Valmiki Ramayana Aranya Kanda Sarga 18 — Gujarati Script

⚠️ AI-generated translation — the Sinhala meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Sinhala

රාම තෙම කාම පාශයෙන් බැඳුණු ශූර්පණඛා දෙස බලා මෘදු වචනයෙන් ඇයට කීවේ තමා විවාහ වී ඇති බවත් සීතා තම ප්‍රිය භාර්යාව බවත් ය; එසේම තවම විවාහ නොවූ ලක්ෂ්මණ ඇයගේ ස්වාමියා වනු ඇති බව යෝජනා කළේය. ලක්ෂ්මණ ද සිනාසී යුක්ති ලෙස පිළිතුරු දුන්නේය. කාමයෙන් මුළාවූ ශූර්පණඛා කිපී සීතාව භක්ෂණය කරන්නට දිව ගියාය. රාම ඇය අල්ලා ගෙන ලක්ෂ්මණට කී කල්හි ලක්ෂ්මණ කඩුව ඔසවා ඇගේ කන් හා නාසය කැපීය; ලේ තැවරුණු ඈ හඬා වනයට දිව ගොස් ඛර රාක්ෂසයා වෙතට එළඹ තමා විරූපී කරන ලද බව සියල්ල පැවසුවාය.

AI-generated · not yet verified

The Sinhala meaning of each verse is shown below the verse.

⚠️ AI-generated translation — the Bengali meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.

Summary — Bengali

বাল্মীকি রামায়ণের অরণ্যকাণ্ডের অষ্টাদশ সর্গে বর্ণিত হয়েছে যে, শূর্পণখা রাম ও লক্ষ্মণের কাছে পত্নী কামনা করলে রাম তাকে লক্ষ্মণের কাছে পাঠান। লক্ষ্মণ পরিহাস করে তাকে রামের কনিষ্ঠা পত্নী হওয়ার কথা বলেন, কিন্তু শূর্পণখা ক্রুদ্ধ হয়ে সীতাকে ভক্ষণ করার ইচ্ছা প্রকাশ করে তাঁর দিকে ধাবিত হয়। তখন রাম লক্ষ্মণকে নির্দেশ দিলে লক্ষ্মণ খড়্গ দিয়ে শূর্পণখার কর্ণ ও নাসিকা ছেদন করেন। বিকৃত ও রক্তাক্ত শূর্পণখা চিৎকার করতে করতে বনে পালিয়ে গিয়ে খরের কাছে গিয়ে ভয় ও মোহে মূর্ছিত হয়ে সমস্ত ঘটনা জানায়।

AI-generated · not yet verified

The Bengali meaning of each verse is shown below the verse.

Meaning —

શ્રીમદ્વાલ્મીકીય રામાયણે અરણ્યકાણ્ડમ્ ।

અથ અષ્ટાદશસ્સર્ગઃ ।

Shloka 1

તતશ્શૂર્પણખાં રામઃ કામપાશાવપાશિતામ્ ।
સ્વચ્છયા શ્લક્ષ્ણયા વાચા સ્મિતપૂર્વમથાબ્રવીત્ ॥ 1 ॥

tataśśūrpaṇakhāṃ rāmaḥ kāmapāśāvapāśitām |
svacchayā ślakṣṇayā vācā smitapūrvamathābravīt || 1 ||

তারপর রাম, কামপাশে বাঁধা শূর্পণখাকে স্বচ্ছ ও মধুর বাক্যে স্মিতহাস্যপূর্বক বললেন। ^AI

එවිට රාම තෙම කාම පාශයෙන් බැඳුණු ශූර්පණඛා දෙස බලා, පිරිසිදු මෘදු වචනයෙන් සිනා පෙරදැරිව මෙසේ කීවේය. ^AI

Shloka 2

કૃતદારોઽસ્મિ ભવતિ ભાર્યેયં દયિતા મમ ।
ત્વદ્વિધાનાં તુ નારીણાં સુદુઃખા સસપત્નતા ॥ 2 ॥

kṛtadāro'smi bhavati bhāryeyaṃ dayitā mama |
tvadvidhānāṃ tu nārīṇāṃ suduḥkhā sasapatnatā || 2 ||

