દેયાસુર્મૂર્ધ્નિ રાજત્સરસસુરસરિત્પારપર્યન્તનિર્ય-
-ત્પ્રાંશુસ્તમ્બાઃ પિશઙ્ગાસ્તુલિતપરિણતારક્તશાલીલતા વઃ ।
દુર્વારાપત્તિગર્તશ્રિતનિખિલજનોત્તારણે રજ્જુભૂતા
ઘોરાઘોર્વીરુહાલીદહનશિખિશિખાઃ શર્મ શાર્વાઃ કપર્દાઃ ॥ 1 ॥
કુર્વન્નિર્વાણમાર્ગપ્રગમપરિલસદ્રૂપ્યસોપાનશઙ્કાં
શક્રારીણાં પુરાણાં ત્રયવિજયકૃતસ્પષ્ટરેખાયમાણમ્ ।
અવ્યાદવ્યાજમુચ્ચૈરલિકહિમધરાધિત્યકાન્તસ્ત્રિધોદ્ય-
-જ્જાહ્નવ્યાભં મૃડાનીકમિતુરુડુપરુક્પાણ્ડરં વસ્ત્રિપુણ્ડ્રમ્ ॥ 2 ॥
ક્રુધ્યદ્ગૌરીપ્રસાદાનતિસમયપદાઙ્ગુષ્ઠસઙ્ક્રાન્તલાક્ષા-
-બિન્દુસ્પર્ધિ સ્મરારેઃ સ્ફટિકમણિદૃષન્મગ્નમાણિક્યશોભમ્ ।
મૂર્ધ્ન્યુદ્યદ્દિવ્યસિન્ધોઃ પતિતશફરિકાકારિ વો મસ્તકં સ્તા-
-દસ્તોકાપત્તિકૃત્યૈ હુતવહકણિકામોક્ષરૂક્ષં સદાક્ષિ ॥ 3 ॥
ભૂત્યૈ દૃગ્ભૂતયોઃ સ્યાદ્યદહિમહિમરુગ્બિમ્બયોઃ સ્નિગ્ધવર્ણો
દૈત્યૌઘધ્વંસશંસી સ્ફુટ ઇવ પરિવેષાવશેષો વિભાતિ ।
સર્ગસ્થિત્યન્તવૃત્તિર્મયિ સમુપગતેતીવ નિર્વૃત્તગર્વં
શર્વાણીભર્તુરુચ્ચૈર્યુગલમથ દધદ્વિભ્રમં તદ્ભ્રુવોર્વઃ ॥ 4 ॥
યુગ્મે રુક્માબ્જપિઙ્ગે ગ્રહ ઇવ પિહિતે દ્રાગ્યયોઃ પ્રાગ્દુહિત્રા
શૈલસ્ય ધ્વાન્તનીલામ્બરરચિતબૃહત્કઞ્ચુકોઽભૂત્પ્રપઞ્ચઃ ।
તે ત્રૈનેત્રે પવિત્રે ત્રિદશવરઘટામિત્રજૈત્રોગ્રશસ્ત્રે
નેત્રે નેત્રે ભવેતાં દ્રુતમિહ ભવતામિન્દ્રિયાશ્વાન્વિયન્તુમ્ ॥ 5 ॥
ચણ્ડીવક્ત્રાર્પણેચ્છોસ્તદનુ ભગવતઃ પાણ્ડુરુક્પાણ્ડુગણ્ડ-
-પ્રોદ્યત્કણ્ડૂં વિનેતું વિતનુત ઇવ યે રત્નકોણૈર્વિઘૃષ્ટિમ્ ।
ચણ્ડાર્ચિર્મણ્ડલાભે સતતનતજનધ્વાન્તખણ્ડાતિશૌણ્ડે
ચાણ્ડીશે તે શ્રિયેસ્તામધિકમવનતાખણ્ડલે કુણ્ડલે વઃ ॥ 6 ॥
ખટ્વાઙ્ગોદગ્રપાણેઃ સ્ફુટવિકટપુટો વક્ત્રરન્ધ્રપ્રવેશ-
-પ્રેપ્સૂદઞ્ચત્ફણોરુશ્વસદતિધવલાહીન્દ્રશઙ્કાં દધાનઃ ।
યુષ્માકં ક્રમવક્ત્રામ્બુરુહપરિલસત્કર્ણિકાકારશોભઃ
શશ્વત્ત્રાણાય ભૂયાદલમતિવિમલોત્તુઙ્ગકોણઃ સ ઘોણઃ ॥ 7 ॥
ક્રુધ્યત્યદ્ધા યયોઃ સ્વાં તનુમતિલસતોર્બિમ્બિતાં લક્ષયન્તી
ભર્ત્રે સ્પર્ધાતિનિઘ્ના મુહુરિતરવધૂશઙ્કયા શૈલકન્યા ।
યુષ્માંસ્તૌ શશ્વદુચ્ચૈરબહુલદશમીશર્વરીશાતિશુભ્રા-
-વવ્યાસ્તાં દિવ્યસિન્ધોઃ કમિતુરવનમલ્લોકપાલૌ કપોલૌ ॥ 8 ॥
યો ભાસા ભાત્યુપાન્તસ્થિત ઇવ નિભૃતં કૌસ્તુભો દ્રષ્ટુમિચ્છ-
-ન્સોત્થસ્નેહાન્નિતાન્તં ગલગતગરલં પત્યુરુચ્ચૈઃ પશૂનામ્ ।
પ્રોદ્યત્પ્રેમ્ણા યમાર્દ્રા પિબતિ ગિરિસુતા સમ્પદઃ સાતિરેકા
લોકાઃ શોણીકૃતાન્તા યદધરમહસા સોઽધરો વો વિધત્તામ્ ॥ 9 ॥
અત્યર્થં રાજતે યા વદનશશધરાદુદ્ગલચ્ચારુવાણી-
-પીયૂષામ્ભઃપ્રવાહપ્રસરપરિલસત્ફેનબિન્દ્વાવલીવ ।
દેયાત્સા દન્તપઙ્ક્તિશ્ચિરમિહ દનુદાયાદદૌવારિકસ્ય
દ્યુત્યા દીપ્તેન્દુકુન્દચ્છવિરમલતરપ્રોન્નતાગ્રા મુદં વઃ ॥ 10 ॥
ન્યક્કુર્વન્નુર્વરાભૃન્નિભઘનસમયોદ્ધુષ્ટમેઘૌઘઘોષં
સ્ફૂર્જદ્વાર્ધ્યુત્થિતોરુધ્વનિતમપિ પરબ્રહ્મભૂતો ગભીરઃ ।
સુવ્યક્તો વ્યક્તમૂર્તેઃ પ્રકટિતકરણઃ પ્રાણનાથસ્ય સત્યાઃ
પ્રીત્યા વઃ સંવિદધ્યાત્ફલવિકલમલં જન્મ નાદઃ સ નાદઃ ॥ 11 ॥
ભાસા યસ્ય ત્રિલોકી લસતિ પરિલસત્ફેનબિન્દ્વર્ણવાન્ત-
-ર્વ્યામગ્નેવાતિગૌરસ્તુલિતસુરસરિદ્વારિપૂરપ્રસારઃ ।
પીનાત્મા દન્તભાભિર્ભૃશમહહહકારાતિભીમઃ સદેષ્ટાં
પુષ્ટાં તુષ્ટિં કૃષીષ્ટ સ્ફુટમિહ ભવતામટ્ટહાસોઽષ્ટમૂર્તેઃ ॥ 12 ॥
સદ્યોજાતાખ્યમાપ્યં યદુવિમલમુદગ્વર્તિ યદ્વામદેવં
નામ્ના હેમ્ના સદૃક્ષં જલદનિભમઘોરાહ્વયં દક્ષિણં યત્ ।
યદ્બાલાર્કપ્રભં તત્પુરુષનિગદિતં પૂર્વમીશાનસઞ્જ્ઞં
યદ્દિવ્યં તાનિ શમ્ભોર્ભવદભિલષિતં પઞ્ચ દદ્યુર્મુખાનિ ॥ 13 ॥
આત્મપ્રેમ્ણો ભવાન્યા સ્વયમિવ રચિતાઃ સાદરં સાંવનન્યા
મષ્યા તિસ્રઃસુનીલાઞ્જનનિભગરરેખાઃ સમાભાન્તિ યસ્યામ્ ।
અકલ્પાનલ્પભાસા ભૃશરુચિરતરા કમ્બુકલ્પામ્બિકાયાઃ
પત્યુઃ સાત્યન્તમન્તર્વિલસતુ સતતં મન્થરા કન્ધરા વઃ ॥ 14 ॥
વક્ત્રેન્દોર્દન્તલક્ષ્મ્યાશ્ચિરમધરમહાકૌસ્તુભસ્યાપ્યુપાન્તે
સોત્થાનાં પ્રાર્થયન્યઃ સ્થિતિમચલભુવે વારયન્ત્યૈ નિવેશમ્ ।
પ્રાયુઙ્ક્તેવાશિષો યઃ પ્રતિપદમમૃતત્વે સ્થિતઃ કાલશત્રોઃ
કાલં કુર્વન્ગલં વો હૃદયમયમલં ક્ષાલયેત્કાલકૂટઃ ॥ 15 ॥
પ્રૌઢપ્રેમાકુલાયા દૃઢતરપરિરમ્ભેષુ પર્વેન્દુમુખ્યાઃ
પાર્વત્યાશ્ચારુચામીકરવલયપદૈરઙ્કિતં કાન્તિશાલિ ।
રઙ્ગન્નાગાઙ્ગદાઢ્યં સતતમવિહિતં કર્મ નિર્મૂલયેત્ત-
-દ્દોર્મૂલં નિર્મલં યદ્ધૃદિ દુરિતમપાસ્યાર્જિતં ધૂર્જટેર્વઃ ॥ 16 ॥
કણ્ઠાશ્લેષાર્થમાપ્તા દિવ ઇવ કમિતુઃ સ્વર્ગસિન્ધોઃ પ્રવાહાઃ
ક્રાન્ત્યૈ સંસારસિન્ધોઃ સ્ફટિકમણિમહાસઙ્ક્રમાકારદીર્ઘાઃ ।
તિર્યગ્વિષ્કમ્ભભૂતાસ્ત્રિભુવનવસતેર્ભિન્નદૈત્યેભદેહા
બાહા વસ્તા હરસ્ય દ્રુતમિહ નિવહાનંહસાં સંહરન્તુ ॥ 17 ॥
વક્ષો દક્ષદ્વિષોઽલં સ્મરભરવિનમદ્દક્ષજાક્ષીણવક્ષો-
-જાન્તર્નિક્ષિપ્તશુમ્ભન્મલયજમિલિતોદ્ભાસિ ભસ્મોક્ષિતં યત્ ।
ક્ષિપ્રં તદ્રૂક્ષચક્ષુઃ શ્રુતિગણફણરત્નૌઘભાભીક્ષ્ણશોભં
યુષ્માકં શશ્વદેનઃ સ્ફટિકમણિશિલામણ્ડલાભં ક્ષિણોતુ ॥ 18 ॥
મુક્તામુક્તે વિચિત્રાકુલવલિલહરીજાલશાલિન્યવાઞ્ચ-
-ન્નાભ્યાવર્તે વિલોલદ્ભુજગવરયુતે કાલશત્રોર્વિશાલે ।
યુષ્મચ્ચિત્તત્રિધામા પ્રતિનવરુચિરે મન્દિરે કાન્તિલક્ષ્મ્યાઃ
શેતાં શીતાંશુગૌરે ચિરતરમુદરક્ષીરસિન્ધૌ સલીલમ્ ॥ 19 ॥
વૈયાઘ્રી યત્ર કૃત્તિઃ સ્ફુરતિ હિમગિરેર્વિસ્તૃતોપત્યકાન્તઃ
સાન્દ્રાવશ્યાયમિશ્રા પરિત ઇવ વૃતા નીલજીમૂતમાલા ।
આબદ્ધાહીન્દ્રકાઞ્ચીગુણમતિપૃથુલં શૈલજાક્રીડભૂમિ-
-સ્તદ્વો નિઃશ્રેયસે સ્યાજ્જઘનમતિઘનં બાલશીતાંશુમૌલેઃ ॥ 20 ॥
પુષ્ટાવષ્ટમ્ભભૂતૌ પૃથુતરજઘનસ્યાપિ નિત્યં ત્રિલોક્યાઃ
સમ્યગ્વૃત્તૌ સુરેન્દ્રદ્વિરદવરકરોદારકાન્તિં દધાનૌ ।
સારાવૂરૂ પુરારેઃ પ્રસભમરિઘટાઘસ્મરૌ ભસ્મશુભ્રૌ
ભક્તૈરત્યાર્દ્રચિત્તૈરધિકમવનતૌ વાઞ્છિતં વો વિધત્તામ્ ॥ 21 ॥
આનન્દાયેન્દુકાન્તોપલરચિતસમુદ્ગાયિતે યે મુનીનાં
ચિત્તાદર્શં નિધાતું વિદધતિ ચરણે તાણ્ડવાકુઞ્ચનાનિ ।
કાઞ્ચીભોગીન્દ્રમૂર્ધ્નાં પ્રતિમુહુરુપધાનાયમાને ક્ષણં તે
કાન્તે સ્તામન્તકારેર્દ્યુતિવિજિતસુધાભાનુની જાનુની વઃ ॥ 22 ॥
મઞ્જીરીભૂતભોગિપ્રવરગણફણામણ્ડલાન્તર્નિતાન્ત-
-વ્યાદીર્ઘાનર્ઘરત્નદ્યુતિકિસલયતે સ્તૂયમાને દ્યુસદ્ભિઃ ।
બિભ્રત્યૌ વિભ્રમં વઃ સ્ફટિકમણિબૃહદ્દણ્ડવદ્ભાસિતે યે
જઙ્ઘે શઙ્ખેન્દુશુભ્રે ભૃશમિહ ભવતાં માનસે શૂલપાણેઃ ॥ 23 ॥
અસ્તોકસ્તોમશસ્ત્રૈરપચિતિમમલાં ભૂરિભાવોપહારૈઃ
કુર્વદ્ભિઃ સર્વદોચ્ચૈઃ સતતમભિવૃતૌ બ્રહ્મવિદ્દેવલાદ્યૈઃ ।
સમ્યક્સમ્પૂજ્યમાનાવિહ હૃદિ સરસીવાનિશં યુષ્મદીયે
શર્વસ્ય ક્રીડતાં તૌ પ્રપદવરબૃહત્કચ્છપાવચ્છભાસૌ ॥ 24 ॥
યાઃ સ્વસ્યૈકાંશપાતાદતિબહલગલદ્રક્તવક્ત્રં પ્રણુન્ન-
-પ્રાણં પ્રાક્રોશયન્પ્રાઙ્નિજમચલવરં ચાલયન્તં દશાસ્યમ્ ।
પાદાઙ્ગુલ્યો દિશન્તુ દ્રુતમયુગદૃશઃ કલ્મષપ્લોષકલ્યાઃ
કલ્યાણં ફુલ્લમાલ્યપ્રકરવિલસિતા વઃ પ્રણદ્ધાહિવલ્લ્યઃ ॥ 25 ॥
પ્રહ્વપ્રાચીનબર્હિઃપ્રમુખસુરવરપ્રસ્ફુરન્મૌલિસક્ત-
-જ્યાયોરત્નોત્કરોસ્રૈરવિરતમમલા ભૂરિનીરાજિતા યા ।
પ્રોદગ્રાગ્રા પ્રદેયાત્તતિરિવ રુચિરા તારકાણાં નિતાન્તં
નીલગ્રીવસ્ય પાદામ્બુરુહવિલસિતા સા નખાલી સુખં વઃ ॥ 26 ॥
સત્યાઃ સત્યાનનેન્દાવપિ સવિધગતે યે વિકાસં દધાતે
સ્વાન્તે સ્વાં તે લભન્તે શ્રિયમિહ સરસીવામરા યે દધાનાઃ ।
લોલં લોલમ્બકાનાં કુલમિવ સુધિયાં સેવતે યે સદા સ્તાં
ભૂત્યૈ ભૂત્યૈણપાણેર્વિમલતરરુચસ્તે પદામ્ભોરુહે વઃ ॥ 27 ॥
યેષાં રાગાદિદોષાક્ષતમતિ યતયો યાન્તિ મુક્તિં પ્રસાદા-
-દ્યે વા નમ્રાત્મમૂર્તિદ્યુસદૃષિપરિષન્મૂર્ધ્નિ શેષાયમાણાઃ ।
શ્રીકણ્ઠસ્યારુણોદ્યચ્ચરણસરસિજપ્રોત્થિતાસ્તે ભાવાખ્યા-
-ત્પારાવારાચ્ચિરં વો દુરિતહતિકૃતસ્તારયેયુઃ પરાગાઃ ॥ 28 ॥
ભૂમ્ના યસ્યાસ્તસીમ્ના ભુવનમનુસૃતં યત્પરં ધામ ધામ્નાં
સામ્નામામ્નાયતત્ત્વં યદપિ ચ પરમં યદ્ગુણાતીતમાદ્યમ્ ।
યચ્ચાંહોહન્નિરીહં ગહનમિતિ મુહુઃ પ્રાહુરુચ્ચૈર્મહાન્તો
માહેશં તન્મહો મે મહિતમહરહર્મોહરોહં નિહન્તુ ॥ 29 ॥
ઇતિ શ્રીમત્પરમહંસપરિવ્રાજકાચાર્યસ્ય શ્રીગોવિન્દભગવત્પૂજ્યપાદશિષ્યસ્ય શ્રીમચ્છઙ્કરભગવતઃ કૃતૌ શ્રી શિવ કેશાદિપાદાન્તવર્ણન સ્તોત્રમ્ ॥
Roman (IAST) Transliteration
deyāsurmūrdhni rājatsarasasurasaritpāraparyantanirya-
-tprāṃśustambāḥ piśaṅgāstulitapariṇatāraktaśālīlatā vaḥ |
durvārāpattigartaśritanikhilajanottāraṇe rajjubhūtā
ghorāghorvīruhālīdahanaśikhiśikhāḥ śarma śārvāḥ kapardāḥ || 1 ||
kurvannirvāṇamārgapragamaparilasadrūpyasopānaśaṅkāṃ
śakrārīṇāṃ purāṇāṃ trayavijayakṛtaspaṣṭarekhāyamāṇam |
avyādavyājamuccairalikahimadharādhityakāntastridhodya-
-jjāhnavyābhaṃ mṛḍānīkamituruḍuparukpāṇḍaraṃ vastripuṇḍram || 2 ||
krudhyadgaurīprasādānatisamayapadāṅguṣṭhasaṅkrāntalākṣā-
-binduspardhi smarāreḥ sphaṭikamaṇidṛṣanmagnamāṇikyaśobham |
mūrdhnyudyaddivyasindhoḥ patitaśapharikākāri vo mastakaṃ stā-
-dastokāpattikṛtyai hutavahakaṇikāmokṣarūkṣaṃ sadākṣi || 3 ||
bhūtyai dṛgbhūtayoḥ syādyadahimahimarugbimbayoḥ snigdhavarṇo
daityaughadhvaṃsaśaṃsī sphuṭa iva pariveṣāvaśeṣo vibhāti |
sargasthityantavṛttirmayi samupagatetīva nirvṛttagarvaṃ
śarvāṇībharturuccairyugalamatha dadhadvibhramaṃ tadbhruvorvaḥ || 4 ||
yugme rukmābjapiṅge graha iva pihite drāgyayoḥ prāgduhitrā
śailasya dhvāntanīlāmbararacitabṛhatkañcuko'bhūtprapañcaḥ |
te trainetre pavitre tridaśavaraghaṭāmitrajaitrograśastre
netre netre bhavetāṃ drutamiha bhavatāmindriyāśvānviyantum || 5 ||
caṇḍīvaktrārpaṇecchostadanu bhagavataḥ pāṇḍurukpāṇḍugaṇḍa-
-prodyatkaṇḍūṃ vinetuṃ vitanuta iva ye ratnakoṇairvighṛṣṭim |
caṇḍārcirmaṇḍalābhe satatanatajanadhvāntakhaṇḍātiśauṇḍe
cāṇḍīśe te śriyestāmadhikamavanatākhaṇḍale kuṇḍale vaḥ || 6 ||
khaṭvāṅgodagrapāṇeḥ sphuṭavikaṭapuṭo vaktrarandhrapraveśa-
-prepsūdañcatphaṇoruśvasadatidhavalāhīndraśaṅkāṃ dadhānaḥ |
yuṣmākaṃ kramavaktrāmburuhaparilasatkarṇikākāraśobhaḥ
śaśvattrāṇāya bhūyādalamativimalottuṅgakoṇaḥ sa ghoṇaḥ || 7 ||
krudhyatyaddhā yayoḥ svāṃ tanumatilasatorbimbitāṃ lakṣayantī
bhartre spardhātinighnā muhuritaravadhūśaṅkayā śailakanyā |
yuṣmāṃstau śaśvaduccairabahuladaśamīśarvarīśātiśubhrā-
-vavyāstāṃ divyasindhoḥ kamituravanamallokapālau kapolau || 8 ||
yo bhāsā bhātyupāntasthita iva nibhṛtaṃ kaustubho draṣṭumiccha-
-nsotthasnehānnitāntaṃ galagatagaralaṃ patyuruccaiḥ paśūnām |
prodyatpremṇā yamārdrā pibati girisutā sampadaḥ sātirekā
lokāḥ śoṇīkṛtāntā yadadharamahasā so'dharo vo vidhattām || 9 ||
atyarthaṃ rājate yā vadanaśaśadharādudgalaccāruvāṇī-
-pīyūṣāmbhaḥpravāhaprasaraparilasatphenabindvāvalīva |
deyātsā dantapaṅktiściramiha danudāyādadauvārikasya
dyutyā dīptendukundacchaviramalatarapronnatāgrā mudaṃ vaḥ || 10 ||
nyakkurvannurvarābhṛnnibhaghanasamayoddhuṣṭameghaughaghoṣaṃ
sphūrjadvārdhyutthitorudhvanitamapi parabrahmabhūto gabhīraḥ |
suvyakto vyaktamūrteḥ prakaṭitakaraṇaḥ prāṇanāthasya satyāḥ
prītyā vaḥ saṃvidadhyātphalavikalamalaṃ janma nādaḥ sa nādaḥ || 11 ||
bhāsā yasya trilokī lasati parilasatphenabindvarṇavānta-
-rvyāmagnevātigaurastulitasurasaridvāripūraprasāraḥ |
pīnātmā dantabhābhirbhṛśamahahahakārātibhīmaḥ sadeṣṭāṃ
puṣṭāṃ tuṣṭiṃ kṛṣīṣṭa sphuṭamiha bhavatāmaṭṭahāso'ṣṭamūrteḥ || 12 ||
sadyojātākhyamāpyaṃ yaduvimalamudagvarti yadvāmadevaṃ
nāmnā hemnā sadṛkṣaṃ jaladanibhamaghorāhvayaṃ dakṣiṇaṃ yat |
yadbālārkaprabhaṃ tatpuruṣanigaditaṃ pūrvamīśānasañjñaṃ
yaddivyaṃ tāni śambhorbhavadabhilaṣitaṃ pañca dadyurmukhāni || 13 ||
ātmapremṇo bhavānyā svayamiva racitāḥ sādaraṃ sāṃvananyā
maṣyā tisraḥsunīlāñjananibhagararekhāḥ samābhānti yasyām |
akalpānalpabhāsā bhṛśaruciratarā kambukalpāmbikāyāḥ
patyuḥ sātyantamantarvilasatu satataṃ mantharā kandharā vaḥ || 14 ||
vaktrendordantalakṣmyāściramadharamahākaustubhasyāpyupānte
sotthānāṃ prārthayanyaḥ sthitimacalabhuve vārayantyai niveśam |
prāyuṅktevāśiṣo yaḥ pratipadamamṛtatve sthitaḥ kālaśatroḥ
kālaṃ kurvangalaṃ vo hṛdayamayamalaṃ kṣālayetkālakūṭaḥ || 15 ||
prauḍhapremākulāyā dṛḍhataraparirambheṣu parvendumukhyāḥ
pārvatyāścārucāmīkaravalayapadairaṅkitaṃ kāntiśāli |
raṅgannāgāṅgadāḍhyaṃ satatamavihitaṃ karma nirmūlayetta-
-ddormūlaṃ nirmalaṃ yaddhṛdi duritamapāsyārjitaṃ dhūrjaṭervaḥ || 16 ||
kaṇṭhāśleṣārthamāptā diva iva kamituḥ svargasindhoḥ pravāhāḥ
krāntyai saṃsārasindhoḥ sphaṭikamaṇimahāsaṅkramākāradīrghāḥ |
tiryagviṣkambhabhūtāstribhuvanavasaterbhinnadaityebhadehā
bāhā vastā harasya drutamiha nivahānaṃhasāṃ saṃharantu || 17 ||
vakṣo dakṣadviṣo'laṃ smarabharavinamaddakṣajākṣīṇavakṣo-
-jāntarnikṣiptaśumbhanmalayajamilitodbhāsi bhasmokṣitaṃ yat |
kṣipraṃ tadrūkṣacakṣuḥ śrutigaṇaphaṇaratnaughabhābhīkṣṇaśobhaṃ
yuṣmākaṃ śaśvadenaḥ sphaṭikamaṇiśilāmaṇḍalābhaṃ kṣiṇotu || 18 ||
muktāmukte vicitrākulavalilaharījālaśālinyavāñca-
-nnābhyāvarte viloladbhujagavarayute kālaśatrorviśāle |
yuṣmaccittatridhāmā pratinavarucire mandire kāntilakṣmyāḥ
śetāṃ śītāṃśugaure cirataramudarakṣīrasindhau salīlam || 19 ||
vaiyāghrī yatra kṛttiḥ sphurati himagirervistṛtopatyakāntaḥ
sāndrāvaśyāyamiśrā parita iva vṛtā nīlajīmūtamālā |
ābaddhāhīndrakāñcīguṇamatipṛthulaṃ śailajākrīḍabhūmi-
-stadvo niḥśreyase syājjaghanamatighanaṃ bālaśītāṃśumauleḥ || 20 ||
puṣṭāvaṣṭambhabhūtau pṛthutarajaghanasyāpi nityaṃ trilokyāḥ
samyagvṛttau surendradviradavarakarodārakāntiṃ dadhānau |
sārāvūrū purāreḥ prasabhamarighaṭāghasmarau bhasmaśubhrau
bhaktairatyārdracittairadhikamavanatau vāñchitaṃ vo vidhattām || 21 ||
ānandāyendukāntopalaracitasamudgāyite ye munīnāṃ
cittādarśaṃ nidhātuṃ vidadhati caraṇe tāṇḍavākuñcanāni |
kāñcībhogīndramūrdhnāṃ pratimuhurupadhānāyamāne kṣaṇaṃ te
kānte stāmantakārerdyutivijitasudhābhānunī jānunī vaḥ || 22 ||
mañjīrībhūtabhogipravaragaṇaphaṇāmaṇḍalāntarnitānta-
-vyādīrghānargharatnadyutikisalayate stūyamāne dyusadbhiḥ |
bibhratyau vibhramaṃ vaḥ sphaṭikamaṇibṛhaddaṇḍavadbhāsite ye
jaṅghe śaṅkhenduśubhre bhṛśamiha bhavatāṃ mānase śūlapāṇeḥ || 23 ||
astokastomaśastrairapacitimamalāṃ bhūribhāvopahāraiḥ
kurvadbhiḥ sarvadoccaiḥ satatamabhivṛtau brahmaviddevalādyaiḥ |
samyaksampūjyamānāviha hṛdi sarasīvāniśaṃ yuṣmadīye
śarvasya krīḍatāṃ tau prapadavarabṛhatkacchapāvacchabhāsau || 24 ||
yāḥ svasyaikāṃśapātādatibahalagaladraktavaktraṃ praṇunna-
-prāṇaṃ prākrośayanprāṅnijamacalavaraṃ cālayantaṃ daśāsyam |
pādāṅgulyo diśantu drutamayugadṛśaḥ kalmaṣaploṣakalyāḥ
kalyāṇaṃ phullamālyaprakaravilasitā vaḥ praṇaddhāhivallyaḥ || 25 ||
prahvaprācīnabarhiḥpramukhasuravaraprasphuranmaulisakta-
-jyāyoratnotkarosrairaviratamamalā bhūrinīrājitā yā |
prodagrāgrā pradeyāttatiriva rucirā tārakāṇāṃ nitāntaṃ
nīlagrīvasya pādāmburuhavilasitā sā nakhālī sukhaṃ vaḥ || 26 ||
satyāḥ satyānanendāvapi savidhagate ye vikāsaṃ dadhāte
svānte svāṃ te labhante śriyamiha sarasīvāmarā ye dadhānāḥ |
lolaṃ lolambakānāṃ kulamiva sudhiyāṃ sevate ye sadā stāṃ
bhūtyai bhūtyaiṇapāṇervimalatararucaste padāmbhoruhe vaḥ || 27 ||
yeṣāṃ rāgādidoṣākṣatamati yatayo yānti muktiṃ prasādā-
-dye vā namrātmamūrtidyusadṛṣipariṣanmūrdhni śeṣāyamāṇāḥ |
śrīkaṇṭhasyāruṇodyaccaraṇasarasijaprotthitāste bhāvākhyā-
-tpārāvārācciraṃ vo duritahatikṛtastārayeyuḥ parāgāḥ || 28 ||
bhūmnā yasyāstasīmnā bhuvanamanusṛtaṃ yatparaṃ dhāma dhāmnāṃ
sāmnāmāmnāyatattvaṃ yadapi ca paramaṃ yadguṇātītamādyam |
yaccāṃhohannirīhaṃ gahanamiti muhuḥ prāhuruccairmahānto
māheśaṃ tanmaho me mahitamaharaharmoharohaṃ nihantu || 29 ||
iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau śrī śiva keśādipādāntavarṇana stotram ||
Sanskrit — Devanagari (original)
देयासुर्मूर्ध्नि राजत्सरससुरसरित्पारपर्यन्तनिर्य-
-त्प्रांशुस्तम्बाः पिशङ्गास्तुलितपरिणतारक्तशालीलता वः ।
दुर्वारापत्तिगर्तश्रितनिखिलजनोत्तारणे रज्जुभूता
घोराघोर्वीरुहालीदहनशिखिशिखाः शर्म शार्वाः कपर्दाः ॥ 1 ॥
कुर्वन्निर्वाणमार्गप्रगमपरिलसद्रूप्यसोपानशङ्कां
शक्रारीणां पुराणां त्रयविजयकृतस्पष्टरेखायमाणम् ।
अव्यादव्याजमुच्चैरलिकहिमधराधित्यकान्तस्त्रिधोद्य-
-ज्जाह्नव्याभं मृडानीकमितुरुडुपरुक्पाण्डरं वस्त्रिपुण्ड्रम् ॥ 2 ॥
क्रुध्यद्गौरीप्रसादानतिसमयपदाङ्गुष्ठसङ्क्रान्तलाक्षा-
-बिन्दुस्पर्धि स्मरारेः स्फटिकमणिदृषन्मग्नमाणिक्यशोभम् ।
मूर्ध्न्युद्यद्दिव्यसिन्धोः पतितशफरिकाकारि वो मस्तकं स्ता-
-दस्तोकापत्तिकृत्यै हुतवहकणिकामोक्षरूक्षं सदाक्षि ॥ 3 ॥
भूत्यै दृग्भूतयोः स्याद्यदहिमहिमरुग्बिम्बयोः स्निग्धवर्णो
दैत्यौघध्वंसशंसी स्फुट इव परिवेषावशेषो विभाति ।
सर्गस्थित्यन्तवृत्तिर्मयि समुपगतेतीव निर्वृत्तगर्वं
शर्वाणीभर्तुरुच्चैर्युगलमथ दधद्विभ्रमं तद्भ्रुवोर्वः ॥ 4 ॥
युग्मे रुक्माब्जपिङ्गे ग्रह इव पिहिते द्राग्ययोः प्राग्दुहित्रा
शैलस्य ध्वान्तनीलाम्बररचितबृहत्कञ्चुकोऽभूत्प्रपञ्चः ।
ते त्रैनेत्रे पवित्रे त्रिदशवरघटामित्रजैत्रोग्रशस्त्रे
नेत्रे नेत्रे भवेतां द्रुतमिह भवतामिन्द्रियाश्वान्वियन्तुम् ॥ 5 ॥
चण्डीवक्त्रार्पणेच्छोस्तदनु भगवतः पाण्डुरुक्पाण्डुगण्ड-
-प्रोद्यत्कण्डूं विनेतुं वितनुत इव ये रत्नकोणैर्विघृष्टिम् ।
चण्डार्चिर्मण्डलाभे सततनतजनध्वान्तखण्डातिशौण्डे
चाण्डीशे ते श्रियेस्तामधिकमवनताखण्डले कुण्डले वः ॥ 6 ॥
खट्वाङ्गोदग्रपाणेः स्फुटविकटपुटो वक्त्ररन्ध्रप्रवेश-
-प्रेप्सूदञ्चत्फणोरुश्वसदतिधवलाहीन्द्रशङ्कां दधानः ।
युष्माकं क्रमवक्त्राम्बुरुहपरिलसत्कर्णिकाकारशोभः
शश्वत्त्राणाय भूयादलमतिविमलोत्तुङ्गकोणः स घोणः ॥ 7 ॥
क्रुध्यत्यद्धा ययोः स्वां तनुमतिलसतोर्बिम्बितां लक्षयन्ती
भर्त्रे स्पर्धातिनिघ्ना मुहुरितरवधूशङ्कया शैलकन्या ।
युष्मांस्तौ शश्वदुच्चैरबहुलदशमीशर्वरीशातिशुभ्रा-
-वव्यास्तां दिव्यसिन्धोः कमितुरवनमल्लोकपालौ कपोलौ ॥ 8 ॥
यो भासा भात्युपान्तस्थित इव निभृतं कौस्तुभो द्रष्टुमिच्छ-
-न्सोत्थस्नेहान्नितान्तं गलगतगरलं पत्युरुच्चैः पशूनाम् ।
प्रोद्यत्प्रेम्णा यमार्द्रा पिबति गिरिसुता सम्पदः सातिरेका
लोकाः शोणीकृतान्ता यदधरमहसा सोऽधरो वो विधत्ताम् ॥ 9 ॥
अत्यर्थं राजते या वदनशशधरादुद्गलच्चारुवाणी-
-पीयूषाम्भःप्रवाहप्रसरपरिलसत्फेनबिन्द्वावलीव ।
देयात्सा दन्तपङ्क्तिश्चिरमिह दनुदायाददौवारिकस्य
द्युत्या दीप्तेन्दुकुन्दच्छविरमलतरप्रोन्नताग्रा मुदं वः ॥ 10 ॥
न्यक्कुर्वन्नुर्वराभृन्निभघनसमयोद्धुष्टमेघौघघोषं
स्फूर्जद्वार्ध्युत्थितोरुध्वनितमपि परब्रह्मभूतो गभीरः ।
सुव्यक्तो व्यक्तमूर्तेः प्रकटितकरणः प्राणनाथस्य सत्याः
प्रीत्या वः संविदध्यात्फलविकलमलं जन्म नादः स नादः ॥ 11 ॥
भासा यस्य त्रिलोकी लसति परिलसत्फेनबिन्द्वर्णवान्त-
-र्व्यामग्नेवातिगौरस्तुलितसुरसरिद्वारिपूरप्रसारः ।
पीनात्मा दन्तभाभिर्भृशमहहहकारातिभीमः सदेष्टां
पुष्टां तुष्टिं कृषीष्ट स्फुटमिह भवतामट्टहासोऽष्टमूर्तेः ॥ 12 ॥
सद्योजाताख्यमाप्यं यदुविमलमुदग्वर्ति यद्वामदेवं
नाम्ना हेम्ना सदृक्षं जलदनिभमघोराह्वयं दक्षिणं यत् ।
यद्बालार्कप्रभं तत्पुरुषनिगदितं पूर्वमीशानसञ्ज्ञं
यद्दिव्यं तानि शम्भोर्भवदभिलषितं पञ्च दद्युर्मुखानि ॥ 13 ॥
आत्मप्रेम्णो भवान्या स्वयमिव रचिताः सादरं सांवनन्या
मष्या तिस्रःसुनीलाञ्जननिभगररेखाः समाभान्ति यस्याम् ।
अकल्पानल्पभासा भृशरुचिरतरा कम्बुकल्पाम्बिकायाः
पत्युः सात्यन्तमन्तर्विलसतु सततं मन्थरा कन्धरा वः ॥ 14 ॥
वक्त्रेन्दोर्दन्तलक्ष्म्याश्चिरमधरमहाकौस्तुभस्याप्युपान्ते
सोत्थानां प्रार्थयन्यः स्थितिमचलभुवे वारयन्त्यै निवेशम् ।
प्रायुङ्क्तेवाशिषो यः प्रतिपदममृतत्वे स्थितः कालशत्रोः
कालं कुर्वन्गलं वो हृदयमयमलं क्षालयेत्कालकूटः ॥ 15 ॥
प्रौढप्रेमाकुलाया दृढतरपरिरम्भेषु पर्वेन्दुमुख्याः
पार्वत्याश्चारुचामीकरवलयपदैरङ्कितं कान्तिशालि ।
रङ्गन्नागाङ्गदाढ्यं सततमविहितं कर्म निर्मूलयेत्त-
-द्दोर्मूलं निर्मलं यद्धृदि दुरितमपास्यार्जितं धूर्जटेर्वः ॥ 16 ॥
कण्ठाश्लेषार्थमाप्ता दिव इव कमितुः स्वर्गसिन्धोः प्रवाहाः
क्रान्त्यै संसारसिन्धोः स्फटिकमणिमहासङ्क्रमाकारदीर्घाः ।
तिर्यग्विष्कम्भभूतास्त्रिभुवनवसतेर्भिन्नदैत्येभदेहा
बाहा वस्ता हरस्य द्रुतमिह निवहानंहसां संहरन्तु ॥ 17 ॥
वक्षो दक्षद्विषोऽलं स्मरभरविनमद्दक्षजाक्षीणवक्षो-
-जान्तर्निक्षिप्तशुम्भन्मलयजमिलितोद्भासि भस्मोक्षितं यत् ।
क्षिप्रं तद्रूक्षचक्षुः श्रुतिगणफणरत्नौघभाभीक्ष्णशोभं
युष्माकं शश्वदेनः स्फटिकमणिशिलामण्डलाभं क्षिणोतु ॥ 18 ॥
मुक्तामुक्ते विचित्राकुलवलिलहरीजालशालिन्यवाञ्च-
-न्नाभ्यावर्ते विलोलद्भुजगवरयुते कालशत्रोर्विशाले ।
युष्मच्चित्तत्रिधामा प्रतिनवरुचिरे मन्दिरे कान्तिलक्ष्म्याः
शेतां शीतांशुगौरे चिरतरमुदरक्षीरसिन्धौ सलीलम् ॥ 19 ॥
वैयाघ्री यत्र कृत्तिः स्फुरति हिमगिरेर्विस्तृतोपत्यकान्तः
सान्द्रावश्यायमिश्रा परित इव वृता नीलजीमूतमाला ।
आबद्धाहीन्द्रकाञ्चीगुणमतिपृथुलं शैलजाक्रीडभूमि-
-स्तद्वो निःश्रेयसे स्याज्जघनमतिघनं बालशीतांशुमौलेः ॥ 20 ॥
पुष्टावष्टम्भभूतौ पृथुतरजघनस्यापि नित्यं त्रिलोक्याः
सम्यग्वृत्तौ सुरेन्द्रद्विरदवरकरोदारकान्तिं दधानौ ।
सारावूरू पुरारेः प्रसभमरिघटाघस्मरौ भस्मशुभ्रौ
भक्तैरत्यार्द्रचित्तैरधिकमवनतौ वाञ्छितं वो विधत्ताम् ॥ 21 ॥
आनन्दायेन्दुकान्तोपलरचितसमुद्गायिते ये मुनीनां
चित्तादर्शं निधातुं विदधति चरणे ताण्डवाकुञ्चनानि ।
काञ्चीभोगीन्द्रमूर्ध्नां प्रतिमुहुरुपधानायमाने क्षणं ते
कान्ते स्तामन्तकारेर्द्युतिविजितसुधाभानुनी जानुनी वः ॥ 22 ॥
मञ्जीरीभूतभोगिप्रवरगणफणामण्डलान्तर्नितान्त-
-व्यादीर्घानर्घरत्नद्युतिकिसलयते स्तूयमाने द्युसद्भिः ।
बिभ्रत्यौ विभ्रमं वः स्फटिकमणिबृहद्दण्डवद्भासिते ये
जङ्घे शङ्खेन्दुशुभ्रे भृशमिह भवतां मानसे शूलपाणेः ॥ 23 ॥
अस्तोकस्तोमशस्त्रैरपचितिममलां भूरिभावोपहारैः
कुर्वद्भिः सर्वदोच्चैः सततमभिवृतौ ब्रह्मविद्देवलाद्यैः ।
सम्यक्सम्पूज्यमानाविह हृदि सरसीवानिशं युष्मदीये
शर्वस्य क्रीडतां तौ प्रपदवरबृहत्कच्छपावच्छभासौ ॥ 24 ॥
याः स्वस्यैकांशपातादतिबहलगलद्रक्तवक्त्रं प्रणुन्न-
-प्राणं प्राक्रोशयन्प्राङ्निजमचलवरं चालयन्तं दशास्यम् ।
पादाङ्गुल्यो दिशन्तु द्रुतमयुगदृशः कल्मषप्लोषकल्याः
कल्याणं फुल्लमाल्यप्रकरविलसिता वः प्रणद्धाहिवल्ल्यः ॥ 25 ॥
प्रह्वप्राचीनबर्हिःप्रमुखसुरवरप्रस्फुरन्मौलिसक्त-
-ज्यायोरत्नोत्करोस्रैरविरतममला भूरिनीराजिता या ।
प्रोदग्राग्रा प्रदेयात्ततिरिव रुचिरा तारकाणां नितान्तं
नीलग्रीवस्य पादाम्बुरुहविलसिता सा नखाली सुखं वः ॥ 26 ॥
सत्याः सत्याननेन्दावपि सविधगते ये विकासं दधाते
स्वान्ते स्वां ते लभन्ते श्रियमिह सरसीवामरा ये दधानाः ।
लोलं लोलम्बकानां कुलमिव सुधियां सेवते ये सदा स्तां
भूत्यै भूत्यैणपाणेर्विमलतररुचस्ते पदाम्भोरुहे वः ॥ 27 ॥
येषां रागादिदोषाक्षतमति यतयो यान्ति मुक्तिं प्रसादा-
-द्ये वा नम्रात्ममूर्तिद्युसदृषिपरिषन्मूर्ध्नि शेषायमाणाः ।
श्रीकण्ठस्यारुणोद्यच्चरणसरसिजप्रोत्थितास्ते भावाख्या-
-त्पारावाराच्चिरं वो दुरितहतिकृतस्तारयेयुः परागाः ॥ 28 ॥
भूम्ना यस्यास्तसीम्ना भुवनमनुसृतं यत्परं धाम धाम्नां
साम्नामाम्नायतत्त्वं यदपि च परमं यद्गुणातीतमाद्यम् ।
यच्चांहोहन्निरीहं गहनमिति मुहुः प्राहुरुच्चैर्महान्तो
माहेशं तन्महो मे महितमहरहर्मोहरोहं निहन्तु ॥ 29 ॥
इति श्रीमत्परमहंसपरिव्राजकाचार्यस्य श्रीगोविन्दभगवत्पूज्यपादशिष्यस्य श्रीमच्छङ्करभगवतः कृतौ श्री शिव केशादिपादान्तवर्णन स्तोत्रम् ॥
deyāsurmūrdhni rājatsarasasurasaritpāraparyantanirya-
-tprāṃśustambāḥ piśaṅgāstulitapariṇatāraktaśālīlatā vaḥ |
durvārāpattigartaśritanikhilajanottāraṇe rajjubhūtā
ghorāghorvīruhālīdahanaśikhiśikhāḥ śarma śārvāḥ kapardāḥ || 1 ||
kurvannirvāṇamārgapragamaparilasadrūpyasopānaśaṅkāṃ
śakrārīṇāṃ purāṇāṃ trayavijayakṛtaspaṣṭarekhāyamāṇam |
avyādavyājamuccairalikahimadharādhityakāntastridhodya-
-jjāhnavyābhaṃ mṛḍānīkamituruḍuparukpāṇḍaraṃ vastripuṇḍram || 2 ||
krudhyadgaurīprasādānatisamayapadāṅguṣṭhasaṅkrāntalākṣā-
-binduspardhi smarāreḥ sphaṭikamaṇidṛṣanmagnamāṇikyaśobham |
mūrdhnyudyaddivyasindhoḥ patitaśapharikākāri vo mastakaṃ stā-
-dastokāpattikṛtyai hutavahakaṇikāmokṣarūkṣaṃ sadākṣi || 3 ||
bhūtyai dṛgbhūtayoḥ syādyadahimahimarugbimbayoḥ snigdhavarṇo
daityaughadhvaṃsaśaṃsī sphuṭa iva pariveṣāvaśeṣo vibhāti |
sargasthityantavṛttirmayi samupagatetīva nirvṛttagarvaṃ
śarvāṇībharturuccairyugalamatha dadhadvibhramaṃ tadbhruvorvaḥ || 4 ||
yugme rukmābjapiṅge graha iva pihite drāgyayoḥ prāgduhitrā
śailasya dhvāntanīlāmbararacitabṛhatkañcuko'bhūtprapañcaḥ |
te trainetre pavitre tridaśavaraghaṭāmitrajaitrograśastre
netre netre bhavetāṃ drutamiha bhavatāmindriyāśvānviyantum || 5 ||
caṇḍīvaktrārpaṇecchostadanu bhagavataḥ pāṇḍurukpāṇḍugaṇḍa-
-prodyatkaṇḍūṃ vinetuṃ vitanuta iva ye ratnakoṇairvighṛṣṭim |
caṇḍārcirmaṇḍalābhe satatanatajanadhvāntakhaṇḍātiśauṇḍe
cāṇḍīśe te śriyestāmadhikamavanatākhaṇḍale kuṇḍale vaḥ || 6 ||
khaṭvāṅgodagrapāṇeḥ sphuṭavikaṭapuṭo vaktrarandhrapraveśa-
-prepsūdañcatphaṇoruśvasadatidhavalāhīndraśaṅkāṃ dadhānaḥ |
yuṣmākaṃ kramavaktrāmburuhaparilasatkarṇikākāraśobhaḥ
śaśvattrāṇāya bhūyādalamativimalottuṅgakoṇaḥ sa ghoṇaḥ || 7 ||
krudhyatyaddhā yayoḥ svāṃ tanumatilasatorbimbitāṃ lakṣayantī
bhartre spardhātinighnā muhuritaravadhūśaṅkayā śailakanyā |
yuṣmāṃstau śaśvaduccairabahuladaśamīśarvarīśātiśubhrā-
-vavyāstāṃ divyasindhoḥ kamituravanamallokapālau kapolau || 8 ||
yo bhāsā bhātyupāntasthita iva nibhṛtaṃ kaustubho draṣṭumiccha-
-nsotthasnehānnitāntaṃ galagatagaralaṃ patyuruccaiḥ paśūnām |
prodyatpremṇā yamārdrā pibati girisutā sampadaḥ sātirekā
lokāḥ śoṇīkṛtāntā yadadharamahasā so'dharo vo vidhattām || 9 ||
atyarthaṃ rājate yā vadanaśaśadharādudgalaccāruvāṇī-
-pīyūṣāmbhaḥpravāhaprasaraparilasatphenabindvāvalīva |
deyātsā dantapaṅktiściramiha danudāyādadauvārikasya
dyutyā dīptendukundacchaviramalatarapronnatāgrā mudaṃ vaḥ || 10 ||
nyakkurvannurvarābhṛnnibhaghanasamayoddhuṣṭameghaughaghoṣaṃ
sphūrjadvārdhyutthitorudhvanitamapi parabrahmabhūto gabhīraḥ |
suvyakto vyaktamūrteḥ prakaṭitakaraṇaḥ prāṇanāthasya satyāḥ
prītyā vaḥ saṃvidadhyātphalavikalamalaṃ janma nādaḥ sa nādaḥ || 11 ||
bhāsā yasya trilokī lasati parilasatphenabindvarṇavānta-
-rvyāmagnevātigaurastulitasurasaridvāripūraprasāraḥ |
pīnātmā dantabhābhirbhṛśamahahahakārātibhīmaḥ sadeṣṭāṃ
puṣṭāṃ tuṣṭiṃ kṛṣīṣṭa sphuṭamiha bhavatāmaṭṭahāso'ṣṭamūrteḥ || 12 ||
sadyojātākhyamāpyaṃ yaduvimalamudagvarti yadvāmadevaṃ
nāmnā hemnā sadṛkṣaṃ jaladanibhamaghorāhvayaṃ dakṣiṇaṃ yat |
yadbālārkaprabhaṃ tatpuruṣanigaditaṃ pūrvamīśānasañjñaṃ
yaddivyaṃ tāni śambhorbhavadabhilaṣitaṃ pañca dadyurmukhāni || 13 ||
ātmapremṇo bhavānyā svayamiva racitāḥ sādaraṃ sāṃvananyā
maṣyā tisraḥsunīlāñjananibhagararekhāḥ samābhānti yasyām |
akalpānalpabhāsā bhṛśaruciratarā kambukalpāmbikāyāḥ
patyuḥ sātyantamantarvilasatu satataṃ mantharā kandharā vaḥ || 14 ||
vaktrendordantalakṣmyāściramadharamahākaustubhasyāpyupānte
sotthānāṃ prārthayanyaḥ sthitimacalabhuve vārayantyai niveśam |
prāyuṅktevāśiṣo yaḥ pratipadamamṛtatve sthitaḥ kālaśatroḥ
kālaṃ kurvangalaṃ vo hṛdayamayamalaṃ kṣālayetkālakūṭaḥ || 15 ||
prauḍhapremākulāyā dṛḍhataraparirambheṣu parvendumukhyāḥ
pārvatyāścārucāmīkaravalayapadairaṅkitaṃ kāntiśāli |
raṅgannāgāṅgadāḍhyaṃ satatamavihitaṃ karma nirmūlayetta-
-ddormūlaṃ nirmalaṃ yaddhṛdi duritamapāsyārjitaṃ dhūrjaṭervaḥ || 16 ||
kaṇṭhāśleṣārthamāptā diva iva kamituḥ svargasindhoḥ pravāhāḥ
krāntyai saṃsārasindhoḥ sphaṭikamaṇimahāsaṅkramākāradīrghāḥ |
tiryagviṣkambhabhūtāstribhuvanavasaterbhinnadaityebhadehā
bāhā vastā harasya drutamiha nivahānaṃhasāṃ saṃharantu || 17 ||
vakṣo dakṣadviṣo'laṃ smarabharavinamaddakṣajākṣīṇavakṣo-
-jāntarnikṣiptaśumbhanmalayajamilitodbhāsi bhasmokṣitaṃ yat |
kṣipraṃ tadrūkṣacakṣuḥ śrutigaṇaphaṇaratnaughabhābhīkṣṇaśobhaṃ
yuṣmākaṃ śaśvadenaḥ sphaṭikamaṇiśilāmaṇḍalābhaṃ kṣiṇotu || 18 ||
muktāmukte vicitrākulavalilaharījālaśālinyavāñca-
-nnābhyāvarte viloladbhujagavarayute kālaśatrorviśāle |
yuṣmaccittatridhāmā pratinavarucire mandire kāntilakṣmyāḥ
śetāṃ śītāṃśugaure cirataramudarakṣīrasindhau salīlam || 19 ||
vaiyāghrī yatra kṛttiḥ sphurati himagirervistṛtopatyakāntaḥ
sāndrāvaśyāyamiśrā parita iva vṛtā nīlajīmūtamālā |
ābaddhāhīndrakāñcīguṇamatipṛthulaṃ śailajākrīḍabhūmi-
-stadvo niḥśreyase syājjaghanamatighanaṃ bālaśītāṃśumauleḥ || 20 ||
puṣṭāvaṣṭambhabhūtau pṛthutarajaghanasyāpi nityaṃ trilokyāḥ
samyagvṛttau surendradviradavarakarodārakāntiṃ dadhānau |
sārāvūrū purāreḥ prasabhamarighaṭāghasmarau bhasmaśubhrau
bhaktairatyārdracittairadhikamavanatau vāñchitaṃ vo vidhattām || 21 ||
ānandāyendukāntopalaracitasamudgāyite ye munīnāṃ
cittādarśaṃ nidhātuṃ vidadhati caraṇe tāṇḍavākuñcanāni |
kāñcībhogīndramūrdhnāṃ pratimuhurupadhānāyamāne kṣaṇaṃ te
kānte stāmantakārerdyutivijitasudhābhānunī jānunī vaḥ || 22 ||
mañjīrībhūtabhogipravaragaṇaphaṇāmaṇḍalāntarnitānta-
-vyādīrghānargharatnadyutikisalayate stūyamāne dyusadbhiḥ |
bibhratyau vibhramaṃ vaḥ sphaṭikamaṇibṛhaddaṇḍavadbhāsite ye
jaṅghe śaṅkhenduśubhre bhṛśamiha bhavatāṃ mānase śūlapāṇeḥ || 23 ||
astokastomaśastrairapacitimamalāṃ bhūribhāvopahāraiḥ
kurvadbhiḥ sarvadoccaiḥ satatamabhivṛtau brahmaviddevalādyaiḥ |
samyaksampūjyamānāviha hṛdi sarasīvāniśaṃ yuṣmadīye
śarvasya krīḍatāṃ tau prapadavarabṛhatkacchapāvacchabhāsau || 24 ||
yāḥ svasyaikāṃśapātādatibahalagaladraktavaktraṃ praṇunna-
-prāṇaṃ prākrośayanprāṅnijamacalavaraṃ cālayantaṃ daśāsyam |
pādāṅgulyo diśantu drutamayugadṛśaḥ kalmaṣaploṣakalyāḥ
kalyāṇaṃ phullamālyaprakaravilasitā vaḥ praṇaddhāhivallyaḥ || 25 ||
prahvaprācīnabarhiḥpramukhasuravaraprasphuranmaulisakta-
-jyāyoratnotkarosrairaviratamamalā bhūrinīrājitā yā |
prodagrāgrā pradeyāttatiriva rucirā tārakāṇāṃ nitāntaṃ
nīlagrīvasya pādāmburuhavilasitā sā nakhālī sukhaṃ vaḥ || 26 ||
satyāḥ satyānanendāvapi savidhagate ye vikāsaṃ dadhāte
svānte svāṃ te labhante śriyamiha sarasīvāmarā ye dadhānāḥ |
lolaṃ lolambakānāṃ kulamiva sudhiyāṃ sevate ye sadā stāṃ
bhūtyai bhūtyaiṇapāṇervimalatararucaste padāmbhoruhe vaḥ || 27 ||
yeṣāṃ rāgādidoṣākṣatamati yatayo yānti muktiṃ prasādā-
-dye vā namrātmamūrtidyusadṛṣipariṣanmūrdhni śeṣāyamāṇāḥ |
śrīkaṇṭhasyāruṇodyaccaraṇasarasijaprotthitāste bhāvākhyā-
-tpārāvārācciraṃ vo duritahatikṛtastārayeyuḥ parāgāḥ || 28 ||
bhūmnā yasyāstasīmnā bhuvanamanusṛtaṃ yatparaṃ dhāma dhāmnāṃ
sāmnāmāmnāyatattvaṃ yadapi ca paramaṃ yadguṇātītamādyam |
yaccāṃhohannirīhaṃ gahanamiti muhuḥ prāhuruccairmahānto
māheśaṃ tanmaho me mahitamaharaharmoharohaṃ nihantu || 29 ||
iti śrīmatparamahaṃsaparivrājakācāryasya śrīgovindabhagavatpūjyapādaśiṣyasya śrīmacchaṅkarabhagavataḥ kṛtau śrī śiva keśādipādāntavarṇana stotram ||
🕉️ This is the original Sanskrit rendered in Gujarati script.
Pronunciation is identical to the Sanskrit Devanagari version.