1.13 Balakanda - Trayodasha Sargah

ॐ

1.13 பாலகாண்ட - த்ரயோதஶ ஸர்கஃ

Valmiki Tamil

ஶ்ரீமத்வால்மீகீய ராமாயணே பாலகாண்டம் ।

அத த்ரயோதஶஸ்ஸர்கஃ ।

புநஃ ப்ராப்தே வஸந்தே து பூர்ணஸ்ஸம்வத்ஸரோऽபவத் ।

ப்ரஸவார்தம் கதோ யஷ்டும் ஹயமேதேந வீர்யவாந் ॥ 1 ॥

அபிவாத்ய வஸிஷ்டம் ச ந்யாயதஃ பரிபூஜ்ய ச ।

அப்ரவீத்ப்ரஶ்ரிதம் வாக்யம் ப்ரஸவார்தம் த்விஜோத்தமம் ॥ 2 ॥

யஜ்ஞோ மே க்ரியதாம் ப்ரஹ்மந்யதோக்தம் முநிபுங்கவ ।

யதா ந விக்நஃ க்ரியதே யஜ்ஞாங்கேஷு விதீயதாம் ॥ 3 ॥

பவாந் ஸ்நிக்தஸ்ஸுஹ்ரு'ந்மஹ்யம் குருஶ்ச பரமோ மஹாந் ।

ஓடவ்யோ பவதா சைவ பாரோ யஜ்ஞஸ்ய சோத்யதஃ ॥ 4 ॥

ததேதி ச ஸ ராஜாநமப்ரவீத்த்விஜஸத்தமஃ ।

கரிஷ்யே ஸர்வமேவைதத்பவதா யத்ஸமர்திதம் ॥ 5 ॥

ததோऽப்ரவீத்விஜாந்வ்ரு'த்தாந்யஜ்ஞகர்மஸு நிஷ்டிதாந் ।

ஸ்தாபத்யே நிஷ்டிதாம்ஶ்சைவ வ்ரு'த்தாந்பரமதார்மிகாந் ॥ 6 ॥

கர்மாந்திகாந் ஶில்பகராந்வர்தகீந் கநகாநபி ।

கணகாந்ஶில்பிநஶ்சைவ ததைவ நடநர்தகாந் ॥ 7 ॥

ததா ஶுசீந்ஶாஸ்த்ரவிதஃ புருஷாந் ஸுபஹுஶ்ருதாந் ।

யஜ்ஞகர்ம ஸமீஹந்தாம் பவந்தோ ராஜஶாஸநாத் ॥ 8 ॥

இஷ்டகா பஹு ஸாஹஸ்ராஶ்ஶீக்ரமாநீயதாமிதி ।

0 உபகார்யாஃ க்ரியந்தாம் ச ராஜ்ஞாம் பஹுகுணாந்விதாஃ ॥ 9 ॥

ப்ராஹ்மணாவஸதாஶ்சைவ கர்தவ்யாஶ்ஶதஶஶ்ஶுபாஃ ।

பக்ஷ்யாந்நபாநைர்பஹுபிஸ்ஸமுபேதாஸ்ஸுநிஷ்டிதாஃ ॥ 10 ॥

ததா பௌரஜநஸ்யாபி கர்தவ்யா பஹுவிஸ்தராஃ ।

ஆவாஸா பஹுபக்ஷ்யா வை ஸர்வகாமைருபஸ்திதாஃ ॥ 11 ॥

ததா ஜாநபதஸ்யாபி ஜநஸ்ய பஹுஶோபநம் ।

தாதவ்யமந்நம் விதிவத்ஸத்க்ரு'த்ய ந து லீலயா ॥ 12 ॥

ஸர்வே வர்ணா யதா பூஜாம் ப்ராப்நுவந்தி ஸுஸத்க்ரு'தாஃ ।

ந சாவஜ்ஞா ப்ரயோக்தவ்யா காமக்ரோதவஶாதபி ॥ 13 ॥

யஜ்ஞகர்மஸு யே வ்யக்ராஃ புருஷாஶ்ஶில்பிநஸ்ததா ।

தேஷாமபி விஶேஷேண பூஜா கார்யா யதாக்ரமம் ॥ 14 ॥

தே ச ஸ்யுஸ்ஸம்ப்ரு'தாஸ்ஸர்வே வஸுபிர்போஜநேந ச ।

யதா ஸர்வம் ஸுவிஹிதம் ந கிஞ்சித்பரிஹீயதே ॥ 15 ॥

ததா பவந்தஃ குர்வந்து ப்ரீதிஸ்நிக்தேந சேதஸா ।

ததஸ்ஸர்வே ஸமாகம்ய வஸிஷ்டமிதமப்ருவந் ॥ 16 ॥

யதோக்தம் தத்ஸுவிஹிதம் ந கிஞ்சித்பரிஹீயதே ।

யதோக்தம் தத்கரிஷ்யாமோ ந கிஞ்சித்பரிஹாஸ்யதே ॥ 17 ॥

ததஸ்ஸுமந்த்ரமாநீய வஸிஷ்டோ வாக்யமப்ரவீத் ।

நிமந்த்ரயஸ்வ ந்ரு'பதீந்ப்ரு'திவ்யாம் யே ச தார்மிகாஃ ॥ 18 ॥

ப்ராஹ்மணாந்க்ஷத்ரியாந்வைஶ்யாஞ்சூத்ராம்ஶ்சைவ ஸஹஸ்ரஶஃ ।

ஸமாநயஸ்வ ஸத்க்ரு'த்ய ஸர்வதேஶேஷு மாநவாந் ॥ 19 ॥

மிதிலாதிபதிம் ஶூரம் ஜநகம் ஸத்யவிக்ரமம் ।

நிஷ்டிதம் ஸர்வஶாஸ்த்ரேஷு ததா வேதேஷு நிஷ்டிதம் ॥ 20 ॥

தமாநய மஹாபாகம் ஸ்வயமேவ ஸுஸத்க்ரு'தம் ।

பூர்வஸம்பந்திநம் ஜ்ஞாத்வா ததஃ பூர்வம் ப்ரவீமி தே ॥ 21 ॥

ததா காஶீபதிம் ஸ்நிக்தம் ஸததம் ப்ரியவாதிநம் ।

வயஸ்யம் ராஜஸிம்ஹஸ்ய ஸ்வயமேவாநயஸ்வ ஹ ॥ 22 ॥

ததா கேகயராஜாநம் வ்ரு'த்தம் பரமதார்மிகம் ।

ஶ்வஶுரம் ராஜஸிம்ஹஸ்ய ஸபுத்ரம் த்வமிஹாநய ॥ 23 ॥

அங்கேஶ்வரம் மஹாபாகம் ரோமபாதம் ஸுஸத்க்ரு'தம் ।

வயஸ்யம் ராஜஸிம்ஹஸ்ய ஸமாநய யஶஸ்விநம் ॥ 24 ॥

ப்ராசீநாந்ஸிந்து ஸௌவீராந்ஸௌராஷ்ட்ரேயாம்ஶ்ச பார்திவாந் ।

தாக்ஷிணாத்யாந்நரேந்த்ராம்ஶ்ச ஸமஸ்தாநாநயஸ்வ ஹ ॥ 25 ॥

ஸந்தி ஸ்நிக்தாஶ்ச யே சாந்யே ராஜாநஃ ப்ரு'திவீதலே ।

தாநாநய யதாக்ஷிப்ரம் ஸாநுகாந்ஸஹ பாந்தவாந் ॥ 26 ॥

வஸிஷ்டவாக்யம் தச்ச்ருத்வா ஸுமந்த்ரஸ்த்வரிதஸ்ததா ।

வ்யாதிஶத்புருஷாம்ஸ்தத்ர ராஜ்ஞாமாநயநே ஶுபாந் ॥ 27 ॥

ஸ்வயமேவ ஹி தர்மாத்மா ப்ரயயௌ முநிஶாஸநாத் ।

ஸுமந்த்ரஸ்த்வரிதோ பூத்வா ஸமாநேதும் மஹீக்ஷிதஃ ॥ 28 ॥

தே ச கர்மாந்திகாஸ்ஸர்வே வஸிஷ்டாய ச தீமதே ।

ஸர்வம் நிவேதயந்தி ஸ்ம யஜ்ஞே யதுபகல்பிதம் ॥ 29 ॥

ததஃப்ரீதோ த்விஜஶ்ரேஷ்டஸ்தாந் ஸர்வாநிதமப்ரவீத் ।

அவஜ்ஞயா ந தாதவ்யம் கஸ்யசில்லீலயாऽபி வா ॥ 30 ॥

அவஜ்ஞயா க்ரு'தம் ஹந்யாத்தாதாரம் நாத்ர ஸம்ஶயஃ ।

28 ததஃ கைஶ்சிதஹோராத்ரைருபயாதா மஹீக்ஷிதஃ ॥ 31 ॥

பஹூநி ரத்நாந்யாதாய ராஜ்ஞோ தஶரதஸ்ய வை ।

ததோ வஸிஷ்டஸ்ஸுப்ரீதோ ராஜாநமிதமப்ரவீத் ॥ 32 ॥

உபயாதா நரவ்யாக்ர ராஜாநஸ்தவ ஶாஸநாத் ।

மயாபி ஸத்க்ரு'தாஃ ஸர்வே யதார்ஹம் ராஜஸத்தமாஃ ॥ 33 ॥

யஜ்ஞீயம் ச க்ரு'தம் ராஜந் புருஷைஸ்ஸுஸமாஹிதைஃ ।

நிர்யாது ச பவாந்யஷ்டும் யஜ்ஞாயதநமந்திகாத் ॥ 34 ॥

ஸர்வகாமைருபஹ்ரு'தைருபேதம் ச ஸமந்ததஃ ।

த்ரஷ்டுமர்ஹஸி ராஜேந்த்ர மநஸேவ விநிர்மிதம் ॥ 35 ॥

ததா வஸிஷ்டவசநாத்ரு'ஶ்யஶ்ரு'ங்கஸ்ய சோபயோஃ ।

ஶுபே திவஸநக்ஷத்ரே நிர்யாதோ ஜகதீபதிஃ ॥ 36 ॥

ததோ வஸிஷ்டப்ரமுகாஸ்ஸர்வ ஏவ த்விஜோத்தமாஃ ।

ரு'ஶ்யஶ்ரு'ங்கம் புரஸ்க்ரு'த்ய யஜ்ஞகர்மாரபந் ததா ॥ 37 ॥

இத்யார்ஷே ஶ்ரீமத்ராமாயணே வால்மீகீய ஆதிகாவ்யே பாலகாண்டே த்ரயோதஶஸ்ஸர்கஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |

atha trayodaśassargaḥ |

punaḥ prāpte vasante tu pūrṇassaṃvatsaro'bhavat |

prasavārthaṃ gato yaṣṭuṃ hayamedhena vīryavān || 1 ||

abhivādya vasiṣṭhaṃ ca nyāyataḥ paripūjya ca |

abravītpraśritaṃ vākyaṃ prasavārthaṃ dvijottamam || 2 ||

yajño me kriyatāṃ brahmanyathoktaṃ munipuṅgava |

yathā na vighnaḥ kriyate yajñāṅgeṣu vidhīyatām || 3 ||

bhavān snigdhassuhṛnmahyaṃ guruśca paramo mahān |

oḍhavyo bhavatā caiva bhāro yajñasya codyataḥ || 4 ||

tatheti ca sa rājānamabravīddvijasattamaḥ |

kariṣye sarvamevaitadbhavatā yatsamarthitam || 5 ||

tato'bravīdvijānvṛddhānyajñakarmasu niṣṭhitān |

sthāpatye niṣṭhitāṃścaiva vṛddhānparamadhārmikān || 6 ||

karmāntikān śilpakarānvardhakīn khanakānapi |

gaṇakānśilpinaścaiva tathaiva naṭanartakān || 7 ||

tathā śucīnśāstravidaḥ puruṣān subahuśrutān |

yajñakarma samīhantāṃ bhavanto rājaśāsanāt || 8 ||

iṣṭakā bahu sāhasrāśśīghramānīyatāmiti |

0 upakāryāḥ kriyantāṃ ca rājñāṃ bahuguṇānvitāḥ || 9 ||

brāhmaṇāvasathāścaiva kartavyāśśataśaśśubhāḥ |

bhakṣyānnapānairbahubhissamupetāssuniṣṭhitāḥ || 10 ||

tathā paurajanasyāpi kartavyā bahuvistarāḥ |

āvāsā bahubhakṣyā vai sarvakāmairupasthitāḥ || 11 ||

tathā jānapadasyāpi janasya bahuśobhanam |

dātavyamannaṃ vidhivatsatkṛtya na tu līlayā || 12 ||

sarve varṇā yathā pūjāṃ prāpnuvanti susatkṛtāḥ |

na cāvajñā prayoktavyā kāmakrodhavaśādapi || 13 ||

yajñakarmasu ye vyagrāḥ puruṣāśśilpinastathā |

teṣāmapi viśeṣeṇa pūjā kāryā yathākramam || 14 ||

te ca syussambhṛtāssarve vasubhirbhojanena ca |

yathā sarvaṃ suvihitaṃ na kiñcitparihīyate || 15 ||

tathā bhavantaḥ kurvantu prītisnigdhena cetasā |

tatassarve samāgamya vasiṣṭhamidamabruvan || 16 ||

yathoktaṃ tatsuvihitaṃ na kiñcitparihīyate |

yathoktaṃ tatkariṣyāmo na kiñcitparihāsyate || 17 ||

tatassumantramānīya vasiṣṭho vākyamabravīt |

nimantrayasva nṛpatīnpṛthivyāṃ ye ca dhārmikāḥ || 18 ||

brāhmaṇānkṣatriyānvaiśyāñchūdrāṃścaiva sahasraśaḥ |

samānayasva satkṛtya sarvadeśeṣu mānavān || 19 ||

mithilādhipatiṃ śūraṃ janakaṃ satyavikramam |

niṣṭhitaṃ sarvaśāstreṣu tathā vedeṣu niṣṭhitam || 20 ||

tamānaya mahābhāgaṃ svayameva susatkṛtam |

pūrvasambandhinaṃ jñātvā tataḥ pūrvaṃ bravīmi te || 21 ||

tathā kāśīpatiṃ snigdhaṃ satataṃ priyavādinam |

vayasyaṃ rājasiṃhasya svayamevānayasva ha || 22 ||

tathā kekayarājānaṃ vṛddhaṃ paramadhārmikam |

śvaśuraṃ rājasiṃhasya saputraṃ tvamihānaya || 23 ||

aṅgeśvaraṃ mahābhāgaṃ romapādaṃ susatkṛtam |

vayasyaṃ rājasiṃhasya samānaya yaśasvinam || 24 ||

prācīnānsindhu sauvīrānsaurāṣṭreyāṃśca pārthivān |

dākṣiṇātyānnarendrāṃśca samastānānayasva ha || 25 ||

santi snigdhāśca ye cānye rājānaḥ pṛthivītale |

tānānaya yathākṣipraṃ sānugānsaha bāndhavān || 26 ||

vasiṣṭhavākyaṃ tacchrutvā sumantrastvaritastadā |

vyādiśatpuruṣāṃstatra rājñāmānayane śubhān || 27 ||

svayameva hi dharmātmā prayayau muniśāsanāt |

sumantrastvarito bhūtvā samānetuṃ mahīkṣitaḥ || 28 ||

te ca karmāntikāssarve vasiṣṭhāya ca dhīmate |

sarvaṃ nivedayanti sma yajñe yadupakalpitam || 29 ||

tataḥprīto dvijaśreṣṭhastān sarvānidamabravīt |

avajñayā na dātavyaṃ kasyacillīlayā'pi vā || 30 ||

avajñayā kṛtaṃ hanyāddātāraṃ nātra saṃśayaḥ |

28 tataḥ kaiścidahorātrairupayātā mahīkṣitaḥ || 31 ||

bahūni ratnānyādāya rājño daśarathasya vai |

tato vasiṣṭhassuprīto rājānamidamabravīt || 32 ||

upayātā naravyāghra rājānastava śāsanāt |

mayāpi satkṛtāḥ sarve yathārhaṃ rājasattamāḥ || 33 ||

yajñīyaṃ ca kṛtaṃ rājan puruṣaissusamāhitaiḥ |

niryātu ca bhavānyaṣṭuṃ yajñāyatanamantikāt || 34 ||

sarvakāmairupahṛtairupetaṃ ca samantataḥ |

draṣṭumarhasi rājendra manaseva vinirmitam || 35 ||

tathā vasiṣṭhavacanādṛśyaśṛṅgasya cobhayoḥ |

śubhe divasanakṣatre niryāto jagatīpatiḥ || 36 ||

tato vasiṣṭhapramukhāssarva eva dvijottamāḥ |

ṛśyaśṛṅgaṃ puraskṛtya yajñakarmārabhan tadā || 37 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe trayodaśassargaḥ ||