📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
புருஷ ஸூக்தம்
Purusha Suktam
Suktam Vedic Tamil
ஓ-ந்தச்சம்॒-யோँராவ்ரு'॑ணீமஹே । கா॒தும்-யँ॒ஜ்ஞாய॑ । கா॒தும்-யँ॒ஜ்ஞப॑தயே । தைவீ᳚ ஸ்வ॒ஸ்திர॑ஸ்து நஃ । ஸ்வ॒ஸ்திர்மாநு॑ஷேப்யஃ । ஊ॒ர்த்வ-ஞ்ஜி॑காது பேஷ॒ஜம் । ஶ-ந்நோ॑ அஸ்து த்வி॒பதே᳚ । ஶ-ஞ்சது॑ஷ்பதே ।
ௐ ஶாந்தி॒-ஶ்ஶாந்தி॒-ஶ்ஶாந்திஃ॑ ॥
ஸ॒ஹஸ்ர॑ஶீர்​ஷா॒ புரு॑ஷஃ । ஸ॒ஹ॒ஸ்ரா॒க்ஷ-ஸ்ஸ॒ஹஸ்ர॑பாத் ।
ஸ பூமிம்॑-விँ॒ஶ்வதோ॑ வ்ரு'॒த்வா । அத்ய॑திஷ்டத்தஶாங்கு॒லம் ॥
புரு॑ஷ ஏ॒வேதக்ம் ஸர்வம்᳚ । யத்பூ॒தம்-யँச்ச॒ பவ்யம்᳚ ।
உ॒தாம்ரு'॑த॒த்வ ஸ்யேஶா॑நஃ । யதந்நே॑நாதி॒ரோஹ॑தி ॥
ஏ॒தாவா॑நஸ்ய மஹி॒மா । அதோ॒ ஜ்யாயாக்॑ஶ்ச॒ பூரு॑ஷஃ ।
பாதோ᳚-ऽஸ்ய॒ விஶ்வா॑ பூ॒தாநி॑ । த்ரி॒பாத॑ஸ்யா॒ம்ரு'த॑-ந்தி॒வி ॥
த்ரி॒பாதூ॒ர்த்வ உதை॒த்புரு॑ஷஃ । பாதோ᳚-ऽஸ்யே॒ஹா-ऽऽப॑வா॒த்புநஃ॑ ।
ததோ॒ விஷ்வ॒ங்​வ்ய॑க்ராமத் । ஸா॒ஶ॒நா॒ந॒ஶ॒நே அ॒பி ॥
தஸ்மா᳚த்வி॒ராட॑ஜாயத । வி॒ராஜோ॒ அதி॒ பூரு॑ஷஃ ।
ஸ ஜா॒தோ அத்ய॑ரிச்யத । ப॒ஶ்சாத்பூமி॒மதோ॑ பு॒ரஃ ॥
யத்புரு॑ஷேண ஹ॒விஷா᳚ । தே॒வா ய॒ஜ்ஞமத॑ந்வத ।
வ॒ஸ॒ந்தோ அ॑ஸ்யாஸீ॒தாஜ்யம்᳚ । க்ரீ॒ஷ்ம இ॒த்மஶ்ஶ॒ரத்த॒விஃ ॥
ஸ॒ப்தாஸ்யா॑ஸந்பரி॒தயஃ॑ । த்ரி-ஸ்ஸ॒ப்த ஸ॒மிதஃ॑ க்ரு'॒தாஃ ।
தே॒வா யத்ய॒ஜ்ஞ-ந்த॑ந்வா॒நாஃ । அப॑த்ந॒ந்-புரு॑ஷ-ம்ப॒ஶும் ॥
தம்-யँ॒ஜ்ஞ-ம்ப॒ர்॒ஹிஷி॒ ப்ரௌக்ஷந்॑ । புரு॑ஷ-ஞ்ஜா॒தம॑க்ர॒தஃ ।
தேந॑ தே॒வா அய॑ஜந்த । ஸா॒த்யா ரு'ஷ॑யஶ்ச॒ யே ॥
தஸ்மா᳚த்ய॒ஜ்ஞாத்ஸ॑ர்வ॒ஹுதஃ॑ । ஸம்ப்ரு'॑த-ம்ப்ரு'ஷதா॒ஜ்யம் ।
ப॒ஶூக்-ஸ்தாக்-ஶ்ச॑க்ரே வாய॒வ்யாந்॑ । ஆ॒ர॒ண்யாந்-க்ரா॒ம்யாஶ்ச॒ யே ॥
தஸ்மா᳚த்ய॒ஜ்ஞாத்ஸ॑ர்வ॒ஹுதஃ॑ । ரு'ச॒-ஸ்ஸாமா॑நி ஜஜ்ஞிரே ।
