📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
3.2 - தஶபூர்ணமாஸேஷ்டிப்ராஹ்மணம் - க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேத தைத்திரீய ப்ராஹ்மண பாடஃ - த்ரு'தீயஸ்யாமிதோ திவி
3.2 - Dashapurnamaseshtibrahmanam - Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana Pathah - Tritiyasyamito Divi
Krishna Tamil
க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே த்ரு'தீயாஷ்டகே த்விதீயஃ ப்ரபாடகஃ - தஶபூர்ணமாஸேஷ்டிப்ராஹ்மணம்
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥
அநுவாகம் 1 - வத்ஸாபாகரணம்
த்ரு'॒தீய॑ஸ்யாமி॒தோ தி॒வி ஸோம॑ ஆஸீத் । த-ங்கா॑ய॒த்ர்யாஹ॑ரத் ।
தஸ்ய॑ ப॒ர்ணம॑ச்சித்யத । த-த்ப॒ர்ணோ॑-ऽபவத் । த-த்ப॒ர்ணஸ்ய॑ பர்ண॒த்வம் । ப்ரஹ்ம॒ வை ப॒ர்ணஃ । ய-த்ப॑ர்ணஶா॒கயா॑ வ॒த்ஸாந॑பாக॒ரோதி॑ ।
ப்ரஹ்ம॑ணை॒வைநா॑ந॒பாக॑ரோதி ॥ கா॒ய॒த்ரோ வை ப॒ர்ணஃ । கா॒ய॒த்ராஃ ப॒ஶவஃ॑ ॥ 1 ॥
தஸ்மா॒-த்த்ரீணி॑த்ரீணி ப॒ர்ணஸ்ய॑ பலா॒ஶாநி॑ । த்ரி॒பதா॑ காய॒த்ரீ । ய-த்ப॑ர்ணஶ॒கயா॒ காஃ ப்ரா॒ர்பய॑தி । ஸ்வயை॒வைநா॑ தே॒வத॑யா॒ ப்ரார்ப॑யதி । ய-ங்கா॒மயே॑தா ப॒ஶு-ஸ்ஸ்யா॒திதி॑ । அ॒ப॒ர்ணா-ந்தஸ்மை॒ ஶுஷ்கா᳚க்ரா॒மாஹ॑ரேத் ।
அ॒ப॒ஶுரே॒வ ப॑வதி । ய-ங்கா॒மயே॑த பஶு॒மாந்-த்ஸ்யா॒திதி॑ । ப॒ஹு॒ப॒ர்ணா-ந்தஸ்மை॑ பஹுஶா॒காமாஹ॑ரேத் । ப॒ஶு॒மந்த॑-மே॒வைந॑-ங்கரோதி ॥ 2 ॥
ய-த்ப்ராசீ॑மா॒ஹரே᳚த் । தே॒வ॒லோ॒க-ம॒பிஜ॑யேத் । யதுதீ॑சீ-ம்மநுஷ்யலோ॒கம் । ப்ராசீ॒முதீ॑சீ॒மாஹ॑ரதி । உ॒பயோ᳚-ர்லோ॒கயோ॑-ர॒பிஜி॑த்யை ॥ இ॒ஷே த்வோ॒ர்ஜே த்வேத்யா॑ஹ । இஷ॑மே॒வோர்ஜம்॒-யँஜ॑மாநே ததாதி ॥
வா॒யவ॒-ஸ்ஸ்தேத்யா॑ஹ । வா॒யுர்வா அ॒ந்தரி॑க்ஷ॒-ஸ்யாத்த்ய॑க்ஷாஃ ।
அ॒ந்த॒ரி॒க்ஷ॒தே॒வ॒த்யாஃ᳚ கலு॒ வை ப॒ஶவஃ॑ ॥ 3 ॥
வா॒யவ॑ ஏ॒வைநா॒-ந்பரி॑ ததாதி । ப்ர வா ஏ॑நாநே॒ததா-க॑ரோதி । யதாஹ॑ । வா॒யவ॒-ஸ்ஸ்தேத்யு॑பா॒யவஃ॒
ஸ்தேத்யா॑ஹ । யஜ॑மாநாயை॒வ ப॒ஶூநுப॑ஹ்வயதே ॥
தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ப்ரார்ப॑ய॒த்வித்யா॑ஹ॒ ப்ரஸூ᳚த்யை ॥ ஶ்ரேஷ்ட॑தமாய॒ கர்ம॑ண॒ இத்யா॑ஹ ।
ய॒ஜ்ஞோ ஹி ஶ்ரேஷ்ட॑தம॒-ங்கர்ம॑ । தஸ்மா॑தே॒வமா॑ஹ ॥
ஆப்யா॑யத்த்வமக்நியா தேவபா॒கமித்யா॑ஹ ॥ 4 ॥
வ॒த்ஸேப்ய॑ஶ்ச॒ வா ஏ॒தாஃ பு॒ரா ம॑நு॒ஷ்யே᳚ப்ய॒-ஶ்சாப்யா॑யந்த । தே॒வேப்ய॑ ஏ॒வைநா॒ இந்த்ரா॒யாப்யா॑யதி ॥ ஊர்ஜ॑ஸ்வதீஃ॒ பய॑ஸ்வதீ॒ரித்யா॑ஹ । ஊர்ஜ॒க்ம் ॒ஹி பயஃ॑ ஸ॒ம்பர॑ந்தி ॥ ப்ர॒ஜாவ॑தீ-ரநமீ॒வா அ॑ய॒க்ஷ்மா இத்யா॑ஹ॒ ப்ரஜா᳚த்யை । மாவஃ॑ ஸ்தே॒ந ஈ॑ஶத॒ மா-ऽகஶக்ம்॑ஸ॒ இத்யா॑ஹ॒ குப்த்யை᳚ ॥ ரு॒த்ரஸ்ய॑ ஹே॒திஃ பரி॑ வோ வ்ரு'ண॒க்த்வித்யா॑ஹ । ரு॒த்ரா தே॒வைநா᳚-ஸ்த்ராயதே ॥
த்ரு॒வா அ॒ஸ்மி-ந்கோப॑தௌ ஸ்யாத ப॒ஹ்வீரித்யா॑ஹ ।
த்ரு॒வா ஏ॒வாஸ்மி॑-ந்ப॒ஹ்வீஃ க॑ரோதி ॥ 5 ॥
யஜ॑மாநஸ்ய ப॒ஶூ-ந்பா॒ஹீத்யா॑ஹ । ப॒ஶு॒நா-ங்கோ॑பீ॒தாய॑ । தஸ்மா᳚த்ஸா॒ய-ம்ப॒ஶவ॒ உப॑ ஸ॒மாவ॑ர்தந்தே ॥ அந॑த-ஸ்ஸாதயதி । கர்பா॑ணா॒-ந்த்ரு'த்யா॒ அப்ர॑பாதாய । தஸ்மா॒த்கர்பாஃ᳚ ப்ர॒ஜாநா॒மப்ர॑பாதுகாஃ ।
உ॒பரீ॑வ॒ நித॑தாதி । உ॒பரீ॑வ॒ ஹி ஸு॑வ॒ர்கோ லோ॒கஃ ।
ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॒ ஸம॑ஷ்ட்யை ॥ 6 ॥
(ப॒ஶவஃ॑ - கரோதி - ப॒ஶவோ॑ - தேவபா॒கமித்யா॑ஹ - கரோதி॒ - +நவ॑ ச) (அ. 1)
அநுவாகம் 2 - பர்​ஹிராஹரணம்
தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வ இத்ய॑ஶ்வப॒ர்॒ஶுமாத॑த்தே॒ ப்ரஸூ᳚த்யை ।
அ॒ஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ ।
அ॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚ம் ।
பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யை᳚ ॥ யோ வா ஓஷ॑தீஃ பர்வ॒ஶோ வேத॑ । நைநா॒-ஸ்ஸ ஹி॑நஸ்தி । ப்ர॒ஜாப॑தி॒ர்வா ஓஷ॑தீஃ பர்வ॒ஶோ வே॑த । ஸ ஏ॑நா॒ ந ஹி॑நஸ்தி । அ॒ஶ்வ॒ப॒ர்​ஶ்வா ப॒ர்॒ஹிரச்சை॑தி ।
ப்ரா॒ஜா॒ப॒த்யோ வா அஶ்வஃ॑ ஸயோநி॒த்வாய॑ ॥ 7 ॥
ஓஷ॑தீநா॒மஹிக்ம்॑ஸாயை ॥
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ கோ॒ஷத॒ஸீத்யா॑ஹ ।
யஜ॑மாந ஏ॒வ ர॒யி-ந்த॑தாதி । ப்ரத்யு॑ஷ்ட॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ ப்ரத்யு॑ஷ்டா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ ।
ரக்ஷ॑ஸா॒-மப॑ஹத்யை ॥ ப்ரேயம॑காத்தி॒ஷணா॑ ப॒ர்॒ஹிரச்சேத்யா॑ஹ । வி॒த்யா வை தி॒ஷணா᳚ । வி॒த்யயை॒வைந॒தச்சை॑தி ॥ மநு॑நா க்ரு'॒தா ஸ்வ॒தயா॒ வித॒ஷ்டேத்யா॑ஹ । மா॒ந॒வீ ஹி பர்​ஶுஃ॑ ஸ்வ॒தாக்ரு'॑தா ॥ 8 ॥
த ஆவ॑ஹந்தி க॒வயஃ॑ பு॒ரஸ்தா॒தித்யா॑ஹ । ஶு॒ஶ்ரு॒வாக்ம்ஸோ॒ வை க॒வயஃ॑ । ய॒ஜ்ஞஃ பு॒ரஸ்தா᳚த் । மு॒க॒த ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞமார॑பதே । அதோ॒ யதே॒தது॒க்த்வா யதஃ॒ குத॑ஶ்சா॒ஹர॑தி । த-த்ப்ராச்யா॑ ஏ॒வ தி॒ஶோ ப॑வதி ॥
தே॒வேப்யோ॒ ஜுஷ்ட॑மி॒ஹ ப॒ர்॒ஹிரா॒ஸத॒ இத்யா॑ஹ । ப॒ர்॒ஹிஷ॒-ஸ்ஸம்ரு'॑த்த்யை । கர்ம॒ணோ-ऽந॑பராதாய ॥ தே॒வாநா᳚-ம்பரிஷூ॒தம॒ஸீத்யா॑ஹ ॥ 9 ॥
யத்வா இ॒த-ங்கி-ஞ்ச॑ । த-த்தே॒வாநா᳚-ம்பரிஷூ॒தம் ।
அதோ॒ யதா॒ வஸ்ய॑ஸே ப்ரதி॒ ப்ரோச்யாஹே॒த-ங்க॑ரிஷ்யா॒மீதி॑ । ஏ॒வமே॒வ தத॑த்த்வ॒ர்யு-ர்தே॒வேப்யஃ॑ ப்ரதி॒ ப்ரோச்ய॑ ப॒ர்॒ஹிர்தா॑தி । ஆ॒த்மநோ-ऽஹிக்ம்॑ஸாயை ॥ யாவ॑த-ஸ்ஸ்த॒ம்பா-ந்ப॑ரி தி॒ஶேத் । யத்தேஷா॑-முச்சி॒க்க்॒ஷ்யாத் । அதி॒ த-த்ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ ரேசயேத் । ஏகக்க்॑ ஸ்த॒ம்ப-ம்பரி॑திஶேத் ।
தக்ம் ஸர்வ॑-ந்தாயாத் ॥ 10 ॥
ய॒ஜ்ஞஸ்யாந॑திரேகாய ॥ வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்த-ம॒ஸீத்யா॑ஹ ।
வ॒ர்॒ஷ வ்ரு'॑த்தா॒ வா ஓஷ॑தயஃ ॥
தேவ॑ பர்​ஹி॒ரித்யா॑ஹ । தே॒வேப்ய॑ ஏ॒வைந॑-த்கரோதி ।
மா த்வா॒-ऽந்வம்மா தி॒ர்யகித்யா॒ஹா ஹிக்ம்॑ஸாயை ।
பர்வ॑ தே ராத்த்யாஸ॒மித்யா॒-ஹர்த்யை᳚ ॥
ஆ॒ச்சே॒த்தா தே॒ மா ரி॑ஷ॒மித்யா॑ஹ । நாஸ்யா॒த்மநோ॑ மீயதே ।
ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ॥ 11 ॥
தேவ॑பர்​ஹி-ஶ்ஶ॒தவ॑ல்​ஶம்॒-விँரோ॒ஹேத்யா॑ஹ । ப்ர॒ஜா வை ப॒ர்॒ஹிஃ । ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ர॒ஜந॑நாய ॥ ஸ॒ஹஸ்ர॑வல்​ஶா॒ வி வ॒யக்ம் ரு॑ஹே॒மேத்யா॑ஹ । ஆ॒ஶிஷ॑மே॒வைதாமாஶா᳚ஸ்தே ॥ ப்ரு'॒தி॒வ்யா-ஸ்ஸ॒ப்ரு'ஞ்சஃ॑ பா॒ஹீத்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ॥
அயு॑ங்காயுங்கா-ந்மு॒ஷ்டீந் ँலு॑நோதி । மி॒து॒ந॒த்வாய॒ ப்ரஜா᳚த்யை ॥ ஸு॒ஸ॒ப்ரு'ந்தா᳚ த்வா॒ ஸம்ப॑ரா॒மீத்யா॑ஹ । ப்ரஹ்ம॑ணை॒வைந॒த்- ஸம்ப॑ரதி ॥ 12 ॥
அதி॑த்யை॒ ராஸ்நா॒-ऽஸீத்யா॑ஹ । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ ।
அ॒ஸ்யா ஏ॒வைந॒-த்ராஸ்நா᳚-ங்கரோதி ॥ இ॒ந்த்ரா॒ண்யை ஸ॒நம்ஹ॑ந॒மித்யா॑ஹ । இ॒ந்த்ரா॒ணீ வா அக்ரே॑ தே॒வதா॑நா॒க்ம்॒ ஸம॑நஹ்யத । ஸா ऽऽர்த்நோ᳚த் ।
ரு'த்த்யை॒ ஸந்ந॑ஹ்யதி । ப்ர॒ஜா வை ப॒ர்॒ஹிஃ ।
ப்ர॒ஜாநா॒மப॑ராவாபாய ।
தஸ்மா॒-த்ஸ்நாவ॑ஸந்ததாஃ ப்ர॒ஜா ஜா॑யந்தே ॥ 13 ॥
பூ॒ஷா தே᳚ க்ர॒ந்தி-ங்க்ர॑த்நா॒த்வித்யா॑ஹ ।
புஷ்டி॑மே॒வ யஜ॑மாநே ததாதி ॥ ஸ தே॒ மா-ऽऽ ஸ்தா॒தித்யா॒ஹாஹிக்ம்॑ஸாயை ॥ ப॒ஶ்சா-த்ப்ராஞ்ச॒முப॑கூஹதி ।
ப॒ஶ்சா-த்வை ப்ரா॒சீந॒க்ம்॒ ரேதோ॑ தீயதே ।
ப॒ஶ்சாதே॒வாஸ்மை᳚ ப்ரா॒சீந॒க்ம்॒ ரேதோ॑ ததாதி ॥
இந்த்ர॑ஸ்ய த்வா பா॒ஹுப்யா॒-முத்ய॑ச்ச॒ இத்யா॑ஹ । இ॒ந்த்ரி॒யமே॒வ யஜ॑மாநே ததாதி ॥
ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதே᳚ர்மூ॒ர்த்நா ஹ॑ரா॒மீத்யா॑ஹ ।
ப்ரஹ்ம॒ வை தே॒வாநா॒-ம்ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதிஃ॑ ॥ 14 ॥
ப்ரஹ்ம॑ணை॒வைந॑த்தரதி ॥ உ॒ர்வ॑ந்தரி॑க்ஷ॒-மந்வி॒ஹீத்யா॑ஹ॒ கத்யை᳚ ॥ தே॒வ॒க॒ம்மம॒ஸீத்யா॑ஹ । தே॒வாநே॒வைந॑த்கமயதி ॥ அந॑த-ஸ்ஸாதயதி ।
கர்பா॑ணா॒-ந்த்ரு'த்யா॒ அப்ர॑பாதாய । தஸ்மா॒-த்கர்பாஃ᳚ ப்ர॒ஜாநா॒மப்ர॑பாதுகாஃ । உ॒பரீ॑வ॒ நித॑தாதி । உ॒பரீ॑வ॒ ஹி ஸு॑வ॒ர்கோ லோ॒கஃ ।
ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॒ ஸம॑ஷ்ட்யை ॥ 15 ॥
(ஸ॒யோ॒நி॒த்வாய॑ - ஸ்வ॒தாக்ரு'॑தா॒ - ऽஸீத்யா॑ஹ - தாயா॒-த்- வேத॑ - பரதி - ஜாயந்தே॒ - ப்ரு'ஹ॒ஸ்பதிஃ॒ - ஸம॑ஷ்ட்யை) (அ. 2)
அநுவாகம் 3 - தோஹநம்
பூ॒ர்வே॒த்யுரி॒த்த்மா ப॒ர்॒ஹிஃ க॑ரோதி । ய॒ஜ்ஞமே॒வாரப்ய॑ க்ரு'ஹீ॒த்வோப॑வஸதி ॥ ப்ர॒ஜாப॑தி-ர்ய॒ஜ்ஞம॑ஸ்ரு'ஜத । தஸ்யோ॒கே அ॑ஸ்ரக்ம்ஸேதாம் । ய॒ஜ்ஞோ வை ப்ர॒ஜாப॑திஃ ।
ய-த்ஸா᳚ந்நாய்யோ॒கே பவ॑தஃ ।
ய॒ஜ்ஞஸ்யை॒வ தது॒கே உப॑ததா॒த்ய-ப்ர॑ஸ்ரக்ம்ஸாய ॥
ஶுந்த॑த்த்வ॒-ந்தைவ்யா॑ய॒ கர்ம॑ணே தேவய॒ஜ்யாயா॒ இத்யா॑ஹ । தே॒வ॒ய॒ஜ்யாயா॑ ஏ॒வைநா॑நி ஶுந்ததி ॥ மா॒த॒ரிஶ்வ॑நோ க॒ர்மோ॑-ऽஸீத்யா॑ஹ ॥ 16 ॥
அ॒ந்தரி॑க்ஷம்॒-வைँ மா॑த॒ரிஶ்வ॑நோ க॒ர்மஃ ।
ஏ॒ஷாம்-லோँ॒காநாம்॒-விँத்ரு'॑த்யை ॥
த்யௌர॑ஸி ப்ரு'தி॒வ்ய॑ஸீத்யா॑ஹ । தி॒வஶ்ச॒ ஹ்யே॑ஷா ப்ரு'॑தி॒வ்யாஶ்ச॒ ஸம்ப்ரு'॑தா । யது॒கா ।
தஸ்மா॑தே॒வமா॑ஹ ॥ வி॒ஶ்வதா॑யா அஸி பர॒மேண॒ தாம்நேத்யா॑ஹ । வ்ரு'ஷ்டி॒ர்வை வி॒ஶ்வதா॑யாஃ । வ்ரு'ஷ்டி॑மே॒வாவ॑ருந்தே । த்ரு'க்ம்ஹ॑ஸ்வ॒ மா ஹ்வா॒ரித்யா॑ஹ॒ த்ரு'த்யை᳚ ॥ 17 ॥
வஸூ॑நா-ம்ப॒வித்ர॑ம॒ஸீத்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணா வை வஸ॑வஃ ।
தேஷாம்॒-வாँ ஏ॒த-த்பா॑க॒தேய᳚ம் । ய-த்ப॒வித்ர᳚ம் । தேப்ய॑ ஏ॒வைந॑-த்கரோதி ॥ ஶ॒ததா॑ரக்ம் ஸ॒ஹஸ்ர॑தார॒மித்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணேஷ்வே॒வாயு॑-ர்ததாதி ஸர்வ॒த்வாய॑ ॥ த்ரி॒வ்ரு'-த்ப॑லாஶஶா॒காயா᳚-ந்தர்ப॒மய॑-ம்பவதி । த்ரி॒வ்ரு'த்வை ப்ரா॒ணஃ । த்ரி॒வ்ரு'த॑மே॒வ ப்ரா॒ண-ம்ம॑த்த்ய॒தோ யஜ॑மாநே ததாதி ॥ 18 ॥
ஸௌ॒ம்யஃ ப॒ர்ண-ஸ்ஸ॑யோநி॒த்வாய॑ । ஸா॒க்ஷா-த்ப॒வித்ர॑-ந்த॒ர்பாஃ । ப்ராக்ஸா॒யமதி॒ நித॑தாதி । த-த்ப்ரா॑ணாபா॒நயோ॑ ரூ॒பம் । தி॒ர்யக்ப்ரா॒தஃ । த-த்தர்​ஶ॑ஸ்ய ரூ॒பம் । தா॒ர்​ஶ்யக்க்​ ஹ்யே॑ததஹஃ॑ । அந்நம்॒-வைँ ச॒ந்த்ரமாஃ᳚ ।
அந்ந॑-ம்ப்ரா॒ணாஃ । உ॒பய॑மே॒வோபை॒த்யஜா॑மித்வாய ॥ 19 ॥
தஸ்மா॑த॒யக்ம் ஸ॒ர்வதஃ॑ பவதே ॥ ஹு॒த-ஸ்ஸ்தோ॒கோ ஹு॒தோ த்ர॒ப்ஸ இத்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை । ஹ॒விஷோ-ऽஸ்க॑ந்தாய ।
ந ஹி ஹு॒தக்க்​ ஸ்வாஹா॑க்ரு'த॒க்க்॒ ஸ்கந்த॑தி ।
தி॒வி நாகோ॒ நாமா॒க்நிஃ । தஸ்ய॑ வி॒ப்ருஷோ॑ பாக॒தேய᳚ம் ।
அ॒க்நயே॑ ப்ரு'ஹ॒தே நாகா॒யேத்யா॑ஹ ।
நாக॑மே॒வாக்நி-ம்பா॑க॒தேயே॑ந॒ ஸம॑ர்தயதி ।
ஸ்வாஹா॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீப்யா॒மித்யா॑ஹ ।
த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோரே॒வைந॒த்-ப்ரதி॑ஷ்டாபயதி ॥ 20 ॥
ப॒வித்ர॑வ॒த்யாந॑யதி । அ॒பா-ஞ்சை॒வௌஷ॑தீநா-ஞ்ச॒ ரஸ॒க்ம்॒ ஸக்ம்ஸ்ரு'॑ஜதி । அதோ॒ ஓஷ॑தீஷ்வே॒வ ப॒ஶூ-ந்ப்ரதி॑ஷ்டாபயதி ॥ அ॒ந்வா॒ரப்ய॒ வாசம்॑-யँச்சதி ।
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ த்ரு'த்யை᳚ । தா॒ரய॑ந்நாஸ்தே । தா॒ரய॑ந்த இவ॒ ஹி து॒ஹந்தி॑ । காம॑துக்ஷ॒ இத்யா॒ஹாத்ரு'॒தீய॑ஸ்யை । த்ரய॑ இ॒மே லோ॒காஃ । இ॒மாநே॒வ லோ॒காந். யஜ॑மாநோ துஹே ॥ 21 ॥
அ॒மூமிதி॒ நாம॑ க்ரு'ஹ்ணாதி । ப॒த்ரமே॒வாஸா॒-ங்கர்மா॒விஷ்க॑ரோதி ॥ ஸா வி॒ஶ்வாயு॒-ஸ்ஸா வி॒ஶ்வவ்ய॑சா॒-ஸ்ஸா வி॒ஶ்வக॒ர்மேத்யா॑ஹ । இ॒யம்-வைँ வி॒ஶ்வாயுஃ॑ ।
அ॒ந்தரி॑க்ஷம்-விँ॒ஶ்வவ்ய॑சாஃ । அ॒ஸௌ வி॒ஶ்வக॑ர்மா ।
இ॒மாநே॒வைதாபி॑ர்லோ॒காந். ய॑தாபூ॒ர்வ-ந்து॑ஹே ।
அதோ॒ யதா᳚ ப்ரதா॒த்ரே புண்ய॑மா॒ஶாஸ்தே᳚ । ஏ॒வமே॒வைநா॑ ஏ॒ததுப॑ஸ்தௌதி । தஸ்மா॒த்-ப்ராதா॒தித்யு॒ந்நீய॒ வந்த॑மாநா உபஸ்து॒வந்தஃ॑ ப॒ஶூ-ந்து॑ஹந்தி ॥ 22 ॥
