलोचन ॥ 3 ॥
वक्तुमर्हस्यशेषेण सर्वे निखिलमादितः ।
श्रीनारायण उवाच –
साधु साधु महाप्राज्ञ सम्यक् पृष्टं त्वयाऽनघ ॥ 4 ॥
शृणु वक्ष्यामि यत्नेन गायत्र्यष्टसहस्रकम् ।
नाम्नां शुभानां दिव्यानां सर्वपापविनाशनम् ॥ 5 ॥
सृष्ट्यादौ यद्भगवता पूर्वे प्रोक्तं ब्रवीमि ते ।
अष्टोत्तरसहस्रस्य ऋषिर्ब्रह्मा प्रकीर्तितः ॥ 6 ॥
छन्दोऽनुष्टुप्तथा देवी गायत्रीं देवता स्मृता ।
हलोबीजानि तस्यैव स्वराः शक्तय ईरिताः ॥ 7 ॥
अङ्गन्यासकरन्यासावुच्येते मातृकाक्षरैः ।
अथ ध्यानं प्रवक्ष्यामि साधकानां हिताय वै ॥ 8 ॥
ध्यानम्
रक्तश्वेतहिरण्यनीलधवलैर्युक्तां त्रिनीत्रोज्ज्वलां
रक्तां रक्तनवस्रजं मणिगणैर्युक्तां कुमारीमिमाम् ।
गायत्रीं कमलासनां करतलव्यानद्धकुण्डाम्बुजां
पद्माक्षीं च वरस्रजं च दधतीं हंसाधिरूढां भजे ॥ 9 ॥
अचिन्त्यलक्षणाव्यक्ताप्यर्थमातृमहेश्वरी ।
अमृतार्णवमध्यस्थाप्यजिता चापराजिता ॥ 10 ॥
अणिमादिगुणाधाराप्यर्कमण्डलसंस्थिता ।
अजराजापराधर्मा अक्षसूत्रधराधरा ॥ 11 ॥
अकारादिक्षकारान्ताप्यरिषड्वर्गभेदिनी ।
अञ्जनाद्रिप्रतीकाशाप्यञ्जनाद्रिनिवासिनी ॥ 12 ॥
अदितिश्चाजपाविद्याप्यरविन्दनिभेक्षणा ।
अन्तर्बहिःस्थिताविद्याध्वंसिनी चान्तरात्मिका ॥ 13 ॥
अजा चाजमुखावासाप्यरविन्दनिभानना ।
अर्धमात्रार्थदानज्ञाप्यरिमण्डलमर्दिनी ॥ 14 ॥
असुरघ्नी ह्यमावास्याप्यलक्ष्मीघ्न्यन्त्यजार्चिता ।
आदिलक्ष्मीश्चादिशक्तिराकृतिश्चायतानना ॥ 15 ॥
आदित्यपदवीचाराप्यादित्यपरिसेविता ।
आचार्यावर्तनाचाराप्यादिमूर्तिनिवासिनी ॥ 16 ॥
आग्नेयी चामरी चाद्या चाराध्या चासनस्थिता ।
आधारनिलयाधारा चाकाशान्तनिवासिनी ॥ 17 ॥
आद्याक्षरसमायुक्ता चान्तराकाशरूपिणी ।
आदित्यमण्डलगता चान्तरध्वान्तनाशिनी ॥ 18 ॥
इन्दिरा चेष्टदा चेष्टा चेन्दीवरनिभेक्षणा ।
इरावती चेन्द्रपदा चेन्द्राणी चेन्दुरूपिणी ॥ 19 ॥
इक्षुकोदण्डसंयुक्ता चेषुसन्धानकारिणी ।
इन्द्रनीलसमाकारा चेडापिङ्गलरूपिणी ॥ 20 ॥
इन्द्राक्षीचेश्वरी देवी चेहात्रयविवर्जिता ।
उमा चोषा ह्युडुनिभा उर्वारुकफलानना ॥ 21 ॥
उडुप्रभा चोडुमती ह्युडुपा ह्युडुमध्यगा ।
ऊर्ध्वा चाप्यूर्ध्वकेशी चाप्यूर्ध्वाधोगतिभेदिनी ॥ 22 ॥
ऊर्ध्वबाहुप्रिया चोर्मिमालावाग्ग्रन्थदायिनी ।
ऋतं चर्षिरृतुमती ऋषिदेवनमस्कृता ॥ 23 ॥
ऋग्वेदा ऋणहर्त्री च ऋषिमण्डलचारिणी ।
ऋद्धिदा ऋजुमार्गस्था ऋजुधर्मा ऋजुप्रदा ॥ 24 ॥
ऋग्वेदनिलया ऋज्वी लुप्तधर्मप्रवर्तिनी ।
लूतारिवरसम्भूता लूतादिविषहारिणी ॥ 25 ॥
एकाक्षरा चैकमात्रा चैका चैकैकनिष्ठिता ।
ऐन्द्री ह्यैरावतारूढा चैहिकामुष्मिकप्रदा ॥ 26 ॥
ओङ्कारा ह्योषधी चोता चोतप्रोतनिवासिनी ।
और्वा ह्यौषधसम्पन्ना औपासनफलप्रदा ॥ 27 ॥
अण्डमध्यस्थिता देवी चाःकारमनुरूपिणी ।
कात्यायनी कालरात्रिः कामाक्षी कामसुन्दरी ॥ 28 ॥
कमला कामिनी कान्ता कामदा कालकण्ठिनी ।
करिकुम्भस्तनभरा करवीरसुवासिनी ॥ 29 ॥
कल्याणी कुण्डलवती कुरुक्षेत्रनिवासिनी ।
कुरुविन्ददलाकारा कुण्डली कुमुदालया ॥ 30 ॥
कालजिह्वा करालास्या कालिका कालरूपिणी ।
कमनीयगुणा कान्तिः कलाधारा कुमुद्वती ॥ 31 ॥
कौशिकी कमलाकारा कामचारप्रभञ्जिनी ।
कौमारी करुणापाङ्गी ककुवन्ता करिप्रिया ॥ 32 ॥
केसरी केशवनुता कदम्बकुसुमप्रिया ।
कालिन्दी कालिका काञ्ची कलशोद्भवसंस्तुता ॥ 33 ॥
काममाता क्रतुमती कामरूपा कृपावती ।
कुमारी कुण्डनिलया किराती कीरवाहना ॥ 34 ॥
कैकेयी कोकिलालापा केतकी कुसुमप्रिया ।
कमण्डलुधरा काली कर्मनिर्मूलकारिणी ॥ 35 ॥
कलहंसगतिः कक्षा कृतकौतुकमङ्गला ।
कस्तूरीतिलका कम्प्रा करीन्द्रगमना कुहूः ॥ 36 ॥
कर्पूरलेपना कृष्णा कपिला कुहराश्रया ।
कूटस्था कुधरा कम्रा कुक्षिस्थाखिलविष्टपा ॥ 37 ॥
खड्गखेटधरा खर्वा खेचरी खगवाहना ।
खट्वाङ्गधारिणी ख्याता खगराजोपरिस्थिता ॥ 38 ॥
खलघ्नी खण्डितजरा खण्डाख्यानप्रदायिनी ।
खण्डेन्दुतिलका गङ्गा गणेशगुहपूजिता ॥ 39 ॥
गायत्री गोमती गीता गान्धारी गानलोलुपा ।
गौतमी गामिनी गाधा गन्धर्वाप्सरसेविता ॥ 40 ॥
गोविन्दचरणाक्रान्ता गुणत्रयविभाविता ।
गन्धर्वी गह्वरी गोत्रा गिरीशा गहना गमी ॥ 41 ॥
गुहावासा गुणवती गुरुपापप्रणाशिनी ।
गुर्वी गुणवती गुह्या गोप्तव्या गुणदायिनी ॥ 42 ॥
गिरिजा गुह्यमातङ्गी गरुडध्वजवल्लभा ।
गर्वापहारिणी गोदा गोकुलस्था गदाधरा ॥ 43 ॥
गोकर्णनिलयासक्ता गुह्यमण्डलवर्तिनी ।
घर्मदा घनदा घण्टा घोरदानवमर्दिनी ॥ 44 ॥
घृणिमन्त्रमयी घोषा घनसम्पातदायिनी ।
घण्टारवप्रिया घ्राणा घृणिसन्तुष्टकारिणी ॥ 45 ॥
घनारिमण्डला घूर्णा घृताची घनवेगिनी ।