சந்தாக்ம்॑ஸி ஜஜ்ஞிரே॒ தஸ்மா᳚த் । யஜு॒ஸ்தஸ்மா॑தஜாயத ॥
தஸ்மா॒தஶ்வா॑ அஜாயந்த । யே கே சோ॑ப॒யாத॑தஃ ।
காவோ॑ ஹ ஜஜ்ஞிரே॒ தஸ்மா᳚த் । தஸ்மா᳚ஜ்ஜா॒தா அ॑ஜா॒வயஃ॑ ॥
யத்புரு॑ஷம்॒-வ்யँ॑ததுஃ । க॒தி॒தா வ்ய॑கல்பயந்ந் ।
முக॒-ங்கிம॑ஸ்ய॒ கௌ பா॒ஹூ । காவூ॒ரூ பாதா॑வுச்யேதே ॥
ப்ரா॒ஹ்ம॒ணோ᳚-ऽஸ்ய॒ முக॑மாஸீத் । பா॒ஹூ ரா॑ஜ॒ந்யஃ॑ க்ரு'॒தஃ ।
ஊ॒ரூ தத॑ஸ்ய॒ யத்வைஶ்யஃ॑ । ப॒த்ப்யாக்ம் ஶூ॒த்ரோ அ॑ஜாயத ॥
ச॒ந்த்ரமா॒ மந॑ஸோ ஜா॒தஃ । சக்ஷோ॒-ஸ்ஸூர்யோ॑ அஜாயத ।
முகா॒திந்த்ர॑ஶ்சா॒க்நிஶ்ச॑ । ப்ரா॒ணாத்வா॒யுர॑ஜாயத ॥
நாப்யா॑ ஆஸீத॒ந்தரி॑க்ஷம் । ஶீ॒ர்​ஷ்ணோ த்யௌ-ஸ்ஸம॑வர்தத ।
ப॒த்ப்யா-ம்பூமி॒ர்திஶ॒-ஶ்ஶ்ரோத்ரா᳚த் । ததா॑ லோ॒காக்ம் அ॑கல்பயந்ந் ॥
வேதா॒ஹமே॒த-ம்புரு॑ஷ-ம்ம॒ஹாந்தம்᳚ । ஆ॒தி॒த்யவ॑ர்ண॒-ந்தம॑ஸ॒ஸ்து பா॒ரே ।
ஸர்வா॑ணி ரூ॒பாணி॑ வி॒சித்ய॒ தீரஃ॑ । நாமா॑நி க்ரு'॒த்வா-ऽபி॒வத॒ந்॒, யதா-ऽऽஸ்தே᳚ ॥
தா॒தா பு॒ரஸ்தா॒த்யமு॑தாஜ॒ஹார॑ । ஶ॒க்ரஃ ப்ரவி॒த்வா-ந்ப்ர॒திஶ॒ஶ்சத॑ஸ்ரஃ ।
தமே॒வம்-விँ॒த்வாந॒ம்ரு'த॑ இ॒ஹ ப॑வதி । நாந்யஃ பந்தா॒ அய॑நாய வித்யதே ॥
ய॒ஜ்ஞேந॑ ய॒ஜ்ஞம॑யஜந்த தே॒வாஃ । தாநி॒ தர்மா॑ணி ப்ரத॒மாந்யா॑ஸந்ந் ।
தே ஹ॒ நாக॑-ம்மஹி॒மாநஃ॑ ஸசந்தே । யத்ர॒ பூர்வே॑ ஸா॒த்யா-ஸ்ஸந்தி॑ தே॒வாஃ ॥
அ॒த்ப்ய-ஸ்ஸம்பூ॑தஃ ப்ரு'தி॒வ்யை ரஸா᳚ச்ச । வி॒ஶ்வக॑ர்மண॒-ஸ்ஸம॑வர்த॒தாதி॑ ।
தஸ்ய॒ த்வஷ்டா॑ வி॒தத॑த்ரூ॒பமே॑தி । தத்புரு॑ஷஸ்ய॒ விஶ்வ॒மாஜா॑ந॒மக்ரே᳚ ॥
வேதா॒ஹமே॒த-ம்புரு॑ஷ-ம்ம॒ஹாந்தம்᳚ । ஆ॒தி॒த்யவ॑ர்ண॒-ந்தம॑ஸஃ॒ பர॑ஸ்தாத் ।
தமே॒வம்-விँ॒த்வாந॒ம்ரு'த॑ இ॒ஹ ப॑வதி । நாந்யஃ பந்தா॑ வித்ய॒தே-ऽய॑நாய ॥
ப்ர॒ஜாப॑திஶ்சரதி॒ கர்பே॑ அ॒ந்தஃ । அ॒ஜாய॑மாநோ பஹு॒தா விஜா॑யதே ।
தஸ்ய॒ தீராஃ॒ பரி॑ஜாநந்தி॒ யோநிம்᳚ । மரீ॑சீநா-ம்ப॒தமி॑ச்சந்தி வே॒தஸஃ॑ ॥
யோ தே॒வேப்ய॒ ஆத॑பதி । யோ தே॒வாநா᳚-ம்பு॒ரோஹி॑தஃ ।
பூர்வோ॒ யோ தே॒வேப்யோ॑ ஜா॒தஃ । நமோ॑ ரு॒சாய॒ ப்ராஹ்ம॑யே ॥
ருச॑-ம்ப்ரா॒ஹ்ம-ஞ்ஜ॒நய॑ந்தஃ । தே॒வா அக்ரே॒ தத॑ப்ருவந்ந் ।
யஸ்த்வை॒வ-ம்ப்ரா᳚ஹ்ம॒ணோ வி॒த்யாத் । தஸ்ய॑ தே॒வா அஸ॒ந் வஶே᳚ ॥
ஹ்ரீஶ்ச॑ தே ல॒க்ஷ்மீஶ்ச॒ பத்ந்யௌ᳚ । அ॒ஹோ॒ரா॒த்ரே பா॒ர்​ஶ்வே ।
நக்ஷ॑த்ராணி ரூ॒பம் । அ॒ஶ்விநௌ॒ வ்யாத்தம்᳚ ।
இ॒ஷ்ட-ம்ம॑நிஷாண । அ॒மு-ம்ம॑நிஷாண । ஸர்வ॑-ம்மநிஷாண ॥
தச்சம்॒-யோँராவ்ரு'॑ணீமஹே । கா॒தும்-யँ॒ஜ்ஞாய॑ । கா॒தும்-யँ॒ஜ்ஞப॑தயே । தைவீ᳚ ஸ்வ॒ஸ்திர॑ஸ்து நஃ । ஸ்வ॒ஸ்திர்மாநு॑ஷேப்யஃ । ஊ॒ர்த்வ-ஞ்ஜி॑காது பேஷ॒ஜம் । ஶ-ந்நோ॑ அஸ்து த்வி॒பதே᳚ । ஶ-ஞ்சது॑ஷ்பதே ।
ௐ ஶாந்தி॒-ஶ்ஶாந்தி॒-ஶ்ஶாந்திஃ॑ ॥
Roman (IAST) Transliteration
o-ntacchaṃ॒-yo~rāvṛ̭ṇīmahe | gā॒tuṃ-ya~॒jñāya̭ | gā॒tuṃ-ya~॒jñapa̭taye | daivī᳚ sva॒stira̭stu naḥ | sva॒stirmānṷṣebhyaḥ | ū॒rdhva-ñji̭gātu bheṣa॒jam | śa-nno̭ astu dvi॒pade᳚ | śa-ñcatṷṣpade |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||
sa॒hasra̭śīr​ṣā॒ purṷṣaḥ | sa॒ha॒srā॒kṣa-ssa॒hasra̭pāt |
sa bhūmiṃ̭-vi~॒śvato̭ vṛ॒tvā | atya̭tiṣṭhaddaśāṅgu॒lam ||
purṷṣa e॒vedagṃ sarvam᳚ | yadbhū॒taṃ-ya~cca॒ bhavyam᳚ |
u॒tāmṛ̭ta॒tva syeśā̭naḥ | yadannḙnāti॒roha̭ti ||
e॒tāvā̭nasya mahi॒mā | ato॒ jyāyāg̭śca॒ pūrṷṣaḥ |
pādo᳚-'sya॒ viśvā̭ bhū॒tāni̭ | tri॒pāda̭syā॒mṛta̭-ndi॒vi ||
tri॒pādū॒rdhva udai॒tpurṷṣaḥ | pādo᳚-'sye॒hā-''bha̭vā॒tpunaḥ̭ |
tato॒ viṣva॒ṅ​vya̭krāmat | sā॒śa॒nā॒na॒śa॒ne a॒bhi ||
tasmā᳚dvi॒rāḍa̭jāyata | vi॒rājo॒ adhi॒ pūrṷṣaḥ |
