asya śrīlalitā triśatīstotra mahāmantrasya, bhagavān hayagrīva ṛṣiḥ, anuṣṭup chandaḥ, śrīlalitāmahātripurasundarī devatā, aiṃ bījaṃ, sauḥ śaktiḥ, klīṃ kīlakaṃ, mama caturvidhapuruṣārthaphalasiddhyarthe jape viniyogaḥ |
aimityādibhiraṅganyāsakaranyāsāḥ kāryāḥ |
dhyānam |
atimadhuracāpahastā-
-maparimitāmodabāṇasaubhāgyām |
aruṇāmatiśayakaruṇā-
-mabhinavakulasundarīṃ vande |
śrī hayagrīva uvāca |
kakārarūpā kalyāṇī kalyāṇaguṇaśālinī |
Verse 1
kalyāṇaśailanilayā kamanīyā kalāvatī || 1 ||
kamalākṣī kalmaṣaghnī karuṇāmṛtasāgarā |
Verse 2
kadambakānanāvāsā kadambakusumapriyā || 2 ||
kandarpavidyā kandarpajanakāpāṅgavīkṣaṇā |
Verse 3
karpūravīṭisaurabhyakallolitakakuptaṭā || 3 ||
kalidoṣaharā kañjalocanā kamravigrahā |
Verse 4
karmādisākṣiṇī kārayitrī karmaphalapradā || 4 ||
ekārarūpā caikākṣaryekānekākṣarākṛtiḥ |
Verse 5
etattadityanirdeśyā caikānandacidākṛtiḥ || 5 ||
evamityāgamābodhyā caikabhaktimadarcitā |
Verse 6
ekāgracittanirdhyātā caiṣaṇārahitādṛtā || 6 ||
elāsugandhicikurā cainaḥkūṭavināśinī |
Verse 7
ekabhogā caikarasā caikaiśvaryapradāyinī || 7 ||
ekātapatrasāmrājyapradā caikāntapūjitā |
Verse 8
edhamānaprabhā caijadanekajagadīśvarī || 8 ||
ekavīrādisaṃsevyā caikaprābhavaśālinī |
Verse 9
īkārarūpā ceśitrī cepsitārthapradāyinī || 9 ||
īdṛgityavinirdeśyā ceśvaratvavidhāyinī |
Verse 10
īśānādibrahmamayī ceśitvādyaṣṭasiddhidā || 10 ||
īkṣitrīkṣaṇasṛṣṭāṇḍakoṭirīśvaravallabhā |
Verse 11
īḍitā ceśvarārdhāṅgaśarīreśādhidevatā || 11 ||
īśvarapreraṇakarī ceśatāṇḍavasākṣiṇī |
Verse 12
īśvarotsaṅganilayā cetibādhāvināśinī || 12 ||
īhāvirahitā ceśaśaktirīṣatsmitānanā |
Verse 13
lakārarūpā lalitā lakṣmīvāṇīniṣevitā || 13 ||
lākinī lalanārūpā lasaddāḍimapāṭalā |
Verse 14
lalantikālasatphālā lalāṭanayanārcitā || 14 ||
lakṣaṇojjvaladivyāṅgī lakṣakoṭyaṇḍanāyikā |
Verse 15
lakṣyārthā lakṣaṇāgamyā labdhakāmā latātanuḥ || 15 ||
lalāmarājadalikā lambimuktālatāñcitā |
Verse 16
lambodaraprasūrlabhyā lajjāḍhyā layavarjitā || 16 ||
hrīṃkārarūpā hrīṃkāranilayā hrīṃpadapriyā |
Verse 17
hrīṃkārabījā hrīṃkāramantrā hrīṃkāralakṣaṇā || 17 ||
hrīṃkārajapasuprītā hrīṃmatī hrīṃvibhūṣaṇā |
Verse 18
hrīṃśīlā hrīṃpadārādhyā hrīṃgarbhā hrīṃpadābhidhā || 18 ||
hrīṃkāravācyā hrīṃkārapūjyā hrīṃkārapīṭhikā |
Verse 19
hrīṃkāravedyā hrīṃkāracintyā hrīṃ hrīṃśarīriṇī || 19 ||
hakārarūpā haladhṛkpūjitā hariṇekṣaṇā |
Verse 20
harapriyā harārādhyā haribrahmendravanditā || 20 ||
hayārūḍhāsevitāṅghrirhayamedhasamarcitā |
Verse 21
haryakṣavāhanā haṃsavāhanā hatadānavā || 21 ||
hatyādipāpaśamanī haridaśvādisevitā |
Verse 22
hastikumbhottuṅgakucā hastikṛttipriyāṅganā || 22 ||
haridrākuṅkumādigdhā haryaśvādyamarārcitā |
Verse 23
harikeśasakhī hādividyā hālāmadālasā || 23 ||
sakārarūpā sarvajñā sarveśī sarvamaṅgalā |
Verse 24
sarvakartrī sarvabhartrī sarvahantrī sanātanā || 24 ||
sarvānavadyā sarvāṅgasundarī sarvasākṣiṇī |
Verse 25
sarvātmikā sarvasaukhyadātrī sarvavimohinī || 25 ||
sarvādhārā sarvagatā sarvāvaguṇavarjitā |
Verse 26
sarvāruṇā sarvamātā sarvabhūṣaṇabhūṣitā || 26 ||
kakārārthā kālahantrī kāmeśī kāmitārthadā |
Verse 27
kāmasañjīvanī kalyā kaṭhinastanamaṇḍalā || 27 ||
karabhorūḥ kalānāthamukhī kacajitāmbudā |
Verse 28
kaṭākṣasyandikaruṇā kapāliprāṇanāyikā || 28 ||
kāruṇyavigrahā kāntā kāntidhūtajapāvaliḥ |
Verse 29
kalālāpā kambukaṇṭhī karanirjitapallavā || 29 ||
kalpavallīsamabhujā kastūrītilakāñcitā |
Verse 30
hakārārthā haṃsagatirhāṭakābharaṇojjvalā || 30 ||
hārahārikucābhogā hākinī halyavarjitā |
Verse 31
haritpatisamārādhyā haṭhātkārahatāsurā || 31 ||
harṣapradā havirbhoktrī hārdasantamasāpahā |
Verse 32
hallīsalāsyasantuṣṭā haṃsamantrārtharūpiṇī || 32 ||
hānopādānanirmuktā harṣiṇī harisodarī |
Verse 33
hāhāhūhūmukhastutyā hānivṛddhivivarjitā || 33 ||
hayyaṅgavīnahṛdayā harigopāruṇāṃśukā |
Verse 34
lakārākhyā latāpūjyā layasthityudbhaveśvarī || 34 ||
lāsyadarśanasantuṣṭā lābhālābhavivarjitā |
Verse 35
laṅghyetarājñā lāvaṇyaśālinī laghusiddhidā || 35 ||
lākṣārasasavarṇābhā lakṣmaṇāgrajapūjitā |
Verse 36
labhyetarā labdhabhaktisulabhā lāṅgalāyudhā || 36 ||
lagnacāmarahastaśrīśāradāparivījitā |
Verse 37
lajjāpadasamārādhyā lampaṭā lakuleśvarī || 37 ||
labdhamānā labdharasā labdhasampatsamunnatiḥ |
Verse 38
hrīṃkāriṇī hrīṃkārādyā hrīṃmadhyā hrīṃśikhāmaṇiḥ || 38 ||
hrīṃkārakuṇḍāgniśikhā hrīṃkāraśaśicandrikā |
Verse 39
hrīṃkārabhāskararucirhrīṃkārāmbhodacañcalā || 39 ||
hrīṃkārakandāṅkurikā hrīṃkāraikaparāyaṇā |
Verse 40
hrīṃkāradīrghikāhaṃsī hrīṃkārodyānakekinī || 40 ||
hrīṃkārāraṇyahariṇī hrīṃkārāvālavallarī |
Verse 41
hrīṃkārapañjaraśukī hrīṃkārāṅgaṇadīpikā || 41 ||
hrīṃkārakandarāsiṃhī hrīṃkārāmbhojabhṛṅgikā |
Verse 42
hrīṃkārasumanomādhvī hrīṃkāratarumañjarī || 42 ||
sakārākhyā samarasā sakalāgamasaṃstutā |
Verse 43
sarvavedāntatātparyabhūmiḥ sadasadāśrayā || 43 ||
sakalā saccidānandā sādhyā sadgatidāyinī |
Verse 44
sanakādimunidhyeyā sadāśivakuṭumbinī || 44 ||
sakālādhiṣṭhānarūpā satyarūpā samākṛtiḥ |
Verse 45
sarvaprapañcanirmātrī samanādhikavarjitā || 45 ||
sarvottuṅgā saṅgahīnā saguṇā sakaleṣṭadā |
Verse 46
kakāriṇī kāvyalolā kāmeśvaramanoharā || 46 ||
kāmeśvaraprāṇanāḍī kāmeśotsaṅgavāsinī |
Verse 47
kāmeśvarāliṅgitāṅgī kāmeśvarasukhapradā || 47 ||
kāmeśvarapraṇayinī kāmeśvaravilāsinī |
Verse 48
kāmeśvaratapaḥsiddhiḥ kāmeśvaramanaḥpriyā || 48 ||
kāmeśvaraprāṇanāthā kāmeśvaravimohinī |
Verse 49
kāmeśvarabrahmavidyā kāmeśvaragṛheśvarī || 49 ||
kāmeśvarāhlādakarī kāmeśvaramaheśvarī |
Verse 50
kāmeśvarī kāmakoṭinilayā kāṅkṣitārthadā || 50 ||
lakāriṇī labdharūpā labdhadhīrlabdhavāñchitā |
Verse 51
labdhapāpamanodūrā labdhāhaṅkāradurgamā || 51 ||
labdhaśaktirlabdhadehā labdhaiśvaryasamunnatiḥ |
Verse 52
labdhavṛddhirlabdhalīlā labdhayauvanaśālinī || 52 ||
labdhātiśayasarvāṅgasaundaryā labdhavibhramā |
Verse 53
labdharāgā labdhapatirlabdhanānāgamasthitiḥ || 53 ||
labdhabhogā labdhasukhā labdhaharṣābhipūritā |
Verse 54
hrīṃkāramūrtirhrīṃkārasaudhaśṛṅgakapotikā || 54 ||
hrīṃkāradugdhābdhisudhā hrīṃkārakamalendirā |
Verse 55
hrīṃkāramaṇidīpārcirhrīṃkārataruśārikā || 55 ||
hrīṃkārapeṭakamaṇirhrīṃkārādarśabimbitā |
Verse 56
hrīṃkārakośāsilatā hrīṃkārāsthānanartakī || 56 ||
hrīṃkāraśuktikāmuktāmaṇirhrīṃkārabodhitā |
Verse 57
hrīṃkāramayasauvarṇastambhavidrumaputrikā || 57 ||
hrīṃkāravedopaniṣad hrīṃkārādhvaradakṣiṇā |
Verse 58
hrīṃkāranandanārāmanavakalpakavallarī || 58 ||
hrīṃkārahimavadgaṅgā hrīṃkārārṇavakaustubhā |
Verse 59
hrīṃkāramantrasarvasvā hrīṃkāraparasaukhyadā || 59 ||
uttarapīṭhikā (phalaśṛtiḥ)
hayagrīva uvāca |
ityevaṃ te mayākhyātaṃ devyā nāmaśatatrayam |
Verse 1
rahasyātirahasyatvādgopanīyaṃ tvayā mune || 1 ||
śivavarṇāni nāmāni śrīdevyā kathitāni hi |
Verse 2
śaktyakṣarāṇi nāmāni kāmeśakathitāni ca || 2 ||
ubhayākṣaranāmāni hyubhābhyāṃ kathitāni vai |
Verse 3
tadanyairgrathitaṃ stotrametasya sadṛśaṃ kimu || 3 ||
nānena sadṛśaṃ stotraṃ śrīdevīprītidāyakam |
Verse 4
lokatraye'pi kalyāṇaṃ sambhavennātra saṃśayaḥ || 4 ||
sūta uvāca |
iti hayamukhagītaṃ stotrarājaṃ niśamya
pragalitakaluṣo'bhūccittaparyāptimetya |
nijagurumatha natvā kumbhajanmā taduktaṃ
Verse 5
punaradhikarahasyaṃ jñātumevaṃ jagāda || 5 ||
agastya uvāca |
aśvānana mahābhāga rahasyamapi me vada |
Verse 6
śivavarṇāni kānyatra śaktivarṇāni kāni hi || 6 ||
ubhayorapi varṇāni kāni vā vada deśika |
Verse 7
iti pṛṣṭaḥ kumbhajena hayagrīvo'vadatpunaḥ || 7 ||
hayagrīva uvāca |
tava gopyaṃ kimastīha sākṣādambānuśāsanāt |
Verse 8
idaṃ tvatirahasyaṃ te vakṣyāmi śṛṇu kumbhaja || 8 ||
etadvijñānamātreṇa śrīvidyā siddhidā bhavet |
Verse 9
katrayaṃ hadvayaṃ caiva śaivo bhāgaḥ prakīrtitaḥ || 9 ||
śaktyakṣarāṇi śeṣāṇi hrīṅkāra ubhayātmakaḥ |
Verse 10
evaṃ vibhāgamajñātvā ye vidyājapaśālinaḥ || 10 ||
na teṣāṃ siddhidā vidyā kalpakoṭiśatairapi |
Verse 11
caturbhiḥ śivacakraiśca śakticakraiśca pañcabhiḥ || 11 ||
navacakraiśca saṃsiddhaṃ śrīcakraṃ śivayorvapuḥ |
Verse 12
trikoṇamaṣṭakoṇaṃ ca daśakoṇadvayaṃ tathā || 12 ||
caturdaśāraṃ caitāni śakticakrāṇi pañca ca |
Verse 13
binduścāṣṭadalaṃ padmaṃ padmaṃ ṣoḍaśapatrakam || 13 ||
caturaśraṃ ca catvāri śivacakrāṇyanukramāt |
Verse 14
trikoṇe baindavaṃ śliṣṭaṃ aṣṭāre'ṣṭadalāmbujam || 14 ||
daśārayoḥ ṣoḍaśāraṃ bhūgṛhaṃ bhuvanāśrake |
Verse 15
śaivānāmapi śāktānāṃ cakrāṇāṃ ca parasparam || 15 ||
avinābhāvasambandhaṃ yo jānāti sa cakravit |
Verse 16
trikoṇarūpiṇī śaktirbindurūpaparaḥ śivaḥ || 16 ||
avinābhāvasambandhaṃ tasmādbindutrikoṇayoḥ |
Verse 17
evaṃ vibhāgamajñātvā śrīcakraṃ yaḥ samarcayet || 17 ||
na tatphalamavāpnoti lalitāmbā na tuṣyati |
Verse 18
ye ca jānanti loke'smin śrīvidyācakravedinaḥ || 18 ||
sāmanyavedinaḥ sarve viśeṣajño'tidurlabhaḥ |
Verse 19
svayaṃvidyāviśeṣajño viśeṣajñaṃ samarcayet || 19 ||
tasmai deyaṃ tato grāhyamaśaktastasya dāpayet |
Verse 20
andhaṃ tamaḥ praviśanti ye'vidyāṃ samupāsate || 20 ||
iti śrutirapāhaitānavidyopāsakānpunaḥ |
Verse 21
vidyānyopāsakāneva nindatyāruṇikī śrutiḥ || 21 ||
aśrutā saśrutāsaśca yajvāno ye'pyayajvanaḥ |
Verse 22
svaryanto nāpekṣante indramagniṃ ca ye viduḥ || 22 ||
sikatā iva saṃyanti raśmibhiḥ samudīritāḥ |
Verse 23
asmāllokādamuṣmāccetyāha cāraṇyakaśrutiḥ || 23 ||
yasya no paścimaṃ janma yadi vā śaṅkaraḥ svayam |
Verse 24
tenaiva labhyate vidyā śrīmatpañcadaśākṣarī || 24 ||
iti mantreṣu bahudhā vidyāyā mahimocyate |
Verse 25
mokṣaikahetuvidyā tu śrīvidyā nātra saṃśayaḥ || 25 ||
na śilpādijñānayukte vidvacchabdhaḥ prayujyate |
Verse 26
mokṣaikahetuvidyā sā śrīvidyaiva na saṃśayaḥ || 26 ||
tasmādvidyāvidevātra vidvānvidvānitīryate |
Verse 27
svayaṃ vidyāvide dadyātkhyāpayettadguṇānsudhīḥ || 27 ||
svayaṃvidyārahasyajño vidyāmāhātmyavedyapi |
Verse 28
vidyāvidaṃ nārcayeccetko vā taṃ pūjayejjanaḥ || 28 ||
prasaṅgādidamuktaṃ te prakṛtaṃ śṛṇu kumbhaja |
Verse 29
yaḥ kīrtayetsakṛdbhaktyā divyanāmaśatatrayam || 29 ||
tasya puṇyamahaṃ vakṣye śṛṇu tvaṃ kumbhasambhava |
Verse 30
rahasyanāmasāhasrapāṭhe yatphalamīritam || 30 ||
tatphalaṃ koṭiguṇitamekanāmajapādbhavet |
Verse 31
kāmeśvarīkāmeśābhyāṃ kṛtaṃ nāmaśatatrayam || 31 ||
nānyena tulayedetat stotreṇānyakṛtena ca |
Verse 32
śriyaḥ paramparā yasya bhāvi vā cottarottaram || 32 ||
tenaiva labhyate caitatpaścācchreyaḥ parīkṣayet |
Verse 33
asyā nāmnāṃ triśatyāstu mahimā kena varṇyate || 33 ||
yā svayaṃ śivayorvaktrapadmābhyāṃ pariniḥsṛtā |
Verse 34
nityaṃ ṣoḍaśasaṅkhyākānviprānādau tu bhojayet || 34 ||
abhyaktāṃstilatailena snātānuṣṇena vāriṇā |
Verse 35
abhyarcya gandhapuṣpādyaiḥ kāmeśvaryādināmabhiḥ || 35 ||
sūpāpūpaiḥ śarkarādyaiḥ pāyasaiḥ phalasaṃyutaiḥ |
Verse 36
vidyāvido viśeṣeṇa bhojayetṣoḍaśa dvijān || 36 ||
evaṃ nityārcanaṃ kuryādādau brāhmaṇabhojanam |
Verse 37
triśatīnāmabhiḥ paścādbrāhmaṇānkramaśo'rcayet || 37 ||
tailābhyaṅgādikaṃ datvā vibhave sati bhaktitaḥ |
Verse 38
śuklapratipadārabhya paurṇamāsyavadhi kramāt || 38 ||
divase divase viprā bhojyā viṃśatisaṅkhyayā |
Verse 39
daśabhiḥ pañcabhirvāpi tribhirekena vā dinaiḥ || 39 ||
triṃśatṣaṣṭiḥ śataṃ viprāḥ sambhojyāstriśataṃ kramāt |
Verse 40
evaṃ yaḥ kurute bhaktyā janmamadhye sakṛnnaraḥ || 40 ||
tasyaiva saphalaṃ janma muktistasya kare sthirā |
Verse 41
rahasyanāmasāhasrabhojane'pyevameva hi || 41 ||
ādau nityabaliṃ kuryātpaścādbrāhmaṇabhojanam |
Verse 42
rahasyanāmasāhasramahimā yo mayoditaḥ || 42 ||
sa śīkarāṇuratnaikanāmno mahimavāridheḥ |
Verse 43
vāgdevīracite nāmasāhasre yadyadīritam || 43 ||
tatphalaṃ koṭiguṇitaṃ nāmno'pyekasya kīrtanāt |
Verse 44
etadanyairjapaiḥ stotrairarcanairyatphalaṃ bhavet || 44 ||
tatphalaṃ koṭiguṇitaṃ bhavennāmaśatatrayāt |
Verse 45
vāgdevīracite stotre tādṛśo mahimā yadi || 45 ||
sākṣātkāmeśakāmeśīkṛte'smingṛhyatāmiti |
Verse 46
sakṛtsaṅkīrtanādeva nāmnāmasmin śatatraye || 46 ||
bhaveccittasya paryāptirnyūnamanyānapekṣiṇī |
Verse 47
na jñātavyamito'pyanyatra japtavyaṃ ca kumbhaja || 47 ||
yadyatsādhyatamaṃ kāryaṃ tattadarthamidaṃ japet |
Verse 48
tattatphalamavāpnoti paścātkāryaṃ parīkṣayet || 48 ||
ye ye prayogāstantreṣu taistairyatsādhyate phalam |
Verse 49
tatsarvaṃ sidhyati kṣipraṃ nāmatriśatakīrtanāt || 49 ||
āyuṣkaraṃ puṣṭikaraṃ putradaṃ vaśyakārakam |
Verse 50
vidyāpradaṃ kīrtikaraṃ sukavitvapradāyakam || 50 ||
sarvasampatpradaṃ sarvabhogadaṃ sarvasaukhyadam |
Verse 51
sarvābhīṣṭapradaṃ caiva devyā nāmaśatatrayam || 51 ||
etajjapaparo bhūyānnānyadicchetkadācana |
Verse 52
etatkīrtanasantuṣṭā śrīdevī lalitāmbikā || 52 ||
bhaktasya yadyadiṣṭaṃ syāttattatpūrayate dhruvam |
Verse 53
tasmātkumbhodbhava mune kīrtaya tvamidaṃ sadā || 53 ||
nāparaṃ kiñcidapi te boddhavyamavaśiṣyate |
Verse 54
iti te kathitaṃ stotraṃ lalitāprītidāyakam || 54 ||
nāvidyāvedine brūyānnābhaktāya kadācana |
Verse 56
na śaṭhāya na duṣṭāya nāviśvāsāya karhicit || 56 ||
yo brūyāttriśatīṃ nāmnāṃ tasyānartho mahānbhavet |
Verse 57
ityājñā śāṅkarī proktā tasmādgopyamidaṃ tvayā || 57 ||
lalitāpreritenaiva mayoktaṃ stotramuttamam |
Verse 58
rahasyanāmasāhasrādapi gopyamidaṃ mune || 58 ||
sūta uvāca |
evamuktvā hayagrīvaḥ kumbhajaṃ tāpasottamam |
stotreṇānena lalitāṃ stutvā tripurasundarīm |
Verse 59
ānandalaharīmagnamānasaḥ samavartata || 59 ||
iti brahmāṇḍapurāṇe uttarakhaṇḍe hayagrīvāgastyasaṃvāde lalitopākhyāne stotrakhaṇḍe śrīlalitātriśatīstotraratnam |
Sanskrit — Devanagari (original)
अस्य श्रीललिता त्रिशतीस्तोत्र महामन्त्रस्य, भगवान् हयग्रीव ऋषिः, अनुष्टुप् छन्दः, श्रीललितामहात्रिपुरसुन्दरी देवता, ऐं बीजं, सौः शक्तिः, क्लीं कीलकं, मम चतुर्विधपुरुषार्थफलसिद्ध्यर्थे जपे विनियोगः ।
ऐमित्यादिभिरङ्गन्यासकरन्यासाः कार्याः ।
ध्यानम् ।
अतिमधुरचापहस्ता-
-मपरिमितामोदबाणसौभाग्याम् ।
अरुणामतिशयकरुणा-
-मभिनवकुलसुन्दरीं वन्दे ।
श्री हयग्रीव उवाच ।
ककाररूपा कल्याणी कल्याणगुणशालिनी ।
कल्याणशैलनिलया कमनीया कलावती ॥ 1 ॥
कमलाक्षी कल्मषघ्नी करुणामृतसागरा ।
कदम्बकाननावासा कदम्बकुसुमप्रिया ॥ 2 ॥
कन्दर्पविद्या कन्दर्पजनकापाङ्गवीक्षणा ।
कर्पूरवीटिसौरभ्यकल्लोलितककुप्तटा ॥ 3 ॥
कलिदोषहरा कञ्जलोचना कम्रविग्रहा ।
कर्मादिसाक्षिणी कारयित्री कर्मफलप्रदा ॥ 4 ॥
एकाररूपा चैकाक्षर्येकानेकाक्षराकृतिः ।
एतत्तदित्यनिर्देश्या चैकानन्दचिदाकृतिः ॥ 5 ॥
एवमित्यागमाबोध्या चैकभक्तिमदर्चिता ।
एकाग्रचित्तनिर्ध्याता चैषणारहितादृता ॥ 6 ॥
एलासुगन्धिचिकुरा चैनःकूटविनाशिनी ।
एकभोगा चैकरसा चैकैश्वर्यप्रदायिनी ॥ 7 ॥
एकातपत्रसाम्राज्यप्रदा चैकान्तपूजिता ।
एधमानप्रभा चैजदनेकजगदीश्वरी ॥ 8 ॥
एकवीरादिसंसेव्या चैकप्राभवशालिनी ।
ईकाररूपा चेशित्री चेप्सितार्थप्रदायिनी ॥ 9 ॥
ईदृगित्यविनिर्देश्या चेश्वरत्वविधायिनी ।
ईशानादिब्रह्ममयी चेशित्वाद्यष्टसिद्धिदा ॥ 10 ॥
ईक्षित्रीक्षणसृष्टाण्डकोटिरीश्वरवल्लभा ।
ईडिता चेश्वरार्धाङ्गशरीरेशाधिदेवता ॥ 11 ॥
ईश्वरप्रेरणकरी चेशताण्डवसाक्षिणी ।
ईश्वरोत्सङ्गनिलया चेतिबाधाविनाशिनी ॥ 12 ॥
ईहाविरहिता चेशशक्तिरीषत्स्मितानना ।
लकाररूपा ललिता लक्ष्मीवाणीनिषेविता ॥ 13 ॥
लाकिनी ललनारूपा लसद्दाडिमपाटला ।
ललन्तिकालसत्फाला ललाटनयनार्चिता ॥ 14 ॥
लक्षणोज्ज्वलदिव्याङ्गी लक्षकोट्यण्डनायिका ।
लक्ष्यार्था लक्षणागम्या लब्धकामा लतातनुः ॥ 15 ॥
ललामराजदलिका लम्बिमुक्तालताञ्चिता ।
लम्बोदरप्रसूर्लभ्या लज्जाढ्या लयवर्जिता ॥ 16 ॥
ह्रींकाररूपा ह्रींकारनिलया ह्रींपदप्रिया ।
ह्रींकारबीजा ह्रींकारमन्त्रा ह्रींकारलक्षणा ॥ 17 ॥
ह्रींकारजपसुप्रीता ह्रींमती ह्रींविभूषणा ।
ह्रींशीला ह्रींपदाराध्या ह्रींगर्भा ह्रींपदाभिधा ॥ 18 ॥
ह्रींकारवाच्या ह्रींकारपूज्या ह्रींकारपीठिका ।
ह्रींकारवेद्या ह्रींकारचिन्त्या ह्रीं ह्रींशरीरिणी ॥ 19 ॥
हकाररूपा हलधृक्पूजिता हरिणेक्षणा ।
हरप्रिया हराराध्या हरिब्रह्मेन्द्रवन्दिता ॥ 20 ॥
हयारूढासेविताङ्घ्रिर्हयमेधसमर्चिता ।
हर्यक्षवाहना हंसवाहना हतदानवा ॥ 21 ॥
हत्यादिपापशमनी हरिदश्वादिसेविता ।
हस्तिकुम्भोत्तुङ्गकुचा हस्तिकृत्तिप्रियाङ्गना ॥ 22 ॥
हरिद्राकुङ्कुमादिग्धा हर्यश्वाद्यमरार्चिता ।
हरिकेशसखी हादिविद्या हालामदालसा ॥ 23 ॥
सकाररूपा सर्वज्ञा सर्वेशी सर्वमङ्गला ।
सर्वकर्त्री सर्वभर्त्री सर्वहन्त्री सनातना ॥ 24 ॥
सर्वानवद्या सर्वाङ्गसुन्दरी सर्वसाक्षिणी ।
सर्वात्मिका सर्वसौख्यदात्री सर्वविमोहिनी ॥ 25 ॥
सर्वाधारा सर्वगता सर्वावगुणवर्जिता ।
सर्वारुणा सर्वमाता सर्वभूषणभूषिता ॥ 26 ॥
ककारार्था कालहन्त्री कामेशी कामितार्थदा ।
कामसञ्जीवनी कल्या कठिनस्तनमण्डला ॥ 27 ॥
करभोरूः कलानाथमुखी कचजिताम्बुदा ।
कटाक्षस्यन्दिकरुणा कपालिप्राणनायिका ॥ 28 ॥
कारुण्यविग्रहा कान्ता कान्तिधूतजपावलिः ।
कलालापा कम्बुकण्ठी करनिर्जितपल्लवा ॥ 29 ॥
कल्पवल्लीसमभुजा कस्तूरीतिलकाञ्चिता ।
हकारार्था हंसगतिर्हाटकाभरणोज्ज्वला ॥ 30 ॥
हारहारिकुचाभोगा हाकिनी हल्यवर्जिता ।
हरित्पतिसमाराध्या हठात्कारहतासुरा ॥ 31 ॥
हर्षप्रदा हविर्भोक्त्री हार्दसन्तमसापहा ।
हल्लीसलास्यसन्तुष्टा हंसमन्त्रार्थरूपिणी ॥ 32 ॥
हानोपादाननिर्मुक्ता हर्षिणी हरिसोदरी ।
हाहाहूहूमुखस्तुत्या हानिवृद्धिविवर्जिता ॥ 33 ॥
हय्यङ्गवीनहृदया हरिगोपारुणांशुका ।
लकाराख्या लतापूज्या लयस्थित्युद्भवेश्वरी ॥ 34 ॥
लास्यदर्शनसन्तुष्टा लाभालाभविवर्जिता ।
लङ्घ्येतराज्ञा लावण्यशालिनी लघुसिद्धिदा ॥ 35 ॥
लाक्षारससवर्णाभा लक्ष्मणाग्रजपूजिता ।
लभ्येतरा लब्धभक्तिसुलभा लाङ्गलायुधा ॥ 36 ॥
लग्नचामरहस्तश्रीशारदापरिवीजिता ।
लज्जापदसमाराध्या लम्पटा लकुलेश्वरी ॥ 37 ॥
लब्धमाना लब्धरसा लब्धसम्पत्समुन्नतिः ।
ह्रींकारिणी ह्रींकाराद्या ह्रींमध्या ह्रींशिखामणिः ॥ 38 ॥
ह्रींकारकुण्डाग्निशिखा ह्रींकारशशिचन्द्रिका ।
ह्रींकारभास्कररुचिर्ह्रींकाराम्भोदचञ्चला ॥ 39 ॥
ह्रींकारकन्दाङ्कुरिका ह्रींकारैकपरायणा ।
ह्रींकारदीर्घिकाहंसी ह्रींकारोद्यानकेकिनी ॥ 40 ॥
ह्रींकारारण्यहरिणी ह्रींकारावालवल्लरी ।
ह्रींकारपञ्जरशुकी ह्रींकाराङ्गणदीपिका ॥ 41 ॥
ह्रींकारकन्दरासिंही ह्रींकाराम्भोजभृङ्गिका ।
ह्रींकारसुमनोमाध्वी ह्रींकारतरुमञ्जरी ॥ 42 ॥
सकाराख्या समरसा सकलागमसंस्तुता ।
सर्ववेदान्ततात्पर्यभूमिः सदसदाश्रया ॥ 43 ॥
सकला सच्चिदानन्दा साध्या सद्गतिदायिनी ।
सनकादिमुनिध्येया सदाशिवकुटुम्बिनी ॥ 44 ॥
सकालाधिष्ठानरूपा सत्यरूपा समाकृतिः ।
सर्वप्रपञ्चनिर्मात्री समनाधिकवर्जिता ॥ 45 ॥
सर्वोत्तुङ्गा सङ्गहीना सगुणा सकलेष्टदा ।
ककारिणी काव्यलोला कामेश्वरमनोहरा ॥ 46 ॥
कामेश्वरप्राणनाडी कामेशोत्सङ्गवासिनी ।
कामेश्वरालिङ्गिताङ्गी कामेश्वरसुखप्रदा ॥ 47 ॥
कामेश्वरप्रणयिनी कामेश्वरविलासिनी ।
कामेश्वरतपःसिद्धिः कामेश्वरमनःप्रिया ॥ 48 ॥
कामेश्वरप्राणनाथा कामेश्वरविमोहिनी ।
कामेश्वरब्रह्मविद्या कामेश्वरगृहेश्वरी ॥ 49 ॥
कामेश्वराह्लादकरी कामेश्वरमहेश्वरी ।
कामेश्वरी कामकोटिनिलया काङ्क्षितार्थदा ॥ 50 ॥
लकारिणी लब्धरूपा लब्धधीर्लब्धवाञ्छिता ।
लब्धपापमनोदूरा लब्धाहङ्कारदुर्गमा ॥ 51 ॥
लब्धशक्तिर्लब्धदेहा लब्धैश्वर्यसमुन्नतिः ।
लब्धवृद्धिर्लब्धलीला लब्धयौवनशालिनी ॥ 52 ॥
लब्धातिशयसर्वाङ्गसौन्दर्या लब्धविभ्रमा ।
लब्धरागा लब्धपतिर्लब्धनानागमस्थितिः ॥ 53 ॥
लब्धभोगा लब्धसुखा लब्धहर्षाभिपूरिता ।
ह्रींकारमूर्तिर्ह्रींकारसौधशृङ्गकपोतिका ॥ 54 ॥
ह्रींकारदुग्धाब्धिसुधा ह्रींकारकमलेन्दिरा ।
ह्रींकारमणिदीपार्चिर्ह्रींकारतरुशारिका ॥ 55 ॥
ह्रींकारपेटकमणिर्ह्रींकारादर्शबिम्बिता ।
ह्रींकारकोशासिलता ह्रींकारास्थाननर्तकी ॥ 56 ॥
ह्रींकारशुक्तिकामुक्तामणिर्ह्रींकारबोधिता ।
ह्रींकारमयसौवर्णस्तम्भविद्रुमपुत्रिका ॥ 57 ॥
ह्रींकारवेदोपनिषद् ह्रींकाराध्वरदक्षिणा ।
ह्रींकारनन्दनारामनवकल्पकवल्लरी ॥ 58 ॥
ह्रींकारहिमवद्गङ्गा ह्रींकारार्णवकौस्तुभा ।
ह्रींकारमन्त्रसर्वस्वा ह्रींकारपरसौख्यदा ॥ 59 ॥
उत्तरपीठिका (फलशृतिः)
हयग्रीव उवाच ।
इत्येवं ते मयाख्यातं देव्या नामशतत्रयम् ।
रहस्यातिरहस्यत्वाद्गोपनीयं त्वया मुने ॥ 1 ॥
शिववर्णानि नामानि श्रीदेव्या कथितानि हि ।
शक्त्यक्षराणि नामानि कामेशकथितानि च ॥ 2 ॥
उभयाक्षरनामानि ह्युभाभ्यां कथितानि वै ।
तदन्यैर्ग्रथितं स्तोत्रमेतस्य सदृशं किमु ॥ 3 ॥
नानेन सदृशं स्तोत्रं श्रीदेवीप्रीतिदायकम् ।
लोकत्रयेऽपि कल्याणं सम्भवेन्नात्र संशयः ॥ 4 ॥
सूत उवाच ।
इति हयमुखगीतं स्तोत्रराजं निशम्य
प्रगलितकलुषोऽभूच्चित्तपर्याप्तिमेत्य ।
निजगुरुमथ नत्वा कुम्भजन्मा तदुक्तं
पुनरधिकरहस्यं ज्ञातुमेवं जगाद ॥ 5 ॥
अगस्त्य उवाच ।
अश्वानन महाभाग रहस्यमपि मे वद ।
शिववर्णानि कान्यत्र शक्तिवर्णानि कानि हि ॥ 6 ॥
उभयोरपि वर्णानि कानि वा वद देशिक ।
इति पृष्टः कुम्भजेन हयग्रीवोऽवदत्पुनः ॥ 7 ॥
हयग्रीव उवाच ।
तव गोप्यं किमस्तीह साक्षादम्बानुशासनात् ।
इदं त्वतिरहस्यं ते वक्ष्यामि शृणु कुम्भज ॥ 8 ॥
एतद्विज्ञानमात्रेण श्रीविद्या सिद्धिदा भवेत् ।
कत्रयं हद्वयं चैव शैवो भागः प्रकीर्तितः ॥ 9 ॥
शक्त्यक्षराणि शेषाणि ह्रीङ्कार उभयात्मकः ।
एवं विभागमज्ञात्वा ये विद्याजपशालिनः ॥ 10 ॥
न तेषां सिद्धिदा विद्या कल्पकोटिशतैरपि ।
चतुर्भिः शिवचक्रैश्च शक्तिचक्रैश्च पञ्चभिः ॥ 11 ॥
नवचक्रैश्च संसिद्धं श्रीचक्रं शिवयोर्वपुः ।
त्रिकोणमष्टकोणं च दशकोणद्वयं तथा ॥ 12 ॥
चतुर्दशारं चैतानि शक्तिचक्राणि पञ्च च ।
बिन्दुश्चाष्टदलं पद्मं पद्मं षोडशपत्रकम् ॥ 13 ॥
चतुरश्रं च चत्वारि शिवचक्राण्यनुक्रमात् ।
त्रिकोणे बैन्दवं श्लिष्टं अष्टारेऽष्टदलाम्बुजम् ॥ 14 ॥
दशारयोः षोडशारं भूगृहं भुवनाश्रके ।
शैवानामपि शाक्तानां चक्राणां च परस्परम् ॥ 15 ॥
अविनाभावसम्बन्धं यो जानाति स चक्रवित् ।
त्रिकोणरूपिणी शक्तिर्बिन्दुरूपपरः शिवः ॥ 16 ॥
अविनाभावसम्बन्धं तस्माद्बिन्दुत्रिकोणयोः ।
एवं विभागमज्ञात्वा श्रीचक्रं यः समर्चयेत् ॥ 17 ॥
न तत्फलमवाप्नोति ललिताम्बा न तुष्यति ।
ये च जानन्ति लोकेऽस्मिन् श्रीविद्याचक्रवेदिनः ॥ 18 ॥
सामन्यवेदिनः सर्वे विशेषज्ञोऽतिदुर्लभः ।
स्वयंविद्याविशेषज्ञो विशेषज्ञं समर्चयेत् ॥ 19 ॥
तस्मै देयं ततो ग्राह्यमशक्तस्तस्य दापयेत् ।
अन्धं तमः प्रविशन्ति येऽविद्यां समुपासते ॥ 20 ॥
इति श्रुतिरपाहैतानविद्योपासकान्पुनः ।
विद्यान्योपासकानेव निन्दत्यारुणिकी श्रुतिः ॥ 21 ॥
अश्रुता सश्रुतासश्च यज्वानो येऽप्ययज्वनः ।
स्वर्यन्तो नापेक्षन्ते इन्द्रमग्निं च ये विदुः ॥ 22 ॥
सिकता इव संयन्ति रश्मिभिः समुदीरिताः ।
अस्माल्लोकादमुष्माच्चेत्याह चारण्यकश्रुतिः ॥ 23 ॥
यस्य नो पश्चिमं जन्म यदि वा शङ्करः स्वयम् ।
तेनैव लभ्यते विद्या श्रीमत्पञ्चदशाक्षरी ॥ 24 ॥
इति मन्त्रेषु बहुधा विद्याया महिमोच्यते ।
मोक्षैकहेतुविद्या तु श्रीविद्या नात्र संशयः ॥ 25 ॥
न शिल्पादिज्ञानयुक्ते विद्वच्छब्धः प्रयुज्यते ।
मोक्षैकहेतुविद्या सा श्रीविद्यैव न संशयः ॥ 26 ॥
तस्माद्विद्याविदेवात्र विद्वान्विद्वानितीर्यते ।
स्वयं विद्याविदे दद्यात्ख्यापयेत्तद्गुणान्सुधीः ॥ 27 ॥
स्वयंविद्यारहस्यज्ञो विद्यामाहात्म्यवेद्यपि ।
विद्याविदं नार्चयेच्चेत्को वा तं पूजयेज्जनः ॥ 28 ॥
प्रसङ्गादिदमुक्तं ते प्रकृतं शृणु कुम्भज ।
यः कीर्तयेत्सकृद्भक्त्या दिव्यनामशतत्रयम् ॥ 29 ॥
तस्य पुण्यमहं वक्ष्ये शृणु त्वं कुम्भसम्भव ।
रहस्यनामसाहस्रपाठे यत्फलमीरितम् ॥ 30 ॥
तत्फलं कोटिगुणितमेकनामजपाद्भवेत् ।
कामेश्वरीकामेशाभ्यां कृतं नामशतत्रयम् ॥ 31 ॥
नान्येन तुलयेदेतत् स्तोत्रेणान्यकृतेन च ।
श्रियः परम्परा यस्य भावि वा चोत्तरोत्तरम् ॥ 32 ॥
तेनैव लभ्यते चैतत्पश्चाच्छ्रेयः परीक्षयेत् ।
अस्या नाम्नां त्रिशत्यास्तु महिमा केन वर्ण्यते ॥ 33 ॥
या स्वयं शिवयोर्वक्त्रपद्माभ्यां परिनिःसृता ।
नित्यं षोडशसङ्ख्याकान्विप्रानादौ तु भोजयेत् ॥ 34 ॥
अभ्यक्तांस्तिलतैलेन स्नातानुष्णेन वारिणा ।
अभ्यर्च्य गन्धपुष्पाद्यैः कामेश्वर्यादिनामभिः ॥ 35 ॥
सूपापूपैः शर्कराद्यैः पायसैः फलसंयुतैः ।
विद्याविदो विशेषेण भोजयेत्षोडश द्विजान् ॥ 36 ॥
एवं नित्यार्चनं कुर्यादादौ ब्राह्मणभोजनम् ।
त्रिशतीनामभिः पश्चाद्ब्राह्मणान्क्रमशोऽर्चयेत् ॥ 37 ॥
तैलाभ्यङ्गादिकं दत्वा विभवे सति भक्तितः ।
शुक्लप्रतिपदारभ्य पौर्णमास्यवधि क्रमात् ॥ 38 ॥
दिवसे दिवसे विप्रा भोज्या विंशतिसङ्ख्यया ।
दशभिः पञ्चभिर्वापि त्रिभिरेकेन वा दिनैः ॥ 39 ॥
त्रिंशत्षष्टिः शतं विप्राः सम्भोज्यास्त्रिशतं क्रमात् ।
एवं यः कुरुते भक्त्या जन्ममध्ये सकृन्नरः ॥ 40 ॥
तस्यैव सफलं जन्म मुक्तिस्तस्य करे स्थिरा ।
रहस्यनामसाहस्रभोजनेऽप्येवमेव हि ॥ 41 ॥
आदौ नित्यबलिं कुर्यात्पश्चाद्ब्राह्मणभोजनम् ।
रहस्यनामसाहस्रमहिमा यो मयोदितः ॥ 42 ॥
स शीकराणुरत्नैकनाम्नो महिमवारिधेः ।
वाग्देवीरचिते नामसाहस्रे यद्यदीरितम् ॥ 43 ॥
तत्फलं कोटिगुणितं नाम्नोऽप्येकस्य कीर्तनात् ।
एतदन्यैर्जपैः स्तोत्रैरर्चनैर्यत्फलं भवेत् ॥ 44 ॥
तत्फलं कोटिगुणितं भवेन्नामशतत्रयात् ।
वाग्देवीरचिते स्तोत्रे तादृशो महिमा यदि ॥ 45 ॥
साक्षात्कामेशकामेशीकृतेऽस्मिन्गृह्यतामिति ।
सकृत्सङ्कीर्तनादेव नाम्नामस्मिन् शतत्रये ॥ 46 ॥
भवेच्चित्तस्य पर्याप्तिर्न्यूनमन्यानपेक्षिणी ।
न ज्ञातव्यमितोऽप्यन्यत्र जप्तव्यं च कुम्भज ॥ 47 ॥
यद्यत्साध्यतमं कार्यं तत्तदर्थमिदं जपेत् ।
तत्तत्फलमवाप्नोति पश्चात्कार्यं परीक्षयेत् ॥ 48 ॥
ये ये प्रयोगास्तन्त्रेषु तैस्तैर्यत्साध्यते फलम् ।
तत्सर्वं सिध्यति क्षिप्रं नामत्रिशतकीर्तनात् ॥ 49 ॥
आयुष्करं पुष्टिकरं पुत्रदं वश्यकारकम् ।
विद्याप्रदं कीर्तिकरं सुकवित्वप्रदायकम् ॥ 50 ॥
सर्वसम्पत्प्रदं सर्वभोगदं सर्वसौख्यदम् ।
सर्वाभीष्टप्रदं चैव देव्या नामशतत्रयम् ॥ 51 ॥
एतज्जपपरो भूयान्नान्यदिच्छेत्कदाचन ।
एतत्कीर्तनसन्तुष्टा श्रीदेवी ललिताम्बिका ॥ 52 ॥
भक्तस्य यद्यदिष्टं स्यात्तत्तत्पूरयते ध्रुवम् ।
तस्मात्कुम्भोद्भव मुने कीर्तय त्वमिदं सदा ॥ 53 ॥
नापरं किञ्चिदपि ते बोद्धव्यमवशिष्यते ।
इति ते कथितं स्तोत्रं ललिताप्रीतिदायकम् ॥ 54 ॥
नाविद्यावेदिने ब्रूयान्नाभक्ताय कदाचन ।
न शठाय न दुष्टाय नाविश्वासाय कर्हिचित् ॥ 56 ॥
यो ब्रूयात्त्रिशतीं नाम्नां तस्यानर्थो महान्भवेत् ।
इत्याज्ञा शाङ्करी प्रोक्ता तस्माद्गोप्यमिदं त्वया ॥ 57 ॥
ललिताप्रेरितेनैव मयोक्तं स्तोत्रमुत्तमम् ।
रहस्यनामसाहस्रादपि गोप्यमिदं मुने ॥ 58 ॥
सूत उवाच ।
एवमुक्त्वा हयग्रीवः कुम्भजं तापसोत्तमम् ।
स्तोत्रेणानेन ललितां स्तुत्वा त्रिपुरसुन्दरीम् ।
आनन्दलहरीमग्नमानसः समवर्तत ॥ 59 ॥
इति ब्रह्माण्डपुराणे उत्तरखण्डे हयग्रीवागस्त्यसंवादे ललितोपाख्याने स्तोत्रखण्डे श्रीललितात्रिशतीस्तोत्ररत्नम् ।