হে ভদ্রে, আমি বিবাহিত; এই আমার প্রিয়তমা পত্নী। তোমার মতো নারীদের পক্ষে সপত্নীসহ থাকা অত্যন্ত দুঃখজনক। ^AI

මම විවාහ වී ඇත්තෙමි. මොබ ඇත්තී මාගේ ප්‍රිය භාර්යාවයි. ඔබ වැනි ස්ත්‍රීන්ට සපත්නී සහිත බව ඉතා දුක් සහිතය. ^AI

Shloka 3

અનુજસ્ત્વેષ મે ભ્રાતા શીલવાન્પ્રિયદર્શનઃ ।
શ્રીમાનકૃતદારશ્ચ લક્ષ્મણો નામ વીર્યવાન્ ॥ 3 ॥

anujastveṣa me bhrātā śīlavānpriyadarśanaḥ |
śrīmānakṛtadāraśca lakṣmaṇo nāma vīryavān || 3 ||

এ আমার কনিষ্ঠ ভ্রাতা, শীলবান, প্রিয়দর্শন, শ্রীমান, অবিবাহিত এবং বীর্যবান—ইনি লক্ষ্মণ নামে পরিচিত। ^AI

මොහු මාගේ බාල සහෝදරයාය; සිල්වත්ය, ප්‍රිය දර්ශනයය. ශ්‍රීමත් වූ, තවම විවාහ නොවූ, වීර්යවත් ලක්ෂ්මණ නම් වේ. ^AI

Shloka 4

અપૂર્વી ભાર્યયા ચાર્થી તરુણઃ પ્રિયદર્શનઃ ।
અનુરૂપશ્ચ તે ભર્તા રૂપસ્યાસ્ય ભવિષ્યતિ ॥ 4 ॥

apūrvī bhāryayā cārthī taruṇaḥ priyadarśanaḥ |
anurūpaśca te bhartā rūpasyāsya bhaviṣyati || 4 ||

ইনি এখনও পত্নীবিহীন, পত্নী কামনা করেন, তরুণ ও প্রিয়দর্শন; ইনি তোমার এই রূপের যোগ্য স্বামী হবেন। ^AI

ඔහු තවම භාර්යාවක් නොලද, භාර්යාවක් සොයමින් සිටින, තරුණ, ප්‍රිය දර්ශන අයෙකි. ඔහු ඔබගේ මේ රූපයට අනුරූප වූ ඔබගේ ස්වාමියා වනු ඇත. ^AI

Shloka 5

એનં ભજ વિશાલાક્ષિ ભર્તારં ભ્રાતરં મમ ।
અસપત્ના વરારોહે મેરુમર્કપ્રભા યથા ॥ 5 ॥

enaṃ bhaja viśālākṣi bhartāraṃ bhrātaraṃ mama |
asapatnā varārohe merumarkaprabhā yathā || 5 ||

হে বিশালাক্ষী, আমার এই ভ্রাতাকেই স্বামীরূপে বরণ কর; হে বরারোহে, তুমি সপত্নীবিহীন হয়ে সূর্যের প্রভাযুক্ত মেরুর মতো সুখে থাকবে। ^AI

විශාල ඇස් ඇත්තිය, මාගේ මේ සහෝදරයා ස්වාමියා ලෙස භජනය කරන්න. උතුම් වර්ණ ඇත්තිය, සූර්යයාගේ ආලෝකය මේරු පර්වතයට මෙන්, ඔබ සපත්නී රහිතව සිටින්නෙහිය. ^AI

ઇતિ રામેણ સા પ્રોક્તા રાક્ષસી કામમોહિતા ।
વિસૃજ્ય રામં સહસા તતો લક્ષ્મણમબ્રવીત્ ॥ 6 ॥

Shloka 7

અસ્ય રૂપસ્ય તે યુક્તા ભાર્યાહં વરવર્ણિની ।
મયા સહ સુખં સર્વાન્દણ્ડકાન્વિચરિષ્યસિ ॥ 7 ॥

asya rūpasya te yuktā bhāryāhaṃ varavarṇinī |
mayā saha sukhaṃ sarvāndaṇḍakānvicariṣyasi || 7 ||

তোমার এই রূপের যোগ্য পত্নী আমি, হে বরবর্ণিনী; আমার সঙ্গে তুমি সুখে সমগ্র দণ্ডকারণ্য ভ্রমণ করবে। ^AI

උතුම් වර්ණ ඇත්තිය, මාගේ මේ රූපයට ගැළපෙන භාර්යාව මම වෙමි. මා සමඟ ඔබ සියලු දණ්ඩක වනයෙහි සැපසේ සැරිසරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 8

એવમુક્તસ્તુ સૌમિત્રી રાક્ષસ્યા વાક્યકોવિદઃ ।
તતશ્શૂર્પણખીં સ્મિત્વા લક્ષ્મણો યુક્તમબ્રવીત્ ॥ 8 ॥

evamuktastu saumitrī rākṣasyā vākyakovidaḥ |
tataśśūrpaṇakhīṃ smitvā lakṣmaṇo yuktamabravīt || 8 ||

এইভাবে রাক্ষসীর কথায় সম্বোধন করা হয়ে, বাক্যকুশল সৌমিত্রি (লক্ষ্মণ) তখন শূর্পণখার প্রতি স্মিতহাস্য করে যথাযোগ্য কথা বললেন। ^AI

රාක්ෂසිය විසින් මෙසේ කියන ලද, වචනයෙහි දක්ෂ සෞමිත්‍රී ලක්ෂ්මණ තෙම එවිට ශූර්පණඛා දෙස සිනාසී යුක්ති ලෙස මෙසේ කීවේය. ^AI

Shloka 9

કથં દાસસ્ય મે દાસી ભાર્યા ભવિતુમિચ્છસિ ।
સોઽહમાર્યેણ પરવાન્ભ્રાત્રા કમલવર્ણિનિ ॥ 9 ॥

kathaṃ dāsasya me dāsī bhāryā bhavitumicchasi |
so'hamāryeṇa paravānbhrātrā kamalavarṇini || 9 ||

হে আর্যা, হে কমলবর্ণিনী, আমি তো এক দাসের দাস; তুমি কীভাবে আমার দাসী হয়ে পত্নী হতে ইচ্ছা করছ? আমি তো আমার জ্যেষ্ঠ ভ্রাতার অধীন। ^AI

කමල වර්ණ ඇත්තිය, මාගේ දාසයාගේ දාසියක් වීමට ඔබ කෙසේ කැමති වන්නෙහිද? ආර්‍ය වූ සහෝදරයාණන්ට මම යටත් ව සිටිමි. ^AI

Shloka 10

સમૃદ્ધાર્થસ્ય સિદ્ધાર્થા મુદિતામલવર્ણિની ।
આર્યસ્ય ત્વં વિશાલાક્ષિ ભાર્યા ભવ યવીયસી ॥ 10 ॥

samṛddhārthasya siddhārthā muditāmalavarṇinī |
āryasya tvaṃ viśālākṣi bhāryā bhava yavīyasī || 10 ||

হে সিদ্ধার্থা, আনন্দিত ও নির্মলবর্ণা, হে বিশালাক্ষী, তুমি এই সমৃদ্ধিশালী আর্যদেবের কনিষ্ঠা পত্নী হও। ^AI

සමෘද්ධියෙන් යුත් ස්වාමියාගේ සිද්ධාර්ථවූ, ප්‍රමුදිතවූ, නිර්මල වර්ණයෙන් යුත්, විශාල නේත්‍ර ඇති ඔබ, ඔහුගේ බාල භාර්යාව වන්න. ^AI

Shloka 11

એનાં વિરૂપામસતીં કરાલાં નિર્ણતોદરીમ્ ।
ભાર્યાં વૃદ્ધાં પરિત્યજ્ય ત્વામેવૈષ ભજિષ્યતિ ॥ 11 ॥

enāṃ virūpāmasatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm |
bhāryāṃ vṛddhāṃ parityajya tvāmevaiṣa bhajiṣyati || 11 ||

এই কুরূপা, অসতী, ভয়ংকরী, চাপা উদরযুক্ত বৃদ্ধা পত্নীকে পরিত্যাগ করে ইনি কেবল তোমাকেই ভজনা করবেন। ^AI

විරූපී, අසත්, භයානක, ගිලුණු උදරය ඇති, මහලු මේ භාර්යාව අත්හැර, මොහු ඔබම සේවනය කරන්නේය. ^AI

Shloka 12

કો હિ રૂપમિદં શ્રેષ્ઠં સન્ત્યજ્ય વરવર્ણિનિ ।
માનુષીષુ વરારોહે કુર્યાદ્ભાવં વિચક્ષણઃ ॥ 12 ॥

ko hi rūpamidaṃ śreṣṭhaṃ santyajya varavarṇini |
mānuṣīṣu varārohe kuryādbhāvaṃ vicakṣaṇaḥ || 12 ||

হে বরবর্ণিনি, হে বরারোহে, কোন বিবেকবান ব্যক্তি মনুষ্যদের মধ্যে এই শ্রেষ্ঠ রূপ পরিত্যাগ করে (অন্যত্র) আসক্ত হবেন? ^AI

උතුම් වර්ණය ඇති, උතුම් අඟනකි, මිනිස් ස්ත්‍රීන් අතර මෙබඳු ශ්‍රේෂ්ඨ රූපයක් අත්හැර, නුවණැත්තෙක් කවරෙක් නම් ඇය කෙරෙහි ආශාව ඇති කරන්නේද? ^AI

ઇતિ સા લક્ષ્મણેનોક્તા કરાલા નિર્ણતોદરી ।
મન્યતે તદ્વચસ્તથ્યં પરિહાસાવિચક્ષણા ॥ 13 ॥

Shloka 14

સા રામં પર્ણશાલાયામુપવિષ્ટં પરન્તપમ્ ।
સીતયા સહ દુર્દર્ષમબ્રવીત્કામમોહિતા ॥ 14 ॥

sā rāmaṃ parṇaśālāyāmupaviṣṭaṃ parantapam |
sītayā saha durdarṣamabravītkāmamohitā || 14 ||

কামমোহিত হয়ে সে পর্ণশালায় সীতা সহ উপবিষ্ট, শত্রুতাপকারী ও দুর্দর্শন রামকে বলল। ^AI

කාමයෙන් මුළාවූ ඇය, පරන්තපවූ, සීතාව සමඟ පර්ණශාලාවේ වාඩිවී සිටින, දුර්දර්ශවූ රාම දෙස බලා මෙසේ කීවාය. ^AI

Shloka 15

એનાં વિરૂપામસતીં કરાલાં નિર્ણતોદરીમ્ ।
વૃદ્ધાં ભાર્યામવષ્ટભ્ય માં ન ત્વં બહુમન્યસે ॥ 15 ॥

enāṃ virūpāmasatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm |
vṛddhāṃ bhāryāmavaṣṭabhya māṃ na tvaṃ bahumanyase || 15 ||

এই কুরূপা, অসতী, ভয়ংকরী, চাপা উদরযুক্ত বৃদ্ধা পত্নীকে অবলম্বন করে তুমি আমাকে আদর করো না। ^AI

විරූපී, අසත්, භයානක, ගිලුණු උදරය ඇති, මහලු මේ භාර්යාව රැකගෙන සිටින බැවින් ඔබ මා බහුමාන නොකරන්නෙහිය. ^AI

Shloka 16

અદ્યેમાં ભક્ષયિષ્યામિ પશ્યતસ્તવ માનુષીમ્ ।
ત્વયા સહ ચરિષ્યામિ નિસ્સપત્ના યથાસુખમ્ ॥ 16 ॥

adyemāṃ bhakṣayiṣyāmi paśyatastava mānuṣīm |
tvayā saha cariṣyāmi nissapatnā yathāsukham || 16 ||

আজ তুমি দেখতে দেখতে আমি এই মনুষ্যীকে ভক্ষণ করব, এবং তোমার সঙ্গে নির্দ্বন্দ্বভাবে সুখে বিচরণ করব। ^AI

අද ඔබ බලා සිටියදී මේ මිනිස් ස්ත්‍රිය භක්ෂණය කරන්නෙමි. එවිට සපත්නියක් නොමැතිව ඔබ සමඟ සුවසේ හැසිරෙන්නෙමි. ^AI

Shloka 17

ઇત્યુક્ત્વા મૃગશાબાક્ષીમલાતસદૃશેક્ષણા ।
અભ્યધાવત્સુસઙ્કૃદ્ધા મહોલ્કાં રોહિણીમિવ ॥ 17 ॥

ityuktvā mṛgaśābākṣīmalātasadṛśekṣaṇā |
abhyadhāvatsusaṅkṛddhā maholkāṃ rohiṇīmiva || 17 ||

এই বলে মৃগশাবক-সদৃশ চোখওয়ালী সীতার দিকে অঙ্গারের মতো চোখওয়ালী সে অত্যন্ত ক্রুদ্ধ হয়ে মহাউল্কার মতো রোহিণীর দিকে ধাবিত হল। ^AI

මෙසේ කී, ගිනි අඟුරක් වැනි ඇස් ඇති, මුව පැටියකු වැනි ඇස් ඇති සීතාව දෙසට, දැවෙන මහා උල්කාවක් රෝහිණී නකතට එන්නාක් මෙන් ඇය ඉතා කිපී දිව ගියාය. ^AI

Shloka 18

તાં મૃત્યુપાશપ્રતિમામાપતન્તીં મહાબલઃ ।
નિગૃહ્ય રામઃ કુપિત સ્તતો લક્ષ્મણમબ્રવીત્ ॥ 18 ॥

tāṃ mṛtyupāśapratimāmāpatantīṃ mahābalaḥ |
nigṛhya rāmaḥ kupita stato lakṣmaṇamabravīt || 18 ||

মৃত্যুপাশের মতো ধাবমান সেই নারীকে মহাবলশালী রাম ক্রুদ্ধ হয়ে নিগ্রহ করে তখন লক্ষ্মণকে বললেন। ^AI

මරණ පාශයට සමානව එසේ පැමිණෙන ඇය මහා බලවත් රාම තෙමේ අල්ලා ගෙන, කිපී, පසුව ලක්ෂ්මණට මෙසේ කීවේය. ^AI

Shloka 19

ક્રૂરૈરનાર્યૈ સ્સૌમિત્રે પરિહાસઃ કથઞ્ચન ।
ન કાર્યઃ પશ્યવૈદેહીં કથઞ્ચિત્સૌમ્ય જીવતીમ્ ॥ 19 ॥

krūrairanāryai ssaumitre parihāsaḥ kathañcana |
na kāryaḥ paśyavaidehīṃ kathañcitsaumya jīvatīm || 19 ||

হে সৌমিত্রি, নিষ্ঠুর ও অসভ্য লোকদের সঙ্গে কখনও পরিহাস করা উচিত নয়; হে সৌম্য, এই বৈদেহীকে দেখো, তিনি কোনওক্রমে জীবিত আছেন। ^AI

"සෞමිත්‍රය, කෲර වූ අනාර්‍යයන් සමඟ කිසි ලෙසකින්වත් සරදම් නොකළ යුතුය. සෞම්‍යය, ජීවත්ව සිටින වෛදේහිය දෙස බලන්න." ^AI

Shloka 20

ઇમાં વિરૂપામસતીમતિમત્તાં મહોદરીમ્ ।
રાક્ષસીં પુરુષવ્યાઘ્ર વિરૂપયિતુમર્હસિ ॥ 20 ॥

imāṃ virūpāmasatīmatimattāṃ mahodarīm |
rākṣasīṃ puruṣavyāghra virūpayitumarhasi || 20 ||

হে পুরুষশ্রেষ্ঠ, এই কুরূপা, দুশ্চরিত্রা, অতিমত্তা ও মহোদরী রাক্ষসীকে বিকৃত করা তোমার উচিত। ^AI

"පුරුෂ ව්‍යාඝ්‍රය, විරූපී වූ, දුෂ්ට වූ, අතිශයින් මත් වූ, මහෝදරී වූ මේ රාක්ෂසිය විරූපී කිරීමට ඔබ සුදුසුය." ^AI

Shloka 21

ઇત્યુક્તો લક્ષ્મણસ્તસ્યાઃ ક્રુદ્ધો રામસ્ય પાર્શ્વતઃ ।
ઉદ્ધૃત્ય ખઙ્ગં ચિચ્છેદ કર્ણનાસં મહાબલઃ ॥ 21 ॥

ityukto lakṣmaṇastasyāḥ kruddho rāmasya pārśvataḥ |
uddhṛtya khaṅgaṃ ciccheda karṇanāsaṃ mahābalaḥ || 21 ||

এইভাবে বলা হলে মহাবলশালী লক্ষ্মণ ক্রুদ্ধ হয়ে রামের পাশ থেকে খড়্গ উঠিয়ে নিয়ে তার কর্ণ ও নাসিকা ছেদন করলেন। ^AI

මෙසේ කී කල්හි මහා බලවත් ලක්ෂ්මණ කිපී රාමගේ පැත්තෙන් කඩුව ඔසවා ඇගේ කන් හා නාසය කැපීය. ^AI

Shloka 22

નિકૃત્તકર્ણનાસા તુ વિસ્વરં સા વિનદ્ય ચ ।
યથાગતં પ્રદુદ્રાવ ઘોરા શૂર્પણખા વનમ્ ॥ 22 ॥

nikṛttakarṇanāsā tu visvaraṃ sā vinadya ca |
yathāgataṃ pradudrāva ghorā śūrpaṇakhā vanam || 22 ||

কর্ণ ও নাসিকা ছিন্ন হওয়ায় সেই ভয়ংকরী শূর্পণখা বিকট স্বরে চিৎকার করে যেভাবে এসেছিল সেইভাবে বনে পালিয়ে গেল। ^AI

කන් හා නාසය කැපුණු ඒ ඝෝර ශූර්පණඛා අමිහිරි හඬින් හඬා ආ පරිද්දෙන්ම වනයට දිව ගියාය. ^AI

Shloka 23

સા વિરૂપા મહાઘોરા રાક્ષસી શોણિતોક્ષિતા ।
નનાદ વિવિધાન્નાદાન્યથા પ્રાવૃષિ તોયદઃ ॥ 23 ॥

sā virūpā mahāghorā rākṣasī śoṇitokṣitā |
nanāda vividhānnādānyathā prāvṛṣi toyadaḥ || 23 ||

সেই বিকৃতা, মহাভয়ংকরী, রক্তে সিক্তা রাক্ষসী বর্ষাকালে মেঘের মতো নানা রকম নাদ করতে লাগল। ^AI

විරූපී වූ, මහා ඝෝර වූ, ලේ තැවරුණු ඒ රාක්ෂසිය වැසි කලෙක මේඝයක් මෙන් නොයෙක් නාද නැංවීය. ^AI

Shloka 24

સા વિક્ષરન્તી રુધિરં બહુધા ઘોરદર્શના ।
પ્રગૃહ્ય બાહૂ ગર્જન્તી પ્રવિવેશ મહાવનમ્ ॥ 24 ॥

sā vikṣarantī rudhiraṃ bahudhā ghoradarśanā |
pragṛhya bāhū garjantī praviveśa mahāvanam || 24 ||

সেই ভয়ংকরদর্শনা রাক্ষসী বহুভাবে রক্ত ক্ষরিত করতে করতে দুই বাহু তুলে গর্জন করে মহারণ্যে প্রবেশ করল। ^AI

ඝෝර දර්ශනයක් ඇති ඈ බොහෝ සෙයින් ලේ වැගිරෙන අතර දෑත් ඔසවා ගර්ජනා කරමින් මහා වනයට පිවිසියාය. ^AI

Shloka 25

તતસ્તુ સા રાક્ષસસઙ્ઘસંવૃતં ખરં જનસ્થાનગતં વિરૂપિતા ।
ઉપેત્ય તં ભ્રાતરમુગ્રદર્શનં પપાત ભૂમૌ ગગનાદ્યથાઽશનિઃ ॥ 25 ॥

tatastu sā rākṣasasaṅghasaṃvṛtaṃ kharaṃ janasthānagataṃ virūpitā |
upetya taṃ bhrātaramugradarśanaṃ papāta bhūmau gaganādyathā'śaniḥ || 25 ||

এরপর সেই বিকৃতা রাক্ষসী জনস্থানে অবস্থিত রাক্ষসসমূহে পরিবৃত, উগ্রদর্শন ভ্রাতা খরকে কাছে গিয়ে আকাশ থেকে বজ্রপাতের মতো ভূমিতে পড়ে গেল। ^AI

ඉන්පසු විරූපී වූ ඈ රාක්ෂ සමූහයා විසින් වට කරන ලද, ජනස්ථානයේ සිටින, ඝෝර දර්ශනයක් ඇති සහෝදරයා වූ ඛර වෙතට එළඹ අහසින් වැටෙන අකුණක් මෙන් පොළොවට වැටුණාය. ^AI

Shloka 26

તતસ્સભાર્યં ભયમોહમૂર્છિતા સલક્ષ્મણં રાઘવમાગતં વનમ્ ।
વિરૂપણં ચાત્મનિ શોણિતોક્ષિતા શશંસ સર્વં ભગિની ખરસ્ય સા ॥ 26 ॥

tatassabhāryaṃ bhayamohamūrchitā salakṣmaṇaṃ rāghavamāgataṃ vanam |
virūpaṇaṃ cātmani śoṇitokṣitā śaśaṃsa sarvaṃ bhaginī kharasya sā || 26 ||

এরপর খরের সেই ভগিনী ভয় ও মোহে মূর্ছিত হয়ে, স্ত্রীসহ ও লক্ষ্মণসহ রাঘব বনে আগমন করেছেন এবং নিজের প্রতি এই বিকৃতি ঘটেছে—এই সমস্ত কথা জানাল। ^AI

ඉන්පසු ලේ තැවරුණු ඒ ඛරගේ සොහොයුරිය බියෙන් හා මෝහයෙන් මුසපත් වී, භාර්‍යාව සමඟ ද ලක්ෂ්මණ සමඟ ද වනයට පැමිණි රාඝව දෙසට එළඹ, තමා විරූපී කරන ලද බව සියල්ල ඔහුට පැවසුවාය. ^AI

ઇત્યાર્ષે શ્રીમદ્રામાયણે વાલ્મીકીય આદિકાવ્યે અરણ્યકાણ્ડે અષ્ટાદશસ્સર્ગઃ ॥

Sanskrit — Devanagari (original)

