1.4 - A Dade Grava - Krishna Yajurveda Taittiriya Samhita Pathah — Malayalam Script

കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ സംഹിതായാ-മ്പ്രഥമകാണ്ഡേ ചതുര്ഥഃ പ്രശ്നഃ - സുത്യാദിനേ കര്തവ്യാ ഗ്രഹാഃ

ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,

ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹ॒രിഃ॒ ഓമ് ॥

ആ ദ॑ദേ॒ ഗ്രാവാ᳚-ഽസ്യദ്ധ്വര॒കൃ-ദ്ദേ॒വേഭ്യോ॑ ഗമ്ഭീ॒രമി॒മ- മ॑ദ്ധ്വ॒ര-ങ്കൃ॑ദ്ധ്യുത്ത॒മേന॑ പ॒വിനേന്ദ്രാ॑യ॒ സോമ॒ഗ്ം॒ സുഷു॑ത॒-മ്മധു॑മന്ത॒-മ്പയ॑സ്വന്തം-വൃഁഷ്ടി॒വനി॒മിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ വൃത്ര॒ഘ്ന ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ വൃത്ര॒തുര॒ ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ-ഽഭിമാതി॒ഘ്ന ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ-ഽഽദി॒ത്യവ॑ത॒ ഇന്ദ്രാ॑യ ത്വാ വി॒ശ്വദേ᳚വ്യാവതേ ശ്വാ॒ത്രാ-സ്സ്ഥ॑ വൃത്ര॒തുരോ॒ രാധോ॑ഗൂര്താ അ॒മൃത॑സ്യ॒ പത്നീ॒സ്താ ദേ॑വീ-ര്ദേവ॒ത്രേമം-യഁ॒ജ്ഞ-ന്ധ॒ത്തോപ॑ഹൂതാ॒-സ്സോമ॑സ്യ പിബ॒തോപ॑ഹൂതോ യു॒ഷ്മാക॒ഗ്ം॒ [യു॒ഷ്മാക᳚മ്, സോമഃ॑ പിബതു॒ യത്തേ॑] 1

സോമഃ॑ പിബതു॒ യത്തേ॑ സോമ ദി॒വി ജ്യോതി॒ര്യ-ത്പൃ॑ഥി॒വ്യാം-യഁദു॒രാവ॒ന്തരി॑ക്ഷേ॒ തേനാ॒സ്മൈ യജ॑മാനായോ॒രു രാ॒യാ കൃ॒ദ്ധ്യധി॑ ദാ॒ത്രേ വോ॑ചോ॒ ധിഷ॑ണേ വീ॒ഡൂ സ॒തീ വീ॑ഡയേഥാ॒-മൂര്ജ॑-ന്ദധാഥാ॒മൂര്ജ॑-മ്മേ ധത്ത॒-മ്മാ വാഗ്ം॑ ഹിഗ്ംസിഷ॒-മ്മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസിഷ്ട॒-മ്പ്രാഗപാ॒ഗുദ॑ഗധ॒രാക്താസ്ത്വാ॒ ദിശ॒ ആ ധാ॑വ॒ന്ത്വമ്ബ॒ നി ഷ്വ॑ര । യത്തേ॑ സോ॒മാ-ഽദാ᳚ഭ്യ॒-ന്നാമ॒ ജാഗൃ॑വി॒ തസ്മൈ॑ തേ സോമ॒ സോമാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 2 ॥

(യു॒ഷ്മാകഗ്ഗ്॑ - സ്വര॒ യത്തേ॒ -നവ॑ ച ) (അ. 1)

വാ॒ചസ്പത॑യേ പവസ്വ വാജി॒ന് വൃഷാ॒ വൃഷ്ണോ॑ അ॒ഗ്ം॒ശുഭ്യാ॒-ങ്ഗഭ॑സ്തിപൂതോ ദേ॒വോ ദേ॒വാനാ᳚-മ്പ॒വിത്ര॑മസി॒ യേഷാ᳚-മ്ഭാ॒ഗോ-ഽസി॒ തേഭ്യ॑സ്ത്വാ॒ സ്വാങ്കൃ॑തോ-ഽസി॒ മധു॑മതീ-ര്ന॒ ഇഷ॑സ്കൃധി॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വേന്ദ്രി॒യേഭ്യോ॑ ദി॒വ്യേഭ്യഃ॒ പാര്ഥി॑വേഭ്യോ॒ മന॑സ്ത്വാ ഽഷ്ടൂ॒ര്വ॑ന്തരി॑ക്ഷ॒-മന്വി॑ഹി॒ സ്വാഹാ᳚ ത്വാ സുഭവ॒-സ്സൂര്യാ॑യ ദേ॒വേഭ്യ॑സ്ത്വാ മരീചി॒പേഭ്യ॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനിഃ॑ പ്രാ॒ണായ॑ ത്വാ ॥ 3 ॥

(വാ॒ചഃ-സ॒പ്തച॑ത്വാരിഗ്ംശത്) (അ. 2)

ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ ഽസ്യ॒ന്തര്യ॑ച്ഛ മഘവ-ന്പാ॒ഹി സോമ॑മുരു॒ഷ്യ രായ॒-സ്സമിഷോ॑ യജസ്വാ॒-ഽന്തസ്തേ॑ ദധാമി॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ അ॒ന്തരു॒ര്വ॑ന്തരി॑ക്ഷഗ്ം സ॒ജോഷാ॑ ദേ॒വൈരവ॑രൈഃ॒ പരൈ᳚ശ്ചാ-ഽന്തര്യാ॒മേ മ॑ഘവ-ന്മാദയസ്വ॒ സ്വാങ്കൃ॑തോ-ഽസി॒ മധു॑മതീര്ന॒ ഇഷ॑സ്കൃധി॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വേന്ദ്രി॒യേഭ്യോ॑ ദി॒വ്യേഭ്യഃ॒ പാര്ഥി॑വേഭ്യോ॒ മന॑സ്ത്വാ-ഽഷ്ടൂ॒ര്വ॑ന്തരി॑ക്ഷ॒മന്വി॑ഹി॒ സ്വാഹാ᳚ ത്വാ സുഭവ॒-സ്സൂര്യാ॑യ ദേ॒വേഭ്യ॑ സ്ത്വാ മരീചി॒പേഭ്യ॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॑രപാ॒നായ॑ ത്വാ ॥ 4 ॥

(ദേ॒വേഭ്യഃ॑-സ॒പ്ത ച॑) (അ. 3)

ആ വാ॑യോ ഭൂഷ ശുചിപാ॒ ഉപ॑ ന-സ്സ॒ഹസ്ര॑-ന്തേ നി॒യുതോ॑ വിശ്വവാര । ഉപോ॑ തേ॒ അന്ധോ॒ മദ്യ॑മയാമി॒ യസ്യ॑ ദേവ ദധി॒ഷേ പൂ᳚ര്വ॒പേയ᳚മ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി വാ॒യവേ॒ ത്വേന്ദ്ര॑വായൂ ഇ॒മേ സു॒താഃ । ഉപ॒ പ്രയോ॑ഭി॒രാ ഗ॑ത॒മിന്ദ॑വോ വാമു॒ശന്തി॒ ഹി ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസീന്ദ്രവാ॒യുഭ്യാ᳚-ന്ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനിഃ॑ സ॒ജോഷാ᳚ഭ്യാ-ന്ത്വാ ॥ 5 ॥

(ആ വാ॑യോ॒- ത്രിച॑ത്വാരിഗ്ംശത്) (അ. 4)

അ॒യം-വാഁ᳚-മ്മിത്രാവരുണാ സു॒ത-സ്സോമ॑ ഋതാവൃധാ । മമേദി॒ഹ ശ്രു॑ത॒ഗ്ം॒ ഹവ᳚മ് । ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി മി॒ത്രാവരു॑ണാഭ്യാ-ന്ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑ര്-ഋതാ॒യുഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ ॥ 6 ॥

(അ॒യം-വാഁം᳚ - ഁവിഗ്ംശ॒തിഃ) (അ. 5)

യാ വാ॒-ങ്കശാ॒ മധു॑മ॒ത്യശ്വി॑നാ സൂ॒നൃതാ॑വതീ । തയാ॑ യ॒ജ്ഞ-മ്മി॑മിക്ഷതമ് । ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യ॒ശ്വിഭ്യാ᳚-ന്ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॒ര്മാദ്ധ്വീ᳚ഭ്യാ-ന്ത്വാ ॥ 7 ॥

(യാ വാ॑- മ॒ഷ്ടാദ॑ശ) (അ. 6)

പ്രാ॒ത॒ര്യുജൌ॒ വി മു॑ച്യേഥാ॒-മശ്വി॑നാ॒വേഹ ഗ॑ച്ഛതമ് । അ॒സ്യ സോമ॑സ്യ പീ॒തയേ᳚ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യ॒ശ്വിഭ്യാ᳚-ന്ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑ര॒ശ്വിഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ ॥ 8 ॥

(പ്രാ॒ത॒ര്യുജാ॒വേ-കാ॒ന്നവിഗ്ം॑ശ॒തിഃ) (അ. 7)

അ॒യം-വേഁ॒നശ്ചോ॑ദയ॒-ത്പൃശ്ഞി॑ഗര്ഭാ॒ ജ്യോതി॑ര്ജരായൂ॒ രജ॑സോ വി॒മാനേ᳚ । ഇ॒മമ॒പാഗ്ം സ॑ങ്ഗ॒മേ സൂര്യ॑സ്യ॒ ശിശു॒-ന്ന വിപ്രാ॑ മ॒തിഭീ॑ രിഹന്തി ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി॒ ശണ്ഡാ॑യ ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑-ര്വീ॒രതാ᳚-മ്പാഹി ॥ 9 ॥

(അ॒യം-വേഁ॒നഃ- പഞ്ച॑വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 8)

ത-മ്പ്ര॒ത്നഥാ॑ പൂ॒ര്വഥാ॑ വി॒ശ്വഥേ॒മഥാ᳚ ജ്യേ॒ഷ്ഠതാ॑തി-മ്ബര്ഹി॒ഷദഗ്ം॑ സുവ॒ര്വിദ॑-മ്പ്രതീചീ॒നം-വൃഁ॒ജന॑-ന്ദോഹസേ ഗി॒രാ-ഽഽശു-ഞ്ജയ॑ന്ത॒മനു॒ യാസു॒ വര്ധ॑സേ । ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി॒ മര്കാ॑യ ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനിഃ॑ പ്ര॒ജാഃ പാ॑ഹി ॥ 10 ॥

(ത-മ്പ്ര॒ത്നയാ॒-ഷട്വിഗ്ം॑ശതിഃ ) (അ. 9)

യേ ദേ॑വാ ദി॒വ്യേകാ॑ദശ॒ സ്ഥ പൃ॑ഥി॒വ്യാമദ്ധ്യേകാ॑ദശ॒ സ്ഥാ-ഽഫ്സു॒ഷദോ॑ മഹി॒നൈകാ॑ദശ॒ സ്ഥ തേ ദേ॑വാ യ॒ജ്ഞമി॒മ-ഞ്ജു॑ഷദ്ധ്വ-മുപയാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യാഗ്രയ॒ണോ॑-ഽസി॒ സ്വാ᳚ഗ്രയണോ॒ ജിന്വ॑ യ॒ജ്ഞ-ഞ്ജിന്വ॑ യ॒ജ്ഞപ॑തിമ॒ഭി സവ॑നാ പാഹി॒ വിഷ്ണു॒സ്ത്വാ-മ്പാ॑തു॒ വിശ॒-ന്ത്വ-മ്പാ॑ഹീന്ദ്രി॒യേണൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॒-ര്വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ ॥ 11 ॥

യേ ദേ॑വാ॒-സ്ത്രിച॑ത്വാരിഗ്ംശത്) (അ. 10)

ത്രി॒ഗ്ം॒ശത്ത്രയ॑ശ്ച ഗ॒ണിനോ॑ രു॒ജന്തോ॒ ദിവഗ്ം॑ രു॒ദ്രാഃ പൃ॑ഥി॒വീ-ഞ്ച॑ സചന്തേ । ഏ॒കാ॒ദ॒ശാസോ॑ അഫ്സു॒ഷദഃ॑ സു॒തഗ്ം സോമ॑-ഞ്ജുഷന്താ॒ഗ്ം॒ സവ॑നായ॒ വിശ്വേ᳚ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ -ഽസ്യാഗ്രയ॒ണോ॑-ഽസി॒ സ്വാ᳚ഗ്രയണോ॒ ജിന്വ॑ യ॒ജ്ഞ-ഞ്ജിന്വ॑ യ॒ജ്ഞപ॑തിമ॒ഭി സവ॑നാ പാഹി॒ വിഷ്ണു॒സ്ത്വാ-മ്പാ॑തു॒ വിശ॒-ന്ത്വ-മ്പാ॑ഹീന്ദ്രി॒യേണൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॒-ര്വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ ॥ 12 ॥

(ത്രി॒ഗ്ം॒ശത്ത്രയോ॒-ദ്വിച॑ത്വാരിഗ്ംശത്) (അ. 11)

ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ബൃ॒ഹദ്വ॑തേ॒ വയ॑സ്വത ഉക്ഥാ॒യുവേ॒ യത്ത॑ ഇന്ദ്ര ബൃ॒ഹദ്വയ॒സ്തസ്മൈ᳚ ത്വാ॒ വിഷ്ണ॑വേ ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വോക്ഥാ॒യുവേ᳚ ॥ 13 ॥

(ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ॒-ദ്വാവിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 12)

മൂ॒ര്ധാന॑-ന്ദി॒വോ അ॑ര॒തി-മ്പൃ॑ഥി॒വ്യാ വൈ᳚ശ്വാന॒രമൃ॒തായ॑ ജാ॒തമ॒ഗ്നിമ് । ക॒വിഗ്ം സ॒മ്രാജ॒-മതി॑ഥി॒-ഞ്ജനാ॑നാമാ॒സന്നാ പാത്ര॑-ഞ്ജനയന്ത ദേ॒വാഃ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യ॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ വൈശ്വാന॒രായ॑ ധ്രു॒വോ॑-ഽസി ധ്രു॒വക്ഷി॑തി-ര്ധ്രു॒വാണാ᳚-ന്ധ്രു॒വത॒മോ-ഽച്യു॑താനാ-മച്യുത॒ക്ഷിത്ത॑മ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॑ര॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ വൈശ്വാന॒രായ॑ ॥ 14 ॥

(മൂ॒ര്ധാനം॒-പഞ്ച॑ത്രിഗ്ംശത്) (അ. 13)

മധു॑ശ്ച॒ മാധ॑വശ്ച ശു॒ക്രശ്ച॒ ശുചി॑ശ്ച॒ നഭ॑ശ്ച നഭ॒സ്യ॑ശ്ചേ॒ഷശ്ചോ॒ര്ജശ്ച॒ സഹ॑ശ്ച സഹ॒സ്യ॑ശ്ച॒ തപ॑ശ്ച തപ॒സ്യ॑ശ്ചോ-പയാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി സ॒ഗ്ം॒സര്പോ᳚- ഽസ്യഗ്ംഹസ്പ॒ത്യായ॑ ത്വാ ॥ 15 ॥

(മധു॑ശ്ച-ത്രി॒ഗ്ം॒ശത്) (അ. 14)

ഇന്ദ്രാ᳚ഗ്നീ॒ ആ ഗ॑തഗ്ം സു॒ത-ങ്ഗീ॒ര്ഭി-ര്നഭോ॒ വരേ᳚ണ്യമ് । അ॒സ്യ പാ॑ത-ന്ധി॒യേഷി॒താ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസീന്ദ്രാ॒ഗ്നിഭ്യാ᳚-ന്ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑രിന്ദ്രാ॒ഗ്നിഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ ॥ 16 ॥

(ഇന്ദ്രാ᳚ഗ്നീ॒ വിഗ്ംശ॒തിഃ) (അ. 15)

ഓമാ॑സശ്ചര്ഷണീധൃതോ॒ വിശ്വേ॑ ദേവാസ॒ ആ ഗ॑ത । ദാ॒ശ്വാഗ്ംസോ॑ ദാ॒ശുഷഃ॑ സു॒തമ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യ॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒-ര്വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ ॥ 17 ॥

(ഓമാ॑സോ വിഗ്ംശ॒തിഃ) (അ. 16)

മ॒രുത്വ॑ന്തം-വൃഁഷ॒ഭം-വാഁ॑വൃധാ॒നമക॑വാരി-ന്ദി॒വ്യഗ്ം ശാ॒സമിന്ദ്ര᳚മ് । വി॒ശ്വാ॒സാഹ॒മവ॑സേ॒ നൂത॑നായോ॒ഗ്രഗ്ം സ॑ഹോ॒ദാമി॒ഹ തഗ്ം ഹു॑വേമ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑ത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑തേ ॥ 18 ॥

(മ॒രുത്വ॑ന്ത॒ഗ്ം॒-ഷട്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 17)

ഇന്ദ്ര॑ മരുത്വ ഇ॒ഹ പാ॑ഹി॒ സോമം॒-യഁഥാ॑ ശാര്യാ॒തേ അപി॑ബ-സ്സു॒തസ്യ॑ । തവ॒ പ്രണീ॑തീ॒ തവ॑ ശൂര॒ ശര്മ॒ന്നാ-വി॑വാസന്തി ക॒വയഃ॑ സുയ॒ജ്ഞാഃ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑ത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑തേ ॥ 19 ॥