ज्ञानधातुमयी चर्चा चर्चिता चारुहासिनी ॥ 46 ॥
चटुला चण्डिका चित्रा चित्रमाल्यविभूषिता ।
चतुर्भुजा चारुदन्ता चातुरी चरितप्रदा ॥ 47 ॥
चूलिका चित्रवस्त्रान्ता चन्द्रमःकर्णकुण्डला ।
चन्द्रहासा चारुदात्री चकोरी चन्द्रहासिनी ॥ 48 ॥
चन्द्रिका चन्द्रधात्री च चौरी चौरा च चण्डिका ।
चञ्चद्वाग्वादिनी चन्द्रचूडा चोरविनाशिनी ॥ 49 ॥
चारुचन्दनलिप्ताङ्गी चञ्चच्चामरवीजिता ।
चारुमध्या चारुगतिश्चन्दिला चन्द्ररूपिणी ॥ 50 ॥
चारुहोमप्रिया चार्वाचरिता चक्रबाहुका ।
चन्द्रमण्डलमध्यस्था चन्द्रमण्डलदर्पणा ॥ 51 ॥
चक्रवाकस्तनी चेष्टा चित्रा चारुविलासिनी ।
चित्स्वरूपा चन्द्रवती चन्द्रमाश्चन्दनप्रिया ॥ 52 ॥
चोदयित्री चिरप्रज्ञा चातका चारुहेतुकी ।
छत्रयाता छत्रधरा छाया छन्दःपरिच्छदा ॥ 53 ॥
छायादेवी छिद्रनखा छन्नेन्द्रियविसर्पिणी ।
छन्दोऽनुष्टुप्प्रतिष्ठान्ता छिद्रोपद्रवभेदिनी ॥ 54 ॥
छेदा छत्रेश्वरी छिन्ना छुरिका छेदनप्रिया ।
जननी जन्मरहिता जातवेदा जगन्मयी ॥ 55 ॥
जाह्नवी जटिला जेत्री जरामरणवर्जिता ।
जम्बूद्वीपवती ज्वाला जयन्ती जलशालिनी ॥ 56 ॥
जितेन्द्रिया जितक्रोधा जितामित्रा जगत्प्रिया ।
जातरूपमयी जिह्वा जानकी जगती जरा ॥ 57 ॥
जनित्री जह्नुतनया जगत्त्रयहितैषिणी ।
ज्वालामुखी जपवती ज्वरघ्नी जितविष्टपा ॥ 58 ॥
जिताक्रान्तमयी ज्वाला जाग्रती ज्वरदेवता ।
ज्वलन्ती जलदा ज्येष्ठा ज्याघोषास्फोटदिङ्मुखी ॥ 59 ॥
जम्भिनी जृम्भणा जृम्भा ज्वलन्माणिक्यकुण्डला ।
झिञ्झिका झणनिर्घोषा झञ्झामारुतवेगिनी ॥ 60 ॥
झल्लरीवाद्यकुशला ञरूपा ञभुजा स्मृता ।
टङ्कबाणसमायुक्ता टङ्किनी टङ्कभेदिनी ॥ 61 ॥
टङ्कीगणकृताघोषा टङ्कनीयमहोरसा ।
टङ्कारकारिणी देवी ठठशब्दनिनादिनी ॥ 62 ॥
डामरी डाकिनी डिम्भा डुण्डुमारैकनिर्जिता ।
डामरीतन्त्रमार्गस्था डमड्डमरुनादिनी ॥ 63 ॥
डिण्डीरवसहा डिम्भलसत्क्रीडापरायणा ।
ढुण्ढिविघ्नेशजननी ढक्काहस्ता ढिलिव्रजा ॥ 64 ॥
नित्यज्ञाना निरुपमा निर्गुणा नर्मदा नदी ।
त्रिगुणा त्रिपदा तन्त्री तुलसी तरुणा तरुः ॥ 65 ॥
त्रिविक्रमपदाक्रान्ता तुरीयपदगामिनी ।
तरुणादित्यसङ्काशा तामसी तुहिना तुरा ॥ 66 ॥
त्रिकालज्ञानसम्पन्ना त्रिवेणी च त्रिलोचना ।
त्रिशक्तिस्त्रिपुरा तुङ्गा तुरङ्गवदना तथा ॥ 67 ॥
तिमिङ्गिलगिला तीव्रा त्रिस्रोता तामसादिनी ।
तन्त्रमन्त्रविशेषज्ञा तनुमध्या त्रिविष्टपा ॥ 68 ॥
त्रिसन्ध्या त्रिस्तनी तोषासंस्था तालप्रतापिनी ।
ताटङ्किनी तुषाराभा तुहिनाचलवासिनी ॥ 69 ॥
तन्तुजालसमायुक्ता तारहारावलिप्रिया ।
तिलहोमप्रिया तीर्था तमालकुसुमाकृतिः ॥ 70 ॥
तारका त्रियुता तन्वी त्रिशङ्कुपरिवारिता ।
तलोदरी तिलाभूषा ताटङ्कप्रियवादिनी ॥ 71 ॥
त्रिजटा तित्तिरी तृष्णा त्रिविधा तरुणाकृतिः ।
तप्तकाञ्चनसङ्काशा तप्तकाञ्चनभूषणा ॥ 72 ॥
त्रैयम्बका त्रिवर्गा च त्रिकालज्ञानदायिनी ।
तर्पणा तृप्तिदा तृप्ता तामसी तुम्बुरुस्तुता ॥ 73 ॥
तार्क्ष्यस्था त्रिगुणाकारा त्रिभङ्गी तनुवल्लरिः ।
थात्कारी थारवा थान्ता दोहिनी दीनवत्सला ॥ 74 ॥
दानवान्तकरी दुर्गा दुर्गासुरनिबर्हिणी ।
देवरीतिर्दिवारात्रिर्द्रौपदी दुन्दुभिस्वना ॥ 75 ॥
देवयानी दुरावासा दारिद्र्योद्भेदिनी दिवा ।
दामोदरप्रिया दीप्ता दिग्वासा दिग्विमोहिनी ॥ 76 ॥
दण्डकारण्यनिलया दण्डिनी देवपूजिता ।
देववन्द्या दिविषदा द्वेषिणी दानवाकृतिः ॥ 77 ॥
दीनानाथस्तुता दीक्षा दैवतादिस्वरूपिणी ।
धात्री धनुर्धरा धेनुर्धारिणी धर्मचारिणी ॥ 78 ॥
धुरन्धरा धराधारा धनदा धान्यदोहिनी ।
धर्मशीला धनाध्यक्षा धनुर्वेदविशारदा ॥ 79 ॥
धृतिर्धन्या धृतपदा धर्मराजप्रिया ध्रुवा ।
धूमावती धूमकेशी धर्मशास्त्रप्रकाशिनी ॥ 80 ॥
नन्दा नन्दप्रिया निद्रा नृनुता नन्दनात्मिका ।
नर्मदा नलिनी नीला नीलकण्ठसमाश्रया ॥ 81 ॥
नारायणप्रिया नित्या निर्मला निर्गुणा निधिः ।
निराधारा निरुपमा नित्यशुद्धा निरञ्जना ॥ 82 ॥
नादबिन्दुकलातीता नादबिन्दुकलात्मिका ।
नृसिंहिनी नगधरा नृपनागविभूषिता ॥ 83 ॥
नरकक्लेशशमनी नारायणपदोद्भवा ।
निरवद्या निराकारा नारदप्रियकारिणी ॥ 84 ॥
नानाज्योतिः समाख्याता निधिदा निर्मलात्मिका ।
नवसूत्रधरा नीतिर्निरुपद्रवकारिणी ॥ 85 ॥
नन्दजा नवरत्नाढ्या नैमिषारण्यवासिनी ।
नवनीतप्रिया नारी नीलजीमूतनिस्वना ॥ 86 ॥
निमेषिणी नदीरूपा नीलग्रीवा निशीश्वरी ।
नामावलिर्निशुम्भघ्नी नागलोकनिवासिनी ॥ 87 ॥
नवजाम्बूनदप्रख्या नागलोकाधिदेवता ।
नूपुराक्रान्तचरणा नरचित्तप्रमोदिनी ॥ 88 ॥
निमग्नारक्तनयना निर्घातसमनिस्वना ।
नन्दनोद्याननिलया निर्व्यूहोपरिचारिणी ॥ 89 ॥
पार्वती परमोदारा परब्रह्मात्मिका परा ।
पञ्चकोशविनिर्मुक्ता पञ्चपातकनाशिनी ॥ 90 ॥
परचित्तविधानज्ञा पञ्चिका पञ्चरूपिणी ।
पूर्णिमा परमा प्रीतिः परतेजः प्रकाशिनी ॥ 91 ॥
पुराणी पौरुषी पुण्या पुण्डरीकनिभेक्षणा ।
पातालतलनिर्मग्ना प्रीता प्रीतिविवर्धिनी ॥ 92 ॥
पावनी पादसहिता पेशला पवनाशिनी ।
प्रजापतिः परिश्रान्ता पर्वतस्तनमण्डला ॥ 93 ॥
पद्मप्रिया पद्मसंस्था पद्माक्षी पद्मसम्भवा ।
पद्मपत्रा पद्मपदा पद्मिनी प्रियभाषिणी ॥ 94 ॥
पशुपाशविनिर्मुक्ता पुरन्ध्री पुरवासिनी ।
पुष्कला पुरुषा पर्वा पारिजातसुमप्रिया ॥ 95 ॥
पतिव्रता पवित्राङ्गी पुष्पहासपरायणा ।
प्रज्ञावतीसुता पौत्री पुत्रपूज्या पयस्विनी ॥ 96 ॥
पट्टिपाशधरा पङ्क्तिः पितृलोकप्रदायिनी ।
पुराणी पुण्यशीला च प्रणतार्तिविनाशिनी ॥ 97 ॥
प्रद्युम्नजननी पुष्टा पितामहपरिग्रहा ।
पुण्डरीकपुरावासा पुण्डरीकसमानना ॥ 98 ॥
पृथुजङ्घा पृथुभुजा पृथुपादा पृथूदरी ।
प्रवालशोभा पिङ्गाक्षी पीतवासाः प्रचापला ॥ 99 ॥
प्रसवा पुष्टिदा पुण्या प्रतिष्ठा प्रणवागतिः ।
पञ्चवर्णा पञ्चवाणी पञ्चिका पञ्जरस्थिता ॥ 100 ॥
परमाया परज्योतिः परप्रीतिः परागतिः ।
पराकाष्ठा परेशानी पावनी पावकद्युतिः ॥ 101 ॥
पुण्यभद्रा परिच्छेद्या पुष्पहासा पृथूदरी ।
पीताङ्गी पीतवसना पीतशय्या पिशाचिनी ॥ 102 ॥
पीतक्रिया पिशाचघ्नी पाटलाक्षी पटुक्रिया ।
पञ्चभक्षप्रियाचारा पूतनाप्राणघातिनी ॥ 103 ॥
पुन्नागवनमध्यस्था पुण्यतीर्थनिषेविता ।
पञ्चाङ्गी च पराशक्तिः परमाह्लादकारिणी ॥ 104 ॥
पुष्पकाण्डस्थिता पूषा पोषिताखिलविष्टपा ।
प्राणप्रिया पञ्चशिखा पन्नगोपरिशायिनी ॥ 105 ॥
पञ्चमात्रात्मिका पृथ्वी पथिका पृथुदोहिनी ।
पुराणन्यायमीमांसा पाटली पुष्पगन्धिनी ॥ 106 ॥
पुण्यप्रजा पारदात्री परमार्गैकगोचरा ।
प्रवालशोभा पूर्णाशा प्रणवा पल्लवोदरी ॥ 107 ॥
फलिनी फलदा फल्गुः फूत्कारी फलकाकृतिः ।
फणीन्द्रभोगशयना फणिमण्डलमण्डिता ॥ 108 ॥
बालबाला बहुमता बालातपनिभांशुका ।
बलभद्रप्रिया वन्द्या बडवा बुद्धिसंस्तुता ॥ 109 ॥
बन्दीदेवी बिलवती बडिशघ्नी बलिप्रिया ।
बान्धवी बोधिता बुद्धिर्बन्धूककुसुमप्रिया ॥ 110 ॥
बालभानुप्रभाकारा ब्राह्मी ब्राह्मणदेवता ।
बृहस्पतिस्तुता बृन्दा बृन्दावनविहारिणी ॥ 111 ॥
बालाकिनी बिलाहारा बिलवासा बहूदका ।
बहुनेत्रा बहुपदा बहुकर्णावतंसिका ॥ 112 ॥
बहुबाहुयुता बीजरूपिणी बहुरूपिणी ।
बिन्दुनादकलातीता बिन्दुनादस्वरूपिणी ॥ 113 ॥
बद्धगोधाङ्गुलित्राणा बदर्याश्रमवासिनी ।
बृन्दारका बृहत्स्कन्धा बृहती बाणपातिनी ॥ 114 ॥
बृन्दाध्यक्षा बहुनुता वनिता बहुविक्रमा ।
बद्धपद्मासनासीना बिल्वपत्रतलस्थिता ॥ 115 ॥
बोधिद्रुमनिजावासा बडिस्था बिन्दुदर्पणा ।
बाला बाणासनवती बडबानलवेगिनी ॥ 116 ॥
ब्रह्माण्डबहिरन्तःस्था ब्रह्मकङ्कणसूत्रिणी ।
भवानी भीषणवती भाविनी भयहारिणी ॥ 117 ॥
भद्रकाली भुजङ्गाक्षी भारती भारताशया ।
भैरवी भीषणाकारा भूतिदा भूतिमालिनी ॥ 118 ॥
भामिनी भोगनिरता भद्रदा भूरिविक्रमा ।
भूतवासा भृगुलता भार्गवी भूसुरार्चिता ॥ 119 ॥
भागीरथी भोगवती भवनस्था भिषग्वरा ।
भामिनी भोगिनी भाषा भवानी भूरिदक्षिणा ॥ 120 ॥
भर्गात्मिका भीमवती भवबन्धविमोचिनी ।
भजनीया भूतधात्रीरञ्जिता भुवनेश्वरी ॥ 121 ॥
भुजङ्गवलया भीमा भेरुण्डा भागधेयिनी ।
माता माया मधुमती मधुजिह्वा मधुप्रिया ॥ 122 ॥
महादेवी महाभागा मालिनी मीनलोचना ।
मायातीता मधुमती मधुमांसा मधुद्रवा ॥ 123 ॥
मानवी मधुसम्भूता मिथिलापुरवासिनी ।
मधुकैटभसंहर्त्री मेदिनी मेघमालिनी ॥ 124 ॥
मन्दोदरी महामाया मैथिली मसृणप्रिया ।
महालक्ष्मीर्महाकाली महाकन्या महेश्वरी ॥ 125 ॥
माहेन्द्री मेरुतनया मन्दारकुसुमार्चिता ।
मञ्जुमञ्जीरचरणा मोक्षदा मञ्जुभाषिणी ॥ 126 ॥
मधुरद्राविणी मुद्रा मलया मलयान्विता ।
मेधा मरकतश्यामा मागधी मेनकात्मजा ॥ 127 ॥
महामारी महावीरा महाश्यामा मनुस्तुता ।
मातृका मिहिराभासा मुकुन्दपदविक्रमा ॥ 128 ॥
मूलाधारस्थिता मुग्धा मणिपूरकवासिनी ।
मृगाक्षी महिषारूढा महिषासुरमर्दिनी ॥ 129 ॥
योगासना योगगम्या योगा यौवनकाश्रया ।
यौवनी युद्धमध्यस्था यमुना युगधारिणी ॥ 130 ॥
यक्षिणी योगयुक्ता च यक्षराजप्रसूतिनी ।
यात्रा यानविधानज्ञा यदुवंशसमुद्भवा ॥ 131 ॥
यकारादिहकारान्ता याजुषी यज्ञरूपिणी ।
यामिनी योगनिरता यातुधानभयङ्करी ॥ 132 ॥
रुक्मिणी रमणी रामा रेवती रेणुका रतिः ।
रौद्री रौद्रप्रियाकारा राममाता रतिप्रिया ॥ 133 ॥
रोहिणी राज्यदा रेवा रमा राजीवलोचना ।
राकेशी रूपसम्पन्ना रत्नसिंहासनस्थिता ॥ 134 ॥