श्रीमद्वाल्मीकीय रामायणे अरण्यकाण्डम् ।

अथ अष्टादशस्सर्गः ।

ततश्शूर्पणखां रामः कामपाशावपाशिताम् ।

स्वच्छया श्लक्ष्णया वाचा स्मितपूर्वमथाब्रवीत् ॥ 1 ॥

कृतदारोऽस्मि भवति भार्येयं दयिता मम ।

त्वद्विधानां तु नारीणां सुदुःखा ससपत्नता ॥ 2 ॥

अनुजस्त्वेष मे भ्राता शीलवान्प्रियदर्शनः ।

श्रीमानकृतदारश्च लक्ष्मणो नाम वीर्यवान् ॥ 3 ॥

अपूर्वी भार्यया चार्थी तरुणः प्रियदर्शनः ।

अनुरूपश्च ते भर्ता रूपस्यास्य भविष्यति ॥ 4 ॥

एनं भज विशालाक्षि भर्तारं भ्रातरं मम ।

असपत्ना वरारोहे मेरुमर्कप्रभा यथा ॥ 5 ॥

इति रामेण सा प्रोक्ता राक्षसी काममोहिता ।

विसृज्य रामं सहसा ततो लक्ष्मणमब्रवीत् ॥ 6 ॥

अस्य रूपस्य ते युक्ता भार्याहं वरवर्णिनी ।

मया सह सुखं सर्वान्दण्डकान्विचरिष्यसि ॥ 7 ॥

एवमुक्तस्तु सौमित्री राक्षस्या वाक्यकोविदः ।

ततश्शूर्पणखीं स्मित्वा लक्ष्मणो युक्तमब्रवीत् ॥ 8 ॥

कथं दासस्य मे दासी भार्या भवितुमिच्छसि ।

सोऽहमार्येण परवान्भ्रात्रा कमलवर्णिनि ॥ 9 ॥

समृद्धार्थस्य सिद्धार्था मुदितामलवर्णिनी ।

आर्यस्य त्वं विशालाक्षि भार्या भव यवीयसी ॥ 10 ॥

एनां विरूपामसतीं करालां निर्णतोदरीम् ।

भार्यां वृद्धां परित्यज्य त्वामेवैष भजिष्यति ॥ 11 ॥

को हि रूपमिदं श्रेष्ठं सन्त्यज्य वरवर्णिनि ।

मानुषीषु वरारोहे कुर्याद्भावं विचक्षणः ॥ 12 ॥

इति सा लक्ष्मणेनोक्ता कराला निर्णतोदरी ।

मन्यते तद्वचस्तथ्यं परिहासाविचक्षणा ॥ 13 ॥

सा रामं पर्णशालायामुपविष्टं परन्तपम् ।

सीतया सह दुर्दर्षमब्रवीत्काममोहिता ॥ 14 ॥

एनां विरूपामसतीं करालां निर्णतोदरीम् ।

वृद्धां भार्यामवष्टभ्य मां न त्वं बहुमन्यसे ॥ 15 ॥

अद्येमां भक्षयिष्यामि पश्यतस्तव मानुषीम् ।

त्वया सह चरिष्यामि निस्सपत्ना यथासुखम् ॥ 16 ॥

इत्युक्त्वा मृगशाबाक्षीमलातसदृशेक्षणा ।

अभ्यधावत्सुसङ्कृद्धा महोल्कां रोहिणीमिव ॥ 17 ॥

तां मृत्युपाशप्रतिमामापतन्तीं महाबलः ।

निगृह्य रामः कुपित स्ततो लक्ष्मणमब्रवीत् ॥ 18 ॥

क्रूरैरनार्यै स्सौमित्रे परिहासः कथञ्चन ।

न कार्यः पश्यवैदेहीं कथञ्चित्सौम्य जीवतीम् ॥ 19 ॥

इमां विरूपामसतीमतिमत्तां महोदरीम् ।

राक्षसीं पुरुषव्याघ्र विरूपयितुमर्हसि ॥ 20 ॥

इत्युक्तो लक्ष्मणस्तस्याः क्रुद्धो रामस्य पार्श्वतः ।

उद्धृत्य खङ्गं चिच्छेद कर्णनासं महाबलः ॥ 21 ॥

निकृत्तकर्णनासा तु विस्वरं सा विनद्य च ।

यथागतं प्रदुद्राव घोरा शूर्पणखा वनम् ॥ 22 ॥

सा विरूपा महाघोरा राक्षसी शोणितोक्षिता ।

ननाद विविधान्नादान्यथा प्रावृषि तोयदः ॥ 23 ॥

सा विक्षरन्ती रुधिरं बहुधा घोरदर्शना ।

प्रगृह्य बाहू गर्जन्ती प्रविवेश महावनम् ॥ 24 ॥

ततस्तु सा राक्षससङ्घसंवृतं खरं जनस्थानगतं विरूपिता ।

उपेत्य तं भ्रातरमुग्रदर्शनं पपात भूमौ गगनाद्यथाऽशनिः ॥ 25 ॥

ततस्सभार्यं भयमोहमूर्छिता सलक्ष्मणं राघवमागतं वनम् ।

विरूपणं चात्मनि शोणितोक्षिता शशंस सर्वं भगिनी खरस्य सा ॥ 26 ॥

इत्यार्षे श्रीमद्रामायणे वाल्मीकीय आदिकाव्ये अरण्यकाण्डे अष्टादशस्सर्गः ॥

🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version. It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.

3.18 અરણ્યકાણ્ડ - અષ્ટાદશ સર્ગઃ