(ഇന്ദ്രൈ॒കാ॒ന്ന ത്രി॒ഗ്ം॒ശത്) (അ. 18)

മ॒രുത്വാഗ്ം॑ ഇന്ദ്ര വൃഷ॒ഭോ രണാ॑യ॒ പിബാ॒ സോമ॑മനുഷ്വ॒ധ-മ്മദാ॑യ । ആ സി॑ഞ്ചസ്വ ജ॒ഠരേ॒ മദ്ധ്വ॑ ഊ॒ര്മി-ന്ത്വഗ്ം രാജാ॑-ഽസി പ്ര॒ദിവഃ॑ സു॒താനാ᳚മ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑ത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑തേ ॥ 20 ॥

(മ॒രുത്വാ॒നേകാ॒ന്നത്രി॒ഗ്ം॒ശത്) (അ. 19)

മ॒ഹാഗ്ം ഇന്ദ്രോ॒ യ ഓജ॑സാ പ॒ര്ജന്യോ॑ വൃഷ്ടി॒മാഗ്ം ഇ॑വ । സ്തോമൈ᳚ര്വ॒ഥ്സസ്യ॑ വാവൃധേ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി മഹേ॒ന്ദ്രായ॑ ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑-ര്മഹേ॒ന്ദ്രായ॑ ത്വാ ॥ 21 ॥

(മ॒ഹാനേകാ॒ന്നവിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 20)

മ॒ഹാഗ്ം ഇന്ദ്രോ॑ നൃ॒വദാ ച॑ര്ഷണി॒പ്രാ ഉ॒ത ദ്വി॒ബര്ഹാ॑ അമി॒ന-സ്സഹോ॑ഭിഃ । അ॒സ്മ॒ദ്രിയ॑ഗ്വാവൃധേ വീ॒ര്യാ॑യോ॒രുഃ പൃ॒ഥു-സ്സുകൃ॑തഃ ക॒ര്തൃഭി॑ര്ഭൂത് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി മഹേ॒ന്ദ്രായ॑ ത്വൈ॒ഷ തേ॒ യോനി॑-ര്മഹേ॒ന്ദ്രായ॑ ത്വാ ॥ 22 ॥

(മ॒ഹാ-ന്നൃ॒വഥ് - ഷഡ്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 21)

ക॒ദാ ച॒ന സ്ത॒രീര॑സി॒ നേന്ദ്ര॑ സശ്ചസി ദാ॒ശുഷേ᳚ । ഉപോ॒പേന്നു മ॑ഘവ॒-ന്ഭൂയ॒ ഇന്നു തേ॒ ദാന॑-ന്ദേ॒വസ്യ॑ പൃച്യതേ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യാ-ദി॒ത്യേഭ്യ॑സ്ത്വാ ॥ ക॒ദാ ച॒ന പ്ര യു॑ച്ഛസ്യു॒ഭേ നി പാ॑സി॒ ജന്മ॑നീ । തുരീ॑യാദിത്യ॒ സവ॑ന-ന്ത ഇന്ദ്രി॒യമാ ത॑സ്ഥാവ॒മൃത॑-ന്ദി॒വി ॥ യ॒ജ്ഞോ ദേ॒വാനാ॒-മ്പ്രത്യേ॑തി സു॒മ്നമാദി॑ത്യാസോ॒ ഭവ॑താ മൃഡ॒യന്തഃ॑ । ആ വോ॒ ഽര്വാചീ॑ സുമ॒തി-ര്വ॑വൃത്യാദ॒ഗ്ം॒ഹോ-ശ്ചി॒ദ്യാ വ॑രിവോ॒വിത്ത॒രാ-ഽസ॑ത് ॥ വിവ॑സ്വ ആദിത്യൈ॒ഷ തേ॑ സോമപീ॒ഥസ്തേന॑ മന്ദസ്വ॒ തേന॑ തൃപ്യ തൃ॒പ്യാസ്മ॑ തേ വ॒യ-ന്ത॑ര്പയി॒താരോ॒ യാ ദി॒വ്യാ വൃഷ്ടി॒സ്തയാ᳚ ത്വാ ശ്രീണാമി ॥ 23 ॥

(വഃ॒- സ॒പ്തവിഗ്ം॑ശതിശ്ച) (അ. 22)

വാ॒മമ॒ദ്യ സ॑വിതര്വാ॒മമു॒ ശ്വോ ദി॒വേദി॑വേ വാ॒മമ॒സ്മഭ്യഗ്ം॑ സാവീഃ ॥ വാ॒മസ്യ॒ ഹി ക്ഷയ॑സ്യ ദേവ॒ ഭൂരേ॑ര॒യാ ധി॒യാ വാ॑മ॒ഭാജഃ॑ സ്യാമ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി ദേ॒വായ॑ ത്വാ സവി॒ത്രേ ॥ 24 ॥

(വാ॒മം-ചതു॑ര്വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 23)

അദ॑ബ്ധേഭി-സ്സവിതഃ പാ॒യുഭി॒ഷ്ട്വഗ്ം ശി॒വേഭി॑ര॒ദ്യ പരി॑പാഹി നോ॒ ഗയ᳚മ് । ഹിര॑ണ്യജിഹ്വ-സ്സുവി॒തായ॒ നവ്യ॑സേ॒ രക്ഷാ॒ മാകി॑ര്നോ അ॒ഘശഗ്ം॑സ ഈശത ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി ദേ॒വായ॑ ത്വാ സവി॒ത്രേ ॥ 25 ॥

(അദ॑ബ്ധേഭി॒-സ്ത്രിയോ॑വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 24)

ഹിര॑ണ്യപാണിമൂ॒തയേ॑ സവി॒താര॒മുപ॑ ഹ്വയേ । സ ചേത്താ॑ ദേ॒വതാ॑ പ॒ദമ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി ദേ॒വായ॑ ത്വാ സവി॒ത്രേ ॥ 26 ॥

(ഹിര॑ണ്യപാണിം॒-ചതു॑ര്ദശ) (അ. 25)

സു॒ശര്മാ॑-ഽസി സുപ്രതിഷ്ഠാ॒നോ ബൃ॒ഹദു॒ക്ഷേ നമ॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒-ര്വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ ॥ 27 ॥

(സു॒ശര്മാ॒-ദ്വാദ॑ശ) (അ. 26)

ബൃഹ॒സ്പതി॑സുതസ്യ ത ഇന്ദോ ഇന്ദ്രി॒യാവ॑തഃ॒ പത്നീ॑വന്ത॒-ങ്ഗ്രഹ॑-ങ്ഗൃഹ്ണാ॒മ്യഗ്നാ(3)ഇ പത്നീ॒വാ(3) സ്സ॒ജൂര്ദേ॒വേന॒ ത്വഷ്ട്രാ॒ സോമ॑-മ്പിബ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 28 ॥

(ബൃഹ॒സ്പതി॑സുതസ്യ॒-പഞ്ച॑ദശ) (അ. 27)

ഹരി॑രസി ഹാരിയോജ॒നോ ഹര്യോ᳚-സ്സ്ഥാ॒താ വജ്ര॑സ്യ ഭ॒ര്താ പൃശ്ഞേഃ᳚ പ്രേ॒താ തസ്യ॑ തേ ദേവ സോമേ॒ഷ്ടയ॑ജുഷ-സ്സ്തു॒തസ്തോ॑മസ്യ ശ॒സ്തോക്ഥ॑സ്യ॒ ഹരി॑വന്ത॒-ങ്ഗ്രഹ॑-ങ്ഗൃഹ്ണാമി ഹ॒രീ-സ്സ്ഥ॒ ഹര്യോ᳚ര്ധാ॒നാ-സ്സ॒ഹസോ॑മാ॒ ഇന്ദ്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 29 ॥

(ഹരി॑രസി॒-ഷഡ്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 28)

അഗ്ന॒ ആയൂഗ്ം॑ഷി പവസ॒ ആ സു॒വോര്ജ॒മിഷ॑-ഞ്ച നഃ । ആ॒രേ ബാ॑ധസ്വ ദു॒ച്ഛുനാ᳚മ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യ॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ॒ തേജ॑സ്വത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॑ര॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ॒ തേജ॑സ്വതേ ॥ 30 ॥

(അഗ്ന॒ ആയൂഗ്ം॑ഷി॒-ത്രയോ॑വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 29)

ഉ॒ത്തിഷ്ഠ॒ന്നോജ॑സാ സ॒ഹ പീ॒ത്വാ ശിപ്രേ॑ അവേപയഃ । സോമ॑മിന്ദ്ര ച॒മൂ സു॒തമ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ॒ ത്വൌജ॑സ്വത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ॒ ത്വൌജ॑സ്വതേ ॥ 31 ॥

(ഉ॒ത്തിഷ്ഠ॒ന്നേക॑വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 30)

ത॒രണി॑-ര്വി॒ശ്വദ॑ര്ശതോ ജ്യോതി॒ഷ്കൃദ॑സി സൂര്യ । വിശ്വ॒മാ ഭാ॑സി രോച॒നമ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി॒ സൂര്യാ॑യ ത്വാ॒ ഭ്രാജ॑സ്വത ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒-സ്സൂര്യാ॑യ ത്വാ॒ ഭ്രാജ॑സ്വതേ ॥ 32 ॥

(ത॒രണി॑-ര്വിഗ്ംശ॒തിഃ) (അ. 31)

ആ പ്യാ॑യസ്വ മദിന്തമ॒ സോമ॒ വിശ്വാ॑ഭി-രൂ॒തിഭിഃ॑ । ഭവാ॑ ന-സ്സ॒പ്രഥ॑സ്തമഃ ॥ 33 ॥

(ആ പ്യാ॑യസ്വ॒-നവ॑) (അ. 32)

ഈ॒യുഷ്ടേ യേ പൂര്വ॑തരാ॒മപ॑ശ്യന് വ്യു॒ച്ഛന്തീ॑മു॒ഷസ॒-മ്മര്ത്യാ॑സഃ । അ॒സ്മാഭി॑രൂ॒ നു പ്ര॑തി॒ചക്ഷ്യാ॑-ഽഭൂ॒ദോ തേ യ॑ന്തി॒ യേ അ॑പ॒രീഷു॒ പശ്യാന്॑ ॥ 34 ॥

(ഈ॒യു-രേകാ॒ന്നവിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 33)

ജ്യോതി॑ഷ്മതീ-ന്ത്വാ സാദയാമി ജ്യോതി॒ഷ്കൃത॑-ന്ത്വാ സാദയാമി ജ്യോതി॒ര്വിദ॑-ന്ത്വാ സാദയാമി॒ ഭാസ്വ॑തീ-ന്ത്വാ സാദയാമി॒ ജ്വല॑ന്തീ-ന്ത്വാ സാദയാമി മല്മലാ॒ഭവ॑ന്തീ-ന്ത്വാ സാദയാമി॒ ദീപ്യ॑മാനാ-ന്ത്വാ സാദയാമി॒ രോച॑മാനാ-ന്ത്വാ സാദയാ॒മ്യജ॑സ്രാ-ന്ത്വാ സാദയാമി ബൃ॒ഹജ്ജ്യോ॑തിഷ-ന്ത്വാ സാദയാമി ബോ॒ധയ॑ന്തീ-ന്ത്വാ സാദയാമി॒ ജാഗ്ര॑തീ-ന്ത്വാ സാദയാമി ॥ 35 ॥

(ജ്യോതി॑ഷ്മതീ॒ഗ്ം॒-ഷട്ത്രിഗ്ം॑ശത്) (അ. 34)

പ്ര॒യാ॒സായ॒ സ്വാഹാ॑ ഽഽയാ॒സായ॒ സ്വാഹാ॑ വിയാ॒സായ॒ സ്വാഹാ॑ സംയാഁ॒സായ॒ സ്വാഹോ᳚ദ്യാ॒സായ॒ സ്വാഹാ॑-ഽവയാ॒സായ॒ സ്വാഹാ॑ ശു॒ചേ സ്വാഹാ॒ ശോകാ॑യ॒ സ്വാഹാ॑ തപ്യ॒ത്വൈ സ്വാഹാ॒ തപ॑തേ॒ സ്വാഹാ᳚ ബ്രഹ്മഹ॒ത്യായൈ॒ സ്വാഹാ॒ സര്വ॑സ്മൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 36 ॥

(പ്ര॒യാ॒സായ॒-ചതു॑ര്വിഗ്ംശതിഃ ) (അ. 35)

ചി॒ത്തഗ്ം സ॑ന്താ॒നേന॑ ഭ॒വം-യഁ॒ക്നാ രു॒ദ്ര-ന്തനി॑മ്നാ പശു॒പതിഗ്ഗ്॑ സ്ഥൂലഹൃദ॒യേനാ॒ഗ്നിഗ്ം ഹൃദ॑യേന രു॒ദ്രം-ലോഁഹി॑തേന ശ॒ര്വ-മ്മത॑സ്നാഭ്യാ-മ്മഹാദേ॒വ-മ॒ന്തഃപാ᳚ര്ശ്വേനൌഷിഷ്ഠ॒ഹനഗ്ം॑ ശിങ്ഗീനികോ॒ശ്യാ᳚ഭ്യാമ് ॥ 37 ॥

(ചി॒ത്ത-മ॒ഷ്ടാദ॑ശ) (അ. 36)

ആ തി॑ഷ്ഠ വൃത്രഹ॒-ന്രഥം॑-യുഁ॒ക്താ തേ॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ ഹരീ᳚ । അ॒ര്വാ॒ചീന॒ഗ്ം॒ സു തേ॒ മനോ॒ ഗ്രാവാ॑ കൃണോതു വ॒ഗ്നുനാ᳚ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 38 ॥

(ആ തി॑ഷ്ട॒-ഷട്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 37)

ഇന്ദ്ര॒മിദ്ധരീ॑ വഹ॒തോ-ഽപ്ര॑തിധൃഷ്ടശവസ॒-മൃഷീ॑ണാ-ഞ്ച സ്തു॒തീരുപ॑ യ॒ജ്ഞ-ഞ്ച॒ മാനു॑ഷാണാമ് ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 39 ॥

(ഇന്ദ്ര॒മിത്-ത്രയോ॑വിഗ്ംശതിഃ) (അ. 38)

അസാ॑വി॒ സോമ॑ ഇന്ദ്ര തേ॒ ശവി॑ഷ്ഠ ധൃഷ്ണ॒വാ ഗ॑ഹി । ആ ത്വാ॑ പൃണക്ത്വിന്ദ്രി॒യഗ്ം രജ॒-സ്സൂര്യ॒-ന്ന ര॒ശ്മിഭിഃ॑ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 40 ॥

(അസാ॑വി-സ॒പ്തവിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 39)

സര്വ॑സ്യ പ്രതി॒ശീവ॑രീ॒ ഭൂമി॑സ്ത്വോ॒പസ്ഥ॒ ആ-ഽധി॑ത । സ്യോ॒നാ-ഽസ്മൈ॑ സു॒ഷദാ॑ ഭവ॒ യച്ഛാ᳚-ഽസ്മൈ ശര്മ॑ സ॒പ്രഥാഃ᳚ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 41 ॥

(സര്വ॑സ്യ॒ ഷഡ്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 40)

മ॒ഹാഗ്ം ഇന്ദ്രോ॒ വജ്ര॑ബാഹു-ഷ്ഷോഡ॒ശീ ശര്മ॑ യച്ഛതു । സ്വ॒സ്തി നോ॑ മ॒ഘവാ॑ കരോതു॒ ഹന്തു॑ പാ॒പ്മാനം॒-യോഁ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 42 ॥

(മ॒ഹാന്-ഷഡ്വിഗ്ം॑ശതിഃ) (അ. 41)

സ॒ജോഷാ॑ ഇന്ദ്ര॒ സഗ॑ണോ മ॒രുദ്ഭി॒-സ്സോമ॑-മ്പിബ വൃത്രഹഞ്ഛൂര വി॒ദ്വാന് । ജ॒ഹി ശത്രൂ॒ഗ്ം॒ രപ॒ മൃധോ॑ നുദ॒സ്വാ-ഽഥാഭ॑യ-ങ്കൃണുഹി വി॒ശ്വതോ॑ നഃ ॥ ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിന॑ ഏ॒ഷ തേ॒ യോനി॒രിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ ॥ 43 ॥

(സ॒ജോഷാഃ᳚-ത്രി॒ഗ്ം॒ശത്) (അ. 42)

ഉദു॒ ത്യ-ഞ്ജാ॒തവേ॑ദസ-ന്ദേ॒വം-വഁ॑ഹന്തി കേ॒തവഃ॑ । ദൃ॒ശേ വിശ്വാ॑യ॒ സൂര്യ᳚മ് ॥ ചി॒ത്ര-ന്ദേ॒വാനാ॒-മുദ॑ഗാ॒ദനീ॑ക॒-ഞ്ചക്ഷു॑-ര്മി॒ത്രസ്യ॒ വരു॑ണസ്യാ॒-ഽഗ്നേഃ । ആ-ഽപ്രാ॒ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ അ॒ന്തരി॑ക്ഷ॒ഗ്ം॒ സൂര്യ॑ ആ॒ത്മാ ജഗ॑തസ്ത॒സ്ഥുഷ॑ശ്ച ॥ അഗ്നേ॒ നയ॑ സു॒പഥാ॑ രാ॒യേ അ॒സ്മാന്. വിശ്വാ॑നി ദേവ വ॒യുനാ॑നി വി॒ദ്വാന് । യു॒യോ॒ദ്ധ്യ॑സ്മ-ജ്ജു॑ഹുരാ॒ണ മേനോ॒ ഭൂയി॑ഷ്ഠാ-ന്തേ॒ നമ॑ഉക്തിം-വിഁധേമ ॥ ദിവ॑-ങ്ഗച്ഛ॒ സുവഃ॑ പത രൂ॒പേണ॑ [രൂ॒പേണ॑, വോ॒ രൂ॒പമ॒ഭ്യൈമി॒ വയ॑സാ॒ വയഃ॑ ।] ॥ 44 ॥

വോ രൂ॒പമ॒ഭ്യൈമി॒ വയ॑സാ॒ വയഃ॑ । തു॒ഥോ വോ॑ വി॒ശ്വവേ॑ദാ॒ വി ഭ॑ജതു॒ വര്ഷി॑ഷ്ഠേ॒ അധി॒ നാകേ᳚ ॥ ഏ॒തത്തേ॑ അഗ്നേ॒ രാധ॒ ഐതി॒ സോമ॑ച്യുത॒-ന്തന്മി॒ത്രസ്യ॑ പ॒ഥാ ന॑യ॒ര്തസ്യ॑ പ॒ഥാ പ്രേത॑ ച॒ന്ദ്രദ॑ക്ഷിണാ യ॒ജ്ഞസ്യ॑ പ॒ഥാ സു॑വി॒താ നയ॑ന്തീ-ര്ബ്രാഹ്മ॒ണമ॒ദ്യ രാ᳚ദ്ധ്യാസ॒മൃഷി॑മാര്ഷേ॒യ-മ്പി॑തൃ॒മന്ത॑-മ്പൈതൃമ॒ത്യഗ്ം സു॒ധാതു॑ദക്ഷിണം॒-വിഁ സുവഃ॒ പശ്യ॒ വ്യ॑ന്തരി॑ക്ഷം॒-യഁത॑സ്വ സദ॒സ്യൈ॑ ര॒സ്മദ്ദാ᳚ത്രാ ദേവ॒ത്രാ ഗ॑ച്ഛത॒ മധു॑മതീഃ പ്രദാ॒താര॒മാ വി॑ശ॒താ-ഽന॑വഹായാ॒-ഽസ്മാ-ന്ദേ॑വ॒യാനേ॑ന പ॒ഥേത॑ സു॒കൃതാം᳚-ലോഁ॒കേ സീ॑ദത॒ തന്നഃ॑ സഗ്ഗ്സ്കൃ॒തമ് ॥ 45 ॥

(രൂ॒പേണ॑-സദ॒സ്യൈ॑-ര॒ഷ്ടാദ॑ശ ച) (അ. 43)

ധാ॒താ രാ॒തി-സ്സ॑വി॒തേദ-ഞ്ജു॑ഷന്താ-മ്പ്ര॒ജാപ॑തി-ര്നിധി॒പതി॑ര്നോ അ॒ഗ്നിഃ । ത്വഷ്ടാ॒ വിഷ്ണുഃ॑ പ്ര॒ജയാ॑ സഗ്ംരരാ॒ണോ യജ॑മാനായ॒ ദ്രവി॑ണ-ന്ദധാതു ॥ സമി॑ന്ദ്ര ണോ॒ മന॑സാ നേഷി॒ ഗോഭി॒-സ്സഗ്ം സൂ॒രിഭി॑ര്മഘവ॒ന്-ഥ്സഗ്ഗ് സ്വ॒സ്ത്യാ । സ-മ്ബ്രഹ്മ॑ണാ ദേ॒വകൃ॑തം॒-യഁദസ്തി॒ സ-ന്ദേ॒വാനാഗ്ം॑ സുമ॒ത്യാ യ॒ജ്ഞിയാ॑നാമ് ॥ സം-വഁര്ച॑സാ॒ പയ॑സാ॒ സ-ന്ത॒നൂഭി॒-രഗ॑ന്മഹി॒ മന॑സാ॒ സഗ്ം ശി॒വേന॑ ॥ ത്വഷ്ടാ॑ നോ॒ അത്ര॒ വരി॑വഃ കൃണോ॒- [വരി॑വഃ കൃണോതു, അനു॑ മാര്ഷ്ടു] 46

ത്വനു॑ മാര്ഷ്ടു ത॒നുവോ॒ യദ്വിലി॑ഷ്ടമ് ॥ യദ॒ദ്യ ത്വാ᳚ പ്രയ॒തി യ॒ജ്ഞേ അ॒സ്മിന്നഗ്നേ॒ ഹോതാ॑ര॒മവൃ॑ണീമഹീ॒ഹ । ഋധ॑ഗയാ॒ഡൃധ॑ഗു॒താ-ഽശ॑മിഷ്ഠാഃ പ്രജാ॒നന്. യ॒ജ്ഞമുപ॑ യാഹി വി॒ദ്വാന് ॥ സ്വ॒ഗാ വോ॑ ദേവാ॒-സ്സദ॑നമകര്മ॒ യ ആ॑ജ॒ഗ്മ സവ॑നേ॒ദ-ഞ്ജു॑ഷാ॒ണാഃ । ജ॒ക്ഷി॒വാഗ്ംസഃ॑ പപി॒വാഗ്ംസ॑ശ്ച॒ വിശ്വേ॒-ഽസ്മേ ധ॑ത്ത വസവോ॒ വസൂ॑നി ॥ യാനാ-ഽവ॑ഹ ഉശ॒തോ ദേ॑വ ദേ॒വാ-ന്താ- [ദേ॒വാ-ന്താന്, പ്രേര॑യ॒ സ്വേ അ॑ഗ്നേ സ॒ധസ്ഥേ᳚ ।] 47

ന്പ്രേര॑യ॒ സ്വേ അ॑ഗ്നേ സ॒ധസ്ഥേ᳚ । വഹ॑മാനാ॒ ഭര॑മാണാ ഹ॒വീഗ്ംഷി॒ വസു॑-ങ്ഘ॒ര്മ-ന്ദിവ॒മാ തി॑ഷ്ഠ॒താനു॑ । യജ്ഞ॑ യ॒ജ്ഞ-ങ്ഗ॑ച്ഛ യ॒ജ്ഞപ॑തി-ങ്ഗച്ഛ॒ സ്വാം-യോഁനി॑-ങ്ഗച്ഛ॒ സ്വാഹൈ॒ഷ തേ॑ യ॒ജ്ഞോ യ॑ജ്ഞപതേ സ॒ഹസൂ᳚ക്തവാക-സ്സു॒വീര॒-സ്സ്വാഹാ॒ ദേവാ॑ ഗാതുവിദോ ഗാ॒തും-വിഁ॒ത്ത്വാ ഗാ॒തുമി॑ത॒ മന॑സസ്പത ഇ॒മ-ന്നോ॑ ദേവ ദേ॒വേഷു॑ യ॒ജ്ഞഗ്ഗ് സ്വാഹാ॑ വാ॒ചി സ്വാഹാ॒ വാതേ॑ ധാഃ ॥ 48 ॥

(കൃ॒ണോ॒തു॒-താന॒-ഷ്ടാച॑ത്വാരിഗ്ംശച്ച ) (അ. 44)

ഉ॒രുഗ്ം ഹി രാജാ॒ വരു॑ണശ്ച॒കാര॒ സൂര്യാ॑യ॒ പന്ഥാ॒-മന്വേ॑ത॒വാ ഉ॑ । അ॒പദേ॒ പാദാ॒ പ്രതി॑ധാതവേ-ഽകരു॒താ-ഽപ॑വ॒ക്താ ഹൃ॑ദയാ॒വിധ॑ശ്ചിത് ॥ ശ॒ത-ന്തേ॑ രാജ-ന്ഭി॒ഷജഃ॑ സ॒ഹസ്ര॑മു॒ര്വീ ഗ॑മ്ഭീ॒രാ സു॑മ॒തിഷ്ടേ॑ അസ്തു । ബാധ॑സ്വ॒ ദ്വേഷോ॒ നിര്-ഋ॑തി-മ്പരാ॒ചൈഃ കൃ॒ത-ഞ്ചി॒ദേനഃ॒ പ്ര മു॑മുഗ്ദ്ധ്യ॒സ്മത് ॥ അ॒ഭിഷ്ഠി॑തോ॒ വരു॑ണസ്യ॒ പാശോ॒-ഽഗ്നേരനീ॑കമ॒പ ആ വി॑വേശ । അപാ᳚ന്നപാ-ത്പ്രതി॒രക്ഷ॑ന്നസു॒ര്യ॑-ന്ദമേ॑ദമേ [ ] 49

സ॒മിധം॑-യഁക്ഷ്യഗ്നേ ॥ പ്രതി॑ തേ ജി॒ഹ്വാ ഘൃ॒തമുച്ച॑രണ്യേ-ഥ്സമു॒ദ്രേ തേ॒ ഹൃദ॑യമ॒ഫ്സ്വ॑ന്തഃ । സ-ന്ത്വാ॑ വിശ॒ന്ത്വോഷ॑ധീ-രു॒താ-ഽഽപോ॑ യ॒ജ്ഞസ്യ॑ ത്വാ യജ്ഞപതേ ഹ॒വിര്ഭിഃ॑ ॥ സൂ॒ക്ത॒വാ॒കേ ന॑മോവാ॒കേ വി॑ധേ॒മാ-ഽവ॑ഭൃഥ നിചങ്കുണ നിചേ॒രുര॑സി നിചങ്കു॒ണാ-ഽവ॑ ദേ॒വൈ-ര്ദേ॒വകൃ॑ത॒മേനോ॑-ഽയാ॒ഡവ॒ മര്ത്യൈ॒-ര്മര്ത്യ॑കൃതമു॒രോരാ നോ॑ ദേവ രി॒ഷസ്പാ॑ഹി സുമി॒ത്രാ ന॒ ആപ॒ ഓഷ॑ധയ- [ഓഷ॑ധയഃ, സ॒ന്തു॒ ദു॒ര്മി॒ത്രാസ്തസ്മൈ॑] 50

സ്സന്തു ദുര്മി॒ത്രാസ്തസ്മൈ॑ ഭൂയാസു॒-ര്യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॒ യ-ഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മോ ദേവീ॑രാപ ഏ॒ഷ വോ॒ ഗര്ഭ॒സ്തം-വഁ॒-സ്സുപ്രീ॑ത॒ഗ്ം॒ സുഭൃ॑ത-മകര്മ ദേ॒വേഷു॑ ന-സ്സു॒കൃതോ᳚ ബ്രൂതാ॒-ത്പ്രതി॑യുതോ॒ വരു॑ണസ്യ॒ പാശഃ॒ പ്രത്യ॑സ്തോ॒ വരു॑ണസ്യ॒ പാശ॒ ഏധോ᳚-ഽസ്യേധിഷീ॒മഹി॑ സ॒മിദ॑സി॒ തേജോ॑-ഽസി തേജോ॒ മയി॑ ധേഹ്യ॒പോ അന്വ॑ചാരിഷ॒ഗ്ം॒ രസേ॑ന॒ സമ॑സൃക്ഷ്മഹി । പയ॑സ്വാഗ്ം അഗ്ന॒ ആ ഽഗ॑മ॒-ന്ത-മ്മാ॒ സഗ്ം സൃ॑ജ॒ വര്ച॑സാ ॥ 51 ॥

(ദമേ॑ദമ॒-ഓഷ॑ധയ॒- ആ-ഷട്ച॑) (അ. 45)

യസ്ത്വാ॑ ഹൃ॒ദാ കീ॒രിണാ॒ മന്യ॑മാ॒നോ ഽമ॑ര്ത്യ॒-മ്മര്ത്യോ॒ ജോഹ॑വീമി । ജാത॑വേദോ॒ യശോ॑ അ॒സ്മാസു॑ ധേഹി പ്ര॒ജാഭി॑രഗ്നേ അമൃത॒ത്വമ॑ശ്യാമ് ॥ യസ്മൈ॒ ത്വഗ്ം സു॒കൃതേ॑ ജാതവേദ॒ ഉ ലോ॒കമ॑ഗ്നേ കൃ॒ണവഃ॑ സ്യോ॒നമ് । അ॒ശ്വിന॒ഗ്ം॒ സ പു॒ത്രിണം॑-വീഁ॒രവ॑ന്ത॒-ങ്ഗോമ॑ന്തഗ്ം ര॒യി-ന്ന॑ശതേ സ്വ॒സ്തി ॥ ത്വേ സു പു॑ത്ര ശവ॒സോ-ഽവൃ॑ത്ര॒ന് കാമ॑കാതയഃ । ന ത്വാമി॒ന്ദ്രാതി॑ രിച്യതേ ॥ ഉ॒ക്ഥൌ॑ക്ഥേ॒ സോമ॒ ഇന്ദ്ര॑-മ്മമാദ നീ॒ഥേനീ॑ഥേ മ॒ഘവാ॑നഗ്ം [മ॒ഘവാ॑നഗ്ം, സു॒താസഃ॑ ।] 52

സു॒താസഃ॑ । യദീഗ്ം॑ സ॒ബാധഃ॑ പി॒തര॒-ന്ന പു॒ത്രാ-സ്സ॑മാ॒നദ॑ക്ഷാ॒ അവ॑സേ॒ ഹവ॑ന്തേ ॥ അഗ്നേ॒ രസേ॑ന॒ തേജ॑സാ॒ ജാത॑വേദോ॒ വി രോ॑ചസേ । ര॒ക്ഷോ॒ഹാ-ഽമീ॑വ॒ചാത॑നഃ ॥ അ॒പോ അന്വ॑ചാരിഷ॒ഗ്ം॒ രസേ॑ന॒ സമ॑സൃക്ഷ്മഹി । പയ॑സ്വാഗ്ം അഗ്ന॒ ആ-ഽഗ॑മ॒-ന്ത-മ്മാ॒ സഗ്ം സൃ॑ജ॒ വര്ച॑സാ ॥വസു॒-ര്വസു॑പതി॒ര്॒ ഹിക॒മസ്യ॑ഗ്നേ വി॒ഭാവ॑സുഃ । സ്യാമ॑ തേ സുമ॒താവപി॑ ॥ ത്വാമ॑ഗ്നേ॒ വസു॑പതിം॒-വഁസൂ॑നാമ॒ഭി പ്ര മ॑ന്ദേ [പ്ര മ॑ന്ദേ, അ॒ദ്ധ്വ॒രേഷു॑ രാജന്ന് ।] 53

അദ്ധ്വ॒രേഷു॑ രാജന്ന് । ത്വയാ॒ വാജം॑-വാഁജ॒യന്തോ॑ ജയേമാ॒-ഽഭിഷ്യാ॑മ പൃഥ്സു॒തീ-ര്മര്ത്യാ॑നാമ് । ത്വാമ॑ഗ്നേ വാജ॒സാത॑മം॒-വിഁപ്രാ॑ വര്ധന്തി॒ സുഷ്ടു॑തമ് । സ നോ॑ രാസ്വ സു॒വീര്യ᳚മ് ॥ അ॒യ-ന്നോ॑ അ॒ഗ്നിര്വരി॑വഃ കൃണോത്വ॒യ-മ്മൃധഃ॑ പു॒ര ഏ॑തു പ്രഭി॒ന്ദന്ന് ॥ അ॒യഗ്ം ശത്രൂ᳚ഞ്ജയതു॒ ജര്ഹൃ॑ഷാണോ॒-ഽയം-വാഁജ॑-ഞ്ജയതു॒ വാജ॑സാതൌ ॥ അ॒ഗ്നിനാ॒-ഽഗ്നി-സ്സമി॑ദ്ധ്യതേ ക॒വി-ര്ഗൃ॒ഹപ॑തി॒-ര്യുവാ᳚ । ഹ॒വ്യ॒വാഡ്-ജു॒ഹ്വാ᳚സ്യഃ ॥ ത്വഗ്ഗ് ഹ്യ॑ഗ്നേ അ॒ഗ്നിനാ॒ വിപ്രോ॒ വിപ്രേ॑ണ॒ സന്ഥ്സ॒താ । സഖാ॒ സഖ്യാ॑ സമി॒ദ്ധ്യസേ᳚ ॥ ഉദ॑ഗ്നേ॒ ശുച॑യ॒സ്തവ॒, വി ജ്യോതി॑ഷാ ॥ 54 ॥

(മ॒ഘവാ॑നം-മന്ദേ॒-ഹ്യ॑ഗ്നേ॒-ചതു॑ര്ദശ ച) (അ. 46)

(ആ ദ॑ദേ-വാ॒ചസ്പത॑യ-ഉപയാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസ്യാ വാ॑യോ -അ॒യം-വാഁം॒ - ഁയാ വാം᳚-പ്രാത॒ര്യുജാ॑-വ॒യന്-തം -ഁയേ ദേ॑വാ-സ്ത്രി॒ഗ്ം॒ശ-ദു॑പയാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസി-മൂ॒ര്ധാനം॒-മധു॒ശ്ചേ-ന്ദ്രാ᳚ഗ്നീ॒; ഓമാ॑സോ-മ॒രുത്വ॑ന്ത॒-മിന്ദ്ര॑ മരുത്വോ-മ॒രുത്വാ᳚ന്- മ॒ഹാ-ന്മ॒ഹാന്നു॒വത്-ക॒ദാ-വാ॒മ-മദ॑ബ്ധേഭി॒ര്॒ ഹിര॑ണ്യപാണിഗ്ം-സു॒ശര്മാ॒-ബൃഹ॒സ്പതി॑ സുതസ്യ॒ - ഹരി॑ര॒സ്യ-ഗ്ന॑-ഉ॒ത്തിഷ്ഠ॑ന്-ത॒രണി॒- രാപ്യാ॑യസ്വേ॒-യുഷ്ടേ യേ-ജ്യോതി॑ഷ്മതീം-പ്രയാ॒സായ॑-ചി॒ത്ത-മാതി॒ഷ്ഠേ-ന്ദ്ര॒-മസാ॑വി॒-സര്വ॑സ്യ-മ॒ഹാന്-ഥ്സ॒ജോഷാ॒-ഉദു॒ത്യം-ധാ॒തോ-രുഗ്ം ഹി-യ-സ്ത്വാ॒ ഷട്ച॑ത്വാരിഗ്ംശത് ।)

(വാ॒ച പ്രാ॒ണായ॑ ത്വാ । ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ-ഽസ്യപാ॒നായ॑ ത്വാ । ആ വാ॑യോ വാ॒യവേ॑ സ॒ജോഷാ᳚ഭ്യാ-ന്ത്വാ । അ॒യമൃ॑താ॒യുഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ । യാ വാ॑മ॒ശ്വിഭ്യാ॒-മ്മാദ്ധ്വീ᳚ഭ്യാ-ന്ത്വാ । പ്രാ॒ത॒ര്യുജാ॑വ॒ശ്വിഭ്യാ॑മ॒ശ്വിഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ । അ॒യഗ്ം ശണ്ഡാ॑യ വീ॒രതാ᳚-മ്പാഹി । ത-മ്മര്കാ॑യ പ്ര॒ജാഃ പാ॑ഹി । യേ ദേ॑വാ സ്ത്രി॒ഗ്ം॒ശദാ᳚ഗ്രയ॒ണോ॑-ഽസി॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ । ഉ॒പ॒യാ॒മഗൃ॑ഹീതോ॒-ഽസീന്ദ്രാ॑യ ത്വോക്ഥാ॒യുവേ᳚ । മൂ॒ര്ധാന॑മ॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ വൈശ്വാന॒രായ॑ । മധു॑ശ്ച സ॒ഗ്ം॒ സര്പോ॑-ഽസി । ഇന്ദ്രാ᳚ഗ്നീ ഇന്ദ്രാ॒ഗ്നിഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ । ഓമാ॑സോ॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ । മ॒രുത്വ॑-ന്ത॒ന്ത്രീണീന്ദ്രാ॑യ ത്വാ മ॒രുത്വ॑തേ । മ॒ഹാന്ദ്വേ മ॑ഹേ॒ന്ദ്രായ॑ ത്വാ । ക॒ദാ ച॒നാ-ഽഽദി॒ത്യേഭ്യ॑സ്ത്വാ । ക॒ദാ ച॒ന സ്ത॒രീ-ര്വിവ॑സ്വ ആദിത്യ । ഇന്ദ്ര॒ഗ്ം॒ ശുചി॑ര॒പഃ । വാ॒മന്ത്രീണീ॑ ദേ॒വായ॑ ത്വാ സവി॒ത്രേ । സു॒ശര്മാ॑-ഽസി॒ വിശ്വേ᳚ഭ്യസ്ത്വാ ദേ॒വേഭ്യഃ॑ । ബൃഹ॒സ്പതി॑-സുതസ്യ॒ ത്വഷ്ട്രാ॒ സോമ॑-മ്പിബ॒ സ്വാഹാ᳚ । ഹരി॑രസി സ॒ഹസോ॑മാ॒ ഇന്ദ്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । അഗ്ന॒ ആയൂഗ്॑ഷ്യ॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ॒ തേജ॑സ്വതേ । ഉ॒ത്തിഷ്ഠ॒ന്നിന്ദ്രാ॑യ॒ ത്വൌജ॑സ്വതേ । ത॒രണി॒-സ്സൂര്യാ॑യ ത്വാ॒ ഭ്രാജ॑സ്വതേ । ആ തി॑ഷ്ഠാദ്യാ॒ഷ്ഷടിന്ദ്രാ॑യ ത്വാ ഷോഡ॒ശിനേ᳚ । ഉദു॒ ത്യ-ഞ്ചി॒ത്രമ് । അഗ്നേ॒ നയ॒ ദിവ॑-ങ്ഗച്ഛ । ഉ॒രൂമായു॑ഷ്ടേ॒ യദ്ദേ॑വാ മുമുഗ്ധി । അഗ്നാ॑വിഷ്ണൂ സുക്രതൂ മുമുക്തമ് । പരാ॒ വൈ പ॒ങ്ക്ത്യഃ॑ । ദേ॒വാ വൈ യേ ദേ॒വാഃ പ॒ങ്ക്ത്യോ᳚ । പരാ॒ വൈ സ വാച᳚മ് । ഭൂമി॒ര്വ്യ॑തൃഷ്യന്ന് । പ്ര॒ജാപ॑തി॒-ര്വ്യ॑ക്ഷുദ്ധ്യന്ന് । ഭൂമി॑രാദി॒യാ വൈ । അ॒ഗ്നി॒ഹോ॒ത്രമാ॑ദി॒ത്യോ വൈ । ഭൂമി॒-ര്ലേക॒-സ്സലേ॑ക-സ്സു॒ലേകഃ॑ । വിഷ്ണോ॒രുദു॑ത്ത॒മമ് । അന്ന॑പതേ॒ പുന॑സ്വാ-ഽഽദി॒ത്യാഃ । ഉ॒രുഗ്ം സഗ്ം സൃ॑ജ॒ വര്ച॑സാ । യസ്ത്വാ॒ സുഷ്ടു॑തമ് । ത്വമ॑ഗ്നേ യു॒ക്ഷ്വാ ഹി സു॑ഷ്ടി॒തിമ് । ത്വമ॑ഗ്നേ॒ വിച॑ര്ഷണേ । യത്വാ॒ വി രോ॑ചസേ ।)

(ആ ദ॑ദേ॒-യേ ദേ॑വാ-മ॒ഹാ-നു॒ത്തിഷ്ഠ॒ന്-ഥ്സര്വ॑സ്യ-സന്തു ദുര്മി॒ത്രാ-ശ്ചതു॑ഷ്പഞ്ചാ॒ശത് ।)

(ആ ദ॑ദേ॒, വി ജ്യോതി॑ഷാ)

॥ ഹരിഃ॑ ഓമ് ॥

॥ കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ സംഹിതായാ-മ്പ്രഥമകാണ്ഡേ ചതുര്ഥഃ പ്രശ്ന-സ്സമാപ്തഃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe caturthaḥ praśnaḥ - sutyādine kartavyā grahāḥ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

ā da̭de॒ grāvā᳚-'syaddhvara॒kṛ-dde॒vebhyo̭ gambhī॒rami॒ma- ma̭ddhva॒ra-ṅkṛ̭ddhyutta॒mena̭ pa॒vinendrā̭ya॒ soma॒gṃ॒ suṣṷta॒-mmadhṷmanta॒-mpaya̭svantaṃ-vṛ~ṣṭi॒vani॒mindrā̭ya tvā vṛtra॒ghna indrā̭ya tvā vṛtra॒tura॒ indrā̭ya tvā-'bhimāti॒ghna indrā̭ya tvā-''di॒tyava̭ta॒ indrā̭ya tvā vi॒śvade᳚vyāvate śvā॒trā-sstha̭ vṛtra॒turo॒ rādho̭gūrtā a॒mṛta̭sya॒ patnī॒stā dḙvī-rdeva॒tremaṃ-ya~॒jña-ndha॒ttopa̭hūtā॒-ssoma̭sya piba॒topa̭hūto yu॒ṣmāka॒gṃ॒ [yu॒ṣmāka᳚m, somaḥ̭ pibatu॒ yattḙ] 1

somaḥ̭ pibatu॒ yattḙ soma di॒vi jyoti॒rya-tpṛ̭thi॒vyāṃ-ya~du॒rāva॒ntari̭kṣe॒ tenā॒smai yaja̭mānāyo॒ru rā॒yā kṛ॒ddhyadhi̭ dā॒tre vo̭co॒ dhiṣa̭ṇe vī॒ḍū sa॒tī vī̭ḍayethā॒-mūrja̭-ndadhāthā॒mūrja̭-mme dhatta॒-mmā vāgṃ̭ higṃsiṣa॒-mmā mā̭ higṃsiṣṭa॒-mprāgapā॒guda̭gadha॒rāktāstvā॒ diśa॒ ā dhā̭va॒ntvamba॒ ni ṣva̭ra | yattḙ so॒mā-'dā᳚bhya॒-nnāma॒ jāgṛ̭vi॒ tasmai̭ te soma॒ somā̭ya॒ svāhā᳚ || 2 ||

(yu॒ṣmākagg̭ - svara॒ yatte॒ -nava̭ ca ) (a. 1)

vā॒caspata̭ye pavasva vāji॒n vṛṣā॒ vṛṣṇo̭ a॒gṃ॒śubhyā॒-ṅgabha̭stipūto de॒vo de॒vānā᳚-mpa॒vitra̭masi॒ yeṣā᳚-mbhā॒go-'si॒ tebhya̭stvā॒ svāṅkṛ̭to-'si॒ madhṷmatī-rna॒ iṣa̭skṛdhi॒ viśve᳚bhyastvendri॒yebhyo̭ di॒vyebhyaḥ॒ pārthi̭vebhyo॒ mana̭stvā 'ṣṭū॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi̭hi॒ svāhā᳚ tvā subhava॒-ssūryā̭ya de॒vebhya̭stvā marīci॒pebhya̭ e॒ṣa te॒ yoniḥ̭ prā॒ṇāya̭ tvā || 3 ||

(vā॒caḥ-sa॒ptaca̭tvārigṃśat) (a. 2)

u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto 'sya॒ntarya̭ccha maghava-npā॒hi soma̭muru॒ṣya rāya॒-ssamiṣo̭ yajasvā॒-'ntastḙ dadhāmi॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a॒ntaru॒rva̭ntari̭kṣagṃ sa॒joṣā̭ de॒vairava̭raiḥ॒ parai᳚ścā-'ntaryā॒me ma̭ghava-nmādayasva॒ svāṅkṛ̭to-'si॒ madhṷmatīrna॒ iṣa̭skṛdhi॒ viśve᳚bhyastvendri॒yebhyo̭ di॒vyebhyaḥ॒ pārthi̭vebhyo॒ mana̭stvā-'ṣṭū॒rva̭ntari̭kṣa॒manvi̭hi॒ svāhā᳚ tvā subhava॒-ssūryā̭ya de॒vebhya̭ stvā marīci॒pebhya̭ e॒ṣa te॒ yoni̭rapā॒nāya̭ tvā || 4 ||

(de॒vebhyaḥ̭-sa॒pta ca̭) (a. 3)

ā vā̭yo bhūṣa śucipā॒ upa̭ na-ssa॒hasra̭-nte ni॒yuto̭ viśvavāra | upo̭ te॒ andho॒ madya̭mayāmi॒ yasya̭ deva dadhi॒ṣe pū᳚rva॒peya᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si vā॒yave॒ tvendra̭vāyū i॒me su॒tāḥ | upa॒ prayo̭bhi॒rā ga̭ta॒minda̭vo vāmu॒śanti॒ hi || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sīndravā॒yubhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoniḥ̭ sa॒joṣā᳚bhyā-ntvā || 5 ||

(ā vā̭yo॒- trica̭tvārigṃśat) (a. 4)

a॒yaṃ-vā~᳚-mmitrāvaruṇā su॒ta-ssoma̭ ṛtāvṛdhā | mamedi॒ha śrṷta॒gṃ॒ hava᳚m | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mi॒trāvarṷṇābhyā-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭r-ṛtā॒yubhyā᳚-ntvā || 6 ||

(a॒yaṃ-vā~ṃ᳚ - ~vigṃśa॒tiḥ) (a. 5)

yā vā॒-ṅkaśā॒ madhṷma॒tyaśvi̭nā sū॒nṛtā̭vatī | tayā̭ ya॒jña-mmi̭mikṣatam | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni॒rmāddhvī᳚bhyā-ntvā || 7 ||

(yā vā̭- ma॒ṣṭāda̭śa) (a. 6)

prā॒ta॒ryujau॒ vi mṷcyethā॒-maśvi̭nā॒veha ga̭cchatam | a॒sya soma̭sya pī॒taye᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒śvibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭ra॒śvibhyā᳚-ntvā || 8 ||

(prā॒ta॒ryujā॒ve-kā॒nnavigṃ̭śa॒tiḥ) (a. 7)

a॒yaṃ-ve~॒naśco̭daya॒-tpṛśñi̭garbhā॒ jyoti̭rjarāyū॒ raja̭so vi॒māne᳚ | i॒mama॒pāgṃ sa̭ṅga॒me sūrya̭sya॒ śiśu॒-nna viprā̭ ma॒tibhī̭ rihanti || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ śaṇḍā̭ya tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rvī॒ratā᳚-mpāhi || 9 ||

(a॒yaṃ-ve~॒naḥ- pañca̭vigṃśatiḥ) (a. 8)

ta-mpra॒tnathā̭ pū॒rvathā̭ vi॒śvathe॒mathā᳚ jye॒ṣṭhatā̭ti-mbarhi॒ṣadagṃ̭ suva॒rvida̭-mpratīcī॒naṃ-vṛ~॒jana̭-ndohase gi॒rā-''śu-ñjaya̭nta॒manu॒ yāsu॒ vardha̭se | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ markā̭ya tvai॒ṣa te॒ yoniḥ̭ pra॒jāḥ pā̭hi || 10 ||

(ta-mpra॒tnayā॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ ) (a. 9)

ye dḙvā di॒vyekā̭daśa॒ stha pṛ̭thi॒vyāmaddhyekā̭daśa॒ sthā-'phsu॒ṣado̭ mahi॒naikā̭daśa॒ stha te dḙvā ya॒jñami॒ma-ñjṷṣaddhva-mupayā॒magṛ̭hīto-'syāgraya॒ṇo̭-'si॒ svā᳚grayaṇo॒ jinva̭ ya॒jña-ñjinva̭ ya॒jñapa̭tima॒bhi sava̭nā pāhi॒ viṣṇu॒stvā-mpā̭tu॒ viśa॒-ntva-mpā̭hīndri॒yeṇai॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 11 ||

ye dḙvā॒-strica̭tvārigṃśat) (a. 10)

tri॒gṃ॒śattraya̭śca ga॒ṇino̭ ru॒janto॒ divagṃ̭ ru॒drāḥ pṛ̭thi॒vī-ñca̭ sacante | e॒kā॒da॒śāso̭ aphsu॒ṣadaḥ̭ su॒tagṃ soma̭-ñjuṣantā॒gṃ॒ sava̭nāya॒ viśve᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto -'syāgraya॒ṇo̭-'si॒ svā᳚grayaṇo॒ jinva̭ ya॒jña-ñjinva̭ ya॒jñapa̭tima॒bhi sava̭nā pāhi॒ viṣṇu॒stvā-mpā̭tu॒ viśa॒-ntva-mpā̭hīndri॒yeṇai॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 12 ||

(tri॒gṃ॒śattrayo॒-dvica̭tvārigṃśat) (a. 11)

u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā bṛ॒hadva̭te॒ vaya̭svata ukthā॒yuve॒ yatta̭ indra bṛ॒hadvaya॒stasmai᳚ tvā॒ viṣṇa̭ve tvai॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvokthā॒yuve᳚ || 13 ||

(u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya॒-dvāvigṃ̭śatiḥ) (a. 12)

mū॒rdhāna̭-ndi॒vo a̭ra॒ti-mpṛ̭thi॒vyā vai᳚śvāna॒ramṛ॒tāya̭ jā॒tama॒gnim | ka॒vigṃ sa॒mrāja॒-mati̭thi॒-ñjanā̭nāmā॒sannā pātra̭-ñjanayanta de॒vāḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒gnaye᳚ tvā vaiśvāna॒rāya̭ dhru॒vo̭-'si dhru॒vakṣi̭ti-rdhru॒vāṇā᳚-ndhru॒vata॒mo-'cyṷtānā-macyuta॒kṣitta̭ma e॒ṣa te॒ yoni̭ra॒gnaye᳚ tvā vaiśvāna॒rāya̭ || 14 ||

(mū॒rdhānaṃ॒-pañca̭trigṃśat) (a. 13)

madhṷśca॒ mādha̭vaśca śu॒kraśca॒ śuci̭śca॒ nabha̭śca nabha॒sya̭śce॒ṣaśco॒rjaśca॒ saha̭śca saha॒sya̭śca॒ tapa̭śca tapa॒sya̭śco-payā॒magṛ̭hīto-'si sa॒gṃ॒sarpo᳚- 'syagṃhaspa॒tyāya̭ tvā || 15 ||

(madhṷśca-tri॒gṃ॒śat) (a. 14)

indrā᳚gnī॒ ā ga̭tagṃ su॒ta-ṅgī॒rbhi-rnabho॒ vare᳚ṇyam | a॒sya pā̭ta-ndhi॒yeṣi॒tā || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sīndrā॒gnibhyā᳚-ntvai॒ṣa te॒ yoni̭rindrā॒gnibhyā᳚-ntvā || 16 ||

(indrā᳚gnī॒ vigṃśa॒tiḥ) (a. 15)

omā̭saścarṣaṇīdhṛto॒ viśvḙ devāsa॒ ā ga̭ta | dā॒śvāgṃso̭ dā॒śuṣaḥ̭ su॒tam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ viśve᳚bhyastvā de॒vebhya̭ e॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 17 ||

(omā̭so vigṃśa॒tiḥ) (a. 16)

ma॒rutva̭ntaṃ-vṛ~ṣa॒bhaṃ-vā~̭vṛdhā॒namaka̭vāri-ndi॒vyagṃ śā॒samindra᳚m | vi॒śvā॒sāha॒mava̭se॒ nūta̭nāyo॒gragṃ sa̭ho॒dāmi॒ha tagṃ hṷvema || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 18 ||

(ma॒rutva̭nta॒gṃ॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ) (a. 17)

indra̭ marutva i॒ha pā̭hi॒ somaṃ॒-ya~thā̭ śāryā॒te api̭ba-ssu॒tasya̭ | tava॒ praṇī̭tī॒ tava̭ śūra॒ śarma॒nnā-vi̭vāsanti ka॒vayaḥ̭ suya॒jñāḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 19 ||

(indrai॒kā॒nna tri॒gṃ॒śat) (a. 18)

ma॒rutvāgṃ̭ indra vṛṣa॒bho raṇā̭ya॒ pibā॒ soma̭manuṣva॒dha-mmadā̭ya | ā si̭ñcasva ja॒ṭhare॒ maddhva̭ ū॒rmi-ntvagṃ rājā̭-'si pra॒divaḥ̭ su॒tānā᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ma॒rutva̭ta e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ma॒rutva̭te || 20 ||

(ma॒rutvā॒nekā॒nnatri॒gṃ॒śat) (a. 19)

ma॒hāgṃ indro॒ ya oja̭sā pa॒rjanyo̭ vṛṣṭi॒māgṃ i̭va | stomai᳚rva॒thsasya̭ vāvṛdhe || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mahe॒ndrāya̭ tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rmahe॒ndrāya̭ tvā || 21 ||

(ma॒hānekā॒nnavigṃ̭śatiḥ) (a. 20)

ma॒hāgṃ indro̭ nṛ॒vadā ca̭rṣaṇi॒prā u॒ta dvi॒barhā̭ ami॒na-ssaho̭bhiḥ | a॒sma॒driya̭gvāvṛdhe vī॒ryā̭yo॒ruḥ pṛ॒thu-ssukṛ̭taḥ ka॒rtṛbhi̭rbhūt || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si mahe॒ndrāya̭ tvai॒ṣa te॒ yoni̭-rmahe॒ndrāya̭ tvā || 22 ||

(ma॒hā-nnṛ॒vath - ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 21)

ka॒dā ca॒na sta॒rīra̭si॒ nendra̭ saścasi dā॒śuṣe᳚ | upo॒pennu ma̭ghava॒-nbhūya॒ innu te॒ dāna̭-nde॒vasya̭ pṛcyate || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'syā-di॒tyebhya̭stvā || ka॒dā ca॒na pra yṷcchasyu॒bhe ni pā̭si॒ janma̭nī | turī̭yāditya॒ sava̭na-nta indri॒yamā ta̭sthāva॒mṛta̭-ndi॒vi || ya॒jño de॒vānā॒-mpratyḙti su॒mnamādi̭tyāso॒ bhava̭tā mṛḍa॒yantaḥ̭ | ā vo॒ 'rvācī̭ suma॒ti-rva̭vṛtyāda॒gṃ॒ho-ści॒dyā va̭rivo॒vitta॒rā-'sa̭t || viva̭sva ādityai॒ṣa tḙ somapī॒thastena̭ mandasva॒ tena̭ tṛpya tṛ॒pyāsma̭ te va॒ya-nta̭rpayi॒tāro॒ yā di॒vyā vṛṣṭi॒stayā᳚ tvā śrīṇāmi || 23 ||

(vaḥ॒- sa॒ptavigṃ̭śatiśca) (a. 22)

vā॒mama॒dya sa̭vitarvā॒mamu॒ śvo di॒vedi̭ve vā॒mama॒smabhyagṃ̭ sāvīḥ || vā॒masya॒ hi kṣaya̭sya deva॒ bhūrḙra॒yā dhi॒yā vā̭ma॒bhājaḥ̭ syāma || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 24 ||

(vā॒maṃ-catṷrvigṃśatiḥ) (a. 23)

ada̭bdhebhi-ssavitaḥ pā॒yubhi॒ṣṭvagṃ śi॒vebhi̭ra॒dya pari̭pāhi no॒ gaya᳚m | hira̭ṇyajihva-ssuvi॒tāya॒ navya̭se॒ rakṣā॒ māki̭rno a॒ghaśagṃ̭sa īśata || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 25 ||

(ada̭bdhebhi॒-striyo̭vigṃśatiḥ) (a. 24)

hira̭ṇyapāṇimū॒tayḙ savi॒tāra॒mupa̭ hvaye | sa cettā̭ de॒vatā̭ pa॒dam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si de॒vāya̭ tvā savi॒tre || 26 ||

(hira̭ṇyapāṇiṃ॒-catṷrdaśa) (a. 25)

su॒śarmā̭-'si supratiṣṭhā॒no bṛ॒hadu॒kṣe nama̭ e॒ṣa te॒ yoni॒-rviśve᳚bhyastvā de॒vebhyaḥ̭ || 27 ||

(su॒śarmā॒-dvāda̭śa) (a. 26)

bṛha॒spati̭sutasya ta indo indri॒yāva̭taḥ॒ patnī̭vanta॒-ṅgraha̭-ṅgṛhṇā॒myagnā(3)i patnī॒vā(3) ssa॒jūrde॒vena॒ tvaṣṭrā॒ soma̭-mpiba॒ svāhā᳚ || 28 ||

(bṛha॒spati̭sutasya॒-pañca̭daśa) (a. 27)

hari̭rasi hāriyoja॒no haryo᳚-ssthā॒tā vajra̭sya bha॒rtā pṛśñeḥ᳚ pre॒tā tasya̭ te deva some॒ṣṭaya̭juṣa-sstu॒tasto̭masya śa॒stoktha̭sya॒ hari̭vanta॒-ṅgraha̭-ṅgṛhṇāmi ha॒rī-sstha॒ haryo᳚rdhā॒nā-ssa॒haso̭mā॒ indrā̭ya॒ svāhā᳚ || 29 ||

(hari̭rasi॒-ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 28)

agna॒ āyūgṃ̭ṣi pavasa॒ ā su॒vorja॒miṣa̭-ñca naḥ | ā॒re bā̭dhasva du॒cchunā᳚m || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'sya॒gnaye᳚ tvā॒ teja̭svata e॒ṣa te॒ yoni̭ra॒gnaye᳚ tvā॒ teja̭svate || 30 ||

(agna॒ āyūgṃ̭ṣi॒-trayo̭vigṃśatiḥ) (a. 29)

u॒ttiṣṭha॒nnoja̭sā sa॒ha pī॒tvā śiprḙ avepayaḥ | soma̭mindra ca॒mū su॒tam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya॒ tvauja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya॒ tvauja̭svate || 31 ||

(u॒ttiṣṭha॒nneka̭vigṃśatiḥ) (a. 30)

ta॒raṇi̭-rvi॒śvada̭rśato jyoti॒ṣkṛda̭si sūrya | viśva॒mā bhā̭si roca॒nam || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ sūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒-ssūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svate || 32 ||

(ta॒raṇi̭-rvigṃśa॒tiḥ) (a. 31)

ā pyā̭yasva madintama॒ soma॒ viśvā̭bhi-rū॒tibhiḥ̭ | bhavā̭ na-ssa॒pratha̭stamaḥ || 33 ||

(ā pyā̭yasva॒-nava̭) (a. 32)

ī॒yuṣṭe ye pūrva̭tarā॒mapa̭śyan vyu॒cchantī̭mu॒ṣasa॒-mmartyā̭saḥ | a॒smābhi̭rū॒ nu pra̭ti॒cakṣyā̭-'bhū॒do te ya̭nti॒ ye a̭pa॒rīṣu॒ paśyāṋ || 34 ||

(ī॒yu-rekā॒nnavigṃ̭śatiḥ) (a. 33)

jyoti̭ṣmatī-ntvā sādayāmi jyoti॒ṣkṛta̭-ntvā sādayāmi jyoti॒rvida̭-ntvā sādayāmi॒ bhāsva̭tī-ntvā sādayāmi॒ jvala̭ntī-ntvā sādayāmi malmalā॒bhava̭ntī-ntvā sādayāmi॒ dīpya̭mānā-ntvā sādayāmi॒ roca̭mānā-ntvā sādayā॒myaja̭srā-ntvā sādayāmi bṛ॒hajjyo̭tiṣa-ntvā sādayāmi bo॒dhaya̭ntī-ntvā sādayāmi॒ jāgra̭tī-ntvā sādayāmi || 35 ||

(jyoti̭ṣmatī॒gṃ॒-ṣaṭtrigṃ̭śat) (a. 34)

pra॒yā॒sāya॒ svāhā̭ ''yā॒sāya॒ svāhā̭ viyā॒sāya॒ svāhā̭ saṃyā~॒sāya॒ svāho᳚dyā॒sāya॒ svāhā̭-'vayā॒sāya॒ svāhā̭ śu॒ce svāhā॒ śokā̭ya॒ svāhā̭ tapya॒tvai svāhā॒ tapa̭te॒ svāhā᳚ brahmaha॒tyāyai॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 36 ||

(pra॒yā॒sāya॒-catṷrvigṃśatiḥ ) (a. 35)

ci॒ttagṃ sa̭ntā॒nena̭ bha॒vaṃ-ya~॒knā ru॒dra-ntani̭mnā paśu॒patigg̭ sthūlahṛda॒yenā॒gnigṃ hṛda̭yena ru॒draṃ-lo~hi̭tena śa॒rva-mmata̭snābhyā-mmahāde॒va-ma॒ntaḥpā᳚rśvenauṣiṣṭha॒hanagṃ̭ śiṅgīniko॒śyā᳚bhyām || 37 ||

(ci॒tta-ma॒ṣṭāda̭śa) (a. 36)

ā ti̭ṣṭha vṛtraha॒-nrathaṃ̭-yu~॒ktā te॒ brahma̭ṇā॒ harī᳚ | a॒rvā॒cīna॒gṃ॒ su te॒ mano॒ grāvā̭ kṛṇotu va॒gnunā᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 38 ||

(ā ti̭ṣṭa॒-ṣaṭvigṃ̭śatiḥ) (a. 37)

indra॒middharī̭ vaha॒to-'pra̭tidhṛṣṭaśavasa॒-mṛṣī̭ṇā-ñca stu॒tīrupa̭ ya॒jña-ñca॒ mānṷṣāṇām || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 39 ||

(indra॒mit-trayo̭vigṃśatiḥ) (a. 38)

asā̭vi॒ soma̭ indra te॒ śavi̭ṣṭha dhṛṣṇa॒vā ga̭hi | ā tvā̭ pṛṇaktvindri॒yagṃ raja॒-ssūrya॒-nna ra॒śmibhiḥ̭ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 40 ||

(asā̭vi-sa॒ptavigṃ̭śatiḥ) (a. 39)

sarva̭sya prati॒śīva̭rī॒ bhūmi̭stvo॒pastha॒ ā-'dhi̭ta | syo॒nā-'smai̭ su॒ṣadā̭ bhava॒ yacchā᳚-'smai śarma̭ sa॒prathāḥ᳚ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 41 ||

(sarva̭sya॒ ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 40)

ma॒hāgṃ indro॒ vajra̭bāhu-ṣṣoḍa॒śī śarma̭ yacchatu | sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ karotu॒ hantṷ pā॒pmānaṃ॒-yo~᳚-'smā-ndveṣṭi̭ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 42 ||

(ma॒hān-ṣaḍvigṃ̭śatiḥ) (a. 41)

sa॒joṣā̭ indra॒ saga̭ṇo ma॒rudbhi॒-ssoma̭-mpiba vṛtrahañchūra vi॒dvān | ja॒hi śatrū॒gṃ॒ rapa॒ mṛdho̭ nuda॒svā-'thābha̭ya-ṅkṛṇuhi vi॒śvato̭ naḥ || u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto॒-'sīndrā̭ya tvā ṣoḍa॒śina̭ e॒ṣa te॒ yoni॒rindrā̭ya tvā ṣoḍa॒śine᳚ || 43 ||

(sa॒joṣāḥ᳚-tri॒gṃ॒śat) (a. 42)

udu॒ tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m || ci॒tra-nde॒vānā॒-muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷ-rmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒-'gneḥ | ā-'prā॒ dyāvā̭pṛthi॒vī a॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ sūrya̭ ā॒tmā jaga̭tasta॒sthuṣa̭śca || agne॒ naya̭ su॒pathā̭ rā॒ye a॒smān. viśvā̭ni deva va॒yunā̭ni vi॒dvān | yu॒yo॒ddhya̭sma-jjṷhurā॒ṇa meno॒ bhūyi̭ṣṭhā-nte॒ nama̭uktiṃ-vi~dhema || diva̭-ṅgaccha॒ suvaḥ̭ pata rū॒peṇa̭ [rū॒peṇa̭, vo॒ rū॒pama॒bhyaimi॒ vaya̭sā॒ vayaḥ̭ |] || 44 ||

vo rū॒pama॒bhyaimi॒ vaya̭sā॒ vayaḥ̭ | tu॒tho vo̭ vi॒śvavḙdā॒ vi bha̭jatu॒ varṣi̭ṣṭhe॒ adhi॒ nāke᳚ || e॒tattḙ agne॒ rādha॒ aiti॒ soma̭cyuta॒-ntanmi॒trasya̭ pa॒thā na̭ya॒rtasya̭ pa॒thā preta̭ ca॒ndrada̭kṣiṇā ya॒jñasya̭ pa॒thā sṷvi॒tā naya̭ntī-rbrāhma॒ṇama॒dya rā᳚ddhyāsa॒mṛṣi̭mārṣe॒ya-mpi̭tṛ॒manta̭-mpaitṛma॒tyagṃ su॒dhātṷdakṣiṇaṃ॒-vi~ suvaḥ॒ paśya॒ vya̭ntari̭kṣaṃ॒-ya~ta̭sva sada॒syai̭ ra॒smaddā᳚trā deva॒trā ga̭cchata॒ madhṷmatīḥ pradā॒tāra॒mā vi̭śa॒tā-'na̭vahāyā॒-'smā-ndḙva॒yānḙna pa॒theta̭ su॒kṛtāṃ᳚-lo~॒ke sī̭data॒ tannaḥ̭ saggskṛ॒tam || 45 ||

(rū॒peṇa̭-sada॒syai̭-ra॒ṣṭāda̭śa ca) (a. 43)

dhā॒tā rā॒ti-ssa̭vi॒teda-ñjṷṣantā-mpra॒jāpa̭ti-rnidhi॒pati̭rno a॒gniḥ | tvaṣṭā॒ viṣṇuḥ̭ pra॒jayā̭ sagṃrarā॒ṇo yaja̭mānāya॒ dravi̭ṇa-ndadhātu || sami̭ndra ṇo॒ mana̭sā neṣi॒ gobhi॒-ssagṃ sū॒ribhi̭rmaghava॒n-thsagg sva॒styā | sa-mbrahma̭ṇā de॒vakṛ̭taṃ॒-ya~dasti॒ sa-nde॒vānāgṃ̭ suma॒tyā ya॒jñiyā̭nām || saṃ-va~rca̭sā॒ paya̭sā॒ sa-nta॒nūbhi॒-raga̭nmahi॒ mana̭sā॒ sagṃ śi॒vena̭ || tvaṣṭā̭ no॒ atra॒ vari̭vaḥ kṛṇo॒- [vari̭vaḥ kṛṇotu, anṷ mārṣṭu] 46

tvanṷ mārṣṭu ta॒nuvo॒ yadvili̭ṣṭam || yada॒dya tvā᳚ praya॒ti ya॒jñe a॒sminnagne॒ hotā̭ra॒mavṛ̭ṇīmahī॒ha | ṛdha̭gayā॒ḍṛdha̭gu॒tā-'śa̭miṣṭhāḥ prajā॒nan. ya॒jñamupa̭ yāhi vi॒dvān || sva॒gā vo̭ devā॒-ssada̭namakarma॒ ya ā̭ja॒gma sava̭ne॒da-ñjṷṣā॒ṇāḥ | ja॒kṣi॒vāgṃsaḥ̭ papi॒vāgṃsa̭śca॒ viśve॒-'sme dha̭tta vasavo॒ vasṷ̄ni || yānā-'va̭ha uśa॒to dḙva de॒vā-ntā- [de॒vā-ntān, prera̭ya॒ sve a̭gne sa॒dhasthe᳚ |] 47

nprera̭ya॒ sve a̭gne sa॒dhasthe᳚ | vaha̭mānā॒ bhara̭māṇā ha॒vīgṃṣi॒ vasṷ-ṅgha॒rma-ndiva॒mā ti̭ṣṭha॒tānṷ | yajña̭ ya॒jña-ṅga̭ccha ya॒jñapa̭ti-ṅgaccha॒ svāṃ-yo~ni̭-ṅgaccha॒ svāhai॒ṣa tḙ ya॒jño ya̭jñapate sa॒hasū᳚ktavāka-ssu॒vīra॒-ssvāhā॒ devā̭ gātuvido gā॒tuṃ-vi~॒ttvā gā॒tumi̭ta॒ mana̭saspata i॒ma-nno̭ deva de॒veṣṷ ya॒jñagg svāhā̭ vā॒ci svāhā॒ vātḙ dhāḥ || 48 ||

(kṛ॒ṇo॒tu॒-tāna॒-ṣṭāca̭tvārigṃśacca ) (a. 44)

u॒rugṃ hi rājā॒ varṷṇaśca॒kāra॒ sūryā̭ya॒ panthā॒-manvḙta॒vā ṷ | a॒pade॒ pādā॒ prati̭dhātave-'karu॒tā-'pa̭va॒ktā hṛ̭dayā॒vidha̭ścit || śa॒ta-ntḙ rāja-nbhi॒ṣajaḥ̭ sa॒hasra̭mu॒rvī ga̭mbhī॒rā sṷma॒tiṣṭḙ astu | bādha̭sva॒ dveṣo॒ nir-ṛ̭ti-mparā॒caiḥ kṛ॒ta-ñci॒denaḥ॒ pra mṷmugddhya॒smat || a॒bhiṣṭhi̭to॒ varṷṇasya॒ pāśo॒-'gneranī̭kama॒pa ā vi̭veśa | apā᳚nnapā-tprati॒rakṣa̭nnasu॒rya̭-ndamḙdame [ ] 49

sa॒midhaṃ̭-ya~kṣyagne || prati̭ te ji॒hvā ghṛ॒tamucca̭raṇye-thsamu॒dre te॒ hṛda̭yama॒phsva̭ntaḥ | sa-ntvā̭ viśa॒ntvoṣa̭dhī-ru॒tā-''po̭ ya॒jñasya̭ tvā yajñapate ha॒virbhiḥ̭ || sū॒kta॒vā॒ke na̭movā॒ke vi̭dhe॒mā-'va̭bhṛtha nicaṅkuṇa nice॒rura̭si nicaṅku॒ṇā-'va̭ de॒vai-rde॒vakṛ̭ta॒meno̭-'yā॒ḍava॒ martyai॒-rmartya̭kṛtamu॒rorā no̭ deva ri॒ṣaspā̭hi sumi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya- [oṣa̭dhayaḥ, sa॒ntu॒ du॒rmi॒trāstasmai̭] 50

ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmo devī̭rāpa e॒ṣa vo॒ garbha॒staṃ-va~॒-ssuprī̭ta॒gṃ॒ subhṛ̭ta-makarma de॒veṣṷ na-ssu॒kṛto᳚ brūtā॒-tprati̭yuto॒ varṷṇasya॒ pāśaḥ॒ pratya̭sto॒ varṷṇasya॒ pāśa॒ edho᳚-'syedhiṣī॒mahi̭ sa॒mida̭si॒ tejo̭-'si tejo॒ mayi̭ dhehya॒po anva̭cāriṣa॒gṃ॒ rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā 'ga̭ma॒-nta-mmā॒ sagṃ sṛ̭ja॒ varca̭sā || 51 ||

(damḙdama॒-oṣa̭dhaya॒- ā-ṣaṭca̭) (a. 45)

yastvā̭ hṛ॒dā kī॒riṇā॒ manya̭mā॒no 'ma̭rtya॒-mmartyo॒ joha̭vīmi | jāta̭vedo॒ yaśo̭ a॒smāsṷ dhehi pra॒jābhi̭ragne amṛta॒tvama̭śyām || yasmai॒ tvagṃ su॒kṛtḙ jātaveda॒ u lo॒kama̭gne kṛ॒ṇavaḥ̭ syo॒nam | a॒śvina॒gṃ॒ sa pu॒triṇaṃ̭-vī~॒rava̭nta॒-ṅgoma̭ntagṃ ra॒yi-nna̭śate sva॒sti || tve su pṷtra śava॒so-'vṛ̭tra॒n kāma̭kātayaḥ | na tvāmi॒ndrāti̭ ricyate || u॒kthaṷkthe॒ soma॒ indra̭-mmamāda nī॒thenī̭the ma॒ghavā̭nagṃ [ma॒ghavā̭nagṃ, su॒tāsaḥ̭ |] 52

su॒tāsaḥ̭ | yadīgṃ̭ sa॒bādhaḥ̭ pi॒tara॒-nna pu॒trā-ssa̭mā॒nada̭kṣā॒ ava̭se॒ hava̭nte || agne॒ rasḙna॒ teja̭sā॒ jāta̭vedo॒ vi ro̭case | ra॒kṣo॒hā-'mī̭va॒cāta̭naḥ || a॒po anva̭cāriṣa॒gṃ॒ rasḙna॒ sama̭sṛkṣmahi | paya̭svāgṃ agna॒ ā-'ga̭ma॒-nta-mmā॒ sagṃ sṛ̭ja॒ varca̭sā ||vasu॒-rvasṷpati॒r॒ hika॒masya̭gne vi॒bhāva̭suḥ | syāma̭ te suma॒tāvapi̭ || tvāma̭gne॒ vasṷpatiṃ॒-va~sṷ̄nāma॒bhi pra ma̭nde [pra ma̭nde, a॒ddhva॒reṣṷ rājann |] 53

addhva॒reṣṷ rājann | tvayā॒ vājaṃ̭-vā~ja॒yanto̭ jayemā॒-'bhiṣyā̭ma pṛthsu॒tī-rmartyā̭nām | tvāma̭gne vāja॒sāta̭maṃ॒-vi~prā̭ vardhanti॒ suṣṭṷtam | sa no̭ rāsva su॒vīrya᳚m || a॒ya-nno̭ a॒gnirvari̭vaḥ kṛṇotva॒ya-mmṛdhaḥ̭ pu॒ra ḙtu prabhi॒ndann || a॒yagṃ śatrū᳚ñjayatu॒ jarhṛ̭ṣāṇo॒-'yaṃ-vā~ja̭-ñjayatu॒ vāja̭sātau || a॒gninā॒-'gni-ssami̭ddhyate ka॒vi-rgṛ॒hapa̭ti॒-ryuvā᳚ | ha॒vya॒vāḍ-ju॒hvā᳚syaḥ || tvagg hya̭gne a॒gninā॒ vipro॒ viprḙṇa॒ santhsa॒tā | sakhā॒ sakhyā̭ sami॒ddhyase᳚ || uda̭gne॒ śuca̭ya॒stava॒, vi jyoti̭ṣā || 54 ||

(ma॒ghavā̭naṃ-mande॒-hya̭gne॒-catṷrdaśa ca) (a. 46)

(ā da̭de-vā॒caspata̭ya-upayā॒magṛ̭hīto॒-'syā vā̭yo -a॒yaṃ-vā~ṃ॒ - ~yā vāṃ᳚-prāta॒ryujā̭-va॒yan-taṃ -~ye dḙvā-stri॒gṃ॒śa-dṷpayā॒magṛ̭hīto-'si-mū॒rdhānaṃ॒-madhu॒śce-ndrā᳚gnī॒; omā̭so-ma॒rutva̭nta॒-mindra̭ marutvo-ma॒rutvā᳚n- ma॒hā-nma॒hānnu॒vat-ka॒dā-vā॒ma-mada̭bdhebhi॒r॒ hira̭ṇyapāṇigṃ-su॒śarmā॒-bṛha॒spati̭ sutasya॒ - hari̭ra॒sya-gna̭-u॒ttiṣṭha̭n-ta॒raṇi॒- rāpyā̭yasve॒-yuṣṭe ye-jyoti̭ṣmatīṃ-prayā॒sāya̭-ci॒tta-māti॒ṣṭhe-ndra॒-masā̭vi॒-sarva̭sya-ma॒hān-thsa॒joṣā॒-udu॒tyaṃ-dhā॒to-rugṃ hi-ya-stvā॒ ṣaṭca̭tvārigṃśat |)

(ā da̭de॒-ye dḙvā-ma॒hā-nu॒ttiṣṭha॒n-thsarva̭sya-santu durmi॒trā-ścatṷṣpañcā॒śat |)

(ā da̭de॒, vi jyoti̭ṣā)

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya saṃhitāyā-mprathamakāṇḍe caturthaḥ praśna-ssamāptaḥ ||

Sanskrit — Devanagari (original)

कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे चतुर्थः प्रश्नः - सुत्यादिने कर्तव्या ग्रहाः

ओ-न्नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः,

श्री गुरुभ्यो नमः । ह॒रिः॒ ओम् ॥

आ द॑दे॒ ग्रावा᳚-ऽस्यद्ध्वर॒कृ-द्दे॒वेभ्यो॑ गम्भी॒रमि॒म- म॑द्ध्व॒र-ङ्कृ॑द्ध्युत्त॒मेन॑ प॒विनेन्द्रा॑य॒ सोम॒ग्ं॒ सुषु॑त॒-म्मधु॑मन्त॒-म्पय॑स्वन्तं-वृँष्टि॒वनि॒मिन्द्रा॑य त्वा वृत्र॒घ्न इन्द्रा॑य त्वा वृत्र॒तुर॒ इन्द्रा॑य त्वा-ऽभिमाति॒घ्न इन्द्रा॑य त्वा-ऽऽदि॒त्यव॑त॒ इन्द्रा॑य त्वा वि॒श्वदे᳚व्यावते श्वा॒त्रा-स्स्थ॑ वृत्र॒तुरो॒ राधो॑गूर्ता अ॒मृत॑स्य॒ पत्नी॒स्ता दे॑वी-र्देव॒त्रेमं-यँ॒ज्ञ-न्ध॒त्तोप॑हूता॒-स्सोम॑स्य पिब॒तोप॑हूतो यु॒ष्माक॒ग्ं॒ [यु॒ष्माक᳚म्, सोमः॑ पिबतु॒ यत्ते॑] 1

सोमः॑ पिबतु॒ यत्ते॑ सोम दि॒वि ज्योति॒र्य-त्पृ॑थि॒व्यां-यँदु॒राव॒न्तरि॑क्षे॒ तेना॒स्मै यज॑मानायो॒रु रा॒या कृ॒द्ध्यधि॑ दा॒त्रे वो॑चो॒ धिष॑णे वी॒डू स॒ती वी॑डयेथा॒-मूर्ज॑-न्दधाथा॒मूर्ज॑-म्मे धत्त॒-म्मा वाग्ं॑ हिग्ंसिष॒-म्मा मा॑ हिग्ंसिष्ट॒-म्प्रागपा॒गुद॑गध॒राक्तास्त्वा॒ दिश॒ आ धा॑व॒न्त्वम्ब॒ नि ष्व॑र । यत्ते॑ सो॒मा-ऽदा᳚भ्य॒-न्नाम॒ जागृ॑वि॒ तस्मै॑ ते सोम॒ सोमा॑य॒ स्वाहा᳚ ॥ 2 ॥

(यु॒ष्माकग्ग्॑ - स्वर॒ यत्ते॒ -नव॑ च ) (अ. 1)

वा॒चस्पत॑ये पवस्व वाजि॒न् वृषा॒ वृष्णो॑ अ॒ग्ं॒शुभ्या॒-ङ्गभ॑स्तिपूतो दे॒वो दे॒वाना᳚-म्प॒वित्र॑मसि॒ येषा᳚-म्भा॒गो-ऽसि॒ तेभ्य॑स्त्वा॒ स्वाङ्कृ॑तो-ऽसि॒ मधु॑मती-र्न॒ इष॑स्कृधि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वेन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्यः॒ पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वा ऽष्टू॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒-मन्वि॑हि॒ स्वाहा᳚ त्वा सुभव॒-स्सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑स्त्वा मरीचि॒पेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनिः॑ प्रा॒णाय॑ त्वा ॥ 3 ॥

(वा॒चः-स॒प्तच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 2)

उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो ऽस्य॒न्तर्य॑च्छ मघव-न्पा॒हि सोम॑मुरु॒ष्य राय॒-स्समिषो॑ यजस्वा॒-ऽन्तस्ते॑ दधामि॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरु॒र्व॑न्तरि॑क्षग्ं स॒जोषा॑ दे॒वैरव॑रैः॒ परै᳚श्चा-ऽन्तर्या॒मे म॑घव-न्मादयस्व॒ स्वाङ्कृ॑तो-ऽसि॒ मधु॑मतीर्न॒ इष॑स्कृधि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वेन्द्रि॒येभ्यो॑ दि॒व्येभ्यः॒ पार्थि॑वेभ्यो॒ मन॑स्त्वा-ऽष्टू॒र्व॑न्तरि॑क्ष॒मन्वि॑हि॒ स्वाहा᳚ त्वा सुभव॒-स्सूर्या॑य दे॒वेभ्य॑ स्त्वा मरीचि॒पेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॑रपा॒नाय॑ त्वा ॥ 4 ॥

(दे॒वेभ्यः॑-स॒प्त च॑) (अ. 3)

आ वा॑यो भूष शुचिपा॒ उप॑ न-स्स॒हस्र॑-न्ते नि॒युतो॑ विश्ववार । उपो॑ ते॒ अन्धो॒ मद्य॑मयामि॒ यस्य॑ देव दधि॒षे पू᳚र्व॒पेय᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि वा॒यवे॒ त्वेन्द्र॑वायू इ॒मे सु॒ताः । उप॒ प्रयो॑भि॒रा ग॑त॒मिन्द॑वो वामु॒शन्ति॒ हि ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसीन्द्रवा॒युभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनिः॑ स॒जोषा᳚भ्या-न्त्वा ॥ 5 ॥

(आ वा॑यो॒- त्रिच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 4)

अ॒यं-वाँ᳚-म्मित्रावरुणा सु॒त-स्सोम॑ ऋतावृधा । ममेदि॒ह श्रु॑त॒ग्ं॒ हव᳚म् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि मि॒त्रावरु॑णाभ्या-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑र्-ऋता॒युभ्या᳚-न्त्वा ॥ 6 ॥

(अ॒यं-वाँं᳚ - ँविग्ंश॒तिः) (अ. 5)

या वा॒-ङ्कशा॒ मधु॑म॒त्यश्वि॑ना सू॒नृता॑वती । तया॑ य॒ज्ञ-म्मि॑मिक्षतम् । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॒र्माद्ध्वी᳚भ्या-न्त्वा ॥ 7 ॥

(या वा॑- म॒ष्टाद॑श) (अ. 6)

प्रा॒त॒र्युजौ॒ वि मु॑च्येथा॒-मश्वि॑ना॒वेह ग॑च्छतम् । अ॒स्य सोम॑स्य पी॒तये᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒श्विभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑र॒श्विभ्या᳚-न्त्वा ॥ 8 ॥

(प्रा॒त॒र्युजा॒वे-का॒न्नविग्ं॑श॒तिः) (अ. 7)

अ॒यं-वेँ॒नश्चो॑दय॒-त्पृश्ञि॑गर्भा॒ ज्योति॑र्जरायू॒ रज॑सो वि॒माने᳚ । इ॒मम॒पाग्ं स॑ङ्ग॒मे सूर्य॑स्य॒ शिशु॒-न्न विप्रा॑ म॒तिभी॑ रिहन्ति ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ शण्डा॑य त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्वी॒रता᳚-म्पाहि ॥ 9 ॥

(अ॒यं-वेँ॒नः- पञ्च॑विग्ंशतिः) (अ. 8)

त-म्प्र॒त्नथा॑ पू॒र्वथा॑ वि॒श्वथे॒मथा᳚ ज्ये॒ष्ठता॑ति-म्बर्हि॒षदग्ं॑ सुव॒र्विद॑-म्प्रतीची॒नं-वृँ॒जन॑-न्दोहसे गि॒रा-ऽऽशु-ञ्जय॑न्त॒मनु॒ यासु॒ वर्ध॑से । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ मर्का॑य त्वै॒ष ते॒ योनिः॑ प्र॒जाः पा॑हि ॥ 10 ॥

(त-म्प्र॒त्नया॒-षट्विग्ं॑शतिः ) (अ. 9)

ये दे॑वा दि॒व्येका॑दश॒ स्थ पृ॑थि॒व्यामद्ध्येका॑दश॒ स्था-ऽफ्सु॒षदो॑ महि॒नैका॑दश॒ स्थ ते दे॑वा य॒ज्ञमि॒म-ञ्जु॑षद्ध्व-मुपया॒मगृ॑हीतो-ऽस्याग्रय॒णो॑-ऽसि॒ स्वा᳚ग्रयणो॒ जिन्व॑ य॒ज्ञ-ञ्जिन्व॑ य॒ज्ञप॑तिम॒भि सव॑ना पाहि॒ विष्णु॒स्त्वा-म्पा॑तु॒ विश॒-न्त्व-म्पा॑हीन्द्रि॒येणै॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 11 ॥

ये दे॑वा॒-स्त्रिच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 10)

त्रि॒ग्ं॒शत्त्रय॑श्च ग॒णिनो॑ रु॒जन्तो॒ दिवग्ं॑ रु॒द्राः पृ॑थि॒वी-ञ्च॑ सचन्ते । ए॒का॒द॒शासो॑ अफ्सु॒षदः॑ सु॒तग्ं सोम॑-ञ्जुषन्ता॒ग्ं॒ सव॑नाय॒ विश्वे᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो -ऽस्याग्रय॒णो॑-ऽसि॒ स्वा᳚ग्रयणो॒ जिन्व॑ य॒ज्ञ-ञ्जिन्व॑ य॒ज्ञप॑तिम॒भि सव॑ना पाहि॒ विष्णु॒स्त्वा-म्पा॑तु॒ विश॒-न्त्व-म्पा॑हीन्द्रि॒येणै॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 12 ॥

(त्रि॒ग्ं॒शत्त्रयो॒-द्विच॑त्वारिग्ंशत्) (अ. 11)

उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा बृ॒हद्व॑ते॒ वय॑स्वत उक्था॒युवे॒ यत्त॑ इन्द्र बृ॒हद्वय॒स्तस्मै᳚ त्वा॒ विष्ण॑वे त्वै॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वोक्था॒युवे᳚ ॥ 13 ॥

(उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य॒-द्वाविग्ं॑शतिः) (अ. 12)

मू॒र्धान॑-न्दि॒वो अ॑र॒ति-म्पृ॑थि॒व्या वै᳚श्वान॒रमृ॒ताय॑ जा॒तम॒ग्निम् । क॒विग्ं स॒म्राज॒-मति॑थि॒-ञ्जना॑नामा॒सन्ना पात्र॑-ञ्जनयन्त दे॒वाः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ ध्रु॒वो॑-ऽसि ध्रु॒वक्षि॑ति-र्ध्रु॒वाणा᳚-न्ध्रु॒वत॒मो-ऽच्यु॑ताना-मच्युत॒क्षित्त॑म ए॒ष ते॒ योनि॑र॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ ॥ 14 ॥

(मू॒र्धानं॒-पञ्च॑त्रिग्ंशत्) (अ. 13)

मधु॑श्च॒ माध॑वश्च शु॒क्रश्च॒ शुचि॑श्च॒ नभ॑श्च नभ॒स्य॑श्चे॒षश्चो॒र्जश्च॒ सह॑श्च सह॒स्य॑श्च॒ तप॑श्च तप॒स्य॑श्चो-पया॒मगृ॑हीतो-ऽसि स॒ग्ं॒सर्पो᳚- ऽस्यग्ंहस्प॒त्याय॑ त्वा ॥ 15 ॥

(मधु॑श्च-त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 14)

इन्द्रा᳚ग्नी॒ आ ग॑तग्ं सु॒त-ङ्गी॒र्भि-र्नभो॒ वरे᳚ण्यम् । अ॒स्य पा॑त-न्धि॒येषि॒ता ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसीन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वै॒ष ते॒ योनि॑रिन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वा ॥ 16 ॥

(इन्द्रा᳚ग्नी॒ विग्ंश॒तिः) (अ. 15)

ओमा॑सश्चर्षणीधृतो॒ विश्वे॑ देवास॒ आ ग॑त । दा॒श्वाग्ंसो॑ दा॒शुषः॑ सु॒तम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्य॑ ए॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 17 ॥

(ओमा॑सो विग्ंश॒तिः) (अ. 16)

म॒रुत्व॑न्तं-वृँष॒भं-वाँ॑वृधा॒नमक॑वारि-न्दि॒व्यग्ं शा॒समिन्द्र᳚म् । वि॒श्वा॒साह॒मव॑से॒ नूत॑नायो॒ग्रग्ं स॑हो॒दामि॒ह तग्ं हु॑वेम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 18 ॥

(म॒रुत्व॑न्त॒ग्ं॒-षट्विग्ं॑शतिः) (अ. 17)

इन्द्र॑ मरुत्व इ॒ह पा॑हि॒ सोमं॒-यँथा॑ शार्या॒ते अपि॑ब-स्सु॒तस्य॑ । तव॒ प्रणी॑ती॒ तव॑ शूर॒ शर्म॒न्ना-वि॑वासन्ति क॒वयः॑ सुय॒ज्ञाः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 19 ॥

(इन्द्रै॒का॒न्न त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 18)

म॒रुत्वाग्ं॑ इन्द्र वृष॒भो रणा॑य॒ पिबा॒ सोम॑मनुष्व॒ध-म्मदा॑य । आ सि॑ञ्चस्व ज॒ठरे॒ मद्ध्व॑ ऊ॒र्मि-न्त्वग्ं राजा॑-ऽसि प्र॒दिवः॑ सु॒ताना᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑त ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते ॥ 20 ॥

(म॒रुत्वा॒नेका॒न्नत्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 19)

म॒हाग्ं इन्द्रो॒ य ओज॑सा प॒र्जन्यो॑ वृष्टि॒माग्ं इ॑व । स्तोमै᳚र्व॒थ्सस्य॑ वावृधे ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्महे॒न्द्राय॑ त्वा ॥ 21 ॥

(म॒हानेका॒न्नविग्ं॑शतिः) (अ. 20)

म॒हाग्ं इन्द्रो॑ नृ॒वदा च॑र्षणि॒प्रा उ॒त द्वि॒बर्हा॑ अमि॒न-स्सहो॑भिः । अ॒स्म॒द्रिय॑ग्वावृधे वी॒र्या॑यो॒रुः पृ॒थु-स्सुकृ॑तः क॒र्तृभि॑र्भूत् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि महे॒न्द्राय॑ त्वै॒ष ते॒ योनि॑-र्महे॒न्द्राय॑ त्वा ॥ 22 ॥

(म॒हा-न्नृ॒वथ् - षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 21)

क॒दा च॒न स्त॒रीर॑सि॒ नेन्द्र॑ सश्चसि दा॒शुषे᳚ । उपो॒पेन्नु म॑घव॒-न्भूय॒ इन्नु ते॒ दान॑-न्दे॒वस्य॑ पृच्यते ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्या-दि॒त्येभ्य॑स्त्वा ॥ क॒दा च॒न प्र यु॑च्छस्यु॒भे नि पा॑सि॒ जन्म॑नी । तुरी॑यादित्य॒ सव॑न-न्त इन्द्रि॒यमा त॑स्थाव॒मृत॑-न्दि॒वि ॥ य॒ज्ञो दे॒वाना॒-म्प्रत्ये॑ति सु॒म्नमादि॑त्यासो॒ भव॑ता मृड॒यन्तः॑ । आ वो॒ ऽर्वाची॑ सुम॒ति-र्व॑वृत्याद॒ग्ं॒हो-श्चि॒द्या व॑रिवो॒वित्त॒रा-ऽस॑त् ॥ विव॑स्व आदित्यै॒ष ते॑ सोमपी॒थस्तेन॑ मन्दस्व॒ तेन॑ तृप्य तृ॒प्यास्म॑ ते व॒य-न्त॑र्पयि॒तारो॒ या दि॒व्या वृष्टि॒स्तया᳚ त्वा श्रीणामि ॥ 23 ॥

(वः॒- स॒प्तविग्ं॑शतिश्च) (अ. 22)

वा॒मम॒द्य स॑वितर्वा॒ममु॒ श्वो दि॒वेदि॑वे वा॒मम॒स्मभ्यग्ं॑ सावीः ॥ वा॒मस्य॒ हि क्षय॑स्य देव॒ भूरे॑र॒या धि॒या वा॑म॒भाजः॑ स्याम ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 24 ॥

(वा॒मं-चतु॑र्विग्ंशतिः) (अ. 23)

अद॑ब्धेभि-स्सवितः पा॒युभि॒ष्ट्वग्ं शि॒वेभि॑र॒द्य परि॑पाहि नो॒ गय᳚म् । हिर॑ण्यजिह्व-स्सुवि॒ताय॒ नव्य॑से॒ रक्षा॒ माकि॑र्नो अ॒घशग्ं॑स ईशत ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 25 ॥

(अद॑ब्धेभि॒-स्त्रियो॑विग्ंशतिः) (अ. 24)

हिर॑ण्यपाणिमू॒तये॑ सवि॒तार॒मुप॑ ह्वये । स चेत्ता॑ दे॒वता॑ प॒दम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे ॥ 26 ॥

(हिर॑ण्यपाणिं॒-चतु॑र्दश) (अ. 25)

सु॒शर्मा॑-ऽसि सुप्रतिष्ठा॒नो बृ॒हदु॒क्षे नम॑ ए॒ष ते॒ योनि॒-र्विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ ॥ 27 ॥

(सु॒शर्मा॒-द्वाद॑श) (अ. 26)

बृह॒स्पति॑सुतस्य त इन्दो इन्द्रि॒याव॑तः॒ पत्नी॑वन्त॒-ङ्ग्रह॑-ङ्गृह्णा॒म्यग्ना(3)इ पत्नी॒वा(3) स्स॒जूर्दे॒वेन॒ त्वष्ट्रा॒ सोम॑-म्पिब॒ स्वाहा᳚ ॥ 28 ॥

(बृह॒स्पति॑सुतस्य॒-पञ्च॑दश) (अ. 27)

हरि॑रसि हारियोज॒नो हर्यो᳚-स्स्था॒ता वज्र॑स्य भ॒र्ता पृश्ञेः᳚ प्रे॒ता तस्य॑ ते देव सोमे॒ष्टय॑जुष-स्स्तु॒तस्तो॑मस्य श॒स्तोक्थ॑स्य॒ हरि॑वन्त॒-ङ्ग्रह॑-ङ्गृह्णामि ह॒री-स्स्थ॒ हर्यो᳚र्धा॒ना-स्स॒हसो॑मा॒ इन्द्रा॑य॒ स्वाहा᳚ ॥ 29 ॥

(हरि॑रसि॒-षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 28)

अग्न॒ आयूग्ं॑षि पवस॒ आ सु॒वोर्ज॒मिष॑-ञ्च नः । आ॒रे बा॑धस्व दु॒च्छुना᳚म् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्य॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॑र॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वते ॥ 30 ॥

(अग्न॒ आयूग्ं॑षि॒-त्रयो॑विग्ंशतिः) (अ. 29)

उ॒त्तिष्ठ॒न्नोज॑सा स॒ह पी॒त्वा शिप्रे॑ अवेपयः । सोम॑मिन्द्र च॒मू सु॒तम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वते ॥ 31 ॥

(उ॒त्तिष्ठ॒न्नेक॑विग्ंशतिः) (अ. 30)

त॒रणि॑-र्वि॒श्वद॑र्शतो ज्योति॒ष्कृद॑सि सूर्य । विश्व॒मा भा॑सि रोच॒नम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽसि॒ सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वत ए॒ष ते॒ योनि॒-स्सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वते ॥ 32 ॥

(त॒रणि॑-र्विग्ंश॒तिः) (अ. 31)

आ प्या॑यस्व मदिन्तम॒ सोम॒ विश्वा॑भि-रू॒तिभिः॑ । भवा॑ न-स्स॒प्रथ॑स्तमः ॥ 33 ॥

(आ प्या॑यस्व॒-नव॑) (अ. 32)

ई॒युष्टे ये पूर्व॑तरा॒मप॑श्यन् व्यु॒च्छन्ती॑मु॒षस॒-म्मर्त्या॑सः । अ॒स्माभि॑रू॒ नु प्र॑ति॒चक्ष्या॑-ऽभू॒दो ते य॑न्ति॒ ये अ॑प॒रीषु॒ पश्यान्॑ ॥ 34 ॥

(ई॒यु-रेका॒न्नविग्ं॑शतिः) (अ. 33)

ज्योति॑ष्मती-न्त्वा सादयामि ज्योति॒ष्कृत॑-न्त्वा सादयामि ज्योति॒र्विद॑-न्त्वा सादयामि॒ भास्व॑ती-न्त्वा सादयामि॒ ज्वल॑न्ती-न्त्वा सादयामि मल्मला॒भव॑न्ती-न्त्वा सादयामि॒ दीप्य॑माना-न्त्वा सादयामि॒ रोच॑माना-न्त्वा सादया॒म्यज॑स्रा-न्त्वा सादयामि बृ॒हज्ज्यो॑तिष-न्त्वा सादयामि बो॒धय॑न्ती-न्त्वा सादयामि॒ जाग्र॑ती-न्त्वा सादयामि ॥ 35 ॥

(ज्योति॑ष्मती॒ग्ं॒-षट्त्रिग्ं॑शत्) (अ. 34)

प्र॒या॒साय॒ स्वाहा॑ ऽऽया॒साय॒ स्वाहा॑ विया॒साय॒ स्वाहा॑ संयाँ॒साय॒ स्वाहो᳚द्या॒साय॒ स्वाहा॑-ऽवया॒साय॒ स्वाहा॑ शु॒चे स्वाहा॒ शोका॑य॒ स्वाहा॑ तप्य॒त्वै स्वाहा॒ तप॑ते॒ स्वाहा᳚ ब्रह्मह॒त्यायै॒ स्वाहा॒ सर्व॑स्मै॒ स्वाहा᳚ ॥ 36 ॥

(प्र॒या॒साय॒-चतु॑र्विग्ंशतिः ) (अ. 35)

चि॒त्तग्ं स॑न्ता॒नेन॑ भ॒वं-यँ॒क्ना रु॒द्र-न्तनि॑म्ना पशु॒पतिग्ग्॑ स्थूलहृद॒येना॒ग्निग्ं हृद॑येन रु॒द्रं-लोँहि॑तेन श॒र्व-म्मत॑स्नाभ्या-म्महादे॒व-म॒न्तःपा᳚र्श्वेनौषिष्ठ॒हनग्ं॑ शिङ्गीनिको॒श्या᳚भ्याम् ॥ 37 ॥

(चि॒त्त-म॒ष्टाद॑श) (अ. 36)

आ ति॑ष्ठ वृत्रह॒-न्रथं॑-युँ॒क्ता ते॒ ब्रह्म॑णा॒ हरी᳚ । अ॒र्वा॒चीन॒ग्ं॒ सु ते॒ मनो॒ ग्रावा॑ कृणोतु व॒ग्नुना᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 38 ॥

(आ ति॑ष्ट॒-षट्विग्ं॑शतिः) (अ. 37)

इन्द्र॒मिद्धरी॑ वह॒तो-ऽप्र॑तिधृष्टशवस॒-मृषी॑णा-ञ्च स्तु॒तीरुप॑ य॒ज्ञ-ञ्च॒ मानु॑षाणाम् ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 39 ॥

(इन्द्र॒मित्-त्रयो॑विग्ंशतिः) (अ. 38)

असा॑वि॒ सोम॑ इन्द्र ते॒ शवि॑ष्ठ धृष्ण॒वा ग॑हि । आ त्वा॑ पृणक्त्विन्द्रि॒यग्ं रज॒-स्सूर्य॒-न्न र॒श्मिभिः॑ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 40 ॥

(असा॑वि-स॒प्तविग्ं॑शतिः) (अ. 39)

सर्व॑स्य प्रति॒शीव॑री॒ भूमि॑स्त्वो॒पस्थ॒ आ-ऽधि॑त । स्यो॒ना-ऽस्मै॑ सु॒षदा॑ भव॒ यच्छा᳚-ऽस्मै शर्म॑ स॒प्रथाः᳚ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 41 ॥

(सर्व॑स्य॒ षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 40)

म॒हाग्ं इन्द्रो॒ वज्र॑बाहु-ष्षोड॒शी शर्म॑ यच्छतु । स्व॒स्ति नो॑ म॒घवा॑ करोतु॒ हन्तु॑ पा॒प्मानं॒-योँ᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॑ ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 42 ॥

(म॒हान्-षड्विग्ं॑शतिः) (अ. 41)

स॒जोषा॑ इन्द्र॒ सग॑णो म॒रुद्भि॒-स्सोम॑-म्पिब वृत्रहञ्छूर वि॒द्वान् । ज॒हि शत्रू॒ग्ं॒ रप॒ मृधो॑ नुद॒स्वा-ऽथाभ॑य-ङ्कृणुहि वि॒श्वतो॑ नः ॥ उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिन॑ ए॒ष ते॒ योनि॒रिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ ॥ 43 ॥

(स॒जोषाः᳚-त्रि॒ग्ं॒शत्) (अ. 42)

उदु॒ त्य-ञ्जा॒तवे॑दस-न्दे॒वं-वँ॑हन्ति के॒तवः॑ । दृ॒शे विश्वा॑य॒ सूर्य᳚म् ॥ चि॒त्र-न्दे॒वाना॒-मुद॑गा॒दनी॑क॒-ञ्चक्षु॑-र्मि॒त्रस्य॒ वरु॑णस्या॒-ऽग्नेः । आ-ऽप्रा॒ द्यावा॑पृथि॒वी अ॒न्तरि॑क्ष॒ग्ं॒ सूर्य॑ आ॒त्मा जग॑तस्त॒स्थुष॑श्च ॥ अग्ने॒ नय॑ सु॒पथा॑ रा॒ये अ॒स्मान्. विश्वा॑नि देव व॒युना॑नि वि॒द्वान् । यु॒यो॒द्ध्य॑स्म-ज्जु॑हुरा॒ण मेनो॒ भूयि॑ष्ठा-न्ते॒ नम॑उक्तिं-विँधेम ॥ दिव॑-ङ्गच्छ॒ सुवः॑ पत रू॒पेण॑ [रू॒पेण॑, वो॒ रू॒पम॒भ्यैमि॒ वय॑सा॒ वयः॑ ।] ॥ 44 ॥

