📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
మహానారాయణ ఉపనిషద్
Mahanarayana Upanishad
Vishnu Upanishad Telugu
తైత్తిరీయ అరణ్యక - చతుర్థః ప్రశ్నః
ఓం స॒హ నా॑ వవతు । స॒హ నౌ॑ భునక్తు ।
స॒హ వీ॒ర్య॑-ఙ్కరవావహై । తే॒జ॒స్వినా॒ వధీ॑తమస్తు॒ మా వి॑ద్విషా॒వహై᳚ ॥
ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
అమ్భస్యపారే (4.1)
అమ్భ॑స్య పా॒రే భువ॑నస్య॒ మద్ధ్యే॒ నాక॑స్య పృ॒ష్ఠే మ॑హ॒తో మహీ॑యాన్ ।
శు॒క్రేణ॒ జ్యోతీగ్ం॑షి సమను॒ప్రవి॑ష్టః ప్ర॒జాప॑తిశ్చరతి॒ గర్భే॑ అ॒న్తః ।
యస్మి॑న్ని॒దగ్ం సఞ్చ॒ విచైతి॒ సర్వం॒-యఁస్మి॑-న్దే॒వా అధి॒ విశ్వే॑ నిషే॒దుః ।
తదే॒వ భూ॒త-న్తదు॒ భవ్య॑మా ఇ॒ద-న్తద॒క్షరే॑ పర॒మే వ్యో॑మన్న్ ।
యేనా॑ వృ॒త-ఙ్ఖఞ్చ॒ దివ॑-మ్మ॒హీఞ్చ॒ యేనా॑ది॒త్య-స్తప॑తి॒ తేజ॑సా॒ భ్రాజ॑సా చ ।
యమ॒న్త-స్స॑ము॒ద్రే క॒వయో॒ వయ॑న్తి॒ యద॒క్షరే॑ పర॒మే ప్ర॒జాః ।
యతః॑ ప్రసూ॒తా జ॒గతః॑ ప్రసూతీ॒ తోయే॑న జీ॒వాన్ వ్యచ॑సర్జ॒ (వ్యస॑సర్జ॒) భూమ్యా᳚మ్ ।
యదోష॑ధీభిః పు॒రుషా᳚-న్ప॒శూగ్​శ్చ॒ వివే॑శ భూ॒తాని॑ చరాచ॒రాణి॑ ।
అతః॑ పర॒-న్నాన్య॒-దణీ॑యసహి॒ పరా᳚-త్పరం॒-యఁ-న్మహ॑తో మ॒హాన్త᳚మ్ ।
యదే॑క-మ॒వ్యక్త॒-మన॑న్తరూపం॒-విఁశ్వ॑-మ్పురా॒ణ-న్తమ॑సః॒ పర॑స్తాత్ ॥ 1.5 (తై. అర. 6.1.1)
తదే॒వర్త-న్తదు॑ స॒త్యమా॑హు॒-స్తదే॒వ బ్రహ్మ॑ పర॒మ-ఙ్క॑వీ॒నామ్ ।
ఇ॒ష్టా॒పూ॒ర్త-మ్బ॑హు॒ధా జా॒త-ఞ్జాయ॑మానం-విఁ॒శ్వ-మ్బి॑భర్తి॒ భువ॑నస్య॒ నాభిః॑ ।
తదే॒వాగ్ని-స్తద్వా॒యు-స్తథ్సూర్య॒స్తదు॑ చ॒న్ద్రమాః᳚ ।
తదే॒వ శు॒క్రమ॒మృత॒-న్తద్బ్రహ్మ॒ తదాప॒-స్స ప్ర॒జాప॑తిః ।
సర్వే॑ నిమే॒షా జ॒జ్ఞిరే॑ వి॒ద్యుతః॒ పురు॑షా॒దధి॑ ।
క॒లా ము॑హూ॒ర్తాః కాష్ఠా᳚శ్చాహో-రా॒త్రాశ్చ॑ సర్వ॒శః ।
అ॒ర్ధ॒మా॒సా మాసా॑ ఋ॒తవః॑ సం​వఁథ్స॒రశ్చ॑ కల్పన్తామ్ ।
స ఆపః॑ ప్రదు॒ఘే ఉ॒భే ఇ॒మే అ॒న్తరి॑క్ష॒-మథో॒ సువః॑ ।
నైన॑-మూ॒ర్ధ్వ-న్న తి॒ర్య-ఞ్చ॒ న మద్ధ్యే॒ పరి॑జగ్రభత్ ।
న తస్యే॑శే॒ కశ్చ॒న తస్య॑ నామ మ॒హద్యశః॑ ॥ 1.10 (తై. అర. 6.1.2)
న స॒దృంశే॑ తిష్ఠతి॒ రూప॑మస్య॒ న చక్షు॑షా పశ్యతి॒ కశ్చ॒నైన᳚మ్ ।
హృ॒దా మ॑నీ॒షా మన॑సా॒-ఽభి క్లృ॑ప్తో॒ య ఏ॑నం-విఁ॒దు-రమృ॑తా॒స్తే భ॑వన్తి ।
అ॒ద్భ్య-స్సమ్భూ॑తో హిరణ్యగ॒ర్భ ఇత్య॒ష్టౌ ।
ఏ॒ష హి దే॒వః ప్ర॒దిశో-ఽను॒ సర్వాః॒ పూర్వో॑ హి జా॒త-స్స ఉ॒ గర్భే॑ అ॒న్తః ।
స వి॒జాయ॑మాన-స్సజని॒ష్యమా॑ణః ప్ర॒త్యం-ముఖా᳚ స్తిష్ఠతి వి॒శ్వతో॑ముఖః ।
వి॒శ్వత॑శ్చ-క్షురు॒త వి॒శ్వతో॑ ముఖో వి॒శ్వతో॑ హస్త ఉ॒త వి॒శ్వత॑స్పాత్ ।
స-మ్బా॒హుభ్యా॒-న్నమ॑తి॒ స-మ్పత॑త్రై॒-ర్ద్యావా॑ పృథి॒వీ జ॒నయ॑-న్దే॒వ ఏకః॑ ।
వే॒నస్త-త్పశ్య॒న్. విశ్వా॒ భువ॑నాని వి॒ద్వాన్. యత్ర॒ విశ్వ॒-మ్భవ॒త్యేక॑-నీలమ్ ।
యస్మి॑న్ని॒దగ్ం సఞ్చ॒ విచైక॒గ్ం॒ స ఓతః॒ ప్రోత॑శ్చ వి॒భుః ప్ర॒జాసు॑ ।
ప్రతద్వో॑చే అ॒మృత॒న్ను వి॒ద్వా-న్గ॑న్ధ॒ర్వో నామ॒ నిహి॑త॒-ఙ్గుహా॑సు ॥ 1.15 (తై. అర. 6.1.3)
త్రీణి॑ ప॒దా నిహి॑తా॒ గుహా॑సు॒ యస్తద్వేద॑ సవి॒తుః పి॒తా-ఽస॑త్ ।
స నో॒ బన్ధు॑-ర్జని॒తా స వి॑ధా॒తా ధామా॑ని॒ వేద॒ భువ॑నాని॒ విశ్వా᳚ ।
యత్ర॑ దే॒వా అ॒మృత॑మాన-శా॒నాస్తృ॒తీయే॒ ధామా᳚న్య॒-భ్యైర॑యన్త ।
పరి॒ ద్యావా॑పృథి॒వీ య॑న్తి స॒ద్యః పరి॑ లో॒కా-న్పరి॒ దిశః॒ పరి॒ సువః॑ ।
ఋ॒తస్య॒ తన్తుం॑-విఁతతం-విఁ॒చృత్య॒ తద॑పశ్య॒-త్తద॑భవ-త్ప్ర॒జాసు॑ ।
ప॒రీత్య॑ లో॒కా-న్ప॒రీత్య॑ భూ॒తాని॑ ప॒రీత్య॒ సర్వాః᳚ ప్ర॒దిశో॒ దిశ॑శ్చ ।
ప్ర॒జాప॑తిః ప్రథమ॒జా ఋ॒తస్యా॒త్మనా॒-ఽఽత్మాన॑-మ॒భి-సమ్బ॑భూవ ।
సద॑స॒స్పతి॒-మద్భు॑త-మ్ప్రి॒యమిన్ద్ర॑స్య॒ కామ్య᳚మ్ ।
సని॑-మ్మే॒ధా మ॑యాసిషమ్ ।
ఉద్దీ᳚ప్యస్వ జాతవేదో ఽప॒ఘ్నన్నిర్-ఋ॑తి॒-మ్మమ॑ ॥ 1.19 (తై. అర. 6.1.4)
ప॒శూగ్​శ్చ॒ మహ్య॒మావ॑హ॒ జీవ॑నఞ్చ॒ దిశో॑ దిశ ।
మానో॑ హిగ్ంసీ జ్జాతవేదో॒ గామశ్వ॒-మ్పురు॑ష॒-ఞ్జగ॑త్ ।
అబి॑భ్ర॒దగ్న॒ ఆగ॑హి శ్రి॒యా మా॒ పరి॑పాతయ ॥ 1.21 (తై. అర. 6.1.5)
గాయత్రీ మన్త్రాః (4.2)
పురు॑షస్య విద్మ సహస్రా॒క్షస్య॑ మహాదే॒వస్య॑ ధీమహి । తన్నో॑ రుద్రః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ మహాదే॒వాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ రుద్రః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ వక్రతు॒ణ్డాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ దన్తిః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ చక్రతు॒ణ్డాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ నన్దిః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ మహాసే॒నాయ॑ ధీమహి । తన్నః॑ షణ్ముఖః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ సువర్ణప॒క్షాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ గరుడః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
వే॒దా॒త్మ॒నాయ॑ వి॒ద్మహే॑ హిరణ్యగ॒ర్భాయ॑ ధీమహి । తన్నో᳚ బ్రహ్మ ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
నా॒రా॒య॒ణాయ॑ వి॒ద్మహే॑ వాసుదే॒వాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ విష్ణుః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
వ॒జ్ర॒న॒ఖాయ॑ వి॒ద్మహే॑ తీక్ష్ణ-ద॒గ్గ్॒ష్ట్రాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ నారసిగ్ంహః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
భా॒స్క॒రాయ॑ వి॒ద్మహే॑ మహద్ద్యుతిక॒రాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ ఆదిత్యః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
వై॒శ్వా॒న॒రాయ॑ వి॒ద్మహే॑ లాలీ॒లాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ అగ్నిః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥
కా॒త్యా॒య॒నాయ॑ వి॒ద్మహే॑ కన్యకు॒మారి॑ ధీమహి । తన్నో॑ దుర్గిః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥ 1.33 (తై. అర. 6.1.5-7)
దూర్వా సూక్తం (4.3)
స॒హ॒స్ర॒పర॑మా దే॒వీ॒ శ॒తమూ॑లా శ॒తాఙ్కు॑రా ।
సర్వగ్ం॑ హరతు॑ మే పా॒ప॒-న్దూ॒ర్వా దుః॑స్వప్న॒ నాశ॑నీ ।
కాణ్డా᳚-త్కాణ్డా-త్ప్ర॒రోహ॑న్తీ॒ పరు॑షః పరుషః॒ పరి॑ ।
ఏ॒వా నో॑ దూర్వే॒ ప్రత॑ను స॒హస్రే॑ణ శ॒తేన॑ చ ।
యా శ॒తేన॑ ప్రత॒నోషి॑ స॒హస్రే॑ణ వి॒రోహ॑సి ।
తస్యా᳚స్తే దేవీష్టకే వి॒ధేమ॑ హ॒విషా॑ వ॒యమ్ ।
అశ్వ॑క్రా॒న్తే ర॑థక్రా॒న్తే॒ వి॒ష్ణుక్రా᳚న్తే వ॒సున్ధ॑రా ।
శిరసా॑ ధార॑యిష్యా॒మి॒ ర॒క్ష॒స్వ మా᳚-మ్పదే॒ పదే ॥ 1.37 (తై. అర. 6.1.8)
మృత్తికా సూక్తమ్ (4.4)
భూమి-ర్ధేను-ర్ధరణీ లో॑కధా॒రిణీ ।
ఉ॒ధృతా॑-ఽసి వ॑రాహే॒ణ॒ కృ॒ష్ణే॒న శ॑త బా॒హునా ।
మృ॒త్తికే॑ హన॑ మే పా॒పం॒-యఁ॒న్మ॒యా దు॑ష్కృత॒-ఙ్కృతమ్ ।
మృ॒త్తికే᳚ బ్రహ్మ॑దత్తా॒-ఽసి॒ కా॒శ్యపే॑నాభి॒మన్త్రి॑తా ।
మృ॒త్తికే॑ దేహి॑ మే పు॒ష్టి॒-న్త్వ॒యి స॑ర్వ-మ్ప్ర॒తిష్ఠి॑తమ్ ॥ 1.39
మృ॒త్తికే᳚ ప్రతిష్ఠి॑తే స॒ర్వ॒-న్త॒న్మే ని॑ర్ణుద॒ మృత్తి॑కే ।
తయా॑ హ॒తేన॑ పాపే॒న॒ గ॒చ్ఛా॒మి ప॑రమా॒-ఙ్గతిమ్ ॥ 1.40 (తై. అర. 6.1.9)
శత్రుజయ మన్త్రాః (4.5)
యత॑ ఇన్ద్ర॒ భయా॑మహే॒ తతో॑ నో॒ అభ॑య-ఙ్కృధి ।
మఘ॑వన్ ఛ॒గ్ధి తవ॒ తన్న॑ ఊ॒తయే॒ విద్విషో॒ విమృధో॑ జహి ।
స్వ॒స్తి॒దా వి॒శస్పతి॑-ర్వృత్ర॒హా విమృధో॑ వ॒శీ ।
వృషేన్ద్రః॑ పు॒ర ఏ॑తు న-స్స్వస్తి॒దా అ॑భయఙ్క॒రః ।
స్వ॒స్తి న॒ ఇన్ద్రో॑ వృ॒ద్ధశ్ర॑వా-స్స్వ॒స్తి నః॑ పూ॒షా వి॒శ్వవే॑దాః ।
స్వ॒స్తి న॒స్తార్క్ష్యో॒ అరి॑ష్టనేమి-స్స్వ॒స్తి నో॒ బృహ॒స్పతి॑-ర్దధాతు ।
ఆపా᳚న్త-మన్యుస్తృ॒పల॑ప్రభర్మా॒ ధుని॒-శ్శిమీ॑వాం॒-ఛరు॑మాగ్ం ఋజీ॒షీ ।
సోమో॒ విశ్వా᳚న్యత॒సా వనా॑ని॒ నార్వాగిన్ద్ర॑-మ్ప్రతి॒మానా॑ని దేభుః ॥ 1.44
బ్రహ్మ॑ జజ్ఞా॒న-మ్ప్ర॑థ॒మ-మ్పు॒రస్తా॒-ద్విసీ॑మ॒త-స్సు॒రుచో॑ వే॒న ఆ॑వః ।
స బు॒ధ్నియా॑ ఉప॒మా అ॑స్య వి॒ష్ఠా-స్స॒తశ్చ॒ యోని॒-మస॑తశ్చ॒ వివః॑ ।
స్యో॒నా పృ॑థివి॒ భవా॑ నృక్ష॒రా ని॒వేశ॑నీ । యచ్ఛా॑ న॒-శ్శర్మ॑ స॒ప్రథాః᳚ ।
గ॒న్ధ॒ద్వా॒రా-న్దు॑రాధ॒ర్​షా॒-న్ని॒త్యపు॑ష్టా-ఙ్కరీ॒షిణీ᳚మ్ ।
ఈ॒శ్వరీగ్ం॑ సర్వ॑భూతా॒నా॒-న్తామి॒హోప॑హ్వయే॒ శ్రియమ్ ।
శ్రీ᳚ర్మే భ॒జతు । అలక్ష్మీ᳚ర్మే న॒శ్యతు ।
విష్ణు॑ముఖా॒ వై దే॒వా-శ్ఛన్దో॑-భిరి॒మాం​ల్లోఁ॒కా-న॑నపజ॒య్య-మ॒భ్య॑జయన్న్ ।
మ॒హాగ్ం ఇన్ద్రో॒ వజ్ర॑బాహు-ష్షోడ॒శీ శర్మ॑ యచ్ఛతు ॥ 1.48 (తై. అర. 6.1.10)
స్వ॒స్తి నో॑ మ॒ఘవా॑ కరోతు॒ హన్తు॑ పా॒ప్మానం॒-యోఁ᳚-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి॑ ।
సో॒మాన॒గ్గ్॒ స్వర॑ణ-ఙ్కృణు॒హి బ్ర॑హ్మణస్పతే ।
క॒క్షీవ॑న్తం॒-యఁ ఔ॑శి॒జమ్ ।
శరీ॑రం-యఁజ్ఞశమ॒ల-ఙ్కుసీ॑ద॒-న్తస్మి᳚-న్థ్సీదతు॒ యో᳚-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి॑ ।
చర॑ణ-మ్ప॒విత్రం॒-విఁత॑త-మ్పురా॒ణం-యేఁన॑ పూ॒త-స్తర॑తి దుష్కృ॒తాని॑ ।
తేన॑ ప॒విత్రే॑ణ శు॒ద్ధేన॑ పూ॒తా అతి॑ పా॒ప్మాన॒-మరా॑తి-న్తరేమ ।
స॒జోషా॑ ఇన్ద్ర॒ సగ॑ణో మ॒రుద్భి॒-స్సోమ॑-మ్పిబ వృత్రహఞ్ఛూర వి॒ద్వాన్ ।
జ॒హి శత్రూ॒గ్ం॒ రప॒ మృధో॑ నుద॒స్వాథాభ॑య-ఙ్కృణుహి వి॒శ్వతో॑ నః ।
సు॒మి॒త్రా న॒ ఆప॒ ఓష॑ధయ-స్సన్తు దుర్మి॒త్రాస్తస్మై॑ భూయాసు॒-ర్యా᳚-ఽస్మా-న్ద్వేష్టి॒ యఞ్చ॑ వ॒య-న్ద్వి॒ష్మః । 1.53 (తై. అర. 6.1.11)
ఆపో॒ హిష్ఠా మ॑యో॒ భువ॒స్తా న॑ ఊ॒ర్జే ద॑ధాతన ।
మ॒హేరణా॑య॒ చక్ష॑సే ।
యో వః॑ శి॒వత॑మో॒ రస॒-స్తస్య॑ భాజయతే॒ హ నః॑ ।
ఉ॒శ॒తీ-రి॑వ మా॒తరః॑ ।
తస్మా॒ అర॑ఙ్గమామవో॒ యస్య॒ క్షయా॑య॒ జిన్వ॑థ ।
ఆపో॑ జ॒నయ॑థా చ నః ॥ 1.54 (తై. అర. 6.1.12)
అఘమర్​షణ సూక్తమ్ (4.6)
హిర॑ణ్యశృఙ్గం॒-వఁరు॑ణ॒-మ్ప్రప॑ద్యే తీ॒ర్థ-మ్మే॑ దేహి॒ యాచి॑తః ।
య॒న్మయా॑ భు॒క్త-మ॒సాధూ॑నా-మ్పా॒పేభ్య॑శ్చ ప్ర॒తిగ్ర॑హః ।
యన్మే॒ మన॑సా వా॒చా॒ క॒ర్మ॒ణా వా దు॑ష్కృత॒-ఙ్కృతమ్ ।
తన్న॒ ఇన్ద్రో॒ వరు॑ణో॒ బృహ॒స్పతిః॑ సవి॒తా చ॑ పునన్తు॒ పునః॑ పునః ।
నమో॒-ఽగ్నయే᳚-ఽఫ్సు॒మతే॒ నమ॒ ఇన్ద్రా॑య॒ నమో॒ వరు॑ణాయ॒ నమో వారుణ్యై॑ నమో॒-ఽద్భ్యః ॥ 1.57
యద॒పా-ఙ్క్రూ॒రం-యఁద॑మే॒ద్ధ్యం-యఁద॑శా॒న్త-న్తదప॑గచ్ఛతాత్ ।
అ॒త్యా॒శ॒నా-ద॑తీపా॒నా॒-ద్య॒చ్చ ఉ॒గ్రా-త్ప్ర॑తి॒గ్రహా᳚త్ ।
తన్నో॒ వరు॑ణో రా॒జా॒ పా॒ణినా᳚ హ్యవ॒మర్​శ॑తు ।
సో॑-ఽహమ॑పా॒పో వి॒రజో॒ నిర్ము॒క్తో ము॑క్తకి॒ల్బిషః ।
నాక॑స్య పృ॒ష్ఠమారు॑హ్య॒ గచ్ఛే॒-ద్బ్రహ్మ॑సలో॒కతామ్ ।
యశ్చా॒॑ఫ్సు వరు॑ణ॒-స్స పు॒నాత్వ॑ఘమర్​ష॒ణః ।
ఇ॒మ-మ్మే॑ గఙ్గే యమునే సరస్వతి॒ శుతు॑ద్రి॒ స్తోమగ్ం॑ సచతా॒ పరు॒ష్ణియా ।
అ॒సి॒క్ని॒యా మ॑రుద్వృధే వి॒తస్త॒యా-ఽఽర్జీ॑కీయే శృణు॒హ్యా సు॒షోమ॑యా ।
ఋ॒తఞ్చ॑ స॒త్యఞ్చా॒-భీ᳚ద్ధా॒ త్తప॒సో-ఽద్ధ్య॑జాయత ।
తతో॒ రాత్రి॑-రజాయత॒ తతః॑ సము॒ద్రో అ॑ర్ణ॒వః ॥ 1.63 (తై. అర. 6.1.13)
స॒ము॒ద్రా-ద॑ర్ణ॒వా-దధి॑ సం​వఁథ్స॒రో అ॑జాయత ।
అ॒హో॒రా॒త్రాణి॑ వి॒దధ॒-ద్(మి॒దధ॒ద్) విశ్వ॑స్య మిష॒తో వ॒శీ ।
ఊ॒ర్యా॒చ॒న్ద్ర॒మసౌ॑ ధా॒తా య॑థా పూ॒ర్వ మ॑కల్పయత్ ।
దివ॑ఞ్చ పృథి॒వీ-ఞ్చా॒న్తరి॑క్ష॒ మథో॒ సువః॑ ।
య-త్పృ॑థి॒వ్యాగ్ం రజ॑స్స్వ॒ మాన్తరి॑క్షే వి॒రోద॑సీ ।
ఇ॒మాగ్​ స్తదా॒పో వ॑రుణః పు॒నాత్వ॑ఘమర్​ష॒ణః ।
పు॒నన్తు॒ వస॑వః పు॒నాతు॒ వరు॑ణః పు॒నాత్వ॑ఘమర్​ష॒ణః ।
ఏ॒ష భూ॒తస్య॑ మ॒ద్ధ్యే భువ॑నస్య గో॒ప్తా ।
ఏ॒ష పు॒ణ్యకృ॑తాం-లోఁ॒కా॒నే॒ష మృ॒త్యోర్-హి॑ర॒ణ్మయ᳚మ్ ।
ద్యావా॑పృథి॒వ్యోర్-హి॑ర॒ణ్మయ॒గ్ం॒ సగ్గ్​శ్రి॑త॒గ్ం॒ సువః॑ । 1.66 (తై. అర. 6.1.14)
స న॒-స్సువ॒-స్సగ్ం శి॑శాధి ।
ఆర్ద్ర॒-ఞ్జ్వల॑తి॒ జ్యోతి॑-ర॒హమ॑స్మి ।
జ్యోతి॒-ర్జ్వల॑తి॒ బ్రహ్మా॒హమ॑స్మి ।
యో॑-ఽహమ॑స్మి॒ బ్రహ్మా॒హమ॑స్మి ।
అ॒హమ॑స్మి॒ బ్రహ్మా॒హమ॑స్మి ।
అ॒హమే॒వాహ-మ్మా-ఞ్జు॑హోమి॒ స్వాహా᳚ ।
అ॒కా॒ర్య॒-కా॒ర్య॑వ కీ॒ర్ణీ స్తే॒నో భ్రూ॑ణ॒హా గు॑రుత॒ల్పగః ।
వరు॑ణో॒-ఽపామ॑ఘమర్​ష॒ణ-స్తస్మా᳚-త్పా॒పా-త్ప్రము॑చ్యతే ।
ర॒జోభూమి॑స్త్వ॒మాగ్ం రోద॑యస్వ॒ ప్రవ॑దన్తి॒ ధీరాః᳚ ।
ఆక్రా᳚న్-థ్సము॒ద్రః ప్ర॑థ॒మే విధ॑ర్మ-ఞ్జ॒నయ॑-న్ప్ర॒జా భువ॑నస్య॒ రాజా᳚ ।
వృషా॑ ప॒విత్రే॒ అధి॒సానో॒ అవ్యే॑ బృ॒హ-థ్సోమో॑ వావృధే సువా॒న ఇన్దుః॑ ॥ 1.70
(పుర॑స్తా॒--ద్యశో॒ - గుహా॑సు॒ - మమ॑ - చక్రతు॒ణ్డాయ॑ ధీమహి - తీక్షద॒గ్గ్॒ష్ఠ్రాయ॑ ధీమహి॒ - పరి॑ - ప్ర॒తిష్ఠి॑తం - దేభు--ర్ యచ్ఛతు - దధాతనా॒- ద్భ్యో᳚ - ఽర్ణ॒వః - సువో॒ - రాజైక॑-ఞ్చ) (ఆ1)
దుర్గా సూక్తమ్ (4.7)
జా॒తవే॑దసే సునవామ॒ సోమ॑-మరాతీయ॒తో నిద॑హాతి॒ వేదః॑ ।
స నః॑ పర్​ష॒దతి॑ దు॒ర్గాణి॒ విశ్వా॑ నా॒వేవ॒ సిన్ధు॑-న్దురి॒తా-ఽత్య॒గ్నిః ।
తామ॒గ్నివ॑ర్ణా॒-న్తప॑సా జ్వల॒న్తీం-వైఁ॑రోచ॒నీ-ఙ్క॑ర్మఫ॒లేషు॒ జుష్టా᳚మ్ ।
దు॒ర్గా-న్దే॒వీగ్ం శర॑ణమ॒హ-మ్ప్రప॑ద్యే సు॒తర॑సి తరసే॒ నమః॑ ।
అగ్నే॒ త్వ-మ్పా॑రయా॒ నవ్యో॑ అ॒స్మాన్-థ్స్వ॒స్తి-భి॒రతి॑ దు॒ర్గాణి॒ విశ్వా᳚ ।
పూశ్చ॑ పృ॒థ్వీ బ॑హు॒లా న॑ ఉ॒ర్వీ భవా॑ తో॒కాయ॒ తన॑యాయ॒ శం​యోఁః ।
విశ్వా॑ని నో దు॒ర్గహా॑ జాతవేద॒-స్సిన్ధు॒-న్న నా॒వా దు॑రి॒తా-ఽతి॑పర్​షి ।
అగ్నే॑ అత్రి॒వ-న్మన॑సా గృణా॒నో᳚-ఽస్మాక॑-మ్బోద్ధ్యవి॒తా త॒నూనా᳚మ్ ।
పృ॒త॒నా॒జిత॒గ్ం॒ సహ॑మాన-ము॒గ్రమ॒గ్నిగ్ం హు॑వేమ పర॒మా-థ్స॒ధస్థా᳚త్ ।
స నః॑ పర్​ష॒దతి॑ దు॒ర్గాణి॒ విశ్వా॒ క్షామ॑ద్దే॒వో అతి॑ దురి॒తా-ఽత్య॒గ్నిః ।
ప్ర॒త్నోషి॑-క॒మీడ్యో॑ అద్ధ్వ॒రేషు॑ స॒నాచ్చ॒ హోతా॒ నవ్య॑శ్చ॒ సథ్సి॑ ।
స్వాఞ్చా᳚గ్నే త॒నువ॑-మ్పి॒ప్రయ॑స్వా॒స్మభ్య॑ఞ్చ॒ సౌభ॑గ॒మాయ॑జస్వ ।
గోభి॒-ర్జుష్ట॑మ॒యుజో॒ నిషి॑క్త॒-న్తవే᳚న్ద్ర విష్ణో॒-రను॒సఞ్చ॑రేమ ।
నాక॑స్య పృ॒ష్ఠమ॒భి సం॒​వఁసా॑నో॒ వైష్ణ॑వీం-లోఁ॒క ఇ॒హ మా॑దయన్తామ్ ॥ 2.7 (దు॒రి॒తా-ఽత్య॒గ్నిశ్చ॒త్వారి॑ చ) (తై. అర. 6.2.1)
[ ఓ-ఙ్కా॒త్యా॒య॒నాయ॑ వి॒ద్మహే॑ కన్యకు॒మారి॑ ధీమహి । తన్నో॑ దుర్గిః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥ ]
వ్యాహృతి హోమ మన్త్రాః (4.8)
భూ-రన్న॑-మ॒గ్నయే॑ పృథి॒వ్యై స్వాహా॒, భువో-ఽన్నం॑-వాఁ॒యవే॒-ఽన్తరి॑క్షాయ॒ స్వాహా॒, సువ॒రన్న॑-మాది॒త్యాయ॑ ది॒వే స్వాహా॒, భూర్భువ॒స్సువ॒-రన్న॑-ఞ్చ॒న్ద్రమ॑సే ది॒గ్భ్య-స్స్వాహా॒, నమో॑ దే॒వేభ్యః॑ స్వ॒ధా పి॒తృభ్యో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒-రన్న॒మోమ్ ॥ 3.1 (తై. అర. 6.3.1)
భూ-ర॒గ్నయే॑ పృథి॒వ్యై స్వాహా॒, భువో॑ వా॒యవే॒-ఽన్తరి॑క్షాయ॒ స్వాహా॒ ,
సువ॑రాది॒త్యాయ॑ ది॒వే స్వాహా॒, భూ-ర్భువ॒స్సువ॑-శ్చ॒న్ద్రమ॑సే ది॒గ్భ్య-స్స్వాహా॒,
నమో॑ దే॒వేభ్యః॑ స్వ॒ధా పి॒తృభ్యో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒-రగ్న॒ ఓమ్ ॥ 4.1
భూ-ర॒గ్నయే॑ చ పృథి॒వ్యై చ॑ మహ॒తే చ॒ స్వాహా॒,
భువో॑ వా॒యవే॑ చా॒న్తరి॑క్షాయ చ మహ॒తే చ॒ స్వాహా॒,
సువ॑రాది॒త్యాయ॑ చ ది॒వే చ॑ మహ॒తే చ॒ స్వాహా॒,
భూ-ర్భువ॒స్సువ॑-శ్చ॒న్ద్రమ॑సే చ॒ నక్ష॑త్రేభ్యశ్చ ది॒గ్భ్యశ్చ॑ మహ॒తే చ॒ స్వాహా॒,
నమో॑ దే॒వేభ్యః॑ స్వ॒ధా పి॒తృభ్యో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒-ర్మహ॒రోమ్ ॥ 5.1 (తై. అర. 6.4.1)
జ్ఞానప్రాప్త్యర్థా హోమమన్త్రాః (4.9)
పాహి నో అగ్న ఏన॑సే స్వా॒హా ।
పాహి నో విశ్వవేద॑సే స్వా॒హా ।
యజ్ఞ-మ్పాహి విభావ॑సో స్వా॒హా ।
సర్వ-మ్పాహి శతక్ర॑తో స్వా॒హా ॥ 6.1 (తై. అర. 6.7.1)
పా॒హి నో॑ అగ్న॒ ఏక॑యా ।
పా॒హ్యు॑త ద్వి॒తీయ॑యా ।
పా॒హ్యూర్జ॑-న్తృ॒తీయ॑యా ।
పా॒హి గీ॒ర్భి-శ్చ॑త॒సృభి॑-ర్వసో॒ స్వాహా᳚ ॥ 7.1 (తై. అర. 6.6.1)
వేదావిస్మరణాయ జపమన్త్రాః (4.10)
య-శ్ఛన్ద॑సా-మృష॒భో వి॒శ్వరూ॑ప॒-శ్ఛన్దో᳚భ్య॒-శ్ఛన్దాగ్॑స్యా వి॒వేశ॑ ।
సచాగ్ం శిక్యః పురో వాచో॑పని॒ష-దిన్ద్రో᳚ జ్యే॒ష్ఠ ఇ॑న్ద్రి॒యాయ॒ ఋషి॑భ్యో॒ నమో॑ దే॒వేభ్యః॑ స్వ॒ధా పి॒తృభ్యో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒-శ్ఛన్ద॒ ఓమ్ ॥ 8.1 (తై. అర. 6.8.1)
నమో॒ బ్రహ్మ॑ణే ధా॒రణ॑-మ్మే అ॒స్త్వ-ని॑రాకరణం-ధా॒రయి॑తా భూయాస॒-ఙ్కర్ణ॑యో-శ్శ్రు॒త-మ్మాచ్యో᳚ఢ్వ॒-మ్మమా॒ముష్య॒ ఓమ్ ॥ 9.1 (తై. అర. 6.9.1)
తపః ప్రశంసా (4.11)
ఋ॒త-న్తపః॑ స॒త్య-న్తపః॑ శ్రు॒త-న్తపః॑ శా॒న్త-న్తపో॒ దమ॒ స్తప॒-శ్శమ॒స్తపో॒ దాన॒-న్తపో॒ యజ్ఞ॒-న్తపో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒-ర్బ్రహ్మై॒-తదుపా᳚స్యై॒-తత్తపః॑ ॥ 10.1 (తై. అర. 6.10.1)
విహితాచరణ ప్రశంసా నిషిద్ధాచరణ నిన్దా చ (4.12)
యథా॑ వృ॒క్షస్య॑ స॒పుంష్పి॑తస్య దూ॒రా-ద్గ॒న్ధో వా᳚త్యే॒వ-మ్పుణ్య॑స్య క॒ర్మణో॑ దూ॒రా-ద్గ॒న్ధో వా॑తి॒ యథా॑-ఽసిధా॒రా-ఙ్క॒ర్తే-ఽవ॑హితా-మవ॒క్రామే॒ యద్యువే॒ యువే॒ హవా॑ వి॒హ్వయి॑ష్యామి క॒ర్త-మ్ప॑తిష్యా॒మీత్యే॒వ-మ॒మృతా॑-దా॒త్మాన॑-ఞ్జు॒గుఫ్సే᳚త్ ॥ 11.1 (తై. అర. 6.11.1)
దహర విద్యా (4.13)
అ॒ణో-రణీ॑యా-న్మహ॒తో మహీ॑యా-నా॒త్మా గుహా॑యా॒-న్నిహి॑తో-ఽస్య జ॒న్తోః ।
తమ॑క్రతు-మ్పశ్యతి వీతశో॒కో ధా॒తుః ప్ర॒సాదా᳚-న్మహి॒మాన॑మీశమ్ ।
స॒ప్త ప్రా॒ణాః ప్ర॒భవ॑న్తి॒ తస్మా᳚-థ్స॒ప్తార్చిషః॑ స॒మిధః॑ స॒ప్త జి॒హ్వాః ।
స॒ప్త ఇ॒మే లో॒కా యేషు॒ చర॑న్తి ప్రా॒ణా గు॒హాశ॑యా॒-న్నిహి॑తా-స్స॒ప్త స॑ప్త ।
అతః॑ సము॒ద్రా గి॒రయ॑శ్చ॒ సర్వే॒-ఽస్మా-థ్స్యన్ద॑న్తే॒ సిన్ధ॑వ॒-స్సర్వ॑రూపాః ।
అత॑శ్చ॒ విశ్వా॒ ఓష॑ధయో॒ రసా᳚చ్చ॒ యేనై॑ష భూ॒త-స్తి॑ష్ఠత్యన్తరా॒త్మా ।
బ్ర॒హ్మా దే॒వానా᳚-మ్పద॒వీః క॑వీ॒నా-మృషి॒-ర్విప్రా॑ణా-మ్మహి॒షో మృ॒గాణా᳚మ్ ।
శ్యే॒నో గృధ్రా॑ణా॒గ్॒ స్వధి॑తి॒-ర్వనా॑నా॒గ్ం॒ సోమః॑ ప॒విత్ర॒ మత్యే॑తి॒ రేభన్న్॑ ।
అ॒జా మేకాం॒-లోఁహి॑త-శుక్ల-కృ॒ష్ణా-మ్బ॒హ్వీ-మ్ప్ర॒జా-ఞ్జ॒నయ॑న్తీ॒గ్ం॒ సరూ॑పామ్ ।
అ॒జో హ్యేకో॑ జు॒షమా॑ణో-ఽను॒శేతే॒ జహా᳚త్యేనా-మ్భు॒క్త-భో॑గా॒మజో᳚-ఽన్యః ॥ 12.5 (తై. అర. 6.12.1)
హ॒గ్ం॒స-శ్శు॑చి॒ష-ద్వసు॑-రన్తరిక్ష॒-సద్ధోతా॑ వేది॒ష-దతి॑థి-ర్దురోణ॒సత్ ।
నృ॒ష-ద్వ॑ర॒స-దృ॑త॒స-ద్వ్యో॑మ॒స-ద॒బ్జా గో॒జా ఋ॑త॒జా అ॑ద్రి॒జా ఋ॒త-మ్బృ॒హత్ ।
ఘృ॒త-మ్మి॑మిక్షిరే ఘృ॒తమ॑స్య॒ యోని॑-ర్ఘృ॒తే శ్రి॒తో ఘృ॒తము॑వస్య॒ ధామ॑ ।
అ॒ను॒ష్వ॒ధమావ॑హ మా॒దయ॑స్వ॒ స్వాహా॑ కృతం-వృఁషభ వక్షి హ॒వ్యమ్ ।
స॒ము॒ద్రా దూ॒ర్మి-ర్మధు॑మా॒గ్ం॒ ఉదా॑ర-దుపా॒గ్ం॒శునా॒ సమ॑మృత॒త్వ మా॑నట్ ।
ఘృ॒తస్య॒ నామ॒ గుహ్యం॒-యఁదస్తి॑ జి॒హ్వా దే॒వానా॑-మ॒మృత॑స్య॒ నాభిః॑ ।
వ॒య-న్నామ॒ ప్రబ్ర॑వామా ఘృ॒తేనా॒స్మిన్. య॒జ్ఞే ధా॑రయామా॒ నమో॑భిః ।
ఉప॑ బ్ర॒హ్మా శృ॑ణవచ్ఛ॒స్యమా॑న॒-ఞ్చతుః॑ శృఙ్గో ఽవమీ-ద్గౌ॒ర ఏ॒తత్ ।
చ॒త్వారి॒ శృఙ్గా॒ త్రయో॑ అస్య॒ పాదా॒ ద్వే శీ॒ర॒.షే స॒ప్త హస్తా॑సో అ॒స్య ।
త్రిధా॑ బ॒ద్ధో వృ॑ష॒భో రో॑రవీతి మ॒హో దే॒వో మర్త్యా॒గ్ం॒ ఆవి॑వేశ ॥ 12.10 (తై. అర. 6.12.2)
త్రిధా॑ హి॒త-మ్ప॒ణిభి॑-ర్గు॒హ్యమా॑న॒-ఙ్గవి॑-దే॒వాసో॑ ఘృ॒తమన్వ॑విన్దన్న్ ।
ఇన్ద్ర॒ ఏక॒గ్ం॒ సూర్య॒ ఏక॑-ఞ్జజాన వే॒నా దేకగ్గ్॑ స్వ॒ధయా॒ నిష్ట॑తక్షుః ।
యో దే॒వానా᳚-మ్ప్రథ॒మ-మ్పు॒రస్తా॒-ద్విశ్వా॒ధియో॑ రు॒ద్రో మ॒హర్​షిః॑ ।
హి॒ర॒ణ్య॒గ॒ర్భ-మ్ప॑శ్యత॒ జాయ॑మాన॒గ్ం॒ సనో॑ దే॒వ-శ్శు॒భయా॒ స్మృత్యా॒ సం​యుఁ॑నక్తు ।
యస్మా॒త్పర॒-న్నాప॑ర॒ మస్తి॒ కిఞ్చి॒ద్యస్మా॒-న్నాణీ॑యో॒ న జ్యాయో᳚-ఽస్తి॒ కశ్చి॑త్ ।
వృ॒క్ష ఇ॑వ స్తబ్ధో ది॒వి తి॑ష్ఠ॒-త్యేక॒స్తేనే॒ద-మ్పూ॒ర్ణ-మ్పురు॑షేణ॒ సర్వ᳚మ్ ॥ 12.13
(సన్యాస సూక్తమ్)
న కర్మ॑ణా న ప్ర॒జయా॒ ధనే॑న॒ త్యాగే॑నైకే అమృత॒త్వ-మా॑న॒శుః ।
పరే॑ణ॒ నాక॒-న్నిహి॑త॒-ఙ్గుహా॑యాం-విఁ॒భ్రాజ॑దే॒త-ద్యత॑యో వి॒శన్తి॑ ॥
వే॒దా॒న్త॒ వి॒జ్ఞాన॒-సుని॑శ్చితా॒ర్థా-స్సన్యా॑స యో॒గాద్యత॑య-శ్శుద్ధ॒ సత్త్వాః᳚ ।
తే బ్ర॑హ్మలో॒కే తు॒ పరా᳚న్తకాలే॒ పరా॑మృతా॒-త్పరి॑ముచ్యన్తి॒ సర్వే᳚ ।
ద॒హ్రం॒-విఁ॒పా॒ప-మ్ప॒రమే᳚శ్మ భూతం॒-యఁ-త్పు॑ణ్డరీ॒క-మ్పు॒రమ॑ద్ధ్య స॒గ్గ్॒స్థమ్ ।
త॒త్రా॒పి॒ ద॒హ్ర-ఙ్గ॒గనం॑-విఁశోక॒-స్తస్మి॑న్. యద॒న్తస్త-దుపా॑సిత॒వ్యమ్ ॥
యో వేదాదౌ స్వ॑రః ప్రో॒క్తో॒ వే॒దాన్తే॑ చ ప్ర॒తిష్ఠి॑తః ।
తస్య॑ ప్ర॒కృతి॑-లీన॒స్య॒ యః॒ పరః॑ స॒ మ॒హేశ్వ॑రః ॥ 12.17 (తై. అర. 6.12.3)
(అజో᳚-ఽన్య॒ - ఆవి॑వేశ॒ - సర్వే॑ చ॒త్వారి॑ చ)
నారాయణ సూక్తం (4.14)
స॒హ॒స్ర॒శీర్​ష॑-న్దే॒వం॒-విఁ॒శ్వాక్షం॑-విఁ॒శ్వ శ॑-మ్భువమ్ ।
విశ్వ॑-న్నా॒రాయ॑ణ-న్దే॒వ॒మ॒క్షర॑-మ్పర॒మ-మ్ప॒దమ్ ।
వి॒శ్వతః॒ పర॑మాన్ని॒త్యం॒-విఁ॒శ్వ-న్నా॑రాయ॒ణగ్ం హ॑రిమ్ ।
విశ్వ॑మే॒వేద-మ్పురు॑ష॒-స్త-ద్విశ్వ॒ముప॑జీవతి ।
పతిం॒-విఁశ్వ॑స్యా॒త్మేశ్వ॑ర॒గ్ం॒ శాశ్వ॑తగ్ం శి॒వమ॑చ్యుతమ్ ।
నా॒రాయ॒ణ-మ్మ॑హాజ్ఞే॒యం॒-విఁ॒శ్వాత్మా॑న-మ్ప॒రాయ॑ణమ్ ।
నా॒రాయ॒ణ ప॑రో జ్యో॒తి॒రా॒త్మా నా॑రయ॒ణః ప॑రః ।
నా॒రాయ॒ణ ప॑ర-మ్బ్ర॒హ్మ॒ త॒త్త్వ-న్నా॑రాయ॒ణః ప॑రః ।
నా॒రాయ॒ణ ప॑రో ధ్యా॒తా॒ ధ్యా॒న-న్నా॑రాయ॒ణః ప॑రః ।
యచ్చ॑ కి॒ఞ్చిజ్-జ॑గ-థ్స॒ర్వ॒-న్దృ॒శ్యతే᳚ శ్రూయ॒తే-ఽపి॑ వా । 13.4 (తై. అర. 6.13.1)
అన్త॑-ర్బ॒హిశ్చ॑ త-థ్స॒ర్వం॒-వ్యాఁ॒ప్య నా॑రాయ॒ణ-స్స్థి॑తః ।
అన॑న్త॒ మవ్య॑య-ఙ్క॒విగ్ం స॑ము॒ద్రే-ఽన్తం॑-విఁ॒శ్వ శ॑భుం​వఁమ్ ।
ప॒ద్మ॒కో॒శ-ప్ర॑తీకా॒శ॒గ్ం॒ హృ॒దయ॑-ఞ్చాప్య॒ధోము॑ఖమ్ ।
అధో॑ ని॒ష్ట్యా వి॑తస్త్యా॒న్తే॒ నా॒భ్యాము॑పరి॒ తిష్ఠ॑తి ।
జ్వా॒ల॒మా॒లా కు॑ల-మ్భా॒తీ॒ వి॒శ్వస్యా॑యత॒న-మ్మ॑హత్ ।
సన్త॑తగ్ం శి॒లాభి॑స్తు॒ లమ్బ॑త్యా కోశ॒సన్ని॑భమ్ ।
తస్యాన్తే॑ సుషి॒రగ్ం సూ॒క్ష్మ-న్తస్మి᳚న్-థ్స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠితమ్ ।
తస్య॒ మద్ధ్యే॑ మ॒హాన॑గ్ని-ర్వి॒శ్వార్చి॑-ర్వి॒శ్వతో॑ ముఖః ।
సో-ఽగ్ర॑భు॒గ్ విభ॑జ-న్తి॒ష్ఠ॒-న్నాహా॑ర-మజ॒రః క॒విః ।
తి॒ర్య॒గూ॒ర్ధ్వ మ॑ధ-శ్శా॒యీ॒ ర॒శ్మయ॑స్తస్య॒ సన్త॑తా ।
స॒న్తా॒పయ॑తి స్వ-న్దే॒హమాపా॑దతల॒ మస్త॑కః ।
తస్య॒ మద్ధ్యే॒ వహ్ని॑శిఖా అ॒ణీయో᳚ర్ధ్వా వ్య॒వస్థి॑తః ।
నీ॒లతో॑ యద॑ మద్ధ్య॒స్థా॒-ద్వి॒ద్యుల్లే॑ఖేవ॒ భాస్వ॑రా ।
నీ॒వార॒ శూక॑వత్త॒న్వీ॒ పీ॒తా భా᳚స్వత్య॒ణూప॑మా ।
తస్యా᳚-శ్శిఖా॒యా మ॑ద్ధ్యే ప॒రమా᳚త్మా వ్య॒వస్థి॑తః ।
స బ్రహ్మ॒ స శివ॒-స్స హరి॒-స్సేన్ద్ర॒-స్సో-ఽక్ష॑రః పర॒మ-స్స్వ॒రాట్ ॥ 13.12 (తై. అర. 6.13.2)
(అపి॑ వా॒ - సన్త॑తా॒ షట్ చ॑)
ఆదిత్య మణ్డలే పరబ్రహ్మోపాసనం (4.15)
ఆ॒ది॒త్యో వా ఏ॒ష ఏ॒త-న్మ॒ణ్డల॒-న్తప॑తి॒ తత్ర॒ తా ఋచ॒స్తదృ॒చా మ॑ణ్డల॒గ్ం॒ స ఋ॒చాం-లోఁ॒కో-ఽథ॒య ఏ॒ష ఏ॒తస్మి॑-న్మ॒ణ్డలే॒-ఽర్​చి-ర్దీ॒ప్యతే॒ తాని॒ సామా॑ని॒ స సా॒మ్నాం-లోఁ॒కో-ఽథ॒ య ఏ॒ష ఏ॒తస్మి॑-న్మ॒ణ్డలే॒-ఽర్చిషి॒ పురు॑ష॒స్తాని॒ యజూగ్ం॑షి॒ స యజు॑షా మణ్డల॒గ్ం॒ స యజు॑షాం-లోఁ॒క-స్సైషా త్ర॒య్యేవ॑ వి॒ద్యా త॑పతి॒ య ఏ॒షో᳚-ఽన్త-రా॑ది॒త్యే హి॑ర॒ణ్మయః॒ పురు॑షః ॥ 14.1 (తై. అర. 6.14.1)
ఆదిత్యపురుషస్య సర్వాత్మకత్వ ప్రదర్​శనం (4.16)
ఆ॒ది॒త్యో వై తేజ॒ ఓజో॒ బలం॒-యఁశ॒-శ్చక్షు॒-శ్శ్రోత్ర॑మా॒త్మా మనో॑ మ॒న్యు-ర్మను॑-ర్మృ॒త్యు-స్స॒త్యో మి॒త్రో వా॒యురా॑కా॒శః ప్రా॒ణో లో॑కపా॒లః కః కి-ఙ్క-న్త-థ్స॒త్యమన్న॑-మ॒మృతా॑ జీ॒వో విశ్వః॑ కత॒మ-స్స్వ॑య॒భు-మ్బ్రహ్మై॒ తదమృ॑త ఏ॒ష పురు॑ష ఏ॒ష భూ॒తానా॒-మధి॑పతి॒-ర్బ్రహ్మ॑ణ॒-స్సాయు॑జ్యగ్ం సలో॒కతా॑-మాప్నో-త్యే॒తాసా॑మే॒వ దే॒వతా॑నా॒గ్ం॒ సాయు॑జ్యగ్ం సా॒ర్​ష్టితాగ్ం॑ సమాన లో॒కతా॑-మాప్నోతి॒ య ఏ॒వం-వేఁదే᳚త్యుప॒నిషత్ ॥ 15.1 (తై. అర. 6.15.1)
శివోపాసన మన్త్రాః (4.17)
నిధ॑నపతయే॒ నమః । నిధ॑నపతాన్తికాయ॒ నమః ।
ఊర్ధ్వాయ॒ నమః । ఊర్ధ్వలిఙ్గాయ॒ నమః ।
హిరణ్యాయ॒ నమః । హిరణ్యలిఙ్గాయ॒ నమః ।
సువర్ణాయ॒ నమః । సువర్ణలిఙ్గాయ॒ నమః ।
దివ్యాయ॒ నమః । దివ్యలిఙ్గాయ॒ నమః । 16.1 (తై. అర. 6.16.1)
భవాయ॒ నమః । భవలిఙ్గాయ॒ నమః ।
శర్వాయ॒ నమః । శర్వలిఙ్గాయ॒ నమః ।
శివాయ॒ నమః । శివలిఙ్గాయ॒ నమః ।
జ్వలాయ॒ నమః । జ్వలలిఙ్గాయ॒ నమః ।
ఆత్మాయ॒ నమః । ఆత్మలిఙ్గాయ॒ నమః ।
పరమాయ॒ నమః । పరమలిఙ్గాయ॒ నమః ।
ఏతథ్సోమస్య॑ సూర్య॒స్య॒ సర్వలిఙ్గగ్గ్॑ స్థాప॒య॒తి॒ పాణిమన్త్ర॑-మ్పవి॒త్రమ్ ॥ 16.1 (తై. అర. 6.16.2)
పశ్చిమవక్త్ర ప్రతిపాదక మన్త్రః (4.18)
తై. అర. 6.17.1
స॒ద్యోజా॒త-మ్ప్ర॑పద్యా॒మి॒ స॒ద్యోజా॒తాయ॒ వై నమో॒ నమః॑ ।
భ॒వే భ॑వే॒ నాతి॑భవే భవస్వ॒ మామ్ । భ॒వోద్భ॑వాయ॒ నమః॑ ॥ 17.1
ఉత్తర వక్త్ర ప్రతిపాదక మన్త్రః (4.19)
వా॒మ॒దే॒వాయ॒ నమో᳚ జ్యే॒ష్ఠాయ॒ నమః॑ శ్రే॒ష్ఠాయ॒ నమో॑ రు॒ద్రాయ॒ నమః॒ కాలా॑య॒ నమః॒ కల॑వికరణాయ॒ నమో॒ బల॑వికరణాయ॒ నమో॒ బలా॑య॒ నమో॒ బల॑ప్రమథనాయ॒ నమ॒-స్సర్వ॑భూతదమనాయ॒ నమో॑ మ॒నోన్మ॑నాయ॒ నమః॑ ॥ 18.1 (తై. అర. 6.18.1)
దక్షిణ వక్త్ర ప్రతిపాదక మన్త్రః (4.20)
అ॒ఘోరే᳚భ్యో-ఽథ॒ ఘోరే᳚భ్యో॒ ఘోర॒ఘోర॑తరేభ్యః ।
సర్వే᳚భ్య-స్సర్వ॒ శర్వే᳚భ్యో॒ నమ॑స్తే అస్తు రు॒ద్రరూ॑పేభ్యః ॥ 19.1 (తై. అర. 6.19.1)
ప్రాగ్వక్త్ర ప్రతిపాదక మన్త్రః (4.21)
తత్పురు॑షాయ వి॒ద్మహే॑ మహాదే॒వాయ॑ ధీమహి । తన్నో॑ రుద్రః ప్రచో॒దయా᳚త్ ॥ 20.1 (తై. అర. 6.20.1)
ఊర్ధ్వ వక్త్ర ప్రతిపాదక మన్త్రః (4.22)
ఈశాన-స్సర్వ॑విద్యా॒నా॒- మీశ్వర-స్సర్వ॑భూతా॒నా॒-మ్బ్రహ్మాధి॑పతి॒-ర్బ్రహ్మ॒ణో-ఽధి॑పతి॒-ర్బ్రహ్మా॑ శి॒వో మే॑ అస్తు సదాశి॒వోమ్ ॥ 21.1 (తై. అర. 6.21.1)
నమస్కారార్థ మన్త్రాః (4.23)
నమో హిరణ్యబాహవే హిరణ్యవర్ణాయ హిరణ్యరూపాయ హిరణ్యపతయే ఽబిఙ్కాపతయ ఉమాపతయే పశుపతయే॑ నమో॒ నమః ॥ 22.1 (తై. అర. 6.22.1)
ఋ॒తగ్ం స॒త్య-మ్ప॑ర-మ్బ్ర॒హ్మ॒ పు॒రుష॑-ఙ్కృష్ణ॒పిఙ్గ॑లమ్ ।
ఊ॒ర్ధ్వరే॑తం-విఁ॑రూపా॒క్షం॒-విఁ॒శ్వరూ॑పాయ॒ వై నమో॒ నమః॑ ॥ 23.1 (తై. అర. 6.23.1)
సర్వో॒ వై రు॒ద్రస్తస్మై॑ రు॒ద్రాయ॒ నమో॑ అస్తు ।
పురు॑షో॒ వై రు॒ద్ర-స్సన్మ॒హో నమో॒ నమః॑ ।
విశ్వ॑-మ్భూ॒త-మ్భువ॑న-ఞ్చి॒త్ర-మ్బ॑హు॒ధా జా॒త-ఞ్జాయ॑మాన-ఞ్చ॒ యత్ ।
సర్వో॒ హ్యే॑ష రు॒ద్రస్తస్మై॑ రు॒ద్రాయ॒ నమో॑ అస్తు ॥ 24.1 (తై. అర. 6.24.1)
కద్రు॒ద్రాయ॒ ప్రచే॑తసే మీ॒ఢుష్ట॑మాయ॒ తవ్య॑సే ।
వో॒చేమ॒ శన్త॑మగ్ం హృ॒దే ॥
సర్వో॒హ్యే॑ష రు॒ద్రస్తస్మై॑ రు॒ద్రాయ॒ నమో॑ అస్తు ॥ 25.1 (తై. అర. 6.25.1)
అగ్నిహోత్ర హవణ్యాః ఉపయుక్తస్య వృక్ష విశేష-స్యాభిధానమ్ (4.24-25)
యస్య॒ వై క॑ఙ్కత్యగ్ని-హోత్ర॒హవ॑ణీ భవతి॒ ప్రత్యే॒వా-స్యాహు॑తయ-స్తిష్ఠ॒న్త్యథో॒ ప్రతి॑ష్ఠిత్యై ॥ 26.1 (తై. అర. 6.26.1)
భూదేవతాక మన్త్రః (4.26)
క్R॒ణు॒ష్వ పాజ॒ ఇతి॒ పఞ్చ॑ ।
అది॑తి-ర్దే॒వా గ॑న్ధ॒ర్వా మ॑ను॒ష్యాః᳚ పి॒తరో-ఽసు॑రా॒-స్తేషాగ్ం॑ సర్వ భూ॒తానా᳚-మ్మా॒తా మే॒దినీ॑ మహ॒తా మ॒హీ సా॑వి॒త్రీ గా॑య॒త్రీ జగ॑త్యు॒ర్వీ పృ॒థ్వీ బ॑హు॒లా విశ్వా॑ భూ॒తా క॑త॒మా కాయా సా స॒త్యే-త్య॒మృతేతి॑ వసి॒ష్ఠః ॥ 28.1 (తై. అర. 6.28.1)
సర్వా దేవతా ఆపః (4.27)
ఆపో॒ వా ఇ॒దగ్ం సర్వం॒-విఁశ్వా॑ భూ॒తాన్యాపః॑ ప్రా॒ణా వా ఆపః॑ ప॒శవ॒ ఆపో-ఽన్న॒మాపో -ఽమృ॑త॒మాపః॑ స॒మ్రాడాపో॑ వి॒రాడాపః॑ స్వ॒రాడాపః॒
ఛన్దా॒గ్॒స్యాపో॒ జ్యోతీ॒గ్॒ష్యాపో॒ యజూ॒గ్॒ష్యాపః॑ స॒త్యమాప॒-స్సర్వా॑ దే॒వతా॒ ఆపో॒ భూర్భువ॒స్సువ॒రాప॒ ఓమ్ ॥ 29.1 (తై. అర. 6.29.1)
సన్ధ్యావన్దన మన్త్రాః (4.28)
ఆపః॑ పునన్తు పృథి॒వీ-మ్పృ॑థి॒వీ పూ॒తా పు॑నాతు॒ మామ్ ।
పు॒నన్తు॒ బ్రహ్మ॑ణ॒స్పతి॒-ర్బ్రహ్మ॑ పూ॒తా పు॑నాతు॒ మామ్ ।
యదుచ్ఛి॑ష్ట॒-మభో᳚జ్యం॒-యఁద్వా॑ దు॒శ్చరి॑త॒-మ్మమ॑ ।
సర్వ॑-మ్పునన్తు॒ మామాపో॑-ఽస॒తాఞ్చ॑ ప్రతి॒గ్రహ॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ 30.2 (తై. అర. 6.30.1)
అగ్నిశ్చ మా మన్యుశ్చ మన్యుపతయశ్చ మన్యు॑కృతే॒భ్యః ।
పాపేభ్యో॑ రక్ష॒న్తామ్ । యదహ్నా పాప॑మకా॒ర్॒షమ్ ।
మనసా వాచా॑ హస్తా॒భ్యామ్ । పద్భ్యా-ముదరే॑ణ శి॒శ్నా ।
అహ॒స్తద॑వలు॒పన్తు । యత్కిఞ్చ॑ దురి॒త-మ్మయి॑ ।
ఇదమహ-మామమృ॑త యో॒నౌ । సత్యే జ్యోతిషి జుహో॑మి స్వా॒హా ॥ 31.1 (తై. అర. 6.31.1)
సూర్యశ్చ మా మన్యుశ్చ మన్యుపతయశ్చ మన్యు॑కృతే॒భ్యః ।
పాపేభ్యో॑ రక్ష॒న్తామ్ । యద్రాత్రియా పాప॑మకా॒ర్॒షమ్ ।
మనసా వాచా॑ హస్తా॒భ్యామ్ । పద్భ్యా-ముదరే॑ణ శి॒శ్నా ।
రాత్రి॒-స్తద॑వలు॒పన్తు । యత్కిఞ్చ॑ దురి॒త-మ్మయి॑ ।
ఇదమహ-మామమృ॑త యో॒నౌ । సూర్యే జ్యోతిషి జుహో॑మి స్వా॒హా ॥ 32.1 (తై. అర. 6.32.1)
ప్రణవస్య ఋష్యాది వివరణం (4.29)
ఓమిత్యేకాక్ష॑ర-మ్బ్ర॒హ్మ । అగ్నిర్దేవతా బ్రహ్మ॑ ఇత్యా॒ర్​షమ్ ।
గాయత్ర-ఞ్ఛన్ద-మ్పరమాత్మం॑ సరూ॒పమ్ । సాయుజ్యం-విఁ॑నియో॒గమ్ ॥ 33.1 (తై. అర. 6.33.1)
గాయత్ర్యావాహన మన్త్రాః (4.30)
ఆయా॑తు॒ వర॑దా దే॒వీ॒ అ॒క్షర॑-మ్బ్రహ్మ॒ సమ్మి॑తమ్ ।
గా॒య॒త్రీ᳚-ఞ్ఛన్ద॑సా-మ్మా॒తేద-మ్బ్ర॑హ్మ జు॒షస్వ॑ మే ।
యదహ్నా᳚-త్కురు॑తే పా॒ప॒-న్తదహ్నా᳚-త్ప్రతి॒ముచ్య॑తే ।
య-ద్రాత్రియా᳚-త్కురు॑తే పా॒ప॒-న్త-ద్రాత్రియా᳚-త్ప్రతి॒ముచ్య॑తే ।
సర్వ॑ వ॒ర్ణే మ॑హాదే॒వి॒ స॒న్ధ్యా వి॑ద్యే స॒రస్వ॑తి ॥ 34.2 (తై. అర. 6.34.1)
ఓజో॑-ఽసి॒ సహో॑-ఽసి॒ బల॑మసి॒ భ్రాజో॑-ఽసి దే॒వానా॒-న్ధామ॒నామా॑॑-ఽసి॒ విశ్వ॑మసి వి॒శ్వాయు॒-స్సర్వ॑మసి స॒ర్వాయు-రభిభూరోం-గాయత్రీ-మావా॑హయా॒మి॒ సావిత్రీ-మావా॑హయా॒మి॒ సరస్వతీ-మావా॑హయా॒మి॒ ఛన్దర్​షీ-నావా॑హయా॒మి॒ శ్రియ-మావా॑హయా॒మి॒ గాయత్రియా గాయత్రీ ఛన్దో విశ్వామిత్ర ఋషి-స్సవితా దేవతా-ఽగ్నిర్ముఖ-మ్బ్రహ్మా శిరో విష్ణుర్​హృదయగ్ం రుద్ర-శ్శిఖా పృథివీయోనిః ప్రాణాపాన-వ్యానోదాన-సమానా సప్రాణా శ్వేతవర్ణా సాఙ్ఖ్యాయన-సగోత్రా గాయత్రీ చతుర్విగ్ంశత్యక్షరా త్రిపదా॑ షట్కు॒క్షిః॒ పఞ్చ శీర్​షోపనయనే వి॑నియో॒గః॒-
ఓ-మ్భూః । ఓ-మ్భువః । ఓగ్ం సువః । ఓ-మ్మహః । ఓ-ఞ్జనః । ఓ-న్తపః । ఓగ్ం స॒త్యమ్ । ఓ-న్త-థ్స॑వి॒తుర్వరే᳚ణ్య॒-మ్భర్గో॑ దే॒వస్య॑ ధీమహి । ధియో॒ యో నః॑ ప్రచో॒దయా᳚త్ । ఓమాపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూర్భువ॒స్సువ॒రోమ్ ॥ 35.2 (తై. అర. 6.35.1)
గాయత్రీ ఉపస్థాన మన్త్రాః (4.31)
ఉ॒త్తమే॑ శిఖ॑రే జా॒తే॒ భూ॒మ్యా-మ్ప॑ర్వత॒ మూర్ధ॑ని ।
బ్రా॒హ్మణే᳚భ్యో-ఽభ్య॑నుజ్ఞా॒తా॒ గ॒చ్ఛ దే॑వి య॒థాసు॑ఖమ్ ।
స్తుతో మయా వరదా వే॑దమా॒తా॒ ప్రచోదయన్తీ పవనే᳚ ద్విజా॒తా ।
ఆయుః పృథివ్యాం-ద్రవిణ-మ్బ్ర॑హ్మవ॒ర్చ॒స॒-మ్మహ్య-న్దత్వా ప్రజాతు-మ్బ్ర॑హ్మలో॒కమ్ ॥ 36.2 (తై. అర. 6.36.1)
ఆదిత్యదేవతా మన్త్రః (4.32)
ఘృణి॒-స్సూర్య॑ ఆది॒త్యో న ప్రభా॑-వా॒త్యక్ష॑రమ్ ।
మధు॑క్షరన్తి॒ త-ద్ర॑సమ్ ।
స॒త్యం-వైఁ త-ద్రస॒-మాపో॒ జ్యోతీ॒రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూర్భువ॒స్సువ॒రోమ్ ॥ 37.1 (తై. అర. 6.37.1)
త్రిసుపర్ణమన్త్రాః (4.33)
బ్రహ్మ॑ మేతు॒ మామ్ । మధు॑ మేతు॒ మామ్ । బ్రహ్మ॑-మే॒వ మధు॑ మేతు॒ మామ్ ।
యాస్తే॑ సోమ ప్ర॒జావ॒థ్సో-ఽభి॒సో అ॒హమ్ । దుస్ష్వ॑ప్న॒హ-న్దు॑రుష్వహ ।
యాస్తే॑ సోమ ప్రా॒ణాగ్​స్తా-ఞ్జు॑హోమి । త్రిసు॑పర్ణ॒ మయా॑చిత-మ్బ్రాహ్మ॒ణాయ॑ దద్యాత్ ।
బ్ర॒హ్మ॒హ॒త్యాం-వాఁ ఏ॒తే ఘ్న॑న్తి । యే బ్రా᳚హ్మ॒ణా-స్త్రిసు॑పర్ణ॒-మ్పఠ॑న్తి ।
తే సోమ॒-మ్ప్రాప్ను॑వన్తి । ఆ॒స॒హ॒స్రా-త్ప॒క్తి-మ్పున॑న్తి । ఓమ్ ॥ 38.1 (తై. అర. 6.38.1)
బ్రహ్మ॑ మే॒ధయా᳚ । మధు॑ మే॒ధయా᳚ ।
బ్రహ్మ॑మే॒వ మధు॑ మే॒ధయా᳚ । అ॒ద్యా నో॑ దేవ సవితః ప్ర॒జావ॑థ్సావీ॒-స్సౌభ॑గమ్ ।
పరా॑ దు॒స్ష్వప్ని॑యగ్ం సువ । విశ్వా॑ని దేవ సవిత-ర్దురి॒తాని॒ పరా॑సువ ।
య-ద్భ॒ద్ర-న్తన్మ॒ ఆసు॑వ । మధు॒వాతా॑ ఋతాయ॒తే మధు॑క్షరన్తి॒ సిన్ధ॑వః ।
మాద్ధ్వీ᳚ర్న-స్స॒న్త్వోష॑ధీః । మధు॒నక్త॑ ము॒తోషసి॒ మధు॑మ॒-త్పార్థి॑వ॒గ్ం॒ రజః॑ ।
మధు॒ద్యౌర॑స్తు నః పి॒తా । మధు॑మాన్నో॒ వన॒స్పతి॒-ర్మధు॑మాగ్ం అస్తు॒ సూర్యః॑ ।
మాద్ధ్వీ॒ ర్గావో॑ భవన్తు నః । య ఇ॒మ-న్త్రిసు॑పర్ణ॒-మయా॑చిత-మ్బ్రాహ్మ॒ణాయ॑ దద్యాత్ ।
భ్రూ॒ణ॒హ॒త్యాం-వాఁ ఏ॒తే ఘ్న॑న్తి । యే బ్రా᳚హ్మ॒ణా-స్త్రిసు॑పర్ణ॒-మ్పఠ॑న్తి ।
తే సోమ॒-మ్ప్రాప్ను॑వన్తి । ఆ॒స॒హ॒స్రా-త్ప॒క్తి-మ్పున॑న్తి । ఓమ్ ॥ 39.7 (తై. అర. 6.39.1)
బ్రహ్మ॑ మే॒ధవా᳚ । మధు॑ మే॒ధవా᳚ । బ్రహ్మ॑మే॒వ మధు॑ మే॒ధవా᳚ ।
బ్ర॒హ్మా దే॒వానా᳚-మ్పద॒వీః క॑వీ॒నా-మృషి॒-ర్విప్రా॑ణా-మ్మహి॒షో మృ॒గాణా᳚మ్ ।
శ్యే॒నో గృద్ధ్రా॑ణా॒గ్॒ స్వధి॑తి॒-ర్వనా॑నా॒గ్ం॒ సోమః॑ ప॒విత్ర॒-మత్యే॑తి॒ రేభన్న్॑ ।
హ॒గ్ం॒స-శ్శు॑చి॒ష-ద్వసు॑రన్తరిక్ష॒ సద్ధోతా॑- వేది॒ష-దతి॑థి-ర్దురోణ॒సత్ ।
నృ॒షద్వ॑ర॒-సదృ॑త॒-స-ద్వ్యో॑మ॒-సద॒బ్జా- గో॒జా ఋ॑త॒జా అ॑ద్రి॒జా ఋ॒త-మ్బృ॒హత్ ।
ఋ॒చేత్వా॑ రు॒చేత్వా॒ సమి-థ్స్ర॑వన్తి స॒రితో॒ న ధేనాః᳚ ।
అ॒న్తర్-హృ॒దా మన॑సా పూ॒యమా॑నాః ।
ఘృ॒తస్య॒ ధారా॑ అ॒భిచా॑కశీమి ।
హి॒ర॒ణ్యయో॑ వేత॒సో మద్ధ్య॑ ఆసామ్ ।
తస్మి᳚న్-థ్సుప॒ర్ణో మ॑ధు॒కృ-త్కు॑లా॒యీ భజ॑న్నాస్తే॒ మధు॑ దే॒వతా᳚భ్యః ।
తస్యా॑ సతే॒ హర॑య-స్స॒ప్తతీరే᳚ స్వ॒ధా-న్దుహా॑నా అ॒మృత॑స్య॒ ధారా᳚మ్ ।
య ఇ॒ద-న్త్రిసు॑పర్ణ॒-మయా॑చిత-మ్బ్రాహ్మ॒ణాయ॑ దద్యాత్ ।
వీ॒ర॒హ॒త్యాం-వాఁ ఏ॒తే ఘ్న॑న్తి । యే బ్రా᳚హ్మ॒ణా-స్త్రిసు॑పర్ణ॒-మ్పఠ॑న్తి ।
తే సోమ॒-మ్ప్రాప్ను॑వన్తి । ఆ॒స॒హ॒స్రా-త్ప॒ఙ్క్తి-మ్పున॑న్తి । ఓమ్ ॥ 40.6 (తై. అర. 6.40.1)
మేధా సూక్తం (4.34)
మే॒ధాదే॒వీ జు॒షమా॑ణా న॒ ఆగా᳚-ద్వి॒శ్వాచీ॑ భ॒ద్రా సు॑మన॒స్య మా॑నా ।
త్వయా॒ జుష్టా॑ ను॒దమా॑నా దు॒రుక్తా᳚-న్బృ॒హద్వ॑దేమ వి॒దథే॑ సు॒వీరాః᳚ ।
త్వయా॒ జుష్ట॑ ఋ॒షి-ర్భ॑వతి దేవి॒ త్వయా॒ బ్రహ్మా॑-ఽఽగ॒తశ్రీ॑ రు॒త త్వయా᳚ ।
త్వయా॒ జుష్ట॑శ్చి॒త్రం-విఁ॑న్దతే వసు॒ సా నో॑ జుషస్వ॒ ద్రవి॑ణో నమేధే ॥ 41.1 (తై. అర. 6.41.1)
మే॒ధా-మ్మ॒ ఇన్ద్రో॑ దదాతు మే॒ధా-న్దే॒వీ సర॑స్వతీ ।
మే॒ధా-మ్మే॑ అ॒శ్వినా॑-వు॒భావాధ॑త్తా॒-మ్పుష్క॑రస్రజా ॥
అ॒ఫ్స॒రాసు॑ చ॒ యా మే॒ధా గ॑న్ధ॒ర్వేషు॑ చ॒ యన్మనః॑ ।
దైవీ᳚-మ్మే॒ధా సర॑స్వతీ॒ సా మా᳚-మ్మే॒ధా సు॒రభి॑-ర్జుషతా॒గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ 42.1 (తై. అర. 6.42.1)
ఆమా᳚-మ్మే॒ధా సు॒రభి॑-ర్వి॒శ్వరూ॑పా॒ హిర॑ణ్యవర్ణా॒ జగ॑తీ జగ॒మ్యా ।
ఊర్జ॑స్వతీ॒ పయ॑సా॒ పిన్వ॑మానా॒ సా మా᳚-మ్మే॒ధా సు॒ప్రతీ॑కా జుషన్తామ్ ॥ 43.1 (తై. అర. 6.43.1)
మయి॑ మే॒ధా-మ్మయి॑ ప్ర॒జా-మ్మయ్య॒గ్నిస్తేజో॑ దధాతు॒ మయి॑ మే॒ధా-మ్మయి॑ ప్ర॒జా-మ్మయీన్ద్ర॑ ఇన్ద్రి॒య-న్ద॑ధాతు॒ మయి॑ మే॒ధా-మ్మయి॑ ప్ర॒జా-మ్మయి॒ సూర్యో॒ భ్రాజో॑ దధాతు ॥ 44.1 (తై. అర. 6.44.1)
మృత్యునివారణ మన్త్రాః (4.35)
అపై॑తు మృ॒త్యు-ర॒మృత॑న్న॒ ఆగ॑న్. వైవస్వ॒తో నో॒ అభ॑యఙ్కృణోతు ।
ప॒ర్ణం-వఁన॒స్పతే॑ రివా॒భినః॑ శీయతాగ్ం ర॒యి-స్సచ॑తాన్న॒-శ్శచీ॒పతిః॑ ॥ 45.1 (తై. అర. 6.45.1)
పర॑-మ్మృత్యో॒ అను॒ పరే॑హి॒ పన్థాం॒-యఁస్తే॒స్వ ఇత॑రో దేవ॒యానా᳚త్ ।
చక్షు॑ష్మతే శృణ్వ॒తే తే᳚ బ్రవీమి॒ మానః॑ ప్ర॒జాగ్ం రీ॑రిషో॒ మోత వీ॒రాన్ ॥ 46.1 (తై. అర. 6.46.1)
వాత॑-మ్ప్రా॒ణ-మ్మన॑సా॒ న్వార॑భామహే ప్ర॒జాప॑తిం॒-యోఁ భువ॑నస్య గో॒పాః ।
సనో॑ మృ॒త్యో స్త్రా॑యతా॒-మ్పాత్వగ్ంహ॑సో॒ జ్యోగ్ జీ॒వా జ॒రామ॑శీమహి ॥ 47.1 (తై. అర. 6.47.1)
అ॒ము॒త్ర॒ భూయా॒దధ॒ యద్య॒మస్య॒ బృహ॑స్పతే అ॒భిశ॑స్తే॒ర ము॑ఞ్చః ।
ప్రత్యౌ॑హతా మ॒శ్వినా॑ మృ॒త్యు మ॑స్మా-ద్దే॒వానా॑మగ్నే భి॒షజా॒ శచీ॑భిః ॥ 48.1 (తై. అర. 6.48.1)
హరి॒గ్ం॒ హర॑న్త॒- మను॑యన్తి దే॒వా విశ్వ॒స్యేశా॑నం-వృఁష॒భ-మ్మ॑తీ॒నామ్ ।
బ్రహ్మ॒ సరూ॑ప॒-మను॑మే॒దమా॑గా॒-దయ॑న॒-మ్మా వివ॑ధీ॒-ర్విక్ర॑మస్వ ॥ 49.1 (తై. అర. 6.49.1)
శల్కై॑ర॒గ్ని-మి॑న్ధా॒న ఉ॒భౌ లో॒కౌ స॑నేమ॒హమ్ ।
ఉ॒భయో᳚ ర్లో॒కయా॑ర్-ఋ॒ధ్ద్వా-ఽతి॑ మృ॒త్యు-న్త॑రామ్య॒హమ్ ॥ 50.1 (తై. అర. 6.50.1)
మా ఛి॑దో మృత్యో॒ మా వ॑ధీ॒ర్​మా మే॒ బలం॒-విఁవృ॑హో॒ మా ప్రమో॑షీః ।
ప్ర॒జా-మ్మా మే॑ రీరిష॒ ఆయు॑రుగ్ర నృ॒చక్ష॑స-న్త్వా హ॒విషా॑ విధేమ ॥ 51.1 (తై. అర. 6.51.1)
మా నో॑ మ॒హాన్త॑ము॒త మా నో॑ అర్భ॒క-మ్మా న॒ ఉక్ష॑న్తము॒త మా న॑ ఉక్షి॒తమ్ ।
మా నో॑ వధీః పి॒తర॒-మ్మోత మా॒తర॑-మ్ప్రి॒యా మా న॑స్త॒నువో॑ రుద్ర రీరిషః ॥ 52.1 (తై. అర. 6.52.1)
మా న॑స్తో॒కే తన॑యే॒ మా న॒ ఆయు॑షి॒ మా నో॒ గోషు॒ మా నో॒ అశ్వే॑షు రీరిషః ।
వీ॒రాన్మా నో॑ రుద్ర భామి॒తోవ॑ధీర్-హ॒విష్మ॑న్తో॒ నమ॑సా విధేమ తే ॥ 53.1 (తై. అర. 6.53.1)
ప్రజాపతి-ప్రార్థనా మన్త్రః (4.36)
ప్రజా॑పతే॒ న త్వదే॒తా-న్య॒న్యో విశ్వా॑ జా॒తాని॒ పరి॒తా బ॑భూవ ।
య-త్కా॑మాస్తే జుహు॒మస్తన్నో॑ అస్తు వ॒యగ్గ్​ స్యా॑మ॒ పత॑యో రయీ॒ణామ్ ॥ 54.1 (తై. అర. 6.54.1)
ఇన్ద్రప్రార్థనా మన్త్రః (4.37)
స్వ॒స్తి॒దా వి॒శస్పతి॑-ర్వృత్ర॒హా విమృధో॑ వ॒శీ ।
వృషేన్ద్రః॑ పు॒ర ఏ॑తు నస్స్వస్తి॒దా అ॑భయ-ఙ్క॒రః ॥ 55.1 (తై. అర. 6.55.1)
మృత్యుఞ్జయ మన్త్రాః (4.38)
త్ర్య॑మ్బకం-యఁజామహే సుగ॒న్ధి-మ్పు॑ష్టి॒వర్ధ॑నమ్ ।
ఉ॒ర్వా॒రు॒కమి॑వ॒ బన్ధ॑నా-న్మృ॒త్యో-ర్ము॑క్షీయ॒ మా-ఽమృతా᳚త్ ॥ 56.1 (తై. అర. 6.56.1)
యే తే॑ స॒హస్ర॑మ॒యుత॒-మ్పాశా॒ మృత్యో॒ మర్త్యా॑య॒ హన్త॑వే ।
తాన్. య॒జ్ఞస్య॑ మా॒యయా॒ సర్వా॒నవ॑ యజామహే । మృ॒త్యవే॒ స్వాహా॑ మృ॒త్యవే॒ స్వాహా᳚ ॥ 58.1 (తై. అర. 6.57-58)
పాపనివారకా మన్త్రాః (4.39)
దే॒వకృ॑త॒స్యైన॑సో-ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
మ॒ను॒ష్య॑కృత॒స్యైన॑సో ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
పి॒తృకృ॑త॒స్యైన॑సో ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
ఆ॒త్మకృ॑త॒స్యైన॑సో ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
అ॒న్యకృ॑త॒స్యైన॑సో ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
అ॒స్మత్కృ॑త॒స్యైన॑సో ఽవ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
యద్ది॒వా చ॒ నక్త॒-ఞ్చైన॑శ్చకృ॒మ తస్యా॑ వ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
య-థ్స్వ॒పన్త॑శ్చ॒ జాగ్ర॑త॒-శ్చైన॑శ్చ-కృ॒మ తస్యా॑ వ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
య-థ్సు॒షుప్త॑శ్చ॒ జాగ్ర॑త॒-శ్చైన॑శ్చ-కృ॒మ తస్యా॑ వ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
య-ద్వి॒ద్వాగ్ంస॒శ్చా వి॑ద్వాగ్ంస॒శ్చైన॑శ్చ-కృ॒మ తస్యా॑ వ॒యజ॑నమసి॒ స్వాహా᳚ ।
ఏనస ఏనసో వయజనమ॑సి స్వా॒హా ॥ 59.1 (తై. అర. 6.59.1)
వసు-ప్రార్థనా మన్త్రః (4.40)
యద్వో॑ దేవాశ్చకృ॒మ జి॒హ్వయా॑ గు॒రుమన॑సో వా॒ ప్రయు॑తీ దేవ॒ హేడ॑నమ్ ।
అరా॑వా॒యో నో॑ అ॒భిదు॑చ్ఛునా॒యతే॒ తస్మి॒-న్తదేనో॑ వసవో॒ నిధే॑తన॒ స్వాహా᳚ ॥ 60.1 (తై. అర. 6.60.1)
కామో-ఽకార్​షీత్ - మన్యురకార్​షీత్ మన్త్రః (4.41)
కామో-ఽకార్​షీ᳚-న్నమో॒ నమః ।
కామో-ఽకార్​షీ-త్కామః కరోతి నాహ-ఙ్కరోమి కామః కర్తా నాహ-ఙ్కర్తా కామః॑ కార॒యితా నాహ॑-ఙ్కార॒యితా ఏష తే కామ కామా॑య స్వా॒హా ॥ 61.1 (తై. అర. 6.61.1)
మన్యురకార్​షీ᳚-న్నమో॒ నమః ।
మన్యురకార్​షీ-న్మన్యుః కరోతి నాహ-ఙ్కరోమి మన్యుః కర్తా నాహ-ఙ్కర్తా మన్యుః॑ కార॒యితా నాహ॑-ఙ్కార॒యితా ఏష తే మన్యో మన్య॑వే స్వా॒హా ॥ 62.1 (తై. అర. 6.62.1)
విరజా హోమ మన్త్రాః (4.42)
తిలాఞ్జుహోమి సరసాగ్ం సపిష్టా-న్గన్ధార మమ చిత్తే రమ॑న్తు స్వా॒హా ।
గావో హిరణ్య-న్ధనమన్నపానగ్ం సర్వేషాగ్​ శ్రి॑యై స్వా॒హా ।
శ్రియఞ్చ లక్ష్మిఞ్చ పుష్టిఞ్చ కీర్తి॑-ఞ్చా నృ॒ణ్యతామ్ । బ్రహ్మణ్య-మ్బ॑హుపు॒త్రతామ్ ।
శ్రద్ధామేధే ప్రజా-స్సన్దదా॑తు స్వా॒హా ॥ 63.3 (తై. అర. 6.63.1)
తిలాః కృష్ణా-స్తి॑లా-శ్శ్వే॒తా॒-స్తిలా-స్సౌమ్యా వ॑శాను॒గాః ।
తిలాః పునన్తు॑ మే పా॒పం॒-యఁత్కిఞ్చి-ద్దురిత-మ్మ॑యి స్వా॒హా ।
చోర॒స్యాన్న-న్న॑వశ్రా॒ద్ధ॒-మ్బ్ర॒హ్మ॒హా గు॑రుత॒ల్పగః ।
గోస్తేయగ్ం స॑రాపా॒న॒-మ్భ్రూణహత్యా తిలా శాన్తిగ్ం శమయ॑న్తు స్వా॒హా ।
శ్రీశ్చ లక్ష్మీశ్చ పుష్టీశ్చ కీర్తి॑-ఞ్చా నృ॒ణ్యతామ్ ।
బ్రహ్మణ్య-మ్బ॑హుపు॒త్రతామ్ ।
శ్రద్ధామేధే ప్రజ్ఞాతు జాతవేద-స్సన్దదా॑తు స్వా॒హా ॥ 64.3 (తై. అర. 6.64.1)
ప్రాణాపాన-వ్యానోదాన-సమానా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
వాం-మన-శ్చక్షుః-శ్రోత్ర-జిహ్వా-ఘ్రాణ-రేతో-బుద్ధ్యాకూతి-స్సఙ్కల్పా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
త్వక్-చర్మ-మాగ్ంస-రుధిర-మేదో-మజ్జా-స్నాయవో-ఽస్థీని మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
శిరః పాణి పాద పార్​శ్వ పృష్ఠో-రూదర-జఙ్ఘ-శిశ్ర్నోపస్థ పాయవో మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
ఉత్తిష్ఠ పురుష హరిత-పిఙ్గల లోహితాక్షి దేహి దేహి దదాపయితా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ 65.5 (తై. అర. 6.65.1)
పృథివ్యాప స్తేజో వాయు-రాకాశా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
శబ్ద-స్పర్​శ-రూపరస-గన్ధా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
మనో-వాక్-కాయ-కర్మాణి మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
అవ్యక్తభావై-ర॑హఙ్కా॒ర॒-ర్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
ఆత్మా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
అన్తరాత్మా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
పరమాత్మా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ।
క్షు॒ధే స్వాహా᳚ । క్షుత్పి॑పాసాయ॒ స్వాహా᳚ । వివి॑ట్యై॒ స్వాహా᳚ ।
ఋగ్వి॑ధానాయ॒ స్వాహా᳚ । క॒షో᳚త్కాయ॒ స్వాహా᳚ ।
క్షు॒త్పి॒పా॒సామ॑ల-ఞ్జ్యే॒ష్ఠా॒మ॒ల॒క్ష్మీ-ర్నా॑శయా॒మ్యహమ్ ।
అభూ॑తి॒-మస॑మృద్ధి॒ఞ్చ॒ సర్వాం (సర్వా) నిర్ణుద మే పాప్మా॑నగ్గ్​ స్వా॒హా ।
అన్నమయ-ప్రాణమయ-మనోమయ-విజ్ఞానమయ-మానన్దమయ-మాత్మా మే॑ శుద్ధ్య॒న్తా॒-ఞ్జ్యోతి॑ ర॒హం-విఁ॒రజా॑ విపా॒ప్మా భూ॑యాస॒గ్గ్॒ స్వాహా᳚ ॥ 66.10 (తై. అర. 6.66.1)
వైశ్వదేవ మన్త్రాః (4.43)
అ॒గ్నయే॒ స్వాహా᳚ । విశ్వే᳚భ్యో దే॒వేభ్య॒-స్స్వాహా᳚ ।
ధ్రు॒వాయ॑ భూ॒మాయ॒ స్వాహా᳚ । ధ్రు॒వ॒క్షిత॑యే॒ స్వాహా᳚ ।
అ॒చ్యు॒త॒క్షిత॑యే॒ స్వాహా᳚ । అ॒గ్నయే᳚ స్విష్ట॒కృతే॒ స్వాహా᳚ ।
ధర్మా॑య॒ స్వాహా᳚ । అధ॑ర్మాయ॒ స్వాహా᳚ ।
అ॒ద్భ్య-స్స్వాహా᳚ । ఓ॒ష॒ధి॒వ॒న॒స్ప॒తిభ్య॒-స్స్వాహా᳚ । 67.1 (తై. అర. 6.67.1)
ర॒క్షో॒దే॒వ॒జ॒నేభ్య॒-స్స్వాహా᳚ ।
గృహ్యా᳚భ్య॒-స్స్వాహా᳚ । అ॒వ॒సానే᳚భ్య॒-స్స్వాహా᳚ ।
అ॒వ॒సాన॑పతిభ్య॒-స్స్వాహా᳚ । స॒ర్వ॒భూ॒తేభ్య॒-స్స్వాహా᳚ ।
ఆమా॑య॒ స్వాహా᳚ । అ॒న్తరి॑క్షాయ॒ స్వాహా᳚ ।
యదేజ॑తి॒ జగ॑తి॒ యచ్చ॒ చేష్ట॑తి॒ నామ్నో॑ భా॒గో-ఽయ-న్నామ్నే॒ స్వాహా᳚ ।
పృ॒థి॒వ్యై స్వాహా᳚ । అ॒న్తరి॑క్షాయ॒ స్వాహా᳚ । 67.2 (తై. అర. 6.67.2)
ది॒వే స్వాహా᳚ । సూర్యా॑య॒ స్వాహా᳚ ।
చ॒న్ద్రమ॑సే॒ స్వాహా᳚ । నక్ష॑త్రేభ్య॒-స్స్వాహా᳚ ।
ఇన్ద్రా॑య॒ స్వాహా᳚ । బృహ॒స్పత॑యే॒ స్వాహా᳚ ।
ప్ర॒జాప॑తయే॒ స్వాహా᳚ । బ్రహ్మ॑ణే॒ స్వాహా᳚ ।
స్వ॒ధా పి॒తృభ్య॒-స్స్వాహా᳚ । నమో॑ రు॒ద్రాయ॑ పశు॒పత॑యే॒ స్వాహా᳚ । 67.3 (తై. అర. 6.67.3)
దే॒వేభ్య॒-స్స్వాహా᳚ । పి॒తృభ్యః॑ స్వ॒ధా-ఽస్తు॑ ।
భూ॒తేభ్యో॒ నమః॑ । మ॒ను॒ష్యే᳚భ్యో॒ హన్తా᳚ ।
ప్ర॒జాప॑తయే॒ స్వాహా᳚ । ప॒ర॒మే॒ష్ఠినే॒ స్వాహా᳚ ।
యథా కూ॑ప-శ్శ॒తధా॑ర-స్స॒హస్ర॑ధారో॒ అక్షి॑తః ।
ఏ॒వా మే॑ అస్తు ధా॒న్యగ్ం స॒హస్ర॑ధార॒-మక్షి॑తమ్ ।
ధన॑ధాన్యై॒ స్వాహా᳚ ॥ యే భూ॒తాః ప్ర॒చర॑న్తి॒ దివా॒నక్త॒-మ్బలి॑-మి॒చ్ఛన్తో॑ వి॒తుద॑స్య॒ ప్రేష్యాః᳚ ।
తేభ్యో॑ బ॒లి-మ్పు॑ష్టి॒కామో॑ హరామి॒ మయి॒ పుష్టి॒-మ్పుష్టి॑పతి-ర్దధాతు॒ స్వాహా᳚ ॥ 67.4 (తై. అర. 6.67.4)
(ఓ॒ష॒ధి॒వ॒న॒స్ప॒తిభ్య॒-స్స్వాహా॒ - ఽన్తరి॑క్షాయ॒ స్వాహా॒ - నమో॑ రు॒ద్రాయ॑ పశు॒పత॑యే॒ స్వాహా॑ - వి॒తుద॑స్య॒ ప్రేష్యా॒ ఏక॑-ఞ్చ)
ఓ᳚-న్త-ద్బ్ర॒హ్మ । ఓ᳚-న్త-ద్వా॒యుః ।
ఓ᳚-న్తదా॒త్మా । ఓ᳚-న్త-థ్స॒త్యమ్ ।
ఓ᳚-న్త-థ్సర్వ᳚మ్ । ఓ᳚-న్త-త్పురో॒-ర్నమః ।
అన్తశ్చరతి॑ భూతే॒షు॒ గుహాయాం-విఁ॑శ్వ మూ॒ర్తిషు ।
త్వం-యఁజ్ఞస్త్వం-వఁషట్కారస్త్వ-మిద్రస్త్వగ్ం రుద్రస్త్వం​విఁష్ణుస్త్వ-మ్బ్రహ్మత్వ॑-మ్ప్రజా॒పతిః ।
త్వ-న్త॑దాప॒ ఆపో॒ జ్యోతీ॒ రసో॒-ఽమృత॒-మ్బ్రహ్మ॒ భూర్భువ॒స్సువ॒రోమ్ ॥ 68.2 (తై. అర. 6.68.1)
4.44 ప్రాణాహుతి మన్త్రాః
శ్ర॒ద్ధాయా᳚-మ్ప్రా॒ణే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑మపా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శ్ర॒ద్ధాయాం᳚-వ్యాఁ॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑ముదా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శ్ర॒ద్ధాయాగ్ం॑ సమా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
బ్రహ్మ॑ణి మ ఆ॒త్మా-ఽమృ॑త॒త్వాయ॑ ॥
అ॒మృ॒తో॒ప॒స్తర॑ణమసి ॥
శ్ర॒ద్ధాయా᳚-మ్ప్రా॒ణే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శి॒వో మా॑ వి॒శాప్ర॑దాహాయ । ప్రా॒ణాయ॒ స్వాహా᳚ ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑మపా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శి॒వో మా॑ వి॒శాప్ర॑దాహాయ । అ॒పా॒నాయ॒ స్వాహా᳚ ।
శ్ర॒ద్ధాయాం᳚-వ్యాఁ॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శి॒వో మా॑ వి॒శాప్ర॑దాహాయ । వ్యా॒నాయ॒ స్వాహా᳚ ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑-ముదా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శి॒వో మా॑ వి॒శాప్ర॑దాహాయ । ఉ॒దా॒నాయ॒ స్వాహా᳚ ।
శ్ర॒ద్ధాయాగ్ం॑ సమా॒నే నివి॑ష్టో॒-ఽమృత॑-ఞ్జుహోమి ।
శి॒వో మా॑ వి॒శాప్ర॑దాహాయ । స॒మా॒నాయ॒ స్వాహా᳚ ।
బ్రహ్మ॑ణి మ ఆ॒త్మా-ఽమృ॑త॒త్వాయ॑ ॥
అ॒మృ॒తా॒పి॒ధా॒నమ॑సి ॥ 69.4 (తై. అర. 6.69.1)
భుక్తాన్నాభిమన్త్రణ మన్త్రాః (4.45)
శ్ర॒ద్ధాయా᳚-మ్ప్రా॒ణే నివి॑శ్యా॒-ఽమృతగ్ం॑ హు॒తమ్ । ప్రా॒ణ మన్నే॑నాప్యాయస్వ ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑మపా॒నే నివి॑శ్యా॒-ఽమృతగ్ం॑ హు॒తమ్ । అ॒పా॒న మన్నే॑నాప్యాయస్వ ।
శ్ర॒ద్ధాయాం᳚-వ్యాఁ॒నే నివి॑శ్యా॒-ఽమృతగ్ం॑ హు॒తమ్ । వ్యా॒న మన్నే॑నాప్యాయస్వ ।
శ్ర॒ద్ధాయా॑-ముదా॒నే నివి॑శ్యా॒-ఽమృతగ్ం॑ హు॒తమ్ । ఉ॒దా॒న మన్నే॑నాప్యాయస్వ ।
శ్ర॒ద్ధాయాగ్ం॑ సమా॒నే నివి॑శ్యా॒-ఽమృతగ్ం॑ హు॒తమ్ । స॒మాన॒ మన్నే॑నాప్యాయస్వ ॥ 70.1 (తై. అర0.1)
భోజనాన్తే ఆత్మానుసన్ధాన మన్త్రాః (4.46)
అఙ్గుష్ఠమాత్రః పురుషో-ఽఙ్గుష్ఠఞ్చ॑ సమా॒శ్రితః । ఈశ-స్సర్వస్య జగతః ప్రభుః ప్రీణాతి॑ విశ్వ॒భుక్ ॥ 71.1 (తై. అర. 6.71.1)
అవయవస్వస్థతా ప్రార్థనా మన్త్రః (4.47)
వామ్మ॑ ఆ॒సన్న్ । న॒సోః ప్రా॒ణః । అ॒క్ష్యో-శ్చక్షుః॑ ।
కర్ణ॑యో॒-శ్శ్రోత్ర᳚మ్ । బా॒హు॒వో-ర్బల᳚మ్ । ఊ॒రు॒వో రోజః॑ ।
అరి॑ష్టా॒ విశ్వా॒న్యఙ్గా॑ని త॒నూః । త॒నువా॑ మే స॒హ నమ॑స్తే అస్తు॒ మా మా॑ హిగ్ంసీః ॥ 72.1 (తై. అర. 6.72.1)
ఇన్ద్ర సప్తర్​షి సం​వాఁద మన్త్రః (4.48)
వయః॑ సుప॒ర్ణా ఉప॑సేదు॒రిన్ద్ర॑-మ్ప్రి॒య మే॑ధా॒ ఋష॑యో॒ నాధ॑మానాః ।
అప॑ద్ధ్వా॒న్త మూ᳚ర్ణు॒హి పూ॒ర్ధి చక్షు॑-ర్ముము॒గ్ధ్య॑స్మా-న్ని॒ధయే॑ ఽవబ॒ద్ధాన్ ॥ 73.1 (తై. అర. 6.73.1)
హృదయాలమ్భన మన్త్రః (4.49)
ప్రాణానా-ఙ్గ్రన్థిరసి రుద్రో మా॑ విశా॒న్తకః । తేనాన్నేనా᳚-ప్యాయ॒స్వ ॥ 74.1 (తై. అర. 6.74.1)
దేవతా ప్రాణనిరూపణ మన్త్రః (4.50)
నమో రుద్రాయ విష్ణవే మృత్యు॑ర్మే పా॒హి ॥ 75.1 (తై. అర. 6.75.1)
అగ్ని స్తుతి మన్త్రః (4.51)
త్వమ॑గ్నే॒ ద్యుభి॒-స్త్వమా॑శు-శు॒క్షణి॒-స్త్వమ॒ద్భ్య-స్త్వమశ్మ॑న॒స్పరి॑ ।
త్వం-వఁనే᳚భ్య॒-స్త్వమోష॑ధీభ్య॒-స్త్వ-న్నృ॒ణా-న్నృ॑పతే జాయసే॒ శుచిః॑ ॥ 76.1 (తై. అర. 6.76.1)
అభీష్ట యాచనా మన్త్రః (4.52)
శి॒వేన॑ మే॒ సన్తి॑ష్ఠస్వ స్యో॒నేన॑ మే॒ సన్తి॑ష్ఠస్వ సుభూ॒తేన॑ మే॒ సన్తి॑ష్ఠస్వ బ్రహ్మవర్చ॒సేన॑ మే॒ సన్తి॑ష్ఠస్వ య॒జ్ఞస్యర్ధి॒ మను॒ సన్తి॑ష్ఠ॒ స్వోప॑ తే యజ్ఞ॒ నమ॒ ఉప॑ తే॒ నమ॒ ఉప॑ తే॒ నమః॑ ॥ 77.1 (తై. అర. 6.77.1)
పర తత్త్వ నిరూపణం (4.53)
స॒త్య-మ్పర॒-మ్పరగ్ం॑ స॒త్యగ్ం స॒త్యేన॒ న సు॑వ॒ర్గా-ల్లో॒కాచ్చ్య॑వన్తే క॒దాచ॒న స॒తాగ్ం హి స॒త్య-న్తస్మా᳚-థ్స॒త్యే ర॑మన్తే॒,
తప॒ ఇతి॒ తపో॒ నానశ॑నా॒-త్పరం॒-యఁద్ధి పర॒-న్తప॒స్త-ద్దుధ॑ర్​ష॒-న్త-ద్దురా॑ధర్​ష॒-న్తస్మా॒-త్తప॑సి రమన్తే॒,
దమ॒ ఇతి॒ నియ॑త-మ్బ్రహ్మచా॒రిణ॒-స్తస్మా॒-ద్దమే॑ రమన్తే॒,
శమ॒ ఇత్యర॑ణ్యే ము॒నయ॒-స్తస్మా॒చ్ఛమే॑ రమన్తే,
దా॒నమితి॒ సర్వా॑ణి భూ॒తాని॑ ప్ర॒శగ్ంస॑న్తి దా॒నాన్నాతి॑ దు॒శ్చర॒-న్తస్మా᳚-ద్దా॒నే ర॑మన్తే,
ధ॒ర్మ ఇతి॒ ధర్మే॑ణ॒ సర్వ॑మి॒ద-మ్పరి॑గృహీత-న్ధ॒ర్మాన్నాతి॑-దు॒ష్కర॒-న్తస్మా᳚--ద్ధ॒ర్మే ర॑మన్తే,
ప్ర॒జన॒ ఇతి॒ భూయాగ్ం॑॑స॒-స్తస్మా॒-ద్భూయి॑ష్ఠాః॒ ప్రజా॑యన్తే॒ తస్మా॒-ద్భూయి॑ష్ఠాః ॑నే రమన్తే॒,
-ఽగ్నయ॒ ఇత్యా॑హ॒ తస్మా॑-ద॒గ్నయ॒ ఆధా॑తవ్యా అగ్నిహో॒త్ర-మిత్యా॑హ॒ తస్మా॑-దగ్నిహో॒త్రే ర॑మన్తే,
య॒జ్ఞ ఇతి॑ య॒జ్ఞో హి దే॒వా స్తస్మా᳚-ద్య॒జ్ఞే ర॑మన్తే,
మాన॒స-మితి॑ వి॒ద్వాగ్ంస॒-స్తస్మా᳚-ద్వి॒ద్వాగ్ంస॑ ఏ॒వ మా॑న॒సే ర॑మన్తే,
న్యా॒స ఇతి॑ బ్ర॒హ్మా బ్ర॒హ్మా హి పరః॒ పరో॑ హి బ్ర॒హ్మా తాని॒ వా ఏ॒తాన్యవ॑రాణి॒ పరాగ్ం॑సి న్యా॒స ఏ॒వాత్య॑రేచయ॒-ద్య ఏ॒వం-వేఁదే᳚త్యుప॒నిషత్ ॥ 78.11 (తై. అర. 6.78.1)
4.54 జ్ఞాన సాధన నిరూపణం
ప్రా॒జా॒ప॒త్యో హారు॑ణి-స్సుప॒ర్ణేయః॑ ప్ర॒జాప॑తి-మ్పి॒తర॒-ముప॑ససార॒ కి-మ్భ॑గవ॒న్తః ప॑ర॒మం-వఁ॑ద॒న్తీతి॒ తస్మై॒ ప్రో॑వాచ,
స॒త్యేన॑ వా॒యురావా॑తి స॒త్యే-నా॑ది॒త్యో రో॑చతే ది॒వి స॒త్యం-వాఁ॒చః ప్ర॑తి॒ష్ఠా స॒త్యే స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా᳚-థ్స॒త్య-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి॒,
తప॑సా దే॒వా దే॒వతా॒-మగ్ర॑ ఆయ॒-న్తప॒సర్​ష॑య॒-స్సువ॒రన్వ॑-విన్ద॒-న్తప॑సా స॒పత్నా॒-న్ప్రణు॑దా॒-మారా॑తీ॒ స్తప॑సి స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా॒-త్తపః॑ పర॒మం-వఁద॑న్తి॒,
దమే॑న దా॒న్తాః కి॒ల్బిష॑-మవధూ॒న్వన్తి॒ దమే॑న బ్రహ్మచా॒రిణ॒-స్సువ॑రగచ్ఛ॒-న్దమో॑ భూ॒తానా᳚-న్దురా॒ధర్​ష॒-న్దమే॑ స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా॒-ద్దమః॑ పర॒మం-వఁద॑న్తి॒,
శమే॑న శా॒న్తా-శ్శి॒వ-మా॒చర॑న్తి॒ శమే॑న నా॒క-మ్ము॒నయో॒-ఽన్వవి॑న్ద॒న్ ఛమో॑ భూ॒తానా᳚-న్దురా॒ధర్​ష॒-ఞ్ఛమే॑ స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా॒చ్ఛమః॑ పర॒మం-వఁద॑న్తి,
దా॒నం-యఁ॒జ్ఞానాం॒-వఁరూ॑థ॒-న్దక్షి॑ణా లో॒కే దా॒తారగ్ం॑ సర్వ భూ॒తాన్యు॑పజీ॒వన్తి॑ దా॒నేనారా॑తీ॒-రపా॑నుదన్త దా॒నేన॑ ద్విష॒న్తో మి॒త్రా భ॑వన్తి దా॒నే స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా᳚-ద్దా॒న-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి,
ధ॒ర్మో విశ్వ॑స్య॒ జగ॑తః ప్రతి॒ష్ఠా లో॒కే ధ॒ర్మిష్ఠ॑-మ్ప్ర॒జా ఉ॑పస॒ర్పన్తి॑ ధ॒ర్మేణ॑ పా॒ప-మ॑ప॒నుద॑తి ధ॒ర్మే స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా᳚-ద్ధ॒ర్మ-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి,
ప్ర॒జన॑నం॒-వైఁ ప్ర॑తి॒ష్ఠా లో॒కే సా॒ధు ప్ర॒జాయా᳚ స్త॒న్తున్-త॑న్వా॒నః పి॑తృ॒ణా మ॑నృ॒ణో భవ॑తి॒ తదే॑వ త॒స్యా అనృ॑ణ॒-న్తస్మా᳚-త్ప్ర॒జన॑న-మ్పర॒మం-వఁద॑న్త్య॒,
గ్నయో॒ వై త్రయీ॑ వి॒ద్యా దే॑వ॒యానః॒ పన్థా॑ గార్​హప॒త్య ఋక్-పృ॑థి॒వీ ర॑థన్త॒ర-మ॑న్వాహా-ర్య॒పచ॑నం॒-యఁజు॑ర॒న్తరి॑క్షం-వాఁమదే॒వ్య మా॑హవ॒నీయ॒-స్సామ॑సువ॒ర్గో లో॒కో బృ॒హత్-తస్మా॑-ద॒గ్నీ-న్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్త్య,
గ్నిహో॒త్రగ్ం సా॑య-మ్ప్రా॒త-ర్గృ॒హాణాం॒-నిష్కృ॑తి॒-స్స్వి॑ష్టగ్ం సుహు॒తం-యఁ॑జ్ఞక్రతూ॒నా-మ్ప్రాయ॑ణగ్ం సువ॒ర్గస్య॑ లో॒కస్య॒ జ్యోతి॒-స్తస్మా॑-దగ్నిహో॒త్ర-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి,
య॒జ్ఞ ఇతి॑ య॒జ్ఞేన॒ హి దే॒వా దివ॑-ఙ్గ॒తా య॒జ్ఞేనాసు॑రా॒-నపా॑నుదన్త య॒జ్ఞేన॑ ద్విష॒న్తో మి॒త్రా భ॑వన్తి య॒జ్ఞే స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా᳚-ద్య॒జ్ఞ-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి,
మాన॒సం-వైఁ ప్రా॑జాప॒త్య-మ్ప॒విత్ర॑-మ్మాన॒సేన॒ మన॑సా సా॒ధు ప॑శ్యతి మాన॒సా ఋష॑యః ప్ర॒జా అ॑సృజన్త మాన॒సే స॒ర్వ-మ్ప్రతి॑ష్ఠిత॒-న్తస్మా᳚-న్మాన॒స-మ్ప॑ర॒మం-వఁద॑న్తి,
న్యా॒స ఇ॒త్యాహు॑-ర్మనీ॒షిణో᳚ బ్ర॒హ్మాణ॑-మ్బ్ర॒హ్మా విశ్వః॑ కత॒మ-స్స్వ॑య॒భుంః ప్ర॒జాప॑తి-స్సం​వఁథ్సర॒ ఇతి॑, సం​వఁథ్స॒రో॑ ఽసావా॑ది॒త్యో య ఏ॒ష ఆ॑ది॒త్యే పురు॑ష॒-స్స ప॑రమే॒ష్ఠీ బ్రహ్మా॒త్మా,
యాభి॑రాది॒త్య-స్తప॑తి ర॒శ్మిభి॒స్తాభిః॑ ప॒ర్జన్యో॑ వర్​షతి ప॒ర్జన్యే॑-నౌషధి-వనస్ప॒తయః॒ ప్రజా॑యన్త ఓషధి-వనస్ప॒తిభి॒-రన్న॑-మ్భవ॒త్యన్నే॑న ప్రా॒ణాః ప్రా॒ణై-ర్బల॒-మ్బలే॑న॒ తప॒-స్తప॑సా శ్ర॒ద్ధా శ్ర॒ద్ధయా॑ మే॒ధా మే॒ధయా॑ మనీ॒షా మ॑నీ॒షయా॒ మనో॒ మన॑సా॒ శాన్తి॒-శ్శాన్త్యా॑ చి॒త్త-ఞ్చి॒త్తేన॒ స్మృతి॒గ్గ్॒ స్మృత్యా॒ స్మార॒గ్గ్॒ స్మారే॑ణ వి॒జ్ఞానం॑-విఁ॒జ్ఞానే॑-నా॒త్మానం॑-వేఁదయతి॒ తస్మా॑ద॒న్న-న్దద॒న్-థ్సర్వా᳚ణ్యే॒తాని॑ దదా॒-త్యన్నా᳚-త్ప్రా॒ణా భ॑వన్తి,
భూ॒తానా᳚-మ్ప్రా॒ణై-ర్మనో॒ మన॑సశ్చ వి॒జ్ఞానం॑-విఁ॒జ్ఞానా॑-దాన॒న్దో బ్ర॑హ్మ యో॒ని-స్స వా ఏ॒ష పురు॑షః పఞ్చ॒ధా ప॑ఞ్చా॒త్మా యేన॒ సర్వ॑మి॒ద-మ్ప్రోత॑-మ్పృథి॒వీ చా॒న్తరి॑క్ష-ఞ్చ॒ ద్యౌశ్చ॒ దిశ॑శ్చావాన్తరది॒శాశ్చ॒ స వై సర్వ॑మి॒ద-ఞ్జగ॒థ్స స॒భూతగ్ం॑ స భ॒వ్య-ఞ్జి॑జ్ఞాస క్లృ॒ప్త ఋ॑త॒జా రయి॑ష్ఠా,
శ్ర॒ద్ధా స॒త్యో మహ॑స్వా-న్త॒పసో॒ పరి॑ష్ఠా॒ద్ (వరి॑ష్ఠా॒ద్) జ్ఞాత్వా॑ తమే॒వ-మ్మన॑సా హృ॒దా చ॒ భూయో॑ న మృ॒త్యు-ముప॑యాహి వి॒ద్వా-న్తస్మా᳚-న్న్యా॒స-మే॒షా-న్తప॑సా-మతిరిక్త॒మాహు॑-ర్వసుర॒ణ్వో॑ వి॒భూర॑సి ప్రా॒ణే త్వమసి॑ సన్ధా॒తా
బ్రహ్మ॑-న్త్వమసి॑ విశ్వ॒ధృత్తే॑-జో॒దాస్ త్వమ॑స్య॒గ్ని-ర॑సి వర్చో॒దా-స్త్వమ॑సి॒ సూర్య॑స్య ద్యుమ్నో॒దా స్త్వమ॑సి చ॒న్ద్రమ॑స ఉపయా॒మగృ॑హీతో-ఽసి బ్ర॒హ్మణే᳚ త్వా॒ మహస॒,
ఓమిత్యా॒త్మానం॑-యుఁఞ్జీతై॒తద్వై మ॑హోప॒నిష॑ద-న్దే॒వానా॒-ఙ్గుహ్యం॒-యఁ ఏ॒వం-వేఁద॑ బ్ర॒హ్మణో॑ మహి॒మాన॑-మాప్నోతి॒ తస్మా᳚-ద్బ్ర॒హ్మణో॑ మహి॒మాన॑-మిత్యుప॒నిషత్ ॥ 79.20 (తై. అర. 6.79.1)
జ్ఞానయజ్ఞః (4.55)
తస్యై॒వం-విఁ॒దుషో॑ య॒జ్ఞస్యా॒త్మా యజ॑మానః-శ్ర॒ధ్దాపత్నీ॒ శరీ॑ర-మి॒ద్ధ్మమురో॒ వేది॒-ర్లోమా॑ని
బ॒ర॒ఃఇ-ర్వే॒దః-శిఖా॒ హృద॑యం॒-యూఁపః॒ కామ॒ ఆజ్య॑-మ్మ॒న్యుః ప॒శు-స్తపో॒-ఽగ్ని-ర్దమః॑ శమయి॒తా దక్షి॑ణా॒-వాఘోతా᳚ ప్రా॒ణ ఉ॑ద్గ॒తా
చక్షు॑రధ్వ॒ర్యు-ర్మనో॒ బ్రహ్మా॒ శ్రోత్ర॑మ॒గ్నీ-ధ్యావ॒ధ్ద్రియ॑తే॒
సా దీ॒క్షా యదశ్ర్నా॑తి॒ తధ్దవి॒-ర్యత్పిబ॑తి॒ తద॑స్య సోమపా॒నం-యఁద్రమ॑తే॒
తదు॑ప॒సదో॒ య-థ్స॒ఞ్చర॑-త్యుప॒విశ॑-త్యు॒త్తిష్ఠ॑తే చ॒ సప్ర॑వ॒ర్గ్యో॑
యన్ముఖ॒-న్తదా॑హవ॒నీయో॒ యా వ్యాహృ॑తి-రాహు॒తి-ర్యద॑స్య వి॒జ్ఞాన॒-న్తజ్జు॒హోతి॒ యథ్సా॒య-మ్ప్రా॒తర॑త్తి॒ తథ్స॒మిధం॒-యఁత్ప్రా॒త-ర్మ॒ద్ధ్యన్ది॑నగ్ం సా॒య-ఞ్చ॒ తాని॒ సవ॑నాని॒ యే
అ॑హోరా॒త్రే తే ద॑ర్​శపూర్ణమా॒సౌ యే᳚-ఽర్ధమా॒సాశ్చ॒ మాసా᳚శ్చ॒ తే చా॑తుర్మా॒స్యాని॒ య ఋ॒తవ॒స్తే ప॑శుబ॒న్ధా యే సం॑​వఁథ్స॒రాశ్చ॑ పరివథ్స॒రాశ్చ॒ తే-ఽహ॑ర్​గ॒ణా-స్స॑ర్వ వేద॒సం-వాఁ
ఏ॒త-థ్స॒త్రం-యఁన్మర॑ణ॒-న్తద॑వ॒భృథ॑ ఏ॒తద్వై జ॑రామర్య-మగ్నిహో॒త్రగ్ం స॒త్రం-యఁ ఏ॒వం-విఁ॒ద్వా-ను॑ద॒గయ॑నే ప్ర॒మీయ॑తే
దే॒వానా॑మే॒వ మ॑హి॒మాన॑-ఙ్గ॒త్వా-ఽఽది॒త్యస్య॒ సాయు॑జ్య-ఙ్గచ్ఛ॒త్యథ॒ యో ద॑క్షి॒ణే ప్ర॒మీయ॑తే
పితృ॒ణా-మే॒వ మ॑హి॒మాన॑-ఙ్గ॒త్వా చ॒న్ద్రమ॑స॒-స్సాయు॑జ్యగ్ం సలో॒కతా॑-మాప్నోత్యే॒తౌ వై సూ᳚ర్యా చన్ద్ర॒మసౌ᳚-ర్మహి॒మానౌ᳚ బ్రాహ్మ॒ణో
వి॒ద్వా-న॒భిజ॑యతి॒ తస్మా᳚-ద్బ్ర॒హ్మణో॑ మహి॒మాన॑మాప్నోతి॒ తస్మా᳚-ద్బ్ర॒హ్మణో॑ మహి॒మాన॑-మిత్యుప॒నిషత్ ॥ 80.1 (తై. అర. 6.80.1)
స॒హ నా॑ వవతు । స॒హ నౌ॑ భునక్తు । స॒హ వీ॒ర్య॑-ఙ్కరవావహై । తే॒జ॒స్వినా॒ వధీ॑తమస్తు॒ మా వి॑ద్విషా॒వహై᳚ ॥
॥ ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
హరిః॒ ఓమ్ ।
ఇతి మహానారాయణోపనిష-థ్సమాప్తా
(అమ్భ॒స్యైక॑పఞ్చా॒శచ్ఛ॒తం - జా॒తవే॑దసే॒ చతు॑ర్దశ॒ - భూరన్నం॒ - భూర॒గ్నయే॒ - భూర॒గ్నయే॒ చైక॑మేకం - పాహి - పా॒హి చ॒త్వారి॑ చత్వారి॒ - య-శ్ఛన్ద॑సా॒-న్ద్వే - నమో॒ బ్రహ్మ॑ణే - ఋ॒త-న్తపో॒ - యథా॑ వృ॒క్షస్యైక॑ మేక - మ॒ణోరణీ॑యా॒గ్॒ శ్చతు॑స్త్రిగ్ంశథ్ - సహస్ర॒శీ॑ష॒గ్ం॒ షట్వి॑గ్ంశతి - రాది॒త్యో వా ఏ॒ష - ఆ॑ది॒త్యో వై తేజ॒ ఏక॑మేకం॒ - నిధ॑నపతయే॒ త్రయో॑విగ్ంశతిః - స॒ద్యోజా॒త-న్త్రీణి॑ - వామదే॒వాయైక॑ - మ॒ఘోరే᳚భ్య॒ - స్తత్పురు॑షాయ॒ ద్వే ద్వే॒ - ఈశానో - నమో హిరణ్యబాహవ॒ ఏక॑మేక - మృ॒తగ్ం స॒త్య-న్ద్వే - సర్వో॒ వై చ॒త్వారి॒ - కద్రు॒ద్రాయ॒ త్రీణి॒ - యస్య॒ వై కఙ్క॑తీ - కృణు॒ష్వ పాజో - ఽది॑తి॒ - రాపో॒ వా ఇ॒దగ్ం సర్వ॒ మేక॑మేక॒ - మాపః॑ పునన్తు చ॒త్వా - ర్యగ్నిశ్చ - సూర్యశ్చ నవ॑ - న॒వోమితి॑ చ॒త్వా - ర్యాయా॑తు॒ పచౌ - జో॑-ఽసి॒ దశో॒ - త్తమే॑ చ॒త్వారి॒ - ఘృణి॒స్త్రీణి॒ - బ్రహ్మ॑మేతు॒ మాం-యాఁస్తే᳚ బ్రహ్మహ॒త్యా-న్ద్వాద॑శ॒ - బ్రహ్మ॑ మే॒ధయా॒-ఽద్యా న॑ ఇ॒మ-మ్భ్రూ॑షహ॒త్యాం - బ్రహ్మ॑ మే॒ధవా᳚ బ్ర॒హ్మా దే॒వానా॑మి॒దం-వీఁ॑రహ॒త్యామేకా॒న్న వి॑గ్ంశతి॒ రేకా॒న్నవి॑గ్ంశతి--ర్ మే॒ధా దే॒వీ - మే॒ధా-మ్మ॒ ఇన్ద్ర॑శ్చ॒త్వారి॑ చత్వా॒ర్యా - మా᳚-మ్మే॒ధా ద్వే - మయి॑ మే॒ధా మేక॒- మపై॑తు॒ - పరం॒ - ఁవాత॑-మ్ప్రా॒ణ - మ॑ముత్ర॒భూయా॒-ద్- ద్ధరి॒గ్ం॒ - శల్కై॑ర॒గ్నిం - మా ఛి॑దో మృత్యో॒ - మా నో॑ మ॒హాన్తం॒ - మాన॑స్తో॒కే - ప్రజా॑పతే - స్వస్తి॒దా - త్ర్య॑మ్బకం॒ - ఁయే తే॑ స॒హస్ర॒-న్ద్వే ద్వే - మృ॒త్యవే॒ స్వాహైకం॑ - దే॒వకృ॑త॒స్యైకా॑దశ॒ - యద్వో॑ దేవాః॒ - కామో-ఽకార్​షీ॒న్ - మన్యురకార్​షీ॒-ద్ద్వే ద్వే॒ - తిలాఞ్జుహోమి గావ-శ్శ్రియ-మ్ప్ర॑జాః పఞ్చ॒ - తిలాః కృణ్షాశ్చోర॑స్య॒ శ్రీః ప్రజ్ఞాతు జాతవే॑ద-స్స॒ప్త - ప్రాణ వా-క్త్వక్ ఛిర ఉత్తిష్ఠ పురుష॑ పఞ్చ॒ - పృథివీ శబ్ద మనో వాగ్ వ్యక్తా-ఽఽత్మా-ఽన్తరాత్మా పరమాత్మా మే᳚ క్షు॒ధే-ఽన్నమయ॒ పఞ్చ॑దశా॒ - గ్నయే॒ స్వాహైక॑చత్వారి॒గ్ం॒శ - ర్దో᳚ న్తద్బ్ర॒హ్మ నవ॑ - శ్ర॒ద్ధాయా᳚-మ్ప్రా॒ణే నివిష్ట॒ శ్చతు॑ర్విగ్ంశతిః - శ్ర॒ద్ధాయా॒-న్దశా - ఙ్గుష్ఠ మాత్రః పురుషో ద్వే - వామ్మ॑ ఆ॒సన్న॒ష్టౌ - వయః॑ సుప॒ర్​షాః - ప్రాణానా-ఙ్గ్రన్థిరసి ద్వే ద్వే - నమో రుద్రాయైకం॒ - త్వమ॑గ్నే॒ ద్యుభిర్॒ ద్వే - శి॒వేన॑ మే॒ సన్తి॑ష్ఠస్వ - స॒త్యం - ప్రా॑జాప॒త్య - స్తస్యై॒వ మేక॑ మేక॒ మశతిః)
Roman (IAST) Transliteration
taittirīya araṇyaka - caturthaḥ praśnaḥ
oṃ sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu |
sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
ambhasyapāre (4.1)
ambha̭sya pā॒re bhuva̭nasya॒ maddhye॒ nāka̭sya pṛ॒ṣṭhe ma̭ha॒to mahī̭yān |
śu॒kreṇa॒ jyotīgṃ̭ṣi samanu॒pravi̭ṣṭaḥ pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaiti॒ sarvaṃ॒-ya~smi̭-nde॒vā adhi॒ viśvḙ niṣe॒duḥ |
tade॒va bhū॒ta-ntadu॒ bhavya̭mā i॒da-ntada॒kṣarḙ para॒me vyo̭mann |
yenā̭ vṛ॒ta-ṅkhañca॒ diva̭-mma॒hīñca॒ yenā̭di॒tya-stapa̭ti॒ teja̭sā॒ bhrāja̭sā ca |
yama॒nta-ssa̭mu॒dre ka॒vayo॒ vaya̭nti॒ yada॒kṣarḙ para॒me pra॒jāḥ |
yataḥ̭ prasū॒tā ja॒gataḥ̭ prasūtī॒ toyḙna jī॒vān vyaca̭sarja॒ (vyasa̭sarja॒) bhūmyā᳚m |
yadoṣa̭dhībhiḥ pu॒ruṣā᳚-npa॒śūg​śca॒ vivḙśa bhū॒tāni̭ carāca॒rāṇi̭ |
ataḥ̭ para॒-nnānya॒-daṇī̭yasahi॒ parā᳚-tparaṃ॒-ya~-nmaha̭to ma॒hānta᳚m |
yadḙka-ma॒vyakta॒-mana̭ntarūpaṃ॒-vi~śva̭-mpurā॒ṇa-ntama̭saḥ॒ para̭stāt || 1.5 (tai. ara. 6.1.1)
tade॒varta-ntadṷ sa॒tyamā̭hu॒-stade॒va brahma̭ para॒ma-ṅka̭vī॒nām |
i॒ṣṭā॒pū॒rta-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭mānaṃ-vi~॒śva-mbi̭bharti॒ bhuva̭nasya॒ nābhiḥ̭ |
tade॒vāgni-stadvā॒yu-stathsūrya॒stadṷ ca॒ndramāḥ᳚ |
tade॒va śu॒krama॒mṛta॒-ntadbrahma॒ tadāpa॒-ssa pra॒jāpa̭tiḥ |
sarvḙ nime॒ṣā ja॒jñirḙ vi॒dyutaḥ॒ purṷṣā॒dadhi̭ |
ka॒lā mṷhū॒rtāḥ kāṣṭhā᳚ścāho-rā॒trāśca̭ sarva॒śaḥ |
a॒rdha॒mā॒sā māsā̭ ṛ॒tavaḥ̭ saṃ​va~thsa॒raśca̭ kalpantām |
sa āpaḥ̭ pradu॒ghe u॒bhe i॒me a॒ntari̭kṣa॒-matho॒ suvaḥ̭ |
naina̭-mū॒rdhva-nna ti॒rya-ñca॒ na maddhye॒ pari̭jagrabhat |
na tasyḙśe॒ kaśca॒na tasya̭ nāma ma॒hadyaśaḥ̭ || 1.10 (tai. ara. 6.1.2)
na sa॒dṛṃśḙ tiṣṭhati॒ rūpa̭masya॒ na cakṣṷṣā paśyati॒ kaśca॒naina᳚m |
hṛ॒dā ma̭nī॒ṣā mana̭sā॒-'bhi klṛ̭pto॒ ya ḙnaṃ-vi~॒du-ramṛ̭tā॒ste bha̭vanti |
a॒dbhya-ssambhṷ̄to hiraṇyaga॒rbha itya॒ṣṭau |
e॒ṣa hi de॒vaḥ pra॒diśo-'nu॒ sarvāḥ॒ pūrvo̭ hi jā॒ta-ssa u॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
sa vi॒jāya̭māna-ssajani॒ṣyamā̭ṇaḥ pra॒tyaṃ-mukhā᳚ stiṣṭhati vi॒śvato̭mukhaḥ |
vi॒śvata̭śca-kṣuru॒ta vi॒śvato̭ mukho vi॒śvato̭ hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt |
sa-mbā॒hubhyā॒-nnama̭ti॒ sa-mpata̭trai॒-rdyāvā̭ pṛthi॒vī ja॒naya̭-nde॒va ekaḥ̭ |
ve॒nasta-tpaśya॒n. viśvā॒ bhuva̭nāni vi॒dvān. yatra॒ viśva॒-mbhava॒tyeka̭-nīlam |
yasmi̭nni॒dagṃ sañca॒ vicaika॒gṃ॒ sa otaḥ॒ prota̭śca vi॒bhuḥ pra॒jāsṷ |
pratadvo̭ce a॒mṛta॒nnu vi॒dvā-nga̭ndha॒rvo nāma॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su || 1.15 (tai. ara. 6.1.3)
trīṇi̭ pa॒dā nihi̭tā॒ guhā̭su॒ yastadveda̭ savi॒tuḥ pi॒tā-'sa̭t |
sa no॒ bandhṷ-rjani॒tā sa vi̭dhā॒tā dhāmā̭ni॒ veda॒ bhuva̭nāni॒ viśvā᳚ |
yatra̭ de॒vā a॒mṛta̭māna-śā॒nāstṛ॒tīye॒ dhāmā᳚nya॒-bhyaira̭yanta |
pari॒ dyāvā̭pṛthi॒vī ya̭nti sa॒dyaḥ pari̭ lo॒kā-npari॒ diśaḥ॒ pari॒ suvaḥ̭ |
ṛ॒tasya॒ tantuṃ̭-vi~tataṃ-vi~॒cṛtya॒ tada̭paśya॒-ttada̭bhava-tpra॒jāsṷ |
pa॒rītya̭ lo॒kā-npa॒rītya̭ bhū॒tāni̭ pa॒rītya॒ sarvāḥ᳚ pra॒diśo॒ diśa̭śca |
pra॒jāpa̭tiḥ prathama॒jā ṛ॒tasyā॒tmanā॒-''tmāna̭-ma॒bhi-samba̭bhūva |
sada̭sa॒spati॒-madbhṷta-mpri॒yamindra̭sya॒ kāmya᳚m |
sani̭-mme॒dhā ma̭yāsiṣam |
uddī᳚pyasva jātavedo 'pa॒ghnannir-ṛ̭ti॒-mmama̭ || 1.19 (tai. ara. 6.1.4)
pa॒śūg​śca॒ mahya॒māva̭ha॒ jīva̭nañca॒ diśo̭ diśa |
māno̭ higṃsī jjātavedo॒ gāmaśva॒-mpurṷṣa॒-ñjaga̭t |
abi̭bhra॒dagna॒ āga̭hi śri॒yā mā॒ pari̭pātaya || 1.21 (tai. ara. 6.1.5)
gāyatrī mantrāḥ (4.2)
purṷṣasya vidma sahasrā॒kṣasya̭ mahāde॒vasya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ vakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ dantiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi | tanno̭ nandiḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāse॒nāya̭ dhīmahi | tannaḥ̭ ṣaṇmukhaḥ praco॒dayā᳚t ||
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ suvarṇapa॒kṣāya̭ dhīmahi | tanno̭ garuḍaḥ praco॒dayā᳚t ||
ve॒dā॒tma॒nāya̭ vi॒dmahḙ hiraṇyaga॒rbhāya̭ dhīmahi | tanno᳚ brahma praco॒dayā᳚t ||
nā॒rā॒ya॒ṇāya̭ vi॒dmahḙ vāsude॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ viṣṇuḥ praco॒dayā᳚t ||
va॒jra॒na॒khāya̭ vi॒dmahḙ tīkṣṇa-da॒gg॒ṣṭrāya̭ dhīmahi | tanno̭ nārasigṃhaḥ praco॒dayā᳚t ||
bhā॒ska॒rāya̭ vi॒dmahḙ mahaddyutika॒rāya̭ dhīmahi | tanno̭ ādityaḥ praco॒dayā᳚t ||
vai॒śvā॒na॒rāya̭ vi॒dmahḙ lālī॒lāya̭ dhīmahi | tanno̭ agniḥ praco॒dayā᳚t ||
kā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || 1.33 (tai. ara. 6.1.5-7)
dūrvā sūktaṃ (4.3)
sa॒ha॒sra॒para̭mā de॒vī॒ śa॒tamṷ̄lā śa॒tāṅkṷrā |
sarvagṃ̭ haratṷ me pā॒pa॒-ndū॒rvā duḥ̭svapna॒ nāśa̭nī |
kāṇḍā᳚-tkāṇḍā-tpra॒roha̭ntī॒ parṷṣaḥ paruṣaḥ॒ pari̭ |
e॒vā no̭ dūrve॒ prata̭nu sa॒hasrḙṇa śa॒tena̭ ca |
yā śa॒tena̭ prata॒noṣi̭ sa॒hasrḙṇa vi॒roha̭si |
tasyā᳚ste devīṣṭake vi॒dhema̭ ha॒viṣā̭ va॒yam |
aśva̭krā॒nte ra̭thakrā॒nte॒ vi॒ṣṇukrā᳚nte va॒sundha̭rā |
śirasā̭ dhāra̭yiṣyā॒mi॒ ra॒kṣa॒sva mā᳚-mpade॒ pade || 1.37 (tai. ara. 6.1.8)
mṛttikā sūktam (4.4)
bhūmi-rdhenu-rdharaṇī lo̭kadhā॒riṇī |
u॒dhṛtā̭-'si va̭rāhe॒ṇa॒ kṛ॒ṣṇe॒na śa̭ta bā॒hunā |
mṛ॒ttikḙ hana̭ me pā॒paṃ॒-ya~॒nma॒yā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
mṛ॒ttike᳚ brahma̭dattā॒-'si॒ kā॒śyapḙnābhi॒mantri̭tā |
mṛ॒ttikḙ dehi̭ me pu॒ṣṭi॒-ntva॒yi sa̭rva-mpra॒tiṣṭhi̭tam || 1.39
mṛ॒ttike᳚ pratiṣṭhi̭te sa॒rva॒-nta॒nme ni̭rṇuda॒ mṛtti̭ke |
tayā̭ ha॒tena̭ pāpe॒na॒ ga॒cchā॒mi pa̭ramā॒-ṅgatim || 1.40 (tai. ara. 6.1.9)
śatrujaya mantrāḥ (4.5)
yata̭ indra॒ bhayā̭mahe॒ tato̭ no॒ abha̭ya-ṅkṛdhi |
magha̭van cha॒gdhi tava॒ tanna̭ ū॒taye॒ vidviṣo॒ vimṛdho̭ jahi |
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu na-ssvasti॒dā a̭bhayaṅka॒raḥ |
sva॒sti na॒ indro̭ vṛ॒ddhaśra̭vā-ssva॒sti naḥ̭ pū॒ṣā vi॒śvavḙdāḥ |
sva॒sti na॒stārkṣyo॒ ari̭ṣṭanemi-ssva॒sti no॒ bṛha॒spati̭-rdadhātu |
āpā᳚nta-manyustṛ॒pala̭prabharmā॒ dhuni॒-śśimī̭vāṃ॒-charṷmāgṃ ṛjī॒ṣī |
somo॒ viśvā᳚nyata॒sā vanā̭ni॒ nārvāgindra̭-mprati॒mānā̭ni debhuḥ || 1.44
brahma̭ jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒-masa̭taśca॒ vivaḥ̭ |
syo॒nā pṛ̭thivi॒ bhavā̭ nṛkṣa॒rā ni॒veśa̭nī | yacchā̭ na॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ |
ga॒ndha॒dvā॒rā-ndṷrādha॒r​ṣā॒-nni॒tyapṷṣṭā-ṅkarī॒ṣiṇī᳚m |
ī॒śvarīgṃ̭ sarva̭bhūtā॒nā॒-ntāmi॒hopa̭hvaye॒ śriyam |
śrī᳚rme bha॒jatu | alakṣmī᳚rme na॒śyatu |
viṣṇṷmukhā॒ vai de॒vā-śchando̭-bhiri॒māṃ​llo~॒kā-na̭napaja॒yya-ma॒bhya̭jayann |
ma॒hāgṃ indro॒ vajra̭bāhu-ṣṣoḍa॒śī śarma̭ yacchatu || 1.48 (tai. ara. 6.1.10)
sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ karotu॒ hantṷ pā॒pmānaṃ॒-yo~᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
so॒māna॒gg॒ svara̭ṇa-ṅkṛṇu॒hi bra̭hmaṇaspate |
ka॒kṣīva̭ntaṃ॒-ya~ aṷśi॒jam |
śarī̭raṃ-ya~jñaśama॒la-ṅkusī̭da॒-ntasmi᳚-nthsīdatu॒ yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
cara̭ṇa-mpa॒vitraṃ॒-vi~ta̭ta-mpurā॒ṇaṃ-ye~na̭ pū॒ta-stara̭ti duṣkṛ॒tāni̭ |
tena̭ pa॒vitrḙṇa śu॒ddhena̭ pū॒tā ati̭ pā॒pmāna॒-marā̭ti-ntarema |
sa॒joṣā̭ indra॒ saga̭ṇo ma॒rudbhi॒-ssoma̭-mpiba vṛtrahañchūra vi॒dvān |
ja॒hi śatrū॒gṃ॒ rapa॒ mṛdho̭ nuda॒svāthābha̭ya-ṅkṛṇuhi vi॒śvato̭ naḥ |
su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryā᳚-'smā-ndveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ | 1.53 (tai. ara. 6.1.11)
āpo॒ hiṣṭhā ma̭yo॒ bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana |
ma॒heraṇā̭ya॒ cakṣa̭se |
yo vaḥ̭ śi॒vata̭mo॒ rasa॒-stasya̭ bhājayate॒ ha naḥ̭ |
u॒śa॒tī-ri̭va mā॒taraḥ̭ |
tasmā॒ ara̭ṅgamāmavo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha |
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ || 1.54 (tai. ara. 6.1.12)
aghamar​ṣaṇa sūktam (4.6)
hira̭ṇyaśṛṅgaṃ॒-va~rṷṇa॒-mprapa̭dye tī॒rtha-mmḙ dehi॒ yāci̭taḥ |
ya॒nmayā̭ bhu॒kta-ma॒sādhṷ̄nā-mpā॒pebhya̭śca pra॒tigra̭haḥ |
yanme॒ mana̭sā vā॒cā॒ ka॒rma॒ṇā vā dṷṣkṛta॒-ṅkṛtam |
tanna॒ indro॒ varṷṇo॒ bṛha॒spatiḥ̭ savi॒tā ca̭ punantu॒ punaḥ̭ punaḥ |
namo॒-'gnaye᳚-'phsu॒mate॒ nama॒ indrā̭ya॒ namo॒ varṷṇāya॒ namo vāruṇyai̭ namo॒-'dbhyaḥ || 1.57
yada॒pā-ṅkrū॒raṃ-ya~da̭me॒ddhyaṃ-ya~da̭śā॒nta-ntadapa̭gacchatāt |
a॒tyā॒śa॒nā-da̭tīpā॒nā॒-dya॒cca u॒grā-tpra̭ti॒grahā᳚t |
tanno॒ varṷṇo rā॒jā॒ pā॒ṇinā᳚ hyava॒mar​śa̭tu |
so̭-'hama̭pā॒po vi॒rajo॒ nirmu॒kto mṷktaki॒lbiṣaḥ |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhamārṷhya॒ gacche॒-dbrahma̭salo॒katām |
yaścā॒̭phsu varṷṇa॒-ssa pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
i॒ma-mmḙ gaṅge yamune sarasvati॒ śutṷdri॒ stomagṃ̭ sacatā॒ paru॒ṣṇiyā |
a॒si॒kni॒yā ma̭rudvṛdhe vi॒tasta॒yā-''rjī̭kīye śṛṇu॒hyā su॒ṣoma̭yā |
ṛ॒tañca̭ sa॒tyañcā॒-bhī᳚ddhā॒ ttapa॒so-'ddhya̭jāyata |
tato॒ rātri̭-rajāyata॒ tataḥ̭ samu॒dro a̭rṇa॒vaḥ || 1.63 (tai. ara. 6.1.13)
sa॒mu॒drā-da̭rṇa॒vā-dadhi̭ saṃ​va~thsa॒ro a̭jāyata |
a॒ho॒rā॒trāṇi̭ vi॒dadha॒-d(mi॒dadha॒d) viśva̭sya miṣa॒to va॒śī |
ū॒ryā॒ca॒ndra॒masaṷ dhā॒tā ya̭thā pū॒rva ma̭kalpayat |
diva̭ñca pṛthi॒vī-ñcā॒ntari̭kṣa॒ matho॒ suvaḥ̭ |
ya-tpṛ̭thi॒vyāgṃ raja̭ssva॒ māntari̭kṣe vi॒roda̭sī |
i॒māg​ stadā॒po va̭ruṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
pu॒nantu॒ vasa̭vaḥ pu॒nātu॒ varṷṇaḥ pu॒nātva̭ghamar​ṣa॒ṇaḥ |
e॒ṣa bhū॒tasya̭ ma॒ddhye bhuva̭nasya go॒ptā |
e॒ṣa pu॒ṇyakṛ̭tāṃ-lo~॒kā॒ne॒ṣa mṛ॒tyor-hi̭ra॒ṇmaya᳚m |
dyāvā̭pṛthi॒vyor-hi̭ra॒ṇmaya॒gṃ॒ sagg​śri̭ta॒gṃ॒ suvaḥ̭ | 1.66 (tai. ara. 6.1.14)
sa na॒-ssuva॒-ssagṃ śi̭śādhi |
ārdra॒-ñjvala̭ti॒ jyoti̭-ra॒hama̭smi |
jyoti॒-rjvala̭ti॒ brahmā॒hama̭smi |
yo̭-'hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hama̭smi॒ brahmā॒hama̭smi |
a॒hame॒vāha-mmā-ñjṷhomi॒ svāhā᳚ |
a॒kā॒rya॒-kā॒rya̭va kī॒rṇī ste॒no bhrṷ̄ṇa॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
varṷṇo॒-'pāma̭ghamar​ṣa॒ṇa-stasmā᳚-tpā॒pā-tpramṷcyate |
ra॒jobhūmi̭stva॒māgṃ roda̭yasva॒ prava̭danti॒ dhīrāḥ᳚ |
ākrā᳚n-thsamu॒draḥ pra̭tha॒me vidha̭rma-ñja॒naya̭-npra॒jā bhuva̭nasya॒ rājā᳚ |
vṛṣā̭ pa॒vitre॒ adhi॒sāno॒ avyḙ bṛ॒ha-thsomo̭ vāvṛdhe suvā॒na induḥ̭ || 1.70
(pura̭stā॒--dyaśo॒ - guhā̭su॒ - mama̭ - cakratu॒ṇḍāya̭ dhīmahi - tīkṣada॒gg॒ṣṭhrāya̭ dhīmahi॒ - pari̭ - pra॒tiṣṭhi̭taṃ - debhu--r yacchatu - dadhātanā॒- dbhyo᳚ - 'rṇa॒vaḥ - suvo॒ - rājaika̭-ñca) (ā1)
durgā sūktam (4.7)
jā॒tavḙdase sunavāma॒ soma̭-marātīya॒to nida̭hāti॒ vedaḥ̭ |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā̭ nā॒veva॒ sindhṷ-nduri॒tā-'tya॒gniḥ |
tāma॒gniva̭rṇā॒-ntapa̭sā jvala॒ntīṃ-vai~̭roca॒nī-ṅka̭rmapha॒leṣu॒ juṣṭā᳚m |
du॒rgā-nde॒vīgṃ śara̭ṇama॒ha-mprapa̭dye su॒tara̭si tarase॒ namaḥ̭ |
agne॒ tva-mpā̭rayā॒ navyo̭ a॒smān-thsva॒sti-bhi॒rati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā᳚ |
pūśca̭ pṛ॒thvī ba̭hu॒lā na̭ u॒rvī bhavā̭ to॒kāya॒ tana̭yāya॒ śaṃ​yo~ḥ |
viśvā̭ni no du॒rgahā̭ jātaveda॒-ssindhu॒-nna nā॒vā dṷri॒tā-'ti̭par​ṣi |
agnḙ atri॒va-nmana̭sā gṛṇā॒no᳚-'smāka̭-mboddhyavi॒tā ta॒nūnā᳚m |
pṛ॒ta॒nā॒jita॒gṃ॒ saha̭māna-mu॒grama॒gnigṃ hṷvema para॒mā-thsa॒dhasthā᳚t |
sa naḥ̭ par​ṣa॒dati̭ du॒rgāṇi॒ viśvā॒ kṣāma̭dde॒vo ati̭ duri॒tā-'tya॒gniḥ |
pra॒tnoṣi̭-ka॒mīḍyo̭ addhva॒reṣṷ sa॒nācca॒ hotā॒ navya̭śca॒ sathsi̭ |
svāñcā᳚gne ta॒nuva̭-mpi॒praya̭svā॒smabhya̭ñca॒ saubha̭ga॒māya̭jasva |
gobhi॒-rjuṣṭa̭ma॒yujo॒ niṣi̭kta॒-ntave᳚ndra viṣṇo॒-ranu॒sañca̭rema |
nāka̭sya pṛ॒ṣṭhama॒bhi saṃ॒​va~sā̭no॒ vaiṣṇa̭vīṃ-lo~॒ka i॒ha mā̭dayantām || 2.7 (du॒ri॒tā-'tya॒gniśca॒tvāri̭ ca) (tai. ara. 6.2.1)
[ o-ṅkā॒tyā॒ya॒nāya̭ vi॒dmahḙ kanyaku॒māri̭ dhīmahi | tanno̭ durgiḥ praco॒dayā᳚t || ]
vyāhṛti homa mantrāḥ (4.8)
bhū-ranna̭-ma॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo-'nnaṃ̭-vā~॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒, suva॒ranna̭-mādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna̭-ñca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒, namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ranna॒mom || 3.1 (tai. ara. 6.3.1)
bhū-ra॒gnayḙ pṛthi॒vyai svāhā॒, bhuvo̭ vā॒yave॒-'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ ,
suva̭rādi॒tyāya̭ di॒ve svāhā॒, bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se di॒gbhya-ssvāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-ragna॒ om || 4.1
bhū-ra॒gnayḙ ca pṛthi॒vyai ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhuvo̭ vā॒yavḙ cā॒ntari̭kṣāya ca maha॒te ca॒ svāhā॒,
suva̭rādi॒tyāya̭ ca di॒ve ca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
bhū-rbhuva॒ssuva̭-śca॒ndrama̭se ca॒ nakṣa̭trebhyaśca di॒gbhyaśca̭ maha॒te ca॒ svāhā॒,
namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rmaha॒rom || 5.1 (tai. ara. 6.4.1)
jñānaprāptyarthā homamantrāḥ (4.9)
pāhi no agna ena̭se svā॒hā |
pāhi no viśvaveda̭se svā॒hā |
yajña-mpāhi vibhāva̭so svā॒hā |
sarva-mpāhi śatakra̭to svā॒hā || 6.1 (tai. ara. 6.7.1)
pā॒hi no̭ agna॒ eka̭yā |
pā॒hyṷta dvi॒tīya̭yā |
pā॒hyūrja̭-ntṛ॒tīya̭yā |
pā॒hi gī॒rbhi-śca̭ta॒sṛbhi̭-rvaso॒ svāhā᳚ || 7.1 (tai. ara. 6.6.1)
vedāvismaraṇāya japamantrāḥ (4.10)
ya-śchanda̭sā-mṛṣa॒bho vi॒śvarṷ̄pa॒-śchando᳚bhya॒-śchandāg̭syā vi॒veśa̭ |
sacāgṃ śikyaḥ puro vāco̭pani॒ṣa-dindro᳚ jye॒ṣṭha i̭ndri॒yāya॒ ṛṣi̭bhyo॒ namo̭ de॒vebhyaḥ̭ sva॒dhā pi॒tṛbhyo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-śchanda॒ om || 8.1 (tai. ara. 6.8.1)
namo॒ brahma̭ṇe dhā॒raṇa̭-mme a॒stva-ni̭rākaraṇaṃ-dhā॒rayi̭tā bhūyāsa॒-ṅkarṇa̭yo-śśru॒ta-mmācyo᳚ḍhva॒-mmamā॒muṣya॒ om || 9.1 (tai. ara. 6.9.1)
tapaḥ praśaṃsā (4.11)
ṛ॒ta-ntapaḥ̭ sa॒tya-ntapaḥ̭ śru॒ta-ntapaḥ̭ śā॒nta-ntapo॒ dama॒ stapa॒-śśama॒stapo॒ dāna॒-ntapo॒ yajña॒-ntapo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒-rbrahmai॒-tadupā᳚syai॒-tattapaḥ̭ || 10.1 (tai. ara. 6.10.1)
vihitācaraṇa praśaṃsā niṣiddhācaraṇa nindā ca (4.12)
yathā̭ vṛ॒kṣasya̭ sa॒puṃṣpi̭tasya dū॒rā-dga॒ndho vā᳚tye॒va-mpuṇya̭sya ka॒rmaṇo̭ dū॒rā-dga॒ndho vā̭ti॒ yathā̭-'sidhā॒rā-ṅka॒rte-'va̭hitā-mava॒krāme॒ yadyuve॒ yuve॒ havā̭ vi॒hvayi̭ṣyāmi ka॒rta-mpa̭tiṣyā॒mītye॒va-ma॒mṛtā̭-dā॒tmāna̭-ñju॒guphse᳚t || 11.1 (tai. ara. 6.11.1)
dahara vidyā (4.13)
a॒ṇo-raṇī̭yā-nmaha॒to mahī̭yā-nā॒tmā guhā̭yā॒-nnihi̭to-'sya ja॒ntoḥ |
tama̭kratu-mpaśyati vītaśo॒ko dhā॒tuḥ pra॒sādā᳚-nmahi॒māna̭mīśam |
sa॒pta prā॒ṇāḥ pra॒bhava̭nti॒ tasmā᳚-thsa॒ptārciṣaḥ̭ sa॒midhaḥ̭ sa॒pta ji॒hvāḥ |
sa॒pta i॒me lo॒kā yeṣu॒ cara̭nti prā॒ṇā gu॒hāśa̭yā॒-nnihi̭tā-ssa॒pta sa̭pta |
ataḥ̭ samu॒drā gi॒raya̭śca॒ sarve॒-'smā-thsyanda̭nte॒ sindha̭va॒-ssarva̭rūpāḥ |
ata̭śca॒ viśvā॒ oṣa̭dhayo॒ rasā᳚cca॒ yenai̭ṣa bhū॒ta-sti̭ṣṭhatyantarā॒tmā |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛdhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒ matyḙti॒ rebhanṋ |
a॒jā mekāṃ॒-lo~hi̭ta-śukla-kṛ॒ṣṇā-mba॒hvī-mpra॒jā-ñja॒naya̭ntī॒gṃ॒ sarṷ̄pām |
a॒jo hyeko̭ ju॒ṣamā̭ṇo-'nu॒śete॒ jahā᳚tyenā-mbhu॒kta-bho̭gā॒majo᳚-'nyaḥ || 12.5 (tai. ara. 6.12.1)
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷ-rantarikṣa॒-saddhotā̭ vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣa-dva̭ra॒sa-dṛ̭ta॒sa-dvyo̭ma॒sa-da॒bjā go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ghṛ॒ta-mmi̭mikṣire ghṛ॒tama̭sya॒ yoni̭-rghṛ॒te śri॒to ghṛ॒tamṷvasya॒ dhāma̭ |
a॒nu॒ṣva॒dhamāva̭ha mā॒daya̭sva॒ svāhā̭ kṛtaṃ-vṛ~ṣabha vakṣi ha॒vyam |
sa॒mu॒drā dū॒rmi-rmadhṷmā॒gṃ॒ udā̭ra-dupā॒gṃ॒śunā॒ sama̭mṛta॒tva mā̭naṭ |
ghṛ॒tasya॒ nāma॒ guhyaṃ॒-ya~dasti̭ ji॒hvā de॒vānā̭-ma॒mṛta̭sya॒ nābhiḥ̭ |
va॒ya-nnāma॒ prabra̭vāmā ghṛ॒tenā॒smin. ya॒jñe dhā̭rayāmā॒ namo̭bhiḥ |
upa̭ bra॒hmā śṛ̭ṇavaccha॒syamā̭na॒-ñcatuḥ̭ śṛṅgo 'vamī-dgau॒ra e॒tat |
ca॒tvāri॒ śṛṅgā॒ trayo̭ asya॒ pādā॒ dve śī॒ra॒.ṣe sa॒pta hastā̭so a॒sya |
tridhā̭ ba॒ddho vṛ̭ṣa॒bho ro̭ravīti ma॒ho de॒vo martyā॒gṃ॒ āvi̭veśa || 12.10 (tai. ara. 6.12.2)
tridhā̭ hi॒ta-mpa॒ṇibhi̭-rgu॒hyamā̭na॒-ṅgavi̭-de॒vāso̭ ghṛ॒tamanva̭vindann |
indra॒ eka॒gṃ॒ sūrya॒ eka̭-ñjajāna ve॒nā dekagg̭ sva॒dhayā॒ niṣṭa̭takṣuḥ |
yo de॒vānā᳚-mpratha॒ma-mpu॒rastā॒-dviśvā॒dhiyo̭ ru॒dro ma॒har​ṣiḥ̭ |
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha-mpa̭śyata॒ jāya̭māna॒gṃ॒ sano̭ de॒va-śśu॒bhayā॒ smṛtyā॒ saṃ​yu~̭naktu |
yasmā॒tpara॒-nnāpa̭ra॒ masti॒ kiñci॒dyasmā॒-nnāṇī̭yo॒ na jyāyo᳚-'sti॒ kaści̭t |
vṛ॒kṣa i̭va stabdho di॒vi ti̭ṣṭha॒-tyeka॒stene॒da-mpū॒rṇa-mpurṷṣeṇa॒ sarva᳚m || 12.13
(sanyāsa sūktam)
na karma̭ṇā na pra॒jayā॒ dhanḙna॒ tyāgḙnaike amṛta॒tva-mā̭na॒śuḥ |
parḙṇa॒ nāka॒-nnihi̭ta॒-ṅguhā̭yāṃ-vi~॒bhrāja̭de॒ta-dyata̭yo vi॒śanti̭ ||
ve॒dā॒nta॒ vi॒jñāna॒-suni̭ścitā॒rthā-ssanyā̭sa yo॒gādyata̭ya-śśuddha॒ sattvāḥ᳚ |
te bra̭hmalo॒ke tu॒ parā᳚ntakāle॒ parā̭mṛtā॒-tpari̭mucyanti॒ sarve᳚ |
da॒hraṃ॒-vi~॒pā॒pa-mpa॒rame᳚śma bhūtaṃ॒-ya~-tpṷṇḍarī॒ka-mpu॒rama̭ddhya sa॒gg॒stham |
ta॒trā॒pi॒ da॒hra-ṅga॒ganaṃ̭-vi~śoka॒-stasmi̭n. yada॒ntasta-dupā̭sita॒vyam ||
yo vedādau sva̭raḥ pro॒kto॒ ve॒dāntḙ ca pra॒tiṣṭhi̭taḥ |
tasya̭ pra॒kṛti̭-līna॒sya॒ yaḥ॒ paraḥ̭ sa॒ ma॒heśva̭raḥ || 12.17 (tai. ara. 6.12.3)
(ajo᳚-'nya॒ - āvi̭veśa॒ - sarvḙ ca॒tvāri̭ ca)
nārāyaṇa sūktaṃ (4.14)
sa॒ha॒sra॒śīr​ṣa̭-nde॒vaṃ॒-vi~॒śvākṣaṃ̭-vi~॒śva śa̭-mbhuvam |
viśva̭-nnā॒rāya̭ṇa-nde॒va॒ma॒kṣara̭-mpara॒ma-mpa॒dam |
vi॒śvataḥ॒ para̭mānni॒tyaṃ॒-vi~॒śva-nnā̭rāya॒ṇagṃ ha̭rim |
viśva̭me॒veda-mpurṷṣa॒-sta-dviśva॒mupa̭jīvati |
patiṃ॒-vi~śva̭syā॒tmeśva̭ra॒gṃ॒ śāśva̭tagṃ śi॒vama̭cyutam |
nā॒rāya॒ṇa-mma̭hājñe॒yaṃ॒-vi~॒śvātmā̭na-mpa॒rāya̭ṇam |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro jyo॒ti॒rā॒tmā nā̭raya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ra-mbra॒hma॒ ta॒ttva-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
nā॒rāya॒ṇa pa̭ro dhyā॒tā॒ dhyā॒na-nnā̭rāya॒ṇaḥ pa̭raḥ |
yacca̭ ki॒ñcij-ja̭ga-thsa॒rva॒-ndṛ॒śyate᳚ śrūya॒te-'pi̭ vā | 13.4 (tai. ara. 6.13.1)
anta̭-rba॒hiśca̭ ta-thsa॒rvaṃ॒-vyā~॒pya nā̭rāya॒ṇa-ssthi̭taḥ |
ana̭nta॒ mavya̭ya-ṅka॒vigṃ sa̭mu॒dre-'ntaṃ̭-vi~॒śva śa̭bhuṃ​va~m |
pa॒dma॒ko॒śa-pra̭tīkā॒śa॒gṃ॒ hṛ॒daya̭-ñcāpya॒dhomṷkham |
adho̭ ni॒ṣṭyā vi̭tastyā॒nte॒ nā॒bhyāmṷpari॒ tiṣṭha̭ti |
jvā॒la॒mā॒lā kṷla-mbhā॒tī॒ vi॒śvasyā̭yata॒na-mma̭hat |
santa̭tagṃ śi॒lābhi̭stu॒ lamba̭tyā kośa॒sanni̭bham |
tasyāntḙ suṣi॒ragṃ sū॒kṣma-ntasmi᳚n-thsa॒rva-mprati̭ṣṭhitam |
tasya॒ maddhyḙ ma॒hāna̭gni-rvi॒śvārci̭-rvi॒śvato̭ mukhaḥ |
so-'gra̭bhu॒g vibha̭ja-nti॒ṣṭha॒-nnāhā̭ra-maja॒raḥ ka॒viḥ |
ti॒rya॒gū॒rdhva ma̭dha-śśā॒yī॒ ra॒śmaya̭stasya॒ santa̭tā |
sa॒ntā॒paya̭ti sva-nde॒hamāpā̭datala॒ masta̭kaḥ |
tasya॒ maddhye॒ vahni̭śikhā a॒ṇīyo᳚rdhvā vya॒vasthi̭taḥ |
nī॒lato̭ yada̭ maddhya॒sthā॒-dvi॒dyullḙkheva॒ bhāsva̭rā |
nī॒vāra॒ śūka̭vatta॒nvī॒ pī॒tā bhā᳚svatya॒ṇūpa̭mā |
tasyā᳚-śśikhā॒yā ma̭ddhye pa॒ramā᳚tmā vya॒vasthi̭taḥ |
sa brahma॒ sa śiva॒-ssa hari॒-ssendra॒-sso-'kṣa̭raḥ para॒ma-ssva॒rāṭ || 13.12 (tai. ara. 6.13.2)
(api̭ vā॒ - santa̭tā॒ ṣaṭ ca̭)
āditya maṇḍale parabrahmopāsanaṃ (4.15)
ā॒di॒tyo vā e॒ṣa e॒ta-nma॒ṇḍala॒-ntapa̭ti॒ tatra॒ tā ṛca॒stadṛ॒cā ma̭ṇḍala॒gṃ॒ sa ṛ॒cāṃ-lo~॒ko-'tha॒ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'r​ci-rdī॒pyate॒ tāni॒ sāmā̭ni॒ sa sā॒mnāṃ-lo~॒ko-'tha॒ ya e॒ṣa e॒tasmi̭-nma॒ṇḍale॒-'rciṣi॒ purṷṣa॒stāni॒ yajūgṃ̭ṣi॒ sa yajṷṣā maṇḍala॒gṃ॒ sa yajṷṣāṃ-lo~॒ka-ssaiṣā tra॒yyeva̭ vi॒dyā ta̭pati॒ ya e॒ṣo᳚-'nta-rā̭di॒tye hi̭ra॒ṇmayaḥ॒ purṷṣaḥ || 14.1 (tai. ara. 6.14.1)
ādityapuruṣasya sarvātmakatva pradar​śanaṃ (4.16)
ā॒di॒tyo vai teja॒ ojo॒ balaṃ॒-ya~śa॒-ścakṣu॒-śśrotra̭mā॒tmā mano̭ ma॒nyu-rmanṷ-rmṛ॒tyu-ssa॒tyo mi॒tro vā॒yurā̭kā॒śaḥ prā॒ṇo lo̭kapā॒laḥ kaḥ ki-ṅka-nta-thsa॒tyamanna̭-ma॒mṛtā̭ jī॒vo viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhu-mbrahmai॒ tadamṛ̭ta e॒ṣa purṷṣa e॒ṣa bhū॒tānā॒-madhi̭pati॒-rbrahma̭ṇa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpno-tye॒tāsā̭me॒va de॒vatā̭nā॒gṃ॒ sāyṷjyagṃ sā॒r​ṣṭitāgṃ̭ samāna lo॒katā̭-māpnoti॒ ya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 15.1 (tai. ara. 6.15.1)
śivopāsana mantrāḥ (4.17)
nidha̭napataye॒ namaḥ | nidha̭napatāntikāya॒ namaḥ |
ūrdhvāya॒ namaḥ | ūrdhvaliṅgāya॒ namaḥ |
hiraṇyāya॒ namaḥ | hiraṇyaliṅgāya॒ namaḥ |
suvarṇāya॒ namaḥ | suvarṇaliṅgāya॒ namaḥ |
divyāya॒ namaḥ | divyaliṅgāya॒ namaḥ | 16.1 (tai. ara. 6.16.1)
bhavāya॒ namaḥ | bhavaliṅgāya॒ namaḥ |
śarvāya॒ namaḥ | śarvaliṅgāya॒ namaḥ |
śivāya॒ namaḥ | śivaliṅgāya॒ namaḥ |
jvalāya॒ namaḥ | jvalaliṅgāya॒ namaḥ |
ātmāya॒ namaḥ | ātmaliṅgāya॒ namaḥ |
paramāya॒ namaḥ | paramaliṅgāya॒ namaḥ |
etathsomasya̭ sūrya॒sya॒ sarvaliṅgagg̭ sthāpa॒ya॒ti॒ pāṇimantra̭-mpavi॒tram || 16.1 (tai. ara. 6.16.2)
paścimavaktra pratipādaka mantraḥ (4.18)
tai. ara. 6.17.1
sa॒dyojā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyojā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭bhave bhavasva॒ mām | bha॒vodbha̭vāya॒ namaḥ̭ || 17.1
uttara vaktra pratipādaka mantraḥ (4.19)
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ || 18.1 (tai. ara. 6.18.1)
dakṣiṇa vaktra pratipādaka mantraḥ (4.20)
a॒ghore᳚bhyo-'tha॒ ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒ śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ || 19.1 (tai. ara. 6.19.1)
prāgvaktra pratipādaka mantraḥ (4.21)
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t || 20.1 (tai. ara. 6.20.1)
ūrdhva vaktra pratipādaka mantraḥ (4.22)
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒- mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nā॒-mbrahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo-'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom || 21.1 (tai. ara. 6.21.1)
namaskārārtha mantrāḥ (4.23)
namo hiraṇyabāhave hiraṇyavarṇāya hiraṇyarūpāya hiraṇyapataye 'biṅkāpataya umāpataye paśupatayḙ namo॒ namaḥ || 22.1 (tai. ara. 6.22.1)
ṛ॒tagṃ sa॒tya-mpa̭ra-mbra॒hma॒ pu॒ruṣa̭-ṅkṛṣṇa॒piṅga̭lam |
ū॒rdhvarḙtaṃ-vi~̭rūpā॒kṣaṃ॒-vi~॒śvarṷ̄pāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ || 23.1 (tai. ara. 6.23.1)
sarvo॒ vai ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu |
purṷṣo॒ vai ru॒dra-ssanma॒ho namo॒ namaḥ̭ |
viśva̭-mbhū॒ta-mbhuva̭na-ñci॒tra-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭māna-ñca॒ yat |
sarvo॒ hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 24.1 (tai. ara. 6.24.1)
kadru॒drāya॒ pracḙtase mī॒ḍhuṣṭa̭māya॒ tavya̭se |
vo॒cema॒ śanta̭magṃ hṛ॒de ||
sarvo॒hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu || 25.1 (tai. ara. 6.25.1)
agnihotra havaṇyāḥ upayuktasya vṛkṣa viśeṣa-syābhidhānam (4.24-25)
yasya॒ vai ka̭ṅkatyagni-hotra॒hava̭ṇī bhavati॒ pratye॒vā-syāhṷtaya-stiṣṭha॒ntyatho॒ prati̭ṣṭhityai || 26.1 (tai. ara. 6.26.1)
bhūdevatāka mantraḥ (4.26)
kR॒ṇu॒ṣva pāja॒ iti॒ pañca̭ |
adi̭ti-rde॒vā ga̭ndha॒rvā ma̭nu॒ṣyāḥ᳚ pi॒taro-'sṷrā॒-steṣāgṃ̭ sarva bhū॒tānā᳚-mmā॒tā me॒dinī̭ maha॒tā ma॒hī sā̭vi॒trī gā̭ya॒trī jaga̭tyu॒rvī pṛ॒thvī ba̭hu॒lā viśvā̭ bhū॒tā ka̭ta॒mā kāyā sā sa॒tye-tya॒mṛteti̭ vasi॒ṣṭhaḥ || 28.1 (tai. ara. 6.28.1)
sarvā devatā āpaḥ (4.27)
āpo॒ vā i॒dagṃ sarvaṃ॒-vi~śvā̭ bhū॒tānyāpaḥ̭ prā॒ṇā vā āpaḥ̭ pa॒śava॒ āpo-'nna॒māpo -'mṛ̭ta॒māpaḥ̭ sa॒mrāḍāpo̭ vi॒rāḍāpaḥ̭ sva॒rāḍāpaḥ॒
chandā॒g॒syāpo॒ jyotī॒g॒ṣyāpo॒ yajū॒g॒ṣyāpaḥ̭ sa॒tyamāpa॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ āpo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rāpa॒ om || 29.1 (tai. ara. 6.29.1)
sandhyāvandana mantrāḥ (4.28)
āpaḥ̭ punantu pṛthi॒vī-mpṛ̭thi॒vī pū॒tā pṷnātu॒ mām |
pu॒nantu॒ brahma̭ṇa॒spati॒-rbrahma̭ pū॒tā pṷnātu॒ mām |
yaducchi̭ṣṭa॒-mabho᳚jyaṃ॒-ya~dvā̭ du॒ścari̭ta॒-mmama̭ |
sarva̭-mpunantu॒ māmāpo̭-'sa॒tāñca̭ prati॒graha॒gg॒ svāhā᳚ || 30.2 (tai. ara. 6.30.1)
agniśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadahnā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
aha॒stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | satye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 31.1 (tai. ara. 6.31.1)
sūryaśca mā manyuśca manyupatayaśca manyṷkṛte॒bhyaḥ |
pāpebhyo̭ rakṣa॒ntām | yadrātriyā pāpa̭makā॒r॒ṣam |
manasā vācā̭ hastā॒bhyām | padbhyā-mudarḙṇa śi॒śnā |
rātri॒-stada̭valu॒pantu | yatkiñca̭ duri॒ta-mmayi̭ |
idamaha-māmamṛ̭ta yo॒nau | sūrye jyotiṣi juho̭mi svā॒hā || 32.1 (tai. ara. 6.32.1)
praṇavasya ṛṣyādi vivaraṇaṃ (4.29)
omityekākṣa̭ra-mbra॒hma | agnirdevatā brahma̭ ityā॒r​ṣam |
gāyatra-ñchanda-mparamātmaṃ̭ sarū॒pam | sāyujyaṃ-vi~̭niyo॒gam || 33.1 (tai. ara. 6.33.1)
gāyatryāvāhana mantrāḥ (4.30)
āyā̭tu॒ vara̭dā de॒vī॒ a॒kṣara̭-mbrahma॒ sammi̭tam |
gā॒ya॒trī᳚-ñchanda̭sā-mmā॒teda-mbra̭hma ju॒ṣasva̭ me |
yadahnā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-ntadahnā᳚-tprati॒mucya̭te |
ya-drātriyā᳚-tkurṷte pā॒pa॒-nta-drātriyā᳚-tprati॒mucya̭te |
sarva̭ va॒rṇe ma̭hāde॒vi॒ sa॒ndhyā vi̭dye sa॒rasva̭ti || 34.2 (tai. ara. 6.34.1)
ojo̭-'si॒ saho̭-'si॒ bala̭masi॒ bhrājo̭-'si de॒vānā॒-ndhāma॒nāmā̭̭-'si॒ viśva̭masi vi॒śvāyu॒-ssarva̭masi sa॒rvāyu-rabhibhūroṃ-gāyatrī-māvā̭hayā॒mi॒ sāvitrī-māvā̭hayā॒mi॒ sarasvatī-māvā̭hayā॒mi॒ chandar​ṣī-nāvā̭hayā॒mi॒ śriya-māvā̭hayā॒mi॒ gāyatriyā gāyatrī chando viśvāmitra ṛṣi-ssavitā devatā-'gnirmukha-mbrahmā śiro viṣṇur​hṛdayagṃ rudra-śśikhā pṛthivīyoniḥ prāṇāpāna-vyānodāna-samānā saprāṇā śvetavarṇā sāṅkhyāyana-sagotrā gāyatrī caturvigṃśatyakṣarā tripadā̭ ṣaṭku॒kṣiḥ॒ pañca śīr​ṣopanayane vi̭niyo॒gaḥ॒-
o-mbhūḥ | o-mbhuvaḥ | ogṃ suvaḥ | o-mmahaḥ | o-ñjanaḥ | o-ntapaḥ | ogṃ sa॒tyam | o-nta-thsa̭vi॒turvare᳚ṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi | dhiyo॒ yo naḥ̭ praco॒dayā᳚t | omāpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 35.2 (tai. ara. 6.35.1)
gāyatrī upasthāna mantrāḥ (4.31)
u॒ttamḙ śikha̭re jā॒te॒ bhū॒myā-mpa̭rvata॒ mūrdha̭ni |
brā॒hmaṇe᳚bhyo-'bhya̭nujñā॒tā॒ ga॒ccha dḙvi ya॒thāsṷkham |
stuto mayā varadā vḙdamā॒tā॒ pracodayantī pavane᳚ dvijā॒tā |
āyuḥ pṛthivyāṃ-draviṇa-mbra̭hmava॒rca॒sa॒-mmahya-ndatvā prajātu-mbra̭hmalo॒kam || 36.2 (tai. ara. 6.36.1)
ādityadevatā mantraḥ (4.32)
ghṛṇi॒-ssūrya̭ ādi॒tyo na prabhā̭-vā॒tyakṣa̭ram |
madhṷkṣaranti॒ ta-dra̭sam |
sa॒tyaṃ-vai~ ta-drasa॒-māpo॒ jyotī॒raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 37.1 (tai. ara. 6.37.1)
trisuparṇamantrāḥ (4.33)
brahma̭ metu॒ mām | madhṷ metu॒ mām | brahma̭-me॒va madhṷ metu॒ mām |
yāstḙ soma pra॒jāva॒thso-'bhi॒so a॒ham | dusṣva̭pna॒ha-ndṷruṣvaha |
yāstḙ soma prā॒ṇāg​stā-ñjṷhomi | trisṷparṇa॒ mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bra॒hma॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 38.1 (tai. ara. 6.38.1)
brahma̭ me॒dhayā᳚ | madhṷ me॒dhayā᳚ |
brahma̭me॒va madhṷ me॒dhayā᳚ | a॒dyā no̭ deva savitaḥ pra॒jāva̭thsāvī॒-ssaubha̭gam |
parā̭ du॒sṣvapni̭yagṃ suva | viśvā̭ni deva savita-rduri॒tāni॒ parā̭suva |
ya-dbha॒dra-ntanma॒ āsṷva | madhu॒vātā̭ ṛtāya॒te madhṷkṣaranti॒ sindha̭vaḥ |
māddhvī᳚rna-ssa॒ntvoṣa̭dhīḥ | madhu॒nakta̭ mu॒toṣasi॒ madhṷma॒-tpārthi̭va॒gṃ॒ rajaḥ̭ |
madhu॒dyaura̭stu naḥ pi॒tā | madhṷmānno॒ vana॒spati॒-rmadhṷmāgṃ astu॒ sūryaḥ̭ |
māddhvī॒ rgāvo̭ bhavantu naḥ | ya i॒ma-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
bhrū॒ṇa॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒kti-mpuna̭nti | om || 39.7 (tai. ara. 6.39.1)
brahma̭ me॒dhavā᳚ | madhṷ me॒dhavā᳚ | brahma̭me॒va madhṷ me॒dhavā᳚ |
bra॒hmā de॒vānā᳚-mpada॒vīḥ ka̭vī॒nā-mṛṣi॒-rviprā̭ṇā-mmahi॒ṣo mṛ॒gāṇā᳚m |
śye॒no gṛddhrā̭ṇā॒g॒ svadhi̭ti॒-rvanā̭nā॒gṃ॒ somaḥ̭ pa॒vitra॒-matyḙti॒ rebhanṋ |
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷrantarikṣa॒ saddhotā̭- vedi॒ṣa-dati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣadva̭ra॒-sadṛ̭ta॒-sa-dvyo̭ma॒-sada॒bjā- go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
ṛ॒cetvā̭ ru॒cetvā॒ sami-thsra̭vanti sa॒rito॒ na dhenāḥ᳚ |
a॒ntar-hṛ॒dā mana̭sā pū॒yamā̭nāḥ |
ghṛ॒tasya॒ dhārā̭ a॒bhicā̭kaśīmi |
hi॒ra॒ṇyayo̭ veta॒so maddhya̭ āsām |
tasmi᳚n-thsupa॒rṇo ma̭dhu॒kṛ-tkṷlā॒yī bhaja̭nnāste॒ madhṷ de॒vatā᳚bhyaḥ |
tasyā̭ sate॒ hara̭ya-ssa॒ptatīre᳚ sva॒dhā-nduhā̭nā a॒mṛta̭sya॒ dhārā᳚m |
ya i॒da-ntrisṷparṇa॒-mayā̭cita-mbrāhma॒ṇāya̭ dadyāt |
vī॒ra॒ha॒tyāṃ-vā~ e॒te ghna̭nti | ye brā᳚hma॒ṇā-strisṷparṇa॒-mpaṭha̭nti |
te soma॒-mprāpnṷvanti | ā॒sa॒ha॒srā-tpa॒ṅkti-mpuna̭nti | om || 40.6 (tai. ara. 6.40.1)
medhā sūktaṃ (4.34)
me॒dhāde॒vī ju॒ṣamā̭ṇā na॒ āgā᳚-dvi॒śvācī̭ bha॒drā sṷmana॒sya mā̭nā |
tvayā॒ juṣṭā̭ nu॒damā̭nā du॒ruktā᳚-nbṛ॒hadva̭dema vi॒dathḙ su॒vīrāḥ᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ ṛ॒ṣi-rbha̭vati devi॒ tvayā॒ brahmā̭-''ga॒taśrī̭ ru॒ta tvayā᳚ |
tvayā॒ juṣṭa̭ści॒traṃ-vi~̭ndate vasu॒ sā no̭ juṣasva॒ dravi̭ṇo namedhe || 41.1 (tai. ara. 6.41.1)
me॒dhā-mma॒ indro̭ dadātu me॒dhā-nde॒vī sara̭svatī |
me॒dhā-mmḙ a॒śvinā̭-vu॒bhāvādha̭ttā॒-mpuṣka̭rasrajā ||
a॒phsa॒rāsṷ ca॒ yā me॒dhā ga̭ndha॒rveṣṷ ca॒ yanmanaḥ̭ |
daivī᳚-mme॒dhā sara̭svatī॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rjuṣatā॒g॒ svāhā᳚ || 42.1 (tai. ara. 6.42.1)
āmā᳚-mme॒dhā su॒rabhi̭-rvi॒śvarṷ̄pā॒ hira̭ṇyavarṇā॒ jaga̭tī jaga॒myā |
ūrja̭svatī॒ paya̭sā॒ pinva̭mānā॒ sā mā᳚-mme॒dhā su॒pratī̭kā juṣantām || 43.1 (tai. ara. 6.43.1)
mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayya॒gnistejo̭ dadhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayīndra̭ indri॒ya-nda̭dhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayi॒ sūryo॒ bhrājo̭ dadhātu || 44.1 (tai. ara. 6.44.1)
mṛtyunivāraṇa mantrāḥ (4.35)
apai̭tu mṛ॒tyu-ra॒mṛta̭nna॒ āga̭n. vaivasva॒to no॒ abha̭yaṅkṛṇotu |
pa॒rṇaṃ-va~na॒spatḙ rivā॒bhinaḥ̭ śīyatāgṃ ra॒yi-ssaca̭tānna॒-śśacī॒patiḥ̭ || 45.1 (tai. ara. 6.45.1)
para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthāṃ॒-ya~ste॒sva ita̭ro deva॒yānā᳚t |
cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi॒ mānaḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān || 46.1 (tai. ara. 6.46.1)
vāta̭-mprā॒ṇa-mmana̭sā॒ nvāra̭bhāmahe pra॒jāpa̭tiṃ॒-yo~ bhuva̭nasya go॒pāḥ |
sano̭ mṛ॒tyo strā̭yatā॒-mpātvagṃha̭so॒ jyog jī॒vā ja॒rāma̭śīmahi || 47.1 (tai. ara. 6.47.1)
a॒mu॒tra॒ bhūyā॒dadha॒ yadya॒masya॒ bṛha̭spate a॒bhiśa̭ste॒ra mṷñcaḥ |
pratyaṷhatā ma॒śvinā̭ mṛ॒tyu ma̭smā-dde॒vānā̭magne bhi॒ṣajā॒ śacī̭bhiḥ || 48.1 (tai. ara. 6.48.1)
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒- manṷyanti de॒vā viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām |
brahma॒ sarṷ̄pa॒-manṷme॒damā̭gā॒-daya̭na॒-mmā viva̭dhī॒-rvikra̭masva || 49.1 (tai. ara. 6.49.1)
śalkai̭ra॒gni-mi̭ndhā॒na u॒bhau lo॒kau sa̭nema॒ham |
u॒bhayo᳚ rlo॒kayā̭r-ṛ॒dhdvā-'ti̭ mṛ॒tyu-nta̭rāmya॒ham || 50.1 (tai. ara. 6.50.1)
mā chi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhī॒r​mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ |
pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema || 51.1 (tai. ara. 6.51.1)
mā no̭ ma॒hānta̭mu॒ta mā no̭ arbha॒ka-mmā na॒ ukṣa̭ntamu॒ta mā na̭ ukṣi॒tam |
mā no̭ vadhīḥ pi॒tara॒-mmota mā॒tara̭-mpri॒yā mā na̭sta॒nuvo̭ rudra rīriṣaḥ || 52.1 (tai. ara. 6.52.1)
mā na̭sto॒ke tana̭ye॒ mā na॒ āyṷṣi॒ mā no॒ goṣu॒ mā no॒ aśvḙṣu rīriṣaḥ |
vī॒rānmā no̭ rudra bhāmi॒tova̭dhīr-ha॒viṣma̭nto॒ nama̭sā vidhema te || 53.1 (tai. ara. 6.53.1)
prajāpati-prārthanā mantraḥ (4.36)
prajā̭pate॒ na tvade॒tā-nya॒nyo viśvā̭ jā॒tāni॒ pari॒tā ba̭bhūva |
ya-tkā̭māste juhu॒mastanno̭ astu va॒yagg​ syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || 54.1 (tai. ara. 6.54.1)
indraprārthanā mantraḥ (4.37)
sva॒sti॒dā vi॒śaspati̭-rvṛtra॒hā vimṛdho̭ va॒śī |
vṛṣendraḥ̭ pu॒ra ḙtu nassvasti॒dā a̭bhaya-ṅka॒raḥ || 55.1 (tai. ara. 6.55.1)
mṛtyuñjaya mantrāḥ (4.38)
trya̭mbakaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam |
u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nā-nmṛ॒tyo-rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā᳚t || 56.1 (tai. ara. 6.56.1)
ye tḙ sa॒hasra̭ma॒yuta॒-mpāśā॒ mṛtyo॒ martyā̭ya॒ hanta̭ve |
tān. ya॒jñasya̭ mā॒yayā॒ sarvā॒nava̭ yajāmahe | mṛ॒tyave॒ svāhā̭ mṛ॒tyave॒ svāhā᳚ || 58.1 (tai. ara. 6.57-58)
pāpanivārakā mantrāḥ (4.39)
de॒vakṛ̭ta॒syaina̭so-'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ma॒nu॒ṣya̭kṛta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
pi॒tṛkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ā॒tmakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒nyakṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
a॒smatkṛ̭ta॒syaina̭so 'va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
yaddi॒vā ca॒ nakta॒-ñcaina̭ścakṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsva॒panta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-thsu॒ṣupta̭śca॒ jāgra̭ta॒-ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
ya-dvi॒dvāgṃsa॒ścā vi̭dvāgṃsa॒ścaina̭śca-kṛ॒ma tasyā̭ va॒yaja̭namasi॒ svāhā᳚ |
enasa enaso vayajanama̭si svā॒hā || 59.1 (tai. ara. 6.59.1)
vasu-prārthanā mantraḥ (4.40)
yadvo̭ devāścakṛ॒ma ji॒hvayā̭ gu॒rumana̭so vā॒ prayṷtī deva॒ heḍa̭nam |
arā̭vā॒yo no̭ a॒bhidṷcchunā॒yate॒ tasmi॒-ntadeno̭ vasavo॒ nidhḙtana॒ svāhā᳚ || 60.1 (tai. ara. 6.60.1)
kāmo-'kār​ṣīt - manyurakār​ṣīt mantraḥ (4.41)
kāmo-'kār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
kāmo-'kār​ṣī-tkāmaḥ karoti nāha-ṅkaromi kāmaḥ kartā nāha-ṅkartā kāmaḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te kāma kāmā̭ya svā॒hā || 61.1 (tai. ara. 6.61.1)
manyurakār​ṣī᳚-nnamo॒ namaḥ |
manyurakār​ṣī-nmanyuḥ karoti nāha-ṅkaromi manyuḥ kartā nāha-ṅkartā manyuḥ̭ kāra॒yitā nāha̭-ṅkāra॒yitā eṣa te manyo manya̭ve svā॒hā || 62.1 (tai. ara. 6.62.1)
virajā homa mantrāḥ (4.42)
tilāñjuhomi sarasāgṃ sapiṣṭā-ngandhāra mama citte rama̭ntu svā॒hā |
gāvo hiraṇya-ndhanamannapānagṃ sarveṣāg​ śri̭yai svā॒hā |
śriyañca lakṣmiñca puṣṭiñca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām | brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajā-ssandadā̭tu svā॒hā || 63.3 (tai. ara. 6.63.1)
tilāḥ kṛṣṇā-sti̭lā-śśve॒tā॒-stilā-ssaumyā va̭śānu॒gāḥ |
tilāḥ punantṷ me pā॒paṃ॒-ya~tkiñci-ddurita-mma̭yi svā॒hā |
cora॒syānna-nna̭vaśrā॒ddha॒-mbra॒hma॒hā gṷruta॒lpagaḥ |
gosteyagṃ sa̭rāpā॒na॒-mbhrūṇahatyā tilā śāntigṃ śamaya̭ntu svā॒hā |
śrīśca lakṣmīśca puṣṭīśca kīrti̭-ñcā nṛ॒ṇyatām |
brahmaṇya-mba̭hupu॒tratām |
śraddhāmedhe prajñātu jātaveda-ssandadā̭tu svā॒hā || 64.3 (tai. ara. 6.64.1)
prāṇāpāna-vyānodāna-samānā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
vāṃ-mana-ścakṣuḥ-śrotra-jihvā-ghrāṇa-reto-buddhyākūti-ssaṅkalpā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
tvak-carma-māgṃsa-rudhira-medo-majjā-snāyavo-'sthīni mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śiraḥ pāṇi pāda pār​śva pṛṣṭho-rūdara-jaṅgha-śiśrnopastha pāyavo mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
uttiṣṭha puruṣa harita-piṅgala lohitākṣi dehi dehi dadāpayitā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 65.5 (tai. ara. 6.65.1)
pṛthivyāpa stejo vāyu-rākāśā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
śabda-spar​śa-rūparasa-gandhā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
mano-vāk-kāya-karmāṇi mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
avyaktabhāvai-ra̭haṅkā॒ra॒-rjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
ātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
antarātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
paramātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ |
kṣu॒dhe svāhā᳚ | kṣutpi̭pāsāya॒ svāhā᳚ | vivi̭ṭyai॒ svāhā᳚ |
ṛgvi̭dhānāya॒ svāhā᳚ | ka॒ṣo᳚tkāya॒ svāhā᳚ |
kṣu॒tpi॒pā॒sāma̭la-ñjye॒ṣṭhā॒ma॒la॒kṣmī-rnā̭śayā॒myaham |
abhṷ̄ti॒-masa̭mṛddhi॒ñca॒ sarvāṃ (sarvā) nirṇuda me pāpmā̭nagg​ svā॒hā |
annamaya-prāṇamaya-manomaya-vijñānamaya-mānandamaya-mātmā mḙ śuddhya॒ntā॒-ñjyoti̭ ra॒haṃ-vi~॒rajā̭ vipā॒pmā bhṷ̄yāsa॒gg॒ svāhā᳚ || 66.10 (tai. ara. 6.66.1)
vaiśvadeva mantrāḥ (4.43)
a॒gnaye॒ svāhā᳚ | viśve᳚bhyo de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ |
dhru॒vāya̭ bhū॒māya॒ svāhā᳚ | dhru॒va॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ |
a॒cyu॒ta॒kṣita̭ye॒ svāhā᳚ | a॒gnaye᳚ sviṣṭa॒kṛte॒ svāhā᳚ |
dharmā̭ya॒ svāhā᳚ | adha̭rmāya॒ svāhā᳚ |
a॒dbhya-ssvāhā᳚ | o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā᳚ | 67.1 (tai. ara. 6.67.1)
ra॒kṣo॒de॒va॒ja॒nebhya॒-ssvāhā᳚ |
gṛhyā᳚bhya॒-ssvāhā᳚ | a॒va॒sāne᳚bhya॒-ssvāhā᳚ |
a॒va॒sāna̭patibhya॒-ssvāhā᳚ | sa॒rva॒bhū॒tebhya॒-ssvāhā᳚ |
āmā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ |
yadeja̭ti॒ jaga̭ti॒ yacca॒ ceṣṭa̭ti॒ nāmno̭ bhā॒go-'ya-nnāmne॒ svāhā᳚ |
pṛ॒thi॒vyai svāhā᳚ | a॒ntari̭kṣāya॒ svāhā᳚ | 67.2 (tai. ara. 6.67.2)
di॒ve svāhā᳚ | sūryā̭ya॒ svāhā᳚ |
ca॒ndrama̭se॒ svāhā᳚ | nakṣa̭trebhya॒-ssvāhā᳚ |
indrā̭ya॒ svāhā᳚ | bṛha॒spata̭ye॒ svāhā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | brahma̭ṇe॒ svāhā᳚ |
sva॒dhā pi॒tṛbhya॒-ssvāhā᳚ | namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā᳚ | 67.3 (tai. ara. 6.67.3)
de॒vebhya॒-ssvāhā᳚ | pi॒tṛbhyaḥ̭ sva॒dhā-'stṷ |
bhū॒tebhyo॒ namaḥ̭ | ma॒nu॒ṣye᳚bhyo॒ hantā᳚ |
pra॒jāpa̭taye॒ svāhā᳚ | pa॒ra॒me॒ṣṭhine॒ svāhā᳚ |
yathā kṷ̄pa-śśa॒tadhā̭ra-ssa॒hasra̭dhāro॒ akṣi̭taḥ |
e॒vā mḙ astu dhā॒nyagṃ sa॒hasra̭dhāra॒-makṣi̭tam |
dhana̭dhānyai॒ svāhā᳚ || ye bhū॒tāḥ pra॒cara̭nti॒ divā॒nakta॒-mbali̭-mi॒cchanto̭ vi॒tuda̭sya॒ preṣyāḥ᳚ |
tebhyo̭ ba॒li-mpṷṣṭi॒kāmo̭ harāmi॒ mayi॒ puṣṭi॒-mpuṣṭi̭pati-rdadhātu॒ svāhā᳚ || 67.4 (tai. ara. 6.67.4)
(o॒ṣa॒dhi॒va॒na॒spa॒tibhya॒-ssvāhā॒ - 'ntari̭kṣāya॒ svāhā॒ - namo̭ ru॒drāya̭ paśu॒pata̭ye॒ svāhā̭ - vi॒tuda̭sya॒ preṣyā॒ eka̭-ñca)
o᳚-nta-dbra॒hma | o᳚-nta-dvā॒yuḥ |
o᳚-ntadā॒tmā | o᳚-nta-thsa॒tyam |
o᳚-nta-thsarva᳚m | o᳚-nta-tpuro॒-rnamaḥ |
antaścarati̭ bhūte॒ṣu॒ guhāyāṃ-vi~̭śva mū॒rtiṣu |
tvaṃ-ya~jñastvaṃ-va~ṣaṭkārastva-midrastvagṃ rudrastvaṃ​vi~ṣṇustva-mbrahmatva̭-mprajā॒patiḥ |
tva-nta̭dāpa॒ āpo॒ jyotī॒ raso॒-'mṛta॒-mbrahma॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rom || 68.2 (tai. ara. 6.68.1)
4.44 prāṇāhuti mantrāḥ
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyā̭mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒to॒pa॒stara̭ṇamasi ||
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | prā॒ṇāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | a॒pā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | vyā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | u॒dā॒nāya॒ svāhā᳚ |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭ṣṭo॒-'mṛta̭-ñjuhomi |
śi॒vo mā̭ vi॒śāpra̭dāhāya | sa॒mā॒nāya॒ svāhā᳚ |
brahma̭ṇi ma ā॒tmā-'mṛ̭ta॒tvāya̭ ||
a॒mṛ॒tā॒pi॒dhā॒nama̭si || 69.4 (tai. ara. 6.69.1)
bhuktānnābhimantraṇa mantrāḥ (4.45)
śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | prā॒ṇa mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭mapā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | a॒pā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāṃ᳚-vyā~॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | vyā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyā̭-mudā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | u॒dā॒na mannḙnāpyāyasva |
śra॒ddhāyāgṃ̭ samā॒ne nivi̭śyā॒-'mṛtagṃ̭ hu॒tam | sa॒māna॒ mannḙnāpyāyasva || 70.1 (tai. ara0.1)
bhojanānte ātmānusandhāna mantrāḥ (4.46)
aṅguṣṭhamātraḥ puruṣo-'ṅguṣṭhañca̭ samā॒śritaḥ | īśa-ssarvasya jagataḥ prabhuḥ prīṇāti̭ viśva॒bhuk || 71.1 (tai. ara. 6.71.1)
avayavasvasthatā prārthanā mantraḥ (4.47)
vāmma̭ ā॒sann | na॒soḥ prā॒ṇaḥ | a॒kṣyo-ścakṣuḥ̭ |
karṇa̭yo॒-śśrotra᳚m | bā॒hu॒vo-rbala᳚m | ū॒ru॒vo rojaḥ̭ |
ari̭ṣṭā॒ viśvā॒nyaṅgā̭ni ta॒nūḥ | ta॒nuvā̭ me sa॒ha nama̭ste astu॒ mā mā̭ higṃsīḥ || 72.1 (tai. ara. 6.72.1)
indra saptar​ṣi saṃ​vā~da mantraḥ (4.48)
vayaḥ̭ supa॒rṇā upa̭sedu॒rindra̭-mpri॒ya mḙdhā॒ ṛṣa̭yo॒ nādha̭mānāḥ |
apa̭ddhvā॒nta mū᳚rṇu॒hi pū॒rdhi cakṣṷ-rmumu॒gdhya̭smā-nni॒dhayḙ 'vaba॒ddhān || 73.1 (tai. ara. 6.73.1)
hṛdayālambhana mantraḥ (4.49)
prāṇānā-ṅgranthirasi rudro mā̭ viśā॒ntakaḥ | tenānnenā᳚-pyāya॒sva || 74.1 (tai. ara. 6.74.1)
devatā prāṇanirūpaṇa mantraḥ (4.50)
namo rudrāya viṣṇave mṛtyṷrme pā॒hi || 75.1 (tai. ara. 6.75.1)
agni stuti mantraḥ (4.51)
tvama̭gne॒ dyubhi॒-stvamā̭śu-śu॒kṣaṇi॒-stvama॒dbhya-stvamaśma̭na॒spari̭ |
tvaṃ-va~ne᳚bhya॒-stvamoṣa̭dhībhya॒-stva-nnṛ॒ṇā-nnṛ̭pate jāyase॒ śuciḥ̭ || 76.1 (tai. ara. 6.76.1)
abhīṣṭa yācanā mantraḥ (4.52)
śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva syo॒nena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva subhū॒tena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva brahmavarca॒sena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva ya॒jñasyardhi॒ manu॒ santi̭ṣṭha॒ svopa̭ te yajña॒ nama॒ upa̭ te॒ nama॒ upa̭ te॒ namaḥ̭ || 77.1 (tai. ara. 6.77.1)
para tattva nirūpaṇaṃ (4.53)
sa॒tya-mpara॒-mparagṃ̭ sa॒tyagṃ sa॒tyena॒ na sṷva॒rgā-llo॒kāccya̭vante ka॒dāca॒na sa॒tāgṃ hi sa॒tya-ntasmā᳚-thsa॒tye ra̭mante॒,
tapa॒ iti॒ tapo॒ nānaśa̭nā॒-tparaṃ॒-ya~ddhi para॒-ntapa॒sta-ddudha̭r​ṣa॒-nta-ddurā̭dhar​ṣa॒-ntasmā॒-ttapa̭si ramante॒,
dama॒ iti॒ niya̭ta-mbrahmacā॒riṇa॒-stasmā॒-ddamḙ ramante॒,
śama॒ ityara̭ṇye mu॒naya॒-stasmā॒cchamḙ ramante,
dā॒namiti॒ sarvā̭ṇi bhū॒tāni̭ pra॒śagṃsa̭nti dā॒nānnāti̭ du॒ścara॒-ntasmā᳚-ddā॒ne ra̭mante,
dha॒rma iti॒ dharmḙṇa॒ sarva̭mi॒da-mpari̭gṛhīta-ndha॒rmānnāti̭-du॒ṣkara॒-ntasmā᳚--ddha॒rme ra̭mante,
pra॒jana॒ iti॒ bhūyāgṃ̭̭sa॒-stasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ॒ prajā̭yante॒ tasmā॒-dbhūyi̭ṣṭhāḥ ̭ne ramante॒,
-'gnaya॒ ityā̭ha॒ tasmā̭-da॒gnaya॒ ādhā̭tavyā agniho॒tra-mityā̭ha॒ tasmā̭-dagniho॒tre ra̭mante,
ya॒jña iti̭ ya॒jño hi de॒vā stasmā᳚-dya॒jñe ra̭mante,
māna॒sa-miti̭ vi॒dvāgṃsa॒-stasmā᳚-dvi॒dvāgṃsa̭ e॒va mā̭na॒se ra̭mante,
nyā॒sa iti̭ bra॒hmā bra॒hmā hi paraḥ॒ paro̭ hi bra॒hmā tāni॒ vā e॒tānyava̭rāṇi॒ parāgṃ̭si nyā॒sa e॒vātya̭recaya॒-dya e॒vaṃ-ve~de᳚tyupa॒niṣat || 78.11 (tai. ara. 6.78.1)
4.54 jñāna sādhana nirūpaṇaṃ
prā॒jā॒pa॒tyo hārṷṇi-ssupa॒rṇeyaḥ̭ pra॒jāpa̭ti-mpi॒tara॒-mupa̭sasāra॒ ki-mbha̭gava॒ntaḥ pa̭ra॒maṃ-va~̭da॒ntīti॒ tasmai॒ pro̭vāca,
sa॒tyena̭ vā॒yurāvā̭ti sa॒tye-nā̭di॒tyo ro̭cate di॒vi sa॒tyaṃ-vā~॒caḥ pra̭ti॒ṣṭhā sa॒tye sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-thsa॒tya-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti॒,
tapa̭sā de॒vā de॒vatā॒-magra̭ āya॒-ntapa॒sar​ṣa̭ya॒-ssuva॒ranva̭-vinda॒-ntapa̭sā sa॒patnā॒-npraṇṷdā॒-mārā̭tī॒ stapa̭si sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ttapaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
damḙna dā॒ntāḥ ki॒lbiṣa̭-mavadhū॒nvanti॒ damḙna brahmacā॒riṇa॒-ssuva̭ragaccha॒-ndamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ndamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒-ddamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti॒,
śamḙna śā॒ntā-śśi॒va-mā॒cara̭nti॒ śamḙna nā॒ka-mmu॒nayo॒-'nvavi̭nda॒n chamo̭ bhū॒tānā᳚-ndurā॒dhar​ṣa॒-ñchamḙ sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā॒cchamaḥ̭ para॒maṃ-va~da̭nti,
dā॒naṃ-ya~॒jñānāṃ॒-va~rṷ̄tha॒-ndakṣi̭ṇā lo॒ke dā॒tāragṃ̭ sarva bhū॒tānyṷpajī॒vanti̭ dā॒nenārā̭tī॒-rapā̭nudanta dā॒nena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti dā॒ne sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddā॒na-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
dha॒rmo viśva̭sya॒ jaga̭taḥ prati॒ṣṭhā lo॒ke dha॒rmiṣṭha̭-mpra॒jā ṷpasa॒rpanti̭ dha॒rmeṇa̭ pā॒pa-ma̭pa॒nuda̭ti dha॒rme sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-ddha॒rma-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
pra॒jana̭naṃ॒-vai~ pra̭ti॒ṣṭhā lo॒ke sā॒dhu pra॒jāyā᳚ sta॒ntun-ta̭nvā॒naḥ pi̭tṛ॒ṇā ma̭nṛ॒ṇo bhava̭ti॒ tadḙva ta॒syā anṛ̭ṇa॒-ntasmā᳚-tpra॒jana̭na-mpara॒maṃ-va~da̭ntya॒,
gnayo॒ vai trayī̭ vi॒dyā dḙva॒yānaḥ॒ panthā̭ gār​hapa॒tya ṛk-pṛ̭thi॒vī ra̭thanta॒ra-ma̭nvāhā-rya॒paca̭naṃ॒-ya~jṷra॒ntari̭kṣaṃ-vā~made॒vya mā̭hava॒nīya॒-ssāma̭suva॒rgo lo॒ko bṛ॒hat-tasmā̭-da॒gnī-npa̭ra॒maṃ-va~da̭ntya,
gniho॒tragṃ sā̭ya-mprā॒ta-rgṛ॒hāṇāṃ॒-niṣkṛ̭ti॒-ssvi̭ṣṭagṃ suhu॒taṃ-ya~̭jñakratū॒nā-mprāya̭ṇagṃ suva॒rgasya̭ lo॒kasya॒ jyoti॒-stasmā̭-dagniho॒tra-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
ya॒jña iti̭ ya॒jñena॒ hi de॒vā diva̭-ṅga॒tā ya॒jñenāsṷrā॒-napā̭nudanta ya॒jñena̭ dviṣa॒nto mi॒trā bha̭vanti ya॒jñe sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-dya॒jña-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
māna॒saṃ-vai~ prā̭jāpa॒tya-mpa॒vitra̭-mmāna॒sena॒ mana̭sā sā॒dhu pa̭śyati māna॒sā ṛṣa̭yaḥ pra॒jā a̭sṛjanta māna॒se sa॒rva-mprati̭ṣṭhita॒-ntasmā᳚-nmāna॒sa-mpa̭ra॒maṃ-va~da̭nti,
nyā॒sa i॒tyāhṷ-rmanī॒ṣiṇo᳚ bra॒hmāṇa̭-mbra॒hmā viśvaḥ̭ kata॒ma-ssva̭ya॒bhuṃḥ pra॒jāpa̭ti-ssaṃ​va~thsara॒ iti̭, saṃ​va~thsa॒ro̭ 'sāvā̭di॒tyo ya e॒ṣa ā̭di॒tye purṷṣa॒-ssa pa̭rame॒ṣṭhī brahmā॒tmā,
yābhi̭rādi॒tya-stapa̭ti ra॒śmibhi॒stābhiḥ̭ pa॒rjanyo̭ var​ṣati pa॒rjanyḙ-nauṣadhi-vanaspa॒tayaḥ॒ prajā̭yanta oṣadhi-vanaspa॒tibhi॒-ranna̭-mbhava॒tyannḙna prā॒ṇāḥ prā॒ṇai-rbala॒-mbalḙna॒ tapa॒-stapa̭sā śra॒ddhā śra॒ddhayā̭ me॒dhā me॒dhayā̭ manī॒ṣā ma̭nī॒ṣayā॒ mano॒ mana̭sā॒ śānti॒-śśāntyā̭ ci॒tta-ñci॒ttena॒ smṛti॒gg॒ smṛtyā॒ smāra॒gg॒ smārḙṇa vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānḙ-nā॒tmānaṃ̭-ve~dayati॒ tasmā̭da॒nna-ndada॒n-thsarvā᳚ṇye॒tāni̭ dadā॒-tyannā᳚-tprā॒ṇā bha̭vanti,
bhū॒tānā᳚-mprā॒ṇai-rmano॒ mana̭saśca vi॒jñānaṃ̭-vi~॒jñānā̭-dāna॒ndo bra̭hma yo॒ni-ssa vā e॒ṣa purṷṣaḥ pañca॒dhā pa̭ñcā॒tmā yena॒ sarva̭mi॒da-mprota̭-mpṛthi॒vī cā॒ntari̭kṣa-ñca॒ dyauśca॒ diśa̭ścāvāntaradi॒śāśca॒ sa vai sarva̭mi॒da-ñjaga॒thsa sa॒bhūtagṃ̭ sa bha॒vya-ñji̭jñāsa klṛ॒pta ṛ̭ta॒jā rayi̭ṣṭhā,
śra॒ddhā sa॒tyo maha̭svā-nta॒paso॒ pari̭ṣṭhā॒d (vari̭ṣṭhā॒d) jñātvā̭ tame॒va-mmana̭sā hṛ॒dā ca॒ bhūyo̭ na mṛ॒tyu-mupa̭yāhi vi॒dvā-ntasmā᳚-nnyā॒sa-me॒ṣā-ntapa̭sā-matirikta॒māhṷ-rvasura॒ṇvo̭ vi॒bhūra̭si prā॒ṇe tvamasi̭ sandhā॒tā
brahma̭-ntvamasi̭ viśva॒dhṛttḙ-jo॒dās tvama̭sya॒gni-ra̭si varco॒dā-stvama̭si॒ sūrya̭sya dyumno॒dā stvama̭si ca॒ndrama̭sa upayā॒magṛ̭hīto-'si bra॒hmaṇe᳚ tvā॒ mahasa॒,
omityā॒tmānaṃ̭-yu~ñjītai॒tadvai ma̭hopa॒niṣa̭da-nde॒vānā॒-ṅguhyaṃ॒-ya~ e॒vaṃ-ve~da̭ bra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 79.20 (tai. ara. 6.79.1)
jñānayajñaḥ (4.55)
tasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo̭ ya॒jñasyā॒tmā yaja̭mānaḥ-śra॒dhdāpatnī॒ śarī̭ra-mi॒ddhmamuro॒ vedi॒-rlomā̭ni
ba॒ra॒ḥi-rve॒daḥ-śikhā॒ hṛda̭yaṃ॒-yū~paḥ॒ kāma॒ ājya̭-mma॒nyuḥ pa॒śu-stapo॒-'gni-rdamaḥ̭ śamayi॒tā dakṣi̭ṇā॒-vāghotā᳚ prā॒ṇa ṷdga॒tā
cakṣṷradhva॒ryu-rmano॒ brahmā॒ śrotra̭ma॒gnī-dhyāva॒dhdriya̭te॒
sā dī॒kṣā yadaśrnā̭ti॒ tadhdavi॒-ryatpiba̭ti॒ tada̭sya somapā॒naṃ-ya~drama̭te॒
tadṷpa॒sado॒ ya-thsa॒ñcara̭-tyupa॒viśa̭-tyu॒ttiṣṭha̭te ca॒ sapra̭va॒rgyo̭
yanmukha॒-ntadā̭hava॒nīyo॒ yā vyāhṛ̭ti-rāhu॒ti-ryada̭sya vi॒jñāna॒-ntajju॒hoti॒ yathsā॒ya-mprā॒tara̭tti॒ tathsa॒midhaṃ॒-ya~tprā॒ta-rma॒ddhyandi̭nagṃ sā॒ya-ñca॒ tāni॒ sava̭nāni॒ ye
a̭horā॒tre te da̭r​śapūrṇamā॒sau ye᳚-'rdhamā॒sāśca॒ māsā᳚śca॒ te cā̭turmā॒syāni॒ ya ṛ॒tava॒ste pa̭śuba॒ndhā ye saṃ̭​va~thsa॒rāśca̭ parivathsa॒rāśca॒ te-'ha̭r​ga॒ṇā-ssa̭rva veda॒saṃ-vā~
e॒ta-thsa॒traṃ-ya~nmara̭ṇa॒-ntada̭va॒bhṛtha̭ e॒tadvai ja̭rāmarya-magniho॒tragṃ sa॒traṃ-ya~ e॒vaṃ-vi~॒dvā-nṷda॒gaya̭ne pra॒mīya̭te
de॒vānā̭me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā-''di॒tyasya॒ sāyṷjya-ṅgaccha॒tyatha॒ yo da̭kṣi॒ṇe pra॒mīya̭te
pitṛ॒ṇā-me॒va ma̭hi॒māna̭-ṅga॒tvā ca॒ndrama̭sa॒-ssāyṷjyagṃ salo॒katā̭-māpnotye॒tau vai sū᳚ryā candra॒masau᳚-rmahi॒mānau᳚ brāhma॒ṇo
vi॒dvā-na॒bhija̭yati॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭māpnoti॒ tasmā᳚-dbra॒hmaṇo̭ mahi॒māna̭-mityupa॒niṣat || 80.1 (tai. ara. 6.80.1)
sa॒ha nā̭ vavatu | sa॒ha naṷ bhunaktu | sa॒ha vī॒rya̭-ṅkaravāvahai | te॒ja॒svinā॒ vadhī̭tamastu॒ mā vi̭dviṣā॒vahai᳚ ||
|| oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
hariḥ॒ om |
iti mahānārāyaṇopaniṣa-thsamāptā
(ambha॒syaika̭pañcā॒śaccha॒taṃ - jā॒tavḙdase॒ catṷrdaśa॒ - bhūrannaṃ॒ - bhūra॒gnaye॒ - bhūra॒gnaye॒ caika̭mekaṃ - pāhi - pā॒hi ca॒tvāri̭ catvāri॒ - ya-śchanda̭sā॒-ndve - namo॒ brahma̭ṇe - ṛ॒ta-ntapo॒ - yathā̭ vṛ॒kṣasyaika̭ meka - ma॒ṇoraṇī̭yā॒g॒ ścatṷstrigṃśath - sahasra॒śī̭ṣa॒gṃ॒ ṣaṭvi̭gṃśati - rādi॒tyo vā e॒ṣa - ā̭di॒tyo vai teja॒ eka̭mekaṃ॒ - nidha̭napataye॒ trayo̭vigṃśatiḥ - sa॒dyojā॒ta-ntrīṇi̭ - vāmade॒vāyaika̭ - ma॒ghore᳚bhya॒ - statpurṷṣāya॒ dve dve॒ - īśāno - namo hiraṇyabāhava॒ eka̭meka - mṛ॒tagṃ sa॒tya-ndve - sarvo॒ vai ca॒tvāri॒ - kadru॒drāya॒ trīṇi॒ - yasya॒ vai kaṅka̭tī - kṛṇu॒ṣva pājo - 'di̭ti॒ - rāpo॒ vā i॒dagṃ sarva॒ meka̭meka॒ - māpaḥ̭ punantu ca॒tvā - ryagniśca - sūryaśca nava̭ - na॒vomiti̭ ca॒tvā - ryāyā̭tu॒ pacau - jo̭-'si॒ daśo॒ - ttamḙ ca॒tvāri॒ - ghṛṇi॒strīṇi॒ - brahma̭metu॒ māṃ-yā~ste᳚ brahmaha॒tyā-ndvāda̭śa॒ - brahma̭ me॒dhayā॒-'dyā na̭ i॒ma-mbhrṷ̄ṣaha॒tyāṃ - brahma̭ me॒dhavā᳚ bra॒hmā de॒vānā̭mi॒daṃ-vī~̭raha॒tyāmekā॒nna vi̭gṃśati॒ rekā॒nnavi̭gṃśati--r me॒dhā de॒vī - me॒dhā-mma॒ indra̭śca॒tvāri̭ catvā॒ryā - mā᳚-mme॒dhā dve - mayi̭ me॒dhā meka॒- mapai̭tu॒ - paraṃ॒ - ~vāta̭-mprā॒ṇa - ma̭mutra॒bhūyā॒-d- ddhari॒gṃ॒ - śalkai̭ra॒gniṃ - mā chi̭do mṛtyo॒ - mā no̭ ma॒hāntaṃ॒ - māna̭sto॒ke - prajā̭pate - svasti॒dā - trya̭mbakaṃ॒ - ~ye tḙ sa॒hasra॒-ndve dve - mṛ॒tyave॒ svāhaikaṃ̭ - de॒vakṛ̭ta॒syaikā̭daśa॒ - yadvo̭ devāḥ॒ - kāmo-'kār​ṣī॒n - manyurakār​ṣī॒-ddve dve॒ - tilāñjuhomi gāva-śśriya-mpra̭jāḥ pañca॒ - tilāḥ kṛṇṣāścora̭sya॒ śrīḥ prajñātu jātavḙda-ssa॒pta - prāṇa vā-ktvak chira uttiṣṭha puruṣa̭ pañca॒ - pṛthivī śabda mano vāg vyaktā-''tmā-'ntarātmā paramātmā me᳚ kṣu॒dhe-'nnamaya॒ pañca̭daśā॒ - gnaye॒ svāhaika̭catvāri॒gṃ॒śa - rdo᳚ ntadbra॒hma nava̭ - śra॒ddhāyā᳚-mprā॒ṇe niviṣṭa॒ ścatṷrvigṃśatiḥ - śra॒ddhāyā॒-ndaśā - ṅguṣṭha mātraḥ puruṣo dve - vāmma̭ ā॒sanna॒ṣṭau - vayaḥ̭ supa॒r​ṣāḥ - prāṇānā-ṅgranthirasi dve dve - namo rudrāyaikaṃ॒ - tvama̭gne॒ dyubhir॒ dve - śi॒vena̭ me॒ santi̭ṣṭhasva - sa॒tyaṃ - prā̭jāpa॒tya - stasyai॒va meka̭ meka॒ maśatiḥ)