⚠️ AI-generated translation — the Hindi meaning was produced by AI and automatically cross-checked against the Sanskrit, but it may still contain errors. It has not yet been reviewed by a scholar. Please refer to a traditional commentary for study.
Summary — Hindi
श्री हयग्रीव सम्पदा स्तोत्रम् में हयग्रीव की उपासना की गई है, जो ज्ञान और आनंद से युक्त, निर्मल स्फटिक के समान आकृति वाले और समस्त विद्याओं के आधार हैं। यह स्तोत्र कहता है कि हयग्रीव, हयग्रीव, हयग्रीव इस प्रकार कहने वाले मनुष्य को पाप छोड़ देते हैं, जैसे दरिद्र को स्त्रियाँ छोड़ देती हैं। ऐसा कहने वाले की वाणी गंगा की धारा के समान निकलती है, और वह ध्वनि वैकुण्ठ के द्वार खोलने में समर्थ होकर शोभित होती है। हयग्रीव के नाम से अंकित यह पुण्यमय तीन श्लोकों का समूह, वादिराज यति द्वारा कहा गया, पढ़ने वालों के लिए सम्पदाओं का स्थान है।
AI-generated · not yet verified
The Hindi meaning of each verse is shown below the verse.
Meaning —
⏳ The meaning of this text is being prepared (AI translation with an accuracy check). This usually takes a few minutes — this page will refresh when it is ready.
The meaning is ready. Show it.
The meaning could not be prepared right now.
A translation in is not yet available for this text.
Available in: Hindi.
Verse 1
జ్ఞానానన్దమయం దేవం నిర్మలస్ఫటికాకృతిం
ఆధారం సర్వవిద్యానాం హయగ్రీవముపాస్మహే ॥1॥
ఆధారం సర్వవిద్యానాం హయగ్రీవముపాస్మహే ॥1॥
jñānānandamayaṃ devaṃ nirmalasphaṭikākṛtiṃ
ādhāraṃ sarvavidyānāṃ hayagrīvamupāsmahe ||1||
ādhāraṃ sarvavidyānāṃ hayagrīvamupāsmahe ||1||
ज्ञान और आनंद से युक्त देवता, निर्मल स्फटिक के समान आकृति वाले, समस्त विद्याओं के आधार हयग्रीव की हम उपासना करते हैं। AI
Verse 1
హయగ్రీవ హయగ్రీవ హయగ్రీవేతి వాదినమ్ ।
నరం ముఞ్చన్తి పాపాని దరిద్రమివ యోషితః ॥ 1॥
నరం ముఞ్చన్తి పాపాని దరిద్రమివ యోషితః ॥ 1॥
hayagrīva hayagrīva hayagrīveti vādinam |
naraṃ muñcanti pāpāni daridramiva yoṣitaḥ || 1||
naraṃ muñcanti pāpāni daridramiva yoṣitaḥ || 1||
हयग्रीव, हयग्रीव, हयग्रीव इस प्रकार कहने वाले मनुष्य को पाप छोड़ देते हैं, जैसे दरिद्र को स्त्रियाँ छोड़ देती हैं। AI
Verse 2
హయగ్రీవ హయగ్రీవ హయగ్రీవేతి యో వదేత్ ।
తస్య నిస్సరతే వాణీ జహ్నుకన్యా ప్రవాహవత్ ॥ 2॥
తస్య నిస్సరతే వాణీ జహ్నుకన్యా ప్రవాహవత్ ॥ 2॥
hayagrīva hayagrīva hayagrīveti yo vadet |
tasya nissarate vāṇī jahnukanyā pravāhavat || 2||
tasya nissarate vāṇī jahnukanyā pravāhavat || 2||
हयग्रीव, हयग्रीव, हयग्रीव इस प्रकार जो कहता है, उसकी वाणी गंगा की धारा के समान निकलती है। AI
Verse 3
హయగ్రీవ హయగ్రీవ హయగ్రీవేతి యో ధ్వనిః ।
విశోభతే స వైకుణ్ఠ కవాటోద్ఘాటనక్షమః ॥ 3॥
విశోభతే స వైకుణ్ఠ కవాటోద్ఘాటనక్షమః ॥ 3॥
hayagrīva hayagrīva hayagrīveti yo dhvaniḥ |
viśobhate sa vaikuṇṭha kavāṭodghāṭanakṣamaḥ || 3||
viśobhate sa vaikuṇṭha kavāṭodghāṭanakṣamaḥ || 3||
हयग्रीव, हयग्रीव, हयग्रीव यह जो ध्वनि है, वह वैकुण्ठ के द्वार खोलने में समर्थ होकर शोभित होती है। AI
Verse 4
శ్లోకత్రయమిదం పుణ్యం హయగ్రీవపదాఙ్కితమ్
వాదిరాజయతిప్రోక్తం పఠతాం సమ్పదాం పదమ్ ॥ 4॥
వాదిరాజయతిప్రోక్తం పఠతాం సమ్పదాం పదమ్ ॥ 4॥
ślokatrayamidaṃ puṇyaṃ hayagrīvapadāṅkitam
vādirājayatiproktaṃ paṭhatāṃ sampadāṃ padam || 4||
vādirājayatiproktaṃ paṭhatāṃ sampadāṃ padam || 4||
हयग्रीव के नाम से अंकित यह पुण्यमय तीन श्लोकों का समूह, वादिराज यति द्वारा कहा गया, पढ़ने वालों के लिए सम्पदाओं का स्थान है। AI
॥ ఇతి శ్రీమద్వాదిరాజపూజ్యచరణవిరచితం హయగ్రీవసమ్పదాస్తోత్రం సమ్పూర్ణమ్ ॥
Sanskrit — Devanagari (original)
ज्ञानानन्दमयं देवं निर्मलस्फटिकाकृतिं
आधारं सर्वविद्यानां हयग्रीवमुपास्महे ॥1॥
हयग्रीव हयग्रीव हयग्रीवेति वादिनम् ।
नरं मुञ्चन्ति पापानि दरिद्रमिव योषितः ॥ 1॥
हयग्रीव हयग्रीव हयग्रीवेति यो वदेत् ।
तस्य निस्सरते वाणी जह्नुकन्या प्रवाहवत् ॥ 2॥
हयग्रीव हयग्रीव हयग्रीवेति यो ध्वनिः ।
विशोभते स वैकुण्ठ कवाटोद्घाटनक्षमः ॥ 3॥
श्लोकत्रयमिदं पुण्यं हयग्रीवपदाङ्कितम्
वादिराजयतिप्रोक्तं पठतां सम्पदां पदम् ॥ 4॥
॥ इति श्रीमद्वादिराजपूज्यचरणविरचितं हयग्रीवसम्पदास्तोत्रं सम्पूर्णम् ॥
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Telugu script. Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.
It is a transliteration, not a translation — see “Meaning” for translations where available.