📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
చిత్తి పన్నమ్
Chitti Pannam
Vedic Telugu
(కృష్ణయజుర్వేదీయ తైత్తిరీయారణ్యకే తృతీయ ప్రపాఠకః)
హరిః ఓమ్ । తచ్ఛం॒-యోఁరావృ॑ణీమహే । గా॒తుం-యఁ॒జ్ఞాయ॑ ।
గా॒తుం-యఁ॒జ్ఞప॑తయే । దైవీ᳚ స్వ॒స్తిర॑స్తు నః ।
స్వ॒స్తిర్మాను॑షేభ్యః । ఊ॒ర్ధ్వ-ఞ్జి॑గాతు భేష॒జమ్ ।
శ-న్నో॑ అస్తు ద్వి॒పదే᳚ । శ-ఞ్చతు॑ష్పదే ॥
ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
ఓ-ఞ్చిత్తి॒స్స్రుక్ । చి॒త్తమాజ్య᳚మ్ । వాగ్వేదిః॑ । ఆధీ॑త-మ్బ॒ర్​హిః । కేతో॑ అ॒గ్నిః । విజ్ఞా॑తమ॒గ్నిః । వాక్ప॑తి॒ర్​హోతా᳚ । మన॑ ఉపవ॒క్తా । ప్రా॒ణో హ॒విః । సామా᳚ధ్వ॒ర్యుః । వాచ॑స్పతే విధే నామన్న్ । వి॒ధేమ॑ తే॒ నామ॑ । వి॒ధేస్త్వమ॒స్మాక॒-న్నామ॑ । వా॒చస్పతి॒స్సోమ॑-మ్పిబతు । ఆ-ఽస్మాసు॑ నృ॒మ్ణ-న్ధా॒త్స్వాహా᳚ ॥ 1 ॥
అ॒ధ్వ॒ర్యుః పఞ్చ॑ చ ॥ 1 ॥
పృ॒థి॒వీ హోతా᳚ । ద్యౌర॑ధ్వ॒ర్యుః । రు॒ద్రో᳚-ఽగ్నీత్ । బృహ॒స్పతి॑రుపవ॒క్తా । వాచ॑స్పతే వా॒చో వీ॒ర్యే॑ణ । సమ్భృ॑తతమే॒నా-ఽఽయ॑క్ష్యసే । యజ॑మానాయ॒ వార్య᳚మ్ । ఆ సువ॒స్కర॑స్మై । వా॒చస్పతి॒స్సోమ॑-మ్పిబతి । జ॒జన॒దిన్ద్ర॑మిన్ద్రి॒యాయ॒ స్వాహా᳚ ॥ 2 ॥
పృ॒థి॒వీ హోతా॒ దశ॑ ॥ 2 ॥
అ॒గ్నిర్​హోతా᳚ । అ॒శ్వినా᳚-ఽధ్వ॒ర్యూ । త్వష్టా॒-ఽగ్నీత్ । మి॒త్ర ఉ॑పవ॒క్తా । సోమ॒స్సోమ॑స్య పురో॒గాః । శు॒క్రస్శు॒క్రస్య॑ పురో॒గాః । శ్రా॒తాస్త॑ ఇన్ద్ర॒ సోమాః᳚ । వాతా॑పేర్​హవన॒శ్రుత॒స్స్వాహా᳚ ॥ 3 ॥
అ॒గ్నిర్​హోతా॒-ఽష్టౌ ॥ 3 ॥
సూర్య॑-న్తే॒ చక్షుః॑ । వాత॑-మ్ప్రా॒ణః । ద్యా-మ్పృ॒ష్ఠమ్ । అ॒న్తరి॑క్షమా॒త్మా । అఙ్గై᳚ర్య॒జ్ఞమ్ । పృ॒థి॒వీగ్ం శరీ॑రైః । వాచ॑స్ప॒తే-ఽచ్ఛి॑ద్రయా వా॒చా । అచ్ఛి॑ద్రయా జు॒హ్వా᳚ । ది॒వి దే॑వా॒వృధ॒గ్ం॒ హోత్రా॒ మేర॑యస్వ॒ స్వాహా᳚ ॥ 4 ॥
సూర్య॑-న్తే॒ నవ॑ ॥ 4 ॥
మ॒హాహ॑వి॒ర్​హోతా᳚ । స॒త్యహ॑విరధ్వ॒ర్యుః । అచ్యు॑తపాజా అ॒గ్నీత్ । అచ్యు॑తమనా ఉపవ॒క్తా । అ॒నా॒ధృ॒ష్యశ్చా᳚ప్రతిధృ॒ష్యశ్చ॑ య॒జ్ఞస్యా॑భిగ॒రౌ । అ॒యాస్య॑ ఉద్గా॒తా । వాచ॑స్పతే హృద్విధే నామన్న్ । వి॒ధేమ॑ తే॒ నామ॑ । వి॒ధేస్త్వమ॒స్మాక॒-న్నామ॑ । వా॒చస్పతి॒స్సోమ॑మపాత్ । మా దైవ్య॒స్తన్తు॒శ్ఛేది॒ మా మ॑ను॒ష్యః॑ । నమో॑ ది॒వే । నమః॑ పృథి॒వ్యై స్వాహా᳚ ॥ 5 ॥
అ॒పా॒త్త్రీణి॑ చ ॥ 5 ॥
వాఘోతా᳚ । దీ॒క్షా పత్నీ᳚ । వాతో᳚-ఽధ్వ॒ర్యుః । ఆపో॑-ఽభిగ॒రః । మనో॑ హ॒విః । తప॑సి జుహోమి । భూర్భువ॒స్సువః॑ । బ్రహ్మ॑ స్వయ॒మ్భు । బ్రహ్మ॑ణే స్వయ॒మ్భువే॒ స్వాహా᳚ ॥ 6 ॥
వాఘోతా॒ నవ॑ ॥ 6 ॥
బ్రా॒హ్మ॒ణ ఏక॑హోతా । స య॒జ్ఞః । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । య॒జ్ఞశ్చ॑ మే భూయాత్ । అ॒గ్నిర్ద్విహో॑తా । స భ॒ర్తా । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । భ॒ర్తా చ॑ మే భూయాత్ । పృ॒థి॒వీ త్రిహో॑తా । స ప్ర॑తి॒ష్ఠా ॥ 7 ॥
స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । ప్ర॒తి॒ష్ఠా చ॑ మే భూయాత్ । అ॒న్తరి॑క్ష॒-ఞ్చతు॑ర్​హోతా । స వి॒ష్ఠాః । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । వి॒ష్ఠాశ్చ॑ మే భూయాత్ । వా॒యుః పఞ్చ॑హోతా । స ప్రా॒ణః । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । ప్రా॒ణశ్చ॑ మే భూయాత్ ॥ 8 ॥
చ॒న్ద్రమా॒-ష్షడ్ఢో॑తా । స ఋ॒తూన్క॑ల్పయాతి । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । ఋ॒తవ॑శ్చ మే కల్పన్తామ్ । అన్నగ్ం॑ స॒ప్తహో॑తా । స ప్రా॒ణస్య॑ ప్రా॒ణః । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । ప్రా॒ణస్య॑ చ మే ప్రా॒ణో భూ॑యాత్ । ద్యౌర॒ష్టహో॑తా । సో॑-ఽనాధృ॒ష్యః ॥ 9 ॥
స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । అ॒నా॒ధృ॒ష్యశ్చ॑ భూయాసమ్ । ఆ॒ది॒త్యో నవ॑హోతా । స తే॑జ॒స్వీ । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । తే॒జ॒స్వీ చ॑ భూయాసమ్ । ప్ర॒జాప॑తి॒ర్దశ॑హోతా । స ఇ॒దగ్ం సర్వ᳚మ్ । స మే॑ దదాతు ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్పుష్టిం॒-యఁశః॑ । సర్వ॑-ఞ్చ మే భూయాత్ ॥ 10 ॥
ప్ర॒తి॒ష్ఠా ప్రా॒ణశ్చ॑ మే భూయాదనాధృ॒ష్యస్సర్వ-ఞ్చ మే భూయాత్ ॥
బ్రా॒హ్మ॒ణో య॒జ్ఞో᳚-ఽగ్నిర్భ॒ర్తా పృ॑థి॒వీ ప్ర॑తి॒ష్ఠా-ఽన్తరి॑క్షం-విఁ॒ష్ఠా వా॒యుః ప్రా॒ణశ్చ॒న్ద్రమా॑ స ఋ॒తూనన్న॒గ్ం॒ స ప్రా॒ణస్య॑ ప్రా॒ణో ద్యౌర॑నాధృ॒ష్య ఆ॑ది॒త్యస్స తే॑జ॒స్వీ ప్ర॒జాప॑తి॒-స్స ఇ॒దగ్ం సర్వ॒గ్ం॒ సర్వ॑-ఞ్చ మే భూయాత్ ॥
అ॒గ్నిర్యజు॑ర్భిః । స॒వి॒తా స్తోమైః᳚ । ఇన్ద్ర॑ ఉక్థామ॒దైః । మి॒త్రావరు॑ణావా॒శిషా᳚ । అఙ్గి॑రసో॒ ధిష్ణి॑యైర॒గ్నిభిః॑ । మ॒రుత॑స్సదోహవిర్ధా॒నాభ్యా᳚మ్ । ఆపః॒ ప్రోక్ష॑ణీభిః । ఓష॑ధయో బ॒ర్​హిషా᳚ । అది॑తి॒ర్వేద్యా᳚ । సోమో॑ దీ॒క్షయా᳚ ॥ 11 ॥
త్వష్టే॒ధ్మేన॑ । విష్ణు॑ర్య॒జ్ఞేన॑ । వస॑వ॒ ఆజ్యే॑న । ఆ॒ది॒త్యా దక్షి॑ణాభిః । విశ్వే॑ దే॒వా ఊ॒ర్జా । పూ॒షా స్వ॑గాకా॒రేణ॑ । బృహ॒స్పతిః॑ పురో॒ధయా᳚ । ప్ర॒జాప॑తిరుద్గీ॒థేన॑ । అ॒న్తరి॑క్ష-మ్ప॒విత్రే॑ణ । వా॒యుః పాత్రైః᳚ । అ॒హగ్గ్‍ం శ్ర॒ద్ధయా᳚ ॥ 12 ॥
దీ॒క్షయా॒ పాత్రై॒రేక॑-ఞ్చ ॥ 8 ॥
సేనేన్ద్ర॑స్య । ధేనా॒ బృహ॒స్పతేః᳚ । ప॒థ్యా॑ పూ॒ష్ణః । వాగ్వా॒యోః । దీ॒క్షా సోమ॑స్య । పృ॒థి॒వ్య॑గ్నేః । వసూ॑నా-ఙ్గాయ॒త్రీ । రు॒ద్రాణా᳚-న్త్రి॒ష్టుక్ । ఆ॒ది॒త్యానా॒-ఞ్జగ॑తీ । విష్ణో॑రను॒ష్టుక్ ॥ 13 ॥
వరు॑ణస్య వి॒రాట్ । య॒జ్ఞస్య॑ ప॒ఙ్క్తిః । ప్ర॒జాప॑తే॒రను॑మతిః । మి॒త్రస్య॑ శ్ర॒ద్ధా । స॒వి॒తుః ప్రసూ॑తిః । సూర్య॑స్య॒ మరీ॑చిః । చ॒న్ద్రమ॑సో రోహి॒ణీ । ఋషీ॑ణామరున్ధ॒తీ । ప॒ర్జన్య॑స్య వి॒ద్యుత్ । చత॑స్రో॒ దిశః॑ । చత॑స్రో-ఽవాన్తరది॒శాః । అహ॑శ్చ॒ రాత్రి॑శ్చ । కృ॒షిశ్చ॒ వృష్టి॑శ్చ । త్విషి॒శ్చాప॑చితిశ్చ । ఆప॒శ్చౌష॑ధయశ్చ । ఊర్క్చ॑ సూ॒నృతా॑ చ దే॒వానా॒-మ్పత్న॑యః ॥ 14 ॥
అ॒ను॒ష్టుగ్దిశ॒ష్షట్చ॑ ॥ 9 ॥
దే॒వస్య॑ త్వా సవి॒తుః ప్ర॑స॒వే । అ॒శ్వినో᳚ర్బా॒హుభ్యా᳚మ్ । పూ॒ష్ణో హస్తా᳚భ్యా॒-మ్ప్రతి॑గృహ్ణామి । రాజా᳚ త్వా॒ వరు॑ణో నయతు దేవి దక్షిణే॒-ఽగ్నయే॒ హిర॑ణ్యమ్ । తేనా॑మృత॒త్వమ॑శ్యామ్ । వయో॑ దా॒త్రే । మయో॒ మహ్య॑మస్తు ప్రతిగ్రహీ॒త్రే । క ఇ॒ద-ఙ్కస్మా॑ అదాత్ । కామః॒ కామా॑య । కామో॑ దా॒తా ॥ 15 ॥
కామః॑ ప్రతిగ్రహీ॒తా । కామగ్ం॑ సము॒ద్రమావి॑శ । కామే॑న త్వా॒ ప్రతి॑గృహ్ణామి । కామై॒తత్తే᳚ । ఏ॒షా తే॑ కామ॒ దక్షి॑ణా । ఉ॒త్తా॒నస్త్వా᳚-ఽఽఙ్గీర॒సః ప్రతి॑గృహ్ణాతు । సోమా॑య॒ వాసః॑ । రు॒ద్రాయ॒ గామ్ । వరు॑ణా॒యాశ్వ᳚మ్ । ప్ర॒జాప॑తయే॒ పురు॑షమ్ ॥ 16 ॥
మన॑వే॒ తల్ప᳚మ్ । త్వష్ట్రే॒-ఽజామ్ । పూ॒ష్ణే-ఽవి᳚మ్ । నిర్-ఋ॑త్యా అశ్వతరగర్ద॒భౌ । హి॒మవ॑తో హ॒స్తిన᳚మ్ । గ॒న్ధ॒ర్వా॒ప్స॒రాభ్య॑స్స్రగలఙ్కర॒ణే । విశ్వే᳚భ్యో దే॒వేభ్యో॑ ధా॒న్యమ్ । వా॒చే-ఽన్న᳚మ్ । బ్రహ్మ॑ణ ఓద॒నమ్ । స॒ము॒ద్రాయాపః॑ ॥ 17 ॥
ఉ॒త్తా॒నాయా᳚ఙ్గీర॒సాయానః॑ । వై॒శ్వా॒న॒రాయ॒ రథ᳚మ్ । వై॒శ్వా॒న॒రః ప్ర॒త్నథా॒ నాక॒మారు॑హత్ । ది॒వః పృ॒ష్ఠ-మ్భన్ద॑మానస్సు॒మన్మ॑భిః । స పూ᳚ర్వ॒వజ్జ॒నయ॑జ్జ॒న్తవే॒ ధన᳚మ్ । స॒మా॒నమ॑జ్మా॒ పరి॑యాతి॒ జాగృ॑విః । రాజా᳚ త్వా॒ వరు॑ణో నయతు దేవి దక్షిణే వైశ్వాన॒రాయ॒ రథ᳚మ్ । తేనా॑మృత॒త్వమ॑శ్యామ్ । వయో॑ దా॒త్రే । మయో॒ మహ్య॑మస్తు ప్రతిగ్రహీ॒త్రే ॥ 18 ॥
క ఇ॒ద-ఙ్కస్మా॑ అదాత్ । కామః॒ కామా॑య । కామో॑ దా॒తా । కామః॑ ప్రతిగ్రహీ॒తా । కామగ్ం॑ సము॒ద్రమావి॑శ । కామే॑న త్వా॒ ప్రతి॑గృహ్ణామి । కామై॒తత్తే᳚ । ఏ॒షా తే॑ కామ॒ దక్షి॑ణా । ఉ॒త్తా॒నస్త్వా᳚-ఽఽఙ్గీర॒సః ప్రతి॑గృహ్ణాతు ॥ 19 ॥
దా॒తా పురు॑ష॒మాపః॑ ప్రతిగ్రహీ॒త్రే నవ॑ చ ॥ 10 ॥
సు॒వర్ణ॑-ఙ్ఘ॒ర్మ-మ్పరి॑వేద వే॒నమ్ । ఇన్ద్ర॑స్యా॒-ఽఽత్మాన॑-న్దశ॒ధా చర॑న్తమ్ । అ॒న్తస్స॑ము॒ద్రే మన॑సా॒ చర॑న్తమ్ । బ్రహ్మా-ఽన్వ॑విన్ద॒ద్దశ॑హోతార॒మర్ణే᳚ । అ॒న్తః ప్రవి॑ష్టశ్శా॒స్తా జనా॑నామ్ । ఏక॒స్సన్బ॑హు॒ధా వి॑చారః । శ॒తగ్ం శు॒క్రాణి॒ యత్రైక॒-మ్భవ॑న్తి । సర్వే॒ వేదా॒ యత్రైక॒-మ్భవ॑న్తి । సర్వే॒ హోతా॑రో॒ యత్రైక॒-మ్భవ॑న్తి । స॒ మాన॑సీన ఆ॒త్మా జనా॑నామ్ ॥ 20 ॥
అ॒న్తః ప్రవి॑ష్టశ్శా॒స్తా జనా॑నా॒గ్ం॒ సర్వా᳚త్మా । సర్వాః᳚ ప్ర॒జా యత్రైక॒-మ్భవ॑న్తి । చతు॑ర్​హోతారో॒ యత్ర॑ స॒మ్పద॒-ఙ్గచ్ఛ॑న్తి దే॒వైః । స॒ మాన॑సీన ఆ॒త్మా జనా॑నామ్ । బ్రహ్మేన్ద్ర॑మ॒గ్ని-ఞ్జగ॑తః ప్రతి॒ష్ఠామ్ । ది॒వ ఆ॒త్మానగ్ం॑ సవి॒తార॒-మ్బృహ॒స్పతి᳚మ్ । చతు॑ర్​హోతార-మ్ప్ర॒దిశో-ఽను॑క్లృ॒ప్తమ్ । వా॒చో వీ॒ర్య॑-న్తప॒సా-ఽన్వ॑విన్దత్ । అ॒న్తః ప్రవి॑ష్ట-ఙ్క॒ర్తార॑మే॒తమ్ । త్వష్టా॑రగ్ం రూ॒పాణి॑ వికు॒ర్వన్తం॑-విఁప॒శ్చిమ్ ॥ 21 ॥
అ॒మృత॑స్య ప్రా॒ణం-యఁ॒జ్ఞమే॒తమ్ । చతు॑ర్​హోతృణామా॒త్మాన॑-ఙ్క॒వయో॒ నిచి॑క్యుః । అ॒న్తః ప్రవి॑ష్ట-ఙ్క॒ర్తార॑మే॒తమ్ । దే॒వానా॒-మ్బన్ధు॒ నిహి॑త॒-ఙ్గుహా॑సు । అ॒మృతే॑న క్లృ॒ప్తం-యఁ॒జ్ఞమే॒తమ్ । చతు॑ర్​హోతృణామా॒త్మాన॑-ఙ్క॒వయో॒ నిచి॑క్యుః । శ॒త-న్ని॒యుతః॒ పరి॑వేద॒ విశ్వా॑ వి॒శ్వవా॑రః । విశ్వ॑మి॒దం-వృఁ॑ణాతి । ఇన్ద్ర॑స్యా॒-ఽఽత్మా నిహి॑తః॒ పఞ్చ॑హోతా । అ॒మృత॑-న్దే॒వానా॒మాయుః॑ ప్ర॒జానా᳚మ్ ॥ 22 ॥
ఇన్ద్ర॒గ్ం॒ రాజా॑నగ్ం సవి॒తార॑మే॒తమ్ । వా॒యోరా॒త్మాన॑-ఙ్క॒వయో॒ నిచి॑క్యుః । ర॒శ్మిగ్ం ర॑శ్మీ॒నా-మ్మధ్యే॒ తప॑న్తమ్ । ఋ॒తస్య॑ ప॒దే క॒వయో॒ నిపా᳚న్తి । య ఆ᳚ణ్డకో॒శే భువ॑న-మ్బి॒భర్తి॑ । అని॑ర్భిణ్ణ॒స్సన్నథ॑ లో॒కాన్ వి॒చష్టే᳚ । యస్యా᳚ణ్డకో॒శగ్ం శుష్మ॑మా॒హుః ప్రా॒ణముల్బ᳚మ్ । తేన॑ క్లృ॒ప్తో॑-ఽమృతే॑నా॒హమ॑స్మి । సు॒వర్ణ॒-ఙ్కోశ॒గ్ం॒ రజ॑సా॒ పరీ॑వృతమ్ । దే॒వానాం᳚-వఁసు॒ధానీం᳚-విఁ॒రాజ᳚మ్ ॥ 23 ॥
అ॒మృత॑స్య పూ॒ర్ణా-న్తాము॑ క॒లాం-విఁచ॑క్షతే । పాద॒గ్ం॒ షడ్ఢో॑తు॒ర్న కిలా॑-ఽఽవివిత్సే । యేన॒ర్తవః॑ పఞ్చ॒ధోత క్లృ॒ప్తాః । ఉ॒త వా॑ ష॒డ్ధా మన॒సోత క్లృ॒ప్తాః । తగ్ం షడ్ఢో॑తారమృ॒తుభిః॒ కల్ప॑మానమ్ । ఋ॒తస్య॑ ప॒దే క॒వయో॒ నిపా᳚న్తి । అ॒న్తః ప్రవి॑ష్ట-ఙ్క॒ర్తార॑మే॒తమ్ । అ॒న్తశ్చ॒న్ద్రమ॑సి॒ మన॑సా॒ చర॑న్తమ్ । స॒హైవ సన్త॒-న్న విజా॑నన్తి దే॒వాః । ఇన్ద్ర॑స్యా॒-ఽఽత్మానగ్ం॑ శత॒ధా చర॑న్తమ్ ॥ 24 ॥
ఇన్ద్రో॒ రాజా॒ జగ॑తో॒ య ఈశే᳚ । స॒ప్తహో॑తా సప్త॒ధా విక్లృ॑ప్తః । పరే॑ణ॒ తన్తు॑-మ్పరిషి॒చ్యమా॑నమ్ । అ॒న్తరా॑ది॒త్యే మన॑సా॒ చర॑న్తమ్ । దే॒వానా॒గ్ం॒ హృద॑య॒-మ్బ్రహ్మా-ఽన్వ॑విన్దత్ । బ్రహ్మై॒తద్బ్రహ్మ॑ణ॒ ఉజ్జ॑భార । అ॒ర్కగ్గ్‍ం శ్చోత॑న్తగ్ం సరి॒రస్య॒ మధ్యే᳚ । ఆ యస్మి॑న్​థ్స॒ప్త పేర॑వః । మేహ॑న్తి బహు॒లాగ్ం శ్రియ᳚మ్ । బ॒హ్వ॒శ్వామి॑న్ద్ర॒ గోమ॑తీమ్ ॥ 25 ॥
అచ్యు॑తా-మ్బహు॒లాగ్ం శ్రియ᳚మ్ । స హరి॑ర్వసు॒విత్త॑మః । పే॒రురిన్ద్రా॑య పిన్వతే । బ॒హ్వ॒శ్వామి॑న్ద్ర॒ గోమ॑తీమ్ । అచ్యు॑తా-మ్బహు॒లాగ్ం శ్రియ᳚మ్ । మహ్య॒మిన్ద్రో॒ నియ॑చ్ఛతు । శ॒తగ్ం శ॒తా అ॑స్య యు॒క్తా హరీ॑ణామ్ । అ॒ర్వాఙా యా॑తు॒ వసు॑భీ ర॒శ్మిరిన్ద్రః॑ । ప్రమగ్ం‍హ॑ మాణో బహు॒లాగ్ం శ్రియ᳚మ్ । ర॒శ్మిరిన్ద్ర॑స్సవి॒తా మే॒ నియ॑చ్ఛతు ॥ 26 ॥
ఘృ॒త-న్తేజో॒ మధు॑మదిన్ద్రి॒యమ్ । మయ్య॒యమ॒గ్నిర్ద॑ధాతు । హరిః॑ పత॒ఙ్గః ప॑ట॒రీ సు॑ప॒ర్ణః । ది॒వి॒క్షయో॒ నభ॑సా॒ య ఏతి॑ । స న॒ ఇన్ద్రః॑ కామవ॒ర-న్ద॑దాతు । పఞ్చా॑ర-ఞ్చ॒క్ర-మ్పరి॑వర్తతే పృ॒థు । హిర॑ణ్యజ్యోతిస్సరి॒రస్య॒ మధ్యే᳚ । అజ॑స్ర॒-ఞ్జ్యోతి॒ర్నభ॑సా॒ సర్ప॑దేతి । స న॒ ఇన్ద్రః॑ కామవ॒ర-న్ద॑దాతు । స॒ప్త యు॑ఞ్జన్తి॒ రథ॒మేక॑చక్రమ్ ॥ 27 ॥
ఏకో॒ అశ్వో॑ వహతి సప్తనా॒మా । త్రి॒నాభి॑ చ॒క్రమ॒జర॒మన॑ర్వమ్ । యేనే॒మా విశ్వా॒ భువ॑నాని తస్థుః । భ॒ద్ర-మ్పశ్య॑న్త॒ ఉప॑సేదు॒రగ్రే᳚ । తపో॑ దీ॒క్షామృష॑యస్సువ॒ర్విదః॑ । తతః॑ క్ష॒త్త్ర-మ్బల॒మోజ॑శ్చ జా॒తమ్ । తద॒స్మై దే॒వా అ॒భిస-న్న॑మన్తు । శ్వే॒తగ్ం ర॒శ్మి-మ్బో॑భు॒జ్యమా॑నమ్ । అ॒పా-న్నే॒తార॒-మ్భువ॑నస్య గో॒పామ్ । ఇన్ద్ర॒-న్నిచి॑క్యుః పర॒మే వ్యో॑మన్న్ ॥ 28 ॥
రోహి॑ణీః పిఙ్గ॒లా ఏక॑రూపాః । క్షర॑న్తీః పిఙ్గ॒లా ఏక॑రూపాః । శ॒తగ్ం స॒హస్రా॑ణి ప్ర॒యుతా॑ని॒ నావ్యా॑నామ్ । అ॒యం-యఁశ్శ్వే॒తో ర॒శ్మిః । పరి॒ సర్వ॑మి॒ద-ఞ్జగ॑త్ । ప్ర॒జా-మ్ప॒శూన్ధనా॑ని । అ॒స్మాక॑-న్దదాతు । శ్వే॒తో ర॒శ్మిః పరి॒ సర్వ॑-మ్బభూవ । సువ॒న్మహ్య॑-మ్ప॒శూన్ వి॒శ్వరూ॑పాన్ । ప॒త॒ఙ్గమ॒క్తమసు॑రస్య మా॒యయా᳚ ॥ 29 ॥
హృ॒దా ప॑శ్యన్తి॒ మన॑సా మనీ॒షిణః॑ । స॒ము॒ద్రే అ॒న్తః క॒వయో॒ విచ॑క్షతే । మరీ॑చీనా-మ్ప॒దమి॑చ్ఛన్తి వే॒ధసః॑ । ప॒త॒ఙ్గో వాచ॒-మ్మన॑సా బిభర్తి । తా-ఙ్గ॑న్ధ॒ర్వో॑-ఽవద॒ద్గర్భే॑ అ॒న్తః । తా-న్ద్యోత॑మానాగ్ం స్వ॒ర్య॑-మ్మనీ॒షామ్ । ఋ॒తస్య॑ ప॒దే క॒వయో॒ నిపా᳚న్తి । యే గ్రా॒మ్యాః ప॒శవో॑ వి॒శ్వరూ॑పాః । విరూ॑పా॒స్సన్తో॑ బహు॒ధైక॑రూపాః । అ॒గ్నిస్తాగ్ం అగ్రే॒ ప్రము॑మోక్తు దే॒వః ॥ 30 ॥
ప్ర॒జాప॑తిః ప్ర॒జయా॑ సం​విఁదా॒నః । వీ॒తగ్గ్‍ం స్తు॑కే స్తుకే । యు॒వమ॒స్మాసు॒ నియ॑చ్ఛతమ్ । ప్ర ప్ర॑ య॒జ్ఞప॑తి-న్తిర । యే గ్రా॒మ్యాః ప॒శవో॑ వి॒శ్వరూ॑పాః । విరూ॑పా॒స్సన్తో॑ బహు॒ధైక॑రూపాః । తేషాగ్ం॑ సప్తా॒నామి॒హ రన్తి॑రస్తు । రా॒యస్పోషా॑య సుప్రజా॒స్త్వాయ॑ సు॒వీర్యా॑య । య ఆ॑ర॒ణ్యాః ప॒శవో॑ వి॒శ్వరూ॑పాః । విరూ॑పా॒స్సన్తో॑ బహు॒ధైక॑రూపాః । వా॒యుస్తాగ్ం అగ్రే॒ ప్రము॑మోక్తు దే॒వః । ప్ర॒జాప॑తిః ప్ర॒జయా॑ సం​విఁదా॒నః । ఇడా॑యై సృ॒ప్త-ఙ్ఘృ॒తవ॑చ్చరాచ॒రమ్ । దే॒వా అన్వ॑విన్ద॒న్గుహా॑ హి॒తమ్ । య ఆ॑ర॒ణ్యాః ప॒శవో॑ వి॒శ్వరూ॑పాః । విరూ॑పా॒స్సన్తో॑ బహు॒ధైక॑రూపాః । తేషాగ్ం॑ సప్తా॒నామి॒హ రన్తి॑రస్తు । రా॒యస్పోషా॑య సుప్రజా॒స్త్వాయ॑ సు॒వీర్యా॑య ॥ 31 ॥
ఆ॒త్మా జనా॑నాం-విఁకు॒ర్వన్తం॑-విఁప॒శ్చి-మ్ప్ర॒జానాం᳚-వఁసు॒ధానీం᳚-విఁ॒రాజ॒-ఞ్చర॑న్త॒-ఙ్గోమ॑తీ-మ్మే॒ నియ॑చ్ఛ॒త్వేక॑చక్రం॒-వ్యోఁ॑మన్మా॒యయా॑ దే॒వ ఏక॑రూపా అ॒ష్టౌ చ॑ ॥ 11 ॥
స॒హస్ర॑శీర్​షా॒ పురు॑షః । స॒హ॒స్రా॒క్షస్స॒హస్ర॑పాత్ ।
స భూమిం॑-విఁ॒శ్వతో॑ వృ॒త్వా । అత్య॑తిష్ఠద్దశాఙ్గు॒లమ్ ।
పురు॑ష ఏ॒వేదగ్ం సర్వ᳚మ్ । యద్భూ॒తం-యఁచ్చ॒ భవ్య᳚మ్ ।
ఉ॒తామృ॑త॒త్వస్యేశా॑నః । యదన్నే॑నాతి॒రోహ॑తి । ఏ॒తావా॑నస్య మహి॒మా । అతో॒ జ్యాయాగ్ం॑శ్చ॒ పూరు॑షః ॥ 32,33 ॥
పాదో᳚-ఽస్య॒ విశ్వా॑ భూ॒తాని॑ । త్రి॒పాద॑స్యా॒మృత॑-న్ది॒వి ।
త్రి॒పాదూ॒ర్ధ్వ ఉదై॒త్పురు॑షః । పాదో᳚-ఽస్యే॒హాభ॑వా॒త్పునః॑ ।
తతో॒ విష్వ॒ఙ్వ్య॑క్రామత్ । సా॒శ॒నా॒న॒శ॒నే అ॒భి ।
తస్మా᳚ద్వి॒రాడ॑జాయత । వి॒రాజో॒ అధి॒ పూరు॑షః । స జా॒తో అత్య॑రిచ్యత । ప॒శ్చాద్భూమి॒మథో॑ పు॒రః ॥ 34,35 ॥
యత్పురు॑షేణ హ॒విషా᳚ । దే॒వా య॒జ్ఞమత॑న్వత ।
వ॒స॒న్తో అ॑స్యా-ఽఽసీ॒దాజ్య᳚మ్ । గ్రీ॒ష్మ ఇ॒ధ్మశ్శ॒రద్ధ॒విః ।
స॒ప్తాస్యా॑-ఽఽసన్పరి॒ధయః॑ । త్రిస్స॒ప్త స॒మిధః॑ కృ॒తాః ।
దే॒వా యద్య॒జ్ఞ-న్త॑న్వా॒నాః । అబ॑ధ్న॒న్పురు॑ష-మ్ప॒శుమ్ ।
తం-యఁ॒జ్ఞ-మ్బ॒ర్​హిషి॒ ప్రౌక్షన్॑ । పురు॑ష-ఞ్జా॒తమ॑గ్ర॒తః ॥ 34,35 ॥
తేన॑ దే॒వా అయ॑జన్త । సా॒ధ్యా ఋష॑యశ్చ॒ యే ।
తస్మా᳚ద్య॒జ్ఞాథ్స॑ర్వ॒హుతః॑ । సమ్భృ॑త-మ్పృషదా॒జ్యమ్ ।
ప॒శూగ్‍స్తాగ్‍శ్చ॑క్రే వాయ॒వ్యాన్॑ । ఆ॒ర॒ణ్యాన్గ్రా॒మ్యాశ్చ॒ యే ।
తస్మా᳚ద్య॒జ్ఞాథ్స॑ర్వ॒హుతః॑ । ఋచ॒స్సామా॑ని జజ్ఞిరే ।
ఛన్దాగ్ం॑సి జజ్ఞిరే॒ తస్మా᳚త్ । యజు॒స్తస్మా॑దజాయత ॥ 35,36 ॥
తస్మా॒దశ్వా॑ అజాయన్త । యే కే చో॑భ॒యాద॑తః ।
గావో॑ హ జజ్ఞిరే॒ తస్మా᳚త్ । తస్మా᳚జ్జా॒తా అ॑జా॒వయః॑ ।
యత్పురు॑షం॒-వ్యఁ॑దధుః । క॒తి॒ధా వ్య॑కల్పయన్న్ ।
ముఖ॒-ఙ్కిమ॑స్య॒ కౌ బా॒హూ । కా వూ॒రూ పాదా॑వుచ్యేతే ।
బ్రా॒హ్మ॒ణో᳚-ఽస్య॒ ముఖ॑మాసీత్ । బా॒హూ రా॑జ॒న్యః॑ కృ॒తః ॥ 36,37 ॥
ఊ॒రూ తద॑స్య॒ యద్వైశ్యః॑ । ప॒ద్భ్యాగ్ం శూ॒ద్రో అ॑జాయత ।
చ॒న్ద్రమా॒ మన॑సో జా॒తః । చక్షో॒స్సూర్యో॑ అజాయత ।
ముఖా॒దిన్ద్ర॑శ్చా॒గ్నిశ్చ॑ । ప్రా॒ణాద్వా॒యుర॑జాయత ।
నాభ్యా॑ ఆసీద॒న్తరి॑క్షమ్ । శీ॒ర్​ష్ణో ద్యౌస్సమ॑వర్తత ।
ప॒ద్భ్యా-మ్భూమి॒ర్దిశ॒-శ్శ్రోత్రా᳚త్ ।
తథా॑ లో॒కాగ్ం అ॑కల్పయన్న్ ॥ 37,38 ॥
వేదా॒హమే॒త-మ్పురు॑ష-మ్మ॒హాన్త᳚మ్ ।
ఆ॒ది॒త్యవ॑ర్ణం॒ తమ॑స॒స్తు పా॒రే ।
సర్వా॑ణి రూ॒పాణి॑ వి॒చిత్య॒ ధీరః॑ ।
నామా॑ని కృ॒త్వా-ఽభి॒వద॒న్ యదాస్తే᳚ ।
ధా॒తా పు॒రస్తా॒ద్యము॑దాజ॒హార॑ ।
శ॒క్రః ప్రవి॒ద్వాన్ప్ర॒దిశ॒శ్చత॑స్రః ।
తమే॒వం-విఁ॒ద్వాన॒మృత॑ ఇ॒హ భ॑వతి ।
నాన్యః పన్థా॒ అయ॑నాయ విద్యతే ।
య॒జ్ఞేన॑ య॒జ్ఞమ॑యజన్త దే॒వాః ।
తాని॒ ధర్మా॑ణి ప్రథ॒మాన్యా॑సన్న్ ।
తే హ॒ నాక॑-మ్మహి॒మాన॑స్సచన్తే ।
యత్ర॒ పూర్వే॑ సా॒ధ్యాస్సన్తి॑ దే॒వాః ॥ 38,39 ॥
పురు॑షః పు॒రో᳚-ఽగ్ర॒తో॑-ఽజాయత కృ॒తో॑-ఽకల్పయన్నాస॒న్ద్వే చ॑ ॥ 12 ॥
జ్యాయా॒నధి॒ పూరు॑షః । అన్యత్ర॒ పురు॑షః ॥
అ॒ద్భ్యస్సమ్భూ॑తః పృథి॒వ్యై రసా᳚చ్చ ।
వి॒శ్వక॑ర్మణ॒స్సమ॑వర్త॒తాధి॑ ।
తస్య॒ త్వష్టా॑ వి॒దధ॑ద్రూ॒పమే॑తి ।
తత్పురు॑షస్య॒ విశ్వ॒మాజా॑న॒మగ్రే᳚ ।
వేదా॒హమే॒త-మ్పురు॑ష-మ్మ॒హాన్త᳚మ్ ।
ఆ॒ది॒త్యవ॑ర్ణ॒-న్తమ॑సః॒ పర॑స్తాత్ ।
తమే॒వం-విఁ॒ద్వాన॒మృత॑ ఇ॒హ భ॑వతి ।
నాన్యః పన్థా॑ విద్య॒తే-ఽయ॑నాయ ।
ప్ర॒జాప॑తిశ్చరతి॒ గర్భే॑ అ॒న్తః ।
అ॒జాయ॑మానో బహు॒ధా విజా॑యతే ॥ 39,40 ॥
తస్య॒ ధీరాః॒ పరి॑జానన్తి॒ యోని᳚మ్ । మరీ॑చీనా-మ్ప॒దమి॑చ్ఛన్తి వే॒ధసః॑ । యో దే॒వేభ్య॒ ఆత॑పతి । యో దే॒వానా᳚-మ్పు॒రోహి॑తః ।
పూర్వో॒ యో దే॒వేభ్యో॑ జా॒తః । నమో॑ రు॒చాయ॒ బ్రాహ్మ॑యే । రుచ॑-మ్బ్రా॒హ్మ-ఞ్జ॒నయ॑న్తః । దే॒వా అగ్రే॒ తద॑బ్రువన్న్ । యస్త్వై॒వ-మ్బ్రా᳚హ్మ॒ణో వి॒ద్యాత్ । తస్య॑ దే॒వా అస॒న్వశే᳚ । హ్రీశ్చ॑ తే ల॒క్ష్మీశ్చ॒ పత్న్యౌ᳚ । అ॒హో॒రా॒త్రే పా॒ర్​శ్వే । నక్ష॑త్రాణి రూ॒పమ్ । అ॒శ్వినౌ॒ వ్యాత్త᳚మ్ । ఇ॒ష్ట-మ్మ॑నిషాణ । అ॒ము-మ్మ॑నిషాణ । సర్వ॑-మ్మనిషాణ ॥ 40,41 ॥
జా॒య॒తే॒ వశే॑ స॒ప్త చ॑ ॥ 13 ॥
భ॒ర్తా సన్భ్రి॒యమా॑ణో బిభర్తి । ఏకో॑ దే॒వో బ॑హు॒ధా నివి॑ష్టః । య॒దా భా॒ర-న్త॒న్ద్రయ॑తే॒ స భర్తు᳚మ్ । ని॒ధాయ॑ భా॒ర-మ్పున॒రస్త॑మేతి । తమే॒వ మృ॒త్యుమ॒మృత॒-న్తమా॑హుః । త-మ్భ॒ర్తార॒-న్తము॑ గో॒ప్తార॑మాహుః । స భృ॒తో భ్రి॒యమా॑ణో బిభర్తి । య ఏ॑నం॒-వేఁద॑ స॒త్యేన॒ భర్తు᳚మ్ । స॒ద్యో జా॒తము॒త జ॑హాత్యే॒షః । ఉ॒తో జర॑న్త॒-న్న జ॑హా॒త్యేక᳚మ్ ॥ 41,42 ॥
ఉ॒తో బ॒హూనేక॒మహ॑ర్జహార । అత॑న్ద్రో దే॒వస్సద॑మే॒వ ప్రార్థః॑ । యస్తద్వేద॒ యత॑ ఆబ॒భూవ॑ । స॒న్ధా-ఞ్చ॒ యాగ్ం స॑న్ద॒ధే బ్రహ్మ॑ణై॒షః । రమ॑తే॒ తస్మి᳚న్ను॒త జీ॒ర్ణే శయా॑నే । నైన॑-ఞ్జహా॒త్యహ॑స్సు పూ॒ర్వ్యేషు॑ । త్వామాపో॒ అను॒ సర్వా᳚శ్చరన్తి జాన॒తీః । వ॒థ్స-మ్పయ॑సా పునా॒నాః । త్వమ॒గ్నిగ్ం హ॑వ్య॒వాహ॒గ్ం॒ సమి॑న్​థ్సే । త్వ-మ్భ॒ర్తా మా॑త॒రిశ్వా᳚ ప్ర॒జానా᳚మ్ ॥ 42,43 ॥
త్వం-యఁ॒జ్ఞస్త్వము॑వే॒వాసి॒ సోమః॑ । తవ॑ దే॒వా హవ॒మాయ॑న్తి॒ సర్వే᳚ । త్వమేకో॑-ఽసి బ॒హూనను॒ప్రవి॑ష్టః । నమ॑స్తే అస్తు సు॒హవో॑ మ ఏధి । నమో॑ వామస్తు శృణు॒తగ్ం హవ॑-మ్మే । ప్రాణా॑పానావజి॒రగ్ం స॒ఞ్చర॑న్తౌ । హ్వయా॑మి వా॒-మ్బ్రహ్మ॑ణా తూ॒ర్తమేత᳚మ్ । యో మా-న్ద్వేష్టి॒ త-ఞ్జ॑హితం-యుఁవానా । ప్రాణా॑పానౌ సం​విఁదా॒నౌ జ॑హితమ్ । అ॒ముష్యాసు॑నా॒ మా సఙ్గ॑సాథామ్ ॥ 43 ॥
త-మ్మే॑ దేవా॒ బ్రహ్మ॑ణా సం​విఁదా॒నౌ । వ॒ధాయ॑ దత్త॒-న్తమ॒హగ్ం హ॑నామి । అస॑జ్జజాన స॒త ఆబ॑భూవ । యం-యఁ॑-ఞ్జ॒జాన॒ స ఉ॑ గో॒పో అ॑స్య । య॒దా భా॒ర-న్త॒న్ద్రయ॑తే॒ స భర్తు᳚మ్ । ప॒రాస్య॑ భా॒ర-మ్పున॒రస్త॑మేతి । తద్వై త్వ-మ్ప్రా॒ణో అ॑భవః । మ॒హాన్భోగః॑ ప్ర॒జాప॑తేః । భుజః॑ కరి॒ష్యమా॑ణః । యద్దే॒వాన్ప్రాణ॑యో॒ నవ॑ ॥ 44 ॥
ఏక॑-మ్ప్ర॒జానా᳚-ఙ్గసాథా॒-న్నవ॑ ॥ 14 ॥
హరి॒గ్ం॒ హర॑న్త॒మను॑యన్తి దే॒వాః । విశ్వ॒స్యేశా॑నం-వృఁష॒భ-మ్మ॑తీ॒నామ్ । బ్రహ్మ॒ సరూ॑ప॒మను॑మే॒దమాగా᳚త్ । అయ॑న॒-మ్మా వివ॑ధీ॒ర్విక్ర॑మస్వ । మా ఛి॑దో మృత్యో॒ మా వ॑ధీః । మా మే॒ బలం॒-విఁవృ॑హో॒ మా ప్రమో॑షీః । ప్ర॒జా-మ్మా మే॑ రీరిష॒ ఆయు॑రుగ్ర । నృ॒చక్ష॑స-న్త్వా హ॒విషా॑ విధేమ । స॒ద్యశ్చ॑కమా॒నాయ॑ । ప్ర॒వే॒పా॒నాయ॑ మృ॒త్యవే᳚ ॥ 45 ॥
ప్రాస్మా॒ ఆశా॑ అశృణ్వన్న్ । కామే॑నాజనయ॒న్పునః॑ । కామే॑న మే॒ కామ॒ ఆగా᳚త్ । హృద॑యా॒ద్ధృద॑య-మ్మృ॒త్యోః । యద॒మీషా॑మ॒దః ప్రి॒యమ్ । తదైతూప॒మామ॒భి । పర॑-మ్మృత్యో॒ అను॒ పరే॑హి॒ పన్థా᳚మ్ । యస్తే॒ స్వ ఇత॑రో దేవ॒యానా᳚త్ । చక్షు॑ష్మతే శృణ్వ॒తే తే᳚ బ్రవీమి । మా నః॑ ప్ర॒జాగ్ం రీ॑రిషో॒ మోత వీ॒రాన్ । ప్ర పూ॒ర్వ్య-మ్మన॑సా॒ వన్ద॑మానః । నాధ॑మానో వృష॒భ-ఞ్చ॑ర్​షణీ॒నామ్ । యః ప్ర॒జానా॑మేక॒రాణ్మాను॑షీణామ్ । మృ॒త్యుం-యఁ॑జే ప్రథమ॒జామృ॒తస్య॑ ॥ 46 ॥
మృ॒త్యవే॑ వీ॒రాగ్ంశ్చ॒త్వారి॑ చ ॥ 15 ॥
త॒రణి॑ర్వి॒శ్వద॑ర్​శతో జ్యోతి॒ష్కృద॑సి సూర్య । విశ్వ॒మా భా॑సి రోచ॒నమ్ । ఉ॒ప॒యా॒మగృ॑హీతో-ఽసి॒ సూర్యా॑య త్వా॒ భ్రాజ॑స్వత ఏ॒ష తే॒ యోని॒స్సూర్యా॑య త్వా॒ భ్రాజ॑స్వతే ॥ 47 ॥ 16 ॥
ఆప్యా॑యస్వ మదిన్తమ॒ సోమ॒ విశ్వా॑భిరూ॒తిభిః॑ । భవా॑ నస్స॒ప్రథ॑స్తమః ॥ (48) ॥ 17 ॥
ఈ॒యుష్టే యే పూర్వ॑తరా॒మప॑శ్యన్ వ్యు॒చ్ఛన్తీ॑ము॒షస॒-మ్మర్త్యా॑సః । అ॒స్మాభి॑రూ॒ ను ప్ర॑తి॒చక్ష్యా॑-ఽభూ॒దో తే య॑న్తి॒ యే అ॑ప॒రీషు॒ పశ్యాన్॑ ॥ 49 ॥ 18 ॥
జ్యోతి॑ష్మతీ-న్త్వా సాదయామి జ్యోతి॒ష్కృత॑-న్త్వా సాదయామి జ్యోతి॒ర్విద॑-న్త్వా సాదయామి॒ భాస్వ॑తీ-న్త్వా సాదయామి॒ జ్వల॑న్తీ-న్త్వా సాదయామి మల్మలా॒భవ॑న్తీ-న్త్వా సాదయామి॒ దీప్య॑మానా-న్త్వా సాదయామి॒ రోచ॑మానా-న్త్వా సాదయా॒మ్యజ॑స్రా-న్త్వా సాదయామి బృ॒హజ్జ్యో॑తిష-న్త్వా సాదయామి బో॒ధయ॑న్తీ-న్త్వా సాదయామి॒ జాగ్ర॑తీ-న్త్వా సాదయామి ॥ 50 ॥ 19 ॥
ప్ర॒యా॒సాయ॒ స్వాహా॑-ఽఽయా॒సాయ॒ స్వాహా॑ వియా॒సాయ॒ స్వాహా॑ సం​యాఁ॒సాయ॒ స్వాహో᳚ద్యా॒సాయ॒ స్వాహా॑-ఽవయా॒సాయ॒ స్వాహా॑ శు॒చే స్వాహా॒ శోకా॑య॒ స్వాహా॑ తప్య॒త్వై స్వాహా॒ తప॑తే॒ స్వాహా᳚ బ్రహ్మహ॒త్యాయై॒ స్వాహా॒ సర్వ॑స్మై॒ స్వాహా᳚ ॥ 51 ॥ 20 ॥
చి॒త్తగ్ం స॑న్తా॒నేన॑ భ॒వం-యఁ॒క్నా రు॒ద్ర-న్తని॑మ్నా పశు॒పతిగ్గ్ం॑ స్థూలహృద॒యేనా॒గ్నిగ్ం హృద॑యేన రు॒ద్రం-లోఁహి॑తేన శ॒ర్వ-మ్మత॑స్నాభ్యా-మ్మహాదే॒వమ॒న్తః పా᳚ర్​శ్వేనౌషిష్ఠ॒హనగ్ం॑ శిఙ్గీనికో॒శ్యా᳚భ్యామ్ ॥ 52 ॥ 21 ॥
చి॒త్తిః॑ పృథి॒వ్య॑గ్ని॒స్సూర్య॑-న్తే॒ చక్షు॑ర్మ॒హాహ॑వి॒ర్​హోతా॒ వాఘోతా᳚ బ్రాహ్మ॒ణ ఏక॑హోతా॒-ఽగ్నిర్యజు॑ర్భి॒స్సేనేన్ద్ర॑స్య దే॒వస్య॑ సు॒వర్ణ॑-ఙ్ఘ॒ర్మగ్ం స॒హస్ర॑శీర్​షా॒-ఽద్భ్యో భ॒ర్తా హరి॑-న్త॒రణి॒రాప్యా॑యస్వే॒యుష్టే యే జ్యోతి॑ష్మతీ-మ్ప్రయా॒సాయ॑ చి॒త్తమేక॑విగ్ంశతిః ॥ 21 ॥
చిత్తి॑ర॒గ్నిర్యజు॑ర్భిర॒న్తః ప్రవి॑ష్టః ప్ర॒జాప॑తిర్భ॒ర్తాసన్ప్రయా॒సాయ॒ ద్విప॑ఞ్చా॒శత్ ॥ 52 ॥
చిత్తి॑ర॒గ్నిర్యజు॑ర్భిర॒న్తః ప్రవి॑ష్టః ప్ర॒జాప॑తిః ప్ర॒జయా॑ సం​విఁదా॒నస్తస్య॒ ధీరా॒ జ్యోతి॑ష్మతీ॒-న్త్రిప॑ఞ్చా॒శత్ ॥ 53 ॥
తచ్ఛం॒-యోఁరావృ॑ణీమహే । గా॒తుం-యఁ॒జ్ఞాయ॑ ।
గా॒తుం-యఁ॒జ్ఞప॑తయే । దైవీ᳚ స్వ॒స్తిర॑స్తు నః ।
స్వ॒స్తిర్మాను॑షేభ్యః । ఊ॒ర్ధ్వ-ఞ్జి॑గాతు భేష॒జమ్ ।
శ-న్నో॑ అస్తు ద్వి॒పదే᳚ । శ-ఞ్చతు॑ష్పదే ॥
ఓం శాన్తి॒-శ్శాన్తి॒-శ్శాన్తిః॑ ॥
Roman (IAST) Transliteration
(kṛṣṇayajurvedīya taittirīyāraṇyake tṛtīya prapāṭhakaḥ)
hariḥ om | tacchaṃ॒-yo~rāvṛ̭ṇīmahe | gā॒tuṃ-ya~॒jñāya̭ |
gā॒tuṃ-ya~॒jñapa̭taye | daivī᳚ sva॒stira̭stu naḥ |
sva॒stirmānṷṣebhyaḥ | ū॒rdhva-ñji̭gātu bheṣa॒jam |
śa-nno̭ astu dvi॒pade᳚ | śa-ñcatṷṣpade ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
o-ñcitti॒ssruk | ci॒ttamājya᳚m | vāgvediḥ̭ | ādhī̭ta-mba॒r​hiḥ | keto̭ a॒gniḥ | vijñā̭tama॒gniḥ | vākpa̭ti॒r​hotā᳚ | mana̭ upava॒ktā | prā॒ṇo ha॒viḥ | sāmā᳚dhva॒ryuḥ | vāca̭spate vidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ | vi॒dhestvama॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒ssoma̭-mpibatu | ā-'smāsṷ nṛ॒mṇa-ndhā॒tsvāhā᳚ || 1 ||
a॒dhva॒ryuḥ pañca̭ ca || 1 ||
pṛ॒thi॒vī hotā᳚ | dyaura̭dhva॒ryuḥ | ru॒dro᳚-'gnīt | bṛha॒spati̭rupava॒ktā | vāca̭spate vā॒co vī॒ryḙṇa | sambhṛ̭tatame॒nā-''ya̭kṣyase | yaja̭mānāya॒ vārya᳚m | ā suva॒skara̭smai | vā॒caspati॒ssoma̭-mpibati | ja॒jana॒dindra̭mindri॒yāya॒ svāhā᳚ || 2 ||
pṛ॒thi॒vī hotā॒ daśa̭ || 2 ||
a॒gnir​hotā᳚ | a॒śvinā᳚-'dhva॒ryū | tvaṣṭā॒-'gnīt | mi॒tra ṷpava॒ktā | soma॒ssoma̭sya puro॒gāḥ | śu॒krasśu॒krasya̭ puro॒gāḥ | śrā॒tāsta̭ indra॒ somāḥ᳚ | vātā̭per​havana॒śruta॒ssvāhā᳚ || 3 ||
a॒gnir​hotā॒-'ṣṭau || 3 ||
sūrya̭-nte॒ cakṣuḥ̭ | vāta̭-mprā॒ṇaḥ | dyā-mpṛ॒ṣṭham | a॒ntari̭kṣamā॒tmā | aṅgai᳚rya॒jñam | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭raiḥ | vāca̭spa॒te-'cchi̭drayā vā॒cā | acchi̭drayā ju॒hvā᳚ | di॒vi dḙvā॒vṛdha॒gṃ॒ hotrā॒ mera̭yasva॒ svāhā᳚ || 4 ||
sūrya̭-nte॒ nava̭ || 4 ||
ma॒hāha̭vi॒r​hotā᳚ | sa॒tyaha̭viradhva॒ryuḥ | acyṷtapājā a॒gnīt | acyṷtamanā upava॒ktā | a॒nā॒dhṛ॒ṣyaścā᳚pratidhṛ॒ṣyaśca̭ ya॒jñasyā̭bhiga॒rau | a॒yāsya̭ udgā॒tā | vāca̭spate hṛdvidhe nāmann | vi॒dhema̭ te॒ nāma̭ | vi॒dhestvama॒smāka॒-nnāma̭ | vā॒caspati॒ssoma̭mapāt | mā daivya॒stantu॒śchedi॒ mā ma̭nu॒ṣyaḥ̭ | namo̭ di॒ve | namaḥ̭ pṛthi॒vyai svāhā᳚ || 5 ||
a॒pā॒ttrīṇi̭ ca || 5 ||
vāghotā᳚ | dī॒kṣā patnī᳚ | vāto᳚-'dhva॒ryuḥ | āpo̭-'bhiga॒raḥ | mano̭ ha॒viḥ | tapa̭si juhomi | bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | brahma̭ svaya॒mbhu | brahma̭ṇe svaya॒mbhuve॒ svāhā᳚ || 6 ||
vāghotā॒ nava̭ || 6 ||
brā॒hma॒ṇa eka̭hotā | sa ya॒jñaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ya॒jñaśca̭ me bhūyāt | a॒gnirdviho̭tā | sa bha॒rtā | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | bha॒rtā ca̭ me bhūyāt | pṛ॒thi॒vī triho̭tā | sa pra̭ti॒ṣṭhā || 7 ||
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | pra॒ti॒ṣṭhā ca̭ me bhūyāt | a॒ntari̭kṣa॒-ñcatṷr​hotā | sa vi॒ṣṭhāḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | vi॒ṣṭhāśca̭ me bhūyāt | vā॒yuḥ pañca̭hotā | sa prā॒ṇaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇaśca̭ me bhūyāt || 8 ||
ca॒ndramā॒-ṣṣaḍḍho̭tā | sa ṛ॒tūnka̭lpayāti | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | ṛ॒tava̭śca me kalpantām | annagṃ̭ sa॒ptaho̭tā | sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇaḥ | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | prā॒ṇasya̭ ca me prā॒ṇo bhṷ̄yāt | dyaura॒ṣṭaho̭tā | so̭-'nādhṛ॒ṣyaḥ || 9 ||
sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | a॒nā॒dhṛ॒ṣyaśca̭ bhūyāsam | ā॒di॒tyo nava̭hotā | sa tḙja॒svī | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | te॒ja॒svī ca̭ bhūyāsam | pra॒jāpa̭ti॒rdaśa̭hotā | sa i॒dagṃ sarva᳚m | sa mḙ dadātu pra॒jā-mpa॒śūnpuṣṭiṃ॒-ya~śaḥ̭ | sarva̭-ñca me bhūyāt || 10 ||
pra॒ti॒ṣṭhā prā॒ṇaśca̭ me bhūyādanādhṛ॒ṣyassarva-ñca me bhūyāt ||
brā॒hma॒ṇo ya॒jño᳚-'gnirbha॒rtā pṛ̭thi॒vī pra̭ti॒ṣṭhā-'ntari̭kṣaṃ-vi~॒ṣṭhā vā॒yuḥ prā॒ṇaśca॒ndramā̭ sa ṛ॒tūnanna॒gṃ॒ sa prā॒ṇasya̭ prā॒ṇo dyaura̭nādhṛ॒ṣya ā̭di॒tyassa tḙja॒svī pra॒jāpa̭ti॒-ssa i॒dagṃ sarva॒gṃ॒ sarva̭-ñca me bhūyāt ||
a॒gniryajṷrbhiḥ | sa॒vi॒tā stomaiḥ᳚ | indra̭ ukthāma॒daiḥ | mi॒trāvarṷṇāvā॒śiṣā᳚ | aṅgi̭raso॒ dhiṣṇi̭yaira॒gnibhiḥ̭ | ma॒ruta̭ssadohavirdhā॒nābhyā᳚m | āpaḥ॒ prokṣa̭ṇībhiḥ | oṣa̭dhayo ba॒r​hiṣā᳚ | adi̭ti॒rvedyā᳚ | somo̭ dī॒kṣayā᳚ || 11 ||
tvaṣṭe॒dhmena̭ | viṣṇṷrya॒jñena̭ | vasa̭va॒ ājyḙna | ā॒di॒tyā dakṣi̭ṇābhiḥ | viśvḙ de॒vā ū॒rjā | pū॒ṣā sva̭gākā॒reṇa̭ | bṛha॒spatiḥ̭ puro॒dhayā᳚ | pra॒jāpa̭tirudgī॒thena̭ | a॒ntari̭kṣa-mpa॒vitrḙṇa | vā॒yuḥ pātraiḥ᳚ | a॒hagg‍ṃ śra॒ddhayā᳚ || 12 ||
dī॒kṣayā॒ pātrai॒reka̭-ñca || 8 ||
senendra̭sya | dhenā॒ bṛha॒spateḥ᳚ | pa॒thyā̭ pū॒ṣṇaḥ | vāgvā॒yoḥ | dī॒kṣā soma̭sya | pṛ॒thi॒vya̭gneḥ | vasṷ̄nā-ṅgāya॒trī | ru॒drāṇā᳚-ntri॒ṣṭuk | ā॒di॒tyānā॒-ñjaga̭tī | viṣṇo̭ranu॒ṣṭuk || 13 ||
varṷṇasya vi॒rāṭ | ya॒jñasya̭ pa॒ṅktiḥ | pra॒jāpa̭te॒ranṷmatiḥ | mi॒trasya̭ śra॒ddhā | sa॒vi॒tuḥ prasṷ̄tiḥ | sūrya̭sya॒ marī̭ciḥ | ca॒ndrama̭so rohi॒ṇī | ṛṣī̭ṇāmarundha॒tī | pa॒rjanya̭sya vi॒dyut | cata̭sro॒ diśaḥ̭ | cata̭sro-'vāntaradi॒śāḥ | aha̭śca॒ rātri̭śca | kṛ॒ṣiśca॒ vṛṣṭi̭śca | tviṣi॒ścāpa̭citiśca | āpa॒ścauṣa̭dhayaśca | ūrkca̭ sū॒nṛtā̭ ca de॒vānā॒-mpatna̭yaḥ || 14 ||
a॒nu॒ṣṭugdiśa॒ṣṣaṭca̭ || 9 ||
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚rbā॒hubhyā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒-mprati̭gṛhṇāmi | rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe॒-'gnaye॒ hira̭ṇyam | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre | mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre | ka i॒da-ṅkasmā̭ adāt | kāmaḥ॒ kāmā̭ya | kāmo̭ dā॒tā || 15 ||
kāmaḥ̭ pratigrahī॒tā | kāmagṃ̭ samu॒dramāvi̭śa | kāmḙna tvā॒ prati̭gṛhṇāmi | kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu | somā̭ya॒ vāsaḥ̭ | ru॒drāya॒ gām | varṷṇā॒yāśva᳚m | pra॒jāpa̭taye॒ purṷṣam || 16 ||
mana̭ve॒ talpa᳚m | tvaṣṭre॒-'jām | pū॒ṣṇe-'vi᳚m | nir-ṛ̭tyā aśvataragarda॒bhau | hi॒mava̭to ha॒stina᳚m | ga॒ndha॒rvā॒psa॒rābhya̭ssragalaṅkara॒ṇe | viśve᳚bhyo de॒vebhyo̭ dhā॒nyam | vā॒ce-'nna᳚m | brahma̭ṇa oda॒nam | sa॒mu॒drāyāpaḥ̭ || 17 ||
u॒ttā॒nāyā᳚ṅgīra॒sāyānaḥ̭ | vai॒śvā॒na॒rāya॒ ratha᳚m | vai॒śvā॒na॒raḥ pra॒tnathā॒ nāka॒mārṷhat | di॒vaḥ pṛ॒ṣṭha-mbhanda̭mānassu॒manma̭bhiḥ | sa pū᳚rva॒vajja॒naya̭jja॒ntave॒ dhana᳚m | sa॒mā॒nama̭jmā॒ pari̭yāti॒ jāgṛ̭viḥ | rājā᳚ tvā॒ varṷṇo nayatu devi dakṣiṇe vaiśvāna॒rāya॒ ratha᳚m | tenā̭mṛta॒tvama̭śyām | vayo̭ dā॒tre | mayo॒ mahya̭mastu pratigrahī॒tre || 18 ||
ka i॒da-ṅkasmā̭ adāt | kāmaḥ॒ kāmā̭ya | kāmo̭ dā॒tā | kāmaḥ̭ pratigrahī॒tā | kāmagṃ̭ samu॒dramāvi̭śa | kāmḙna tvā॒ prati̭gṛhṇāmi | kāmai॒tatte᳚ | e॒ṣā tḙ kāma॒ dakṣi̭ṇā | u॒ttā॒nastvā᳚-''ṅgīra॒saḥ prati̭gṛhṇātu || 19 ||
dā॒tā purṷṣa॒māpaḥ̭ pratigrahī॒tre nava̭ ca || 10 ||
su॒varṇa̭-ṅgha॒rma-mpari̭veda ve॒nam | indra̭syā॒-''tmāna̭-ndaśa॒dhā cara̭ntam | a॒ntassa̭mu॒dre mana̭sā॒ cara̭ntam | brahmā-'nva̭vinda॒ddaśa̭hotāra॒marṇe᳚ | a॒ntaḥ pravi̭ṣṭaśśā॒stā janā̭nām | eka॒ssanba̭hu॒dhā vi̭cāraḥ | śa॒tagṃ śu॒krāṇi॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ vedā॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sarve॒ hotā̭ro॒ yatraika॒-mbhava̭nti | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām || 20 ||
a॒ntaḥ pravi̭ṣṭaśśā॒stā janā̭nā॒gṃ॒ sarvā᳚tmā | sarvāḥ᳚ pra॒jā yatraika॒-mbhava̭nti | catṷr​hotāro॒ yatra̭ sa॒mpada॒-ṅgaccha̭nti de॒vaiḥ | sa॒ māna̭sīna ā॒tmā janā̭nām | brahmendra̭ma॒gni-ñjaga̭taḥ prati॒ṣṭhām | di॒va ā॒tmānagṃ̭ savi॒tāra॒-mbṛha॒spati᳚m | catṷr​hotāra-mpra॒diśo-'nṷklṛ॒ptam | vā॒co vī॒rya̭-ntapa॒sā-'nva̭vindat | a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam | tvaṣṭā̭ragṃ rū॒pāṇi̭ viku॒rvantaṃ̭-vi~pa॒ścim || 21 ||
a॒mṛta̭sya prā॒ṇaṃ-ya~॒jñame॒tam | catṷr​hotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ | a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam | de॒vānā॒-mbandhu॒ nihi̭ta॒-ṅguhā̭su | a॒mṛtḙna klṛ॒ptaṃ-ya~॒jñame॒tam | catṷr​hotṛṇāmā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ | śa॒ta-nni॒yutaḥ॒ pari̭veda॒ viśvā̭ vi॒śvavā̭raḥ | viśva̭mi॒daṃ-vṛ~̭ṇāti | indra̭syā॒-''tmā nihi̭taḥ॒ pañca̭hotā | a॒mṛta̭-nde॒vānā॒māyuḥ̭ pra॒jānā᳚m || 22 ||
indra॒gṃ॒ rājā̭nagṃ savi॒tāra̭me॒tam | vā॒yorā॒tmāna̭-ṅka॒vayo॒ nici̭kyuḥ | ra॒śmigṃ ra̭śmī॒nā-mmadhye॒ tapa̭ntam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti | ya ā᳚ṇḍako॒śe bhuva̭na-mbi॒bharti̭ | ani̭rbhiṇṇa॒ssannatha̭ lo॒kān vi॒caṣṭe᳚ | yasyā᳚ṇḍako॒śagṃ śuṣma̭mā॒huḥ prā॒ṇamulba᳚m | tena̭ klṛ॒pto̭-'mṛtḙnā॒hama̭smi | su॒varṇa॒-ṅkośa॒gṃ॒ raja̭sā॒ parī̭vṛtam | de॒vānāṃ᳚-va~su॒dhānīṃ᳚-vi~॒rāja᳚m || 23 ||
a॒mṛta̭sya pū॒rṇā-ntāmṷ ka॒lāṃ-vi~ca̭kṣate | pāda॒gṃ॒ ṣaḍḍho̭tu॒rna kilā̭-''vivitse | yena॒rtavaḥ̭ pañca॒dhota klṛ॒ptāḥ | u॒ta vā̭ ṣa॒ḍdhā mana॒sota klṛ॒ptāḥ | tagṃ ṣaḍḍho̭tāramṛ॒tubhiḥ॒ kalpa̭mānam | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti | a॒ntaḥ pravi̭ṣṭa-ṅka॒rtāra̭me॒tam | a॒ntaśca॒ndrama̭si॒ mana̭sā॒ cara̭ntam | sa॒haiva santa॒-nna vijā̭nanti de॒vāḥ | indra̭syā॒-''tmānagṃ̭ śata॒dhā cara̭ntam || 24 ||
indro॒ rājā॒ jaga̭to॒ ya īśe᳚ | sa॒ptaho̭tā sapta॒dhā viklṛ̭ptaḥ | parḙṇa॒ tantṷ-mpariṣi॒cyamā̭nam | a॒ntarā̭di॒tye mana̭sā॒ cara̭ntam | de॒vānā॒gṃ॒ hṛda̭ya॒-mbrahmā-'nva̭vindat | brahmai॒tadbrahma̭ṇa॒ ujja̭bhāra | a॒rkagg‍ṃ ścota̭ntagṃ sari॒rasya॒ madhye᳚ | ā yasmi̭n​thsa॒pta pera̭vaḥ | meha̭nti bahu॒lāgṃ śriya᳚m | ba॒hva॒śvāmi̭ndra॒ goma̭tīm || 25 ||
acyṷtā-mbahu॒lāgṃ śriya᳚m | sa hari̭rvasu॒vitta̭maḥ | pe॒rurindrā̭ya pinvate | ba॒hva॒śvāmi̭ndra॒ goma̭tīm | acyṷtā-mbahu॒lāgṃ śriya᳚m | mahya॒mindro॒ niya̭cchatu | śa॒tagṃ śa॒tā a̭sya yu॒ktā harī̭ṇām | a॒rvāṅā yā̭tu॒ vasṷbhī ra॒śmirindraḥ̭ | pramagṃ‍ha̭ māṇo bahu॒lāgṃ śriya᳚m | ra॒śmirindra̭ssavi॒tā me॒ niya̭cchatu || 26 ||
ghṛ॒ta-ntejo॒ madhṷmadindri॒yam | mayya॒yama॒gnirda̭dhātu | hariḥ̭ pata॒ṅgaḥ pa̭ṭa॒rī sṷpa॒rṇaḥ | di॒vi॒kṣayo॒ nabha̭sā॒ ya eti̭ | sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu | pañcā̭ra-ñca॒kra-mpari̭vartate pṛ॒thu | hira̭ṇyajyotissari॒rasya॒ madhye᳚ | aja̭sra॒-ñjyoti॒rnabha̭sā॒ sarpa̭deti | sa na॒ indraḥ̭ kāmava॒ra-nda̭dātu | sa॒pta yṷñjanti॒ ratha॒meka̭cakram || 27 ||
eko॒ aśvo̭ vahati saptanā॒mā | tri॒nābhi̭ ca॒krama॒jara॒mana̭rvam | yene॒mā viśvā॒ bhuva̭nāni tasthuḥ | bha॒dra-mpaśya̭nta॒ upa̭sedu॒ragre᳚ | tapo̭ dī॒kṣāmṛṣa̭yassuva॒rvidaḥ̭ | tataḥ̭ kṣa॒ttra-mbala॒moja̭śca jā॒tam | tada॒smai de॒vā a॒bhisa-nna̭mantu | śve॒tagṃ ra॒śmi-mbo̭bhu॒jyamā̭nam | a॒pā-nne॒tāra॒-mbhuva̭nasya go॒pām | indra॒-nnici̭kyuḥ para॒me vyo̭mann || 28 ||
rohi̭ṇīḥ piṅga॒lā eka̭rūpāḥ | kṣara̭ntīḥ piṅga॒lā eka̭rūpāḥ | śa॒tagṃ sa॒hasrā̭ṇi pra॒yutā̭ni॒ nāvyā̭nām | a॒yaṃ-ya~śśve॒to ra॒śmiḥ | pari॒ sarva̭mi॒da-ñjaga̭t | pra॒jā-mpa॒śūndhanā̭ni | a॒smāka̭-ndadātu | śve॒to ra॒śmiḥ pari॒ sarva̭-mbabhūva | suva॒nmahya̭-mpa॒śūn vi॒śvarṷ̄pān | pa॒ta॒ṅgama॒ktamasṷrasya mā॒yayā᳚ || 29 ||
hṛ॒dā pa̭śyanti॒ mana̭sā manī॒ṣiṇaḥ̭ | sa॒mu॒dre a॒ntaḥ ka॒vayo॒ vica̭kṣate | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ | pa॒ta॒ṅgo vāca॒-mmana̭sā bibharti | tā-ṅga̭ndha॒rvo̭-'vada॒dgarbhḙ a॒ntaḥ | tā-ndyota̭mānāgṃ sva॒rya̭-mmanī॒ṣām | ṛ॒tasya̭ pa॒de ka॒vayo॒ nipā᳚nti | ye grā॒myāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | a॒gnistāgṃ agre॒ pramṷmoktu de॒vaḥ || 30 ||
pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jayā̭ saṃ​vi~dā॒naḥ | vī॒tagg‍ṃ stṷke stuke | yu॒vama॒smāsu॒ niya̭cchatam | pra pra̭ ya॒jñapa̭ti-ntira | ye grā॒myāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu | rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya | ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | vā॒yustāgṃ agre॒ pramṷmoktu de॒vaḥ | pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jayā̭ saṃ​vi~dā॒naḥ | iḍā̭yai sṛ॒pta-ṅghṛ॒tava̭ccarāca॒ram | de॒vā anva̭vinda॒nguhā̭ hi॒tam | ya ā̭ra॒ṇyāḥ pa॒śavo̭ vi॒śvarṷ̄pāḥ | virṷ̄pā॒ssanto̭ bahu॒dhaika̭rūpāḥ | teṣāgṃ̭ saptā॒nāmi॒ha ranti̭rastu | rā॒yaspoṣā̭ya suprajā॒stvāya̭ su॒vīryā̭ya || 31 ||
ā॒tmā janā̭nāṃ-vi~ku॒rvantaṃ̭-vi~pa॒ści-mpra॒jānāṃ᳚-va~su॒dhānīṃ᳚-vi~॒rāja॒-ñcara̭nta॒-ṅgoma̭tī-mme॒ niya̭ccha॒tveka̭cakraṃ॒-vyo~̭manmā॒yayā̭ de॒va eka̭rūpā a॒ṣṭau ca̭ || 11 ||
sa॒hasra̭śīr​ṣā॒ purṷṣaḥ | sa॒ha॒srā॒kṣassa॒hasra̭pāt |
sa bhūmiṃ̭-vi~॒śvato̭ vṛ॒tvā | atya̭tiṣṭhaddaśāṅgu॒lam |
purṷṣa e॒vedagṃ sarva᳚m | yadbhū॒taṃ-ya~cca॒ bhavya᳚m |
u॒tāmṛ̭ta॒tvasyeśā̭naḥ | yadannḙnāti॒roha̭ti | e॒tāvā̭nasya mahi॒mā | ato॒ jyāyāgṃ̭śca॒ pūrṷṣaḥ || 32,33 ||
pādo᳚-'sya॒ viśvā̭ bhū॒tāni̭ | tri॒pāda̭syā॒mṛta̭-ndi॒vi |
tri॒pādū॒rdhva udai॒tpurṷṣaḥ | pādo᳚-'sye॒hābha̭vā॒tpunaḥ̭ |
tato॒ viṣva॒ṅvya̭krāmat | sā॒śa॒nā॒na॒śa॒ne a॒bhi |
tasmā᳚dvi॒rāḍa̭jāyata | vi॒rājo॒ adhi॒ pūrṷṣaḥ | sa jā॒to atya̭ricyata | pa॒ścādbhūmi॒matho̭ pu॒raḥ || 34,35 ||
yatpurṷṣeṇa ha॒viṣā᳚ | de॒vā ya॒jñamata̭nvata |
va॒sa॒nto a̭syā-''sī॒dājya᳚m | grī॒ṣma i॒dhmaśśa॒raddha॒viḥ |
sa॒ptāsyā̭-''sanpari॒dhayaḥ̭ | trissa॒pta sa॒midhaḥ̭ kṛ॒tāḥ |
de॒vā yadya॒jña-nta̭nvā॒nāḥ | aba̭dhna॒npurṷṣa-mpa॒śum |
taṃ-ya~॒jña-mba॒r​hiṣi॒ praukṣaṋ | purṷṣa-ñjā॒tama̭gra॒taḥ || 34,35 ||
tena̭ de॒vā aya̭janta | sā॒dhyā ṛṣa̭yaśca॒ ye |
tasmā᳚dya॒jñāthsa̭rva॒hutaḥ̭ | sambhṛ̭ta-mpṛṣadā॒jyam |
pa॒śūg‍stāg‍śca̭kre vāya॒vyāṋ | ā॒ra॒ṇyāngrā॒myāśca॒ ye |
tasmā᳚dya॒jñāthsa̭rva॒hutaḥ̭ | ṛca॒ssāmā̭ni jajñire |
chandāgṃ̭si jajñire॒ tasmā᳚t | yaju॒stasmā̭dajāyata || 35,36 ||
tasmā॒daśvā̭ ajāyanta | ye ke co̭bha॒yāda̭taḥ |
gāvo̭ ha jajñire॒ tasmā᳚t | tasmā᳚jjā॒tā a̭jā॒vayaḥ̭ |
yatpurṷṣaṃ॒-vya~̭dadhuḥ | ka॒ti॒dhā vya̭kalpayann |
mukha॒-ṅkima̭sya॒ kau bā॒hū | kā vū॒rū pādā̭vucyete |
brā॒hma॒ṇo᳚-'sya॒ mukha̭māsīt | bā॒hū rā̭ja॒nyaḥ̭ kṛ॒taḥ || 36,37 ||
ū॒rū tada̭sya॒ yadvaiśyaḥ̭ | pa॒dbhyāgṃ śū॒dro a̭jāyata |
ca॒ndramā॒ mana̭so jā॒taḥ | cakṣo॒ssūryo̭ ajāyata |
mukhā॒dindra̭ścā॒gniśca̭ | prā॒ṇādvā॒yura̭jāyata |
nābhyā̭ āsīda॒ntari̭kṣam | śī॒r​ṣṇo dyaussama̭vartata |
pa॒dbhyā-mbhūmi॒rdiśa॒-śśrotrā᳚t |
tathā̭ lo॒kāgṃ a̭kalpayann || 37,38 ||
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m |
ā॒di॒tyava̭rṇaṃ॒ tama̭sa॒stu pā॒re |
sarvā̭ṇi rū॒pāṇi̭ vi॒citya॒ dhīraḥ̭ |
nāmā̭ni kṛ॒tvā-'bhi॒vada॒n yadāste᳚ |
dhā॒tā pu॒rastā॒dyamṷdāja॒hāra̭ |
śa॒kraḥ pravi॒dvānpra॒diśa॒ścata̭sraḥ |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati |
nānyaḥ panthā॒ aya̭nāya vidyate |
ya॒jñena̭ ya॒jñama̭yajanta de॒vāḥ |
tāni॒ dharmā̭ṇi pratha॒mānyā̭sann |
te ha॒ nāka̭-mmahi॒māna̭ssacante |
yatra॒ pūrvḙ sā॒dhyāssanti̭ de॒vāḥ || 38,39 ||
purṷṣaḥ pu॒ro᳚-'gra॒to̭-'jāyata kṛ॒to̭-'kalpayannāsa॒ndve ca̭ || 12 ||
jyāyā॒nadhi॒ pūrṷṣaḥ | anyatra॒ purṷṣaḥ ||
a॒dbhyassambhṷ̄taḥ pṛthi॒vyai rasā᳚cca |
vi॒śvaka̭rmaṇa॒ssama̭varta॒tādhi̭ |
tasya॒ tvaṣṭā̭ vi॒dadha̭drū॒pamḙti |
tatpurṷṣasya॒ viśva॒mājā̭na॒magre᳚ |
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m |
ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati |
nānyaḥ panthā̭ vidya॒te-'ya̭nāya |
pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ |
a॒jāya̭māno bahu॒dhā vijā̭yate || 39,40 ||
tasya॒ dhīrāḥ॒ pari̭jānanti॒ yoni᳚m | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ | yo de॒vebhya॒ āta̭pati | yo de॒vānā᳚-mpu॒rohi̭taḥ |
pūrvo॒ yo de॒vebhyo̭ jā॒taḥ | namo̭ ru॒cāya॒ brāhma̭ye | ruca̭-mbrā॒hma-ñja॒naya̭ntaḥ | de॒vā agre॒ tada̭bruvann | yastvai॒va-mbrā᳚hma॒ṇo vi॒dyāt | tasya̭ de॒vā asa॒nvaśe᳚ | hrīśca̭ te la॒kṣmīśca॒ patnyau᳚ | a॒ho॒rā॒tre pā॒r​śve | nakṣa̭trāṇi rū॒pam | a॒śvinau॒ vyātta᳚m | i॒ṣṭa-mma̭niṣāṇa | a॒mu-mma̭niṣāṇa | sarva̭-mmaniṣāṇa || 40,41 ||
jā॒ya॒te॒ vaśḙ sa॒pta ca̭ || 13 ||
bha॒rtā sanbhri॒yamā̭ṇo bibharti | eko̭ de॒vo ba̭hu॒dhā nivi̭ṣṭaḥ | ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | ni॒dhāya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti | tame॒va mṛ॒tyuma॒mṛta॒-ntamā̭huḥ | ta-mbha॒rtāra॒-ntamṷ go॒ptāra̭māhuḥ | sa bhṛ॒to bhri॒yamā̭ṇo bibharti | ya ḙnaṃ॒-ve~da̭ sa॒tyena॒ bhartu᳚m | sa॒dyo jā॒tamu॒ta ja̭hātye॒ṣaḥ | u॒to jara̭nta॒-nna ja̭hā॒tyeka᳚m || 41,42 ||
u॒to ba॒hūneka॒maha̭rjahāra | ata̭ndro de॒vassada̭me॒va prārthaḥ̭ | yastadveda॒ yata̭ āba॒bhūva̭ | sa॒ndhā-ñca॒ yāgṃ sa̭nda॒dhe brahma̭ṇai॒ṣaḥ | rama̭te॒ tasmi᳚nnu॒ta jī॒rṇe śayā̭ne | naina̭-ñjahā॒tyaha̭ssu pū॒rvyeṣṷ | tvāmāpo॒ anu॒ sarvā᳚ścaranti jāna॒tīḥ | va॒thsa-mpaya̭sā punā॒nāḥ | tvama॒gnigṃ ha̭vya॒vāha॒gṃ॒ sami̭n​thse | tva-mbha॒rtā mā̭ta॒riśvā᳚ pra॒jānā᳚m || 42,43 ||
tvaṃ-ya~॒jñastvamṷve॒vāsi॒ somaḥ̭ | tava̭ de॒vā hava॒māya̭nti॒ sarve᳚ | tvameko̭-'si ba॒hūnanu॒pravi̭ṣṭaḥ | nama̭ste astu su॒havo̭ ma edhi | namo̭ vāmastu śṛṇu॒tagṃ hava̭-mme | prāṇā̭pānāvaji॒ragṃ sa॒ñcara̭ntau | hvayā̭mi vā॒-mbrahma̭ṇā tū॒rtameta᳚m | yo mā-ndveṣṭi॒ ta-ñja̭hitaṃ-yu~vānā | prāṇā̭pānau saṃ​vi~dā॒nau ja̭hitam | a॒muṣyāsṷnā॒ mā saṅga̭sāthām || 43 ||
ta-mmḙ devā॒ brahma̭ṇā saṃ​vi~dā॒nau | va॒dhāya̭ datta॒-ntama॒hagṃ ha̭nāmi | asa̭jjajāna sa॒ta āba̭bhūva | yaṃ-ya~̭-ñja॒jāna॒ sa ṷ go॒po a̭sya | ya॒dā bhā॒ra-nta॒ndraya̭te॒ sa bhartu᳚m | pa॒rāsya̭ bhā॒ra-mpuna॒rasta̭meti | tadvai tva-mprā॒ṇo a̭bhavaḥ | ma॒hānbhogaḥ̭ pra॒jāpa̭teḥ | bhujaḥ̭ kari॒ṣyamā̭ṇaḥ | yadde॒vānprāṇa̭yo॒ nava̭ || 44 ||
eka̭-mpra॒jānā᳚-ṅgasāthā॒-nnava̭ || 14 ||
hari॒gṃ॒ hara̭nta॒manṷyanti de॒vāḥ | viśva॒syeśā̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-mma̭tī॒nām | brahma॒ sarṷ̄pa॒manṷme॒damāgā᳚t | aya̭na॒-mmā viva̭dhī॒rvikra̭masva | mā chi̭do mṛtyo॒ mā va̭dhīḥ | mā me॒ balaṃ॒-vi~vṛ̭ho॒ mā pramo̭ṣīḥ | pra॒jā-mmā mḙ rīriṣa॒ āyṷrugra | nṛ॒cakṣa̭sa-ntvā ha॒viṣā̭ vidhema | sa॒dyaśca̭kamā॒nāya̭ | pra॒ve॒pā॒nāya̭ mṛ॒tyave᳚ || 45 ||
prāsmā॒ āśā̭ aśṛṇvann | kāmḙnājanaya॒npunaḥ̭ | kāmḙna me॒ kāma॒ āgā᳚t | hṛda̭yā॒ddhṛda̭ya-mmṛ॒tyoḥ | yada॒mīṣā̭ma॒daḥ pri॒yam | tadaitūpa॒māma॒bhi | para̭-mmṛtyo॒ anu॒ parḙhi॒ panthā᳚m | yaste॒ sva ita̭ro deva॒yānā᳚t | cakṣṷṣmate śṛṇva॒te te᳚ bravīmi | mā naḥ̭ pra॒jāgṃ rī̭riṣo॒ mota vī॒rān | pra pū॒rvya-mmana̭sā॒ vanda̭mānaḥ | nādha̭māno vṛṣa॒bha-ñca̭r​ṣaṇī॒nām | yaḥ pra॒jānā̭meka॒rāṇmānṷṣīṇām | mṛ॒tyuṃ-ya~̭je prathama॒jāmṛ॒tasya̭ || 46 ||
mṛ॒tyavḙ vī॒rāgṃśca॒tvāri̭ ca || 15 ||
ta॒raṇi̭rvi॒śvada̭r​śato jyoti॒ṣkṛda̭si sūrya | viśva॒mā bhā̭si roca॒nam | u॒pa॒yā॒magṛ̭hīto-'si॒ sūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svata e॒ṣa te॒ yoni॒ssūryā̭ya tvā॒ bhrāja̭svate || 47 || 16 ||
āpyā̭yasva madintama॒ soma॒ viśvā̭bhirū॒tibhiḥ̭ | bhavā̭ nassa॒pratha̭stamaḥ || (48) || 17 ||
ī॒yuṣṭe ye pūrva̭tarā॒mapa̭śyan vyu॒cchantī̭mu॒ṣasa॒-mmartyā̭saḥ | a॒smābhi̭rū॒ nu pra̭ti॒cakṣyā̭-'bhū॒do te ya̭nti॒ ye a̭pa॒rīṣu॒ paśyāṋ || 49 || 18 ||
jyoti̭ṣmatī-ntvā sādayāmi jyoti॒ṣkṛta̭-ntvā sādayāmi jyoti॒rvida̭-ntvā sādayāmi॒ bhāsva̭tī-ntvā sādayāmi॒ jvala̭ntī-ntvā sādayāmi malmalā॒bhava̭ntī-ntvā sādayāmi॒ dīpya̭mānā-ntvā sādayāmi॒ roca̭mānā-ntvā sādayā॒myaja̭srā-ntvā sādayāmi bṛ॒hajjyo̭tiṣa-ntvā sādayāmi bo॒dhaya̭ntī-ntvā sādayāmi॒ jāgra̭tī-ntvā sādayāmi || 50 || 19 ||
pra॒yā॒sāya॒ svāhā̭-''yā॒sāya॒ svāhā̭ viyā॒sāya॒ svāhā̭ saṃ​yā~॒sāya॒ svāho᳚dyā॒sāya॒ svāhā̭-'vayā॒sāya॒ svāhā̭ śu॒ce svāhā॒ śokā̭ya॒ svāhā̭ tapya॒tvai svāhā॒ tapa̭te॒ svāhā᳚ brahmaha॒tyāyai॒ svāhā॒ sarva̭smai॒ svāhā᳚ || 51 || 20 ||
ci॒ttagṃ sa̭ntā॒nena̭ bha॒vaṃ-ya~॒knā ru॒dra-ntani̭mnā paśu॒patiggṃ̭ sthūlahṛda॒yenā॒gnigṃ hṛda̭yena ru॒draṃ-lo~hi̭tena śa॒rva-mmata̭snābhyā-mmahāde॒vama॒ntaḥ pā᳚r​śvenauṣiṣṭha॒hanagṃ̭ śiṅgīniko॒śyā᳚bhyām || 52 || 21 ||
ci॒ttiḥ̭ pṛthi॒vya̭gni॒ssūrya̭-nte॒ cakṣṷrma॒hāha̭vi॒r​hotā॒ vāghotā᳚ brāhma॒ṇa eka̭hotā॒-'gniryajṷrbhi॒ssenendra̭sya de॒vasya̭ su॒varṇa̭-ṅgha॒rmagṃ sa॒hasra̭śīr​ṣā॒-'dbhyo bha॒rtā hari̭-nta॒raṇi॒rāpyā̭yasve॒yuṣṭe ye jyoti̭ṣmatī-mprayā॒sāya̭ ci॒ttameka̭vigṃśatiḥ || 21 ||
citti̭ra॒gniryajṷrbhira॒ntaḥ pravi̭ṣṭaḥ pra॒jāpa̭tirbha॒rtāsanprayā॒sāya॒ dvipa̭ñcā॒śat || 52 ||
citti̭ra॒gniryajṷrbhira॒ntaḥ pravi̭ṣṭaḥ pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jayā̭ saṃ​vi~dā॒nastasya॒ dhīrā॒ jyoti̭ṣmatī॒-ntripa̭ñcā॒śat || 53 ||
tacchaṃ॒-yo~rāvṛ̭ṇīmahe | gā॒tuṃ-ya~॒jñāya̭ |
gā॒tuṃ-ya~॒jñapa̭taye | daivī᳚ sva॒stira̭stu naḥ |
sva॒stirmānṷṣebhyaḥ | ū॒rdhva-ñji̭gātu bheṣa॒jam |
śa-nno̭ astu dvi॒pade᳚ | śa-ñcatṷṣpade ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||