ப॒ஹு து॒க்தீந்த்ரா॑ய தே॒வேப்யோ॑ ஹ॒விரிதி॒ வாசம்॒-விँஸ்ரு'॑ஜதே । ய॒தா॒ தே॒வ॒தமே॒வ ப்ரஸௌ॑தி ।
தைவ்ய॑ஸ்ய ச மாநு॒ஷஸ்ய॑ ச॒ வ்யாவ்ரு'॑த்த்யை ।
த்ரிரா॑ஹ । த்ரிஷ॑த்யா॒ ஹி தே॒வாஃ । அவா॑சம்-யँ॒மோ-ऽந॑ந்வா-ர॒ப்யோத்த॑ராஃ । அப॑ரிமிதமே॒வாவ॑ருந்தே ॥
ந தா॑ருபா॒த்ரேண॑ துஹ்யாத் । அ॒க்நி॒வத்வை தா॑ருபா॒த்ரம் ।
ய-த்தா॑ருபா॒த்ரேண॑ து॒ஹ்யாத் ॥ 23 ॥
யா॒தயா᳚ம்நா ஹ॒விஷா॑ யஜேத । அதோ॒ கல்வா॑ஹுஃ ।
பு॒ரோ॒டாஶ॑முகாநி॒ வை ஹ॒வீக்ம்ஷி॑ । நேத இ॑தஃ புரோ॒டாஶக்ம்॑ ஹ॒விஷோ॒ யாமோ॒-ऽஸ்தீதி॑ ।
காம॑மே॒வ தா॑ருபா॒த்ரேண॑ துஹ்யாத் ॥ ஶூ॒த்ர ஏ॒வ ந து॑ஹ்யாத் । அஸ॑தோ॒ வா ஏ॒ஷ ஸம்பூ॑தஃ । யச்சூ॒த்ரஃ । அஹ॑விரே॒வ ததித்யா॑ஹுஃ । யச்சூ॒த்ரோ தோக்தீதி॑ ॥ 24 ॥
அ॒க்நி॒ஹோ॒த்ரமே॒வந து॑ஹ்யாச்சூ॒த்ரஃ । தத்தி நோத்-பு॒நந்தி॑ । ய॒தா கலு॒ வை ப॒வித்ர॑ம॒த்யேதி॑ । அத॒ தத்த॒விரிதி॑ ॥
ஸம்ப்ரு'॑ச்யத்த்வ-ம்ரு'தாவரீ॒ரித்யா॑ஹ । அ॒பா-ஞ்சை॒வௌஷ॑தீநா-ஞ்ச॒ ரஸ॒க்ம்॒ ஸக்ம்ஸ்ரு'॑ஜதி ।
தஸ்மா॑த॒பா-ஞ்சௌஷ॑தீநா-ஞ்ச॒ ரஸ॒முப॑ ஜீவாமஃ ।
ம॒ந்த்ரா தந॑ஸ்ய ஸா॒தய॒ இத்யா॑ஹ । புஷ்டி॑மே॒வ யஜ॑மாநே ததாதி ॥ ஸோமே॑ந॒ த்வா-ऽऽத॑ந॒ச்மீந்த்ரா॑ய॒ ததீத்யா॑ஹ ॥ 25 ॥
ஸோம॑மே॒வைந॑-த்கரோதி । யோ வை ஸோம॑-ம்பக்ஷயி॒த்வா ।
ஸம்॒​வँ॒த்ஸ॒ரக்ம் ஸோம॒-ந்ந பிப॑தி । பு॒ந॒ர்பக்ஷ்யோ᳚-ऽஸ்ய ஸோமபீ॒தோ ப॑வதி ॥
ஸோமஃ॒ கலு॒ வை ஸா᳚நாம்॒ய்யம் । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்-த்ஸா᳚நாம்॒ய்ய-ம்பிப॑தி । அ॒பு॒ந॒ர்பக்ஷ்யோ᳚-ऽஸ்ய ஸோமபீ॒தோ ப॑வதி । ந ம்ரு'॒ந்மயே॒நாபி॑தத்த்யாத் ।
ய-ந்ம்ரு'॒ந்மயே॑நாபித॒த்த்யாத் ।
பி॒த்ரு'॒தே॒வ॒த்யக்க்॑ ஸ்யாத் ॥ 26 ॥
அ॒ய॒ஸ்பா॒த்ரேண॑ வா தாருபா॒த்ரேண॒ வா-ऽபி॑ததாதி ।
தத்தி ஸதே॑வம் ॥ உ॒த॒ந்வத்- ப॑வதி । ஆபோ॒ வை ர॑க்ஷோ॒க்நீஃ । ரக்ஷ॑ஸா॒-மப॑ஹத்யை ॥
அத॑ஸ்தமஸி॒ விஷ்ண॑வே॒ த்வேத்யா॑ஹ । ய॒ஜ்ஞோ வை விஷ்ணுஃ॑ ।
ய॒ஜ்ஞாயை॒வைந॒தத॑ஸ்த-ங்கரோதி । விஷ்ணோ॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷ॒ஸ்வேத்யா॑ஹ॒ குப்த்யை᳚ ॥ அந॑த-ஸ்ஸாதயதி । கர்பா॑ணா॒-ந்த்ரு'த்யா॒ அப்ர॑பாதாய ।
தஸ்மா॒-த்கர்பாஃ᳚ ப்ர॒ஜாநா॒ம ப்ர॑பாதுகாஃ । உ॒பரீ॑வ॒ நித॑தாதி । உ॒பரீ॑வ॒ ஹி ஸு॑வ॒ர்கோ லோ॒கஃ । ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॒ ஸம॑ஷ்ட்யை ॥ 27 ॥
(அ॒ஸீத்யா॑ஹ॒ - த்ரு'த்யை॒ - யஜ॑மாநே ததா॒ - த்யஜா॑மித்வாய - ஸ்தாபயதி - துஹே - துஹந்தி - து॒ஹ்யா-த்- தோக்தீதி॒ - ததீத்யா॑ஹ - ஸ்யாத் - ஸாதயதி॒ பஞ்ச॑ ச) (அ. 3)
அநுவாகம் 4 - ஹவிர்நிர்வாபஃ
கர்ம॑ணே வா-ந்தே॒வேப்யஃ॑ ஶகேய॒மித்யா॑ஹ॒ ஶக்த்யை᳚ ।
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ வை ஸந்த॑தி॒மநு॑ ப்ர॒ஜாஃ ப॒ஶவோ॒ யஜ॑மாநஸ்ய॒ ஸந்தா॑யந்தே । ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ விச்சி॑த்தி॒மநு॑ ப்ர॒ஜாஃ ப॒ஶவோ॒ யஜ॑மாநஸ்ய॒ விச்சி॑த்யந்தே ।
ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ ஸந்த॑திரஸி ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ த்வா॒ ஸந்த॑த்யை ஸ்த்ரு'ணாமி॒ ஸந்த॑த்யை த்வா ய॒ஜ்ஞஸ்யேத்யாஹ॑வ॒நீயா॒-த்ஸந்த॑நோதி । யஜ॑மாநஸ்ய ப்ர॒ஜாயை॑ பஶூ॒நாக்ம் ஸந்த॑த்யை ॥ அ॒பஃ ப்ரண॑யதி । ஶ்ர॒த்தா வா ஆபஃ॑ । ஶ்ர॒த்தாமே॒வாரப்ய॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ரதி । அ॒பஃ ப்ரண॑யதி । ய॒ஜ்ஞோ வா ஆபஃ॑ ॥ 28 ॥
ய॒ஜ்ஞமே॒வாரப்ய॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ரதி । அ॒பஃ ப்ரண॑யதி । வஜ்ரோ॒ வா ஆபஃ॑ । வஜ்ர॑மே॒வ ப்ராத்ரு'॑வ்யேப்யஃ ப்ர॒ஹ்ரு'த்ய॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ரதி । அ॒பஃ ப்ரண॑யதி ।
ஆபோ॒ வை ர॑க்ஷோ॒க்நீஃ । ரக்ஷ॑ஸா॒-மப॑ஹத்யை । அ॒பஃ ப்ரண॑யதி । ஆபோ॒ வை தே॒வாநா᳚-ம்ப்ரி॒ய-ந்தாம॑ ।
தே॒வாநா॑மே॒வ ப்ரி॒ய-ந்தாம॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ரதி ॥ 29 ॥
அ॒பஃ ப்ரண॑யதி । ஆபோ॒ வை ஸர்வா॑ தே॒வதாஃ᳚ ।
தே॒வதா॑ ஏ॒வாரப்ய॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ரதி ॥ வேஷா॑ய॒ த்வேத்யா॑ஹ । வேஷா॑ய॒ ஹ்யே॑நதாத॒த்தே ॥ ப்ரத்யு॑ஷ்ட॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ ப்ரத்யு॑ஷ்டா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ ।
ரக்ஷ॑ஸா॒-மப॑ஹத்யை ॥ தூர॒ஸீத்யா॑ஹ । ஏ॒ஷ வை துர்யோ॒-ऽக்நிஃ । தம்-யँதநு॑பஸ்ப்ரு'ஶ்யாதீ॒யாத் ॥ 30 ॥
அ॒த்த்வ॒ர்யு-ஞ்ச॒ யஜ॑மாந-ஞ்ச॒ ப்ரத॑ஹேத் । உ॒ப॒ஸ்ப்ரு'ஶ்யாத்யே॑தி । அ॒த்த்வ॒ர்யோஶ்ச॒ யஜ॑மாநஸ்ய॒ சாப்ர॑தாஹாய ॥ தூர்வ॒ தம்​யோँ᳚-ऽஸ்மா-ந்தூர்வ॑தி॒ த-ந்தூ᳚ர்வ॒ யம்-வँ॒ய-ந்தூர்வா॑ம॒ இத்யா॑ஹ ।
த்வௌ வாவ புரு॑ஷௌ । ய-ஞ்சை॒வ தூர்வ॑தி । யஶ்சை॑ந॒-ந்தூர்வ॑தி । தாவு॒பௌ ஶு॒சா-ऽர்ப॑யதி ॥ த்வ-ந்தே॒வாநா॑மஸி॒ ஸஸ்நி॑தம॒-ம்பப்ரி॑தம॒-ஞ்ஜுஷ்ட॑தமம்॒-வँஹ்நி॑தம-ந்தேவ॒ஹூத॑ம॒மித்யா॑ஹ । ய॒தா॒ ய॒ஜுரே॒வை தத் ॥ 31 ॥
அஹ்ரு॑தமஸி ஹவி॒ர்தாந॒-மித்யா॒ஹாநா᳚ர்த்யை ।
த்ரு'க்ம்ஹ॑ஸ்வ॒ மா ஹ்வா॒ரித்யா॑ஹ॒ த்ரு'த்யை᳚ ॥
மி॒த்ரஸ்ய॑ த்வா॒ சக்ஷு॑ஷா॒ ப்ரேக்ஷ॒ இத்யா॑ஹ மித்ர॒த்வாய॑ ।
மா பேர்மா ஸம்​விँ॑க்தா॒ மா த்வா॑ ஹிக்ம்ஸிஷ॒-மித்யா॒ஹாஹிக்ம்॑ஸாயை । யத்வை கி-ஞ்ச॒ வாதோ॒ நாபி॒வாதி॑ ।
த-த்ஸர்வம்॑-வँருணதேவ॒த்ய᳚ம் ॥ உ॒ரு வாதா॒யேத்யா॑ஹ । அவா॑ருணமே॒வைந॑-த்கரோதி ॥ தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ
ப்ர॑ஸ॒வ இத்யா॑ஹ॒ ப்ரஸூ᳚த்யை ।
அ॒ஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ ॥ 32 ॥
அ॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚ம் ।
பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யை᳚ । அ॒க்நயே॒ ஜுஷ்ட॒-ந்நிர்வ॑பா॒மீத்யா॑ஹ । அ॒க்நய॑ ஏ॒வைநா॒ஞ்ஜுஷ்டம்॒
நிர்வ॑பதி । த்ரிர்யஜு॑ஷா । த்ரய॑ இ॒மே லோ॒காஃ ।
ஏ॒ஷாம்-லோँ॒காநா॒மாப்த்யை᳚ । தூ॒ஷ்ணீ-ஞ்ச॑து॒ர்தம் ।
அப॑ரிமிதமே॒வாவ॑ருந்தே । ஸ ஏ॒வமே॒வாநு॑பூ॒ர்வக்ம் ஹ॒வீக்ம்ஷி॒ நிர்வ॑பதி ॥ 33 ॥
இ॒த-ந்தே॒வாநா॑மி॒தமு॑ ந-ஸ்ஸ॒ஹேத்யா॑ஹ॒ வ்யாவ்ரு'॑த்த்யை ॥
ஸ்பா॒த்யை த்வா॒ நாரா᳚த்யா॒ இத்யா॑ஹ॒ குப்த்யை᳚ । தம॑ஸீவ॒ வா ஏ॒ஷோ᳚-ऽந்தஶ்ச॑ரதி । யஃ ப॑ரீ॒ணஹி॑ ॥ ஸுவ॑ர॒பி விக்யே॑ஷம்-வைँஶ்வாந॒ர-ஞ்ஜ்யோதி॒ரித்யா॑ஹ ।
ஸுவ॑ரே॒வாபி வி ப॑ஶ்யதி வைஶ்வாந॒ர-ஞ்ஜ்யோதிஃ॑ ।
த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ ஹ॒விஷி॑ க்ரு'ஹீ॒த உத॑வேபேதாம் ॥
த்ரு'க்ம்ஹ॑ந்தா॒-ந்துர்யா॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோரித்யா॑ஹ ।
க்ரு'॒ஹாணா॒-ந்த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோ-ர்த்ரு'த்யை᳚ ॥
உ॒ர்வ॑ந்தரி॑க்ஷ॒-மந்வி॒ஹீத்யா॑ஹ॒ கத்யை᳚ ॥
அதி॑த்யாஸ்த்வோ॒பஸ்தே॑ ஸாதயா॒மீத்யா॑ஹ । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ । அ॒ஸ்யா ஏ॒வைந॑து॒பஸ்தே॑ ஸாதயதி ॥
அக்நே॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷ॒ஸ்வேத்யா॑ஹ॒ குப்த்யை᳚ ॥ 34 ॥
(ய॒ஜ்ஞோ வா ஆபோ॒ - தாம॑ ப்ர॒ணீய॒ ப்ரச॑ர - த்யதீ॒யா - தே॒த-த்- பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ - ஹ॒விக்ம்ஷி॒ நிர்வ॑பதி॒ - கத்யை॑ ச॒த்வாரி॑ ச) (அ. 4)
அநுவாகம் 5 - வ்ரீஹ்யவகாதஃ
இந்த்ரோ॑ வ்ரு'॒த்ரம॑ஹந்ந் । ஸோ॑-ऽபஃ । அ॒ப்ய॑ம்ரியத ।
தாஸாம்॒-யँந்மேத்த்யம்॑-யँ॒ஜ்ஞிய॒க்ம்॒ ஸதே॑வ॒மாஸீ᳚த் । ததபோத॑க்ராமத் । தே த॒ர்பா அ॑பவந்ந் । ய-த்த॒ர்பைர॒ப உ॑த்பு॒நாதி॑ । யா ஏ॒வ மேத்த்யா॑ ய॒ஜ்ஞியா॒-ஸ்ஸதே॑வா॒ ஆபஃ॑ । தாபி॑ரே॒வைநா॒ உத்பு॑நாதி । த்வாப்யா॒முத்பு॑நாதி ॥ 35 ॥
த்வி॒பா-த்யஜ॑மாநஃ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ॥ தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தோத்-பு॑நா॒த்வித்யா॑ஹ । ஸ॒வி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூத ஏ॒வைநா॒ உத்பு॑நாதி । அச்சி॑த்ரேண ப॒வித்ரே॒ணேத்யா॑ஹ । அ॒ஸௌ வா ஆ॑தி॒த்யோ-ऽச்சி॑த்ர-ம்ப॒வித்ர᳚ம் । தேநை॒வைநா॒ உத்பு॑நாதி । வஸோ॒-ஸ்ஸூர்ய॑ஸ்ய ர॒ஶ்மிபி॒ரித்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணா வா ஆபஃ॑ । ப்ரா॒ணா வஸ॑வஃ । ப்ரா॒ணா ர॒ஶ்மயஃ॑ ॥ 36 ॥
ப்ரா॒ணைரே॒வ ப்ரா॒ணாந்-த்ஸம்ப்ரு'॑ணக்தி । ஸா॒வி॒த்ரி॒யர்சா ।
ஸ॒வி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூத-ம்மே॒ கர்மா॑ஸ॒திதி॑ ।
ஸ॒வி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூதமே॒வாஸ்ய॒ கர்ம॑ பவதி ।
ப॒ச்சோ கா॑யத்ரி॒யா த்ரி॑ஷ்ஷம்ரு'த்த॒த்வாய॑ ॥
ஆபோ॑ தேவீரக்ரேபுவோ அக்ரேகுவ॒ இத்யா॑ஹ ।
ரூ॒ப-மே॒வாஸா॑மே॒த-ந்ம॑ஹி॒மாநம்॒-வ்யாँச॑ஷ்டே ।
அக்ர॑ இ॒மம்-யँ॒ஜ்ஞ-ந்ந॑ய॒தாக்ரே॑
ய॒ஜ்ஞப॑தி॒மித்யா॑ஹ । அக்ரே॑ ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞ-ந்ந॑யந்தி ।
அக்ரே॑ ய॒ஜ்ஞப॑திம் ॥ 37 ॥
யு॒ஷ்மாநிந்த்ரோ॑ ऽவ்ரு'ணீத வ்ரு'த்ர॒தூயே॑ யூ॒யமிந்த்ர॑மவ்ரு'ணீத்த்வம்-வ்ரு'ँத்ர॒தூர்ய॒ இத்யா॑ஹ ।
வ்ரு'॒த்ரக்ம் ஹ॑ ஹநி॒ஷ்யந்நிந்த்ர॒ ஆபோ॑ வவ்ரே ।
ஆபோ॒ ஹேந்த்ரம்॑-வँவ்ரிரே । ஸ॒ஜ்ஞாம்-மே॒வாஸா॑மே॒த-த்ஸாமா॑நம்॒-வ்யாँச॑ஷ்டே ॥ ப்ரோக்ஷி॑தா॒-ஸ்ஸ்தேத்யா॑ஹ । தேநாபஃ॒ ப்ரோக்ஷி॑தாஃ ॥ அ॒க்நயே॑ வோ॒ ஜுஷ்ட॒-ம்ப்ரோக்ஷா᳚-ம்ய॒க்நீஷோமா᳚ப்யா॒-மித்யா॑ஹ ।
ய॒தா॒ தே॒வ॒தமே॒வைநா॒-ந்ப்ரோக்ஷ॑தி । த்ரிஃ ப்ரோக்ஷ॑தி । த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞஃ ॥ 38 ॥
அதோ॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை । ஶுந்த॑த்த்வம்॒
தைவ்யா॑ய॒ கர்ம॑ணே தேவய॒ஜ்யாயா॒ இத்யா॑ஹ ।
தே॒வ॒ய॒ஜ்யாயா॑ ஏ॒வைநா॑நி ஶுந்ததி । த்ரிஃ ப்ரோக்ஷ॑தி । த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞஃ । அதோ॑ மேத்த்ய॒த்வாய॑ । அவ॑தூத॒க்ம்॒ ரக்ஷோ-ऽவ॑தூதா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ ।
ரக்ஷ॑ஸா॒-மப॑ஹத்யை । அதி॑த்யா॒ஸ்த்வக॒ஸீத்யா॑ஹ । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ ॥ 39 ॥
அ॒ஸ்யா ஏ॒வைந॒-த்த்வச॑-ங்கரோதி । ப்ரதி॑ த்வா ப்ரு'தி॒வீ வே॒த்த்வித்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ॥ பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ரதீ॒சீந॑க்ரீவ॒-முத்த॑ரலோ॒மோப॑ஸ்த்ரு'ணாதி மேத்த்ய॒த்வாய॑ ।
தஸ்மா᳚-த்பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ர॒த்யஞ்சஃ॑ ப॒ஶவோ॒ மேத॒முப॑திஷ்டந்தே । தஸ்மா᳚-த்ப்ர॒ஜா ம்ரு'॒க-ங்க்ராஹு॑காஃ । ய॒ஜ்ஞோ தே॒வேப்யோ॒ நிலா॑யத ।
க்ரு'ஷ்ணோ॑ ரூ॒ப-ங்க்ரு'॒த்வா । ய-த்க்ரு'॑ஷ்ணாஜி॒நே ஹ॒விர॑த்த்யவ॒ஹந்தி॑ । ய॒ஜ்ஞாதே॒வ-த-த்ய॒ஜ்ஞ-ம்ப்ரயு॑ங்க்தே । ஹ॒விஷோ-ऽஸ்க॑ந்தாய ॥ 40 ॥
அ॒தி॒ஷவ॑ணமஸி வாநஸ்ப॒த்யமித்யா॑ஹ । அ॒தி॒ஷவ॑ண-மே॒வைந॑-த்கரோதி । ப்ரதி॒ த்வா-ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக்வே॒த்த்வித்யா॑ஹ ஸய॒த்வாய॑ ॥
அ॒க்நேஸ்த॒நூ-ர॒ஸீத்யா॑ஹ । அ॒க்நேர்வா ஏ॒ஷா த॒நூஃ ।
யதோஷ॑தயஃ । வா॒சோ வி॒ஸர்ஜ॑ந॒மித்யா॑ஹ ।
ய॒தா ஹி ப்ர॒ஜா ஓஷ॑தீநா-ம॒ஶ்நந்தி॑ । அத॒ வாசம்॒-விँஸ்ரு'॑ஜந்தே । தே॒வவீ॑தயே த்வா க்ரு'ஹ்ணா॒மீத்யா॑ஹ ॥ 41 ॥
தே॒வதா॑பிரே॒வைந॒-த்ஸம॑ர்தயதி ॥
அத்ரி॑ரஸி வாநஸ்ப॒த்ய இத்யா॑ஹ । க்ராவா॑ண-மே॒வைந॑-த்கரோதி ।
ஸ இ॒த-ந்தே॒வேப்யோ॑ ஹ॒வ்யக்ம் ஸு॒ஶமி॑ ஶமி॒ஷ்வேத்யா॑ஹ॒ ஶாந்த்யை᳚ ॥ ஹவி॑ஷ்க்ரு'॒தேஹீத்யா॑ஹ ।
ய ஏ॒வ தே॒வாநாக்ம்॑ ஹவி॒ஷ்க்ரு'தஃ॑ । தாந். ஹ்வ॑யதி ।
த்ரிர்​ஹ்வ॑யதி । த்ரிஷ॑த்யா॒ ஹி தே॒வாஃ ॥ இஷ॒மா வ॒தோர்ஜ॒மா வ॒தேத்யா॑ஹ ॥ 42 ॥
இஷ॑மே॒வோர்ஜம்॒-யँஜ॑மாநே ததாதி ।
த்யு॒மத்வ॑தத வ॒யக்ம் ஸ॑கா॒ந்த-ஞ்ஜே॒ஷ்மேத்யா॑ஹ॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யாபிபூத்யை ॥ மநோ᳚-ஶ்ஶ்ர॒த்தாதே॑வஸ்ய॒ யஜ॑மாநஸ்யாஸுர॒க்நீ வாக் । ய॒ஜ்ஞா॒யு॒தேஷு॒ ப்ரவி॑ஷ்டா-ऽऽஸீத் । தே-ऽஸு॑ரா॒ யாவ॑ந்தோ யஜ்ஞாயு॒தாநா॑மு॒த்வத॑தா-மு॒பாஶ்ரு'॑ண்வந்ந் ।
தே பரா॑-ऽபவந்ந் । தஸ்மா॒-த்ஸ்வாநா॒-ம்மத்த்யே॑-ऽவ॒ஸாய॑ யஜேத । யாவ॑ந்தோ-ऽஸ்ய॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யா யஜ்ஞாயு॒தாநா॑-மு॒த்வத॑தா-முபஶ்ரு'॒ண்வந்தி॑ । தே பரா॑ பவந்தி ।
உ॒ச்சை-ஸ்ஸ॒மாஹ॑ந்த॒வா ஆ॑ஹ॒ விஜி॑த்யை ॥ 43 ॥
வ்ரு'॒ங்க்த ஏ॑ஷாமிந்த்ரி॒யம்-வீँ॒ர்ய᳚ம் । ஶ்ரேஷ்ட॑ ஏஷா-ம்பவதி ॥ வ॒ர்॒ஷ வ்ரு'॑த்தமஸி॒ ப்ரதி॑ த்வா வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தம்-வேँ॒த்த்வித்யா॑ஹ ।
வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தா॒ வா ஓஷ॑தயஃ ।
வ॒ர்॒ஷவ்ரு'॑த்தா இ॒ஷீகா॒-ஸ்ஸம்ரு'॑த்த்யை ।
ய॒ஜ்ஞக்ம் ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யநு॒ ப்ராவி॑ஶந்ந் ।
தாந்ய॒ஸ்நா ப॒ஶுப்யோ॑ நி॒ரவா॑தயந்த ।
துஷை॒ரோஷ॑தீப்யஃ ॥ பரா॑பூத॒க்ம்॒ ரக்ஷஃ॒ பரா॑பூதா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ ।
ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை ॥ 44 ॥
ரக்ஷ॑ஸா-ம்பா॒கோ॑-ऽஸீத்யா॑ஹ । துஷை॑ரே॒வ ரக்ஷாக்ம்॑ஸி நி॒ரவ॑தயதே । அ॒ப உப॑ஸ்ப்ரு'ஶதி மேத்த்ய॒த்வாய॑ । வா॒யுர்வோ॒ வி வி॑ந॒க்த்வித்யா॑ஹ । ப॒வித்ரம்॒-வைँ வா॒யுஃ । பு॒நாத்யே॒வைநாந்॑ । அ॒ந்தரி॑க்ஷாதிவ॒ வா ஏ॒தே ப்ரஸ்க॑ந்தந்தி । யே ஶூர்பா᳚த் । தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ஹிர॑ண்யபாணிஃ॒ ப்ரதி॑க்ரு'ஹ்ணா॒த்வித்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ।
ஹ॒விஷோ-ऽஸ்க॑ந்தாய । த்ரிஷ்ப॒லீக॑ர்த॒வா ஆ॑ஹ । த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞஃ । அதோ॑ மேத்த்ய॒த்வாய॑ ॥ 45 ॥
(த்வாப்யா॒மு-த்பு॑நாதி - ர॒ஶ்மயோ॑ - நய॒ந்த்யக்ரே॑ ய॒ஜ்ஞப॑திம் - ँய॒ஜ்ஞோ - ऽதி॑தி॒ - ரஸ்க॑ந்தாய - க்ரு'ஹ்ணா॒மீத்யா॑ஹ - வ॒தேத்யா॑ஹ॒ - விஜி॑த்யா॒ - அப॑ஹத்யா॒ - அஸ்க॑ந்தாய॒ த்ரீணி॑ ச) (அ. 5)
அநுவாகம் 6 - தண்டுலபேஷணம்
அவ॑தூத॒க்ம்॒ ரக்ஷோ-ऽவ॑தூதா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ । ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை । அதி॑த்யா॒ஸ்த்வக॒ஸீத்யா॑ஹ । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ । அ॒ஸ்யா ஏ॒வைந॒-த்த்வச॑-ங்கரோதி । ப்ரதி॑ த்வா ப்ரு'தி॒வீ வே॒த்த்வித்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ।
பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ரதீ॒சீந॑க்ரீவ॒-முத்த॑ரலோ॒மோப॑ஸ்த்ரு'ணாதி மேத்த்ய॒த்வாய॑ । தஸ்மா᳚-த்பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ர॒த்யஞ்சஃ॑ ப॒ஶவோ॒ மேத॒முப॑திஷ்டந்தே । தஸ்மா᳚-த்ப்ர॒ஜா ம்ரு'॒க-ங்க்ராஹு॑காஃ । ய॒ஜ்ஞோ தே॒வேப்யோ॒ நிலா॑யத ॥ 46 ॥
க்ரு'ஷ்ணோ॑ ரூ॒ப-ங்க்ரு'॒த்வா । ய-த்க்ரு'॑ஷ்ணாஜி॒நே ஹ॒விர॑திபி॒நஷ்டி॑ । ய॒ஜ்ஞாதே॒வ த-த்ய॒ஜ்ஞ-ம்ப்ரயு॑ங்க்தே । ஹ॒விஷோ-ऽஸ்க॑ந்தாய ॥ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ ஸ॒ஹாஸ்தா᳚ம் । தே ஶ॑ம்யாமா॒த்ரமேக॒மஹ॒ர்வ்யைதாக்ம்॑ ஶம்யாமா॒த்ரமேக॒மஹஃ॑ ॥ தி॒வ-ஸ்ஸ்க॑ம்ப॒நிர॑ஸி॒ ப்ரதி॒ த்வா ऽதி॑த்யா॒ஸ்த்வக்வே॒த்த்வித்யா॑ஹ ।
த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோ-ர்வீத்யை᳚ । தி॒ஷணா॑-ऽஸி பர்வ॒த்யா
ப்ரதி॑ த்வா தி॒வ-ஸ்ஸ்க॑ம்ப॒நிர்வே॒த்த்வித்யா॑ஹ ।
த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோ-ர்வித்ரு'॑த்யை ॥ 47 ॥
தி॒ஷணா॑-ऽஸி பார்வதே॒யீ ப்ரதி॑ த்வா பர்வ॒திர்வே॒த்த்வித்யா॑ஹ । த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோர்த்ரு'த்யை᳚ ॥ தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வ இத்யா॑ஹ॒ ப்ரஸூ᳚த்யை । அ॒ஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ । அ॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚ம் । பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யை᳚ ।
அதி॑வபா॒மீத்யா॑ஹ । ய॒தா॒தே॒வ॒த-மே॒வைநா॒நதி॑ வபதி ॥ தா॒ந்ய॑மஸி திநு॒ஹி தே॒வாநித்யா॑ஹ । ஏ॒தஸ்ய॒ யஜு॑ஷோ வீ॒ர்யே॑ண ॥ 48 ॥
யாவ॒தேகா॑ தே॒வதா॑ கா॒மய॑தே॒ யாவ॒தேகா᳚ । தாவ॒தாஹு॑திஃ ப்ரததே । ந ஹி ததஸ்தி॑ । யத்தாவ॑தே॒வ ஸ்யாத் । யாவ॑ஜ்ஜு॒ஹோதி॑ ॥ ப்ரா॒ணாய॑ த்வா-ऽபா॒நாய॒ த்வேத்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணாநே॒வ யஜ॑மாநே ததாதி । தீ॒ர்காமநு॒ ப்ரஸி॑தி॒மாயு॑ஷே தா॒மித்யா॑ஹ । ஆயு॑ரே॒வாஸ்மி॑-ந்ததாதி ।
அ॒ந்தரி॑க்ஷாதிவ॒ வா ஏ॒தாநி॒ ப்ரஸ்க॑ந்தந்தி । யாநி॑ த்ரு'॒ஷதஃ॑ । தே॒வோ வஃ॑ ஸவி॒தா ஹிர॑ண்யபாணிஃ॒ ப்ரதி॑ க்ரு'ஹ்ணா॒த்வித்யா॑ஹ॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை । ஹ॒விஷோ-ऽஸ்க॑ந்தாய ॥
அஸம்॑​வँபந்தீ பிக்ம்॑ஷா॒ணூநி॑ குருதா॒தித்யா॑ஹ மேத்த்ய॒த்வாய॑ ॥ 49 ॥
(நிலா॑யத॒ - வித்ரு'॑த்யை - வீ॒ர்யே॑ண - ஸ்கந்தந்தி ச॒த்வாரி॑ ச ) (அ. 6)
அநுவாகம் 7 - கபாலோபதாநம்
த்ரு'ஷ்டி॑ரஸி॒ ப்ரஹ்ம॑ ய॒ச்சேத்யா॑ஹ॒ த்ரு'த்யை᳚ ॥
அபா᳚க்நே॒ ऽக்நிமா॒மாத॑-ஞ்ஜஹி॒ நிஷ்க்ர॒வ்யாதக்ம்॑
ஸே॒தா தே॑வ॒யஜம்॑-வँ॒ஹேத்யா॑ஹ ।
ய ஏ॒வாமாத்க்ர॒வ்யாத் । தம॑ப॒ஹத்ய॑ । மேத்த்யே॒-ऽக்நௌ க॒பால॒முப॑ததாதி ॥ நிர்த॑க்த॒க்ம்॒ ரக்ஷோ॒ நிர்த॑க்தா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ । ரக்ஷாக்॑ஸ்யே॒வ
நிர்த॑ஹதி । அ॒க்நி॒வத்யுப॑ததாதி । அ॒ஸ்மிந்நே॒வ லோ॒கே ஜ்யோதி॑ர்தத்தே । அங்கா॑ர॒மதி॑-வர்தயதி ॥ 50 ॥
அ॒ந்தரி॑க்ஷ ஏ॒வ ஜ்யோதி॑ர்தத்தே ।
ஆ॒தி॒த்யமே॒வாமுஷ்மி॑ந் ँலோ॒கே ஜ்யோதி॑ர்தத்தே ।
ஜ்யோதி॑ஷ்மந்தோ-ऽஸ்மா இ॒மே லோ॒கா ப॑வந்தி ।
ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ॥ த்ரு॒வம॑ஸி ப்ரு'தி॒வீ-ந்த்ரு'॒க்ம்॒ஹேத்யா॑ஹ । ப்ரு'॒தி॒வீமே॒வைதேந॑ த்ரு'க்ம்ஹதி ।
த॒ர்த்ரம॑ஸ்ய॒ந்தரி॑க்ஷ-ந்த்ரு'॒க்ம்॒ஹேத்யா॑ஹ । அ॒ந்தரி॑க்ஷமே॒வைதேந॑ த்ரு'க்ம்ஹதி ।
த॒ருண॑மஸி॒ திவ॑-ந்த்ரு'॒க்ம்॒ஹேத்யா॑ஹ । திவ॑மே॒வைதேந॑ த்ரு'க்ம்ஹதி ॥ 51 ॥
தர்மா॑ஸி॒ திஶோ॑ த்ரு'॒க்ம்॒ஹேத்யா॑ஹ ।
திஶ॑ ஏ॒வைதேந॑ த்ரு'க்ம்ஹதி । இ॒மாநே॒வைதை-ர்லோ॒கா-ந்த்ரு'க்ம்॑ஹதி । த்ரு'க்ம் ஹ॑ந்தே-ऽஸ்மா இ॒மே லோ॒காஃ ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபிஃ॑ । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ॥ த்ரீண்யக்ரே॑ க॒பாலா॒ந்யுப॑ததாதி । த்ரய॑ இ॒மே லோ॒காஃ ।
ஏ॒ஷாம்-லோँ॒காநா॒மாப்த்யை᳚ ।
ஏக॒மக்ரே॑ க॒பால॒முப॑ததாதி ।
ஏகம்॒-வாँ அக்ரே॑ க॒பால॒-ம்புரு॑ஷஸ்ய ஸ॒பம்​வँ॑தி ॥ 52 ॥
அத॒ த்வே । அத॒ த்ரீணி॑ । அத॑ ச॒த்வாரி॑ । அதா॒ஷ்டௌ ।
தஸ்மா॑த॒ஷ்டாக॑பால॒-ம்புரு॑ஷஸ்ய॒ ஶிரஃ॑ ।
யதே॒வ-ங்க॒பாலா᳚ந்யுப॒ ததா॑தி । ய॒ஜ்ஞோ வை ப்ர॒ஜாப॑திஃ । ய॒ஜ்ஞமே॒வ ப்ர॒ஜாப॑தி॒க்ம்॒ ஸக்க்​ஸ்க॑ரோதி ।
ஆ॒த்மாந॑மே॒வ த-த்ஸக்க்​ஸ்க॑ரோதி । தக்ம் ஸக்க்​ஸ்க்ரு'॑தமா॒த்மாந᳚ம் ॥ 53 ॥
அ॒முஷ்மி॑ந் ँலோ॒கே-ऽநு॒பரை॑தி ॥ யத॒ஷ்டாவு॑ப॒ ததா॑தி । கா॒ய॒த்ரி॒யா த-த்ஸம்மி॑தம் । யந்நவ॑ । த்ரி॒வ்ரு'தா॒ தத் । ய-த்தஶ॑ । வி॒ராஜா॒ தத் । யதேகா॑தஶ । த்ரி॒ஷ்டுபா॒ தத் । யத்த்வாத॑ஶ ॥ 54 ॥
ஜக॑த்யா॒ தத் । சந்தஃ॑ ஸம்மிதாநி॒ ஸ உ॑ப॒தத॑-த்க॒பாலா॑நி । இ॒மாந் ँலோ॒காந॑நுபூ॒ர்வ-ந்திஶோ॒ வித்ரு'॑த்யை த்ரு'க்ம்ஹதி । அதாயுஃ॑ ப்ரா॒ணா-ந்ப்ர॒ஜா-ம்ப॒ஶூந். யஜ॑மாநே ததாதி । ஸ॒ஜா॒தாந॑ஸ்மா அ॒பிதோ॑ பஹு॒லாந் க॑ரோதி ॥
சித॒-ஸ்ஸ்தேத்யா॑ஹ । ய॒தா॒ ய॒ஜுரே॒வைதத் ॥
ப்ரு'கூ॑ணா॒மங்கி॑ரஸா॒-ந்தப॑ஸா தப்யத்த்வ॒மித்யா॑ஹ ।
தே॒வதா॑நா-மே॒வைநா॑நி॒ தப॑ஸா தபதி । தாநி॒ தத॒-ஸ்ஸக்க்​ஸ்தி॑தே । யாநி॑ க॒ர்மே க॒பாலா᳚ந் யுபசி॒ந்வந்தி॑ வே॒தஸ॒ இதி॒ சது॑ஷ்பதய॒ர்சா விமு॑ஞ்சதி । சது॑ஷ்பாதஃ ப॒ஶவஃ॑ । ப॒ஶுஷ்வே॒வோபரி॑ஷ்டா॒-த்ப்ரதி॑திஷ்டதி ॥ 55 ॥
(வ॒ர்த॒ய॒தி॒ - திவ॑மே॒வைதேந॑ த்ரு'க்ம்ஹதி - ஸ॒ம்பவ॑தி॒ - தக்ம் ஸக்க்​ஸ்க்ரு'॑தமா॒த்மாநம்॒ - த்வாத॑ஶ॒ - ஸக்க்​ஸ்தி॑தே॒ த்ரீணி॑ ச) (அ. 7)
அநுவாகம் 8 - புரோடாஶாநிஷ்பாதநம்
தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வ இத்யா॑ஹ॒ ப்ரஸூ᳚த்யை । அ॒ஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ ।
அ॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚ம் ।
பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யை᳚ ।
ஸம்​வँ॑பா॒மீத்யா॑ஹ । ய॒தா॒ தே॒வ॒தமே॒வைநா॑நி॒ ஸம்​வँ॑பதி ॥ ஸமாபோ॑ அ॒த்பிர॑க்மத॒ ஸமோஷ॑தயோ॒ ரஸே॒நேத்யா॑ஹ । ஆபோ॒ வா ஓஷ॑தீ-ர்ஜிந்வந்தி । ஓஷ॑தயோ॒-ऽபோ ஜி॑ந்வந்தி ।
அ॒ந்யா வா ஏ॒தாஸா॑ம॒ந்யா ஜி॑ந்வந்தி ॥ 56 ॥
தஸ்மா॑தே॒வமா॑ஹ । ஸக்ம் ரே॒வதீ॒-ர்ஜக॑தீபி॒-ர்மது॑மதீ॒-ர்மது॑மதீபி-ஸ்ஸ்ரு'ஜ்யத்த்வ॒மித்யா॑ஹ ।
ஆபோ॒ வை ரே॒வதீஃ᳚ । ப॒ஶவோ॒ ஜக॑தீஃ । ஓஷ॑தயோ॒ மது॑மதீஃ । ஆப॒ ஓஷ॑தீஃ ப॒ஶூந் । தாநே॒வாஸ்மா॑ ஏக॒தா ஸ॒க்ம்॒ஸ்ரு'ஜ்ய॑ । மது॑மதஃ கரோதி ।
அ॒த்ப்யஃ பரி॒ ப்ரஜா॑தா-ஸ்ஸ்த॒ ஸம॒த்பிஃ ப்ரு'॑ச்யத்த்வ॒மிதி॑ ப॒ர்யாப்லா॑வயதி ।
யதா॒ ஸுவ்ரு'॑ஷ்ட இ॒மாம॑நு வி॒ஸ்ரு'த்ய॑ ॥ 57 ॥
ஆப॒ ஓஷ॑தீர்ம॒ஹய॑ந்தி । தா॒த்ரு'கே॒வ தத் ॥
ஜந॑யத்யை த்வா॒ ஸம்​யௌँ॒மீத்யா॑ஹ । ப்ர॒ஜா ஏ॒வைதேந॑ தாதார । அ॒க்நயே᳚ த்வா॒-ऽக்நீஷோமா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ வ்யாவ்ரு'॑த்த்யை । ம॒கஸ்ய॒ ஶிரோ॒-ऽஸீத்யா॑ஹ ।
ய॒ஜ்ஞோ வை ம॒கஃ । தஸ்யை॒தச்சிரஃ॑ । ய-த்பு॑ரோ॒டாஶஃ॑ । தஸ்மா॑தே॒வமா॑ஹ ॥ 58 ॥
க॒ர்மோ॑-ऽஸி வி॒ஶ்வாயு॒ரித்யா॑ஹ । விஶ்வ॑மே॒வாயு॒-ர்யஜ॑மாநே ததாதி । உ॒ரு ப்ர॑தஸ்வோ॒ரு தே॑ ய॒ஜ்ஞப॑திஃ ப்ரததா॒மித்யா॑ஹ । யஜ॑மாநமே॒வ ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபிஃ॑ ப்ரதயதி । த்வச॑-ங்க்ரு'ஹ்ணீ॒ஷ்வேத்யா॑ஹ ।
ஸர்வ॑மே॒வைந॒க்ம்॒ ஸத॑நு-ங்கரோதி । அதா॒ப ஆ॒நீய॒ பரி॑ மார்​ஷ்டி । மா॒க்ம்॒ஸ ஏ॒வ த-த்த்வச॑-ந்ததாதி । தஸ்மா᳚-த்த்வ॒சா மா॒க்ம்॒ஸ-ஞ்ச॒ந்நம் ॥
க॒ர்மோ வா ஏ॒ஷோ-ऽஶா᳚ந்தஃ ॥ 59 ॥
அ॒ர்த॒மா॒ஸே᳚-ऽர்தமாஸே॒ ப்ரவ்ரு'॑ஜ்யதே । ய-த்பு॑ரோ॒டாஶஃ॑ । ஸ ஈ᳚ஶ்வ॒ரோ யஜ॑மாநக்ம் ஶு॒சா ப்ர॒தஹஃ॑ । பர்ய॑க்நி கரோதி । ப॒ஶுமே॒வைந॑மகஃ । ஶாந்த்யா॒ அப்ர॑தாஹாய । த்ரிஃ பர்ய॑க்நி கரோதி ।
த்ர்யா॑வ்ரு'॒த்தி ய॒ஜ்ஞஃ । அதோ॒ ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை ॥
அ॒ந்தரி॑த॒க்ம்॒ ரக்ஷோ॒-ऽந்தரி॑தா॒ அரா॑தய॒ இத்யா॑ஹ ॥ 60 ॥
ரக்ஷ॑ஸா-ம॒ந்தர்​ஹி॑த்யை । பு॒ரோ॒டாஶம்॒-வாँ அதி॑ஶ்ரித॒க்ம்॒ ரக்ஷாக்॑ஸ்யஜிகாக்ம்ஸந்ந் ।
தி॒வி நாகோ॒ நாமா॒க்நீ ர॑க்ஷோ॒ஹா । ஸ ஏ॒வாஸ்மா॒-த்ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யபா॑ஹந்ந் । தே॒வஸ்த்வா॑ ஸவி॒தா ஶ்ர॑பய॒த்வித்யா॑ஹ । ஸ॒வி॒த்ரு'ப்ர॑ஸூத ஏ॒வைநக்க்॑ ஶ்ரபயதி । வர்​ஷி॑ஷ்டே॒ அதி॒ நாக॒ இத்யா॑ஹ । ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை । அ॒க்நிஸ்தே॑ த॒நுவ॒-ம்மா-ऽதி॑ தா॒கித்யா॒ஹாந॑திதாஹாய । அக்நே॑ ஹ॒வ்யக்ம் ர॑க்ஷ॒ஸ்வேத்யா॑ஹ॒ குப்த்யை᳚ ॥ 61 ॥
அவி॑தஹந்த-ஶ்ஶ்ரபய॒தேதி॒ வாசம்॒-விँஸ்ரு'॑ஜதே ।
ய॒ஜ்ஞமே॒வ ஹ॒வீக்​ஷ்ய॑பி-வ்யா॒ஹ்ரு'த்ய॒ ப்ரத॑நுதே ।
பு॒ரோ॒ருச॒மவி॑தாஹாய॒ ஶ்ரு'த்யை॑ கரோதி ॥ ம॒ஸ்திஷ்கோ॒ வை பு॑ரோ॒டாஶஃ॑ । தம்-யँந்நாபி॑வா॒ஸயே᳚த் । ஆ॒விர்ம॒ஸ்திஷ்கஃ॑ ஸ்யாத் । அ॒பிவா॑ஸயதி ।
தஸ்மா॒-த்குஹா॑ ம॒ஸ்திஷ்கஃ॑ । பஸ்ம॑நா॒-ऽபி வா॑ஸயதி ।
தஸ்மா᳚-ந்மா॒க்ம்॒ஸேநாஸ்தி॑ ச॒ந்நம் ॥ 62 ॥
வே॒தேநா॒பி வா॑ஸயதி । தஸ்மா॒-த்கேஶை॒-ஶ்ஶிரஃ॑ ச॒ந்நம் ।
அக॑லதிபாவுகோ பவதி । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ॥ ப॒ஶோர்வை ப்ர॑தி॒மா பு॑ரோ॒டாஶஃ॑ । ஸ நாய॒ஜுஷ்க॑-மபி॒வாஸ்யஃ॑ । வ்ரு'தே॑வ ஸ்யாத் । ஈ॒ஶ்வ॒ரா யஜ॑மாநஸ்ய ப॒ஶவஃ॒ ப்ரமே॑தோஃ ॥ ஸ-ம்ப்ரஹ்ம॑ணா ப்ரு'ச்ய॒ஸ்வேத்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணா வை ப்ரஹ்ம॑ ॥ 63 ॥
ப்ரா॒ணாஃ ப॒ஶவஃ॑ । ப்ரா॒ணைரே॒வ ப॒ஶூந்த்
ஸம்ப்ரு'॑ணக்தி । ந ப்ர॒மாயு॑கா பவந்தி । யஜ॑மாநோ॒ வை பு॑ரோ॒டாஶஃ॑ । ப்ர॒ஜா ப॒ஶவஃ॒ புரீ॑ஷம் ।
யதே॒வம॑பி வா॒ஸய॑தி । யஜ॑மாநமே॒வ ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபி॒-ஸ்ஸம॑ர்தயதி ॥ தே॒வா வை ஹ॒வி-ர்ப்ரு'॒த்வா-ऽப்ரு॑வந்ந் । கஸ்மி॑ந்நி॒த-ம்ம்ர॑க்ஷ்யாமஹ॒ இதி॑ ।
ஸோ᳚-ऽக்நிர॑ப்ரவீத் ॥ 64 ॥
மயி॑ த॒நூ-ஸ்ஸந்நித॑த்த்வம் । அ॒ஹம்-வँ॒ஸ்த-ஞ்ஜ॑நயிஷ்யாமி । யஸ்மி॑-ந்ம்ர॒க்ஷ்யத்த்வ॒ இதி॑ । தே தே॒வா அ॒க்நௌ த॒நூ-ஸ்ஸ-ந்ந்ய॑ததத । தஸ்மா॑தாஹுஃ ।
அ॒க்நி-ஸ்ஸர்வா॑ தே॒வதா॒ இதி॑ । ஸோ-ऽங்கா॑ரேணா॒பஃ ।
அ॒ப்ய॑பாதயத் । தத॑ ஏக॒தோ॑-ऽஜாயத ।
ஸ த்வி॒தீய॑ம॒ப்ய॑பாதயத் ॥ 65 ॥
ததோ᳚ த்வி॒தோ॑-ऽஜாயத । ஸ த்ரு'॒தீய॑-ம॒ப்ய॑பாதயத் ।
தத॑-ஸ்த்ரி॒தோ॑-ऽஜாயத । யத॒த்ப்யோ-ऽஜா॑யந்த । ததா॒ப்யாநா॑மாப்ய॒த்வம் । யதா॒த்மப்யோ ऽஜா॑யந்த ।
ததா॒த்ம்யாநா॑-மாத்ம்ய॒த்வம் ॥ தே தே॒வா ஆ॒ப்யேஷ்வ॑ம்ரு'ஜத । ஆ॒ப்யா அ॑ம்ரு'ஜத॒ ஸூர்யா᳚ப்யுதிதே । ஸூர்யா᳚ப்யுதித॒-ஸ்ஸூர்யா॑பிநிம்ருக்தே ॥ 66 ॥
ஸூர்யா॑பிநிம்ருக்தஃ குந॒கிநி॑ । கு॒ந॒கீ ஶ்யா॒வத॑தி । ஶ்யா॒வத॑ந்நக்ரதிதி॒ஷௌ । அ॒க்ர॒தி॒தி॒ஷுஃ ப॑ரிவி॒த்தே । ப॒ரி॒வி॒த்தோ வீ॑ர॒ஹணி॑ । வீ॒ர॒ஹா ப்ர॑ஹ்ம॒ஹணி॑ ।
தத்ப்ர॑ஹ்ம॒ஹண॒-ந்நாத்ய॑ச்யவத । அ॒ந்த॒ர்வே॒தி நிந॑ய॒த்யவ॑ருத்த்யை । உல்மு॑கேநா॒பி க்ரு'॑ஹ்ணாதி ஶ்ரு'த॒த்வாய॑ । ஶ்ரு'॒தகா॑மா இவ॒ ஹி தே॒வாஃ ॥ 67 ॥
(அ॒ந்யா ஜி॑ந்வந்-த்யநுவி॒ஸ்ரு'த்யை॒-வமா॒-ஹாஶா᳚ந்த-ஆஹ॒-குப்த்யை॑-ச॒ந்நம் - ப்ரஹ்மா᳚-ப்ரவீ-த்த்வி॒தீய॑ம॒ப்ய॑பாதய॒-த்ஸூர்யா॑பிநிம்ருக்தே-தே॒வாஃ) (அ. 8)
அநுவாகம் 9 - வேதிகரணம்
தே॒வஸ்ய॑ த்வா ஸவி॒துஃ ப்ர॑ஸ॒வ இதி॒ ஸ்ப்யமாத॑த்தே॒ ப்ரஸூ᳚த்யை । அ॒ஶ்விநோ᳚-ர்பா॒ஹுப்யா॒மித்யா॑ஹ । அ॒ஶ்விநௌ॒ ஹி தே॒வாநா॑மத்த்வ॒ர்யூ ஆஸ்தா᳚ம் । பூ॒ஷ்ணோ ஹஸ்தா᳚ப்யா॒மித்யா॑ஹ॒ யத்யை᳚ ॥ ஆத॑த॒ இந்த்ர॑ஸ்ய பா॒ஹுர॑ஸி॒ தக்ஷி॑ண॒ இத்யா॑ஹ । இ॒ந்த்ரி॒யமே॒வ யஜ॑மாநே ததாதி । ஸ॒ஹஸ்ர॑ப்ரு'ஷ்டி-ஶ்ஶ॒ததே॑ஜா॒ இத்யா॑ஹ ।
ரூ॒பமே॒வாஸ்யை॒த-ந்ம॑ஹி॒மாநம்॒-வ்யாँச॑ஷ்டே ॥
வா॒யுர॑ஸி தி॒க்மதே॑ஜா॒ இத்யா॑ஹ । தேஜோ॒ வை வா॒யுஃ ॥ 68 ॥
தேஜ॑ ஏ॒வாஸ்மி॑-ந்ததாதி ॥ வி॒ஷாத்வை நாமா॑ஸு॒ர ஆ॑ஸீத் । ஸோ॑-ऽபிபேத் । ய॒ஜ்ஞேந॑ மா தே॒வா அ॒பிப॑விஷ்ய॒ந்தீதி॑ । ஸ ப்ரு'॑தி॒வீம॒ப்ய॑வமீத் । ஸா ऽமே॒த்த்யா ऽப॑வத் । அதோ॒ யதிந்த்ரோ॑ வ்ரு'॒த்ரமஹந்ந்॑ । தஸ்ய॒ லோஹி॑த-ம்ப்ரு'தி॒வீமநு॒ வ்ய॑தாவத் । ஸா ऽமே॒த்த்யா ऽப॑வத் ।
ப்ரு'தி॑வி தேவயஜ॒நீத்யா॑ஹ ॥ 69 ॥
மேத்த்யா॑மே॒வைநா᳚-ந்தேவ॒யஜ॑நீ-ங்கரோதி ।
ஓஷ॑த்த்யாஸ்தே॒ மூல॒-ம்மா ஹிக்ம்॑ஸிஷ॒மித்யா॑ஹ । ஓஷ॑தீநா॒-மஹிக்ம்॑ஸாயை ॥ வ்ர॒ஜ-ங்க॑ச்ச கோ॒ஸ்தாந॒மித்யா॑ஹ । சந்தாக்ம்॑ஸி॒ வை வ்ர॒ஜோ கோ॒ஸ்தாநஃ॑ । சந்தாக்॑ஸ்யே॒வாஸ்மை᳚ வ்ர॒ஜ-ங்கோ॒ஸ்தாந॑-ங்கரோதி ॥ வர்​ஷ॑து தே॒ த்யௌரித்யா॑ஹ ।
வ்ரு'ஷ்டி॒ர்வை த்யௌஃ । வ்ரு'ஷ்டி॑மே॒வாவ॑ருந்தே ॥
ப॒தா॒ந தே॑வ ஸவிதஃ பர॒மஸ்யா᳚-ம்பரா॒வதீத்யா॑ஹ ॥ 70 ॥
த்வௌ வாவ புரு॑ஷௌ । ய-ஞ்சை॒வ த்வேஷ்டி॑ । யஶ்சை॑ந॒-ந்த்வேஷ்டி॑ । தாவு॒பௌ ப॑த்த்நாதி பர॒மஸ்யா᳚-ம்பரா॒வதி॑ ஶ॒தேந॒ பாஶைஃ᳚ । யோ᳚-ऽஸ்மா-ந்த்வேஷ்டி॒ ய-ஞ்ச॑ வ॒ய-ந்த்வி॒ஷ்மஸ்தமதோ॒ மா மௌ॒கித்யா॒ஹாநி॑ம்ருக்த்யை ॥
அ॒ரரு॒ர்வை நாமா॑ஸு॒ர ஆ॑ஸீத் ।
ஸ ப்ரு'॑தி॒வ்யாமுப॑ம்லுப்தோ-ऽஶயத் ।
த-ந்தே॒வா அப॑ஹதோ॒-ऽரருஃ॑ ப்ரு'தி॒வ்யா இதி॑ ப்ரு'தி॒வ்யா அபா᳚க்நந்ந் । ப்ராத்ரு'॑வ்யோ॒ வா அ॒ரருஃ॑ । அப॑ஹதோ॒-ऽரருஃ॑ ப்ரு'தி॒வ்யா இதி॒ யதாஹ॑ ॥ 71 ॥
ப்ராத்ரு'॑வ்யமே॒வ ப்ரு'॑தி॒வ்யா அப॑ஹந்தி । தே॑-ऽமந்யந்த ।
திவம்॒-வாँ அ॒யமி॒தஃ ப॑திஷ்ய॒தீதி॑ ।
தம॒ரரு॑ஸ்தே॒ திவ॒-ம்மா ஸ்கா॒நிதி॑ தி॒வஃ பர்ய॑பாதந்த । ப்ராத்ரு'॑வ்யோ॒ வா அ॒ரருஃ॑ । அ॒ரரு॑ஸ்தே॒ திவ॒-ம்மா ஸ்கா॒நிதி॒ யதாஹ॑ । ப்ராத்ரு'॑வ்யமே॒வ தி॒வஃ பரி॑பாததே ।
ஸ்த॒ம்ப॒ ய॒ஜுர்-ஹ॑ரதி । ப்ரு'॒தி॒வ்யா ஏ॒வ ப்ராத்ரு'॑வ்ய॒-மப॑ஹந்தி । த்வி॒தீயக்ம்॑ ஹரதி ॥ 72 ॥
அ॒ந்தரி॑க்ஷாதே॒வைந॒-மப॑ஹந்தி । த்ரு'॒தீயக்ம்॑ ஹரதி । தி॒வ ஏ॒வைந॒-மப॑ஹந்தி । தூ॒ஷ்ணீ-ஞ்ச॑து॒ர்தக்ம் ஹ॑ரதி । அப॑ரிமிதாதே॒வைந॒-மப॑ஹந்தி ॥ அஸு॑ராணாம்॒-வாँ இ॒யமக்ர॑ ஆஸீத் । யாவ॒தாஸீ॑நஃ பரா॒ பஶ்ய॑தி ।
தாவ॑-த்தே॒வாநா᳚ம் । தே தே॒வா அ॑ப்ருவந்ந் ।
அஸ்த்வே॒வ நோ॒-ऽஸ்யாமபீதி॑ ॥ 73 ॥
க்ய॑ந்நோ தாஸ்ய॒தேதி॑ । யாவ॑த்ஸ்வ॒ய-ம்ப॑ரிக்ரு'ஹ்ணீ॒தேதி॑ ।
தே வஸ॑வ॒ஸ்த்வேதி॑ தக்ஷிண॒தஃ பர்ய॑க்ரு'ஹ்ணந்ந் । ரு॒த்ராஸ்த்வேதி॑ ப॒ஶ்சாத் । ஆ॒தி॒த்யா-ஸ்த்வேத்யு॑த்தர॒தஃ । தே᳚-ऽக்நிநா॒ ப்ராஞ்சோ॑-ऽஜயந்ந் । வஸு॑பி-ர்தக்ஷி॒ணா ।
ரு॒த்ரைஃ ப்ர॒த்யஞ்சஃ॑ । ஆ॒தி॒த்யைருத॑ஞ்சஃ ।
யஸ்யை॒வம்-விँ॒துஷோ॒ வேதி॑-ம்பரி க்ரு'॒ஹ்ணந்தி॑ ॥ 74 ॥
பவ॑த்யா॒த்மநா᳚ । பரா᳚-ऽஸ்ய॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யோ பவதி ॥
தே॒வஸ்ய॑ ஸவி॒து-ஸ்ஸ॒வ இத்யா॑ஹ॒ ப்ரஸூ᳚த்யை ।
கர்ம॑ க்ரு'ண்வந்தி வே॒தஸ॒ இத்யா॑ஹ । இ॒ஷி॒தக்ம் ஹி கர்ம॑ க்ரி॒யதே᳚ । ப்ரு'॒தி॒வ்யை மேத்த்ய॑-ஞ்சாமே॒த்த்ய-ஞ்ச॒ வ்யுத॑க்ராமதாம் । ப்ரா॒சீந॑-முதீ॒சீந॒-ம்மேத்த்ய᳚ம் । ப்ர॒தீ॒சீந॑-ந்தக்ஷி॒ணா ऽமே॒த்த்யம் ।
ப்ராசீ॒முதீ॑சீ-ம்ப்ரவ॒ணா-ங்க॑ரோதி ।
மேத்த்யா॑மே॒வைநா᳚-ந்தேவ॒யஜ॑நீ-ங்கரோதி ॥ 75 ॥
ப்ராஞ்சௌ॑ வேத்ய॒க்ம்॒ ஸாவுந்ந॑யதி । ஆ॒ஹ॒வ॒நீய॑ஸ்ய॒ பரி॑க்ரு'ஹீத்யை । ப்ர॒தீசீ॒ ஶ்ரோணீ᳚ । கார்​ஹ॑பத்யஸ்ய॒ பரி॑க்ரு'ஹீத்யை । அதோ॑ மிதுந॒த்வாய॑ । உத்த॑ந்தி । யதே॒வாஸ்யா॑ அமே॒த்த்யம் । ததப॑ஹந்தி । உத்த॑ந்தி ।
தஸ்மா॒தோஷ॑தயஃ॒ பரா॑பவந்தி ॥ 76 ॥
மூல॑-ஞ்சிநத்தி । ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்யை॒வ மூல॑-ஞ்சிநத்தி ।
மூலம்॒-வாँ அ॑தி॒திஷ்ட॒-த்ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யநூ-த்பி॑பதே । யத்தஸ்தே॑ந சி॒ந்த்யாத் । கு॒ந॒கிநீஃ᳚ ப்ர॒ஜா-ஸ்ஸ்யுஃ॑ । ஸ்ப்யேந॑ சிநத்தி । வஜ்ரோ॒ வை ஸ்ப்யஃ ।
வஜ்ரே॑ணை॒வ ய॒ஜ்ஞா-த்ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யப॑ஹந்தி । பி॒த்ரு'॒தே॒வ॒த்யா ऽதி॑காதா । இய॑தீ-ங்கநதி ॥ 77 ॥
ப்ர॒ஜாப॑திநா யஜ்ஞமு॒கேந॒ ஸம்மி॑தாம் ॥ வேதி॑ர்தே॒வேப்யோ॒ நிலா॑யத । தா-ஞ்ச॑துரங்கு॒லே ऽந்வ॑விந்தந்ந் । தஸ்மா᳚ச்சதுரங்கு॒ல-ங்கேயா᳚ ।
ச॒து॒ரங்கு॒ல-ங்க॑நதி । ச॒து॒ர॒ங்கு॒லே ஹ்யோஷ॑தயஃ ப்ரதி॒திஷ்ட॑ந்தி ।
ஆப்ர॑தி॒ஷ்டாயை॑ கநதி । யஜ॑மாநமே॒வ ப்ர॑தி॒ஷ்டா-ங்க॑மயதி । த॒க்ஷி॒ண॒தோ வர்​ஷீ॑யஸீ-ங்கரோதி ।
தே॒வ॒யஜ॑நஸ்யை॒வ ரூ॒பம॑கஃ ॥ 78 ॥
புரீ॑ஷவதீ-ங்கரோதி । ப்ர॒ஜா வை ப॒ஶவஃ॒ புரீ॑ஷம் ।
ப்ர॒ஜயை॒வைந॑-ம்ப॒ஶுபிஃ॒ புரீ॑ஷவந்த-ங்கரோதி । உத்த॑ர-ம்பரிக்ரா॒ஹ-ம்பரி॑க்ரு'ஹ்ணாதி । ஏ॒தாவ॑தீ॒ வை ப்ரு'॑தி॒வீ । யாவ॑தீ॒ வேதிஃ॑ । தஸ்யா॑ ஏ॒தாவ॑த ஏ॒வ ப்ராத்ரு'॑வ்ய-ந்நி॒ர்பஜ்ய॑ । ஆ॒த்மந॒ உத்த॑ர-ம்பரிக்ரா॒ஹ-ம்பரி॑க்ரு'ஹ்ணாதி ।
ரு'॒த-ம॑ஸ்ய்ரு'த॒ஸத॑ந-மஸ்ய்ரு'த॒ஶ்ரீர॒ஸீத்யா॑ஹ । ய॒தா॒ ய॒ஜுரே॒வை தத் ॥ 79 ॥
க்ரூ॒ரமி॑வ॒ வா ஏ॒த-த்க॑ரோதி । யத்வேதி॑-ங்க॒ரோதி॑ ।
தா அ॑ஸி ஸ்வ॒தா அ॒ஸீதி॑ யோயுப்யதே॒ ஶாந்த்யை᳚ ।
உ॒ர்வீ சாஸி॒ வஸ்வீ॑ சா॒ஸீத்யா॑ஹ ।
உ॒ர்வீமே॒வைநாம்॒-வँஸ்வீ᳚-ங்கரோதி ।
பு॒ரா க்ரூ॒ரஸ்ய॑ வி॒ஸ்ரு'போ॑ விரப்ஶி॒ந்நித்யா॑ஹ மேத்த்ய॒த்வாய॑ । உ॒தா॒தாய॑ ப்ரு'தி॒வீ-ஞ்ஜீ॒ரதா॑நு॒ர்யாமைர॑ய-ஞ்ச॒ந்த்ரம॑ஸி ஸ்வ॒தாபி॒ரித்யா॑ஹ ।
யதே॒வாஸ்யா॑ அமே॒த்த்யம் । தத॑ப॒ஹத்ய॑ ।
மேத்த்யா᳚-ந்தேவ॒யஜ॑நீ-ங்க்ரு'॒த்வா ॥ 80 ॥
யத॒தஶ்ச॒ந்த்ரம॑ஸி॒ மேத்த்ய᳚ம் । தத॒ஸ்யாமேர॑யதி ।
தா-ந்தீரா॑ஸோ அநு॒த்ரு'ஶ்ய॑ யஜந்த॒ இத்யா॒ஹாநு॑க்யாத்யை ॥ ப்ரோக்ஷ॑ணீ॒ராஸா॑தய । இ॒த்த்மாப॒ர்॒ஹி-ருப॑ஸாதய । ஸ்ரு॒வ-ஞ்ச॒ ஸ்ருச॑ஶ்ச॒ ஸம்ம்ரு'॑ட்டி । பத்நீ॒க்ம்॒ ஸந்ந॑ஹ்ய । ஆஜ்யே॑நோ॒தேஹீத்யா॑ஹாநுபூ॒ர்வதா॑யை । ப்ரோக்ஷ॑ணீ॒ராஸா॑தயதி । ஆபோ॒ வை ர॑க்ஷோ॒க்நீஃ ॥ 81 ॥
ரக்ஷ॑ஸா॒மப॑ஹத்யை । ஸ்ப்யஸ்ய॒ வர்த்மந்᳚-த்ஸாதயதி । ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ ஸந்த॑த்யை । உ॒வாச॒ ஹாஸி॑தோ தைவ॒லஃ । ஏ॒தாவ॑தீ॒ர்வா அ॒முஷ்மி॑ந் ँலோ॒க ஆப॑ ஆஸந்ந் ।
யாவ॑தீஃ॒ ப்ரோக்ஷ॑ணீ॒ரிதி॑ । தஸ்மா᳚-த்ப॒ஹ்வீரா॒ஸாத்யாஃ᳚ । ஸ்ப்யமு॒தஸ்யந்ந்॑ । ய-ந்த்வி॒ஷ்யாத்த-ந்த்யா॑யேத் । ஶு॒சைவைந॑-மர்பயதி ॥ 82 ॥
(வை வா॒யு - ரா॑ஹ - பரா॒வதீத்யா॒ஹா - ஹ॑ - த்வி॒தீயக்ம்॑ ஹர॒ - தீதி॑ - பரிக்ரு'॒ஹ்ணந்தி॑ - தேவ॒யஜ॑நீ-ங்கரோதி - பவந்தி - கநத்ய - க - ரே॒தத் - க்ரு'॒த்வா - ர॑க்ஷோ॒க்நீ - ர॑ர்பயதி) (அ. 9)
அநுவாகம் 10 - இத்மாபர்​ஹி-ஸ்ஸாதநம்
வஜ்ரோ॒ வை ஸ்ப்யஃ । யத॒ந்வஞ்ச॑-ந்தா॒ரயே᳚த் । வஜ்ரே᳚-ऽத்த்வ॒ர்யுஃ, க்ஷ॑ண்வீத । பு॒ரஸ்தா᳚-த்தி॒ர்யஞ்ச॑-ந்தாரயதி । வஜ்ரோ॒ வை ஸ்ப்யஃ । வஜ்ரே॑ணை॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ தக்ஷிண॒தோ ரக்ஷா॒க்॒ஸ்யப॑ஹந்தி ।
அ॒க்நிப்யா॒-ம்ப்ராச॑ஶ்ச ப்ர॒தீச॑ஶ்ச । ஸ்ப்யேநோதீ॑சஶ்சா-த॒ராச॑ஶ்ச । ஸ்ப்யேந॒ வா ஏ॒ஷ வஜ்ரே॑ணா॒ஸ்யை பா॒ப்மாந॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்ய-மப॒ஹத்ய॑ ।
உ॒த்க॒ரே-ऽதி॒ ப்ரவ்ரு'॑ஶ்சதி ॥ 83 ॥
யதோ॑ப॒தாய॑ வ்ரு'॒ஶ்சந்த்ய॒வம் । ஹஸ்தா॒வவ॑ நேநிக்தே । ஆ॒த்மாந॑மே॒வ ப॑வயதே । ஸ்ப்ய-ம்ப்ரக்ஷா॑லயதி மேத்த்ய॒த்வாய॑ । அதோ॑ பா॒ப்மந॑ ஏ॒வ ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்ய ந்ய॒ங்க-ஞ்சி॑நத்தி ॥ இ॒த்த்மா-ப॒ர்॒ஹி-ருப॑ஸாதயதி॒ யுக்த்யை᳚ । ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ மிதுந॒த்வாய॑ ।
அதோ॑ புரோ॒ருச॑மே॒வைதா-ந்த॑தாதி ।
உத்த॑ரஸ்ய॒ கர்ம॒ணோ-ऽநு॑க்யாத்யை ।
ந பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ர॒த்யகுப॑ஸாதயேத் ॥ 84 ॥
ய-த்பு॒ரஸ்தா᳚-த்ப்ர॒த்ய-கு॑பஸா॒தயே᳚த் ।
அ॒ந்யத்ரா॑ஹுதிப॒தாதி॒த்த்ம-ம்ப்ரதி॑பாதயேத் । ப்ர॒ஜா வை ப॒ர்॒ஹிஃ । அப॑ராத்த்நுயா-த்ப॒ர்॒ஹிஷா᳚ ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ர॒ஜந॑நம் । ப॒ஶ்சாத்-ப்ராகுப॑ஸாதயதி । ஆ॒ஹு॒தி॒ப॒தேநே॒த்த்ம-ம்ப்ரதி॑பாதயதி ।
ஸ॒ப்ர॒ந்த்யே॑வ ப॒ர்॒ஹிஷா᳚ ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ர॒ஜந॑ந॒முபை॑தி । தக்ஷி॑ணமி॒த்த்மம் ।
உத்த॑ர-ம்ப॒ர॒ஃஇஃ । ஆ॒த்மா வா இ॒த்த்மஃ ।
ப்ர॒ஜா ப॒ர்॒ஹிஃ । ப்ர॒ஜா ஹ்யா᳚த்மந॒ உத்த॑ரதரா தீ॒ர்தே ।
ததோ॒ மேத॑முப॒நீய॑ । ய॒தா॒ தே॒வ॒தமே॒வைந॒த்-ப்ரதி॑ஷ்டாபயதி । ப்ரதி॑திஷ்டதி ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபி॒-ர்யஜ॑மாநஃ ॥ 85 ॥
(வ்ரு'॒ஶ்ச॒தி॒ - ஸா॒த॒யே॒ - தி॒த்த்மஃ பஞ்ச॑ ச) (அ. 10)
(த்ரு'தீய॑ஸ்யாம் - தே॒வஸ்யா᳚ஶ்வப॒ர்॒ஶும்-யோँ வை - பூ᳚ர்வே॒த்யுஃ - கர்ம॑ணே வா॒ - மிந்த்ரோ॑ வ்ரு'॒த்ரம॑ஹ॒ந்-த்ஸோ॑-ऽபோ - ऽவ॑தூதம்॒ - த்ரு'ஷ்டி॑--ர் தே॒வஸ்யேத்யா॑ஹ॒ ஸம்​வँ॑பாமி - தே॒வஸ்ய॒ ஸ்ப்யமாத॑தே॒ - வஜ்ரோ॒ வை ஸ்ப்யோ தஶ॑)
(த்ரு'॒தீய॑ஸ்யாம் - ँய॒ஜ்ஞஸ்யாந॑திரேகாய - ப॒வித்ர॑வத்ய - த்வ॒ர்யு-ஞ்சா॑ - தி॒ஷவ॑ணமஸ்ய॒ - ந்தரி॑க்ஷ ஏ॒வ - ரக்ஷ॑ஸாம॒ந்தர்​ஹி॑த்யை॒ - த்வௌ வாவ புரு॑ஷோ॒ - யத॒தஶ்ச॒ந்த்ரம॑ஸி॒ மேத்த்ய॒-ம்பஞ்சாஶீ॑திஃ)
(த்ரு'॒தீய॑ஸ்யாம்॒ - ँயஜ॑மாநஃ)
॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே த்ரு'தீயாஷ்டகே த்விதீயஃ ப்ரபாடக-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake dvitīyaḥ prapāṭhakaḥ - daśapūrṇamāseṣṭibrāhmaṇam
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - vathsāpākaraṇam
tṛ॒tīya̭syāmi॒to di॒vi soma̭ āsīt | ta-ṅgā̭ya॒tryāha̭rat |
tasya̭ pa॒rṇama̭cchidyata | ta-tpa॒rṇo̭-'bhavat | ta-tpa॒rṇasya̭ parṇa॒tvam | brahma॒ vai pa॒rṇaḥ | ya-tpa̭rṇaśā॒khayā̭ va॒thsāna̭pāka॒roti̭ |
brahma̭ṇai॒vainā̭na॒pāka̭roti || gā॒ya॒tro vai pa॒rṇaḥ | gā॒ya॒trāḥ pa॒śavaḥ̭ || 1 ||
tasmā॒-ttrīṇi̭trīṇi pa॒rṇasya̭ palā॒śāni̭ | tri॒padā̭ gāya॒trī | ya-tpa̭rṇaśa॒khayā॒ gāḥ prā॒rpaya̭ti | svayai॒vainā̭ de॒vata̭yā॒ prārpa̭yati | ya-ṅkā॒mayḙtā pa॒śu-ssyā॒diti̭ | a॒pa॒rṇā-ntasmai॒ śuṣkā᳚grā॒māha̭ret |
a॒pa॒śure॒va bha̭vati | ya-ṅkā॒mayḙta paśu॒mān-thsyā॒diti̭ | ba॒hu॒pa॒rṇā-ntasmai̭ bahuśā॒khāmāha̭ret | pa॒śu॒manta̭-me॒vaina̭-ṅkaroti || 2 ||
ya-tprācī̭mā॒hare᳚t | de॒va॒lo॒ka-ma॒bhija̭yet | yadudī̭cī-mmanuṣyalo॒kam | prācī॒mudī̭cī॒māha̭rati | u॒bhayo᳚-rlo॒kayo̭-ra॒bhiji̭tyai || i॒ṣe tvo॒rje tvetyā̭ha | iṣa̭me॒vorjaṃ॒-ya~ja̭māne dadhāti ||
vā॒yava॒-ssthetyā̭ha | vā॒yurvā a॒ntari̭kṣa॒-syāddhya̭kṣāḥ |
a॒nta॒ri॒kṣa॒de॒va॒tyāḥ᳚ khalu॒ vai pa॒śavaḥ̭ || 3 ||
vā॒yava̭ e॒vainā॒-npari̭ dadāti | pra vā ḙnāne॒tadā-ka̭roti | yadāha̭ | vā॒yava॒-ssthetyṷpā॒yavaḥ॒
sthetyā̭ha | yaja̭mānāyai॒va pa॒śūnupa̭hvayate ||
de॒vo vaḥ̭ savi॒tā prārpa̭ya॒tvityā̭ha॒ prasū᳚tyai || śreṣṭha̭tamāya॒ karma̭ṇa॒ ityā̭ha |
ya॒jño hi śreṣṭha̭tama॒-ṅkarma̭ | tasmā̭de॒vamā̭ha ||
āpyā̭yaddhvamaghniyā devabhā॒gamityā̭ha || 4 ||
va॒thsebhya̭śca॒ vā e॒tāḥ pu॒rā ma̭nu॒ṣye᳚bhya॒-ścāpyā̭yanta | de॒vebhya̭ e॒vainā॒ indrā॒yāpyā̭yati || ūrja̭svatīḥ॒ paya̭svatī॒rityā̭ha | ūrja॒gṃ ॒hi payaḥ̭ sa॒mbhara̭nti || pra॒jāva̭tī-ranamī॒vā a̭ya॒kṣmā ityā̭ha॒ prajā᳚tyai | māvaḥ̭ ste॒na ī̭śata॒ mā-'ghaśagṃ̭sa॒ ityā̭ha॒ guptyai᳚ || ru॒drasya̭ he॒tiḥ pari̭ vo vṛṇa॒ktvityā̭ha | ru॒drā de॒vainā᳚-strāyate ||
dhru॒vā a॒smi-ngopa̭tau syāta ba॒hvīrityā̭ha |
dhru॒vā e॒vāsmi̭-nba॒hvīḥ ka̭roti || 5 ||
yaja̭mānasya pa॒śū-npā॒hītyā̭ha | pa॒śu॒nā-ṅgo̭pī॒thāya̭ | tasmā᳚thsā॒ya-mpa॒śava॒ upa̭ sa॒māva̭rtante || ana̭dha-ssādayati | garbhā̭ṇā॒-ndhṛtyā॒ apra̭pādāya | tasmā॒dgarbhāḥ᳚ pra॒jānā॒mapra̭pādukāḥ |
u॒parī̭va॒ nida̭dhāti | u॒parī̭va॒ hi sṷva॒rgo lo॒kaḥ |
su॒va॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai || 6 ||
(pa॒śavaḥ̭ - karoti - pa॒śavo̭ - devabhā॒gamityā̭ha - karoti॒ - +nava̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - bar​hirāharaṇam
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va itya̭śvapa॒r॒śumāda̭tte॒ prasū᳚tyai |
a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā॒mityā̭ha |
a॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai᳚ || yo vā oṣa̭dhīḥ parva॒śo veda̭ | nainā॒-ssa hi̭nasti | pra॒jāpa̭ti॒rvā oṣa̭dhīḥ parva॒śo vḙda | sa ḙnā॒ na hi̭nasti | a॒śva॒pa॒r​śvā ba॒r॒hiracchai̭ti |
prā॒jā॒pa॒tyo vā aśvaḥ̭ sayoni॒tvāya̭ || 7 ||
oṣa̭dhīnā॒mahigṃ̭sāyai ||
ya॒jñasya̭ gho॒ṣada॒sītyā̭ha |
yaja̭māna e॒va ra॒yi-nda̭dhāti | pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha |
rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai || preyama̭gāddhi॒ṣaṇā̭ ba॒r॒hiracchetyā̭ha | vi॒dyā vai dhi॒ṣaṇā᳚ | vi॒dyayai॒vaina॒dacchai̭ti || manṷnā kṛ॒tā sva॒dhayā॒ vita॒ṣṭetyā̭ha | mā॒na॒vī hi par​śuḥ̭ sva॒dhākṛ̭tā || 8 ||
ta āva̭hanti ka॒vayaḥ̭ pu॒rastā॒dityā̭ha | śu॒śru॒vāgṃso॒ vai ka॒vayaḥ̭ | ya॒jñaḥ pu॒rastā᳚t | mu॒kha॒ta e॒va ya॒jñamāra̭bhate | atho॒ yade॒tadu॒ktvā yataḥ॒ kuta̭ścā॒hara̭ti | ta-tprācyā̭ e॒va di॒śo bha̭vati ||
de॒vebhyo॒ juṣṭa̭mi॒ha ba॒r॒hirā॒sada॒ ityā̭ha | ba॒r॒hiṣa॒-ssamṛ̭ddhyai | karma॒ṇo-'na̭parādhāya || de॒vānā᳚-mpariṣū॒tama॒sītyā̭ha || 9 ||
yadvā i॒da-ṅki-ñca̭ | ta-dde॒vānā᳚-mpariṣū॒tam |
atho॒ yathā॒ vasya̭se prati॒ procyāhe॒da-ṅka̭riṣyā॒mīti̭ | e॒vame॒va tada̭ddhva॒ryu-rde॒vebhyaḥ̭ prati॒ procya̭ ba॒r॒hirdā̭ti | ā॒tmano-'higṃ̭sāyai || yāva̭ta-ssta॒mbā-npa̭ri di॒śet | yatteṣā̭-mucchi॒gg॒ṣyāt | ati॒ ta-dya॒jñasya̭ recayet | ekagg̭ sta॒mba-mpari̭diśet |
tagṃ sarva̭-ndāyāt || 10 ||
ya॒jñasyāna̭tirekāya || va॒r॒ṣavṛ̭ddha-ma॒sītyā̭ha |
va॒r॒ṣa vṛ̭ddhā॒ vā oṣa̭dhayaḥ ||
deva̭ bar​hi॒rityā̭ha | de॒vebhya̭ e॒vaina̭-tkaroti |
mā tvā॒-'nvammā ti॒ryagityā॒hā higṃ̭sāyai |
parva̭ te rāddhyāsa॒mityā॒-hardhyai᳚ ||
ā॒cche॒ttā te॒ mā ri̭ṣa॒mityā̭ha | nāsyā॒tmano̭ mīyate |
ya e॒vaṃ-ve~da̭ || 11 ||
deva̭bar​hi-śśa॒tava̭l​śaṃ॒-vi~ro॒hetyā̭ha | pra॒jā vai ba॒r॒hiḥ | pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nāya || sa॒hasra̭val​śā॒ vi va॒yagṃ rṷhe॒metyā̭ha | ā॒śiṣa̭me॒vaitāmāśā᳚ste || pṛ॒thi॒vyā-ssa॒pṛñcaḥ̭ pā॒hītyā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai ||
ayṷṅgāyuṅgā-nmu॒ṣṭīn ~lṷnoti | mi॒thu॒na॒tvāya॒ prajā᳚tyai || su॒sa॒bhṛntā᳚ tvā॒ sambha̭rā॒mītyā̭ha | brahma̭ṇai॒vaina॒th- sambha̭rati || 12 ||
adi̭tyai॒ rāsnā॒-'sītyā̭ha | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ |
a॒syā e॒vaina॒-drāsnā᳚-ṅkaroti || i॒ndrā॒ṇyai sa॒naṃha̭na॒mityā̭ha | i॒ndrā॒ṇī vā agrḙ de॒vatā̭nā॒gṃ॒ sama̭nahyata | sā ''rdhno᳚t |
ṛddhyai॒ sanna̭hyati | pra॒jā vai ba॒r॒hiḥ |
pra॒jānā॒mapa̭rāvāpāya |
tasmā॒-thsnāva̭santatāḥ pra॒jā jā̭yante || 13 ||
pū॒ṣā te᳚ gra॒nthi-ṅgra̭thnā॒tvityā̭ha |
puṣṭi̭me॒va yaja̭māne dadhāti || sa te॒ mā-'' sthā॒dityā॒hāhigṃ̭sāyai || pa॒ścā-tprāñca॒mupa̭gūhati |
pa॒ścā-dvai prā॒cīna॒gṃ॒ reto̭ dhīyate |
pa॒ścāde॒vāsmai᳚ prā॒cīna॒gṃ॒ reto̭ dadhāti ||
indra̭sya tvā bā॒hubhyā॒-mudya̭ccha॒ ityā̭ha | i॒ndri॒yame॒va yaja̭māne dadhāti ||
bṛha॒spate᳚rmū॒rdhnā ha̭rā॒mītyā̭ha |
brahma॒ vai de॒vānā॒-mbṛha॒spatiḥ̭ || 14 ||
brahma̭ṇai॒vaina̭ddharati || u॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi॒hītyā̭ha॒ gatyai᳚ || de॒va॒ga॒mmama॒sītyā̭ha | de॒vāne॒vaina̭dgamayati || ana̭dha-ssādayati |
garbhā̭ṇā॒-ndhṛtyā॒ apra̭pādāya | tasmā॒-dgarbhāḥ᳚ pra॒jānā॒mapra̭pādukāḥ | u॒parī̭va॒ nida̭dhāti | u॒parī̭va॒ hi sṷva॒rgo lo॒kaḥ |
su॒va॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai || 15 ||
(sa॒yo॒ni॒tvāya̭ - sva॒dhākṛ̭tā॒ - 'sītyā̭ha - dāyā॒-d- veda̭ - bharati - jāyante॒ - bṛha॒spatiḥ॒ - sama̭ṣṭyai) (a. 2)
anuvākaṃ 3 - dohanam
pū॒rve॒dyuri॒ddhmā ba॒r॒hiḥ ka̭roti | ya॒jñame॒vārabhya̭ gṛhī॒tvopa̭vasati || pra॒jāpa̭ti-rya॒jñama̭sṛjata | tasyo॒khe a̭sragṃsetām | ya॒jño vai pra॒jāpa̭tiḥ |
ya-thsā᳚nnāyyo॒khe bhava̭taḥ |
ya॒jñasyai॒va tadu॒khe upa̭dadhā॒tya-pra̭sragṃsāya ||
śundha̭ddhva॒-ndaivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyā॒ ityā̭ha | de॒va॒ya॒jyāyā̭ e॒vainā̭ni śundhati || mā॒ta॒riśva̭no gha॒rmo̭-'sītyā̭ha || 16 ||
a॒ntari̭kṣaṃ॒-vai~ mā̭ta॒riśva̭no gha॒rmaḥ |
e॒ṣāṃ-lo~॒kānāṃ॒-vi~dhṛ̭tyai ||
dyaura̭si pṛthi॒vya̭sītyā̭ha | di॒vaśca॒ hyḙṣā pṛ̭thi॒vyāśca॒ sambhṛ̭tā | yadu॒khā |
tasmā̭de॒vamā̭ha || vi॒śvadhā̭yā asi para॒meṇa॒ dhāmnetyā̭ha | vṛṣṭi॒rvai vi॒śvadhā̭yāḥ | vṛṣṭi̭me॒vāva̭rundhe | dṛgṃha̭sva॒ mā hvā॒rityā̭ha॒ dhṛtyai᳚ || 17 ||
vasṷ̄nā-mpa॒vitra̭ma॒sītyā̭ha | prā॒ṇā vai vasa̭vaḥ |
teṣāṃ॒-vā~ e॒ta-dbhā̭ga॒dheya᳚m | ya-tpa॒vitra᳚m | tebhya̭ e॒vaina̭-tkaroti || śa॒tadhā̭ragṃ sa॒hasra̭dhāra॒mityā̭ha | prā॒ṇeṣve॒vāyṷ-rdadhāti sarva॒tvāya̭ || tri॒vṛ-tpa̭lāśaśā॒khāyā᳚-ndarbha॒maya̭-mbhavati | tri॒vṛdvai prā॒ṇaḥ | tri॒vṛta̭me॒va prā॒ṇa-mma̭ddhya॒to yaja̭māne dadhāti || 18 ||
sau॒myaḥ pa॒rṇa-ssa̭yoni॒tvāya̭ | sā॒kṣā-tpa॒vitra̭-nda॒rbhāḥ | prākhsā॒yamadhi॒ nida̭dhāti | ta-tprā̭ṇāpā॒nayo̭ rū॒pam | ti॒ryakprā॒taḥ | ta-ddar​śa̭sya rū॒pam | dā॒r​śyagg​ hyḙtadahaḥ̭ | annaṃ॒-vai~ ca॒ndramāḥ᳚ |
anna̭-mprā॒ṇāḥ | u॒bhaya̭me॒vopai॒tyajā̭mitvāya || 19 ||
tasmā̭da॒yagṃ sa॒rvataḥ̭ pavate || hu॒ta-ssto॒ko hu॒to dra॒phsa ityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai | ha॒viṣo-'ska̭ndāya |
na hi hu॒tagg​ svāhā̭kṛta॒gg॒ skanda̭ti |
di॒vi nāko॒ nāmā॒gniḥ | tasya̭ vi॒pruṣo̭ bhāga॒dheya᳚m |
a॒gnayḙ bṛha॒te nākā॒yetyā̭ha |
nāka̭me॒vāgni-mbhā̭ga॒dheyḙna॒ sama̭rdhayati |
svāhā॒ dyāvā̭pṛthi॒vībhyā॒mityā̭ha |
dyāvā̭pṛthi॒vyore॒vaina॒t-prati̭ṣṭhāpayati || 20 ||
pa॒vitra̭va॒tyāna̭yati | a॒pā-ñcai॒vauṣa̭dhīnā-ñca॒ rasa॒gṃ॒ sagṃsṛ̭jati | atho॒ oṣa̭dhīṣve॒va pa॒śū-nprati̭ṣṭhāpayati || a॒nvā॒rabhya॒ vācaṃ̭-ya~cchati |
ya॒jñasya॒ dhṛtyai᳚ | dhā॒raya̭nnāste | dhā॒raya̭nta iva॒ hi du॒hanti̭ | kāma̭dhukṣa॒ ityā॒hātṛ॒tīya̭syai | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | i॒māne॒va lo॒kān. yaja̭māno duhe || 21 ||
a॒mūmiti॒ nāma̭ gṛhṇāti | bha॒drame॒vāsā॒-ṅkarmā॒viṣka̭roti || sā vi॒śvāyu॒-ssā vi॒śvavya̭cā॒-ssā vi॒śvaka॒rmetyā̭ha | i॒yaṃ-vai~ vi॒śvāyuḥ̭ |
a॒ntari̭kṣaṃ-vi~॒śvavya̭cāḥ | a॒sau vi॒śvaka̭rmā |
i॒māne॒vaitābhi̭rlo॒kān. ya̭thāpū॒rva-ndṷhe |
atho॒ yathā᳚ pradā॒tre puṇya̭mā॒śāste᳚ | e॒vame॒vainā̭ e॒tadupa̭stauti | tasmā॒t-prādā॒dityu॒nnīya॒ vanda̭mānā upastu॒vantaḥ̭ pa॒śū-ndṷhanti || 22 ||
ba॒hu du॒gdhīndrā̭ya de॒vebhyo̭ ha॒viriti॒ vācaṃ॒-vi~sṛ̭jate | ya॒thā॒ de॒va॒tame॒va prasaṷti |
daivya̭sya ca mānu॒ṣasya̭ ca॒ vyāvṛ̭ttyai |
trirā̭ha | triṣa̭tyā॒ hi de॒vāḥ | avā̭caṃ-ya~॒mo-'na̭nvā-ra॒bhyotta̭rāḥ | apa̭rimitame॒vāva̭rundhe ||
na dā̭rupā॒treṇa̭ duhyāt | a॒gni॒vadvai dā̭rupā॒tram |
ya-ddā̭rupā॒treṇa̭ du॒hyāt || 23 ||
yā॒tayā᳚mnā ha॒viṣā̭ yajeta | atho॒ khalvā̭huḥ |
pu॒ro॒ḍāśa̭mukhāni॒ vai ha॒vīgṃṣi̭ | neta i̭taḥ puro॒ḍāśagṃ̭ ha॒viṣo॒ yāmo॒-'stīti̭ |
kāma̭me॒va dā̭rupā॒treṇa̭ duhyāt || śū॒dra e॒va na dṷhyāt | asa̭to॒ vā e॒ṣa sambhṷ̄taḥ | yacchū॒draḥ | aha̭vire॒va tadityā̭huḥ | yacchū॒dro dogdhīti̭ || 24 ||
a॒gni॒ho॒trame॒vana dṷhyācchū॒draḥ | taddhi not-pu॒nanti̭ | ya॒dā khalu॒ vai pa॒vitra̭ma॒tyeti̭ | atha॒ taddha॒viriti̭ ||
sampṛ̭cyaddhva-mṛtāvarī॒rityā̭ha | a॒pā-ñcai॒vauṣa̭dhīnā-ñca॒ rasa॒gṃ॒ sagṃsṛ̭jati |
tasmā̭da॒pā-ñcauṣa̭dhīnā-ñca॒ rasa॒mupa̭ jīvāmaḥ |
ma॒ndrā dhana̭sya sā॒taya॒ ityā̭ha | puṣṭi̭me॒va yaja̭māne dadhāti || somḙna॒ tvā-''ta̭na॒cmīndrā̭ya॒ dadhītyā̭ha || 25 ||
soma̭me॒vaina̭-tkaroti | yo vai soma̭-mbhakṣayi॒tvā |
saṃ॒​va~॒thsa॒ragṃ soma॒-nna piba̭ti | pu॒na॒rbhakṣyo᳚-'sya somapī॒tho bha̭vati ||
somaḥ॒ khalu॒ vai sā᳚nāṃ॒yyam | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsā᳚nāṃ॒yya-mpiba̭ti | a॒pu॒na॒rbhakṣyo᳚-'sya somapī॒tho bha̭vati | na mṛ॒nmaye॒nāpi̭daddhyāt |
ya-nmṛ॒nmayḙnāpida॒ddhyāt |
pi॒tṛ॒de॒va॒tyagg̭ syāt || 26 ||
a॒ya॒spā॒treṇa̭ vā dārupā॒treṇa॒ vā-'pi̭dadhāti |
taddhi sadḙvam || u॒da॒nvad- bha̭vati | āpo॒ vai ra̭kṣo॒ghnīḥ | rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai ||
ada̭stamasi॒ viṣṇa̭ve॒ tvetyā̭ha | ya॒jño vai viṣṇuḥ̭ |
ya॒jñāyai॒vaina॒dada̭sta-ṅkaroti | viṣṇo̭ ha॒vyagṃ ra̭kṣa॒svetyā̭ha॒ guptyai᳚ || ana̭dha-ssādayati | garbhā̭ṇā॒-ndhṛtyā॒ apra̭pādāya |
tasmā॒-dgarbhāḥ᳚ pra॒jānā॒ma pra̭pādukāḥ | u॒parī̭va॒ nida̭dhāti | u॒parī̭va॒ hi sṷva॒rgo lo॒kaḥ | su॒va॒rgasya̭ lo॒kasya॒ sama̭ṣṭyai || 27 ||
(a॒sītyā̭ha॒ - dhṛtyai॒ - yaja̭māne dadhā॒ - tyajā̭mitvāya - sthāpayati - duhe - duhanti - du॒hyā-d- dogdhīti॒ - dadhītyā̭ha - syāth - sādayati॒ pañca̭ ca) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - havirnirvāpaḥ
karma̭ṇe vā-nde॒vebhyaḥ̭ śakeya॒mityā̭ha॒ śaktyai᳚ |
ya॒jñasya॒ vai santa̭ti॒manṷ pra॒jāḥ pa॒śavo॒ yaja̭mānasya॒ santā̭yante | ya॒jñasya॒ vicchi̭tti॒manṷ pra॒jāḥ pa॒śavo॒ yaja̭mānasya॒ vicchi̭dyante |
ya॒jñasya॒ santa̭tirasi ya॒jñasya̭ tvā॒ santa̭tyai stṛṇāmi॒ santa̭tyai tvā ya॒jñasyetyāha̭va॒nīyā॒-thsanta̭noti | yaja̭mānasya pra॒jāyai̭ paśū॒nāgṃ santa̭tyai || a॒paḥ praṇa̭yati | śra॒ddhā vā āpaḥ̭ | śra॒ddhāme॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati | a॒paḥ praṇa̭yati | ya॒jño vā āpaḥ̭ || 28 ||
ya॒jñame॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati | a॒paḥ praṇa̭yati | vajro॒ vā āpaḥ̭ | vajra̭me॒va bhrātṛ̭vyebhyaḥ pra॒hṛtya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati | a॒paḥ praṇa̭yati |
āpo॒ vai ra̭kṣo॒ghnīḥ | rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai | a॒paḥ praṇa̭yati | āpo॒ vai de॒vānā᳚-mpri॒ya-ndhāma̭ |
de॒vānā̭me॒va pri॒ya-ndhāma̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati || 29 ||
a॒paḥ praṇa̭yati | āpo॒ vai sarvā̭ de॒vatāḥ᳚ |
de॒vatā̭ e॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati || veṣā̭ya॒ tvetyā̭ha | veṣā̭ya॒ hyḙnadāda॒tte || pratyṷṣṭa॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ pratyṷṣṭā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha |
rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai || dhūra॒sītyā̭ha | e॒ṣa vai dhuryo॒-'gniḥ | taṃ-ya~danṷpaspṛśyātī॒yāt || 30 ||
a॒ddhva॒ryu-ñca॒ yaja̭māna-ñca॒ prada̭het | u॒pa॒spṛśyātyḙti | a॒ddhva॒ryośca॒ yaja̭mānasya॒ cāpra̭dāhāya || dhūrva॒ taṃ​yo~᳚-'smā-ndhūrva̭ti॒ ta-ndhū᳚rva॒ yaṃ-va~॒ya-ndhūrvā̭ma॒ ityā̭ha |
dvau vāva purṷṣau | ya-ñcai॒va dhūrva̭ti | yaścai̭na॒-ndhūrva̭ti | tāvu॒bhau śu॒cā-'rpa̭yati || tva-nde॒vānā̭masi॒ sasni̭tama॒-mpapri̭tama॒-ñjuṣṭa̭tamaṃ॒-va~hni̭tama-ndeva॒hūta̭ma॒mityā̭ha | ya॒thā॒ ya॒jure॒vai tat || 31 ||
ahrṷtamasi havi॒rdhāna॒-mityā॒hānā᳚rtyai |
dṛgṃha̭sva॒ mā hvā॒rityā̭ha॒ dhṛtyai᳚ ||
mi॒trasya̭ tvā॒ cakṣṷṣā॒ prekṣa॒ ityā̭ha mitra॒tvāya̭ |
mā bhermā saṃ​vi~̭kthā॒ mā tvā̭ higṃsiṣa॒-mityā॒hāhigṃ̭sāyai | yadvai ki-ñca॒ vāto॒ nābhi॒vāti̭ |
ta-thsarvaṃ̭-va~ruṇadeva॒tya᳚m || u॒ru vātā॒yetyā̭ha | avā̭ruṇame॒vaina̭-tkaroti || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ
pra̭sa॒va ityā̭ha॒ prasū᳚tyai |
a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā॒mityā̭ha || 32 ||
a॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai᳚ | a॒gnaye॒ juṣṭa॒-nnirva̭pā॒mītyā̭ha | a॒gnaya̭ e॒vainā॒ñjuṣṭaṃ॒
nirva̭pati | triryajṷṣā | traya̭ i॒me lo॒kāḥ |
e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyai᳚ | tū॒ṣṇī-ñca̭tu॒rtham |
apa̭rimitame॒vāva̭rundhe | sa e॒vame॒vānṷpū॒rvagṃ ha॒vīgṃṣi॒ nirva̭pati || 33 ||
i॒da-nde॒vānā̭mi॒damṷ na-ssa॒hetyā̭ha॒ vyāvṛ̭ttyai ||
sphā॒tyai tvā॒ nārā᳚tyā॒ ityā̭ha॒ guptyai᳚ | tama̭sīva॒ vā e॒ṣo᳚-'ntaśca̭rati | yaḥ pa̭rī॒ṇahi̭ || suva̭ra॒bhi vikhyḙṣaṃ-vai~śvāna॒ra-ñjyoti॒rityā̭ha |
suva̭re॒vābhi vi pa̭śyati vaiśvāna॒ra-ñjyotiḥ̭ |
dyāvā̭pṛthi॒vī ha॒viṣi̭ gṛhī॒ta uda̭vepetām ||
dṛgṃha̭ntā॒-nduryā॒ dyāvā̭pṛthi॒vyorityā̭ha |
gṛ॒hāṇā॒-ndyāvā̭pṛthi॒vyo-rdhṛtyai᳚ ||
u॒rva̭ntari̭kṣa॒-manvi॒hītyā̭ha॒ gatyai᳚ ||
adi̭tyāstvo॒pasthḙ sādayā॒mītyā̭ha | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syā e॒vaina̭du॒pasthḙ sādayati ||
agnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣa॒svetyā̭ha॒ guptyai᳚ || 34 ||
(ya॒jño vā āpo॒ - dhāma̭ pra॒ṇīya॒ praca̭ra - tyatī॒yā - de॒ta-d- bā॒hubhyā॒mityā̭ha - ha॒vigṃṣi॒ nirva̭pati॒ - gatyai̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - vrīhyavaghātaḥ
indro̭ vṛ॒trama̭hann | so̭-'paḥ | a॒bhya̭mriyata |
tāsāṃ॒-ya~nmeddhyaṃ̭-ya~॒jñiya॒gṃ॒ sadḙva॒māsī᳚t | tadapoda̭krāmat | te da॒rbhā a̭bhavann | ya-dda॒rbhaira॒pa ṷtpu॒nāti̭ | yā e॒va meddhyā̭ ya॒jñiyā॒-ssadḙvā॒ āpaḥ̭ | tābhi̭re॒vainā॒ utpṷnāti | dvābhyā॒mutpṷnāti || 35 ||
dvi॒pā-dyaja̭mānaḥ॒ prati̭ṣṭhityai || de॒vo vaḥ̭ savi॒tot-pṷnā॒tvityā̭ha | sa॒vi॒tṛpra̭sūta e॒vainā॒ utpṷnāti | acchi̭dreṇa pa॒vitre॒ṇetyā̭ha | a॒sau vā ā̭di॒tyo-'cchi̭dra-mpa॒vitra᳚m | tenai॒vainā॒ utpṷnāti | vaso॒-ssūrya̭sya ra॒śmibhi॒rityā̭ha | prā॒ṇā vā āpaḥ̭ | prā॒ṇā vasa̭vaḥ | prā॒ṇā ra॒śmayaḥ̭ || 36 ||
prā॒ṇaire॒va prā॒ṇān-thsampṛ̭ṇakti | sā॒vi॒tri॒yarcā |
sa॒vi॒tṛpra̭sūta-mme॒ karmā̭sa॒diti̭ |
sa॒vi॒tṛpra̭sūtame॒vāsya॒ karma̭ bhavati |
pa॒ccho gā̭yatri॒yā tri̭ṣṣamṛddha॒tvāya̭ ||
āpo̭ devīragrepuvo agreguva॒ ityā̭ha |
rū॒pa-me॒vāsā̭me॒ta-nma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe |
agra̭ i॒maṃ-ya~॒jña-nna̭ya॒tāgrḙ
ya॒jñapa̭ti॒mityā̭ha | agrḙ e॒va ya॒jña-nna̭yanti |
agrḙ ya॒jñapa̭tim || 37 ||
yu॒ṣmānindro̭ 'vṛṇīta vṛtra॒tūyḙ yū॒yamindra̭mavṛṇīddhvaṃ-vṛ~tra॒tūrya॒ ityā̭ha |
vṛ॒tragṃ ha̭ hani॒ṣyannindra॒ āpo̭ vavre |
āpo॒ hendraṃ̭-va~vrire | sa॒jñāṃ-me॒vāsā̭me॒ta-thsāmā̭naṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe || prokṣi̭tā॒-ssthetyā̭ha | tenāpaḥ॒ prokṣi̭tāḥ || a॒gnayḙ vo॒ juṣṭa॒-mprokṣā᳚-mya॒gnīṣomā᳚bhyā॒-mityā̭ha |
ya॒thā॒ de॒va॒tame॒vainā॒-nprokṣa̭ti | triḥ prokṣa̭ti | tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jñaḥ || 38 ||
atho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai | śundha̭ddhvaṃ॒
daivyā̭ya॒ karma̭ṇe devaya॒jyāyā॒ ityā̭ha |
de॒va॒ya॒jyāyā̭ e॒vainā̭ni śundhati | triḥ prokṣa̭ti | tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jñaḥ | atho̭ meddhya॒tvāya̭ | ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha |
rakṣa̭sā॒-mapa̭hatyai | adi̭tyā॒stvaga॒sītyā̭ha | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ || 39 ||
a॒syā e॒vaina॒-ttvaca̭-ṅkaroti | prati̭ tvā pṛthi॒vī ve॒ttvityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai || pu॒rastā᳚-tpratī॒cīna̭grīva॒-mutta̭ralo॒mopa̭stṛṇāti meddhya॒tvāya̭ |
tasmā᳚-tpu॒rastā᳚-tpra॒tyañcaḥ̭ pa॒śavo॒ medha॒mupa̭tiṣṭhante | tasmā᳚-tpra॒jā mṛ॒ga-ṅgrāhṷkāḥ | ya॒jño de॒vebhyo॒ nilā̭yata |
kṛṣṇo̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | ya-tkṛ̭ṣṇāji॒ne ha॒vira̭ddhyava॒hanti̭ | ya॒jñāde॒va-ta-dya॒jña-mprayṷṅkte | ha॒viṣo-'ska̭ndāya || 40 ||
a॒dhi॒ṣava̭ṇamasi vānaspa॒tyamityā̭ha | a॒dhi॒ṣava̭ṇa-me॒vaina̭-tkaroti | prati॒ tvā-'di̭tyā॒stvagve॒ttvityā̭ha saya॒tvāya̭ ||
a॒gnesta॒nū-ra॒sītyā̭ha | a॒gnervā e॒ṣā ta॒nūḥ |
yadoṣa̭dhayaḥ | vā॒co vi॒sarja̭na॒mityā̭ha |
ya॒dā hi pra॒jā oṣa̭dhīnā-ma॒śnanti̭ | atha॒ vācaṃ॒-vi~sṛ̭jante | de॒vavī̭taye tvā gṛhṇā॒mītyā̭ha || 41 ||
de॒vatā̭bhire॒vaina॒-thsama̭rdhayati ||
adri̭rasi vānaspa॒tya ityā̭ha | grāvā̭ṇa-me॒vaina̭-tkaroti |
sa i॒da-nde॒vebhyo̭ ha॒vyagṃ su॒śami̭ śami॒ṣvetyā̭ha॒ śāntyai᳚ || havi̭ṣkṛ॒dehītyā̭ha |
ya e॒va de॒vānāgṃ̭ havi॒ṣkṛtaḥ̭ | tān. hva̭yati |
trir​hva̭yati | triṣa̭tyā॒ hi de॒vāḥ || iṣa॒mā va॒dorja॒mā va॒detyā̭ha || 42 ||
iṣa̭me॒vorjaṃ॒-ya~ja̭māne dadhāti |
dyu॒madva̭data va॒yagṃ sa̭ghā॒nta-ñje॒ṣmetyā̭ha॒ bhrātṛ̭vyābhibhūtyai || mano᳚-śśra॒ddhādḙvasya॒ yaja̭mānasyāsura॒ghnī vāk | ya॒jñā॒yu॒dheṣu॒ pravi̭ṣṭā-''sīt | te-'sṷrā॒ yāva̭nto yajñāyu॒dhānā̭mu॒dvada̭tā-mu॒pāśṛ̭ṇvann |
te parā̭-'bhavann | tasmā॒-thsvānā॒-mmaddhyḙ-'va॒sāya̭ yajeta | yāva̭nto-'sya॒ bhrātṛ̭vyā yajñāyu॒dhānā̭-mu॒dvada̭tā-mupaśṛ॒ṇvanti̭ | te parā̭ bhavanti |
u॒ccai-ssa॒māha̭nta॒vā ā̭ha॒ viji̭tyai || 43 ||
vṛ॒ṅkta ḙṣāmindri॒yaṃ-vī~॒rya᳚m | śreṣṭha̭ eṣā-mbhavati || va॒r॒ṣa vṛ̭ddhamasi॒ prati̭ tvā va॒r॒ṣavṛ̭ddhaṃ-ve~॒ttvityā̭ha |
va॒r॒ṣavṛ̭ddhā॒ vā oṣa̭dhayaḥ |
va॒r॒ṣavṛ̭ddhā i॒ṣīkā॒-ssamṛ̭ddhyai |
ya॒jñagṃ rakṣā॒g॒syanu॒ prāvi̭śann |
tānya॒snā pa॒śubhyo̭ ni॒ravā̭dayanta |
tuṣai॒roṣa̭dhībhyaḥ || parā̭pūta॒gṃ॒ rakṣaḥ॒ parā̭pūtā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha |
rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai || 44 ||
rakṣa̭sā-mbhā॒go̭-'sītyā̭ha | tuṣai̭re॒va rakṣāgṃ̭si ni॒rava̭dayate | a॒pa upa̭spṛśati meddhya॒tvāya̭ | vā॒yurvo॒ vi vi̭na॒ktvityā̭ha | pa॒vitraṃ॒-vai~ vā॒yuḥ | pu॒nātye॒vaināṋ | a॒ntari̭kṣādiva॒ vā e॒te praska̭ndanti | ye śūrpā᳚t | de॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭gṛhṇā॒tvityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai |
ha॒viṣo-'ska̭ndāya | triṣpha॒līka̭rta॒vā ā̭ha | tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jñaḥ | atho̭ meddhya॒tvāya̭ || 45 ||
(dvābhyā॒mu-tpṷnāti - ra॒śmayo̭ - naya॒ntyagrḙ ya॒jñapa̭tiṃ - ~ya॒jño - 'di̭ti॒ - raska̭ndāya - gṛhṇā॒mītyā̭ha - va॒detyā̭ha॒ - viji̭tyā॒ - apa̭hatyā॒ - aska̭ndāya॒ trīṇi̭ ca) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - taṇḍulapeṣaṇam
ava̭dhūta॒gṃ॒ rakṣo-'va̭dhūtā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha | rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai | adi̭tyā॒stvaga॒sītyā̭ha | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syā e॒vaina॒-ttvaca̭-ṅkaroti | prati̭ tvā pṛthi॒vī ve॒ttvityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai |
pu॒rastā᳚-tpratī॒cīna̭grīva॒-mutta̭ralo॒mopa̭stṛṇāti meddhya॒tvāya̭ | tasmā᳚-tpu॒rastā᳚-tpra॒tyañcaḥ̭ pa॒śavo॒ medha॒mupa̭tiṣṭhante | tasmā᳚-tpra॒jā mṛ॒ga-ṅgrāhṷkāḥ | ya॒jño de॒vebhyo॒ nilā̭yata || 46 ||
kṛṣṇo̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā | ya-tkṛ̭ṣṇāji॒ne ha॒vira̭dhipi॒naṣṭi̭ | ya॒jñāde॒va ta-dya॒jña-mprayṷṅkte | ha॒viṣo-'ska̭ndāya || dyāvā̭pṛthi॒vī sa॒hāstā᳚m | te śa̭myāmā॒trameka॒maha॒rvyaitāgṃ̭ śamyāmā॒trameka॒mahaḥ̭ || di॒va-sska̭mbha॒nira̭si॒ prati॒ tvā 'di̭tyā॒stvagve॒ttvityā̭ha |
dyāvā̭pṛthi॒vyo-rvītyai᳚ | dhi॒ṣaṇā̭-'si parva॒tyā
prati̭ tvā di॒va-sska̭mbha॒nirve॒ttvityā̭ha |
dyāvā̭pṛthi॒vyo-rvidhṛ̭tyai || 47 ||
dhi॒ṣaṇā̭-'si pārvate॒yī prati̭ tvā parva॒tirve॒ttvityā̭ha | dyāvā̭pṛthi॒vyordhṛtyai᳚ || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityā̭ha॒ prasū᳚tyai | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā॒mityā̭ha | a॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai᳚ |
adhi̭vapā॒mītyā̭ha | ya॒thā॒de॒va॒ta-me॒vainā॒nadhi̭ vapati || dhā॒nya̭masi dhinu॒hi de॒vānityā̭ha | e॒tasya॒ yajṷṣo vī॒ryḙṇa || 48 ||
yāva॒dekā̭ de॒vatā̭ kā॒maya̭te॒ yāva॒dekā᳚ | tāva॒dāhṷtiḥ prathate | na hi tadasti̭ | yattāva̭de॒va syāt | yāva̭jju॒hoti̭ || prā॒ṇāya̭ tvā-'pā॒nāya॒ tvetyā̭ha | prā॒ṇāne॒va yaja̭māne dadhāti | dī॒rghāmanu॒ prasi̭ti॒māyṷṣe dhā॒mityā̭ha | āyṷre॒vāsmi̭-ndadhāti |
a॒ntari̭kṣādiva॒ vā e॒tāni॒ praska̭ndanti | yāni̭ dṛ॒ṣadaḥ̭ | de॒vo vaḥ̭ savi॒tā hira̭ṇyapāṇiḥ॒ prati̭ gṛhṇā॒tvityā̭ha॒ prati̭ṣṭhityai | ha॒viṣo-'ska̭ndāya ||
asaṃ̭​va~pantī pigṃ̭ṣā॒ṇūni̭ kurutā॒dityā̭ha meddhya॒tvāya̭ || 49 ||
(nilā̭yata॒ - vidhṛ̭tyai - vī॒ryḙṇa - skandanti ca॒tvāri̭ ca ) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - kapālopadhānam
dhṛṣṭi̭rasi॒ brahma̭ ya॒cchetyā̭ha॒ dhṛtyai᳚ ||
apā᳚gne॒ 'gnimā॒māda̭-ñjahi॒ niṣkra॒vyādagṃ̭
se॒dhā dḙva॒yajaṃ̭-va~॒hetyā̭ha |
ya e॒vāmātkra॒vyāt | tama̭pa॒hatya̭ | meddhye॒-'gnau ka॒pāla॒mupa̭dadhāti || nirda̭gdha॒gṃ॒ rakṣo॒ nirda̭gdhā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha | rakṣāg̭sye॒va
nirda̭hati | a॒gni॒vatyupa̭dadhāti | a॒sminne॒va lo॒ke jyoti̭rdhatte | aṅgā̭ra॒madhi̭-vartayati || 50 ||
a॒ntari̭kṣa e॒va jyoti̭rdhatte |
ā॒di॒tyame॒vāmuṣmi̭n ~lo॒ke jyoti̭rdhatte |
jyoti̭ṣmanto-'smā i॒me lo॒kā bha̭vanti |
ya e॒vaṃ-ve~da̭ || dhru॒vama̭si pṛthi॒vī-ndṛ॒gṃ॒hetyā̭ha | pṛ॒thi॒vīme॒vaitena̭ dṛgṃhati |
dha॒rtrama̭sya॒ntari̭kṣa-ndṛ॒gṃ॒hetyā̭ha | a॒ntari̭kṣame॒vaitena̭ dṛgṃhati |
dha॒ruṇa̭masi॒ diva̭-ndṛ॒gṃ॒hetyā̭ha | diva̭me॒vaitena̭ dṛgṃhati || 51 ||
dharmā̭si॒ diśo̭ dṛ॒gṃ॒hetyā̭ha |
diśa̭ e॒vaitena̭ dṛgṃhati | i॒māne॒vaitai-rlo॒kā-ndṛgṃ̭hati | dṛgṃ ha̭nte-'smā i॒me lo॒kāḥ pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || trīṇyagrḙ ka॒pālā॒nyupa̭dadhāti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ |
e॒ṣāṃ-lo~॒kānā॒māptyai᳚ |
eka॒magrḙ ka॒pāla॒mupa̭dadhāti |
ekaṃ॒-vā~ agrḙ ka॒pāla॒-mpurṷṣasya sa॒bhaṃ​va~̭ti || 52 ||
atha॒ dve | atha॒ trīṇi̭ | atha̭ ca॒tvāri̭ | athā॒ṣṭau |
tasmā̭da॒ṣṭāka̭pāla॒-mpurṷṣasya॒ śiraḥ̭ |
yade॒va-ṅka॒pālā᳚nyupa॒ dadhā̭ti | ya॒jño vai pra॒jāpa̭tiḥ | ya॒jñame॒va pra॒jāpa̭ti॒gṃ॒ sagg​ska̭roti |
ā॒tmāna̭me॒va ta-thsagg​ska̭roti | tagṃ sagg​skṛ̭tamā॒tmāna᳚m || 53 ||
a॒muṣmi̭n ~lo॒ke-'nu॒parai̭ti || yada॒ṣṭāvṷpa॒ dadhā̭ti | gā॒ya॒tri॒yā ta-thsammi̭tam | yannava̭ | tri॒vṛtā॒ tat | ya-ddaśa̭ | vi॒rājā॒ tat | yadekā̭daśa | tri॒ṣṭubhā॒ tat | yaddvāda̭śa || 54 ||
jaga̭tyā॒ tat | chandaḥ̭ sammitāni॒ sa ṷpa॒dadha̭-tka॒pālā̭ni | i॒mān ~lo॒kāna̭nupū॒rva-ndiśo॒ vidhṛ̭tyai dṛgṃhati | athāyuḥ̭ prā॒ṇā-npra॒jā-mpa॒śūn. yaja̭māne dadhāti | sa॒jā॒tāna̭smā a॒bhito̭ bahu॒lān ka̭roti ||
cita॒-ssthetyā̭ha | ya॒thā॒ ya॒jure॒vaitat ||
bhṛgṷ̄ṇā॒maṅgi̭rasā॒-ntapa̭sā tapyaddhva॒mityā̭ha |
de॒vatā̭nā-me॒vainā̭ni॒ tapa̭sā tapati | tāni॒ tata॒-ssagg​sthi̭te | yāni̭ gha॒rme ka॒pālā᳚n yupaci॒nvanti̭ ve॒dhasa॒ iti॒ catṷṣpadaya॒rcā vimṷñcati | catṷṣpādaḥ pa॒śavaḥ̭ | pa॒śuṣve॒vopari̭ṣṭā॒-tprati̭tiṣṭhati || 55 ||
(va॒rta॒ya॒ti॒ - diva̭me॒vaitena̭ dṛgṃhati - sa॒mbhava̭ti॒ - tagṃ sagg​skṛ̭tamā॒tmānaṃ॒ - dvāda̭śa॒ - sagg​sthi̭te॒ trīṇi̭ ca) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - puroḍāśāniṣpādanam
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va ityā̭ha॒ prasū᳚tyai | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā॒mityā̭ha |
a॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai᳚ |
saṃ​va~̭pā॒mītyā̭ha | ya॒thā॒ de॒va॒tame॒vainā̭ni॒ saṃ​va~̭pati || samāpo̭ a॒dbhira̭gmata॒ samoṣa̭dhayo॒ rase॒netyā̭ha | āpo॒ vā oṣa̭dhī-rjinvanti | oṣa̭dhayo॒-'po ji̭nvanti |
a॒nyā vā e॒tāsā̭ma॒nyā ji̭nvanti || 56 ||
tasmā̭de॒vamā̭ha | sagṃ re॒vatī॒-rjaga̭tībhi॒-rmadhṷmatī॒-rmadhṷmatībhi-ssṛjyaddhva॒mityā̭ha |
āpo॒ vai re॒vatīḥ᳚ | pa॒śavo॒ jaga̭tīḥ | oṣa̭dhayo॒ madhṷmatīḥ | āpa॒ oṣa̭dhīḥ pa॒śūn | tāne॒vāsmā̭ eka॒dhā sa॒gṃ॒sṛjya̭ | madhṷmataḥ karoti |
a॒dbhyaḥ pari॒ prajā̭tā-sstha॒ sama॒dbhiḥ pṛ̭cyaddhva॒miti̭ pa॒ryāplā̭vayati |
yathā॒ suvṛ̭ṣṭa i॒māma̭nu vi॒sṛtya̭ || 57 ||
āpa॒ oṣa̭dhīrma॒haya̭nti | tā॒dṛge॒va tat ||
jana̭yatyai tvā॒ saṃ​yau~॒mītyā̭ha | pra॒jā e॒vaitena̭ dādhāra | a॒gnaye᳚ tvā॒-'gnīṣomā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ vyāvṛ̭ttyai | ma॒khasya॒ śiro॒-'sītyā̭ha |
ya॒jño vai ma॒khaḥ | tasyai॒tacchiraḥ̭ | ya-tpṷro॒ḍāśaḥ̭ | tasmā̭de॒vamā̭ha || 58 ||
gha॒rmo̭-'si vi॒śvāyu॒rityā̭ha | viśva̭me॒vāyu॒-ryaja̭māne dadhāti | u॒ru pra̭thasvo॒ru tḙ ya॒jñapa̭tiḥ prathatā॒mityā̭ha | yaja̭māname॒va pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ prathayati | tvaca̭-ṅgṛhṇī॒ṣvetyā̭ha |
sarva̭me॒vaina॒gṃ॒ sata̭nu-ṅkaroti | athā॒pa ā॒nīya॒ pari̭ mār​ṣṭi | mā॒gṃ॒sa e॒va ta-ttvaca̭-ndadhāti | tasmā᳚-ttva॒cā mā॒gṃ॒sa-ñcha॒nnam ||
gha॒rmo vā e॒ṣo-'śā᳚ntaḥ || 59 ||
a॒rdha॒mā॒se᳚-'rdhamāse॒ pravṛ̭jyate | ya-tpṷro॒ḍāśaḥ̭ | sa ī᳚śva॒ro yaja̭mānagṃ śu॒cā pra॒dahaḥ̭ | parya̭gni karoti | pa॒śume॒vaina̭makaḥ | śāntyā॒ apra̭dāhāya | triḥ parya̭gni karoti |
tryā̭vṛ॒ddhi ya॒jñaḥ | atho॒ rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai ||
a॒ntari̭ta॒gṃ॒ rakṣo॒-'ntari̭tā॒ arā̭taya॒ ityā̭ha || 60 ||
rakṣa̭sā-ma॒ntar​hi̭tyai | pu॒ro॒ḍāśaṃ॒-vā~ adhi̭śrita॒gṃ॒ rakṣāg̭syajighāgṃsann |
di॒vi nāko॒ nāmā॒gnī ra̭kṣo॒hā | sa e॒vāsmā॒-drakṣā॒g॒syapā̭hann | de॒vastvā̭ savi॒tā śra̭paya॒tvityā̭ha | sa॒vi॒tṛpra̭sūta e॒vainagg̭ śrapayati | var​ṣi̭ṣṭhe॒ adhi॒ nāka॒ ityā̭ha | rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai | a॒gnistḙ ta॒nuva॒-mmā-'ti̭ dhā॒gityā॒hāna̭tidāhāya | agnḙ ha॒vyagṃ ra̭kṣa॒svetyā̭ha॒ guptyai᳚ || 61 ||
avi̭dahanta-śśrapaya॒teti॒ vācaṃ॒-vi~sṛ̭jate |
ya॒jñame॒va ha॒vīg​ṣya̭bhi-vyā॒hṛtya॒ prata̭nute |
pu॒ro॒ruca॒mavi̭dāhāya॒ śṛtyai̭ karoti || ma॒stiṣko॒ vai pṷro॒ḍāśaḥ̭ | taṃ-ya~nnābhi̭vā॒saye᳚t | ā॒virma॒stiṣkaḥ̭ syāt | a॒bhivā̭sayati |
tasmā॒-dguhā̭ ma॒stiṣkaḥ̭ | bhasma̭nā॒-'bhi vā̭sayati |
tasmā᳚-nmā॒gṃ॒senāsthi̭ cha॒nnam || 62 ||
ve॒denā॒bhi vā̭sayati | tasmā॒-tkeśai॒-śśiraḥ̭ cha॒nnam |
akha̭latibhāvuko bhavati | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || pa॒śorvai pra̭ti॒mā pṷro॒ḍāśaḥ̭ | sa nāya॒juṣka̭-mabhi॒vāsyaḥ̭ | vṛthḙva syāt | ī॒śva॒rā yaja̭mānasya pa॒śavaḥ॒ pramḙtoḥ || sa-mbrahma̭ṇā pṛcya॒svetyā̭ha | prā॒ṇā vai brahma̭ || 63 ||
prā॒ṇāḥ pa॒śavaḥ̭ | prā॒ṇaire॒va pa॒śūnth
sampṛ̭ṇakti | na pra॒māyṷkā bhavanti | yaja̭māno॒ vai pṷro॒ḍāśaḥ̭ | pra॒jā pa॒śavaḥ॒ purī̭ṣam |
yade॒vama̭bhi vā॒saya̭ti | yaja̭māname॒va pra॒jayā̭ pa॒śubhi॒-ssama̭rdhayati || de॒vā vai ha॒vi-rbhṛ॒tvā-'brṷvann | kasmi̭nni॒da-mmra̭kṣyāmaha॒ iti̭ |
so᳚-'gnira̭bravīt || 64 ||
mayi̭ ta॒nū-ssannidha̭ddhvam | a॒haṃ-va~॒sta-ñja̭nayiṣyāmi | yasmi̭-nmra॒kṣyaddhva॒ iti̭ | te de॒vā a॒gnau ta॒nū-ssa-nnya̭dadhata | tasmā̭dāhuḥ |
a॒gni-ssarvā̭ de॒vatā॒ iti̭ | so-'ṅgā̭reṇā॒paḥ |
a॒bhya̭pātayat | tata̭ eka॒to̭-'jāyata |
sa dvi॒tīya̭ma॒bhya̭pātayat || 65 ||
tato᳚ dvi॒to̭-'jāyata | sa tṛ॒tīya̭-ma॒bhya̭pātayat |
tata̭-stri॒to̭-'jāyata | yada॒dbhyo-'jā̭yanta | tadā॒pyānā̭māpya॒tvam | yadā॒tmabhyo 'jā̭yanta |
tadā॒tmyānā̭-mātmya॒tvam || te de॒vā ā॒pyeṣva̭mṛjata | ā॒pyā a̭mṛjata॒ sūryā᳚bhyudite | sūryā᳚bhyudita॒-ssūryā̭bhinimrukte || 66 ||
sūryā̭bhinimruktaḥ kuna॒khini̭ | ku॒na॒khī śyā॒vada̭ti | śyā॒vada̭nnagradidhi॒ṣau | a॒gra॒di॒dhi॒ṣuḥ pa̭rivi॒tte | pa॒ri॒vi॒tto vī̭ra॒haṇi̭ | vī॒ra॒hā bra̭hma॒haṇi̭ |
tadbra̭hma॒haṇa॒-nnātya̭cyavata | a॒nta॒rve॒di nina̭ya॒tyava̭ruddhyai | ulmṷkenā॒bhi gṛ̭hṇāti śṛta॒tvāya̭ | śṛ॒takā̭mā iva॒ hi de॒vāḥ || 67 ||
(a॒nyā ji̭nvan-tyanuvi॒sṛtyai॒-vamā॒-hāśā᳚nta-āha॒-guptyai̭-cha॒nnaṃ - brahmā᳚-bravī-ddvi॒tīya̭ma॒bhya̭pātaya॒-thsūryā̭bhinimrukte-de॒vāḥ) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - vedikaraṇam
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒va iti॒ sphyamāda̭tte॒ prasū᳚tyai | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā॒mityā̭ha | a॒śvinau॒ hi de॒vānā̭maddhva॒ryū āstā᳚m | pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mityā̭ha॒ yatyai᳚ || āda̭da॒ indra̭sya bā॒hura̭si॒ dakṣi̭ṇa॒ ityā̭ha | i॒ndri॒yame॒va yaja̭māne dadhāti | sa॒hasra̭bhṛṣṭi-śśa॒tatḙjā॒ ityā̭ha |
rū॒pame॒vāsyai॒ta-nma̭hi॒mānaṃ॒-vyā~ca̭ṣṭe ||
vā॒yura̭si ti॒gmatḙjā॒ ityā̭ha | tejo॒ vai vā॒yuḥ || 68 ||
teja̭ e॒vāsmi̭-ndadhāti || vi॒ṣādvai nāmā̭su॒ra ā̭sīt | so̭-'bibhet | ya॒jñena̭ mā de॒vā a॒bhibha̭viṣya॒ntīti̭ | sa pṛ̭thi॒vīma॒bhya̭vamīt | sā 'me॒ddhyā 'bha̭vat | atho॒ yadindro̭ vṛ॒tramahanṋ | tasya॒ lohi̭ta-mpṛthi॒vīmanu॒ vya̭dhāvat | sā 'me॒ddhyā 'bha̭vat |
pṛthi̭vi devayaja॒nītyā̭ha || 69 ||
meddhyā̭me॒vainā᳚-ndeva॒yaja̭nī-ṅkaroti |
oṣa̭ddhyāste॒ mūla॒-mmā higṃ̭siṣa॒mityā̭ha | oṣa̭dhīnā॒-mahigṃ̭sāyai || vra॒ja-ṅga̭ccha go॒sthāna॒mityā̭ha | chandāgṃ̭si॒ vai vra॒jo go॒sthānaḥ̭ | chandāg̭sye॒vāsmai᳚ vra॒ja-ṅgo॒sthāna̭-ṅkaroti || var​ṣa̭tu te॒ dyaurityā̭ha |
vṛṣṭi॒rvai dyauḥ | vṛṣṭi̭me॒vāva̭rundhe ||
ba॒dhā॒na dḙva savitaḥ para॒masyā᳚-mparā॒vatītyā̭ha || 70 ||
dvau vāva purṷṣau | ya-ñcai॒va dveṣṭi̭ | yaścai̭na॒-ndveṣṭi̭ | tāvu॒bhau ba̭ddhnāti para॒masyā᳚-mparā॒vati̭ śa॒tena॒ pāśaiḥ᳚ | yo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ ya-ñca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmastamato॒ mā mau॒gityā॒hāni̭mruktyai ||
a॒raru॒rvai nāmā̭su॒ra ā̭sīt |
sa pṛ̭thi॒vyāmupa̭mlupto-'śayat |
ta-nde॒vā apa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyā iti̭ pṛthi॒vyā apā᳚ghnann | bhrātṛ̭vyo॒ vā a॒raruḥ̭ | apa̭hato॒-'raruḥ̭ pṛthi॒vyā iti॒ yadāha̭ || 71 ||
bhrātṛ̭vyame॒va pṛ̭thi॒vyā apa̭hanti | tḙ-'manyanta |
divaṃ॒-vā~ a॒yami॒taḥ pa̭tiṣya॒tīti̭ |
tama॒rarṷste॒ diva॒-mmā skā॒niti̭ di॒vaḥ parya̭bādhanta | bhrātṛ̭vyo॒ vā a॒raruḥ̭ | a॒rarṷste॒ diva॒-mmā skā॒niti॒ yadāha̭ | bhrātṛ̭vyame॒va di॒vaḥ pari̭bādhate |
sta॒mba॒ ya॒jur-ha̭rati | pṛ॒thi॒vyā e॒va bhrātṛ̭vya॒-mapa̭hanti | dvi॒tīyagṃ̭ harati || 72 ||
a॒ntari̭kṣāde॒vaina॒-mapa̭hanti | tṛ॒tīyagṃ̭ harati | di॒va e॒vaina॒-mapa̭hanti | tū॒ṣṇī-ñca̭tu॒rthagṃ ha̭rati | apa̭rimitāde॒vaina॒-mapa̭hanti || asṷrāṇāṃ॒-vā~ i॒yamagra̭ āsīt | yāva॒dāsī̭naḥ parā॒ paśya̭ti |
tāva̭-dde॒vānā᳚m | te de॒vā a̭bruvann |
astve॒va no॒-'syāmapīti̭ || 73 ||
kya̭nno dāsya॒theti̭ | yāva̭thsva॒ya-mpa̭rigṛhṇī॒theti̭ |
te vasa̭va॒stveti̭ dakṣiṇa॒taḥ parya̭gṛhṇann | ru॒drāstveti̭ pa॒ścāt | ā॒di॒tyā-stvetyṷttara॒taḥ | te᳚-'gninā॒ prāñco̭-'jayann | vasṷbhi-rdakṣi॒ṇā |
ru॒draiḥ pra॒tyañcaḥ̭ | ā॒di॒tyairuda̭ñcaḥ |
yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣo॒ vedi̭-mpari gṛ॒hṇanti̭ || 74 ||
bhava̭tyā॒tmanā᳚ | parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati ||
de॒vasya̭ savi॒tu-ssa॒va ityā̭ha॒ prasū᳚tyai |
karma̭ kṛṇvanti ve॒dhasa॒ ityā̭ha | i॒ṣi॒tagṃ hi karma̭ kri॒yate᳚ | pṛ॒thi॒vyai meddhya̭-ñcāme॒ddhya-ñca॒ vyuda̭krāmatām | prā॒cīna̭-mudī॒cīna॒-mmeddhya᳚m | pra॒tī॒cīna̭-ndakṣi॒ṇā 'me॒ddhyam |
prācī॒mudī̭cī-mprava॒ṇā-ṅka̭roti |
meddhyā̭me॒vainā᳚-ndeva॒yaja̭nī-ṅkaroti || 75 ||
prāñcaṷ vedya॒gṃ॒ sāvunna̭yati | ā॒ha॒va॒nīya̭sya॒ pari̭gṛhītyai | pra॒tīcī॒ śroṇī᳚ | gār​ha̭patyasya॒ pari̭gṛhītyai | atho̭ mithuna॒tvāya̭ | uddha̭nti | yade॒vāsyā̭ ame॒ddhyam | tadapa̭hanti | uddha̭nti |
tasmā॒doṣa̭dhayaḥ॒ parā̭bhavanti || 76 ||
mūla̭-ñchinatti | bhrātṛ̭vyasyai॒va mūla̭-ñchinatti |
mūlaṃ॒-vā~ a̭ti॒tiṣṭha॒-drakṣā॒g॒syanū-tpi̭pate | yaddhastḙna chi॒ndyāt | ku॒na॒khinīḥ᳚ pra॒jā-ssyuḥ̭ | sphyena̭ chinatti | vajro॒ vai sphyaḥ |
vajrḙṇai॒va ya॒jñā-drakṣā॒g॒syapa̭hanti | pi॒tṛ॒de॒va॒tyā 'ti̭khātā | iya̭tī-ṅkhanati || 77 ||
pra॒jāpa̭tinā yajñamu॒khena॒ sammi̭tām || vedi̭rde॒vebhyo॒ nilā̭yata | tā-ñca̭turaṅgu॒le 'nva̭vindann | tasmā᳚ccaturaṅgu॒la-ṅkheyā᳚ |
ca॒tu॒raṅgu॒la-ṅkha̭nati | ca॒tu॒ra॒ṅgu॒le hyoṣa̭dhayaḥ prati॒tiṣṭha̭nti |
āpra̭ti॒ṣṭhāyai̭ khanati | yaja̭māname॒va pra̭ti॒ṣṭhā-ṅga̭mayati | da॒kṣi॒ṇa॒to var​ṣī̭yasī-ṅkaroti |
de॒va॒yaja̭nasyai॒va rū॒pama̭kaḥ || 78 ||
purī̭ṣavatī-ṅkaroti | pra॒jā vai pa॒śavaḥ॒ purī̭ṣam |
pra॒jayai॒vaina̭-mpa॒śubhiḥ॒ purī̭ṣavanta-ṅkaroti | utta̭ra-mparigrā॒ha-mpari̭gṛhṇāti | e॒tāva̭tī॒ vai pṛ̭thi॒vī | yāva̭tī॒ vediḥ̭ | tasyā̭ e॒tāva̭ta e॒va bhrātṛ̭vya-nni॒rbhajya̭ | ā॒tmana॒ utta̭ra-mparigrā॒ha-mpari̭gṛhṇāti |
ṛ॒ta-ma̭syṛta॒sada̭na-masyṛta॒śrīra॒sītyā̭ha | ya॒thā॒ ya॒jure॒vai tat || 79 ||
krū॒rami̭va॒ vā e॒ta-tka̭roti | yadvedi̭-ṅka॒roti̭ |
dhā a̭si sva॒dhā a॒sīti̭ yoyupyate॒ śāntyai᳚ |
u॒rvī cāsi॒ vasvī̭ cā॒sītyā̭ha |
u॒rvīme॒vaināṃ॒-va~svī᳚-ṅkaroti |
pu॒rā krū॒rasya̭ vi॒sṛpo̭ viraphśi॒nnityā̭ha meddhya॒tvāya̭ | u॒dā॒dāya̭ pṛthi॒vī-ñjī॒radā̭nu॒ryāmaira̭ya-ñca॒ndrama̭si sva॒dhābhi॒rityā̭ha |
yade॒vāsyā̭ ame॒ddhyam | tada̭pa॒hatya̭ |
meddhyā᳚-ndeva॒yaja̭nī-ṅkṛ॒tvā || 80 ||
yada॒daśca॒ndrama̭si॒ meddhya᳚m | tada॒syāmera̭yati |
tā-ndhīrā̭so anu॒dṛśya̭ yajanta॒ ityā॒hānṷkhyātyai || prokṣa̭ṇī॒rāsā̭daya | i॒ddhmāba॒r॒hi-rupa̭sādaya | sru॒va-ñca॒ sruca̭śca॒ sammṛ̭ḍḍhi | patnī॒gṃ॒ sanna̭hya | ājyḙno॒dehītyā̭hānupū॒rvatā̭yai | prokṣa̭ṇī॒rāsā̭dayati | āpo॒ vai ra̭kṣo॒ghnīḥ || 81 ||
rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai | sphyasya॒ vartman᳚-thsādayati | ya॒jñasya॒ santa̭tyai | u॒vāca॒ hāsi̭to daiva॒laḥ | e॒tāva̭tī॒rvā a॒muṣmi̭n ~lo॒ka āpa̭ āsann |
yāva̭tīḥ॒ prokṣa̭ṇī॒riti̭ | tasmā᳚-dba॒hvīrā॒sādyāḥ᳚ | sphyamu॒dasyanṋ | ya-ndvi॒ṣyātta-ndhyā̭yet | śu॒caivaina̭-marpayati || 82 ||
(vai vā॒yu - rā̭ha - parā॒vatītyā॒hā - ha̭ - dvi॒tīyagṃ̭ hara॒ - tīti̭ - parigṛ॒hṇanti̭ - deva॒yaja̭nī-ṅkaroti - bhavanti - khanatya - ka - re॒tat - kṛ॒tvā - ra̭kṣo॒ghnī - ra̭rpayati) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - idhmābar​hi-ssādanam
vajro॒ vai sphyaḥ | yada॒nvañca̭-ndhā॒raye᳚t | vajre᳚-'ddhva॒ryuḥ, kṣa̭ṇvīta | pu॒rastā᳚-tti॒ryañca̭-ndhārayati | vajro॒ vai sphyaḥ | vajrḙṇai॒va ya॒jñasya̭ dakṣiṇa॒to rakṣā॒g॒syapa̭hanti |
a॒gnibhyā॒-mprāca̭śca pra॒tīca̭śca | sphyenodī̭caścā-dha॒rāca̭śca | sphyena॒ vā e॒ṣa vajrḙṇā॒syai pā॒pmāna॒-mbhrātṛ̭vya-mapa॒hatya̭ |
u॒tka॒re-'dhi॒ pravṛ̭ścati || 83 ||
yatho̭pa॒dhāya̭ vṛ॒ścantya॒vam | hastā॒vava̭ nenikte | ā॒tmāna̭me॒va pa̭vayate | sphya-mprakṣā̭layati meddhya॒tvāya̭ | atho̭ pā॒pmana̭ e॒va bhrātṛ̭vyasya nya॒ṅga-ñchi̭natti || i॒ddhmā-ba॒r॒hi-rupa̭sādayati॒ yuktyai᳚ | ya॒jñasya̭ mithuna॒tvāya̭ |
atho̭ puro॒ruca̭me॒vaitā-nda̭dhāti |
utta̭rasya॒ karma॒ṇo-'nṷkhyātyai |
na pu॒rastā᳚-tpra॒tyagupa̭sādayet || 84 ||
ya-tpu॒rastā᳚-tpra॒tya-gṷpasā॒daye᳚t |
a॒nyatrā̭hutipa॒thādi॒ddhma-mprati̭pādayet | pra॒jā vai ba॒r॒hiḥ | apa̭rāddhnuyā-dba॒r॒hiṣā᳚ pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭nam | pa॒ścāt-prāgupa̭sādayati | ā॒hu॒ti॒pa॒thene॒ddhma-mprati̭pādayati |
sa॒pra॒ntyḙva ba॒r॒hiṣā᳚ pra॒jānā᳚-mpra॒jana̭na॒mupai̭ti | dakṣi̭ṇami॒ddhmam |
utta̭ra-mba॒ra॒ḥiḥ | ā॒tmā vā i॒ddhmaḥ |
pra॒jā ba॒r॒hiḥ | pra॒jā hyā᳚tmana॒ utta̭ratarā tī॒rthe |
tato॒ medha̭mupa॒nīya̭ | ya॒thā॒ de॒va॒tame॒vaina॒t-prati̭ṣṭhāpayati | prati̭tiṣṭhati pra॒jayā̭ pa॒śubhi॒-ryaja̭mānaḥ || 85 ||
(vṛ॒śca॒ti॒ - sā॒da॒ye॒ - di॒ddhmaḥ pañca̭ ca) (a. 10)
(tṛtīya̭syāṃ - de॒vasyā᳚śvapa॒r॒śuṃ-yo~ vai - pū᳚rve॒dyuḥ - karma̭ṇe vā॒ - mindro̭ vṛ॒trama̭ha॒n-thso̭-'po - 'va̭dhūtaṃ॒ - dhṛṣṭi̭--r de॒vasyetyā̭ha॒ saṃ​va~̭pāmi - de॒vasya॒ sphyamāda̭de॒ - vajro॒ vai sphyo daśa̭)
(tṛ॒tīya̭syāṃ - ~ya॒jñasyāna̭tirekāya - pa॒vitra̭vatya - dhva॒ryu-ñcā̭ - dhi॒ṣava̭ṇamasya॒ - ntari̭kṣa e॒va - rakṣa̭sāma॒ntar​hi̭tyai॒ - dvau vāva purṷṣo॒ - yada॒daśca॒ndrama̭si॒ meddhya॒-mpañcāśī̭tiḥ)
(tṛ॒tīya̭syāṃ॒ - ~yaja̭mānaḥ)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake dvitīyaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever