Sumati Shatakam (telugu) — Telugu Script

శ్రీ రాముని దయచేతను

నారూఢిగ సకల జనులు నౌరా యనగా

ధారాలమైన నీతులు

నోరూరగ జవులు పుట్ట నుడివెద సుమతీ ॥ 1 ॥

అక్కరకు రాని చుట్టము,

మ్రొక్కిన వరమీని వేల్పు, మొహరమున దా

నెక్కిన బారని గుర్రము

గ్రక్కున విడవఙ్గవలయు గదరా సుమతీ ॥ 2 ॥

అడిగిన జీతమ్బియ్యని

మిడిమేలపు దొరను గొల్చి మిడుకుట కణ్టెన్

వడిగల యెద్దుల గట్టుక

మడి దున్నుకు బ్రతుక వచ్చు మహిలో సుమతీ ॥ 3 ॥

అడియాస కొలువు గొలువకు,

గుడి మణియము సేయబోకు, కుజనుల తోడన్

విడువక కూరిమి సేయకు,

మడవిని దోడరకొణ్టి నరుగకు సుమతీ ॥ 4 ॥

అధరము గదలియు, గదలక

మధురములగు భాష లుడుగి మౌన వ్రతుడౌ

అధికార రోగ పూరిత

బధిరాన్ధక శవము జూడ బాపము సుమతీ ॥ 5 ॥

అప్పు కొని చేయు విభవము,

ముప్పున బృఆయమ్పుటాలు, మూర్ఖుని తపమున్,

దప్పరయని నృపు రాజ్యము

దెప్పరమై మీద గీడు దెచ్చుర సుమతీ ॥ 6 ॥

అప్పిచ్చువాడు, వైద్యుడు

నెప్పుడు నెడతెగక పారు నేరును, ద్విజుడున్

జొప్పడిన యూర నుణ్డుము

చొప్పడకున్నట్టి యూరు చొరకుము సుమతీ ॥ 7 ॥

అల్లుని మఞ్చితనమ్బు,

గొల్లని సాహిత్య విద్య, కోమలి నిజమున్,

బొల్లున దఞ్చిన బియ్యము,

దెల్లని కాకులును లేవు తెలియుము సుమతీ ॥ 8 ॥

ఆకొన్న కూడె యమృతము,

తాకొఞ్చక నిచ్చువాఙ్డె దాత ధరిత్రిన్,

సోకోర్చువాడె మనుజుడు,

తేకువ గలవాడె వంశ తిలకుడు సుమతీ ॥ 9 ॥

ఆకలి యుడుగని కడుపును,

వేకటియగు లఞ్జ పడుపు విడువని బ్రతుకున్,

బ్రాకొన్న నూతి యుదకము,

మేకల పాడియును రోత మేదిని సుమతీ ॥ 10 ॥

ఇచ్చునదే విద్య, రణమున

జొచ్చునదే మగతనమ్బు, సుకవీశ్వరులున్

మెచ్చునదే నేర్చు, వదుకు

వచ్చునదే కీడు సుమ్ము వసుధను సుమతీ ॥ 11 ॥

ఇమ్ముగ జదువని నోరును,

నమ్మా యని బిలిచి యన్న మడుగని నోరున్,

దమ్ముల బిలువని నోరును

గుమ్మరి మను ద్రవ్వినట్టి గుణ్టర సుమతీ ॥ 12 ॥

ఉడుముణ్డదె నూరేణ్డ్లును,

బడియుణ్డదె పేర్మి బాము పదినూరేణ్డ్లున్,

మడువున గొక్కెర యుణ్డదె,

కడు నిల బురుషార్థ పరుడు గావలె సుమతీ ॥ 13 ॥

ఉత్తమగుణములు నీచున

కెత్తెఱగున గలుగ నేర్చు; నెయ్యెడలం దా

నెత్తిచ్చి కరగి పోసిన

నిత్తడి బఙ్గారమగునె యిలలో సుమతీ? ॥ 14 ॥

ఉదకము ద్రావెడు హయమును,

మదమున నుప్పొఙ్గుచుణ్డు మత్తేభమ్బున్,

మొదవు కడ నున్న వృషభము,

జదువని యానీచు గడకు జనకుర సుమతీ ॥ 15 ॥

ఉపకారికి నుపకారము

విపరీతము గాదు సేయ వివరిమ్పఙ్గా;

నపకారికి నుపకారము

నెపమెన్నక సేయువాడు నేర్పరి సుమతీ ॥ 16 ॥

ఉపమిమ్ప మొదలు తియ్యన

కపటం బెడనెడను జెఱకు కై వడినే పో

నెపములు వెదకును గడపట

గపటపు దుర్జాతి పొన్దు గదరా సుమతీ ॥ 17 ॥

ఎప్పటి కెయ్యది ప్రస్తుత

మప్పటికా మాటలాడి, యన్యుల మనముల్

నొప్పిఞ్చక, తా నొవ్వక,

తప్పిఞ్చుక తిరుగువాడు ధన్యుడు సుమతీ ॥ 18 ॥

ఎప్పుడు దప్పులు వెదకెడు

నప్పురుషుని గొల్వగూడ దది యెట్లన్నన్

సర్పమ్బు పడగ నీడను

గప్ప వసిఞ్చిన విధమ్బు గదరా సుమతీ ॥ 19 ॥

ఎప్పుడు సమ్పద కలిగిన

నప్పుడు బన్ధువులు వత్తు రది యెట్లన్నన్

తెప్పలుగ జెఱువు నిణ్డిన

గప్పలు పదివేలు చేరు గదరా సుమతీ ॥ 20 ॥

ఏఱకుమీ కసుగాయలు,

దూఱకుమీ బన్ధుజనుల దోషము సుమ్మీ,

పాఱకుమీ రణమన్దున,

మీఱకుమీ గురువు నాజ్ఞ మేదిని సుమతీ ॥ 21 ॥

ఒక యూరికి నొక కరణము,

నొక తీర్పరియైన గాక, నొగి దఱుచైనన్,

గకవికలు గాక యుణ్డునె

సకలమ్బును గొట్టువడక సహజము సుమతీ ॥ 22 ॥

ఒరు నాత్మ దలచు సతి విడు,

మఱుమాటలు పలుకు సతుల మన్నిమ్పకుమీ,

వెఱ పెఱుగని భటునేలకు,

తఱచుగ సతి గవయ బోకు, తగదుర సుమతీ ॥ 23 ॥

ఒల్లని సతి నొల్లని పతి,

నొల్లని చెలికాని విడువ నొల్లని వాడే

గొల్లణ్డు, కాక ధరలో

గొల్లణ్డును గొల్లడౌనె గుణమున సుమతీ ॥ 24 ॥

ఓడల బణ్డ్లును వచ్చును,

ఓడలు నాబణ్డ్లమీద నొప్పుగ వచ్చున్,

ఓడలు బణ్డ్లును వలనే

వాడమ్బడు గలిమి లేమి వసుధను సుమతీ ॥ 25 ॥

కడు బలవన్తుడైనను

బుడమిని బ్రాయమ్పుటాలి బుట్టిన యిణ్టన్

దడవుణ్డ నిచ్చెనేనియు

బడుపుగ నఙ్గడికి దానె బమ్పుట సుమతీ ॥ 26 ॥

కనకపు సింహాసనమున

శునకము గూర్చుణ్డబెట్టి శుభ లగ్నమునం

దొనరగ బట్టము గట్టిన

వెనుకటి గుణమేల మాను వినరా సుమతీ ॥ 27 ॥

కప్పకు నొరగాలైనను,

సర్పమునకు రోగమైన, సతి తులువైనన్,

ముప్పున దరిద్రుడైనను,

తప్పదు మఱి దుఃఖ మగుట తథ్యము సుమతీ ॥ 28 ॥

కమలములు నీట బాసిన

కమలాప్తుని రశ్మి సోకి కమలిన భఙ్గిన్

తమ తమ నెలవులు దప్పిన

తమ మిత్రులు శత్రులౌట తథ్యము సుమతీ ॥ 29 ॥

కరణము గరణము నమ్మిన

మరణాన్తక మౌను గాని మనలేడు సుమీ,

కరణము దన సరి కరణము

మఱి నమ్మక మర్మ మీక మనవలె సుమతీ ॥ 30 ॥

కరణముల ననుసరిమ్పక

విరసమ్బున దిన్న తిణ్డి వికటిఞ్చు జుమీ

యిరుసున కన్దెన బెట్టక

పరమేశ్వరు బణ్డి యైన బారదు సుమతీ ॥ 31 ॥

కరణము సాదైయున్నను,

గరి మద ముడిగినను, బాము గఱవక యున్నన్,

ధర దేలు మీటకున్నను,

గర మరుదుగ లెక్క గొనరు గదరా సుమతీ ॥ 32 ॥

కసుగాయ గఱచి చూచిన

మసలక పస యొగరు రాక మధురమ్బగునా,

పస గలుగు యువతులుణ్డగ

పసి బాలల బొన్దువాడు పశువుర సుమతీ ॥ 33 ॥

కవి కాని వాని వ్రాతయు,

నవరస భావములు లేని నాతుల వలపున్,

దవిలి చను పన్ది నేయని

వివిధాయుధ కౌశలమ్బు వృధరా సుమతీ ॥ 34 ॥

కాదు సుమీ దుస్సఙ్గతి,

పోదుసుమీ "కీర్తి" కాన్త పొన్దిన పిదపన్,

వాదు సుమీ యప్పిచ్చుట,

లేదు సుమీ సతుల వలపు లేశము సుమతీ ॥ 35 ॥

కాముకుడు దనిసి విడిచిన

కోమలి బరవిటుడు గవయ గోరుట యెల్లన్

బ్రేమమున జెఱకు పిప్పికి

చీమలు వెస మూగినట్లు సిద్ధము సుమతీ ॥ 36 ॥

కారణము లేని నగవును,

బేరణము లేని లేమ, పృథివీ స్థలిలో

బూరణము లేని బూరెయు,

వీరణము లేని పెణ్డ్లి వృధరా సుమతీ ॥ 37 ॥

కులకాన్త తోడ నెప్పుడు

గలహిమ్పకు, వట్టి తప్పు ఘటియిమ్పకుమీ,

కలకణ్ఠి కణ్ట కన్నీ

రొలికిన సిరి యిణ్ట నుణ్డ నొల్లదు సుమతీ ॥ 38 ॥

కూరిమి గల దినములలో

నేరము లెన్నడును గలుగ నేరవు మఱి యా

కూరిమి విరసమ్బైనను

నేరములే తోచు చుణ్డు నిక్కము సుమతీ ॥ 39 ॥

కొఞ్చెపు నరు సఙ్గతిచే

నఞ్చితముగ గీడు వచ్చు నది యెట్లన్నన్

గిఞ్చిత్తు నల్లి కుట్టిన

మఞ్చమునకు జేటు వచ్చు మహిలో సుమతీ ॥ 40 ॥

కొక్కోకమెల్ల జదివిన,

చక్కనివాడైన, రాజ చన్ద్రుణ్డైనన్,

మిక్కిలి రొక్కము లియ్యక,

చిక్కదురా వారకాన్త సిద్ధము సుమతీ ॥ 41 ॥

కొఱ గాని కొడుకు బుట్టిన

కొఱ గామియె కాదు, తణ్డ్రి గుణముల జెఱచున్

చెఱకు తుద వెన్ను బుట్టిన

జెఱకున తీపెల్ల జెఱచు సిద్ధము సుమతీ ॥ 42 ॥

కోమలి విశ్వాసమ్బును,

బాములతో జెలిమి, యన్య భామల వలపున్,

వేముల తియ్యదనమ్బును,

భూమీశుల నమ్మికలును బొఙ్కుర సుమతీ ॥ 43 ॥

గడన గల మగని జూచిన

నడుగడుగున మడుగు లిడుదు రతివలు దమలో,

గడ నుడుగు మగని జూచిన

నడ పీనుగు వచ్చె నఞ్చు నగుదురు సుమతీ ॥ 44 ॥

చిన్తిమ్పకు కడచిన పని,

కిన్తులు వలతురని నమ్మ కెన్తయు మదిలో,

నన్తఃపుర కాన్తలతో

మన్తనముల మాను మిదియె మతముర సుమతీ ॥ 45 ॥

చీమలు పెట్టిన పుట్టలు

పాముల కిరవైనయట్లు పామరుడు దగన్

హేమమ్బు గూడ బెట్టిన

భూమీశుల పాల జేరు భువిలో సుమతీ ॥ 46 ॥

చుట్టములు గాని వారలు

చుట్టములము నీకటఞ్చు సొమ్పు దలిర్పన్

నెట్టుకొని యాశ్రయిన్తురు

గట్టిగ ద్రవ్యమ్బు గలుగ గదరా సుమతీ ॥ 47 ॥

చేతులకు దొడవు దానము,

భూతలనాథులకు దొడవు బొఙ్కమి ధరలో,

నీతియె తొడవెవ్వారికి,

నాతికి మానమ్బు తొడవు నయముగ సుమతీ ॥ 48 ॥

తడ వోర్వక, యొడ లోర్వక,

కడు వేగం బడిచి పడిన గార్యం బగునే,

తడ వోర్చిన, నొడ లోర్చిన,

జెడిపోయిన కార్యమెల్ల జేకుఱు సుమతీ ॥ 49 ॥

తన కోపమె తన శత్రువు,

తన శాన్తమె తనకు రక్ష, దయ చుట్టమ్బౌ

తన సన్తోషమె స్వర్గము,

తన దుఃఖమె నరక మణ్డ్రు తథ్యము సుమతీ ॥ 50 ॥

తన యూరి తపసి తపమును,

తన పుత్రుని విద్య పెమ్పు, దన సతి రూపున్,

దన పెరటి చెట్టు మన్దును,

మనసున వర్ణిమ్పరెట్టి మనుజులు సుమతీ ॥ 51 ॥

తన కలిమి యిన్ద్ర భోగము,

తన లేమియె స్వర్గలోక దారిద్ర్యమ్బున్,

దన చావు జల ప్రలయము,

తను వలచిన యదియె రమ్భ తథ్యము సుమతీ ॥ 52 ॥

తన వారు లేని చోటను,

జనమిఞ్చుక లేని చోట, జగడము చోటన్,

అనుమానమైన చోటను,

మనుజునకును నిలువ దగదు మహిలో సుమతీ ॥ 53 ॥

తమలము వేయని నోరును,

విమతులతో చెలిమి చేసి వెతబడు తెలివిన్,

గమలములు లేని కొలకును,

హిమధాముడు లేని రాత్రి హీనము సుమతీ ॥ 54 ॥

తలనుణ్డు విషము ఫణికిని,

వెలయఙ్గా దోక నుణ్డు వృశ్చికమునకున్,

తల తోక యనక యుణ్డును

ఖలునకు నిలువెల్ల విషము గదరా సుమతీ ॥ 55 ॥

తలపొడుగు ధనము పోసిన

వెలయాలికి నిజము లేదు వివరిమ్పఙ్గా

దల దడివి బాస జేసిన

వెలయాలిని నమ్మరాదు వినరా సుమతీ ॥ 56 ॥

తల మాసిన, నొలు మాసిన,

వలువలు మాసినను బ్రాణ వల్లభునైనన్

గులకాన్తలైన రోతురు

తిలకిమ్పగ భూమిలోన దిరముగ సుమతీ ॥ 57 ॥

తాను భుజిమ్పని యర్థము

మానవ పతి జేరు గొన్త మఱి భూగతమౌ

గానల నీగలు గూర్చిన

తేనియ యొరు జేరునట్లు తిరముగ సుమతీ ॥ 58 ॥

దగ్గఱ కొణ్డెము సెప్పెడు

ప్రెగ్గడ పలుకులకు రాజు ప్రియుడై మఱి దా

నెగ్గు బ్రజ కాచరిఞ్చుట

బొగ్గులకై కల్పతరువు బొడుచుట సుమతీ ॥ 59 ॥

ధనపతి సఖుడై యుణ్డిన

నెనయఙ్గా శివుడు భిక్షమెత్తగ వలసెన్,

దన వారి కెన్త గలిగిన

దన భాగ్యమె తనకు గాక తథ్యము సుమతీ ॥ 60 ॥

ధీరులకు జేయు మేలది

సారమ్బగు నారికేల సలిలము భఙ్గిన్

గౌరవమును మఱి మీదట

భూరి సుఖావహము నగును భువిలో సుమతీ ॥ 61 ॥

నడువకుమీ తెరువొక్కట,

గుడువకుమీ శత్రు నిణ్ట గూరిమి తోడన్,

ముడువకుమీ పరధనముల,

నుడువకుమీ యొరుల మనసు నొవ్వగ సుమతీ ॥ 62 ॥

నమ్మకు సుఙ్కరి, జూదరి,

నమ్మకు మొగసాల వాని, నటు వెలయాలిన్,

నమ్మకు మఙ్గడి వానిని,

నమ్మకు మీ వామ హస్తు నవనిని సుమతీ ॥ 63 ॥

నయమున బాలుం ద్రావరు,

భయమునను విషమ్మునైన భక్షిన్తురుగా,

నయమెన్త దోషకారియొ,

భయమే జూపఙ్గ వలయు బాగుగ సుమతీ ॥ 64 ॥

నరపతులు మేఱ దప్పిన,

దిరమొప్పగ విధవ యిణ్ట దీర్పరి యైనన్,

గరణము వైదికుడైనను,

మరణాన్తక మౌనుగాని మానదు సుమతీ ॥ 65 ॥

నవరస భావాలఙ్కృత

కవితా గోష్టియును, మధుర గానమ్బును దా

నవివేకి కెన్త జెప్పిన

జెవిటికి శఙ్ఖూదినట్లు సిద్ధము సుమతీ ॥ 66 ॥

నవ్వకుమీ సభ లోపల,

నవ్వకుమీ తల్లి, దణ్డ్రి, నాథుల తోడన్,

నవ్వకుమీ పరసతితో,

నవ్వకుమీ విప్రవరుల నయమిది సుమతీ ॥ 67 ॥

నీరే ప్రాణాధారము

నోరే రసభరితమైన నుడువుల కెల్లన్

నారియె నరులకు రత్నము

చీరయె శృఙ్గారమణ్డ్రు సిద్ధము సుమతీ ॥ 68 ॥

పగవల దెవ్వరి తోడను,

వగవఙ్గా వలదు లేమి వచ్చిన పిదపన్,

దెగ నాడ వలదు సభలను

మగువకు మనసియ్య వలదు మహిలో సుమతీ ॥ 69 ॥

పతికడకు, దన్ను గూరిన

సతికడకును, వేల్పు కడకు, సద్గురు కడకున్,

సుతుకడకు రిత్తచేతుల

మతిమన్తులు చనరు నీతి మార్గము సుమతీ ॥ 70 ॥

పనిచేయునెడల దాసియు,

ననుభవమున రమ్భ, మన్త్రి యాలోచనలన్,

దనభుక్తి యెడల దల్లియు,

నన్ దన కులకాన్త యుణ్డు నగురా సుమతీ ॥ 71 ॥

పరనారీ సోదరుడై,

పరధనముల కాసపడక, పరులకు హితుడై,

పరులు దను బొగడ నెగడక,

పరు లలిగిన నలుగ నతడు పరముడు సుమతీ ॥ 72 ॥

పరసతి కూటమి గోరకు,

పరధనముల కాసపడకు, బరునెఞ్చకుమీ,

సరిగాని గోష్టి సేయకు,

సిరిచెడి చుట్టమ్బు కడకు జేరకు సుమతీ ॥ 73 ॥

పరసతుల గోష్ఠి నుణ్డిన

పురుషుడు గాఙ్గేయుడైన భువి నిన్ద పడున్,

బరసతి సుశీలయైనను

బరుసఙ్గతి నున్న నిన్ద పాలగు సుమతీ ॥ 74 ॥

పరులకు నిష్టము సెప్పకు,

పొరుగిణ్డ్లకు బనులు లేక పోవకు మెపుడున్,

బరు గదిసిన సతి గవయకు,

మెఱిగియు బిరుసైన హయము లెక్కకు సుమతీ ॥ 75 ॥

పర్వముల సతుల గవయకు,

ముర్వీశ్వరు కరుణ నమ్మి యుబ్బకు మదిలో,

గర్విమ్ప నాలి బెమ్పకు,

నిర్వహణము లేని చోట నిలువకు సుమతీ ॥ 76 ॥

పలు దోమి సేయు విడియము,

తలగడిగిన నాటి నిద్ర, తరుణులయెడలన్

బొల యలుక నాటి కూటమి

వెల యిన్తని చెప్పరాదు వినరా సుమతీ ॥ 77 ॥

పాటెఱుగని పతి కొలువును,

గూటమ్బున కెఱుకపడని కోమలి రతియున్,

బేటెత్త జేయు చెలిమియు,

నేటికి నెదురీదినట్టు లెన్నగ సుమతీ ॥ 78 ॥

పాలను గలసిన జలమును

పాల విధమ్బుననె యుణ్డు బరికిమ్పఙ్గా

పాల చవి జెఱచు గావున

పాలసుడగు వాని పొన్దు వలదుర సుమతీ ॥ 79 ॥

పాలసునకైన యాపద

జాలిమ్బడి తీర్ప దగదు సర్వజ్ఞునకున్

తేలగ్ని బడగ బట్టిన

మేలెఱుగునె మీటు గాక మేదిని సుమతీ ॥ 80 ॥

పిలువని పనులకు బోవుట,

గలయని సతి గతియు, రాజు గానని కొలువుం,

బిలువని పేరణ్టమ్బును,

వలువని చెలిమియును జేయ వలదుర సుమతీ ॥ 81 ॥

పుత్రోత్సాహము తణ్డ్రికి

పుత్రుడు జన్మిఞ్చినపుడె పుట్టదు, జనులా

పుత్రుని కనుగొని బొగడగ

పుత్రోత్సాహమ్బు నాడు పొన్దుర సుమతీ ॥ 82 ॥

పురికిని ప్రాణము గోమటి,

వరికిని ప్రాణమ్బు నీరు వసుమతి లోనన్,

గరికిని ప్రాణము తొణ్డము,

సిరికిని ప్రాణమ్బు మగువ సిద్ధము సుమతీ ॥ 83 ॥

పులి పాలు దెచ్చి యిచ్చిన,

నలవడగా గుణ్డె గోసి యఱచే నిడినన్,

దలపొడుగు ధనము బోసిన,

వెలయాలికి గూర్మి లేదు వినరా సుమతీ ॥ 84 ॥

పెట్టిన దినముల లోపల

నట్టడవులనైన వచ్చు నానార్థములున్,

బెట్టని దినముల గనకపు

గట్టెక్కిన నేమి లేదు గదరా సుమతీ ॥ 85 ॥

పొరుగున బగవాడుణ్డిన,

నిరవొన్దక వ్రాతకాడె యేలిక యైనన్,

ధర గాపు కొణ్డెమాడిన,

గరణాలకు బ్రదుకు లేదు గదరా సుమతీ ॥ 86 ॥

బఙ్గారు కుదువ బెట్టకు,

సఙ్గరమున బాఱిపోకు సరసుడవైతే,

నఙ్గడి వెచ్చము వాడకు,

వెఙ్గలితో జెలిమి వలదు వినరా సుమతీ ॥ 87 ॥

బలవన్తుడ నాకేమని

పలువురతో నిగ్రహిఞ్చి పలుకుట మేలా,

బలవన్త మైన సర్పము

చలి చీమల చేత జిక్కి చావదె సుమతీ ॥ 88 ॥

మదినొకని వలచి యుణ్డగ

మదిచెడి యొక క్రూర విటుడు మానక తిరుగున్

బది చిలుక పిల్లి పట్టిన

జదువునె యాపఞ్జరమున జగతిని సుమతీ ॥ 89 ॥

మణ్డల పతి సముఖమ్బున

మెణ్డైన ప్రధాని లేక మెలగుట యెల్లన్

గొణ్డన్త మదపు టేనుగు

తొణ్డము లేకుణ్డినట్లు దోచుర సుమతీ ॥ 90 ॥

మన్త్రిగలవాని రాజ్యము

తన్త్రము సెడకుణ్డ నిలుచు దఱచుగ ధరలో

మన్త్రి విహీనుని రాజ్యము

జన్త్రపు గీలూడినట్లు జరుగదు సుమతీ ॥ 91 ॥

మాటకు బ్రాణము సత్యము,

కోటకు బ్రాణమ్బు సుభట కోటి, ధరిత్రిన్

బోటికి బ్రాణము మానము,

చీటికి బ్రాణమ్బు వ్రాలు సిద్ధము సుమతీ ॥ 92 ॥

మానధను డాత్మధృతి చెడి

హీనుణ్డగు వాని నాశ్రయిఞ్చుట యెల్లన్

మానెడు జలముల లోపల

నేనుగు మెయి దాచినట్టు లెఱుగుము సుమతీ ॥ 93 ॥

మేలెఞ్చని మాలిన్యుని,

మాలను, మొగసాలెవాని, మఙ్గలి హితుగా

నేలిన నరపతి రాజ్యము

నేల గలసి పోవుగాని నెగడదు సుమతీ ॥ 94 ॥

రాపొమ్మని పిలువని యా

భూపాలుని గొల్వ భుక్తి ముక్తులు గలవే

దీపమ్బు లేని యిణ్టను

జేపున కీల్లాడినట్లు సిద్ధము సుమతీ ॥ 95 ॥

రూపిఞ్చి పలికి బొఙ్కకు,

ప్రాపగు చుట్టమ్బు నెగ్గు పలుకకు మదిలో,

గోపిఞ్చు రాజు గొల్వకు,

పాపపు దేశమ్బు సొఱకు పదిలము సుమతీ ॥ 96 ॥

లావిగలవాని కణ్టెను

భావిమ్పగ నీతిపరుడు బలవన్తుణ్డౌ

గ్రానమ్బన్త గజమ్బును

మావటివాడెక్కినట్లు మహిలో సుమతీ ॥ 97 ॥

వఱదైన చేను దున్నకు,

కఱవైనను బన్ధుజనుల కడ కేగకుమీ,

పరులకు మర్మము చెప్పకు,

పిరికికి దలవాయి తనము పెట్టకు సుమతీ ॥ 98 ॥

వరిపణ్ట లేని యూరును,

దొర యుణ్డని యూరు, తోడు దొరకని తెరువున్,

ధరను పతి లేని గృహమును

నరయఙ్గా రుద్రభూమి యనదగు సుమతీ ॥ 99 ॥

వినదగు నెవ్వరు జెప్పిన

వినినన్తనె వేగ పడక వివరిమ్ప దగున్

కని కల్ల నిజము దెలిసిన

మనుజుడె పో నీతి పరుడు మహిలో సుమతీ ॥ 100 ॥

వీడెము సేయని నోరును,

జేడెల యధరామృతమ్బు సేయని నోరున్,

పాడఙ్గరాని నోరును

బూడిద కిరవైన పాడు బొన్దర సుమతీ ॥ 101 ॥

వెలయాలి వలన గూరిమి

గలగదు, మఱి గలిగెనేని కడతేఱదుగా,

బలువురు నడచెడు తెరువున

మొలవదు పువు, మొలిచెనేని పొదలదు సుమతీ ॥ 102 ॥

వెలయాలు చేయు బాసలు,

వెలయగ మొగసాల బొన్దు వెలమల చెలిమిన్,

గలలోన గన్న కలిమియు

విలసితముగ నమ్మరాదు వినరా సుమతీ ॥ 103 ॥

వేసరపు జాతి గానీ,

వీసము దా జేయనట్టి వీరిడి గానీ,

దాసి కొడుకైన గానీ,

కాసులు గల వాడె రాజు గదరా సుమతీ ॥ 104 ॥

శుభముల పొన్దని చదువును,

నభినయముగ రాగరసము నన్దని పాటల్,

గుభ గుభలు లేని కూటమి,

సభ మెచ్చని మాటలెల్ల జప్పన సుమతీ ॥ 105 ॥

సరసము విరసము కొఱకే,

పరిపూర్ణ సుఖమ్బు లధిక బాధల కొఱకే,

పెరుగుట విరుగుట కొఱకే,

ధర తగ్గుట హెచ్చు కొఱకె తథ్యము సుమతీ ॥ 106 ॥

సిరి తా వచ్చిన వచ్చును

సలలితముగ నారికేల సలిలము భఙ్గిన్,

సిరి తా బోయిన బోవును

కరి మ్రిఙ్గిన వెలగ పణ్డు కరణిని సుమతీ ॥ 107 ॥

స్త్రీల యెడ వాదులాడకు,

బాలురతో జెలిమిచేసి భాషిమ్పకుమీ,

మేలైన గుణము విడువకు,

మేలిన పతి నిన్ద సేయ కెన్నడు సుమతీ ॥ 108 ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrī rāmuni dayacetanu

nārūḍhiga sakala janulu naurā yanagā

dhārālamaina nītulu

norūraga javulu puṭṭa nuḍivèda sumatī || 1 ||

akkaraku rāni cuṭṭamu,

mròkkina varamīni velpu, mòharamuna dā

nèkkina bārani gurramu

grakkuna viḍavaṅgavalayu gadarā sumatī || 2 ||

aḍigina jītambiyyani

miḍimelapu dòranu gòlci miḍukuṭa kaṇṭèn

vaḍigala yèddula gaṭṭuka

maḍi dunnuku bratuka vaccu mahilo sumatī || 3 ||

aḍiyāsa kòluvu gòluvaku,

guḍi maṇiyamu seyaboku, kujanula toḍan

viḍuvaka kūrimi seyaku,

maḍavini doḍarakòṇṭi narugaku sumatī || 4 ||

adharamu gadaliyu, gadalaka

madhuramulagu bhāṣa luḍugi mauna vratuḍau

adhikāra roga pūrita

badhirāndhaka śavamu jūḍa bāpamu sumatī || 5 ||

appu kòni ceyu vibhavamu,

muppuna bṛāyampuṭālu, mūrkhuni tapamun,

dapparayani nṛpu rājyamu

dèpparamai mīda gīḍu dèccura sumatī || 6 ||

appiccuvāḍu, vaidyuḍu

nèppuḍu nèḍatègaka pāru nerunu, dvijuḍun

jòppaḍina yūra nuṇḍumu

còppaḍakunnaṭṭi yūru còrakumu sumatī || 7 ||

alluni mañcitanambu,

gòllani sāhitya vidya, komali nijamun,

bòlluna dañcina biyyamu,

dèllani kākulunu levu tèliyumu sumatī || 8 ||

ākònna kūḍè yamṛtamu,

tākòñcaka niccuvāṅḍè dāta dharitrin,

sokorcuvāḍè manujuḍu,

tekuva galavāḍè vaṃśa tilakuḍu sumatī || 9 ||

ākali yuḍugani kaḍupunu,

vekaṭiyagu lañja paḍupu viḍuvani bratukun,

brākònna nūti yudakamu,

mekala pāḍiyunu rota medini sumatī || 10 ||

iccunade vidya, raṇamuna

jòccunade magatanambu, sukavīśvarulun

mèccunade nercu, vaduku

vaccunade kīḍu summu vasudhanu sumatī || 11 ||

immuga jaduvani norunu,

nammā yani bilici yanna maḍugani norun,

dammula biluvani norunu

gummari manu dravvinaṭṭi guṇṭara sumatī || 12 ||

uḍumuṇḍadè nūreṇḍlunu,

baḍiyuṇḍadè permi bāmu padinūreṇḍlun,

maḍuvuna gòkkèra yuṇḍadè,

kaḍu nila buruṣārtha paruḍu gāvalè sumatī || 13 ||

uttamaguṇamulu nīcuna

kèttèṟaguna galuga nercu; nèyyèḍalaṃ dā

nètticci karagi posina

nittaḍi baṅgāramagunè yilalo sumatī? || 14 ||

udakamu drāvèḍu hayamunu,

madamuna nuppòṅgucuṇḍu mattebhambun,

mòdavu kaḍa nunna vṛṣabhamu,

jaduvani yānīcu gaḍaku janakura sumatī || 15 ||

upakāriki nupakāramu

viparītamu gādu seya vivarimpaṅgā;

napakāriki nupakāramu

nèpamènnaka seyuvāḍu nerpari sumatī || 16 ||

upamimpa mòdalu tiyyana

kapaṭaṃ bèḍanèḍanu jèṟaku kai vaḍine po

nèpamulu vèdakunu gaḍapaṭa

gapaṭapu durjāti pòndu gadarā sumatī || 17 ||

èppaṭi kèyyadi prastuta

mappaṭikā māṭalāḍi, yanyula manamul

nòppiñcaka, tā nòvvaka,

tappiñcuka tiruguvāḍu dhanyuḍu sumatī || 18 ||

èppuḍu dappulu vèdakèḍu

nappuruṣuni gòlvagūḍa dadi yèṭlannan

sarpambu paḍaga nīḍanu

gappa vasiñcina vidhambu gadarā sumatī || 19 ||

èppuḍu sampada kaligina

nappuḍu bandhuvulu vattu radi yèṭlannan

tèppaluga jèṟuvu niṇḍina

gappalu padivelu ceru gadarā sumatī || 20 ||

eṟakumī kasugāyalu,

dūṟakumī bandhujanula doṣamu summī,

pāṟakumī raṇamanduna,

mīṟakumī guruvu nājña medini sumatī || 21 ||

òka yūriki nòka karaṇamu,

nòka tīrpariyaina gāka, nògi daṟucainan,

gakavikalu gāka yuṇḍunè

sakalambunu gòṭṭuvaḍaka sahajamu sumatī || 22 ||

òru nātma dalacu sati viḍu,

maṟumāṭalu paluku satula mannimpakumī,

vèṟa pèṟugani bhaṭunelaku,

taṟacuga sati gavaya boku, tagadura sumatī || 23 ||

òllani sati nòllani pati,

nòllani cèlikāni viḍuva nòllani vāḍe

gòllaṇḍu, kāka dharalo

gòllaṇḍunu gòllaḍaunè guṇamuna sumatī || 24 ||

oḍala baṇḍlunu vaccunu,

oḍalu nābaṇḍlamīda nòppuga vaccun,

oḍalu baṇḍlunu valane

vāḍambaḍu galimi lemi vasudhanu sumatī || 25 ||

kaḍu balavantuḍainanu

buḍamini brāyampuṭāli buṭṭina yiṇṭan

daḍavuṇḍa niccèneniyu

baḍupuga naṅgaḍiki dānè bampuṭa sumatī || 26 ||

kanakapu siṃhāsanamuna

śunakamu gūrcuṇḍabèṭṭi śubha lagnamunaṃ

dònaraga baṭṭamu gaṭṭina

vènukaṭi guṇamela mānu vinarā sumatī || 27 ||

kappaku nòragālainanu,

sarpamunaku rogamaina, sati tuluvainan,

muppuna daridruḍainanu,

tappadu maṟi duḥkha maguṭa tathyamu sumatī || 28 ||

kamalamulu nīṭa bāsina

kamalāptuni raśmi soki kamalina bhaṅgin

tama tama nèlavulu dappina

tama mitrulu śatrulauṭa tathyamu sumatī || 29 ||

karaṇamu garaṇamu nammina

maraṇāntaka maunu gāni manaleḍu sumī,

karaṇamu dana sari karaṇamu

maṟi nammaka marma mīka manavalè sumatī || 30 ||

karaṇamula nanusarimpaka

virasambuna dinna tiṇḍi vikaṭiñcu jumī

yirusuna kandèna bèṭṭaka

parameśvaru baṇḍi yaina bāradu sumatī || 31 ||

karaṇamu sādaiyunnanu,

gari mada muḍiginanu, bāmu gaṟavaka yunnan,

dhara delu mīṭakunnanu,

gara maruduga lèkka gònaru gadarā sumatī || 32 ||

kasugāya gaṟaci cūcina

masalaka pasa yògaru rāka madhurambagunā,

pasa galugu yuvatuluṇḍaga

pasi bālala bònduvāḍu paśuvura sumatī || 33 ||

kavi kāni vāni vrātayu,

navarasa bhāvamulu leni nātula valapun,

davili canu pandi neyani

vividhāyudha kauśalambu vṛdharā sumatī || 34 ||

kādu sumī dussaṅgati,

podusumī "kīrti" kānta pòndina pidapan,

vādu sumī yappiccuṭa,

ledu sumī satula valapu leśamu sumatī || 35 ||

kāmukuḍu danisi viḍicina

komali baraviṭuḍu gavaya goruṭa yèllan

bremamuna jèṟaku pippiki

cīmalu vèsa mūginaṭlu siddhamu sumatī || 36 ||

kāraṇamu leni nagavunu,

beraṇamu leni lema, pṛthivī sthalilo

būraṇamu leni būrèyu,

vīraṇamu leni pèṇḍli vṛdharā sumatī || 37 ||

kulakānta toḍa nèppuḍu

galahimpaku, vaṭṭi tappu ghaṭiyimpakumī,

kalakaṇṭhi kaṇṭa kannī

ròlikina siri yiṇṭa nuṇḍa nòlladu sumatī || 38 ||

kūrimi gala dinamulalo

neramu lènnaḍunu galuga neravu maṟi yā

kūrimi virasambainanu

neramule tocu cuṇḍu nikkamu sumatī || 39 ||

kòñcèpu naru saṅgatice

nañcitamuga gīḍu vaccu nadi yèṭlannan

giñcittu nalli kuṭṭina

mañcamunaku jeṭu vaccu mahilo sumatī || 40 ||

kòkkokamèlla jadivina,

cakkanivāḍaina, rāja candruṇḍainan,

mikkili ròkkamu liyyaka,

cikkadurā vārakānta siddhamu sumatī || 41 ||

kòṟa gāni kòḍuku buṭṭina

kòṟa gāmiyè kādu, taṇḍri guṇamula jèṟacun

cèṟaku tuda vènnu buṭṭina

jèṟakuna tīpèlla jèṟacu siddhamu sumatī || 42 ||

komali viśvāsambunu,

bāmulato jèlimi, yanya bhāmala valapun,

vemula tiyyadanambunu,

bhūmīśula nammikalunu bòṅkura sumatī || 43 ||

gaḍana gala magani jūcina

naḍugaḍuguna maḍugu liḍudu rativalu damalo,

gaḍa nuḍugu magani jūcina

naḍa pīnugu vaccè nañcu naguduru sumatī || 44 ||

cintimpaku kaḍacina pani,

kintulu valaturani namma kèntayu madilo,

nantaḥpura kāntalato

mantanamula mānu midiyè matamura sumatī || 45 ||

cīmalu pèṭṭina puṭṭalu

pāmula kiravainayaṭlu pāmaruḍu dagan

hemambu gūḍa bèṭṭina

bhūmīśula pāla jeru bhuvilo sumatī || 46 ||

cuṭṭamulu gāni vāralu

cuṭṭamulamu nīkaṭañcu sòmpu dalirpan

nèṭṭukòni yāśrayinturu

gaṭṭiga dravyambu galuga gadarā sumatī || 47 ||

cetulaku dòḍavu dānamu,

bhūtalanāthulaku dòḍavu bòṅkami dharalo,

nītiyè tòḍavèvvāriki,

nātiki mānambu tòḍavu nayamuga sumatī || 48 ||

taḍa vorvaka, yòḍa lorvaka,

kaḍu vegaṃ baḍici paḍina gāryaṃ bagune,

taḍa vorcina, nòḍa lorcina,

jèḍipoyina kāryamèlla jekuṟu sumatī || 49 ||

tana kopamè tana śatruvu,

tana śāntamè tanaku rakṣa, daya cuṭṭambau

tana santoṣamè svargamu,

tana duḥkhamè naraka maṇḍru tathyamu sumatī || 50 ||

tana yūri tapasi tapamunu,

tana putruni vidya pèmpu, dana sati rūpun,

dana pèraṭi cèṭṭu mandunu,

manasuna varṇimparèṭṭi manujulu sumatī || 51 ||

tana kalimi yindra bhogamu,

tana lemiyè svargaloka dāridryambun,

dana cāvu jala pralayamu,

tanu valacina yadiyè rambha tathyamu sumatī || 52 ||

tana vāru leni coṭanu,

janamiñcuka leni coṭa, jagaḍamu coṭan,

anumānamaina coṭanu,

manujunakunu niluva dagadu mahilo sumatī || 53 ||

tamalamu veyani norunu,

vimatulato cèlimi cesi vètabaḍu tèlivin,

gamalamulu leni kòlakunu,

himadhāmuḍu leni rātri hīnamu sumatī || 54 ||

talanuṇḍu viṣamu phaṇikini,

vèlayaṅgā doka nuṇḍu vṛścikamunakun,

tala toka yanaka yuṇḍunu

khalunaku niluvèlla viṣamu gadarā sumatī || 55 ||

talapòḍugu dhanamu posina

vèlayāliki nijamu ledu vivarimpaṅgā

dala daḍivi bāsa jesina

vèlayālini nammarādu vinarā sumatī || 56 ||

tala māsina, nòlu māsina,

valuvalu māsinanu brāṇa vallabhunainan

gulakāntalaina roturu

tilakimpaga bhūmilona diramuga sumatī || 57 ||

tānu bhujimpani yarthamu

mānava pati jeru gònta maṟi bhūgatamau

gānala nīgalu gūrcina

teniya yòru jerunaṭlu tiramuga sumatī || 58 ||

daggaṟa kòṇḍèmu sèppèḍu

prèggaḍa palukulaku rāju priyuḍai maṟi dā

nèggu braja kācariñcuṭa

bòggulakai kalpataruvu bòḍucuṭa sumatī || 59 ||

dhanapati sakhuḍai yuṇḍina

nènayaṅgā śivuḍu bhikṣamèttaga valasèn,

dana vāri kènta galigina

dana bhāgyamè tanaku gāka tathyamu sumatī || 60 ||

dhīrulaku jeyu meladi

sārambagu nārikela salilamu bhaṅgin

gauravamunu maṟi mīdaṭa

bhūri sukhāvahamu nagunu bhuvilo sumatī || 61 ||

naḍuvakumī tèruvòkkaṭa,

guḍuvakumī śatru niṇṭa gūrimi toḍan,

muḍuvakumī paradhanamula,

nuḍuvakumī yòrula manasu nòvvaga sumatī || 62 ||

nammaku suṅkari, jūdari,

nammaku mògasāla vāni, naṭu vèlayālin,

nammaku maṅgaḍi vānini,

nammaku mī vāma hastu navanini sumatī || 63 ||

nayamuna bāluṃ drāvaru,

bhayamunanu viṣammunaina bhakṣinturugā,

nayamènta doṣakāriyò,

bhayame jūpaṅga valayu bāguga sumatī || 64 ||

narapatulu meṟa dappina,

diramòppaga vidhava yiṇṭa dīrpari yainan,

garaṇamu vaidikuḍainanu,

maraṇāntaka maunugāni mānadu sumatī || 65 ||

navarasa bhāvālaṅkṛta

kavitā goṣṭiyunu, madhura gānambunu dā

naviveki kènta jèppina

jèviṭiki śaṅkhūdinaṭlu siddhamu sumatī || 66 ||

navvakumī sabha lopala,

navvakumī talli, daṇḍri, nāthula toḍan,

navvakumī parasatito,

navvakumī vipravarula nayamidi sumatī || 67 ||

nīre prāṇādhāramu

nore rasabharitamaina nuḍuvula kèllan

nāriyè narulaku ratnamu

cīrayè śṛṅgāramaṇḍru siddhamu sumatī || 68 ||

pagavala dèvvari toḍanu,

vagavaṅgā valadu lemi vaccina pidapan,

dèga nāḍa valadu sabhalanu

maguvaku manasiyya valadu mahilo sumatī || 69 ||

patikaḍaku, dannu gūrina

satikaḍakunu, velpu kaḍaku, sadguru kaḍakun,

sutukaḍaku rittacetula

matimantulu canaru nīti mārgamu sumatī || 70 ||

paniceyunèḍala dāsiyu,

nanubhavamuna rambha, mantri yālocanalan,

danabhukti yèḍala dalliyu,

nan dana kulakānta yuṇḍu nagurā sumatī || 71 ||

paranārī sodaruḍai,

paradhanamula kāsapaḍaka, parulaku hituḍai,

parulu danu bògaḍa nègaḍaka,

paru laligina naluga nataḍu paramuḍu sumatī || 72 ||

parasati kūṭami goraku,

paradhanamula kāsapaḍaku, barunèñcakumī,

sarigāni goṣṭi seyaku,

siricèḍi cuṭṭambu kaḍaku jeraku sumatī || 73 ||

parasatula goṣṭhi nuṇḍina

puruṣuḍu gāṅgeyuḍaina bhuvi ninda paḍun,

barasati suśīlayainanu

barusaṅgati nunna ninda pālagu sumatī || 74 ||

parulaku niṣṭamu sèppaku,

pòrugiṇḍlaku banulu leka povaku mèpuḍun,

baru gadisina sati gavayaku,

mèṟigiyu birusaina hayamu lèkkaku sumatī || 75 ||

parvamula satula gavayaku,

murvīśvaru karuṇa nammi yubbaku madilo,

garvimpa nāli bèmpaku,

nirvahaṇamu leni coṭa niluvaku sumatī || 76 ||

palu domi seyu viḍiyamu,

talagaḍigina nāṭi nidra, taruṇulayèḍalan

bòla yaluka nāṭi kūṭami

vèla yintani cèpparādu vinarā sumatī || 77 ||

pāṭèṟugani pati kòluvunu,

gūṭambuna kèṟukapaḍani komali ratiyun,

beṭètta jeyu cèlimiyu,

neṭiki nèdurīdinaṭṭu lènnaga sumatī || 78 ||

pālanu galasina jalamunu

pāla vidhambunanè yuṇḍu barikimpaṅgā

pāla cavi jèṟacu gāvuna

pālasuḍagu vāni pòndu valadura sumatī || 79 ||

pālasunakaina yāpada

jālimbaḍi tīrpa dagadu sarvajñunakun

telagni baḍaga baṭṭina

melèṟugunè mīṭu gāka medini sumatī || 80 ||

piluvani panulaku bovuṭa,

galayani sati gatiyu, rāju gānani kòluvuṃ,

biluvani peraṇṭambunu,

valuvani cèlimiyunu jeya valadura sumatī || 81 ||

putrotsāhamu taṇḍriki

putruḍu janmiñcinapuḍè puṭṭadu, janulā

putruni kanugòni bògaḍaga

putrotsāhambu nāḍu pòndura sumatī || 82 ||

purikini prāṇamu gomaṭi,

varikini prāṇambu nīru vasumati lonan,

garikini prāṇamu tòṇḍamu,

sirikini prāṇambu maguva siddhamu sumatī || 83 ||

puli pālu dècci yiccina,

nalavaḍagā guṇḍè gosi yaṟace niḍinan,

dalapòḍugu dhanamu bosina,

vèlayāliki gūrmi ledu vinarā sumatī || 84 ||

pèṭṭina dinamula lopala

naṭṭaḍavulanaina vaccu nānārthamulun,

bèṭṭani dinamula ganakapu

gaṭṭèkkina nemi ledu gadarā sumatī || 85 ||

pòruguna bagavāḍuṇḍina,

niravòndaka vrātakāḍè yelika yainan,

dhara gāpu kòṇḍèmāḍina,

garaṇālaku braduku ledu gadarā sumatī || 86 ||

baṅgāru kuduva bèṭṭaku,

saṅgaramuna bāṟipoku sarasuḍavaite,

naṅgaḍi vèccamu vāḍaku,

vèṅgalito jèlimi valadu vinarā sumatī || 87 ||

balavantuḍa nākemani

paluvurato nigrahiñci palukuṭa melā,

balavanta maina sarpamu

cali cīmala ceta jikki cāvadè sumatī || 88 ||

madinòkani valaci yuṇḍaga

madicèḍi yòka krūra viṭuḍu mānaka tirugun

badi ciluka pilli paṭṭina

jaduvunè yāpañjaramuna jagatini sumatī || 89 ||

maṇḍala pati samukhambuna

mèṇḍaina pradhāni leka mèlaguṭa yèllan

gòṇḍanta madapu ṭenugu

tòṇḍamu lekuṇḍinaṭlu docura sumatī || 90 ||

mantrigalavāni rājyamu

tantramu sèḍakuṇḍa nilucu daṟacuga dharalo

mantri vihīnuni rājyamu

jantrapu gīlūḍinaṭlu jarugadu sumatī || 91 ||

māṭaku brāṇamu satyamu,

koṭaku brāṇambu subhaṭa koṭi, dharitrin

boṭiki brāṇamu mānamu,

cīṭiki brāṇambu vrālu siddhamu sumatī || 92 ||

mānadhanu ḍātmadhṛti cèḍi

hīnuṇḍagu vāni nāśrayiñcuṭa yèllan

mānèḍu jalamula lopala

nenugu mèyi dācinaṭṭu lèṟugumu sumatī || 93 ||

melèñcani mālinyuni,

mālanu, mògasālèvāni, maṅgali hitugā

nelina narapati rājyamu

nela galasi povugāni nègaḍadu sumatī || 94 ||

rāpòmmani piluvani yā

bhūpāluni gòlva bhukti muktulu galave

dīpambu leni yiṇṭanu

jepuna kīllāḍinaṭlu siddhamu sumatī || 95 ||

rūpiñci paliki bòṅkaku,

prāpagu cuṭṭambu nèggu palukaku madilo,

gopiñcu rāju gòlvaku,

pāpapu deśambu sòṟaku padilamu sumatī || 96 ||

lāvigalavāni kaṇṭènu

bhāvimpaga nītiparuḍu balavantuṇḍau

grānambanta gajambunu

māvaṭivāḍèkkinaṭlu mahilo sumatī || 97 ||

vaṟadaina cenu dunnaku,

kaṟavainanu bandhujanula kaḍa kegakumī,

parulaku marmamu cèppaku,

pirikiki dalavāyi tanamu pèṭṭaku sumatī || 98 ||

varipaṇṭa leni yūrunu,

dòra yuṇḍani yūru, toḍu dòrakani tèruvun,

dharanu pati leni gṛhamunu

narayaṅgā rudrabhūmi yanadagu sumatī || 99 ||

vinadagu nèvvaru jèppina

vininantanè vega paḍaka vivarimpa dagun

kani kalla nijamu dèlisina

manujuḍè po nīti paruḍu mahilo sumatī || 100 ||

vīḍèmu seyani norunu,

jeḍèla yadharāmṛtambu seyani norun,

pāḍaṅgarāni norunu

būḍida kiravaina pāḍu bòndara sumatī || 101 ||

vèlayāli valana gūrimi

galagadu, maṟi galigèneni kaḍateṟadugā,

baluvuru naḍacèḍu tèruvuna

mòlavadu puvu, mòlicèneni pòdaladu sumatī || 102 ||

vèlayālu ceyu bāsalu,

vèlayaga mògasāla bòndu vèlamala cèlimin,

galalona ganna kalimiyu

vilasitamuga nammarādu vinarā sumatī || 103 ||

vesarapu jāti gānī,

vīsamu dā jeyanaṭṭi vīriḍi gānī,

dāsi kòḍukaina gānī,

kāsulu gala vāḍè rāju gadarā sumatī || 104 ||

śubhamula pòndani caduvunu,

nabhinayamuga rāgarasamu nandani pāṭal,

gubha gubhalu leni kūṭami,

sabha mèccani māṭalèlla jappana sumatī || 105 ||

sarasamu virasamu kòṟake,

paripūrṇa sukhambu ladhika bādhala kòṟake,

pèruguṭa viruguṭa kòṟake,

dhara tagguṭa hèccu kòṟakè tathyamu sumatī || 106 ||

siri tā vaccina vaccunu

salalitamuga nārikela salilamu bhaṅgin,

siri tā boyina bovunu

kari mriṅgina vèlaga paṇḍu karaṇini sumatī || 107 ||

strīla yèḍa vādulāḍaku,

bālurato jèlimicesi bhāṣimpakumī,

melaina guṇamu viḍuvaku,

melina pati ninda seya kènnaḍu sumatī || 108 ||

Sanskrit — Devanagari (original)

श्री रामुनि दयचेतनु

नारूढिग सकल जनुलु नौरा यनगा

धारालमैन नीतुलु

नोरूरग जवुलु पुट्ट नुडिवॆद सुमती ॥ 1 ॥

अक्करकु रानि चुट्टमु,

म्रॊक्किन वरमीनि वेल्पु, मॊहरमुन दा

नॆक्किन बारनि गुर्रमु

ग्रक्कुन विडवङ्गवलयु गदरा सुमती ॥ 2 ॥

अडिगिन जीतम्बिय्यनि

मिडिमेलपु दॊरनु गॊल्चि मिडुकुट कण्टॆन्

वडिगल यॆद्दुल गट्टुक

मडि दुन्नुकु ब्रतुक वच्चु महिलो सुमती ॥ 3 ॥

अडियास कॊलुवु गॊलुवकु,

गुडि मणियमु सेयबोकु, कुजनुल तोडन्

विडुवक कूरिमि सेयकु,

मडविनि दोडरकॊण्टि नरुगकु सुमती ॥ 4 ॥

अधरमु गदलियु, गदलक

मधुरमुलगु भाष लुडुगि मौन व्रतुडौ

अधिकार रोग पूरित

बधिरान्धक शवमु जूड बापमु सुमती ॥ 5 ॥

अप्पु कॊनि चेयु विभवमु,

मुप्पुन बृआयम्पुटालु, मूर्खुनि तपमुन्,

दप्परयनि नृपु राज्यमु

दॆप्परमै मीद गीडु दॆच्चुर सुमती ॥ 6 ॥

अप्पिच्चुवाडु, वैद्युडु

नॆप्पुडु नॆडतॆगक पारु नेरुनु, द्विजुडुन्

जॊप्पडिन यूर नुण्डुमु

चॊप्पडकुन्नट्टि यूरु चॊरकुमु सुमती ॥ 7 ॥

अल्लुनि मञ्चितनम्बु,

गॊल्लनि साहित्य विद्य, कोमलि निजमुन्,

बॊल्लुन दञ्चिन बिय्यमु,

दॆल्लनि काकुलुनु लेवु तॆलियुमु सुमती ॥ 8 ॥

आकॊन्न कूडॆ यमृतमु,

ताकॊञ्चक निच्चुवाङ्डॆ दात धरित्रिन्,

सोकोर्चुवाडॆ मनुजुडु,

तेकुव गलवाडॆ वंश तिलकुडु सुमती ॥ 9 ॥

आकलि युडुगनि कडुपुनु,

वेकटियगु लञ्ज पडुपु विडुवनि ब्रतुकुन्,

ब्राकॊन्न नूति युदकमु,

मेकल पाडियुनु रोत मेदिनि सुमती ॥ 10 ॥

इच्चुनदे विद्य, रणमुन

जॊच्चुनदे मगतनम्बु, सुकवीश्वरुलुन्

मॆच्चुनदे नेर्चु, वदुकु

वच्चुनदे कीडु सुम्मु वसुधनु सुमती ॥ 11 ॥

इम्मुग जदुवनि नोरुनु,

नम्मा यनि बिलिचि यन्न मडुगनि नोरुन्,

दम्मुल बिलुवनि नोरुनु

गुम्मरि मनु द्रव्विनट्टि गुण्टर सुमती ॥ 12 ॥

उडुमुण्डदॆ नूरेण्ड्लुनु,

बडियुण्डदॆ पेर्मि बामु पदिनूरेण्ड्लुन्,

मडुवुन गॊक्कॆर युण्डदॆ,

कडु निल बुरुषार्थ परुडु गावलॆ सुमती ॥ 13 ॥

उत्तमगुणमुलु नीचुन

कॆत्तॆऱगुन गलुग नेर्चु; नॆय्यॆडलं दा

नॆत्तिच्चि करगि पोसिन

नित्तडि बङ्गारमगुनॆ यिललो सुमती? ॥ 14 ॥

उदकमु द्रावॆडु हयमुनु,

मदमुन नुप्पॊङ्गुचुण्डु मत्तेभम्बुन्,

मॊदवु कड नुन्न वृषभमु,

जदुवनि यानीचु गडकु जनकुर सुमती ॥ 15 ॥

उपकारिकि नुपकारमु

विपरीतमु गादु सेय विवरिम्पङ्गा;

नपकारिकि नुपकारमु

नॆपमॆन्नक सेयुवाडु नेर्परि सुमती ॥ 16 ॥

उपमिम्प मॊदलु तिय्यन

कपटं बॆडनॆडनु जॆऱकु कै वडिने पो

नॆपमुलु वॆदकुनु गडपट

गपटपु दुर्जाति पॊन्दु गदरा सुमती ॥ 17 ॥

ऎप्पटि कॆय्यदि प्रस्तुत

मप्पटिका माटलाडि, यन्युल मनमुल्

नॊप्पिञ्चक, ता नॊव्वक,

तप्पिञ्चुक तिरुगुवाडु धन्युडु सुमती ॥ 18 ॥

ऎप्पुडु दप्पुलु वॆदकॆडु

नप्पुरुषुनि गॊल्वगूड ददि यॆट्लन्नन्

सर्पम्बु पडग नीडनु

गप्प वसिञ्चिन विधम्बु गदरा सुमती ॥ 19 ॥

ऎप्पुडु सम्पद कलिगिन

नप्पुडु बन्धुवुलु वत्तु रदि यॆट्लन्नन्

तॆप्पलुग जॆऱुवु निण्डिन

गप्पलु पदिवेलु चेरु गदरा सुमती ॥ 20 ॥

एऱकुमी कसुगायलु,

दूऱकुमी बन्धुजनुल दोषमु सुम्मी,

पाऱकुमी रणमन्दुन,

मीऱकुमी गुरुवु नाज्ञ मेदिनि सुमती ॥ 21 ॥

ऒक यूरिकि नॊक करणमु,

नॊक तीर्परियैन गाक, नॊगि दऱुचैनन्,

गकविकलु गाक युण्डुनॆ

सकलम्बुनु गॊट्टुवडक सहजमु सुमती ॥ 22 ॥

ऒरु नात्म दलचु सति विडु,

मऱुमाटलु पलुकु सतुल मन्निम्पकुमी,

वॆऱ पॆऱुगनि भटुनेलकु,

तऱचुग सति गवय बोकु, तगदुर सुमती ॥ 23 ॥

ऒल्लनि सति नॊल्लनि पति,

नॊल्लनि चॆलिकानि विडुव नॊल्लनि वाडे

गॊल्लण्डु, काक धरलो

गॊल्लण्डुनु गॊल्लडौनॆ गुणमुन सुमती ॥ 24 ॥

ओडल बण्ड्लुनु वच्चुनु,

ओडलु नाबण्ड्लमीद नॊप्पुग वच्चुन्,

ओडलु बण्ड्लुनु वलने

वाडम्बडु गलिमि लेमि वसुधनु सुमती ॥ 25 ॥

कडु बलवन्तुडैननु

बुडमिनि ब्रायम्पुटालि बुट्टिन यिण्टन्

दडवुण्ड निच्चॆनेनियु

बडुपुग नङ्गडिकि दानॆ बम्पुट सुमती ॥ 26 ॥

कनकपु सिंहासनमुन

शुनकमु गूर्चुण्डबॆट्टि शुभ लग्नमुनं

दॊनरग बट्टमु गट्टिन

वॆनुकटि गुणमेल मानु विनरा सुमती ॥ 27 ॥

कप्पकु नॊरगालैननु,

सर्पमुनकु रोगमैन, सति तुलुवैनन्,

मुप्पुन दरिद्रुडैननु,

तप्पदु मऱि दुःख मगुट तथ्यमु सुमती ॥ 28 ॥

कमलमुलु नीट बासिन

कमलाप्तुनि रश्मि सोकि कमलिन भङ्गिन्

तम तम नॆलवुलु दप्पिन

तम मित्रुलु शत्रुलौट तथ्यमु सुमती ॥ 29 ॥

करणमु गरणमु नम्मिन

मरणान्तक मौनु गानि मनलेडु सुमी,

करणमु दन सरि करणमु

मऱि नम्मक मर्म मीक मनवलॆ सुमती ॥ 30 ॥

करणमुल ननुसरिम्पक

विरसम्बुन दिन्न तिण्डि विकटिञ्चु जुमी

यिरुसुन कन्दॆन बॆट्टक

परमेश्वरु बण्डि यैन बारदु सुमती ॥ 31 ॥

करणमु सादैयुन्ननु,

गरि मद मुडिगिननु, बामु गऱवक युन्नन्,

धर देलु मीटकुन्ननु,

गर मरुदुग लॆक्क गॊनरु गदरा सुमती ॥ 32 ॥

कसुगाय गऱचि चूचिन

मसलक पस यॊगरु राक मधुरम्बगुना,

पस गलुगु युवतुलुण्डग

पसि बालल बॊन्दुवाडु पशुवुर सुमती ॥ 33 ॥

कवि कानि वानि व्रातयु,

नवरस भावमुलु लेनि नातुल वलपुन्,

दविलि चनु पन्दि नेयनि

विविधायुध कौशलम्बु वृधरा सुमती ॥ 34 ॥

कादु सुमी दुस्सङ्गति,

पोदुसुमी "कीर्ति" कान्त पॊन्दिन पिदपन्,

वादु सुमी यप्पिच्चुट,

लेदु सुमी सतुल वलपु लेशमु सुमती ॥ 35 ॥

कामुकुडु दनिसि विडिचिन

कोमलि बरविटुडु गवय गोरुट यॆल्लन्

ब्रेममुन जॆऱकु पिप्पिकि

चीमलु वॆस मूगिनट्लु सिद्धमु सुमती ॥ 36 ॥

कारणमु लेनि नगवुनु,

बेरणमु लेनि लेम, पृथिवी स्थलिलो

बूरणमु लेनि बूरॆयु,

वीरणमु लेनि पॆण्ड्लि वृधरा सुमती ॥ 37 ॥

कुलकान्त तोड नॆप्पुडु

गलहिम्पकु, वट्टि तप्पु घटियिम्पकुमी,

कलकण्ठि कण्ट कन्नी

रॊलिकिन सिरि यिण्ट नुण्ड नॊल्लदु सुमती ॥ 38 ॥

कूरिमि गल दिनमुललो

नेरमु लॆन्नडुनु गलुग नेरवु मऱि या

कूरिमि विरसम्बैननु

नेरमुले तोचु चुण्डु निक्कमु सुमती ॥ 39 ॥

कॊञ्चॆपु नरु सङ्गतिचे

नञ्चितमुग गीडु वच्चु नदि यॆट्लन्नन्

गिञ्चित्तु नल्लि कुट्टिन

मञ्चमुनकु जेटु वच्चु महिलो सुमती ॥ 40 ॥

कॊक्कोकमॆल्ल जदिविन,

चक्कनिवाडैन, राज चन्द्रुण्डैनन्,

मिक्किलि रॊक्कमु लिय्यक,

चिक्कदुरा वारकान्त सिद्धमु सुमती ॥ 41 ॥

कॊऱ गानि कॊडुकु बुट्टिन

कॊऱ गामियॆ कादु, तण्ड्रि गुणमुल जॆऱचुन्

चॆऱकु तुद वॆन्नु बुट्टिन

जॆऱकुन तीपॆल्ल जॆऱचु सिद्धमु सुमती ॥ 42 ॥

कोमलि विश्वासम्बुनु,

बामुलतो जॆलिमि, यन्य भामल वलपुन्,

वेमुल तिय्यदनम्बुनु,

भूमीशुल नम्मिकलुनु बॊङ्कुर सुमती ॥ 43 ॥

गडन गल मगनि जूचिन

नडुगडुगुन मडुगु लिडुदु रतिवलु दमलो,

गड नुडुगु मगनि जूचिन

नड पीनुगु वच्चॆ नञ्चु नगुदुरु सुमती ॥ 44 ॥

चिन्तिम्पकु कडचिन पनि,

किन्तुलु वलतुरनि नम्म कॆन्तयु मदिलो,

नन्तःपुर कान्तलतो

मन्तनमुल मानु मिदियॆ मतमुर सुमती ॥ 45 ॥

चीमलु पॆट्टिन पुट्टलु

पामुल किरवैनयट्लु पामरुडु दगन्

हेमम्बु गूड बॆट्टिन

भूमीशुल पाल जेरु भुविलो सुमती ॥ 46 ॥

चुट्टमुलु गानि वारलु

चुट्टमुलमु नीकटञ्चु सॊम्पु दलिर्पन्

नॆट्टुकॊनि याश्रयिन्तुरु

गट्टिग द्रव्यम्बु गलुग गदरा सुमती ॥ 47 ॥

चेतुलकु दॊडवु दानमु,

भूतलनाथुलकु दॊडवु बॊङ्कमि धरलो,

नीतियॆ तॊडवॆव्वारिकि,

नातिकि मानम्बु तॊडवु नयमुग सुमती ॥ 48 ॥

तड वोर्वक, यॊड लोर्वक,

कडु वेगं बडिचि पडिन गार्यं बगुने,

तड वोर्चिन, नॊड लोर्चिन,

जॆडिपोयिन कार्यमॆल्ल जेकुऱु सुमती ॥ 49 ॥

तन कोपमॆ तन शत्रुवु,

तन शान्तमॆ तनकु रक्ष, दय चुट्टम्बौ

तन सन्तोषमॆ स्वर्गमु,

तन दुःखमॆ नरक मण्ड्रु तथ्यमु सुमती ॥ 50 ॥

तन यूरि तपसि तपमुनु,

तन पुत्रुनि विद्य पॆम्पु, दन सति रूपुन्,

दन पॆरटि चॆट्टु मन्दुनु,

मनसुन वर्णिम्परॆट्टि मनुजुलु सुमती ॥ 51 ॥

तन कलिमि यिन्द्र भोगमु,

तन लेमियॆ स्वर्गलोक दारिद्र्यम्बुन्,

दन चावु जल प्रलयमु,

तनु वलचिन यदियॆ रम्भ तथ्यमु सुमती ॥ 52 ॥

तन वारु लेनि चोटनु,

जनमिञ्चुक लेनि चोट, जगडमु चोटन्,

अनुमानमैन चोटनु,

मनुजुनकुनु निलुव दगदु महिलो सुमती ॥ 53 ॥

तमलमु वेयनि नोरुनु,

विमतुलतो चॆलिमि चेसि वॆतबडु तॆलिविन्,

गमलमुलु लेनि कॊलकुनु,

हिमधामुडु लेनि रात्रि हीनमु सुमती ॥ 54 ॥

तलनुण्डु विषमु फणिकिनि,

वॆलयङ्गा दोक नुण्डु वृश्चिकमुनकुन्,

तल तोक यनक युण्डुनु

खलुनकु निलुवॆल्ल विषमु गदरा सुमती ॥ 55 ॥

तलपॊडुगु धनमु पोसिन

वॆलयालिकि निजमु लेदु विवरिम्पङ्गा

दल दडिवि बास जेसिन

वॆलयालिनि नम्मरादु विनरा सुमती ॥ 56 ॥

तल मासिन, नॊलु मासिन,

वलुवलु मासिननु ब्राण वल्लभुनैनन्

गुलकान्तलैन रोतुरु

तिलकिम्पग भूमिलोन दिरमुग सुमती ॥ 57 ॥

तानु भुजिम्पनि यर्थमु

मानव पति जेरु गॊन्त मऱि भूगतमौ

गानल नीगलु गूर्चिन

तेनिय यॊरु जेरुनट्लु तिरमुग सुमती ॥ 58 ॥

दग्गऱ कॊण्डॆमु सॆप्पॆडु

प्रॆग्गड पलुकुलकु राजु प्रियुडै मऱि दा

नॆग्गु ब्रज काचरिञ्चुट

बॊग्गुलकै कल्पतरुवु बॊडुचुट सुमती ॥ 59 ॥

धनपति सखुडै युण्डिन

नॆनयङ्गा शिवुडु भिक्षमॆत्तग वलसॆन्,

दन वारि कॆन्त गलिगिन

दन भाग्यमॆ तनकु गाक तथ्यमु सुमती ॥ 60 ॥

धीरुलकु जेयु मेलदि

सारम्बगु नारिकेल सलिलमु भङ्गिन्

गौरवमुनु मऱि मीदट

भूरि सुखावहमु नगुनु भुविलो सुमती ॥ 61 ॥

नडुवकुमी तॆरुवॊक्कट,

गुडुवकुमी शत्रु निण्ट गूरिमि तोडन्,

मुडुवकुमी परधनमुल,

नुडुवकुमी यॊरुल मनसु नॊव्वग सुमती ॥ 62 ॥

नम्मकु सुङ्करि, जूदरि,

नम्मकु मॊगसाल वानि, नटु वॆलयालिन्,

नम्मकु मङ्गडि वानिनि,

नम्मकु मी वाम हस्तु नवनिनि सुमती ॥ 63 ॥

नयमुन बालुं द्रावरु,

भयमुननु विषम्मुनैन भक्षिन्तुरुगा,

नयमॆन्त दोषकारियॊ,

भयमे जूपङ्ग वलयु बागुग सुमती ॥ 64 ॥

नरपतुलु मेऱ दप्पिन,

दिरमॊप्पग विधव यिण्ट दीर्परि यैनन्,

गरणमु वैदिकुडैननु,

मरणान्तक मौनुगानि मानदु सुमती ॥ 65 ॥

नवरस भावालङ्कृत

कविता गोष्टियुनु, मधुर गानम्बुनु दा

नविवेकि कॆन्त जॆप्पिन

जॆविटिकि शङ्खूदिनट्लु सिद्धमु सुमती ॥ 66 ॥

नव्वकुमी सभ लोपल,

नव्वकुमी तल्लि, दण्ड्रि, नाथुल तोडन्,

नव्वकुमी परसतितो,

नव्वकुमी विप्रवरुल नयमिदि सुमती ॥ 67 ॥

नीरे प्राणाधारमु

नोरे रसभरितमैन नुडुवुल कॆल्लन्

नारियॆ नरुलकु रत्नमु

चीरयॆ शृङ्गारमण्ड्रु सिद्धमु सुमती ॥ 68 ॥

पगवल दॆव्वरि तोडनु,

वगवङ्गा वलदु लेमि वच्चिन पिदपन्,

दॆग नाड वलदु सभलनु

मगुवकु मनसिय्य वलदु महिलो सुमती ॥ 69 ॥

पतिकडकु, दन्नु गूरिन

सतिकडकुनु, वेल्पु कडकु, सद्गुरु कडकुन्,

सुतुकडकु रित्तचेतुल

मतिमन्तुलु चनरु नीति मार्गमु सुमती ॥ 70 ॥

पनिचेयुनॆडल दासियु,

ननुभवमुन रम्भ, मन्त्रि यालोचनलन्,

दनभुक्ति यॆडल दल्लियु,

नन् दन कुलकान्त युण्डु नगुरा सुमती ॥ 71 ॥

परनारी सोदरुडै,

परधनमुल कासपडक, परुलकु हितुडै,

परुलु दनु बॊगड नॆगडक,

परु ललिगिन नलुग नतडु परमुडु सुमती ॥ 72 ॥

परसति कूटमि गोरकु,

परधनमुल कासपडकु, बरुनॆञ्चकुमी,

सरिगानि गोष्टि सेयकु,

सिरिचॆडि चुट्टम्बु कडकु जेरकु सुमती ॥ 73 ॥

परसतुल गोष्ठि नुण्डिन

पुरुषुडु गाङ्गेयुडैन भुवि निन्द पडुन्,

बरसति सुशीलयैननु

बरुसङ्गति नुन्न निन्द पालगु सुमती ॥ 74 ॥

परुलकु निष्टमु सॆप्पकु,

पॊरुगिण्ड्लकु बनुलु लेक पोवकु मॆपुडुन्,

बरु गदिसिन सति गवयकु,

मॆऱिगियु बिरुसैन हयमु लॆक्ककु सुमती ॥ 75 ॥

पर्वमुल सतुल गवयकु,

मुर्वीश्वरु करुण नम्मि युब्बकु मदिलो,

गर्विम्प नालि बॆम्पकु,

निर्वहणमु लेनि चोट निलुवकु सुमती ॥ 76 ॥

पलु दोमि सेयु विडियमु,

तलगडिगिन नाटि निद्र, तरुणुलयॆडलन्

बॊल यलुक नाटि कूटमि

वॆल यिन्तनि चॆप्परादु विनरा सुमती ॥ 77 ॥

पाटॆऱुगनि पति कॊलुवुनु,

गूटम्बुन कॆऱुकपडनि कोमलि रतियुन्,

बेटॆत्त जेयु चॆलिमियु,

नेटिकि नॆदुरीदिनट्टु लॆन्नग सुमती ॥ 78 ॥

पालनु गलसिन जलमुनु

पाल विधम्बुननॆ युण्डु बरिकिम्पङ्गा

पाल चवि जॆऱचु गावुन

पालसुडगु वानि पॊन्दु वलदुर सुमती ॥ 79 ॥

पालसुनकैन यापद

जालिम्बडि तीर्प दगदु सर्वज्ञुनकुन्

तेलग्नि बडग बट्टिन

मेलॆऱुगुनॆ मीटु गाक मेदिनि सुमती ॥ 80 ॥

पिलुवनि पनुलकु बोवुट,

गलयनि सति गतियु, राजु गाननि कॊलुवुं,

बिलुवनि पेरण्टम्बुनु,

वलुवनि चॆलिमियुनु जेय वलदुर सुमती ॥ 81 ॥

पुत्रोत्साहमु तण्ड्रिकि

पुत्रुडु जन्मिञ्चिनपुडॆ पुट्टदु, जनुला

पुत्रुनि कनुगॊनि बॊगडग

पुत्रोत्साहम्बु नाडु पॊन्दुर सुमती ॥ 82 ॥

पुरिकिनि प्राणमु गोमटि,

वरिकिनि प्राणम्बु नीरु वसुमति लोनन्,

गरिकिनि प्राणमु तॊण्डमु,

सिरिकिनि प्राणम्बु मगुव सिद्धमु सुमती ॥ 83 ॥

पुलि पालु दॆच्चि यिच्चिन,

नलवडगा गुण्डॆ गोसि यऱचे निडिनन्,

दलपॊडुगु धनमु बोसिन,

वॆलयालिकि गूर्मि लेदु विनरा सुमती ॥ 84 ॥

पॆट्टिन दिनमुल लोपल

नट्टडवुलनैन वच्चु नानार्थमुलुन्,

बॆट्टनि दिनमुल गनकपु

गट्टॆक्किन नेमि लेदु गदरा सुमती ॥ 85 ॥

पॊरुगुन बगवाडुण्डिन,

निरवॊन्दक व्रातकाडॆ येलिक यैनन्,

धर गापु कॊण्डॆमाडिन,

गरणालकु ब्रदुकु लेदु गदरा सुमती ॥ 86 ॥

बङ्गारु कुदुव बॆट्टकु,

सङ्गरमुन बाऱिपोकु सरसुडवैते,

नङ्गडि वॆच्चमु वाडकु,

वॆङ्गलितो जॆलिमि वलदु विनरा सुमती ॥ 87 ॥

बलवन्तुड नाकेमनि

पलुवुरतो निग्रहिञ्चि पलुकुट मेला,

बलवन्त मैन सर्पमु

चलि चीमल चेत जिक्कि चावदॆ सुमती ॥ 88 ॥

मदिनॊकनि वलचि युण्डग

मदिचॆडि यॊक क्रूर विटुडु मानक तिरुगुन्

बदि चिलुक पिल्लि पट्टिन

जदुवुनॆ यापञ्जरमुन जगतिनि सुमती ॥ 89 ॥

मण्डल पति समुखम्बुन

मॆण्डैन प्रधानि लेक मॆलगुट यॆल्लन्

गॊण्डन्त मदपु टेनुगु

तॊण्डमु लेकुण्डिनट्लु दोचुर सुमती ॥ 90 ॥

मन्त्रिगलवानि राज्यमु

तन्त्रमु सॆडकुण्ड निलुचु दऱचुग धरलो

मन्त्रि विहीनुनि राज्यमु

जन्त्रपु गीलूडिनट्लु जरुगदु सुमती ॥ 91 ॥

माटकु ब्राणमु सत्यमु,

कोटकु ब्राणम्बु सुभट कोटि, धरित्रिन्

बोटिकि ब्राणमु मानमु,

चीटिकि ब्राणम्बु व्रालु सिद्धमु सुमती ॥ 92 ॥

मानधनु डात्मधृति चॆडि

हीनुण्डगु वानि नाश्रयिञ्चुट यॆल्लन्

मानॆडु जलमुल लोपल

नेनुगु मॆयि दाचिनट्टु लॆऱुगुमु सुमती ॥ 93 ॥

मेलॆञ्चनि मालिन्युनि,

मालनु, मॊगसालॆवानि, मङ्गलि हितुगा

नेलिन नरपति राज्यमु

नेल गलसि पोवुगानि नॆगडदु सुमती ॥ 94 ॥

रापॊम्मनि पिलुवनि या

भूपालुनि गॊल्व भुक्ति मुक्तुलु गलवे

दीपम्बु लेनि यिण्टनु

जेपुन कील्लाडिनट्लु सिद्धमु सुमती ॥ 95 ॥

रूपिञ्चि पलिकि बॊङ्ककु,

प्रापगु चुट्टम्बु नॆग्गु पलुककु मदिलो,

गोपिञ्चु राजु गॊल्वकु,

पापपु देशम्बु सॊऱकु पदिलमु सुमती ॥ 96 ॥

लाविगलवानि कण्टॆनु

भाविम्पग नीतिपरुडु बलवन्तुण्डौ

ग्रानम्बन्त गजम्बुनु

मावटिवाडॆक्किनट्लु महिलो सुमती ॥ 97 ॥

वऱदैन चेनु दुन्नकु,

कऱवैननु बन्धुजनुल कड केगकुमी,

परुलकु मर्ममु चॆप्पकु,

पिरिकिकि दलवायि तनमु पॆट्टकु सुमती ॥ 98 ॥

वरिपण्ट लेनि यूरुनु,

दॊर युण्डनि यूरु, तोडु दॊरकनि तॆरुवुन्,

धरनु पति लेनि गृहमुनु

नरयङ्गा रुद्रभूमि यनदगु सुमती ॥ 99 ॥

विनदगु नॆव्वरु जॆप्पिन

विनिनन्तनॆ वेग पडक विवरिम्प दगुन्

कनि कल्ल निजमु दॆलिसिन

मनुजुडॆ पो नीति परुडु महिलो सुमती ॥ 100 ॥

वीडॆमु सेयनि नोरुनु,

जेडॆल यधरामृतम्बु सेयनि नोरुन्,

पाडङ्गरानि नोरुनु

बूडिद किरवैन पाडु बॊन्दर सुमती ॥ 101 ॥

वॆलयालि वलन गूरिमि

गलगदु, मऱि गलिगॆनेनि कडतेऱदुगा,

बलुवुरु नडचॆडु तॆरुवुन

मॊलवदु पुवु, मॊलिचॆनेनि पॊदलदु सुमती ॥ 102 ॥

वॆलयालु चेयु बासलु,

वॆलयग मॊगसाल बॊन्दु वॆलमल चॆलिमिन्,

गललोन गन्न कलिमियु

विलसितमुग नम्मरादु विनरा सुमती ॥ 103 ॥

वेसरपु जाति गानी,

वीसमु दा जेयनट्टि वीरिडि गानी,

दासि कॊडुकैन गानी,

कासुलु गल वाडॆ राजु गदरा सुमती ॥ 104 ॥

शुभमुल पॊन्दनि चदुवुनु,

नभिनयमुग रागरसमु नन्दनि पाटल्,

गुभ गुभलु लेनि कूटमि,

सभ मॆच्चनि माटलॆल्ल जप्पन सुमती ॥ 105 ॥

सरसमु विरसमु कॊऱके,

परिपूर्ण सुखम्बु लधिक बाधल कॊऱके,

पॆरुगुट विरुगुट कॊऱके,

धर तग्गुट हॆच्चु कॊऱकॆ तथ्यमु सुमती ॥ 106 ॥

सिरि ता वच्चिन वच्चुनु

सललितमुग नारिकेल सलिलमु भङ्गिन्,

सिरि ता बोयिन बोवुनु

करि म्रिङ्गिन वॆलग पण्डु करणिनि सुमती ॥ 107 ॥

स्त्रील यॆड वादुलाडकु,

बालुरतो जॆलिमिचेसि भाषिम्पकुमी,

मेलैन गुणमु विडुवकु,

मेलिन पति निन्द सेय कॆन्नडु सुमती ॥ 108 ॥