वो रू॒पम॒भ्यैमि॒ वय॑सा॒ वयः॑ । तु॒थो वो॑ वि॒श्ववे॑दा॒ वि भ॑जतु॒ वर्षि॑ष्ठे॒ अधि॒ नाके᳚ ॥ ए॒तत्ते॑ अग्ने॒ राध॒ ऐति॒ सोम॑च्युत॒-न्तन्मि॒त्रस्य॑ प॒था न॑य॒र्तस्य॑ प॒था प्रेत॑ च॒न्द्रद॑क्षिणा य॒ज्ञस्य॑ प॒था सु॑वि॒ता नय॑न्ती-र्ब्राह्म॒णम॒द्य रा᳚द्ध्यास॒मृषि॑मार्षे॒य-म्पि॑तृ॒मन्त॑-म्पैतृम॒त्यग्ं सु॒धातु॑दक्षिणं॒-विँ सुवः॒ पश्य॒ व्य॑न्तरि॑क्षं॒-यँत॑स्व सद॒स्यै॑ र॒स्मद्दा᳚त्रा देव॒त्रा ग॑च्छत॒ मधु॑मतीः प्रदा॒तार॒मा वि॑श॒ता-ऽन॑वहाया॒-ऽस्मा-न्दे॑व॒याने॑न प॒थेत॑ सु॒कृतां᳚-लोँ॒के सी॑दत॒ तन्नः॑ सग्ग्स्कृ॒तम् ॥ 45 ॥

(रू॒पेण॑-सद॒स्यै॑-र॒ष्टाद॑श च) (अ. 43)

धा॒ता रा॒ति-स्स॑वि॒तेद-ञ्जु॑षन्ता-म्प्र॒जाप॑ति-र्निधि॒पति॑र्नो अ॒ग्निः । त्वष्टा॒ विष्णुः॑ प्र॒जया॑ सग्ंररा॒णो यज॑मानाय॒ द्रवि॑ण-न्दधातु ॥ समि॑न्द्र णो॒ मन॑सा नेषि॒ गोभि॒-स्सग्ं सू॒रिभि॑र्मघव॒न्-थ्सग्ग् स्व॒स्त्या । स-म्ब्रह्म॑णा दे॒वकृ॑तं॒-यँदस्ति॒ स-न्दे॒वानाग्ं॑ सुम॒त्या य॒ज्ञिया॑नाम् ॥ सं-वँर्च॑सा॒ पय॑सा॒ स-न्त॒नूभि॒-रग॑न्महि॒ मन॑सा॒ सग्ं शि॒वेन॑ ॥ त्वष्टा॑ नो॒ अत्र॒ वरि॑वः कृणो॒- [वरि॑वः कृणोतु, अनु॑ मार्ष्टु] 46

त्वनु॑ मार्ष्टु त॒नुवो॒ यद्विलि॑ष्टम् ॥ यद॒द्य त्वा᳚ प्रय॒ति य॒ज्ञे अ॒स्मिन्नग्ने॒ होता॑र॒मवृ॑णीमही॒ह । ऋध॑गया॒डृध॑गु॒ता-ऽश॑मिष्ठाः प्रजा॒नन्. य॒ज्ञमुप॑ याहि वि॒द्वान् ॥ स्व॒गा वो॑ देवा॒-स्सद॑नमकर्म॒ य आ॑ज॒ग्म सव॑ने॒द-ञ्जु॑षा॒णाः । ज॒क्षि॒वाग्ंसः॑ पपि॒वाग्ंस॑श्च॒ विश्वे॒-ऽस्मे ध॑त्त वसवो॒ वसू॑नि ॥ याना-ऽव॑ह उश॒तो दे॑व दे॒वा-न्ता- [दे॒वा-न्तान्, प्रेर॑य॒ स्वे अ॑ग्ने स॒धस्थे᳚ ।] 47

न्प्रेर॑य॒ स्वे अ॑ग्ने स॒धस्थे᳚ । वह॑माना॒ भर॑माणा ह॒वीग्ंषि॒ वसु॑-ङ्घ॒र्म-न्दिव॒मा ति॑ष्ठ॒तानु॑ । यज्ञ॑ य॒ज्ञ-ङ्ग॑च्छ य॒ज्ञप॑ति-ङ्गच्छ॒ स्वां-योँनि॑-ङ्गच्छ॒ स्वाहै॒ष ते॑ य॒ज्ञो य॑ज्ञपते स॒हसू᳚क्तवाक-स्सु॒वीर॒-स्स्वाहा॒ देवा॑ गातुविदो गा॒तुं-विँ॒त्त्वा गा॒तुमि॑त॒ मन॑सस्पत इ॒म-न्नो॑ देव दे॒वेषु॑ य॒ज्ञग्ग् स्वाहा॑ वा॒चि स्वाहा॒ वाते॑ धाः ॥ 48 ॥

(कृ॒णो॒तु॒-तान॒-ष्टाच॑त्वारिग्ंशच्च ) (अ. 44)

उ॒रुग्ं हि राजा॒ वरु॑णश्च॒कार॒ सूर्या॑य॒ पन्था॒-मन्वे॑त॒वा उ॑ । अ॒पदे॒ पादा॒ प्रति॑धातवे-ऽकरु॒ता-ऽप॑व॒क्ता हृ॑दया॒विध॑श्चित् ॥ श॒त-न्ते॑ राज-न्भि॒षजः॑ स॒हस्र॑मु॒र्वी ग॑म्भी॒रा सु॑म॒तिष्टे॑ अस्तु । बाध॑स्व॒ द्वेषो॒ निर्-ऋ॑ति-म्परा॒चैः कृ॒त-ञ्चि॒देनः॒ प्र मु॑मुग्द्ध्य॒स्मत् ॥ अ॒भिष्ठि॑तो॒ वरु॑णस्य॒ पाशो॒-ऽग्नेरनी॑कम॒प आ वि॑वेश । अपा᳚न्नपा-त्प्रति॒रक्ष॑न्नसु॒र्य॑-न्दमे॑दमे [ ] 49

स॒मिधं॑-यँक्ष्यग्ने ॥ प्रति॑ ते जि॒ह्वा घृ॒तमुच्च॑रण्ये-थ्समु॒द्रे ते॒ हृद॑यम॒फ्स्व॑न्तः । स-न्त्वा॑ विश॒न्त्वोष॑धी-रु॒ता-ऽऽपो॑ य॒ज्ञस्य॑ त्वा यज्ञपते ह॒विर्भिः॑ ॥ सू॒क्त॒वा॒के न॑मोवा॒के वि॑धे॒मा-ऽव॑भृथ निचङ्कुण निचे॒रुर॑सि निचङ्कु॒णा-ऽव॑ दे॒वै-र्दे॒वकृ॑त॒मेनो॑-ऽया॒डव॒ मर्त्यै॒-र्मर्त्य॑कृतमु॒रोरा नो॑ देव रि॒षस्पा॑हि सुमि॒त्रा न॒ आप॒ ओष॑धय- [ओष॑धयः, स॒न्तु॒ दु॒र्मि॒त्रास्तस्मै॑] 50

स्सन्तु दुर्मि॒त्रास्तस्मै॑ भूयासु॒-र्यो᳚-ऽस्मा-न्द्वेष्टि॒ य-ञ्च॑ व॒य-न्द्वि॒ष्मो देवी॑राप ए॒ष वो॒ गर्भ॒स्तं-वँ॒-स्सुप्री॑त॒ग्ं॒ सुभृ॑त-मकर्म दे॒वेषु॑ न-स्सु॒कृतो᳚ ब्रूता॒-त्प्रति॑युतो॒ वरु॑णस्य॒ पाशः॒ प्रत्य॑स्तो॒ वरु॑णस्य॒ पाश॒ एधो᳚-ऽस्येधिषी॒महि॑ स॒मिद॑सि॒ तेजो॑-ऽसि तेजो॒ मयि॑ धेह्य॒पो अन्व॑चारिष॒ग्ं॒ रसे॑न॒ सम॑सृक्ष्महि । पय॑स्वाग्ं अग्न॒ आ ऽग॑म॒-न्त-म्मा॒ सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा ॥ 51 ॥

(दमे॑दम॒-ओष॑धय॒- आ-षट्च॑) (अ. 45)

यस्त्वा॑ हृ॒दा की॒रिणा॒ मन्य॑मा॒नो ऽम॑र्त्य॒-म्मर्त्यो॒ जोह॑वीमि । जात॑वेदो॒ यशो॑ अ॒स्मासु॑ धेहि प्र॒जाभि॑रग्ने अमृत॒त्वम॑श्याम् ॥ यस्मै॒ त्वग्ं सु॒कृते॑ जातवेद॒ उ लो॒कम॑ग्ने कृ॒णवः॑ स्यो॒नम् । अ॒श्विन॒ग्ं॒ स पु॒त्रिणं॑-वीँ॒रव॑न्त॒-ङ्गोम॑न्तग्ं र॒यि-न्न॑शते स्व॒स्ति ॥ त्वे सु पु॑त्र शव॒सो-ऽवृ॑त्र॒न् काम॑कातयः । न त्वामि॒न्द्राति॑ रिच्यते ॥ उ॒क्थौ॑क्थे॒ सोम॒ इन्द्र॑-म्ममाद नी॒थेनी॑थे म॒घवा॑नग्ं [म॒घवा॑नग्ं, सु॒तासः॑ ।] 52

सु॒तासः॑ । यदीग्ं॑ स॒बाधः॑ पि॒तर॒-न्न पु॒त्रा-स्स॑मा॒नद॑क्षा॒ अव॑से॒ हव॑न्ते ॥ अग्ने॒ रसे॑न॒ तेज॑सा॒ जात॑वेदो॒ वि रो॑चसे । र॒क्षो॒हा-ऽमी॑व॒चात॑नः ॥ अ॒पो अन्व॑चारिष॒ग्ं॒ रसे॑न॒ सम॑सृक्ष्महि । पय॑स्वाग्ं अग्न॒ आ-ऽग॑म॒-न्त-म्मा॒ सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा ॥वसु॒-र्वसु॑पति॒र्॒ हिक॒मस्य॑ग्ने वि॒भाव॑सुः । स्याम॑ ते सुम॒तावपि॑ ॥ त्वाम॑ग्ने॒ वसु॑पतिं॒-वँसू॑नाम॒भि प्र म॑न्दे [प्र म॑न्दे, अ॒द्ध्व॒रेषु॑ राजन्न् ।] 53

अद्ध्व॒रेषु॑ राजन्न् । त्वया॒ वाजं॑-वाँज॒यन्तो॑ जयेमा॒-ऽभिष्या॑म पृथ्सु॒ती-र्मर्त्या॑नाम् । त्वाम॑ग्ने वाज॒सात॑मं॒-विँप्रा॑ वर्धन्ति॒ सुष्टु॑तम् । स नो॑ रास्व सु॒वीर्य᳚म् ॥ अ॒य-न्नो॑ अ॒ग्निर्वरि॑वः कृणोत्व॒य-म्मृधः॑ पु॒र ए॑तु प्रभि॒न्दन्न् ॥ अ॒यग्ं शत्रू᳚ञ्जयतु॒ जर्हृ॑षाणो॒-ऽयं-वाँज॑-ञ्जयतु॒ वाज॑सातौ ॥ अ॒ग्निना॒-ऽग्नि-स्समि॑द्ध्यते क॒वि-र्गृ॒हप॑ति॒-र्युवा᳚ । ह॒व्य॒वाड्-जु॒ह्वा᳚स्यः ॥ त्वग्ग् ह्य॑ग्ने अ॒ग्निना॒ विप्रो॒ विप्रे॑ण॒ सन्थ्स॒ता । सखा॒ सख्या॑ समि॒द्ध्यसे᳚ ॥ उद॑ग्ने॒ शुच॑य॒स्तव॒, वि ज्योति॑षा ॥ 54 ॥

(म॒घवा॑नं-मन्दे॒-ह्य॑ग्ने॒-चतु॑र्दश च) (अ. 46)

(आ द॑दे-वा॒चस्पत॑य-उपया॒मगृ॑हीतो॒-ऽस्या वा॑यो -अ॒यं-वाँं॒ - ँया वां᳚-प्रात॒र्युजा॑-व॒यन्-तं -ँये दे॑वा-स्त्रि॒ग्ं॒श-दु॑पया॒मगृ॑हीतो-ऽसि-मू॒र्धानं॒-मधु॒श्चे-न्द्रा᳚ग्नी॒; ओमा॑सो-म॒रुत्व॑न्त॒-मिन्द्र॑ मरुत्वो-म॒रुत्वा᳚न्- म॒हा-न्म॒हान्नु॒वत्-क॒दा-वा॒म-मद॑ब्धेभि॒र्॒ हिर॑ण्यपाणिग्ं-सु॒शर्मा॒-बृह॒स्पति॑ सुतस्य॒ - हरि॑र॒स्य-ग्न॑-उ॒त्तिष्ठ॑न्-त॒रणि॒- राप्या॑यस्वे॒-युष्टे ये-ज्योति॑ष्मतीं-प्रया॒साय॑-चि॒त्त-माति॒ष्ठे-न्द्र॒-मसा॑वि॒-सर्व॑स्य-म॒हान्-थ्स॒जोषा॒-उदु॒त्यं-धा॒तो-रुग्ं हि-य-स्त्वा॒ षट्च॑त्वारिग्ंशत् ।)

(वा॒च प्रा॒णाय॑ त्वा । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो-ऽस्यपा॒नाय॑ त्वा । आ वा॑यो वा॒यवे॑ स॒जोषा᳚भ्या-न्त्वा । अ॒यमृ॑ता॒युभ्या᳚-न्त्वा । या वा॑म॒श्विभ्या॒-म्माद्ध्वी᳚भ्या-न्त्वा । प्रा॒त॒र्युजा॑व॒श्विभ्या॑म॒श्विभ्या᳚-न्त्वा । अ॒यग्ं शण्डा॑य वी॒रता᳚-म्पाहि । त-म्मर्का॑य प्र॒जाः पा॑हि । ये दे॑वा स्त्रि॒ग्ं॒शदा᳚ग्रय॒णो॑-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । उ॒प॒या॒मगृ॑हीतो॒-ऽसीन्द्रा॑य त्वोक्था॒युवे᳚ । मू॒र्धान॑म॒ग्नये᳚ त्वा वैश्वान॒राय॑ । मधु॑श्च स॒ग्ं॒ सर्पो॑-ऽसि । इन्द्रा᳚ग्नी इन्द्रा॒ग्निभ्या᳚-न्त्वा । ओमा॑सो॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । म॒रुत्व॑-न्त॒न्त्रीणीन्द्रा॑य त्वा म॒रुत्व॑ते । म॒हान्द्वे म॑हे॒न्द्राय॑ त्वा । क॒दा च॒ना-ऽऽदि॒त्येभ्य॑स्त्वा । क॒दा च॒न स्त॒री-र्विव॑स्व आदित्य । इन्द्र॒ग्ं॒ शुचि॑र॒पः । वा॒मन्त्रीणी॑ दे॒वाय॑ त्वा सवि॒त्रे । सु॒शर्मा॑-ऽसि॒ विश्वे᳚भ्यस्त्वा दे॒वेभ्यः॑ । बृह॒स्पति॑-सुतस्य॒ त्वष्ट्रा॒ सोम॑-म्पिब॒ स्वाहा᳚ । हरि॑रसि स॒हसो॑मा॒ इन्द्रा॑य॒ स्वाहा᳚ । अग्न॒ आयूग्॑ष्य॒ग्नये᳚ त्वा॒ तेज॑स्वते । उ॒त्तिष्ठ॒न्निन्द्रा॑य॒ त्वौज॑स्वते । त॒रणि॒-स्सूर्या॑य त्वा॒ भ्राज॑स्वते । आ ति॑ष्ठाद्या॒ष्षटिन्द्रा॑य त्वा षोड॒शिने᳚ । उदु॒ त्य-ञ्चि॒त्रम् । अग्ने॒ नय॒ दिव॑-ङ्गच्छ । उ॒रूमायु॑ष्टे॒ यद्दे॑वा मुमुग्धि । अग्ना॑विष्णू सुक्रतू मुमुक्तम् । परा॒ वै प॒ङ्क्त्यः॑ । दे॒वा वै ये दे॒वाः प॒ङ्क्त्यो᳚ । परा॒ वै स वाच᳚म् । भूमि॒र्व्य॑तृष्यन्न् । प्र॒जाप॑ति॒-र्व्य॑क्षुद्ध्यन्न् । भूमि॑रादि॒या वै । अ॒ग्नि॒हो॒त्रमा॑दि॒त्यो वै । भूमि॒-र्लेक॒-स्सले॑क-स्सु॒लेकः॑ । विष्णो॒रुदु॑त्त॒मम् । अन्न॑पते॒ पुन॑स्वा-ऽऽदि॒त्याः । उ॒रुग्ं सग्ं सृ॑ज॒ वर्च॑सा । यस्त्वा॒ सुष्टु॑तम् । त्वम॑ग्ने यु॒क्ष्वा हि सु॑ष्टि॒तिम् । त्वम॑ग्ने॒ विच॑र्षणे । यत्वा॒ वि रो॑चसे ।)

(आ द॑दे॒-ये दे॑वा-म॒हा-नु॒त्तिष्ठ॒न्-थ्सर्व॑स्य-सन्तु दुर्मि॒त्रा-श्चतु॑ष्पञ्चा॒शत् ।)

(आ द॑दे॒, वि ज्योति॑षा)

॥ हरिः॑ ओम् ॥

॥ कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिताया-म्प्रथमकाण्डे चतुर्थः प्रश्न-स्समाप्तः ॥