रक्तमाल्याम्बरधरा रक्तगन्धानुलेपना ।
राजहंससमारूढा रम्भा रक्तबलिप्रिया ॥ 135 ॥
रमणीययुगाधारा राजिताखिलभूतला ।
रुरुचर्मपरीधाना रथिनी रत्नमालिका ॥ 136 ॥
रोगेशी रोगशमनी राविणी रोमहर्षिणी ।
रामचन्द्रपदाक्रान्ता रावणच्छेदकारिणी ॥ 137 ॥
रत्नवस्त्रपरिच्छन्ना रथस्था रुक्मभूषणा ।
लज्जाधिदेवता लोला ललिता लिङ्गधारिणी ॥ 138 ॥
लक्ष्मीर्लोला लुप्तविषा लोकिनी लोकविश्रुता ।
लज्जा लम्बोदरी देवी ललना लोकधारिणी ॥ 139 ॥
वरदा वन्दिता विद्या वैष्णवी विमलाकृतिः ।
वाराही विरजा वर्षा वरलक्ष्मीर्विलासिनी ॥ 140 ॥
विनता व्योममध्यस्था वारिजासनसंस्थिता ।
वारुणी वेणुसम्भूता वीतिहोत्रा विरूपिणी ॥ 141 ॥
वायुमण्डलमध्यस्था विष्णुरूपा विधिप्रिया ।
विष्णुपत्नी विष्णुमती विशालाक्षी वसुन्धरा ॥ 142 ॥
वामदेवप्रिया वेला वज्रिणी वसुदोहिनी ।
वेदाक्षरपरीताङ्गी वाजपेयफलप्रदा ॥ 143 ॥
वासवी वामजननी वैकुण्ठनिलया वरा ।
व्यासप्रिया वर्मधरा वाल्मीकिपरिसेविता ॥ 144 ॥
शाकम्भरी शिवा शान्ता शारदा शरणागतिः ।
शातोदरी शुभाचारा शुम्भासुरविमर्दिनी ॥ 145 ॥
शोभावती शिवाकारा शङ्करार्धशरीरिणी ।
शोणा शुभाशया शुभ्रा शिरःसन्धानकारिणी ॥ 146 ॥
शरावती शरानन्दा शरज्ज्योत्स्ना शुभानना ।
शरभा शूलिनी शुद्धा शबरी शुकवाहना ॥ 147 ॥
श्रीमती श्रीधरानन्दा श्रवणानन्ददायिनी ।
शर्वाणी शर्वरीवन्द्या षड्भाषा षडृतुप्रिया ॥ 148 ॥
षडाधारस्थिता देवी षण्मुखप्रियकारिणी ।
षडङ्गरूपसुमती सुरासुरनमस्कृता ॥ 149 ॥
सरस्वती सदाधारा सर्वमङ्गलकारिणी ।
सामगानप्रिया सूक्ष्मा सावित्री सामसम्भवा ॥ 150 ॥
सर्वावासा सदानन्दा सुस्तनी सागराम्बरा ।
सर्वैश्वर्यप्रिया सिद्धिः साधुबन्धुपराक्रमा ॥ 151 ॥
सप्तर्षिमण्डलगता सोममण्डलवासिनी ।
सर्वज्ञा सान्द्रकरुणा समानाधिकवर्जिता ॥ 152 ॥
सर्वोत्तुङ्गा सङ्गहीना सद्गुणा सकलेष्टदा ।
सरधा सूर्यतनया सुकेशी सोमसंहतिः ॥ 153 ॥
हिरण्यवर्णा हरिणी ह्रीङ्कारी हंसवाहिनी ।
क्षौमवस्त्रपरीताङ्गी क्षीराब्धितनया क्षमा ॥ 154 ॥
गायत्री चैव सावित्री पार्वती च सरस्वती ।
वेदगर्भा वरारोहा श्रीगायत्री पराम्बिका ॥ 155 ॥
इति साहस्रकं नाम्नां गायत्र्याश्चैव नारद ।
पुण्यदं सर्वपापघ्नं महासम्पत्तिदायकम् ॥ 156 ॥
एवं नामानि गायत्र्यास्तोषोत्पत्तिकराणि हि ।
अष्टम्यां च विशेषेण पठितव्यं द्विजैः सह ॥ 157 ॥
जपं कृत्वा होम पूजा ध्यानं कृत्वा विशेषतः ।
यस्मै कस्मै न दातव्यं गायत्र्यास्तु विशेषतः ॥ 158 ॥
सुभक्ताय सुशिष्याय वक्तव्यं भूसुराय वै ।
भ्रष्टेभ्यः साधकेभ्यश्च बान्धवेभ्यो न दर्शयेत् ॥ 159 ॥
यद्गृहे लिखितं शास्त्रं भयं तस्य न कस्यचित् ।
चञ्चलापिस्थिरा भूत्वा कमला तत्र तिष्ठति ॥ 160 ॥
इदं रहस्यं परमं गुह्याद्गुह्यतरं महत् ।
पुण्यप्रदं मनुष्याणां दरिद्राणां निधिप्रदम् ॥ 161 ॥
मोक्षप्रदं मुमुक्षूणां कामिनां सर्वकामदम् ।
रोगाद्वै मुच्यते रोगी बद्धो मुच्येत बन्धनात् ॥ 162 ॥
ब्रह्महत्या सुरापानं सुवर्णस्तेयिनो नराः ।
गुरुतल्पगतो वापि पातकान्मुच्यते सकृत् ॥ 163 ॥
असत्प्रतिग्रहाच्चैवाऽभक्ष्यभक्षाद्विशेषतः ।
पाखण्डानृतमुख्येभ्यः पठनादेव मुच्यते ॥ 164 ॥
इदं रहस्यममलं मयोक्तं पद्मजोद्भव ।
ब्रह्मसायुज्यदं नॄणां सत्यं सत्यं न संशयः ॥ 165 ॥
इति श्रीदेवीभागवते महापुराणे द्वादशस्कन्धे गायत्रीसहस्रनाम स्तोत्र कथनं नाम षष्ठोऽध्यायः ॥
nārada uvāca –
bhagavansarvadharmajña sarvaśāstraviśārada |
śrutismṛtipurāṇānāṃ rahasyaṃ tvanmukhācchrutam || 1 ||
sarvapāpaharaṃ deva yena vidyā pravartate |
kena vā brahmavijñānaṃ kiṃ nu vā mokṣasādhanam || 2 ||
brāhmaṇānāṃ gatiḥ kena kena vā mṛtyu nāśanam |
aihikāmuṣmikaphalaṃ kena vā padmalocana || 3 ||
vaktumarhasyaśeṣeṇa sarve nikhilamāditaḥ |
śrīnārāyaṇa uvāca –
sādhu sādhu mahāprājña samyak pṛṣṭaṃ tvayā'nagha || 4 ||
śṛṇu vakṣyāmi yatnena gāyatryaṣṭasahasrakam |
nāmnāṃ śubhānāṃ divyānāṃ sarvapāpavināśanam || 5 ||
sṛṣṭyādau yadbhagavatā pūrve proktaṃ bravīmi te |
aṣṭottarasahasrasya ṛṣirbrahmā prakīrtitaḥ || 6 ||
chando'nuṣṭuptathā devī gāyatrīṃ devatā smṛtā |
halobījāni tasyaiva svarāḥ śaktaya īritāḥ || 7 ||
aṅganyāsakaranyāsāvucyete mātṛkākṣaraiḥ |
atha dhyānaṃ pravakṣyāmi sādhakānāṃ hitāya vai || 8 ||
dhyānam
raktaśvetahiraṇyanīladhavalairyuktāṃ trinītrojjvalāṃ
raktāṃ raktanavasrajaṃ maṇigaṇairyuktāṃ kumārīmimām |
gāyatrīṃ kamalāsanāṃ karatalavyānaddhakuṇḍāmbujāṃ
padmākṣīṃ ca varasrajaṃ ca dadhatīṃ haṃsādhirūḍhāṃ bhaje || 9 ||
acintyalakṣaṇāvyaktāpyarthamātṛmaheśvarī |
amṛtārṇavamadhyasthāpyajitā cāparājitā || 10 ||
aṇimādiguṇādhārāpyarkamaṇḍalasaṃsthitā |
ajarājāparādharmā akṣasūtradharādharā || 11 ||
akārādikṣakārāntāpyariṣaḍvargabhedinī |
añjanādripratīkāśāpyañjanādrinivāsinī || 12 ||
aditiścājapāvidyāpyaravindanibhekṣaṇā |
antarbahiḥsthitāvidyādhvaṃsinī cāntarātmikā || 13 ||
ajā cājamukhāvāsāpyaravindanibhānanā |
ardhamātrārthadānajñāpyarimaṇḍalamardinī || 14 ||
asuraghnī hyamāvāsyāpyalakṣmīghnyantyajārcitā |
ādilakṣmīścādiśaktirākṛtiścāyatānanā || 15 ||
ādityapadavīcārāpyādityaparisevitā |
ācāryāvartanācārāpyādimūrtinivāsinī || 16 ||
āgneyī cāmarī cādyā cārādhyā cāsanasthitā |
ādhāranilayādhārā cākāśāntanivāsinī || 17 ||
ādyākṣarasamāyuktā cāntarākāśarūpiṇī |
ādityamaṇḍalagatā cāntaradhvāntanāśinī || 18 ||
indirā ceṣṭadā ceṣṭā cendīvaranibhekṣaṇā |
irāvatī cendrapadā cendrāṇī cendurūpiṇī || 19 ||
ikṣukodaṇḍasaṃyuktā ceṣusandhānakāriṇī |
indranīlasamākārā ceḍāpiṅgalarūpiṇī || 20 ||
indrākṣīceśvarī devī cehātrayavivarjitā |
umā coṣā hyuḍunibhā urvārukaphalānanā || 21 ||
uḍuprabhā coḍumatī hyuḍupā hyuḍumadhyagā |
ūrdhvā cāpyūrdhvakeśī cāpyūrdhvādhogatibhedinī || 22 ||
ūrdhvabāhupriyā cormimālāvāggranthadāyinī |
ṛtaṃ carṣirṛtumatī ṛṣidevanamaskṛtā || 23 ||
ṛgvedā ṛṇahartrī ca ṛṣimaṇḍalacāriṇī |
ṛddhidā ṛjumārgasthā ṛjudharmā ṛjupradā || 24 ||
ṛgvedanilayā ṛjvī luptadharmapravartinī |
lūtārivarasambhūtā lūtādiviṣahāriṇī || 25 ||
ekākṣarā caikamātrā caikā caikaikaniṣṭhitā |
aindrī hyairāvatārūḍhā caihikāmuṣmikapradā || 26 ||
oṅkārā hyoṣadhī cotā cotaprotanivāsinī |
aurvā hyauṣadhasampannā aupāsanaphalapradā || 27 ||
aṇḍamadhyasthitā devī cāḥkāramanurūpiṇī |
kātyāyanī kālarātriḥ kāmākṣī kāmasundarī || 28 ||
kamalā kāminī kāntā kāmadā kālakaṇṭhinī |
karikumbhastanabharā karavīrasuvāsinī || 29 ||
kalyāṇī kuṇḍalavatī kurukṣetranivāsinī |
kuruvindadalākārā kuṇḍalī kumudālayā || 30 ||
kālajihvā karālāsyā kālikā kālarūpiṇī |
kamanīyaguṇā kāntiḥ kalādhārā kumudvatī || 31 ||
kauśikī kamalākārā kāmacāraprabhañjinī |
kaumārī karuṇāpāṅgī kakuvantā karipriyā || 32 ||
kesarī keśavanutā kadambakusumapriyā |
kālindī kālikā kāñcī kalaśodbhavasaṃstutā || 33 ||
kāmamātā kratumatī kāmarūpā kṛpāvatī |
kumārī kuṇḍanilayā kirātī kīravāhanā || 34 ||
kaikeyī kokilālāpā ketakī kusumapriyā |
kamaṇḍaludharā kālī karmanirmūlakāriṇī || 35 ||
kalahaṃsagatiḥ kakṣā kṛtakautukamaṅgalā |
kastūrītilakā kamprā karīndragamanā kuhūḥ || 36 ||
karpūralepanā kṛṣṇā kapilā kuharāśrayā |
kūṭasthā kudharā kamrā kukṣisthākhilaviṣṭapā || 37 ||
khaḍgakheṭadharā kharvā khecarī khagavāhanā |
khaṭvāṅgadhāriṇī khyātā khagarājoparisthitā || 38 ||
khalaghnī khaṇḍitajarā khaṇḍākhyānapradāyinī |
khaṇḍendutilakā gaṅgā gaṇeśaguhapūjitā || 39 ||
gāyatrī gomatī gītā gāndhārī gānalolupā |
gautamī gāminī gādhā gandharvāpsarasevitā || 40 ||
govindacaraṇākrāntā guṇatrayavibhāvitā |
gandharvī gahvarī gotrā girīśā gahanā gamī || 41 ||
guhāvāsā guṇavatī gurupāpapraṇāśinī |
gurvī guṇavatī guhyā goptavyā guṇadāyinī || 42 ||
girijā guhyamātaṅgī garuḍadhvajavallabhā |
garvāpahāriṇī godā gokulasthā gadādharā || 43 ||
gokarṇanilayāsaktā guhyamaṇḍalavartinī |
gharmadā ghanadā ghaṇṭā ghoradānavamardinī || 44 ||
ghṛṇimantramayī ghoṣā ghanasampātadāyinī |
ghaṇṭāravapriyā ghrāṇā ghṛṇisantuṣṭakāriṇī || 45 ||
ghanārimaṇḍalā ghūrṇā ghṛtācī ghanaveginī |
jñānadhātumayī carcā carcitā cāruhāsinī || 46 ||
caṭulā caṇḍikā citrā citramālyavibhūṣitā |
caturbhujā cārudantā cāturī caritapradā || 47 ||
cūlikā citravastrāntā candramaḥkarṇakuṇḍalā |
candrahāsā cārudātrī cakorī candrahāsinī || 48 ||
candrikā candradhātrī ca caurī caurā ca caṇḍikā |
cañcadvāgvādinī candracūḍā coravināśinī || 49 ||
cārucandanaliptāṅgī cañcaccāmaravījitā |
cārumadhyā cārugatiścandilā candrarūpiṇī || 50 ||
cāruhomapriyā cārvācaritā cakrabāhukā |
candramaṇḍalamadhyasthā candramaṇḍaladarpaṇā || 51 ||
cakravākastanī ceṣṭā citrā cāruvilāsinī |
citsvarūpā candravatī candramāścandanapriyā || 52 ||
codayitrī ciraprajñā cātakā cāruhetukī |
chatrayātā chatradharā chāyā chandaḥparicchadā || 53 ||
chāyādevī chidranakhā channendriyavisarpiṇī |
chando'nuṣṭuppratiṣṭhāntā chidropadravabhedinī || 54 ||
chedā chatreśvarī chinnā churikā chedanapriyā |
jananī janmarahitā jātavedā jaganmayī || 55 ||
jāhnavī jaṭilā jetrī jarāmaraṇavarjitā |
jambūdvīpavatī jvālā jayantī jalaśālinī || 56 ||
jitendriyā jitakrodhā jitāmitrā jagatpriyā |
jātarūpamayī jihvā jānakī jagatī jarā || 57 ||
janitrī jahnutanayā jagattrayahitaiṣiṇī |
jvālāmukhī japavatī jvaraghnī jitaviṣṭapā || 58 ||
jitākrāntamayī jvālā jāgratī jvaradevatā |
jvalantī jaladā jyeṣṭhā jyāghoṣāsphoṭadiṅmukhī || 59 ||
jambhinī jṛmbhaṇā jṛmbhā jvalanmāṇikyakuṇḍalā |
jhiñjhikā jhaṇanirghoṣā jhañjhāmārutaveginī || 60 ||
jhallarīvādyakuśalā ñarūpā ñabhujā smṛtā |
ṭaṅkabāṇasamāyuktā ṭaṅkinī ṭaṅkabhedinī || 61 ||
ṭaṅkīgaṇakṛtāghoṣā ṭaṅkanīyamahorasā |
ṭaṅkārakāriṇī devī ṭhaṭhaśabdaninādinī || 62 ||
ḍāmarī ḍākinī ḍimbhā ḍuṇḍumāraikanirjitā |
ḍāmarītantramārgasthā ḍamaḍḍamarunādinī || 63 ||
ḍiṇḍīravasahā ḍimbhalasatkrīḍāparāyaṇā |
ḍhuṇḍhivighneśajananī ḍhakkāhastā ḍhilivrajā || 64 ||
nityajñānā nirupamā nirguṇā narmadā nadī |
triguṇā tripadā tantrī tulasī taruṇā taruḥ || 65 ||
trivikramapadākrāntā turīyapadagāminī |
taruṇādityasaṅkāśā tāmasī tuhinā turā || 66 ||
trikālajñānasampannā triveṇī ca trilocanā |
triśaktistripurā tuṅgā turaṅgavadanā tathā || 67 ||
timiṅgilagilā tīvrā trisrotā tāmasādinī |
tantramantraviśeṣajñā tanumadhyā triviṣṭapā || 68 ||
trisandhyā tristanī toṣāsaṃsthā tālapratāpinī |
tāṭaṅkinī tuṣārābhā tuhinācalavāsinī || 69 ||
tantujālasamāyuktā tārahārāvalipriyā |
tilahomapriyā tīrthā tamālakusumākṛtiḥ || 70 ||
tārakā triyutā tanvī triśaṅkuparivāritā |
talodarī tilābhūṣā tāṭaṅkapriyavādinī || 71 ||
trijaṭā tittirī tṛṣṇā trividhā taruṇākṛtiḥ |
taptakāñcanasaṅkāśā taptakāñcanabhūṣaṇā || 72 ||
traiyambakā trivargā ca trikālajñānadāyinī |
tarpaṇā tṛptidā tṛptā tāmasī tumburustutā || 73 ||
tārkṣyasthā triguṇākārā tribhaṅgī tanuvallariḥ |
thātkārī thāravā thāntā dohinī dīnavatsalā || 74 ||
dānavāntakarī durgā durgāsuranibarhiṇī |
devarītirdivārātrirdraupadī dundubhisvanā || 75 ||
devayānī durāvāsā dāridryodbhedinī divā |
dāmodarapriyā dīptā digvāsā digvimohinī || 76 ||
daṇḍakāraṇyanilayā daṇḍinī devapūjitā |
devavandyā diviṣadā dveṣiṇī dānavākṛtiḥ || 77 ||
dīnānāthastutā dīkṣā daivatādisvarūpiṇī |
dhātrī dhanurdharā dhenurdhāriṇī dharmacāriṇī || 78 ||
dhurandharā dharādhārā dhanadā dhānyadohinī |
dharmaśīlā dhanādhyakṣā dhanurvedaviśāradā || 79 ||
dhṛtirdhanyā dhṛtapadā dharmarājapriyā dhruvā |
dhūmāvatī dhūmakeśī dharmaśāstraprakāśinī || 80 ||
nandā nandapriyā nidrā nṛnutā nandanātmikā |
narmadā nalinī nīlā nīlakaṇṭhasamāśrayā || 81 ||
nārāyaṇapriyā nityā nirmalā nirguṇā nidhiḥ |
nirādhārā nirupamā nityaśuddhā nirañjanā || 82 ||
nādabindukalātītā nādabindukalātmikā |
nṛsiṃhinī nagadharā nṛpanāgavibhūṣitā || 83 ||
narakakleśaśamanī nārāyaṇapadodbhavā |
niravadyā nirākārā nāradapriyakāriṇī || 84 ||
nānājyotiḥ samākhyātā nidhidā nirmalātmikā |
navasūtradharā nītirnirupadravakāriṇī || 85 ||
nandajā navaratnāḍhyā naimiṣāraṇyavāsinī |
navanītapriyā nārī nīlajīmūtanisvanā || 86 ||
nimeṣiṇī nadīrūpā nīlagrīvā niśīśvarī |
nāmāvalirniśumbhaghnī nāgalokanivāsinī || 87 ||
navajāmbūnadaprakhyā nāgalokādhidevatā |
nūpurākrāntacaraṇā naracittapramodinī || 88 ||
nimagnāraktanayanā nirghātasamanisvanā |
nandanodyānanilayā nirvyūhoparicāriṇī || 89 ||
pārvatī paramodārā parabrahmātmikā parā |
pañcakośavinirmuktā pañcapātakanāśinī || 90 ||
paracittavidhānajñā pañcikā pañcarūpiṇī |
pūrṇimā paramā prītiḥ paratejaḥ prakāśinī || 91 ||
purāṇī pauruṣī puṇyā puṇḍarīkanibhekṣaṇā |
pātālatalanirmagnā prītā prītivivardhinī || 92 ||
pāvanī pādasahitā peśalā pavanāśinī |
prajāpatiḥ pariśrāntā parvatastanamaṇḍalā || 93 ||
padmapriyā padmasaṃsthā padmākṣī padmasambhavā |
padmapatrā padmapadā padminī priyabhāṣiṇī || 94 ||
paśupāśavinirmuktā purandhrī puravāsinī |
puṣkalā puruṣā parvā pārijātasumapriyā || 95 ||
pativratā pavitrāṅgī puṣpahāsaparāyaṇā |
prajñāvatīsutā pautrī putrapūjyā payasvinī || 96 ||
paṭṭipāśadharā paṅktiḥ pitṛlokapradāyinī |
purāṇī puṇyaśīlā ca praṇatārtivināśinī || 97 ||
pradyumnajananī puṣṭā pitāmahaparigrahā |
puṇḍarīkapurāvāsā puṇḍarīkasamānanā || 98 ||
pṛthujaṅghā pṛthubhujā pṛthupādā pṛthūdarī |
pravālaśobhā piṅgākṣī pītavāsāḥ pracāpalā || 99 ||
prasavā puṣṭidā puṇyā pratiṣṭhā praṇavāgatiḥ |
pañcavarṇā pañcavāṇī pañcikā pañjarasthitā || 100 ||
paramāyā parajyotiḥ paraprītiḥ parāgatiḥ |
parākāṣṭhā pareśānī pāvanī pāvakadyutiḥ || 101 ||
puṇyabhadrā paricchedyā puṣpahāsā pṛthūdarī |
pītāṅgī pītavasanā pītaśayyā piśācinī || 102 ||
pītakriyā piśācaghnī pāṭalākṣī paṭukriyā |
pañcabhakṣapriyācārā pūtanāprāṇaghātinī || 103 ||
punnāgavanamadhyasthā puṇyatīrthaniṣevitā |
pañcāṅgī ca parāśaktiḥ paramāhlādakāriṇī || 104 ||
puṣpakāṇḍasthitā pūṣā poṣitākhilaviṣṭapā |
prāṇapriyā pañcaśikhā pannagopariśāyinī || 105 ||
pañcamātrātmikā pṛthvī pathikā pṛthudohinī |
purāṇanyāyamīmāṃsā pāṭalī puṣpagandhinī || 106 ||
puṇyaprajā pāradātrī paramārgaikagocarā |
pravālaśobhā pūrṇāśā praṇavā pallavodarī || 107 ||
phalinī phaladā phalguḥ phūtkārī phalakākṛtiḥ |
phaṇīndrabhogaśayanā phaṇimaṇḍalamaṇḍitā || 108 ||
bālabālā bahumatā bālātapanibhāṃśukā |
balabhadrapriyā vandyā baḍavā buddhisaṃstutā || 109 ||
bandīdevī bilavatī baḍiśaghnī balipriyā |
bāndhavī bodhitā buddhirbandhūkakusumapriyā || 110 ||
bālabhānuprabhākārā brāhmī brāhmaṇadevatā |
bṛhaspatistutā bṛndā bṛndāvanavihāriṇī || 111 ||
bālākinī bilāhārā bilavāsā bahūdakā |
bahunetrā bahupadā bahukarṇāvataṃsikā || 112 ||
bahubāhuyutā bījarūpiṇī bahurūpiṇī |
bindunādakalātītā bindunādasvarūpiṇī || 113 ||
baddhagodhāṅgulitrāṇā badaryāśramavāsinī |
bṛndārakā bṛhatskandhā bṛhatī bāṇapātinī || 114 ||
bṛndādhyakṣā bahunutā vanitā bahuvikramā |
baddhapadmāsanāsīnā bilvapatratalasthitā || 115 ||
bodhidrumanijāvāsā baḍisthā bindudarpaṇā |
bālā bāṇāsanavatī baḍabānalaveginī || 116 ||
brahmāṇḍabahirantaḥsthā brahmakaṅkaṇasūtriṇī |
bhavānī bhīṣaṇavatī bhāvinī bhayahāriṇī || 117 ||
bhadrakālī bhujaṅgākṣī bhāratī bhāratāśayā |
bhairavī bhīṣaṇākārā bhūtidā bhūtimālinī || 118 ||
bhāminī bhoganiratā bhadradā bhūrivikramā |
bhūtavāsā bhṛgulatā bhārgavī bhūsurārcitā || 119 ||
bhāgīrathī bhogavatī bhavanasthā bhiṣagvarā |
bhāminī bhoginī bhāṣā bhavānī bhūridakṣiṇā || 120 ||
bhargātmikā bhīmavatī bhavabandhavimocinī |
bhajanīyā bhūtadhātrīrañjitā bhuvaneśvarī || 121 ||
bhujaṅgavalayā bhīmā bheruṇḍā bhāgadheyinī |
mātā māyā madhumatī madhujihvā madhupriyā || 122 ||
mahādevī mahābhāgā mālinī mīnalocanā |
māyātītā madhumatī madhumāṃsā madhudravā || 123 ||
mānavī madhusambhūtā mithilāpuravāsinī |
madhukaiṭabhasaṃhartrī medinī meghamālinī || 124 ||
mandodarī mahāmāyā maithilī masṛṇapriyā |
mahālakṣmīrmahākālī mahākanyā maheśvarī || 125 ||
māhendrī merutanayā mandārakusumārcitā |
mañjumañjīracaraṇā mokṣadā mañjubhāṣiṇī || 126 ||
madhuradrāviṇī mudrā malayā malayānvitā |
medhā marakataśyāmā māgadhī menakātmajā || 127 ||
mahāmārī mahāvīrā mahāśyāmā manustutā |
mātṛkā mihirābhāsā mukundapadavikramā || 128 ||
mūlādhārasthitā mugdhā maṇipūrakavāsinī |
mṛgākṣī mahiṣārūḍhā mahiṣāsuramardinī || 129 ||
yogāsanā yogagamyā yogā yauvanakāśrayā |
yauvanī yuddhamadhyasthā yamunā yugadhāriṇī || 130 ||
yakṣiṇī yogayuktā ca yakṣarājaprasūtinī |
yātrā yānavidhānajñā yaduvaṃśasamudbhavā || 131 ||
yakārādihakārāntā yājuṣī yajñarūpiṇī |
yāminī yoganiratā yātudhānabhayaṅkarī || 132 ||
rukmiṇī ramaṇī rāmā revatī reṇukā ratiḥ |
raudrī raudrapriyākārā rāmamātā ratipriyā || 133 ||
rohiṇī rājyadā revā ramā rājīvalocanā |
rākeśī rūpasampannā ratnasiṃhāsanasthitā || 134 ||
raktamālyāmbaradharā raktagandhānulepanā |
rājahaṃsasamārūḍhā rambhā raktabalipriyā || 135 ||
ramaṇīyayugādhārā rājitākhilabhūtalā |
rurucarmaparīdhānā rathinī ratnamālikā || 136 ||
rogeśī rogaśamanī rāviṇī romaharṣiṇī |
rāmacandrapadākrāntā rāvaṇacchedakāriṇī || 137 ||
ratnavastraparicchannā rathasthā rukmabhūṣaṇā |
lajjādhidevatā lolā lalitā liṅgadhāriṇī || 138 ||
lakṣmīrlolā luptaviṣā lokinī lokaviśrutā |
lajjā lambodarī devī lalanā lokadhāriṇī || 139 ||
varadā vanditā vidyā vaiṣṇavī vimalākṛtiḥ |
vārāhī virajā varṣā varalakṣmīrvilāsinī || 140 ||
vinatā vyomamadhyasthā vārijāsanasaṃsthitā |
vāruṇī veṇusambhūtā vītihotrā virūpiṇī || 141 ||
vāyumaṇḍalamadhyasthā viṣṇurūpā vidhipriyā |
viṣṇupatnī viṣṇumatī viśālākṣī vasundharā || 142 ||
vāmadevapriyā velā vajriṇī vasudohinī |
vedākṣaraparītāṅgī vājapeyaphalapradā || 143 ||
vāsavī vāmajananī vaikuṇṭhanilayā varā |
vyāsapriyā varmadharā vālmīkiparisevitā || 144 ||
śākambharī śivā śāntā śāradā śaraṇāgatiḥ |
śātodarī śubhācārā śumbhāsuravimardinī || 145 ||
śobhāvatī śivākārā śaṅkarārdhaśarīriṇī |
śoṇā śubhāśayā śubhrā śiraḥsandhānakāriṇī || 146 ||
śarāvatī śarānandā śarajjyotsnā śubhānanā |
śarabhā śūlinī śuddhā śabarī śukavāhanā || 147 ||
śrīmatī śrīdharānandā śravaṇānandadāyinī |
śarvāṇī śarvarīvandyā ṣaḍbhāṣā ṣaḍṛtupriyā || 148 ||
ṣaḍādhārasthitā devī ṣaṇmukhapriyakāriṇī |
ṣaḍaṅgarūpasumatī surāsuranamaskṛtā || 149 ||
sarasvatī sadādhārā sarvamaṅgalakāriṇī |
sāmagānapriyā sūkṣmā sāvitrī sāmasambhavā || 150 ||
sarvāvāsā sadānandā sustanī sāgarāmbarā |
sarvaiśvaryapriyā siddhiḥ sādhubandhuparākramā || 151 ||
saptarṣimaṇḍalagatā somamaṇḍalavāsinī |
sarvajñā sāndrakaruṇā samānādhikavarjitā || 152 ||
sarvottuṅgā saṅgahīnā sadguṇā sakaleṣṭadā |
saradhā sūryatanayā sukeśī somasaṃhatiḥ || 153 ||
hiraṇyavarṇā hariṇī hrīṅkārī haṃsavāhinī |
kṣaumavastraparītāṅgī kṣīrābdhitanayā kṣamā || 154 ||
gāyatrī caiva sāvitrī pārvatī ca sarasvatī |
vedagarbhā varārohā śrīgāyatrī parāmbikā || 155 ||
iti sāhasrakaṃ nāmnāṃ gāyatryāścaiva nārada |
puṇyadaṃ sarvapāpaghnaṃ mahāsampattidāyakam || 156 ||
evaṃ nāmāni gāyatryāstoṣotpattikarāṇi hi |
aṣṭamyāṃ ca viśeṣeṇa paṭhitavyaṃ dvijaiḥ saha || 157 ||
japaṃ kṛtvā homa pūjā dhyānaṃ kṛtvā viśeṣataḥ |
yasmai kasmai na dātavyaṃ gāyatryāstu viśeṣataḥ || 158 ||
subhaktāya suśiṣyāya vaktavyaṃ bhūsurāya vai |
bhraṣṭebhyaḥ sādhakebhyaśca bāndhavebhyo na darśayet || 159 ||
yadgṛhe likhitaṃ śāstraṃ bhayaṃ tasya na kasyacit |
cañcalāpisthirā bhūtvā kamalā tatra tiṣṭhati || 160 ||
idaṃ rahasyaṃ paramaṃ guhyādguhyataraṃ mahat |
puṇyapradaṃ manuṣyāṇāṃ daridrāṇāṃ nidhipradam || 161 ||
mokṣapradaṃ mumukṣūṇāṃ kāmināṃ sarvakāmadam |
rogādvai mucyate rogī baddho mucyeta bandhanāt || 162 ||
brahmahatyā surāpānaṃ suvarṇasteyino narāḥ |
gurutalpagato vāpi pātakānmucyate sakṛt || 163 ||
asatpratigrahāccaivā'bhakṣyabhakṣādviśeṣataḥ |
pākhaṇḍānṛtamukhyebhyaḥ paṭhanādeva mucyate || 164 ||
idaṃ rahasyamamalaṃ mayoktaṃ padmajodbhava |
brahmasāyujyadaṃ nṝṇāṃ satyaṃ satyaṃ na saṃśayaḥ || 165 ||
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskandhe gāyatrīsahasranāma stotra kathanaṃ nāma ṣaṣṭho'dhyāyaḥ ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Telugu script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.