sa jā॒to atya̭ricyata | pa॒ścādbhūmi॒matho̭ pu॒raḥ ||
yatpurṷṣeṇa ha॒viṣā᳚ | de॒vā ya॒jñamata̭nvata |
va॒sa॒nto a̭syāsī॒dājyam᳚ | grī॒ṣma i॒dhmaśśa॒radhdha॒viḥ ||
sa॒ptāsyā̭sanpari॒dhayaḥ̭ | tri-ssa॒pta sa॒midhaḥ̭ kṛ॒tāḥ |
de॒vā yadya॒jña-nta̭nvā॒nāḥ | aba̭dhna॒n-purṷṣa-mpa॒śum ||
taṃ-ya~॒jña-mba॒r॒hiṣi॒ praukṣaṋ | purṷṣa-ñjā॒tama̭gra॒taḥ |
tena̭ de॒vā aya̭janta | sā॒dhyā ṛṣa̭yaśca॒ ye ||
tasmā᳚dya॒jñāthsa̭rva॒hutaḥ̭ | sambhṛ̭ta-mpṛṣadā॒jyam |
pa॒śūg-stāg-śca̭kre vāya॒vyāṋ | ā॒ra॒ṇyān-grā॒myāśca॒ ye ||
tasmā᳚dya॒jñāthsa̭rva॒hutaḥ̭ | ṛca॒-ssāmā̭ni jajñire |
chandāgṃ̭si jajñire॒ tasmā᳚t | yaju॒stasmā̭dajāyata ||
tasmā॒daśvā̭ ajāyanta | ye ke co̭bha॒yāda̭taḥ |
gāvo̭ ha jajñire॒ tasmā᳚t | tasmā᳚jjā॒tā a̭jā॒vayaḥ̭ ||
yatpurṷṣaṃ॒-vya~̭dadhuḥ | ka॒ti॒thā vya̭kalpayann |
mukha॒-ṅkima̭sya॒ kau bā॒hū | kāvū॒rū pādā̭vucyete ||
brā॒hma॒ṇo᳚-'sya॒ mukha̭māsīt | bā॒hū rā̭ja॒nyaḥ̭ kṛ॒taḥ |
ū॒rū tada̭sya॒ yadvaiśyaḥ̭ | pa॒dbhyāgṃ śū॒dro a̭jāyata ||
ca॒ndramā॒ mana̭so jā॒taḥ | cakṣo॒-ssūryo̭ ajāyata |
mukhā॒dindra̭ścā॒gniśca̭ | prā॒ṇādvā॒yura̭jāyata ||
nābhyā̭ āsīda॒ntari̭kṣam | śī॒r​ṣṇo dyau-ssama̭vartata |
pa॒dbhyā-mbhūmi॒rdiśa॒-śśrotrā᳚t | tathā̭ lo॒kāgṃ a̭kalpayann ||
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hāntam᳚ | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭sa॒stu pā॒re |
sarvā̭ṇi rū॒pāṇi̭ vi॒citya॒ dhīraḥ̭ | nāmā̭ni kṛ॒tvā-'bhi॒vada॒n॒, yadā-''ste᳚ ||
dhā॒tā pu॒rastā॒dyamṷdāja॒hāra̭ | śa॒kraḥ pravi॒dvā-npra॒diśa॒ścata̭sraḥ |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā॒ aya̭nāya vidyate ||
ya॒jñena̭ ya॒jñama̭yajanta de॒vāḥ | tāni॒ dharmā̭ṇi pratha॒mānyā̭sann |
te ha॒ nāka̭-mmahi॒mānaḥ̭ sacante | yatra॒ pūrvḙ sā॒dhyā-ssanti̭ de॒vāḥ ||
a॒dbhya-ssambhṷ̄taḥ pṛthi॒vyai rasā᳚cca | vi॒śvaka̭rmaṇa॒-ssama̭varta॒tādhi̭ |
tasya॒ tvaṣṭā̭ vi॒dadha̭drū॒pamḙti | tatpurṷṣasya॒ viśva॒mājā̭na॒magre᳚ ||
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hāntam᳚ | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā̭ vidya॒te-'ya̭nāya ||
pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ | a॒jāya̭māno bahu॒dhā vijā̭yate |
tasya॒ dhīrāḥ॒ pari̭jānanti॒ yonim᳚ | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ ||
yo de॒vebhya॒ āta̭pati | yo de॒vānā᳚-mpu॒rohi̭taḥ |
pūrvo॒ yo de॒vebhyo̭ jā॒taḥ | namo̭ ru॒cāya॒ brāhma̭ye ||
ruca̭-mbrā॒hma-ñja॒naya̭ntaḥ | de॒vā agre॒ tada̭bruvann |
yastvai॒va-mbrā᳚hma॒ṇo vi॒dyāt | tasya̭ de॒vā asa॒n vaśe᳚ ||
hrīśca̭ te la॒kṣmīśca॒ patnyau᳚ | a॒ho॒rā॒tre pā॒r​śve |
nakṣa̭trāṇi rū॒pam | a॒śvinau॒ vyāttam᳚ |
i॒ṣṭa-mma̭niṣāṇa | a॒mu-mma̭niṣāṇa | sarva̭-mmaniṣāṇa ||
tacchaṃ॒-yo~rāvṛ̭ṇīmahe | gā॒tuṃ-ya~॒jñāya̭ | gā॒tuṃ-ya~॒jñapa̭taye | daivī᳚ sva॒stira̭stu naḥ | sva॒stirmānṷṣebhyaḥ | ū॒rdhva-ñji̭gātu bheṣa॒jam | śa-nno̭ astu dvi॒pade᳚ | śa-ñcatṷṣpade |
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ ||