📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
గీతగోవిన్దం సప్తమః సర్గః - నాగర నారయణః
Gitagovindam Saptamah Sargah - Nagara Narayanah
Vishnu Gita Jayadeva Telugu
॥ సప్తమః సర్గః ॥
॥ నాగరనారాయణః ॥
అత్రాన్తరే చ కులటాకులవర్త్మపాత-సఞ్జాతపాతక ఇవ స్ఫుటలాఞ్ఛనశ్రీః ।
వృన్దావనాన్తరమదీపయదంశుజాలై-ర్దిక్సున్దరీవదనచన్దనబిన్దురిన్దుః ॥ 40 ॥
ప్రసరతి శశధరబిమ్బే విహితవిలమ్బే చ మాధవే విధురా ।
విరచితవివిధవిలాపం సా పరితాపం చకారోచ్చైః ॥ 41 ॥
॥ గీతం 13 ॥
కథితసమయేఽపి హరిరహహ న యయౌ వనమ్ ।
మమ విఫలమిదమమలరూపమపి యౌవనమ్ ॥
యామి హే కమిహ శరణం సఖీజనవచనవఞ్చితా ॥ 1 ॥
యదనుగమనాయ నిశి గహనమపి శీలితమ్ ।
తేన మమ హృదయమిదమసమశరకీలితమ్ ॥ 2 ॥
మమ మరణమేవ వరమతివితథకేతనా ।
కిమిహ విషహామి విరహానలచేతనా ॥ 3 ॥
మామహహ విధురయతి మధురమధుయామినీ ।
కాపి హరిమనుభవతి కృతసుకృతకామినీ ॥ 4 ॥
అహహ కలయామి వలయాదిమణీభూషణమ్ ।
హరివిరహదహనవహనేన బహుదూషణమ్ ॥ 5 ॥
కుసుమసుకుమారతనుమతనుశరలీలయా ।
స్రగపి హృది హన్తి మామతివిషమశీలయా ॥ 6 ॥
అహమిహ నివసామి నగణితవనవేతసా ।
స్మరతి మధుసూదనో మామపి న చేతసా ॥ 7 ॥
హరిచరణశరణజయదేవకవిభారతీ ।
వసతు హృది యువతిరివ కోమలకలావతీ ॥ 8 ॥
తత్కిం కామపి కామినీమభిసృతః కిం వా కలాకేలిభి-ర్బద్ధో బన్ధుభిరన్ధకారిణి వనోపాన్తే కిము భ్రామ్యతి ।
కాన్తః క్లాన్తమనా మనాగపి పథి ప్రస్థాతుమేవాక్షమః సఙ్కేతీకృతమఞ్జువఞ్జులలతాకుఞ్జేఽపి యన్నాగతః ॥ 42 ॥
అథాగతాం మాధవమన్తరేణ సఖీమియం వీక్ష్య విషాదమూకామ్ ।
విశఙ్క్మానా రమితం కయాపి జనార్దనం దృష్టవదేతదాహ ॥ 43 ॥
॥ గీతం 14 ॥
స్మరసమరోచితవిరచితవేశా ।
గలితకుసుమదరవిలులితకేశా ॥
కాపి మధురిపుణా విలసతి యువతిరధికగుణా ॥ 1 ॥
హరిపరిరమ్భణవలితవికారా ।
కుచకలశోపరి తరలితహారా ॥ 2 ॥
విచలదలకలలితాననచన్ద్రా ।
తదధరపానరభసకృతతన్ద్రా ॥ 3 ॥
చఞ్చలకుణ్డలదలితకపోలా ।
ముఖరితరసనజఘనగలితలోలా ॥ 4 ॥
దయితవిలోకితలజ్జితహసితా ।
బహువిధకూజితరతిరసరసితా ॥ 5 ॥
విపులపులకపృథువేపథుభఙ్గా ।
శ్వసితనిమీలితవికసదనఙ్గా ॥ 6 ॥
శ్రమజలకణభరసుభగశరీరా ।
పరిపతితోరసి రతిరణధీరా ॥ 7 ॥
శ్రీజయదేవభణితహరిరమితమ్ ।
కలికలుషం జనయతు పరిశమితమ్ ॥ 8 ॥
విరహపాణ్డుమురారిముఖామ్బుజ-ద్యుతిరియం తిరయన్నపి చేతనామ్ ।
విధురతీవ తనోతి మనోభువః సహృదయే హృదయే మదనవ్యథామ్ ॥ 44 ॥
॥ గీతం 15 ॥
సముదితమదనే రమణీవదనే చుమ్బనవలితాధరే ।
మృగమదతిలకం లిఖతి సపులకం మృగమివ రజనీకరే ॥
రమతే యమునాపులినవనే విజయీ మురారిరధునా ॥ 1 ॥
ఘనచయరుచిరే రచయతి చికురే తరలితతరుణాననే ।
కురబకకుసుమం చపలాసుషమం రతిపతిమృగకాననే ॥ 2 ॥
ఘటయతి సుఘనే కుచయుగగగనే మృగమదరుచిరూషితే ।
మణిసరమమలం తారకపటలం నఖపదశశిభూషితే ॥ 3 ॥
జితబిసశకలే మృదుభుజయుగలే కరతలనలినీదలే ।
మరకతవలయం మధుకరనిచయం వితరతి హిమశీతలే ॥ 4 ॥
రతిగృహజఘనే విపులాపఘనే మనసిజకనకాసనే ।
మణిమయరసనం తోరణహసనం వికిరతి కృతవాసనే ॥ 5 ॥
చరణకిసలయే కమలానిలయే నఖమణిగణపూజితే ।
బహిరపవరణం యావకభరణం జనయతి హృది యోజితే ॥ 6 ॥
రమయతి సదృశం కామపి సుభృశం ఖలహలధరసోదరే ।
కిమఫలమవసం చిరమిహ విరసం వద సఖి విటపోదరే ॥ 7 ॥
ఇహ రసభణనే కృతహరిగుణనే మధురిపుపదసేవకే ।
కలియుగచరితం న వసతు దురితం కవినృపజయదేవకే ॥ 8 ॥
నాయాతః సఖి నిర్దయో యది శఠస్త్వం దూతి కిం దూయసే స్వచ్ఛన్దం బహువల్లభః స రమతే కిం తత్ర తే దూషణమ్ ।
పశ్యాద్య ప్రియసమ్గమాయ దయితస్యాకృష్యమాణం గణై-రుత్కణ్ఠార్తిభరాదివ స్ఫుటదిదం చేతః స్వయం యాస్యతి ॥ 45 ॥
॥ గీతం 16 ॥
అనిలతరలకువలయనయనేన ।
తపతి న సా కిసలయశయనేన ॥
సఖి యా రమితా వనమాలినా ॥ 1 ॥
వికసితసరసిజలలితముఖేన ।
స్ఫుటతి న సా మనసిజవిశిఖేన ॥ 2 ॥
అమృతమధురమృదుతరవచనేన ।
జ్వలతి న సా మలయజపవనేన ॥ 3 ॥
స్థలజలరుహరుచికరచరణేన ।
లుఠతి న సా హిమకరకిరణేన ॥ 4 ॥
సజలజలదసముదయరుచిరేణ ।
దలతి న సా హృది చిరవిరహేణ ॥ 5 ॥
కనకనికషరుచిశుచివసనేన ।
శ్వసతి న సా పరిజనహసనేన ॥ 6 ॥
సకలభువనజనవరతరుణేన ।
వహతి న సా రుజమతికరుణేన ॥ 7 ॥
శ్రీజయదేవభణితవచనేన ।
ప్రవిశతు హరిరపి హృదయమనేన ॥ 8 ॥
మనోభవానన్దన చన్దనానిల ప్రసీద రే దక్షిణ ముఞ్చ వామతామ్ ।
క్షణం జగత్ప్రాణ విధాయ మాధవం పురో మమ ప్రాణహరో భవిష్యసి ॥ 46 ॥
రిపురివ సఖీసంవాసోఽయం శిఖీవ హిమానిలో విషమివ సుధారశ్మిర్యస్మిన్దునోతి మనోగతే ।
హృదయమదయే తస్మిన్నేవం పునర్వలతే బలాత్ కువలయదృశాం వామః కామో నికామనిరఙ్కుశః ॥ 47 ॥
బాధాం విధేహి మలయానిల పఞ్చబాణ ప్రాణాన్గృహాణ న గృహం పునరాశ్రయిష్యే ।
కిం తే కృతాన్తభగిని క్షమయా తరఙ్గై-రఙ్గాని సిఞ్చ మమ శామ్యతు దేహదాహః ॥ 48 ॥
ప్రాతర్నీలనిచోలమచ్యుతమురస్సంవీతపీతామ్బరమ్
రధాయాశ్కితం విలోక్య హసతి స్వైరం సఖీమణ్డలే ।
వ్రీడాచఞ్చలమఞ్చలం నయనయోరాధాయ రాధాననే
స్వాదుస్మేరముఖోఽయమస్తు జగదానన్దాయ నన్దాత్మజః॥ (కస్మింశ్చన పాఠాన్తరే ఇదం పద్యం విద్యతే)
॥ ఇతి గీతగోవిన్దే విప్రలబ్ధావర్ణనే నాగనారాయణో నామ సప్తమః సర్గః ॥
Roman (IAST) Transliteration
|| saptamaḥ sargaḥ ||
|| nāgaranārāyaṇaḥ ||
atrāntare ca kulaṭākulavartmapāta-sañjātapātaka iva sphuṭalāñchanaśrīḥ |
vṛndāvanāntaramadīpayadaṃśujālai-rdiksundarīvadanacandanabindurinduḥ || 40 ||
prasarati śaśadharabimbe vihitavilambe ca mādhave vidhurā |
viracitavividhavilāpaṃ sā paritāpaṃ cakāroccaiḥ || 41 ||
|| gītaṃ 13 ||
kathitasamaye'pi harirahaha na yayau vanam |
mama viphalamidamamalarūpamapi yauvanam ||
yāmi he kamiha śaraṇaṃ sakhījanavacanavañcitā || 1 ||
yadanugamanāya niśi gahanamapi śīlitam |
tena mama hṛdayamidamasamaśarakīlitam || 2 ||
mama maraṇameva varamativitathaketanā |
kimiha viṣahāmi virahānalacetanā || 3 ||
māmahaha vidhurayati madhuramadhuyāminī |
kāpi harimanubhavati kṛtasukṛtakāminī || 4 ||
ahaha kalayāmi valayādimaṇībhūṣaṇam |
harivirahadahanavahanena bahudūṣaṇam || 5 ||
kusumasukumāratanumatanuśaralīlayā |
sragapi hṛdi hanti māmativiṣamaśīlayā || 6 ||
ahamiha nivasāmi nagaṇitavanavetasā |
smarati madhusūdano māmapi na cetasā || 7 ||
haricaraṇaśaraṇajayadevakavibhāratī |
vasatu hṛdi yuvatiriva komalakalāvatī || 8 ||
tatkiṃ kāmapi kāminīmabhisṛtaḥ kiṃ vā kalākelibhi-rbaddho bandhubhirandhakāriṇi vanopānte kimu bhrāmyati |
kāntaḥ klāntamanā manāgapi pathi prasthātumevākṣamaḥ saṅketīkṛtamañjuvañjulalatākuñje'pi yannāgataḥ || 42 ||
athāgatāṃ mādhavamantareṇa sakhīmiyaṃ vīkṣya viṣādamūkām |
viśaṅkmānā ramitaṃ kayāpi janārdanaṃ dṛṣṭavadetadāha || 43 ||
|| gītaṃ 14 ||
smarasamarocitaviracitaveśā |
galitakusumadaravilulitakeśā ||
kāpi madhuripuṇā vilasati yuvatiradhikaguṇā || 1 ||
hariparirambhaṇavalitavikārā |
kucakalaśopari taralitahārā || 2 ||
vicaladalakalalitānanacandrā |
tadadharapānarabhasakṛtatandrā || 3 ||
cañcalakuṇḍaladalitakapolā |
mukharitarasanajaghanagalitalolā || 4 ||
dayitavilokitalajjitahasitā |
bahuvidhakūjitaratirasarasitā || 5 ||
vipulapulakapṛthuvepathubhaṅgā |
śvasitanimīlitavikasadanaṅgā || 6 ||
śramajalakaṇabharasubhagaśarīrā |
paripatitorasi ratiraṇadhīrā || 7 ||
śrījayadevabhaṇitahariramitam |
kalikaluṣaṃ janayatu pariśamitam || 8 ||
virahapāṇḍumurārimukhāmbuja-dyutiriyaṃ tirayannapi cetanām |
vidhuratīva tanoti manobhuvaḥ sahṛdaye hṛdaye madanavyathām || 44 ||
|| gītaṃ 15 ||
samuditamadane ramaṇīvadane cumbanavalitādhare |
mṛgamadatilakaṃ likhati sapulakaṃ mṛgamiva rajanīkare ||
ramate yamunāpulinavane vijayī murāriradhunā || 1 ||
ghanacayarucire racayati cikure taralitataruṇānane |
kurabakakusumaṃ capalāsuṣamaṃ ratipatimṛgakānane || 2 ||
ghaṭayati sughane kucayugagagane mṛgamadarucirūṣite |
maṇisaramamalaṃ tārakapaṭalaṃ nakhapadaśaśibhūṣite || 3 ||
jitabisaśakale mṛdubhujayugale karatalanalinīdale |
marakatavalayaṃ madhukaranicayaṃ vitarati himaśītale || 4 ||
ratigṛhajaghane vipulāpaghane manasijakanakāsane |
maṇimayarasanaṃ toraṇahasanaṃ vikirati kṛtavāsane || 5 ||
caraṇakisalaye kamalānilaye nakhamaṇigaṇapūjite |
bahirapavaraṇaṃ yāvakabharaṇaṃ janayati hṛdi yojite || 6 ||
ramayati sadṛśaṃ kāmapi subhṛśaṃ khalahaladharasodare |
kimaphalamavasaṃ ciramiha virasaṃ vada sakhi viṭapodare || 7 ||
iha rasabhaṇane kṛtahariguṇane madhuripupadasevake |
kaliyugacaritaṃ na vasatu duritaṃ kavinṛpajayadevake || 8 ||
nāyātaḥ sakhi nirdayo yadi śaṭhastvaṃ dūti kiṃ dūyase svacchandaṃ bahuvallabhaḥ sa ramate kiṃ tatra te dūṣaṇam |
paśyādya priyasamgamāya dayitasyākṛṣyamāṇaṃ gaṇai-rutkaṇṭhārtibharādiva sphuṭadidaṃ cetaḥ svayaṃ yāsyati || 45 ||
|| gītaṃ 16 ||
anilataralakuvalayanayanena |
tapati na sā kisalayaśayanena ||
sakhi yā ramitā vanamālinā || 1 ||
vikasitasarasijalalitamukhena |
sphuṭati na sā manasijaviśikhena || 2 ||
amṛtamadhuramṛdutaravacanena |
jvalati na sā malayajapavanena || 3 ||
sthalajalaruharucikaracaraṇena |
luṭhati na sā himakarakiraṇena || 4 ||
sajalajaladasamudayarucireṇa |
dalati na sā hṛdi ciraviraheṇa || 5 ||
kanakanikaṣaruciśucivasanena |
śvasati na sā parijanahasanena || 6 ||
sakalabhuvanajanavarataruṇena |
vahati na sā rujamatikaruṇena || 7 ||
śrījayadevabhaṇitavacanena |
praviśatu harirapi hṛdayamanena || 8 ||
manobhavānandana candanānila prasīda re dakṣiṇa muñca vāmatām |
kṣaṇaṃ jagatprāṇa vidhāya mādhavaṃ puro mama prāṇaharo bhaviṣyasi || 46 ||
ripuriva sakhīsaṃvāso'yaṃ śikhīva himānilo viṣamiva sudhāraśmiryasmindunoti manogate |
hṛdayamadaye tasminnevaṃ punarvalate balāt kuvalayadṛśāṃ vāmaḥ kāmo nikāmaniraṅkuśaḥ || 47 ||
bādhāṃ vidhehi malayānila pañcabāṇa prāṇāngṛhāṇa na gṛhaṃ punarāśrayiṣye |
kiṃ te kṛtāntabhagini kṣamayā taraṅgai-raṅgāni siñca mama śāmyatu dehadāhaḥ || 48 ||
prātarnīlanicolamacyutamurassaṃvītapītāmbaram
radhāyāśkitaṃ vilokya hasati svairaṃ sakhīmaṇḍale |
vrīḍācañcalamañcalaṃ nayanayorādhāya rādhānane
svādusmeramukho'yamastu jagadānandāya nandātmajaḥ|| (kasmiṃścana pāṭhāntare idaṃ padyaṃ vidyate)
|| iti gītagovinde vipralabdhāvarṇane nāganārāyaṇo nāma saptamaḥ sargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever