📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.4 - ஸோமாதிப்ராஹ்மணம் - க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேத தைத்திரீய ப்ராஹ்மண பாடஃ - உபயே வா
1.4 - Somadibrahmanam - Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana Pathah - Ubhaye Va
Krishna Tamil
க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே சதுர்தஃ ப்ரபாடகஃ - ஸோமாதிப்ராஹ்மணம்
ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,
ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥
அநுவாகம் 1 - க்ரஹணா க்ரஹணம்
உ॒பயே॒ வா ஏ॒தே ப்ர॒ஜாப॑தே॒ரத்த்ய॑-ஸ்ரு'ஜ்யந்த । தே॒வாஶ்சாஸு॑ராஶ்ச । தாந்ந வ்ய॑ஜாநாத் । இ॒மே᳚-ऽந்ய இ॒மே᳚-ऽந்ய இதி॑ । ஸ தே॒வாந॒க்ம்॒ ஶூந॑கரோத் । தாந॒ப்ய॑ஷுணோத் । தா-ந்ப॒வித்ரே॑ணா-புநாத் । தாந்-ப॒ரஸ்தா᳚த்-ப॒வித்ர॑ஸ்ய॒-வ்ய॑க்ரு'ஹ்ணாத் । தே க்ரஹா॑ அபவந்ந் । தத்க்ரஹா॑ணா-ங்க்ரஹ॒த்வம் ॥ 1 ॥
தே॒வதா॒ வா ஏ॒தா யஜ॑மாநஸ்ய க்ரு'॒ஹே க்ரு'॑ஹ்யந்தே । ய-த்க்ரஹாஃ᳚ । வி॒துரே॑ந-ந்தே॒வாஃ । யஸ்யை॒வம்-விँ॒துஷ॑ ஏ॒தே க்ரஹா॑ க்ரு'॒ஹ்யந்தே᳚ ॥ ஏ॒ஷா வை ஸோம॒ஸ்யாஹு॑திஃ । யது॑பா॒க்ம்॒ஶுஃ । ஸோமே॑ந தே॒வாக்​ ஸ்த॑ர்பயா॒ணீதி॒ கலு॒ வை ஸோமே॑ந யஜதே । யது॑பா॒க்ம்॒ஶு-ஞ்ஜு॒ஹோதி॑ । ஸோமே॑நை॒வ த-த்தே॒வாக்​ ஸ்த॑ர்பயதி ॥ யத்க்ரஹா᳚ஞ்ஜு॒ஹோதி॑ ॥ 2 ॥
தே॒வா ஏ॒வ த-த்தே॒வாந்-க॑ச்சந்தி ॥ யச்ச॑ம॒ஸாஞ்ஜு॒ஹோதி॑ । தேநை॒வாநு॑ரூபேண॒ யஜ॑மாந-ஸ்ஸுவ॒ர்கம்-லோँ॒கமே॑தி ॥ கி-ந்ந்வே॑ததக்ர॑ ஆஸீ॒தித்யா॑ஹுஃ । ய-த்பாத்ரா॒ணீதி॑ । இ॒யம்-வாँ ஏ॒ததக்ர॑ ஆஸீத் । ம்ரு'॒ந்மயா॑நி॒ வா ஏ॒தாந்யா॑ஸந்ந் । தைர்தே॒வா ந வ்யா॒வ்ரு'த॑-மகச்சந்ந் । த ஏ॒தாநி॑ தாரு॒மயா॑ணி॒ பாத்ரா᳚ண்ய-பஶ்யந்ந் । தாந்ய॑குர்வத ॥ 3 ॥
தைர்வை தே வ்யா॒வ்ரு'த॑-மகச்சந்ந் । ய-த்தா॑ரு॒மயா॑ணி॒ பாத்ரா॑ணி॒ பவ॑ந்தி । வ்யா॒வ்ரு'த॑மே॒வ தை-ர்யஜ॑மாநோ கச்சதி ॥ யாநி॑ தாரு॒மயா॑ணி॒ பாத்ரா॑ணி॒ பவ॑ந்தி । அ॒முமே॒வ தை-ர்லோ॒க-ம॒பிஜ॑யதி । யாநி॑ ம்ரு'॒ந்மயா॑நி । இ॒மமே॒வ தை-ர்லோ॒க-ம॒பிஜ॑யதி ॥ ப்ர॒ஹ்ம॒வா॒திநோ॑ வதந்தி । காஶ்சத॑ஸ்ர-ஸ்ஸ்தா॒லீர்வா॑ய॒வ்யா᳚-ஸ்ஸோம॒க்ரஹ॑ணீ॒ரிதி॑ । தே॒வா வை ப்ரு'ஶ்ஞி॑மதுஹ்ரந்ந் ॥ 4 ॥
தஸ்யா॑ ஏ॒தே ஸ்தநா॑ ஆஸந்ந் । இ॒யம்-வைँ ப்ரு'ஶ்ஞிஃ॑ । தாமா॑தி॒த்யா ஆ॑தித்யஸ்தா॒ல்யா சது॑ஷ்பதஃ ப॒ஶூந॑துஹ்ரந்ந் । யதா॑தித்யஸ்தா॒லீ பவ॑தி । சது॑ஷ்பத ஏ॒வ தயா॑ ப॒ஶூந். யஜ॑மாந இ॒மா-ந்து॑ஹே । தாமிந்த்ர॑ உக்த்யஸ்தா॒ல்யேந்த்ரி॒ய-ம॑துஹத் । யது॑க்த்யஸ்தா॒லீ பவ॑தி । இ॒ந்த்ரி॒யமே॒வ தயா॒ யஜ॑மாந இ॒மா-ந்து॑ஹே । தாம்-விँஶ்வே॑ தே॒வா ஆ᳚க்ரயணஸ்தா॒ல்யோர்ஜ॑-மதுஹ்ரந்ந் । யதா᳚க்ரயணஸ்தா॒லீ பவ॑தி ॥ 5 ॥
ஊர்ஜ॑மே॒வ தயா॒ யஜ॑மாந இ॒மா-ந்து॑ஹே । தா-ம்ம॑நு॒ஷ்யா᳚-த்த்ருவஸ்தா॒ல்யா ऽऽயு॑ரதுஹ்ரந்ந் । யத்த்ரு॑வஸ்தா॒லீ பவ॑தி । ஆயு॑ரே॒வ தயா॒ யஜ॑மாந இ॒மா-ந்து॑ஹே । ஸ்தா॒ல்யா க்ரு'॒ஹ்ணாதி॑ । வா॒ய॒வ்யே॑ந ஜுஹோதி । தஸ்மா॑த॒ந்யேந॒ பாத்ரே॑ண ப॒ஶூ-ந்து॒ஹந்தி॑ । அ॒ந்யேந॒ ப்ரதி॑க்ரு'ஹ்ணந்தி । அதோ᳚ வ்யா॒வ்ரு'த॑மே॒வ த-த்யஜ॑மாநோ கச்சதி ॥ 6 ॥
(க்ர॒ஹ॒த்வம் - க்ரஹா᳚ந் ஜு॒ஹோத்ய॑-குர்வ-தாதுஹ்ர-ந்நாக்ரயணஸ்தா॒லீ பவ॑தி॒-+நவ॑ ச) (அ. 1)
அநுவாகம் 2 - ஸோத்ராமணீஶேஷா மந்த்ராஃ
யு॒வக்ம் ஸு॒ராம॑மஶ்விநா । நமு॑சாவா-ऽஸு॒ரே ஸசா᳚ । வி॒பி॒பா॒நா ஶு॑பஸ்பதீ । இந்த்ர॒-ங்கர்ம॑ஸ்வாவதம் ॥ பு॒த்ரமி॑வ பி॒தரா॑வ॒ஶ்விநோ॒பா । இந்த்ராவ॑த॒-ங்கர்ம॑ணா த॒க்ம்॒ஸநா॑பிஃ । ய-த்ஸு॒ராமம்॒-வ்யँபி॑ப॒-ஶ்ஶசீ॑பிஃ । ஸர॑ஸ்வதீ த்வா மகவந்நபீஷ்ணாத் ॥ அஹா᳚வ்யக்நே ஹ॒விரா॒ஸ்யே॑ தே । ஸ்ரு॒சீவ॑ க்ரு'॒த-ஞ்ச॒மூ இ॑வ॒ ஸோமஃ॑ ॥ 7 ॥
வா॒ஜ॒ஸநிக்ம்॑ ர॒யிம॒ஸ்மே ஸு॒வீர᳚ம் । ப்ர॒ஶ॒ஸ்த-ந்தே॑ஹி ய॒ஶஸ॑-ம்ப்ரு'॒ஹந்த᳚ம் ॥ யஸ்மி॒ந்நஶ்வா॑ஸ ரு'ஷ॒பாஸ॑ உ॒க்ஷணஃ॑ । வ॒ஶா மே॒ஷா அ॑வஸ்ரு'॒ஷ்டாஸ॒ ஆஹு॑தாஃ । கீ॒லா॒ல॒பே ஸோம॑ப்ரு'ஷ்டாய வே॒தஸே᳚ । ஹ்ரு'॒தாம॒தி-ஞ்ஜ॑நய॒ சாரு॑ம॒க்நயே᳚ ॥ நாநா॒ ஹி வா᳚-ந்தே॒வஹி॑த॒க்ம்॒ ஸதோ॑ மி॒தம் । மா ஸக்ம்ஸ்ரு'॑க்ஷாதா-ம்பர॒மே வ்யோ॑மந்ந் । ஸுரா॒ த்வமஸி॑ ஶு॒ஷ்மிணீ॒ ஸோம॑ ஏ॒ஷஃ । மா மா॑ ஹிக்ம்ஸீ॒-ஸ்ஸ்வாம்-யோँநி॑மாவி॒ஶந்ந் ॥ 8 ॥
யதத்ர॑ ஶி॒ஷ்டக்ம் ர॒ஸிநஃ॑ ஸு॒தஸ்ய॑ । யதிந்த்ரோ॒ அபி॑ப॒ச்சசீ॑பிஃ । அ॒ஹ-ந்தத॑ஸ்ய॒ மந॑ஸா ஶி॒வேந॑ । ஸோம॒க்ம்॒ ராஜா॑நமி॒ஹ ப॑க்ஷயாமி ॥ த்வே ஸ்ரு॒தீ அ॑ஶ்ரு'ணவ-ம்பித்ரு'॒ணாம் । அ॒ஹ-ந்தே॒வாநா॑மு॒த மர்த்யா॑நாம் । தாப்யா॑மி॒தம்-விँஶ்வ॒-ம்புவ॑ந॒க்ம்॒ ஸமே॑தி । அ॒ந்த॒ரா பூர்வ॒மப॑ர-ஞ்ச கே॒தும் ॥ யஸ்தே॑ தேவ வருண காய॒த்ரச॑ந்தாஃ॒ பாஶஃ॑ । த-ந்த॑ ஏ॒தேநாவ॑யஜே ॥ 9 ॥
யஸ்தே॑ தேவ வருண த்ரி॒ஷ்டுப்ச॑ந்தாஃ॒ பாஶஃ॑ । த-ந்த॑ ஏ॒தேநாவ॑யஜே । யஸ்தே॑ தேவ வருண॒ ஜக॑தீசந்தாஃ॒ பாஶஃ॑ । த-ந்த॑ ஏ॒தேநாவ॑யஜே ॥ ஸோமோ॒ வா ஏ॒தஸ்ய॑ ரா॒ஜ்யமாத॑த்தே । யோ ராஜா॒ ஸ-ந்ரா॒ஜ்யோ வா॒ ஸோமே॑ந॒ யஜ॑தே । தே॒வ॒ஸு॒வாமே॒தாநி॑ ஹ॒வீக்ம்ஷி॑ பவந்தி । ஏ॒தாவ॑ந்தோ॒ வை தே॒வாநாக்ம்॑ ஸ॒வாஃ । த ஏ॒வாஸ்மை॑ ஸ॒வா-ந்ப்ரய॑ச்சந்தி । த ஏ॑ந॒-ம்புநஃ॑ ஸுவந்தே ரா॒ஜ்யாய॑ । தே॒வ॒ஸூ ராஜா॑ பவதி ॥ 10 ॥
(ஸோம॑ - ஆவி॒ஶந். - ய॑ஜே - ரா॒ஜ்யாயைகம்॑ ச) (அ. 2)
அநுவாகம் 3 - தோஹப்ராயஶ்சித்தம், அக்நிஹோத்ரே
உத॑ஸ்தா-த்தே॒வ்யதி॑தி-ர்விஶ்வரூ॒பீ । ஆயு॑ர்ய॒ஜ்ஞப॑தாவதாத் । இந்த்ரா॑ய க்ரு'ண்வ॒தீ பா॒கம் । மி॒த்ராய॒ வரு॑ணாய ச ॥ இ॒யம்-வாँ அ॑க்நிஹோ॒த்ரீ । இ॒யம்-வாँ ஏ॒தஸ்ய॒ நிஷீ॑ததி । யஸ்யா᳚க்நிஹோ॒த்ரீ நி॒ஷீத॑தி । தாமுத்தா॑பயேத் । உத॑ஸ்தா-த்தே॒வ்யதி॑தி॒ரிதி॑ । இ॒யம்-வைँ தே॒வ்யதி॑திஃ ॥ 11 ॥
இ॒மாமே॒வாஸ்மா॒ உத்தா॑பயதி ॥ ஆயு॑ர்ய॒ஜ்ஞப॑தாவதா॒தித்யா॑ஹ । ஆயு॑ரே॒வாஸ்மி॑-ந்ததாதி ॥ இந்த்ரா॑ய க்ரு'ண்வ॒தீ பா॒க-ம்மி॒த்ராய॒ வரு॑ணாய॒ சேத்யா॑ஹ । ய॒தா॒ ய॒ஜுரே॒வைதத் ॥ அவ॑ர்திம்॒-வாँ ஏ॒ஷைதஸ்ய॑ பா॒ப்மாந॑-ம்ப்ரதி॒க்யாய॒ நிஷீ॑ததி । யஸ்யா᳚-க்நிஹோ॒த்ர்யுப॑ஸ்ரு'ஷ்டா நி॒ஷீத॑தி । தா-ந்து॒க்த்வா ப்ரா᳚ஹ்ம॒ணாய॑ தத்யாத் । யஸ்யாந்ந॒-ந்நாத்யாத் । அவ॑ர்திமே॒வாஸ்மி॑-ந்பா॒ப்மாந॒-ம்ப்ரதி॑முஞ்சதி ॥ 12 ॥
து॒க்த்வா த॑தாதி । ந ஹ்யத்ரு'॑ஷ்டா॒ தக்ஷி॑ணா தீ॒யதே᳚ ॥ ப்ரு'॒தி॒வீம்-வாँ ஏ॒தஸ்ய॒ பயஃ॒ ப்ரவி॑ஶதி । யஸ்யா᳚க்நிஹோ॒த்ர-ந்து॒ஹ்யமா॑ந॒க்க்॒ ஸ்கந்த॑தி ॥ யத॒த்ய து॒க்த-ம்ப்ரு'॑தி॒வீமஸ॑க்த । யதோஷ॑தீ-ர॒ப்யஸ॑ர॒-த்யதாபஃ॑ । பயோ॑ க்ரு'॒ஹேஷு॒ பயோ॑ அக்நி॒யாஸு॑ । பயோ॑ வ॒த்ஸேஷு॒ பயோ॑ அஸ்து॒ தந்மயீத்யா॑ஹ । பய॑ ஏ॒வாத்ம-ந்க்ரு'॒ஹேஷு॑ ப॒ஶுஷு॑ தத்தே ॥ அ॒ப உப॑ஸ்ரு'ஜதி ॥ 13 ॥
அ॒த்பிரே॒வைந॑தாப்நோதி ॥ யோ வை ய॒ஜ்ஞஸ்யார்தே॒நாநா᳚ர்தக்ம் ஸக்ம் ஸ்ரு'॒ஜதி॑ । உ॒பே வை தே தர்​ஹ்யார்ச்ச॑தஃ । ஆர்ச்ச॑தி॒ கலு॒ வா ஏ॒தத॑க்நிஹோ॒த்ரம் । ய-த்து॒ஹ்யமா॑ந॒க்க்॒ ஸ்கந்த॑தி । யத॑பிது॒ஹ்யாத் । ஆர்தே॒நாநா᳚ர்தம்-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॒ ஸக்ம்ஸ்ரு'॑ஜேத் । ததே॒வ யா॒த்ரு'க்கீ॒த்ரு'க்ச॑ ஹோத॒வ்ய᳚ம் । அதா॒ந்யா-ந்து॒க்த்வா புந॑ர்-ஹோத॒வ்ய᳚ம் । அநா᳚ர்தேநை॒வார்தம்॑-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॒ நிஷ்க॑ரோதி ॥ 14 ॥
ய-த்யுத்த்ரு॑தஸ்ய॒ ஸ்கந்தே᳚த் । ய-த்ததோ-ऽஹு॑த்வா॒ புந॑ரே॒யாத் । ய॒ஜ்ஞம்-விँச்சி॑ந்த்யாத் । யத்ர॒ ஸ்கந்தே᳚த் । தந்நி॒ஷத்ய॒ புந॑ர்க்ரு'ஹ்ணீயாத் । யத்ரை॒வ ஸ்கந்த॑தி । தத॑ ஏ॒வைந॒த்-புந॑ர்க்ரு'ஹ்ணாதி । ததே॒வ யா॒த்ரு'க்-கீ॒த்ரு'க்ச॑ ஹோத॒வ்ய᳚ம் । அதா॒ந்யா-ந்து॒க்த்வா புந॑ர்-ஹோத॒வ்ய᳚ம் । அநா᳚ர்தேநை॒வார்தம்॑-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॒ நிஷ்க॑ரோதி ॥ 15 ॥
வி வா ஏ॒தஸ்ய॑ ய॒ஜ்ஞஶ்சி॑த்யதே । யஸ்யா᳚க்நிஹோ॒த்ரே॑-ऽதிஶ்ரி॑தே॒ ஶ்வா-ऽந்த॒ரா தாவ॑தி । ரு॒த்ரஃ கலு॒ வா ஏ॒ஷஃ । யத॒க்நிஃ । ய-த்காம॑ந்வத்யாவ॒ர்தயே᳚த் । ரு॒த்ராய॑ ப॒ஶூ-நபி॑தத்த்யாத் । அ॒ப॒ஶு-ர்யஜ॑மாந-ஸ்ஸ்யாத் । யத॒போ᳚ ऽந்வதிஷி॒ஞ்சேத் । அ॒நா॒த்ய-ம॒க்நேராபஃ॑ । அ॒நா॒த்யமா᳚ப்யா॒-மபி॑தத்த்யாத் । கார்​ஹ॑பத்யா॒-த்பஸ்மா॒தாய॑ । இ॒தம்-விँஷ்ணு॒-ர்விச॑க்ரம॒ இதி॑ வைஷ்ண॒வ்யர்சா ऽऽஹ॑வ॒நீயா᳚த்த்வ॒க்ம்॒ ஸய॒ந்நுத்ர॑வேத் । ய॒ஜ்ஞோ வை விஷ்ணுஃ॑ । ய॒ஜ்ஞேநை॒வ ய॒ஜ்ஞக்ம் ஸந்த॑நோதி । பஸ்ம॑நா ப॒தமபி॑வபதி॒ ஶாந்த்யை᳚ ॥ 16 ॥
(வை தே॒வ்யதி॑தி--ர் முஞ்சதி - ஸ்ரு'ஜதி - கரோதி - கரோத்யா - ப்யா॒மபி॑தத்த்யா॒-த்பஞ்ச॑ ச) (அ. 3)
அநுவாகம் 4 - அக்நிப்ராயஶ்சித்தம் அக்நிஹோத்ரே
நி வா ஏ॒தஸ்யா॑ஹவ॒நீயோ॒ கார்​ஹ॑பத்ய-ங்காமயதே । நி கார்​ஹ॑பத்ய ஆஹவ॒நீய᳚ம் । யஸ்யா॒க்நிமநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽபிநி॒ம்ரோச॑தி । த॒ர்பேண॒ ஹிர॑ண்ய-ம்ப்ர॒பத்த்ய॑ பு॒ரஸ்தா᳚த்தரேத் । அதா॒க்நிம் । அதா᳚க்நிஹோ॒த்ரம் । யத்திர॑ண்ய-ம்பு॒ரஸ்தா॒த்தர॑தி । ஜ்யோதி॒ர்வை ஹிர॑ண்யம் । ஜ்யோதி॑ரே॒வைந॒-ம்பஶ்ய॒-ந்நுத்த॑ரதி । யத॒க்நி-ம்பூர்வ॒க்ம்॒ ஹர॒த்யதா᳚-க்நிஹோ॒த்ரம் ॥ 17 ॥
பா॒க॒தேயே॑நை॒வைந॒-ம்ப்ரண॑யதி ॥ ப்ரா॒ஹ்ம॒ண ஆ॑ர்​ஷே॒ய உத்த॑ரேத் । ப்ரா॒ஹ்ம॒ணோ வை ஸர்வா॑ தே॒வதாஃ᳚ । ஸர்வா॑பிரே॒வைந॑-ந்தே॒வதா॑பி॒ருத்த॑ரதி ॥ அ॒க்நி॒ஹோ॒த்ர-மு॑ப॒ஸா-த்யாதமி॑தோ-ராஸீத । வ்ர॒தமே॒வ ஹ॒தமநு॑ ம்ரியதே ॥ அந்தம்॒-வாँ ஏ॒ஷ ஆ॒த்மநோ॑ கச்சதி । யஸ்தாம்ய॑தி । அந்த॑மே॒ஷ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ கச்சதி । யஸ்யா॒க்நிமநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽபிநி॒ம்ரோச॑தி ॥ 18 ॥
புநஃ॑ ஸ॒மந்ய॑ ஜுஹோதி । அந்தே॑நை॒வாந்தம்॑-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॒ நிஷ்க॑ரோதி ॥ வரு॑ணோ॒ வா ஏ॒தஸ்ய॑ ய॒ஜ்ஞ-ங்க்ரு'॑ஹ்ணாதி । யஸ்யா॒க்நி-மநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽபிநி॒ம்ரோச॑தி । வா॒ரு॒ண-ஞ்ச॒ரு-ந்நிர்வ॑பேத் । தேநை॒வ ய॒ஜ்ஞ-ந்நிஷ்க்ரீ॑ணீதே ॥ நி வா ஏ॒தஸ்யா॑ஹவ॒நீயோ॒ கார்​ஹ॑பத்ய-ங்காமயதே । நி கார்​ஹ॑பத்ய ஆஹவ॒நீய᳚ம் । யஸ்யா॒க்நி-மநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽப்யு॑தேதி॑ । ச॒து॒ர்க்ரு'॒ஹீ॒த-மாஜ்ய॑-ம்பு॒ரஸ்தா᳚த்தரேத் ॥ 19 ॥
அதா॒க்நிம் । அதா᳚க்நிஹோ॒த்ரம் । யதாஜ்ய॑-ம்பு॒ரஸ்தா॒த்தர॑தி । ஏ॒தத்வா அ॒க்நேஃ ப்ரி॒ய-ந்தாம॑ । யதாஜ்ய᳚ம் । ப்ரி॒யேணை॒வைந॒-ந்தாம்நா॒ ஸம॑ர்தயதி । யத॒க்நி-ம்பூர்வ॒க்ம்॒ ஹர॒த்யதா᳚-க்நிஹோ॒த்ரம் । பா॒க॒தேயே॑நை॒வைந॒-ம்ப்ரண॑யதி । ப்ரா॒ஹ்ம॒ண ஆ॑ர்​ஷே॒ய உத்த॑ரேத் । ப்ரா॒ஹ்ம॒ணோ வை ஸர்வா॑ தே॒வதாஃ᳚ ॥ 20 ॥
ஸர்வா॑பிரே॒வைந॑-ந்தே॒வதா॑பி॒ருத்த॑ரதி ॥ பரா॑சீ॒ வா ஏ॒தஸ்மை᳚ வ்யு॒ச்சந்தீ॒ வ்யு॑ச்சதி । யஸ்யா॒க்நி-மநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽப்யு॑தேதி॑ । உ॒ஷாஃ கே॒துநா॑ ஜுஷதாம் । ய॒ஜ்ஞ-ந்தே॒வேபி॑ரிந்வி॒தம் । தே॒வேப்யோ॒ மது॑மத்தம॒க்க்॒ ஸ்வாஹேதி॑ ப்ர॒த்யம்-நி॒ஷத்யாஜ்யே॑ந ஜுஹுயாத் । ப்ர॒தீசீ॑மே॒வாஸ்மை॒ விவா॑ஸயதி ॥ அ॒க்நி॒ஹோ॒த்ர-மு॑ப॒ஸாத்யாதமி॑தோ-ராஸீத । வ்ர॒தமே॒வ ஹ॒தமநு॑ ம்ரியதே । அந்தம்॒-வாँ ஏ॒ஷ ஆ॒த்மநோ॑ கச்சதி ॥ 21 ॥
யஸ்தாம்ய॑தி । அந்த॑மே॒ஷ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ கச்சதி । யஸ்யா॒க்நி-மநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽப்யு॑தேதி॑ । புநஃ॑ ஸ॒மந்ய॑ ஜுஹோதி । அந்தே॑நை॒வாந்தம்॑-யँ॒ஜ்ஞஸ்ய॒ நிஷ்க॑ரோதி । மி॒த்ரோ வா ஏ॒தஸ்ய॑ ய॒ஜ்ஞ-ங்க்ரு'॑ஹ்ணாதி । யஸ்யா॒க்நி-மநு॑த்த்ரு'த॒க்ம்॒ ஸூர்யோ॒-ऽப்யு॑தேதி॑ । மை॒த்ர-ஞ்ச॒ரு-ந்நிர்வ॑பேத் । தேநை॒வ ய॒ஜ்ஞ-ந்நிஷ்க்ரீ॑ணீதே ॥ யஸ்யா॑-ஹவ॒நீயே-ऽநு॑த்வாதே॒ கார்​ஹ॑பத்ய உ॒த்வாயே᳚த் ॥ 22 ॥
யதா॑ஹவ॒நீய॒-மநு॑த்வாப்ய॒ கார்​ஹ॑பத்ய॒-ம்மந்தே᳚த் । விச்சி॑ந்த்யாத் । ப்ராத்ரு'॑வ்யமஸ்மை ஜநயேத் । யத்வை ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ வாஸ்த॒வ்ய॑-ங்க்ரி॒யதே᳚ । ததநு॑ ரு॒த்ரோ-ऽவ॑சரதி । ய-த்பூர்வ॑-மந்வவ॒ஸ்யேத் । வா॒ஸ்த॒வ்ய॑-ம॒க்நிமுபா॑ஸீத । ரு॒த்ரோ᳚-ऽஸ்ய ப॒ஶூ-ந்காது॑க-ஸ்ஸ்யாத் । ஆ॒ஹ॒வ॒நீய॑-மு॒த்வாப்ய॑ । கார்​ஹ॑பத்ய-ம்மந்தேத் ॥ 23 ॥
இ॒தஃ ப்ர॑த॒ம-ஞ்ஜ॑ஜ்ஞே அ॒க்நிஃ । ஸ்வாத்யோநே॒ரதி॑ ஜா॒தவே॑தாஃ । ஸ கா॑யத்ரி॒யா த்ரி॒ஷ்டுபா॒ ஜக॑த்யா । தே॒வேப்யோ॑ ஹ॒வ்யம்-வँ॑ஹது ப்ரஜா॒நந்நிதி॑ । சந்தோ॑பிரே॒வைந॒க்க்॒ ஸ்வாத்யோநேஃ॒ ப்ரஜ॑நயதி ॥ கார்​ஹ॑பத்ய-ம்மந்ததி । கார்​ஹ॑பத்யம்॒-வாँ அந்வாஹி॑தாக்நேஃ ப॒ஶவ॒ உப॑ திஷ்டந்தே । ஸ யது॒த்வாய॑தி । ததநு॑ ப॒ஶவோ-ऽப॑க்ராமந்தி । இ॒ஷே ர॒ய்யை ர॑மஸ்வ ॥ 24 ॥
ஸஹ॑ஸே த்யு॒ம்நாய॑ । ஊ॒ர்ஜே பத்யா॒யேத்யா॑ஹ । ப॒ஶவோ॒ வை ர॒யிஃ । ப॒ஶூநே॒வாஸ்மை॑ ரமயதி ॥ ஸா॒ர॒ஸ்வ॒தௌ த்வோத்ஸௌ॒ ஸமி॑ந்தாதா॒மித்யா॑ஹ । ரு'॒-க்ஸா॒மே வை ஸா॑ரஸ்வ॒தாவுத்ஸௌ᳚ । ரு'॒க்-ஸா॒மாப்யா॑மே॒வைந॒க்ம்॒ ஸமி॑ந்தே ॥ ஸ॒ம்ராட॑ஸி வி॒ராட॒ஸீத்யா॑ஹ । ர॒த॒ந்த॒ரம்-வைँ ஸ॒ம்ராட் । ப்ரு'॒ஹ-த்வி॒ராட் ॥ 25 ॥
தாப்யா॑மே॒வைந॒க்ம்॒ ஸமி॑ந்தே ॥ வஜ்ரோ॒ வை ச॒க்ரம் । வஜ்ரோ॒ வா ஏ॒தஸ்ய॑ ய॒ஜ்ஞம்-விँச்சி॑நத்தி । யஸ்யாநோ॑ வா॒ ரதோ॑ வா-ऽந்த॒ரா-ऽக்நீ யாதி॑ । ஆ॒ஹ॒வ॒நீய॑-மு॒த்வாப்ய॑ । கார்​ஹ॑பத்யா॒-துத்த॑ரேத் । யத॑க்நே॒ பூர்வ॒-ம்ப்ரப்ரு'॑த-ம்ப॒தக்ம் ஹி தே᳚ । ஸூர்ய॑ஸ்ய ர॒ஶ்மீந-ந்வா॑த॒தாந॑ । தத்ர॑ ரயி॒ஷ்டாமநு॒ ஸம்ப॑ரை॒தம் । ஸ-ந்நஃ॑ ஸ்ரு'ஜ ஸும॒த்யா வாஜ॑வ॒த்யேதி॑ ॥ 26 ॥
பூர்வே॑ணை॒வாஸ்ய॑ ய॒ஜ்ஞேந॑ ய॒ஜ்ஞமநு॒ ஸ-ந்த॑நோதி ॥ த்வம॑க்நே ஸ॒ப்ரதா॑ அ॒ஸீத்யா॑ஹ । அ॒க்நி-ஸ்ஸர்வா॑ தே॒வதாஃ᳚ । தே॒வதா॑பிரே॒வ ய॒ஜ்ஞக்ம் ஸ-ந்த॑நோதி ॥ அ॒க்நயே॑ பதி॒க்ரு'தே॑ புரோ॒டாஶ॑ம॒ஷ்டாக॑பால॒-ந்நிர்வ॑பேத் । அ॒க்நிமே॒வ ப॑தி॒க்ரு'த॒க்க்॒ ஸ்வேந॑ பாக॒தேயே॒நோப॑ தாவதி । ஸ ஏ॒வைநம்॑-யँ॒ஜ்ஞிய॒-ம்பந்தா॒மபி॑-நயதி । அ॒ந॒ட்வாந்-தக்ஷி॑ணா । வ॒ஹீ ஹ்யே॑ஷ ஸம்ரு'॑த்த்யை ॥ 27 ॥
(ஹர॒த்யதா᳚க்நிஹோ॒த்ரம் - நி॒ம்ரோச॑தி - ஹரே-த்- தே॒வதா॑ - கச்ச - த்யு॒த்வாயே᳚-ந்மந்தே-த்ரமஸ்வ-ப்ரு'॒ஹ-த்வி॒ராட்-இதி॒-நவ॑ ச) (அ. 4)
(நி வை பூர்வ॒-ந்த்ரீணி॑ நி॒ம்ரோச॑தி த॒ர்பேண॒ யத்திர॑ண்யமக்நிஹோ॒த்ர-ம்புந॒ர்வரு॑ணோ
வாரு॒ண-ந்நி வா ஏ॒தஸ்யா॒ப்யு॑தேதி॑ சதுர்க்ரு'ஹீ॒தமாஜ்யம்॒ யதாஜ்யம்॒ பரா᳚ச்யு॒ஷாஃ புந॑ர்மி॒த்ரோ மே॒த்ரம்-யँஸ்யா॑ஹவ॒நீயே-ऽநு॑த்வாதே॒ கார்​ஹ॑பத்யோ॒ யத்வை ம॑ந்தே॒துத்த॑ரேத்)
அநுவாகம் 5 - ஸோமாதிரேகப்ராயஶ்சித்தம்
யஸ்ய॑ ப்ராதஸ்ஸவ॒நே ஸோமோ॑-ऽதி॒ரிச்ய॑தே । மாத்த்ய॑ந்திந॒க்ம்॒ ஸவ॑ந-ங்கா॒மய॑மாநோ॒-ऽப்யதி॑ரிச்யதே । கௌர்த॑யதி ம॒ருதா॒மிதி॒ தய॑த்வதீஷு குர்வந்தி । ஹி॒நஸ்தி॒ வை ஸ॒ந்த்யதீ॑தம் । ஸ॒ந்தீவ॒ கலு॒ வா ஏ॒தத் । ய-த்ஸவ॑ந ஸ்யாதி॒ரிச்ய॑தே । யத்தய॑த்வதீஷு கு॒ர்வந்தி॑ । ஸ॒ந்தே-ஶ்ஶாந்த்யை᳚ ॥ கா॒ய॒த்ரக்ம் ஸாம॑ பவதி பஞ்சத॒ஶ-ஸ்ஸ்தோமஃ॑ । தேநை॒வ ப்ரா॑தஸ்ஸவ॒நாந்நய॑ந்தி ॥ 28 ॥
ம॒ருத்வ॑தீஷு குர்வந்தி । தேநை॒வ மாத்த்ய॑ந்திநா॒-த்ஸவ॑நா॒ந்நய॑ந்தி ॥ ஹோது॑ஶ்ச ம॒ஸமநூந்ந॑யந்தே । ஹோதா-ऽநு॑ஶக்ம்ஸதி । ம॒த்த்ய॒த ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞக்ம் ஸ॒மாத॑தாதி ॥ யஸ்ய॒ மாத்த்ய॑ந்திநே॒ ஸவ॑நே॒ ஸோமோ॑-ऽதி॒ரிச்ய॑தே । ஆ॒தி॒த்ய-ந்த்ரு'॑தீயஸவ॒ந-ங்கா॒மய॑மாநோ॒-ऽப்யதி॑ரிச்யதே । கௌ॒ரி॒வீ॒தக்ம் ஸாம॑ பவதி । அதி॑ரிக்தம்॒-வைँ கௌ॑ரிவீ॒தம் । அதி॑ரிக்தம்॒-யँ-த்ஸவ॑நஸ்யா-தி॒ரிச்ய॑தே ॥ 29 ॥
அதி॑ரிக்தஸ்ய॒ ஶாந்த்யை᳚ ॥ பண்ம॒ஹாக்ம் அ॑ஸி ஸூ॒ர்யேதி॑ குர்வந்தி । யஸ்யை॒வாதி॒த்யஸ்ய॒ ஸவ॑நஸ்ய॒ காமே॑நாதி॒ரிச்ய॑தே । தேநை॒வைந॒-ங்காமே॑ந॒ ஸம॑ர்தயந்தி ॥ கௌ॒ரி॒வீ॒தக்ம் ஸாம॑ பவதி । தேநை॒வ மாத்த்ய॑ந்திநா॒-த்ஸவ॑நா॒ந்நய॑ந்தி ॥ ஸ॒ப்த॒த॒ஶ-ஸ்ஸ்தோமஃ॑ । தேநை॒வ த்ரு'॑தீயஸவ॒நாந்நய॑ந்தி ॥ ஹோது॑ஶ்சம॒ஸமநூந்ந॑யந்தே । ஹோதா-ऽநு॑ஶக்ம் ஸதி ॥ 30 ॥
ம॒த்த்ய॒த ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞக்ம் ஸ॒மாத॑தாதி ॥ யஸ்ய॑ த்ரு'தீயஸவ॒நே ஸோமோ॑-ऽதி॒ரிச்யே॑த । உ॒க்த்ய॑-ங்குர்வீத । யஸ்யோ॒க்த்யே॑-ऽதி॒ரிச்யே॑த । அ॒தி॒ரா॒த்ர-ங்கு॑ர்வீத । யஸ்யா॑-திரா॒த்ரே॑-ऽதி॒ரிச்ய॑தே। தத்த்வை து॑ஷ்ப்ரஜ்ஞா॒நம் । யஜ॑மாநம்॒-வாँ ஏ॒த-த்ப॒ஶவ॑ ஆ॒ஸாஹ்ய॑ யந்தி । ப்ரு'॒ஹ-த்ஸாம॑ பவதி । ப்ரு'॒ஹத்வா இ॒மாம்-லோँ॒கா-ந்தா॑தார । பார்​ஹ॑தாஃ ப॒ஶவஃ॑ । ப்ரு'॒ஹ॒தைவாஸ்மை॑ ப॒ஶூ-ந்தா॑தார ॥ ஶி॒பி॒வி॒ஷ்டவ॑தீஷு குர்வந்தி । ஶி॒பி॒வி॒ஷ்டோ வை தே॒வாநா᳚-ம்பு॒ஷ்டம் । புஷ்ட்யை॒வைந॒க்ம்॒ ஸம॑ர்தயந்தி ॥ ஹோது॑ஶ்சம॒ஸமநூந்ந॑யந்தே । ஹோதா-ऽநு॑ஶக்ம்ஸதி । ம॒த்த்ய॒த ஏ॒வ ய॒ஜ்ஞக்ம் ஸ॒மாத॑தாதி ॥ 31 ॥
(ய॒ந்தி॒ - ஸவ॑நஸ்யாதி॒ரிச்ய॑தே - ஶக்ம்ஸதி - தாதாரா॒ஷ்டௌ ச॑) (அ. 5)
அநுவாகம் 6 - ஸவநநிமித்த-ம்ப்ராயஶ்சித்தம்
ஏகை॑கோ॒ வை ஜ॒நதா॑யா॒-மிந்த்ரஃ॑ । ஏகம்॒-வாँ ஏ॒தாவிந்த்ர॑ம॒பி ஸக்ம்ஸு॑நுதஃ । யௌ த்வௌ ஸக்ம்॑ஸுநு॒தஃ । ப்ர॒ஜாப॑தி॒ர்வா ஏ॒ஷ விதா॑யதே । ய-த்ய॒ஜ்ஞஃ । தஸ்ய॒ க்ராவா॑ணோ॒ தந்தாஃ᳚ । அ॒ந்ய॒த॒ரம்-வாँ ஏ॒தே ஸக்ம்॑ஸுந்வ॒தோ-ர்நிர்ப॑ப்ஸதி । பூர்வே॑ணோப॒ஸ்ரு'த்யா॑ தே॒வதா॒ இத்யா॑ஹுஃ । பூ॒ர்வோ॒ப॒ஸ்ரு'॒தஸ்ய॒ வை ஶ்ரேயா᳚-ந்பவதி । ஏதி॑வ॒ந்த்யாஜ்யா॑நி பவந்த்ய॒-பிஜி॑த்யை ॥ 32 ॥
ம॒ருத்வ॑தீஃ ப்ரதி॒பதஃ॑ । ம॒ருதோ॒ வை தே॒வாநா॒-மப॑ராஜித-மா॒யத॑நம் । தே॒வாநா॑-மே॒வாப॑ராஜித ஆ॒யத॑நே யததே ॥உ॒பே ப்ரு'॑ஹத்ரதந்த॒ரே ப॑வதஃ । இ॒யம்-வாँவ ர॑தந்த॒ரம் । அ॒ஸௌ ப்ரு'॒ஹத் । ஆ॒ப்யாமே॒வைந॑-ம॒ந்தரே॑தி । வா॒சஶ்ச॒ மந॑ஸஶ்ச । ப்ரா॒ணாச்சா॑-பா॒நாச்ச॑ । தி॒வஶ்ச॑ ப்ரு'தி॒வ்யாஶ்ச॑ ॥ 33 ॥
ஸர்வ॑ஸ்மா-த்வி॒த்தா-த்வேத்யா᳚த் ॥ அ॒பி॒வ॒ர்தோ ப்ர॑ஹ்மஸா॒ம-ம்ப॑வதி । ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்யா॒-பிவ்ரு'॑த்த்யை ॥ அ॒பி॒ஜி-த்ப॑வதி । ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்யா॒-பிஜி॑த்யை । வி॒ஶ்வ॒ஜி-த்ப॑வதி । விஶ்வ॑ஸ்ய॒ ஜித்யை᳚ ॥ யஸ்ய॒ பூயாக்ம்॑ஸோ யஜ்ஞக்ர॒தவ॒ இத்யா॑ஹுஃ । ஸ தே॒வதா॑ வ்ரு'ங்க்த॒ இதி॑ । யத்ய॑க்நிஷ்டோ॒ம-ஸ்ஸோமஃ॑ ப॒ரஸ்தா॒-த்ஸ்யாத் ॥ 34 ॥
உ॒க்த்ய॑-ங்குர்வீத । யத்யு॒க்த்யஃ॑ ஸ்யாத் । அ॒தி॒ரா॒த்ர-ங்கு॑ர்வீத । ய॒ஜ்ஞ॒க்ர॒துபி॑-ரே॒வாஸ்ய॑ தே॒வதா॑ வ்ரு'ங்க்தே ॥ யோ வை சந்தோ॑பி-ரபி॒பவ॑தி । ஸ ஸக்ம்॑ ஸுந்வ॒தோ-ர॒பிப॑வதி । ஸம்॒​வேँ॒ஶாய॑ த்வோபவே॒ஶாய॒-த்வேத்யா॑ஹ । சந்தாக்ம்॑ஸி॒ வை ஸம்॑​வேँ॒ஶ உ॑பவே॒ஶஃ । சந்தோ॑பிரே॒வாஸ்ய॒ சந்தாக்॑ஸ்ய॒-பிப॑வதி ॥ இ॒ஷ்டர்கோ॒ வா ரு'॒த்விஜா॑-மத்த்வ॒ர்யுஃ ॥ 35 ॥
இ॒ஷ்டர்கஃ॒ கலு॒ வை பூர்வோ॒-ऽர்​ஷ்டுஃ, க்ஷீ॑யதே । ப்ராணா॑பாநௌ ம்ரு'॒த்யோர்மா॑ பாத॒மித்யா॑ஹ । ப்ரா॒ணா॒பா॒நயோ॑ரே॒வ ஶ்ர॑யதே । ப்ராணா॑பாநௌ॒ மா மா॑ ஹாஸிஷ்ட॒மித்யா॑ஹ । நைந॑-ம்பு॒ரா-ऽऽயு॑ஷஃ ப்ராணாபா॒நௌ ஜ॑ஹிதஃ ॥ ஆர்திம்॒-வாँ ஏ॒தே நிய॑ந்தி । யேஷா᳚-ந்தீக்ஷி॒தாநா᳚-ம்ப்ர॒மீய॑தே । தம்-யँத॑வ॒வர்ஜே॑யுஃ । க்ரூ॒ர॒க்ரு'தா॑மிவைஷாம்-லோँ॒க-ஸ்ஸ்யா᳚த் । ஆஹ॑ர த॒ஹேதி॑ ப்ரூயாத் ॥ 36 ॥
த-ந்த॑க்ஷிண॒தோ வேத்யை॑ நி॒தாய॑ । ஸ॒ர்ப॒ரா॒ஜ்ஞியா॑ ரு'॒க்பி-ஸ்ஸ்து॑யுஃ । இ॒யம்-வைँ ஸர்ப॑தோ॒ ராஜ்ஞீ᳚ । அ॒ஸ்யா ஏ॒வைந॒-ம்பரி॑தததி ॥ வ்ய்ரு'॑த்த॒-ந்ததித்யா॑ஹுஃ । ய-த்ஸ்து॒த-மந॑நுஶஸ்த॒-மிதி॑ । ஹோதா᳚ ப்ரத॒மஃ ப்ரா॑சீநாவீ॒தீ மா᳚ர்ஜா॒லீய॒-ம்பரீ॑யாத் । யா॒மீர॑நு-ப்ரு॒வந்ந் । ஸ॒ர்ப॒ரா॒ஜ்ஞீநா᳚-ங்கீர்தயேத் । உ॒பயோ॑ரே॒வைநம்॑-லோँ॒கயோஃ॒ பரி॑தததி ॥ 37 ॥
அதோ॑ து॒வந்த்யே॒வைந᳚ம் । அதோ॒ ந்யே॑வாஸ்மை᳚ ஹ்நுவதே ॥ த்ரிஃ பரி॑யந்தி । த்ரய॑ இ॒மே லோ॒காஃ । ஏ॒ப்ய ஏ॒வைநம்॑-லோँ॒கேப்யோ॑ துவதே । த்ரிஃ புநஃ॒ பரி॑யந்தி । ஷட்-த்ஸம்ப॑த்யந்தே । ஷட்வா ரு'॒தவஃ॑ । ரு'॒துபி॑ரே॒வைந॑-ந்துவதே ॥ அக்ந॒ ஆயூக்ம்॑ஷி பவஸ॒ இதி॑ ப்ரதி॒பத॑-ங்குர்வீரந்ந் । ர॒த॒ந்த॒ரஸா॑மைஷா॒க்ம்॒ ஸோமஃ॑ ஸ்யாத் । ஆயு॑ரே॒வாத்மந்-த॑ததே । அதோ॑ பா॒ப்மாந॑மே॒வ வி॒ஜஹ॑தோ யந்தி ॥ 38 ॥
(அ॒பிஜி॑த்யை - ப்ரு'தி॒வ்யாஶ்ச॒ - ஸ்யா - த॑த்த்வ॒ர்யு--ர் ப்ரு॑யால் - லோ॒கயோஃ॒ பரி॑தததி - குர்வர॒க்க்॒ ஸ்த்ரீணி॑ ச) (அ. 6)
அநுவாகம் 7 - யூபவிரோஹணாதிப்ராயஶ்சித்தம்
அ॒ஸு॒ர்யம்॑-வாँ ஏ॒தஸ்மா॒-த்வர்ண॑-ங்க்ரு'॒த்வா । ப॒ஶவோ॑ வீ॒ர்ய॑-மப॑க்ராமந்தி । யஸ்ய॒ யூபோ॑ வி॒ரோஹ॑தி । த்வா॒ஷ்ட்ர-ம்ப॑ஹுரூ॒ப-மால॑பேத । த்வஷ்டா॒ வை ரூ॒பாணா॑மீஶே । ய ஏ॒வ ரூ॒பாணா॒மீஶே᳚ । ஸோ᳚-ऽஸ்மி-ந்ப॒ஶூந். வீ॒ர்யம்॑-யँச்சதி । நாஸ்மா᳚த்-ப॒ஶவோ॑ வீ॒ர்ய॑-மப॑க்ராமந்தி ॥ ஆர்திம்॒-வாँ ஏ॒தே நிய॑ந்தி । யேஷா᳚-ந்தீக்ஷி॒தாநா॑-ம॒க்நி-ரு॒த்வாய॑தி ॥ 39 ॥
யதா॑ஹவ॒நீய॑ உ॒த்வாயே᳚த் । யத்த-ம்மந்தே᳚த் । விச்சி॑ந்த்யாத் । ப்ராத்ரு'॑வ்யமஸ்மை ஜநயேத் । யதா॑ஹவ॒நீய॑ உ॒த்வாயே᳚த் । ஆக்நீ᳚த்த்ரா॒-துத்த॑ரேத் । யதாக்நீ᳚த்த்ர உ॒த்வாயே᳚த் । கார்​ஹ॑பத்யா॒-துத்த॑ரேத் । ய-த்கார்​ஹ॑பத்ய உ॒த்வாயே᳚த் । அத॑ ஏ॒வ புந॑-ர்மந்தேத் ॥ 40 ॥
அத்ர॒ வாவ ஸ நில॑யதே । யத்ர॒ கலு॒ வை நிலீ॑ந-முத்த॒ம-ம்பஶ்ய॑ந்தி । ததே॑ந-மிச்சந்தி ॥ யஸ்மா॒-த்தாரோ॑ரு॒த்வாயே᳚த் । தஸ்யா॒ரணீ॑ குர்யாத் । க்ரு॒மு॒கமபி॑ குர்யாத் । ஏ॒ஷா வா அ॒க்நேஃ ப்ரி॒யா த॒நூஃ । யத்-க்ரு॑மு॒கஃ । ப்ரி॒யயை॒வைந॑-ந்த॒நுவா॒ ஸம॑ர்தயதி ॥ கார்​ஹ॑பத்ய-ம்மந்ததி ॥ 41 ॥
கார்​ஹ॑பத்யோ॒ வா அ॒க்நேர்யோநிஃ॑ । ஸ்வாதே॒வைநம்॒-யோँநே᳚-ர்ஜநயதி । நாஸ்மை॒ ப்ராத்ரு'॑வ்ய-ஞ்ஜநயதி ॥ யஸ்ய॒ ஸோம॑ உப॒தஸ்யே᳚த் । ஸு॒வர்ண॒க்ம்॒ ஹிர॑ண்ய-ந்த்வே॒தா வி॒ச்சித்ய॑ । ரு'॒ஜீ॒ஷே᳚-ऽந்யதா॑தூநு॒யாத் । ஜு॒ஹு॒யாத॒ந்யத் । ஸோம॑மே॒வா-பி॑ஷு॒ணோதி॑ । ஸோம॑-ஞ்ஜுஹோதி ॥ ஸோம॑ஸ்ய॒ வா அ॑பிஷூ॒யமா॑ணஸ்ய ப்ரி॒யா த॒நூ-ருத॑க்ராமத் ॥ 42 ॥
த-த்ஸு॒வர்ண॒க்ம்॒ ஹிர॑ண்ய-மபவத் । ய-த்ஸு॒வர்ண॒க்ம்॒ ஹிர॑ண்ய-ங்கு॒ர்வந்தி॑ । ப்ரி॒யயை॒வைந॑-ந்த॒நுவா॒ ஸம॑ர்தயந்தி ॥ யஸ்யாக்ரீ॑த॒க்ம்॒ ஸோம॑-மப॒ஹரே॑யுஃ । க்ரீ॒ணீ॒யாதே॒வ । ஸைவ ததஃ॒ ப்ராய॑ஶ்சித்திஃ ॥ யஸ்ய॑ க்ரீ॒தம॑ப॒ஹரே॑யுஃ । ஆ॒தா॒ராக்​ஶ்ச॑ பால்கு॒நாநி॑ சா॒பிஷு॑ணுயாத் । கா॒ய॒த்ரீ யக்ம் ஸோம॒மாஹ॑ரத் । தஸ்ய॒ யோ-ऽக்ம்॑ஶுஃ ப॒ரா-ऽப॑தத் ॥ 43 ॥
த ஆ॑தா॒ரா அ॑பவந்ந் । இந்த்ரோ॑ வ்ரு'॒த்ரம॑ஹந்ந் । தஸ்ய॑ வ॒ல்கஃ பரா॑-ऽபதத் । தாநி॑ பால்கு॒நாந்ய॑பவந்ந் । ப॒ஶவோ॒ வை பா᳚ல்கு॒நாநி॑ । ப॒ஶவ॒-ஸ்ஸோமோ॒ ராஜா᳚ । யதா॑தா॒ராக்​ஶ்ச॑ பால்கு॒நாநி॑ சாபிஷு॒ணோதி॑ । ஸோம॑மே॒வ ராஜா॑நம॒பிஷு॑ணோதி ॥ ஶ்ரு'॒தேந॑ ப்ராதஸ்ஸவ॒நே ஶ்ரீ॑ணீயாத் । த॒த்த்நா ம॒த்த்யந்தி॑நே ॥ 44 ॥
நீ॒த॒மி॒ஶ்ரேண॑ த்ரு'தீயஸவ॒நே । அ॒கி॒ஷ்டோ॒ம-ஸ்ஸோமஃ॑ ஸ்யா-த்ரதந்த॒ரஸா॑மா । ய ஏ॒வர்த்விஜோ॑ வ்ரு'॒தா-ஸ்ஸ்யுஃ । த ஏ॑நம்-யாँஜயேயுஃ । ஏகா॒-ங்கா-ந்தக்ஷி॑ணா-ந்தத்யா॒த்தேப்ய॑ ஏ॒வ । புந॒-ஸ்ஸோம॑-ங்க்ரீணீயாத் । ய॒ஜ்ஞேநை॒வ த-த்ய॒ஜ்ஞ-மி॑ச்சதி । ஸைவ ததஃ॒ ப்ராய॑ஶ்சித்திஃ ॥ ஸர்வா᳚ப்யோ॒ வா ஏ॒ஷ தே॒வதா᳚ப்ய॒-ஸ்ஸர்வே᳚ப்யஃ ப்ரு'॒ஷ்டேப்ய॑ ஆ॒த்மாந॒-மாகு॑ரதே । ய-ஸ்ஸ॒த்ராயா॑கு॒ரதே᳚ । ஏ॒தாவா॒ந்-கலு॒ வை புரு॑ஷஃ । யாவ॑தஸ்ய வி॒த்தம் । ஸ॒ர்வ॒வே॒த॒ஸேந॑ யஜேத । ஸர்வ॑ப்ரு'ஷ்டோ-ऽஸ்ய॒ ஸோமஃ॑ ஸ்யாத் । ஸர்வா᳚ப்ய ஏ॒வ தே॒வதா᳚ப்ய॒-ஸ்ஸர்வே᳚ப்யஃ ப்ரு'॒ஷ்டேப்ய॑ ஆ॒த்மாந॒-ந்நிஷ்க்ரீ॑ணீதே ॥ 45 ॥
(உ॒த்வாய॑தி - மந்தேந் - மந்த - த்யக்ராமத் - ப॒ரா-ऽப॑தந் - ம॒த்த்யந்தி॑ந - ஆகு॒ரதே॒ பஞ்ச॑ ச) (அ. 7)
அநுவாகம் 8 - பாவமாநீமந்த்ராஃ (ஸ்மார்தே ஶ்ஞாநாதௌ மார்ஜநார்தாஶ்ச)
பவ॑மாந॒-ஸ்ஸுவ॒ர்ஜநஃ॑ । ப॒வித்ரே॑ண॒ விச॑ர்​ஷணிஃ । யஃ போதா॒ ஸ பு॑நாது மா ॥ பு॒நந்து॑ மா தேவஜ॒நாஃ । பு॒நந்து॒ மந॑ வோ தி॒யா । பு॒நந்து॒ விஶ்வ॑ ஆ॒யவஃ॑ ॥ ஜாத॑வேதஃ ப॒வித்ர॑வத் । ப॒வித்ரே॑ண புநாஹி மா । ஶு॒க்ரேண॑ தேவ॒ தீத்ய॑த் । அக்நே॒ க்ரத்வா॒ க்ரதூ॒க்ம்॒ ரநு॑ ॥ 46 ॥
யத்தே॑ ப॒வித்ர॑-ம॒ர்சிஷி॑ । அக்நே॒ வித॑தமந்த॒ரா । ப்ரஹ்ம॒ தேந॑ புநீமஹே ॥ உ॒பாப்யா᳚-ந்தேவ ஸவிதஃ ।ப॒வித்ரே॑ண ஸ॒வேந॑ ச । இ॒த-ம்ப்ரஹ்ம॑ புநீமஹே ॥ வை॒ஶ்வ॒தே॒வீ பு॑ந॒தீ தே॒வ்யாகா᳚த் । யஸ்யை॑ ப॒ஹ்வீ-ஸ்த॒நுவோ॑ வீ॒தப்ரு'॑ஷ்டாஃ । தயா॒ மத॑ந்த-ஸ்ஸத॒மாத்யே॑ஷு । வ॒யக்க்​ ஸ்யா॑ம॒ பத॑யோ ரயீ॒ணாம் ॥ 47 ॥
வை॒ஶ்வா॒ந॒ரோ ர॒ஶ்மிபி॑ர்மா புநாது । வாதஃ॑ ப்ரா॒ணேநே॑ஷி॒ரோ ம॑யோ॒பூஃ । த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ பய॑ஸா॒ பயோ॑பிஃ । ரு'॒தாவ॑ரீ ய॒ஜ்ஞியே॑ மா புநீதாம் ॥ ப்ரு'॒ஹத்பிஃ॑ ஸவித॒ஸ்த்ரு'பிஃ॑ । வர்​ஷி॑ஷ்டை-ர்தேவ॒ மந்ம॑பிஃ । அக்நே॒ தக்ஷைஃ᳚ புநாஹி மா ॥ யேந॑ தே॒வா அபு॑நத । யேநாபோ॑ தி॒வ்ய-ங்கஶஃ॑ । தேந॑ தி॒வ்யேந॒ ப்ரஹ்ம॑ணா ॥ 48 ॥
இ॒த-ம்ப்ரஹ்ம॑ புநீமஹே ॥ யஃ பா॑வமா॒நீர॒த்த்யேதி॑ । ரு'ஷி॑பி॒-ஸ்ஸம்ப்ரு'॑த॒க்ம்॒ ரஸ᳚ம் । ஸர்வ॒க்ம்॒ ஸ பூ॒தம॑ஶ்ஞாதி । ஸ்வ॒தி॒த-ம்மா॑த॒ரிஶ்வ॑நா ॥ பா॒வ॒மா॒நீர்யோ அ॒த்த்யேதி॑ । ரு'ஷி॑பி॒-ஸ்ஸம்ப்ரு'॑த॒க்ம்॒ ரஸ᳚ம் । தஸ்மை॒ ஸர॑ஸ்வதீ துஹே । க்ஷீ॒ரக்ம் ஸ॒ர்பி-ர்மதூ॑த॒கம் ॥ பா॒வ॒மா॒நீ-ஸ்ஸ்வ॒ஸ்த்யய॑நீஃ ॥ 49 ॥
ஸு॒துகா॒ ஹி பய॑ஸ்வதீஃ । ரு'ஷி॑பி॒-ஸ்ஸம்ப்ரு'॑தோ॒ ரஸஃ॑ । ப்ரா॒ஹ்ம॒ணேஷ்வ॒ம்ரு'தக்ம்॑ ஹி॒தம் ॥ பா॒வ॒மா॒நீ-ர்தி॑ஶந்து நஃ । இ॒மம்-லோँ॒கமதோ॑ அ॒மும் । காமா॒ந்-த்ஸம॑ர்தயந்து நஃ । தே॒வீ-ர்தே॒வை-ஸ்ஸ॒மாப்ரு'॑தாஃ ॥ பா॒வ॒மா॒நீ-ஸ்ஸ்வ॒ஸ்த்யய॑நீஃ । ஸு॒துகா॒ஹி க்ரு'॑த॒ஶ்சுதஃ॑ । ரு'ஷி॑பி॒-ஸ்ஸம்ப்ரு'॑தோ॒ ரஸஃ॑ ॥ 50 ॥
ப்ரா॒ஹ்ம॒ணேஷ்வ॒ம்ரு'தக்ம்॑ ஹி॒தம் ॥ யேந॑ தே॒வாஃ ப॒வித்ரே॑ண । ஆ॒த்மாந॑-ம்பு॒நதே॒ ஸதா᳚ । தேந॑ ஸ॒ஹஸ்ர॑தாரேண । பா॒வ॒மா॒ந்யஃ பு॑நந்து மா ॥ ப்ரா॒ஜா॒ப॒த்ய-ம்ப॒வித்ர᳚ம் । ஶ॒தோத்யா॑மக்ம் ஹிர॒ண்மய᳚ம் । தேந॑ ப்ரஹ்ம॒ விதோ॑ வ॒யம் । பூ॒த-ம்ப்ரஹ்ம॑ புநீமஹே ॥ இந்த்ரஃ॑ ஸுநீ॒தீ ஸ॒ஹ மா॑ புநாது । ஸோமஃ॑ ஸ்வ॒ஸ்த்யா வரு॑ண-ஸ்ஸ॒மீச்யா᳚ । ய॒மோ ராஜா᳚ ப்ரம்ரு'॒ணாபிஃ॑ புநாது மா । ஜா॒தவே॑தா மோ॒ர்ஜய॑ந்த்யா புநாது ॥ 51 ॥
(அநு॑ - ரயீ॒ணாம் - ப்ரஹ்ம॑ணா - ஸ்வ॒ஸ்த்யய॑நீஃ - ஸு॒துகா॒ ஹி க்ரு'॑த॒ஶ்சுத॒ ரு'ஷி॑பி॒-ஸ்ஸம்ப்ரு'॑தோ॒ ரஸஃ॑ - புநாது॒ த்ரீணி॑ ச ) (அ. 8)
அநுவாகம் 9 - ராஜஸூயகதசாதுர்மாஸ்யஶேஷஃ
ப்ர॒ஜா வை ஸ॒த்ரமா॑ஸத॒ தப॒ஸ்தப்ய॑மாநா॒ அஜு॑ஹ்வதீஃ । தே॒வா அ॑பஶ்ய-ஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தாம் । தமுபோத॑திஷ்ட॒ந்த-ம॑ஜுஹவுஃ । தேநா᳚ர்தமா॒ஸ ஊர்ஜ॒மவா॑ருந்தத । தஸ்மா॑தர்தமா॒ஸே தே॒வா இ॑ஜ்யந்தே ॥ பி॒தரோ॑-ऽபஶ்ய-ஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தாம் । தமுபோத॑திஷ்ட॒ந்த- ம॑ஜுஹவுஃ । தேந॑ மா॒ஸ்யூர்ஜ॒மவா॑ருந்தத । தஸ்மா᳚-ந்மா॒ஸி பி॒த்ரு'ப்யஃ॑ க்ரியதே । ம॒நு॒ஷ்யா॑ அபஶ்ய-ஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தாம் ॥ 52 ॥
தமுபோத॑திஷ்ட॒ந்த-ம॑ஜுஹவுஃ । தேந॑-த்வ॒யீமூர்ஜ॒மவா॑ருந்தத । தஸ்மா॒-த்த்விரஹ்நோ॑-மநு॒ஷ்யே᳚ப்ய॒ உப॑ஹ்ரியதே । ப்ரா॒தஶ்ச॑ ஸா॒ய-ஞ்ச॑ । ப॒ஶவோ॑-ऽபஶ்ய-ஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தாம் । தமுபோத॑திஷ்ட॒ந்த-ம॑ஜுஹவுஃ । தேந॑-த்ர॒யீமூர்ஜ॒மவா॑-ருந்தத । தஸ்மா॒-த்த்ரிரஹ்நஃ॑ ப॒ஶவஃ॒ ப்ரேர॑தே । ப்ரா॒தஸ்ஸ॑கம்॒வே ஸா॒யம் । அஸு॑ரா அபஶ்ய-ஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தாம் ॥ 53 ॥
தமுபோத॑திஷ்ட॒ந்த-ம॑ஜுஹவுஃ । தேந॑ ஸம்​வँத்ஸ॒ர ஊர்ஜ॒மவா॑-ருந்தத ॥ தே தே॒வா அ॑மந்யந்த । அ॒மீ வா இ॒தம॑பூவந்ந் । யத்வ॒யக்க்​ஸ்ம இதி॑ । த ஏ॒தாநி॑ சாதுர்மா॒ஸ்யாந்ய॑பஶ்யந்ந் । தாநி॒ நிர॑வபந்ந் । தைரே॒வைஷா॒-ந்தாமூர்ஜ॑மவ்ரு'ஞ்ஜத । ததோ॑ தே॒வா அப॑வந்ந் । பரா-ऽஸு॑ராஃ ॥ 54 ॥
ய-த்யஜ॑தே । யாமே॒வ தே॒வா ஊர்ஜ॑ம॒வாரு॑ந்தத । தா-ந்தேநா-வ॑ருந்தே । ய-த்பி॒த்ரு'ப்யஃ॑ க॒ரோதி॑ । யாமே॒வ பி॒தர॒ ஊர்ஜ॑ம॒வா-ரு॑ந்தத । தா-ந்தேநா-வ॑ருந்தே । யதா॑வஸ॒தே-ऽந்ந॒க்ம்॒ ஹர॑ந்தி । யாமே॒வ ம॑நு॒ஷ்யா॑ ஊர்ஜ॑ம॒வா-ரு॑ந்தத । தா-ந்தேநா-வ॑ருந்தே । ய-த்தக்ஷி॑ணா॒-ந்ததா॑தி ॥ 55 ॥
யாமே॒வ ப॒ஶவ॒ ஊர்ஜ॑ம॒வா-ரு॑ந்தத । தா-ந்தேநா-வ॑ருந்தே । யச்சா॑து-ர்மா॒ஸ்யை-ர்யஜ॑தே । யாமே॒வாஸு॑ரா॒ ஊர்ஜ॑ம॒-வாரு॑ந்தத । தா-ந்தேநா-வ॑ருந்தே । பவ॑த்யா॒த்மநா᳚ । பரா᳚-ऽஸ்ய॒ ப்ராத்ரு'॑வ்யோ பவதி ॥ வி॒ராஜோ॒ வா ஏ॒ஷா விக்ரா᳚ந்திஃ । யச்சா॑து-ர்மா॒ஸ்யாநி॑ । வை॒ஶ்வ॒தே॒வேநா॒ஸ்மிँல்லோ॒கே ப்ரத்ய॑திஷ்டத் । வ॒ரு॒ண॒ ப்ர॒கா॒ஸை-ர॒ந்தரி॑க்ஷே । ஸா॒க॒மே॒தை-ர॒முஷ்மி॑ँல்லோ॒கே । ஏ॒ஷ ஹ॒ த்வாவைத-த்ஸர்வ॑-ம்பவதி । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாக்​ஶ்சா॑துர்மா॒ஸ்யை-ர்யஜ॑தே ॥ 56 ॥
(ம॒நு॒ஷ்யா॑ அபஶ்யஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தா-மஸு॑ரா அபஶ்யஞ்சம॒ஸ-ங்க்ரு'॒தஸ்ய॑ பூ॒ர்ணக்க்​ ஸ்வ॒தா-மஸு॑ரா॒-ததா᳚-த்யதிஷ்ட ச்ச॒த்வாரி॑ ச) (அ. 9)
அநுவாகம் 10 - சாதுர்மாஸ்யப்ரஶம்ஸநம்
அ॒க்நிர்வாவ ஸம்॑​வँத்ஸ॒ரஃ । ஆ॒தி॒த்யஃ ப॑ரிவத்ஸ॒ரஃ । ச॒ந்த்ரமா॑ இதாவத்ஸ॒ரஃ । வா॒யு-ர॑நுவத்ஸ॒ரஃ ॥ ய-த்வை᳚ஶ்வதே॒வேந॒ யஜ॑தே । அ॒க்நிமே॒வ த-த்ஸம்॑​வँத்ஸ॒ர-மா᳚ப்நோதி । தஸ்மா᳚-த்வைஶ்வதே॒வேந॒ யஜ॑மாநஃ । ஸம்॒​வँ॒த்ஸ॒ரீணாக்॑ ஸ்வ॒ஸ்தி-மாஶா᳚ஸ்த॒ இத்யாஶா॑ஸீத ॥ ய-த்வ॑ருண ப்ரகா॒ஸை-ர்யஜ॑தே । ஆ॒தி॒த்யமே॒வ த-த்ப॑ரிவத்ஸ॒ர-மா᳚ப்நோதி ॥ 57 ॥
தஸ்மா᳚-த்வருண-ப்ரகா॒ஸை-ர்யஜ॑மாநஃ । ப॒ரி॒வ॒த்ஸ॒ரீணாக்॑ ஸ்வ॒ஸ்தி-மாஶா᳚ஸ்த॒ இத்யாஶா॑ஸீத । ய-த்ஸா॑கமே॒தை-ர்யஜ॑தே । ச॒ந்த்ரம॑ஸமே॒வ ததி॑தாவத்ஸ॒ர-மா᳚ப்நோதி । தஸ்மா᳚-த்ஸாகமே॒தை-ர்யஜ॑மாநஃ । இ॒தா॒வ॒த்ஸ॒ரீணாக்॑ ஸ்வ॒ஸ்தி-மாஶா᳚ஸ்த॒ இத்யாஶா॑ஸீத ॥ ய-த்பி॑த்ரு' ய॒ஜ்ஞேந॒ யஜ॑தே । தே॒வாநே॒வ தத॒ந்வவ॑ஸ்யதி ॥ அத॒ வா அ॑ஸ்ய வா॒யுஶ்சா॑-நுவத்ஸ॒ரஶ்சா ப்ரீ॑தா॒வுச்சி॑ஷ்யேதே । யச்சு॑நாஸீ॒ரீயே॑ண॒ யஜ॑தே ॥ 58 ॥
வா॒யுமே॒வ தத॑நுவத்ஸ॒ர-மா᳚ப்நோதி । தஸ்மா᳚-ச்சுநாஸீ॒ரீயே॑ண॒ யஜ॑மாநஃ । அ॒நு॒வ॒த்ஸ॒ரீணாக்॑ ஸ்வ॒ஸ்தி-மாஶா᳚ஸ்த॒ இத்யாஶா॑ஸீத ॥ ஸம்॒​வँ॒த்ஸ॒ரம்-வாँ ஏ॒ஷ ஈ᳚ப்ஸ॒தீத்யா॑ஹுஃ । யஶ்சா॑து-ர்மா॒ஸ்யை-ர்யஜ॑த॒ இதி॑ । ஏ॒ஷ ஹ॒ த்வை ஸ॑வந்​த்ஸ॒ர-மா᳚ப்நோதி । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாக்​ ஶ்சா॑துர்மா॒ஸ்யை-ர்யஜ॑தே ॥ விஶ்வே॑ தே॒வா-ஸ்ஸம॑யஜந்த । தே᳚-ऽக்நிமே॒வாய॑ஜந்த । த ஏ॒தம்-லோँ॒கம॑ஜயந்ந் ॥ 59 ॥
யஸ்மி॑ந்ந॒க்நிஃ । ய-த்வை᳚ஶ்வதே॒வேந॒ யஜ॑தே । ஏ॒தமே॒வ லோ॒க-ஞ்ஜ॑யதி । யஸ்மி॑ந்ந॒க்நிஃ । அ॒க்நேரே॒வ ஸாயு॑ஜ்ய॒முபை॑தி ॥ ய॒தா வை᳚ஶ்வதே॒வேந॒ யஜ॑தே । அத॑ ஸம்​வँத்ஸ॒ரஸ்ய॑ க்ரு'॒ஹப॑தி-மாப்நோதி । ய॒தா ஸம்॑​வँத்ஸ॒ரஸ்ய॑ க்ரு'॒ஹப॑தி-மா॒ப்நோதி॑ । அத॑ ஸஹஸ்ரயா॒ஜிந॑-மாப்நோதி । ய॒தா ஸ॑ஹஸ்ரயா॒ஜிந॑-மா॒ப்நோதி॑ ॥ 60 ॥
அத॑ க்ரு'ஹமே॒திந॑-மாப்நோதி । ய॒தா க்ரு'॑ஹமே॒திந॑-மா॒ப்நோதி॑ । அதா॒க்நி-ர்ப॑வதி । ய॒தா-ऽக்நி-ர்பவ॑தி । அத॒ கௌர்ப॑வதி । ஏ॒ஷா வை வை᳚ஶ்வதே॒வஸ்ய॒ மாத்ரா᳚ । ஏ॒த-த்வா ஏ॒தேஷா॑மவ॒மம் । அதோ॑-ऽதோ॒ வா உத்த॑ராணி॒ ஶ்ரேயாக்ம்॑ஸி பவந்தி । ய-த்விஶ்வே॑ தே॒வா-ஸ்ஸ॒மய॑ஜந்த । த-த்வை᳚ஶ்வதே॒வஸ்ய॑ வைஶ்வதேவ॒த்வம் ॥ 61 ॥
அதா॑தி॒த்யோ வரு॑ண॒க்ம்॒ ராஜா॑நம்-வँருண ப்ரகா॒ஸைர॑யஜத । ஸ ஏ॒தம்-லோँ॒கம॑ஜயத் । யஸ்மி॑ந்நாதி॒த்யஃ । ய-த்வ॑ருண-ப்ரகா॒ஸை-ர்யஜ॑தே । ஏ॒தமே॒வ லோ॒க-ஞ்ஜ॑யதி । யஸ்மி॑ந்நாதி॒த்யஃ । ஆ॒தி॒த்யஸ்யை॒வ-ஸாயு॑ஜ்ய॒-முபை॑தி । யதா॑தி॒த்யோ வரு॑ண॒க்ம்॒ ராஜா॑நம்-வँருண ப்ரகா॒ஸைரய॑ஜத । த-த்வ॑ருண ப்ரகா॒ஸாநாம்᳚-வँருண ப்ரகாஸ॒த்வம் ॥ அத॒ ஸோமோ॒ ராஜா॒ சந்தாக்ம்॑ஸி ஸாகமே॒தைர॑யஜத ॥ 62 ॥
ஸ ஏ॒தம்-லோँ॒கம॑ஜயத் । யஸ்மிக்க்॑ ஶ்ச॒ந்த்ரமா॑ வி॒பாதி॑ । ய-த்ஸா॑கமே॒தை-ர்யஜ॑தே । ஏ॒தமே॒வ லோ॒க-ஞ்ஜ॑யதி । யஸ்மிக்க்॑ ஶ்ச॒ந்த்ரமா॑ வி॒பாதி॑ । ச॒ந்த்ரம॑ஸ ஏ॒வ ஸாயு॑ஜ்ய॒-முபை॑தி । ஸோமோ॒ வை ச॒ந்த்ரமாஃ᳚ । ஏ॒ஷ ஹ॒ த்வை ஸா॒க்ஷா-த்ஸோம॑-ம்பக்ஷயதி । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாந்-த்ஸா॑கமே॒தை-ர்யஜ॑தே । ய-த்ஸோம॑ஶ்ச॒ ராஜா॒ சந்தாக்ம்॑ஸி ச ஸ॒மைத॑ந்த ॥ 63 ॥
த-த்ஸா॑கமே॒தாநாக்ம்॑ ஸாகமேத॒த்வம் ॥ அத॒ர்தவஃ॑ பி॒தரஃ॑ ப்ர॒ஜாப॑தி-ம்பி॒தர॑-ம்பித்ரு'ய॒ஜ்ஞே-நா॑யஜந்த । த ஏ॒தம்-லோँ॒கம॑ஜயந்ந் । யஸ்மி॑ந்ந்ரு'॒தவஃ॑ । ய-த்பி॑த்ரு'ய॒ஜ்ஞேந॒ யஜ॑தே । ஏ॒தமே॒வ லோ॒க-ஞ்ஜ॑யதி । யஸ்மி॑ந்ந்ரு'॒தவஃ॑ । ரு'॒தூ॒நாமே॒வ ஸாயு॑ஜ்ய॒-முபை॑தி । யத்-ரு'॒தவஃ॑ பி॒தரஃ॑ ப்ர॒ஜாப॑தி-ம்பி॒தர॑-ம்பித்ரு'ய॒ஜ்ஞேநாய॑ஜந்த । த-த்பி॑த்ரு'ய॒ஜ்ஞஸ்ய॑ பித்ரு'யஜ்ஞ॒த்வம் ॥ 64 ॥
அதௌஷ॑தய இ॒ம-ந்தே॒வ-ந்த்ர்ய॑ம்பகை-ரயஜந்த॒ ப்ரதே॑ம॒ஹீதி॑ । ததோ॒ வை தா அ॑ப்ரதந்த । ய ஏ॒வம்-விँ॒த்வாக்​ ஸ்த்ர்ய॑ம்பகை॒-ர்யஜ॑தே । ப்ரத॑தே ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபிஃ॑ ॥ அத॑ வா॒யுஃ ப॑ரமே॒ஷ்டிநக்ம்॑ ஶுநாஸீ॒ரீயே॑ணாயஜத । ஸ ஏ॒தம்-லோँ॒கம॑ஜயத் । யஸ்மி॑ந்-வா॒யுஃ । யச்சு॑நாஸீ॒ரீயே॑ண॒ யஜ॑தே । ஏ॒தமே॒வ லோ॒க-ஞ்ஜ॑யதி । யஸ்மி॑ந்-வா॒யுஃ ॥ 65 ॥
வா॒யோரே॒வ ஸாயு॑ஜ்ய॒-முபை॑தி ॥ ப்ர॒ஹ்ம॒வா॒திநோ॑ வதந்தி । ப்ர சா॑துர்மாஸ்யயா॒ஜீ-மீ॑ய॒தா(3) ந ப்ரமீ॑ய॒தா(3) இதி॑ । ஜீவ॒ந்வா ஏ॒ஷ ரு'॒தூநப்யே॑தி । யதி॑ வ॒ஸந்தா᳚ ப்ர॒மீய॑தே । வ॒ஸ॒ந்தோ ப॑வதி । யதி॑ க்ரீ॒ஷ்மே க்ரீ॒ஷ்மஃ । யதி॑ வ॒ர்॒ஷாஸு॑ வ॒ர்॒ஷாஃ । யதி॑ ஶ॒ரதி॑ ஶ॒ரத் । யதி॒ ஹேம॑ந். ஹேம॒ந்தஃ । ரு'॒துர்பூ॒த்வா ஸம்॑​வँத்ஸ॒ரமப்யே॑தி । ஸம்॒​வँ॒த்ஸ॒ரஃ ப்ர॒ஜாப॑திஃ । ப்ர॒ஜாப॑தி॒ர்வா வைஷஃ ॥ 66 ॥
(ப॒ரி॒வ॒த்ஸ॒ரமா᳚ப்நோதி - ஶுநாஸீ॒ரீயே॑ண॒ யஜ॑தே - ऽஜயந்த் - ஸஹஸ்ரயா॒ஜிந॑மா॒ப்நோதி॑ - வைஶ்வதேவ॒த்வக்ம் - ஸா॑கமே॒தைர॑யஜத - ஸ॒மைத॑ந்த - பித்ரு'யஜ்ஞ॒த்வம் - ஜ॑யதி॒ யஸ்மி॑ந் வா॒யு--ர் ஹே॑ம॒ந்த ஸ்த்ரீணீ॑ ச) (அ. 10)
(உ॒பயே॑ - யு॒வக்ம் ஸு॒ராம॒ - முத॑ஸ்தா॒ந் - நி வை - யஸ்ய॑ ப்ராதஸ்ஸவ॒ந - ஏகை॑கோ - ऽஸு॒ர்யம் - பவ॑மாநஃ - ப்ர॒ஜா வை ஸ॒த்ரமா॑ஸ - தா॒க்நிர்வாவ ஸம்॑​வँத்ஸ॒ரோ தஶ॑ )
(உ॒பயே॒ வா - உத॑ஸ்தா॒த் - ஸர்வா॑பி--ர் மத்த்ய॒தோ - ऽத்ர॒ வாவ - ப்ரா᳚ஹ்ம॒ணேஷ்வ - த॑ க்ரு'ஹமே॒திந॒க்ம்॒ ஷட்-த்ஷ॑ஷ்டிஃ)
(உ॒பயே॒ - வாவைஷஃ)
॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥
॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே சதுர்தஃ ப்ரபாடக-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥
1 க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகம்
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake caturthaḥ prapāṭhakaḥ - somādibrāhmaṇaṃ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - grahaṇā grahaṇam
u॒bhaye॒ vā e॒te pra॒jāpa̭te॒raddhya̭-sṛjyanta | de॒vāścāsṷrāśca | tānna vya̭jānāt | i॒me᳚-'nya i॒me᳚-'nya iti̭ | sa de॒vāna॒gṃ॒ śūna̭karot | tāna॒bhya̭ṣuṇot | tā-npa॒vitrḙṇā-punāt | tān-pa॒rastā᳚t-pa॒vitra̭sya॒-vya̭gṛhṇāt | te grahā̭ abhavann | tadgrahā̭ṇā-ṅgraha॒tvam || 1 ||
de॒vatā॒ vā e॒tā yaja̭mānasya gṛ॒he gṛ̭hyante | ya-dgrahāḥ᳚ | vi॒durḙna-nde॒vāḥ | yasyai॒vaṃ-vi~॒duṣa̭ e॒te grahā̭ gṛ॒hyante᳚ || e॒ṣā vai soma॒syāhṷtiḥ | yadṷpā॒gṃ॒śuḥ | somḙna de॒vāg​ sta̭rpayā॒ṇīti॒ khalu॒ vai somḙna yajate | yadṷpā॒gṃ॒śu-ñju॒hoti̭ | somḙnai॒va ta-dde॒vāg​ sta̭rpayati || yadgrahā᳚ñju॒hoti̭ || 2 ||
de॒vā e॒va ta-dde॒vān-ga̭cchanti || yacca̭ma॒sāñju॒hoti̭ | tenai॒vānṷrūpeṇa॒ yaja̭māna-ssuva॒rgaṃ-lo~॒kamḙti || ki-nnvḙtadagra̭ āsī॒dityā̭huḥ | ya-tpātrā॒ṇīti̭ | i॒yaṃ-vā~ e॒tadagra̭ āsīt | mṛ॒nmayā̭ni॒ vā e॒tānyā̭sann | tairde॒vā na vyā॒vṛta̭-magacchann | ta e॒tāni̭ dāru॒mayā̭ṇi॒ pātrā᳚ṇya-paśyann | tānya̭kurvata || 3 ||
tairvai te vyā॒vṛta̭-magacchann | ya-ddā̭ru॒mayā̭ṇi॒ pātrā̭ṇi॒ bhava̭nti | vyā॒vṛta̭me॒va tai-ryaja̭māno gacchati || yāni̭ dāru॒mayā̭ṇi॒ pātrā̭ṇi॒ bhava̭nti | a॒mume॒va tai-rlo॒ka-ma॒bhija̭yati | yāni̭ mṛ॒nmayā̭ni | i॒mame॒va tai-rlo॒ka-ma॒bhija̭yati || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | kāścata̭sra-ssthā॒līrvā̭ya॒vyā᳚-ssoma॒graha̭ṇī॒riti̭ | de॒vā vai pṛśñi̭maduhrann || 4 ||
tasyā̭ e॒te stanā̭ āsann | i॒yaṃ-vai~ pṛśñiḥ̭ | tāmā̭di॒tyā ā̭dityasthā॒lyā catṷṣpadaḥ pa॒śūna̭duhrann | yadā̭dityasthā॒lī bhava̭ti | catṷṣpada e॒va tayā̭ pa॒śūn. yaja̭māna i॒mā-ndṷhe | tāmindra̭ ukthyasthā॒lyendri॒ya-ma̭duhat | yadṷkthyasthā॒lī bhava̭ti | i॒ndri॒yame॒va tayā॒ yaja̭māna i॒mā-ndṷhe | tāṃ-vi~śvḙ de॒vā ā᳚grayaṇasthā॒lyorja̭-maduhrann | yadā᳚grayaṇasthā॒lī bhava̭ti || 5 ||
ūrja̭me॒va tayā॒ yaja̭māna i॒mā-ndṷhe | tā-mma̭nu॒ṣyā᳚-ddhruvasthā॒lyā ''yṷraduhrann | yaddhrṷvasthā॒lī bhava̭ti | āyṷre॒va tayā॒ yaja̭māna i॒mā-ndṷhe | sthā॒lyā gṛ॒hṇāti̭ | vā॒ya॒vyḙna juhoti | tasmā̭da॒nyena॒ pātrḙṇa pa॒śū-ndu॒hanti̭ | a॒nyena॒ prati̭gṛhṇanti | atho᳚ vyā॒vṛta̭me॒va ta-dyaja̭māno gacchati || 6 ||
(gra॒ha॒tvaṃ - grahā᳚n ju॒hotya̭-kurva-tāduhra-nnāgrayaṇasthā॒lī bhava̭ti॒-+nava̭ ca) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - sotrāmaṇīśeṣā mantrāḥ
yu॒vagṃ su॒rāma̭maśvinā | namṷcāvā-'su॒re sacā᳚ | vi॒pi॒pā॒nā śṷbhaspatī | indra॒-ṅkarma̭svāvatam || pu॒trami̭va pi॒tarā̭va॒śvino॒bhā | indrāva̭ta॒-ṅkarma̭ṇā da॒gṃ॒sanā̭bhiḥ | ya-thsu॒rāmaṃ॒-vya~pi̭ba॒-śśacī̭bhiḥ | sara̭svatī tvā maghavannabhīṣṇāt || ahā᳚vyagne ha॒virā॒syḙ te | sru॒cīva̭ ghṛ॒ta-ñca॒mū i̭va॒ somaḥ̭ || 7 ||
vā॒ja॒sanigṃ̭ ra॒yima॒sme su॒vīra᳚m | pra॒śa॒sta-ndhḙhi ya॒śasa̭-mbṛ॒hanta᳚m || yasmi॒nnaśvā̭sa ṛṣa॒bhāsa̭ u॒kṣaṇaḥ̭ | va॒śā me॒ṣā a̭vasṛ॒ṣṭāsa॒ āhṷtāḥ | kī॒lā॒la॒pe soma̭pṛṣṭhāya ve॒dhase᳚ | hṛ॒dāma॒ti-ñja̭naya॒ cārṷma॒gnaye᳚ || nānā॒ hi vā᳚-nde॒vahi̭ta॒gṃ॒ sado̭ mi॒tam | mā sagṃsṛ̭kṣāthā-mpara॒me vyo̭mann | surā॒ tvamasi̭ śu॒ṣmiṇī॒ soma̭ e॒ṣaḥ | mā mā̭ higṃsī॒-ssvāṃ-yo~ni̭māvi॒śann || 8 ||
yadatra̭ śi॒ṣṭagṃ ra॒sinaḥ̭ su॒tasya̭ | yadindro॒ api̭ba॒cchacī̭bhiḥ | a॒ha-ntada̭sya॒ mana̭sā śi॒vena̭ | soma॒gṃ॒ rājā̭nami॒ha bha̭kṣayāmi || dve sru॒tī a̭śṛṇava-mpitṛ॒ṇām | a॒ha-nde॒vānā̭mu॒ta martyā̭nām | tābhyā̭mi॒daṃ-vi~śva॒-mbhuva̭na॒gṃ॒ samḙti | a॒nta॒rā pūrva॒mapa̭ra-ñca ke॒tum || yastḙ deva varuṇa gāya॒tracha̭ndāḥ॒ pāśaḥ̭ | ta-nta̭ e॒tenāva̭yaje || 9 ||
yastḙ deva varuṇa tri॒ṣṭupcha̭ndāḥ॒ pāśaḥ̭ | ta-nta̭ e॒tenāva̭yaje | yastḙ deva varuṇa॒ jaga̭tīchandāḥ॒ pāśaḥ̭ | ta-nta̭ e॒tenāva̭yaje || somo॒ vā e॒tasya̭ rā॒jyamāda̭tte | yo rājā॒ sa-nrā॒jyo vā॒ somḙna॒ yaja̭te | de॒va॒su॒vāme॒tāni̭ ha॒vīgṃṣi̭ bhavanti | e॒tāva̭nto॒ vai de॒vānāgṃ̭ sa॒vāḥ | ta e॒vāsmai̭ sa॒vā-npraya̭cchanti | ta ḙna॒-mpunaḥ̭ suvante rā॒jyāya̭ | de॒va॒sū rājā̭ bhavati || 10 ||
(soma̭ - āvi॒śan. - ya̭je - rā॒jyāyaikaṃ̭ ca) (a. 2)
anuvākaṃ 3 - dohaprāyaścittam, agnihotre
uda̭sthā-dde॒vyadi̭ti-rviśvarū॒pī | āyṷrya॒jñapa̭tāvadhāt | indrā̭ya kṛṇva॒tī bhā॒gam | mi॒trāya॒ varṷṇāya ca || i॒yaṃ-vā~ a̭gniho॒trī | i॒yaṃ-vā~ e॒tasya॒ niṣī̭dati | yasyā᳚gniho॒trī ni॒ṣīda̭ti | tāmutthā̭payet | uda̭sthā-dde॒vyadi̭ti॒riti̭ | i॒yaṃ-vai~ de॒vyadi̭tiḥ || 11 ||
i॒māme॒vāsmā॒ utthā̭payati || āyṷrya॒jñapa̭tāvadhā॒dityā̭ha | āyṷre॒vāsmi̭-ndadhāti || indrā̭ya kṛṇva॒tī bhā॒ga-mmi॒trāya॒ varṷṇāya॒ cetyā̭ha | ya॒thā॒ ya॒jure॒vaitat || ava̭rtiṃ॒-vā~ e॒ṣaitasya̭ pā॒pmāna̭-mprati॒khyāya॒ niṣī̭dati | yasyā᳚-gniho॒tryupa̭sṛṣṭā ni॒ṣīda̭ti | tā-ndu॒gdhvā brā᳚hma॒ṇāya̭ dadyāt | yasyānna॒-nnādyāt | ava̭rtime॒vāsmi̭-npā॒pmāna॒-mprati̭muñcati || 12 ||
du॒gdhvā da̭dāti | na hyadṛ̭ṣṭā॒ dakṣi̭ṇā dī॒yate᳚ || pṛ॒thi॒vīṃ-vā~ e॒tasya॒ payaḥ॒ pravi̭śati | yasyā᳚gniho॒tra-ndu॒hyamā̭na॒gg॒ skanda̭ti || yada॒dya du॒gdha-mpṛ̭thi॒vīmasa̭kta | yadoṣa̭dhī-ra॒pyasa̭ra॒-dyadāpaḥ̭ | payo̭ gṛ॒heṣu॒ payo̭ aghni॒yāsṷ | payo̭ va॒thseṣu॒ payo̭ astu॒ tanmayītyā̭ha | paya̭ e॒vātma-ngṛ॒heṣṷ pa॒śuṣṷ dhatte || a॒pa upa̭sṛjati || 13 ||
a॒dbhire॒vaina̭dāpnoti || yo vai ya॒jñasyārte॒nānā᳚rtagṃ sagṃ sṛ॒jati̭ | u॒bhe vai te tar​hyārccha̭taḥ | ārccha̭ti॒ khalu॒ vā e॒tada̭gniho॒tram | ya-ddu॒hyamā̭na॒gg॒ skanda̭ti | yada̭bhidu॒hyāt | ārte॒nānā᳚rtaṃ-ya~॒jñasya॒ sagṃsṛ̭jet | tade॒va yā॒dṛkkī॒dṛkca̭ hota॒vya᳚m | athā॒nyā-ndu॒gdhvā puna̭r-hota॒vya᳚m | anā᳚rtenai॒vārtaṃ̭-ya~॒jñasya॒ niṣka̭roti || 14 ||
ya-dyuddrṷtasya॒ skande᳚t | ya-ttato-'hṷtvā॒ puna̭re॒yāt | ya॒jñaṃ-vi~cchi̭ndyāt | yatra॒ skande᳚t | tanni॒ṣadya॒ puna̭rgṛhṇīyāt | yatrai॒va skanda̭ti | tata̭ e॒vaina॒t-puna̭rgṛhṇāti | tade॒va yā॒dṛk-kī॒dṛkca̭ hota॒vya᳚m | athā॒nyā-ndu॒gdhvā puna̭r-hota॒vya᳚m | anā᳚rtenai॒vārtaṃ̭-ya~॒jñasya॒ niṣka̭roti || 15 ||
vi vā e॒tasya̭ ya॒jñaśchi̭dyate | yasyā᳚gniho॒trḙ-'dhiśri̭te॒ śvā-'nta॒rā dhāva̭ti | ru॒draḥ khalu॒ vā e॒ṣaḥ | yada॒gniḥ | ya-dgāma̭nvatyāva॒rtaye᳚t | ru॒drāya̭ pa॒śū-napi̭daddhyāt | a॒pa॒śu-ryaja̭māna-ssyāt | yada॒po᳚ 'nvatiṣi॒ñcet | a॒nā॒dya-ma॒gnerāpaḥ̭ | a॒nā॒dyamā᳚bhyā॒-mapi̭daddhyāt | gār​ha̭patyā॒-dbhasmā॒dāya̭ | i॒daṃ-vi~ṣṇu॒-rvica̭krama॒ iti̭ vaiṣṇa॒vyarcā ''ha̭va॒nīyā᳚ddhva॒gṃ॒ saya॒nnudra̭vet | ya॒jño vai viṣṇuḥ̭ | ya॒jñenai॒va ya॒jñagṃ santa̭noti | bhasma̭nā pa॒damapi̭vapati॒ śāntyai᳚ || 16 ||
(vai de॒vyadi̭ti--r muñcati - sṛjati - karoti - karotyā - bhyā॒mapi̭daddhyā॒-tpañca̭ ca) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - agniprāyaścittaṃ agnihotre
ni vā e॒tasyā̭hava॒nīyo॒ gār​ha̭patya-ṅkāmayate | ni gār​ha̭patya āhava॒nīya᳚m | yasyā॒gnimanṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhini॒mroca̭ti | da॒rbheṇa॒ hira̭ṇya-mpra॒baddhya̭ pu॒rastā᳚ddharet | athā॒gnim | athā᳚gniho॒tram | yaddhira̭ṇya-mpu॒rastā॒ddhara̭ti | jyoti॒rvai hira̭ṇyam | jyoti̭re॒vaina॒-mpaśya॒-nnuddha̭rati | yada॒gni-mpūrva॒gṃ॒ hara॒tyathā᳚-gniho॒tram || 17 ||
bhā॒ga॒dheyḙnai॒vaina॒-mpraṇa̭yati || brā॒hma॒ṇa ā̭r​ṣe॒ya uddha̭ret | brā॒hma॒ṇo vai sarvā̭ de॒vatāḥ᳚ | sarvā̭bhire॒vaina̭-nde॒vatā̭bhi॒ruddha̭rati || a॒gni॒ho॒tra-mṷpa॒sā-dyātami̭to-rāsīta | vra॒tame॒va ha॒tamanṷ mriyate || antaṃ॒-vā~ e॒ṣa ā॒tmano̭ gacchati | yastāmya̭ti | anta̭me॒ṣa ya॒jñasya̭ gacchati | yasyā॒gnimanṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhini॒mroca̭ti || 18 ||
punaḥ̭ sa॒manya̭ juhoti | antḙnai॒vāntaṃ̭-ya~॒jñasya॒ niṣka̭roti || varṷṇo॒ vā e॒tasya̭ ya॒jña-ṅgṛ̭hṇāti | yasyā॒gni-manṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhini॒mroca̭ti | vā॒ru॒ṇa-ñca॒ru-nnirva̭pet | tenai॒va ya॒jña-nniṣkrī̭ṇīte || ni vā e॒tasyā̭hava॒nīyo॒ gār​ha̭patya-ṅkāmayate | ni gār​ha̭patya āhava॒nīya᳚m | yasyā॒gni-manṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhyṷdeti̭ | ca॒tu॒rgṛ॒hī॒ta-mājya̭-mpu॒rastā᳚ddharet || 19 ||
athā॒gnim | athā᳚gniho॒tram | yadājya̭-mpu॒rastā॒ddhara̭ti | e॒tadvā a॒gneḥ pri॒ya-ndhāma̭ | yadājya᳚m | pri॒yeṇai॒vaina॒-ndhāmnā॒ sama̭rdhayati | yada॒gni-mpūrva॒gṃ॒ hara॒tyathā᳚-gniho॒tram | bhā॒ga॒dheyḙnai॒vaina॒-mpraṇa̭yati | brā॒hma॒ṇa ā̭r​ṣe॒ya uddha̭ret | brā॒hma॒ṇo vai sarvā̭ de॒vatāḥ᳚ || 20 ||
sarvā̭bhire॒vaina̭-nde॒vatā̭bhi॒ruddha̭rati || parā̭cī॒ vā e॒tasmai᳚ vyu॒cchantī॒ vyṷcchati | yasyā॒gni-manṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhyṷdeti̭ | u॒ṣāḥ ke॒tunā̭ juṣatām | ya॒jña-nde॒vebhi̭rinvi॒tam | de॒vebhyo॒ madhṷmattama॒gg॒ svāheti̭ pra॒tyaṃ-ni॒ṣadyājyḙna juhuyāt | pra॒tīcī̭me॒vāsmai॒ vivā̭sayati || a॒gni॒ho॒tra-mṷpa॒sādyātami̭to-rāsīta | vra॒tame॒va ha॒tamanṷ mriyate | antaṃ॒-vā~ e॒ṣa ā॒tmano̭ gacchati || 21 ||
yastāmya̭ti | anta̭me॒ṣa ya॒jñasya̭ gacchati | yasyā॒gni-manṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhyṷdeti̭ | punaḥ̭ sa॒manya̭ juhoti | antḙnai॒vāntaṃ̭-ya~॒jñasya॒ niṣka̭roti | mi॒tro vā e॒tasya̭ ya॒jña-ṅgṛ̭hṇāti | yasyā॒gni-manṷddhṛta॒gṃ॒ sūryo॒-'bhyṷdeti̭ | mai॒tra-ñca॒ru-nnirva̭pet | tenai॒va ya॒jña-nniṣkrī̭ṇīte || yasyā̭-hava॒nīye-'nṷdvāte॒ gār​ha̭patya u॒dvāye᳚t || 22 ||
yadā̭hava॒nīya॒-manṷdvāpya॒ gār​ha̭patya॒-mmanthe᳚t | vicchi̭ndyāt | bhrātṛ̭vyamasmai janayet | yadvai ya॒jñasya̭ vāsta॒vya̭-ṅkri॒yate᳚ | tadanṷ ru॒dro-'va̭carati | ya-tpūrva̭-manvava॒syet | vā॒sta॒vya̭-ma॒gnimupā̭sīta | ru॒dro᳚-'sya pa॒śū-nghātṷka-ssyāt | ā॒ha॒va॒nīya̭-mu॒dvāpya̭ | gār​ha̭patya-mmanthet || 23 ||
i॒taḥ pra̭tha॒ma-ñja̭jñe a॒gniḥ | svādyone॒radhi̭ jā॒tavḙdāḥ | sa gā̭yatri॒yā tri॒ṣṭubhā॒ jaga̭tyā | de॒vebhyo̭ ha॒vyaṃ-va~̭hatu prajā॒nanniti̭ | chando̭bhire॒vaina॒gg॒ svādyoneḥ॒ praja̭nayati || gār​ha̭patya-mmanthati | gār​ha̭patyaṃ॒-vā~ anvāhi̭tāgneḥ pa॒śava॒ upa̭ tiṣṭhante | sa yadu॒dvāya̭ti | tadanṷ pa॒śavo-'pa̭krāmanti | i॒ṣe ra॒yyai ra̭masva || 24 ||
saha̭se dyu॒mnāya̭ | ū॒rje patyā॒yetyā̭ha | pa॒śavo॒ vai ra॒yiḥ | pa॒śūne॒vāsmai̭ ramayati || sā॒ra॒sva॒tau tvothsau॒ sami̭ndhātā॒mityā̭ha | ṛ॒-khsā॒me vai sā̭rasva॒tāvuthsau᳚ | ṛ॒kh-sā॒mābhyā̭me॒vaina॒gṃ॒ sami̭ndhe || sa॒mrāḍa̭si vi॒rāḍa॒sītyā̭ha | ra॒tha॒nta॒raṃ-vai~ sa॒mrāṭ | bṛ॒ha-dvi॒rāṭ || 25 ||
tābhyā̭me॒vaina॒gṃ॒ sami̭ndhe || vajro॒ vai ca॒kram | vajro॒ vā e॒tasya̭ ya॒jñaṃ-vi~cchi̭natti | yasyāno̭ vā॒ ratho̭ vā-'nta॒rā-'gnī yāti̭ | ā॒ha॒va॒nīya̭-mu॒dvāpya̭ | gār​ha̭patyā॒-duddha̭ret | yada̭gne॒ pūrva॒-mprabhṛ̭ta-mpa॒dagṃ hi te᳚ | sūrya̭sya ra॒śmīna-nvā̭ta॒tāna̭ | tatra̭ rayi॒ṣṭhāmanu॒ sambha̭rai॒tam | sa-nnaḥ̭ sṛja suma॒tyā vāja̭va॒tyeti̭ || 26 ||
pūrvḙṇai॒vāsya̭ ya॒jñena̭ ya॒jñamanu॒ sa-nta̭noti || tvama̭gne sa॒prathā̭ a॒sītyā̭ha | a॒gni-ssarvā̭ de॒vatāḥ᳚ | de॒vatā̭bhire॒va ya॒jñagṃ sa-nta̭noti || a॒gnayḙ pathi॒kṛtḙ puro॒ḍāśa̭ma॒ṣṭāka̭pāla॒-nnirva̭pet | a॒gnime॒va pa̭thi॒kṛta॒gg॒ svena̭ bhāga॒dheye॒nopa̭ dhāvati | sa e॒vainaṃ̭-ya~॒jñiya॒-mpanthā॒mapi̭-nayati | a॒na॒ḍvān-dakṣi̭ṇā | va॒hī hyḙṣa samṛ̭ddhyai || 27 ||
(hara॒tyathā᳚gniho॒traṃ - ni॒mroca̭ti - hare-d- de॒vatā̭ - gaccha - tyu॒dvāye᳚-nmanthe-dramasva-bṛ॒ha-dvi॒rāḍ-iti॒-nava̭ ca) (a. 4)
(ni vai pūrva॒-ntrīṇi̭ ni॒mroca̭ti da॒rbheṇa॒ yaddhira̭ṇyamagniho॒tra-mpuna॒rvarṷṇo
vāru॒ṇa-nni vā e॒tasyā॒bhyṷdeti̭ caturgṛhī॒tamājyaṃ॒ yadājyaṃ॒ parā᳚cyu॒ṣāḥ puna̭rmi॒tro me॒traṃ-ya~syā̭hava॒nīye-'nṷdvāte॒ gār​ha̭patyo॒ yadvai ma̭nthe॒duddha̭ret)
anuvākaṃ 5 - somātirekaprāyaścittam
yasya̭ prātassava॒ne somo̭-'ti॒ricya̭te | māddhya̭ndina॒gṃ॒ sava̭na-ṅkā॒maya̭māno॒-'bhyati̭ricyate | gaurdha̭yati ma॒rutā॒miti॒ dhaya̭dvatīṣu kurvanti | hi॒nasti॒ vai sa॒ndhyadhī̭tam | sa॒ndhīva॒ khalu॒ vā e॒tat | ya-thsava̭na syāti॒ricya̭te | yaddhaya̭dvatīṣu ku॒rvanti̭ | sa॒ndhe-śśāntyai᳚ || gā॒ya॒tragṃ sāma̭ bhavati pañcada॒śa-sstomaḥ̭ | tenai॒va prā̭tassava॒nānnaya̭nti || 28 ||
ma॒rutva̭tīṣu kurvanti | tenai॒va māddhya̭ndinā॒-thsava̭nā॒nnaya̭nti || hotṷśca ma॒samanūnna̭yante | hotā-'nṷśagṃsati | ma॒ddhya॒ta e॒va ya॒jñagṃ sa॒māda̭dhāti || yasya॒ māddhya̭ndine॒ sava̭ne॒ somo̭-'ti॒ricya̭te | ā॒di॒tya-ntṛ̭tīyasava॒na-ṅkā॒maya̭māno॒-'bhyati̭ricyate | gau॒ri॒vī॒tagṃ sāma̭ bhavati | ati̭riktaṃ॒-vai~ gaṷrivī॒tam | ati̭riktaṃ॒-ya~-thsava̭nasyā-ti॒ricya̭te || 29 ||
ati̭riktasya॒ śāntyai᳚ || baṇma॒hāgṃ a̭si sū॒ryeti̭ kurvanti | yasyai॒vādi॒tyasya॒ sava̭nasya॒ kāmḙnāti॒ricya̭te | tenai॒vaina॒-ṅkāmḙna॒ sama̭rdhayanti || gau॒ri॒vī॒tagṃ sāma̭ bhavati | tenai॒va māddhya̭ndinā॒-thsava̭nā॒nnaya̭nti || sa॒pta॒da॒śa-sstomaḥ̭ | tenai॒va tṛ̭tīyasava॒nānnaya̭nti || hotṷścama॒samanūnna̭yante | hotā-'nṷśagṃ sati || 30 ||
ma॒ddhya॒ta e॒va ya॒jñagṃ sa॒māda̭dhāti || yasya̭ tṛtīyasava॒ne somo̭-'ti॒ricyḙta | u॒kthya̭-ṅkurvīta | yasyo॒kthyḙ-'ti॒ricyḙta | a॒ti॒rā॒tra-ṅkṷrvīta | yasyā̭-tirā॒trḙ-'ti॒ricya̭te| tattvai dṷṣprajñā॒nam | yaja̭mānaṃ॒-vā~ e॒ta-tpa॒śava̭ ā॒sāhya̭ yanti | bṛ॒ha-thsāma̭ bhavati | bṛ॒hadvā i॒māṃ-lo~॒kā-ndā̭dhāra | bār​ha̭tāḥ pa॒śavaḥ̭ | bṛ॒ha॒taivāsmai̭ pa॒śū-ndā̭dhāra || śi॒pi॒vi॒ṣṭava̭tīṣu kurvanti | śi॒pi॒vi॒ṣṭo vai de॒vānā᳚-mpu॒ṣṭam | puṣṭyai॒vaina॒gṃ॒ sama̭rdhayanti || hotṷścama॒samanūnna̭yante | hotā-'nṷśagṃsati | ma॒ddhya॒ta e॒va ya॒jñagṃ sa॒māda̭dhāti || 31 ||
(ya॒nti॒ - sava̭nasyāti॒ricya̭te - śagṃsati - dādhārā॒ṣṭau ca̭) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - savananimitta-mprāyaścittam
ekai̭ko॒ vai ja॒natā̭yā॒-mindraḥ̭ | ekaṃ॒-vā~ e॒tāvindra̭ma॒bhi sagṃsṷnutaḥ | yau dvau sagṃ̭sunu॒taḥ | pra॒jāpa̭ti॒rvā e॒ṣa vitā̭yate | ya-dya॒jñaḥ | tasya॒ grāvā̭ṇo॒ dantāḥ᳚ | a॒nya॒ta॒raṃ-vā~ e॒te sagṃ̭sunva॒to-rnirba̭phsati | pūrvḙṇopa॒sṛtyā̭ de॒vatā॒ ityā̭huḥ | pū॒rvo॒pa॒sṛ॒tasya॒ vai śreyā᳚-nbhavati | eti̭va॒ntyājyā̭ni bhavantya॒-bhiji̭tyai || 32 ||
ma॒rutva̭tīḥ prati॒padaḥ̭ | ma॒ruto॒ vai de॒vānā॒-mapa̭rājita-mā॒yata̭nam | de॒vānā̭-me॒vāpa̭rājita ā॒yata̭ne yatate ||u॒bhe bṛ̭hadrathanta॒re bha̭vataḥ | i॒yaṃ-vā~va ra̭thanta॒ram | a॒sau bṛ॒hat | ā॒bhyāme॒vaina̭-ma॒ntarḙti | vā॒caśca॒ mana̭saśca | prā॒ṇāccā̭-pā॒nācca̭ | di॒vaśca̭ pṛthi॒vyāśca̭ || 33 ||
sarva̭smā-dvi॒ttā-dvedyā᳚t || a॒bhi॒va॒rto bra̭hmasā॒ma-mbha̭vati | su॒va॒rgasya̭ lo॒kasyā॒-bhivṛ̭ttyai || a॒bhi॒ji-dbha̭vati | su॒va॒rgasya̭ lo॒kasyā॒-bhiji̭tyai | vi॒śva॒ji-dbha̭vati | viśva̭sya॒ jityai᳚ || yasya॒ bhūyāgṃ̭so yajñakra॒tava॒ ityā̭huḥ | sa de॒vatā̭ vṛṅkta॒ iti̭ | yadya̭gniṣṭo॒ma-ssomaḥ̭ pa॒rastā॒-thsyāt || 34 ||
u॒kthya̭-ṅkurvīta | yadyu॒kthyaḥ̭ syāt | a॒ti॒rā॒tra-ṅkṷrvīta | ya॒jña॒kra॒tubhi̭-re॒vāsya̭ de॒vatā̭ vṛṅkte || yo vai chando̭bhi-rabhi॒bhava̭ti | sa sagṃ̭ sunva॒to-ra॒bhibha̭vati | saṃ॒​ve~॒śāya̭ tvopave॒śāya॒-tvetyā̭ha | chandāgṃ̭si॒ vai saṃ̭​ve~॒śa ṷpave॒śaḥ | chando̭bhire॒vāsya॒ chandāg̭sya॒-bhibha̭vati || i॒ṣṭargo॒ vā ṛ॒tvijā̭-maddhva॒ryuḥ || 35 ||
i॒ṣṭargaḥ॒ khalu॒ vai pūrvo॒-'r​ṣṭuḥ, kṣī̭yate | prāṇā̭pānau mṛ॒tyormā̭ pāta॒mityā̭ha | prā॒ṇā॒pā॒nayo̭re॒va śra̭yate | prāṇā̭pānau॒ mā mā̭ hāsiṣṭa॒mityā̭ha | naina̭-mpu॒rā-''yṷṣaḥ prāṇāpā॒nau ja̭hitaḥ || ārtiṃ॒-vā~ e॒te niya̭nti | yeṣā᳚-ndīkṣi॒tānā᳚-mpra॒mīya̭te | taṃ-ya~da̭va॒varjḙyuḥ | krū॒ra॒kṛtā̭mivaiṣāṃ-lo~॒ka-ssyā᳚t | āha̭ra da॒heti̭ brūyāt || 36 ||
ta-nda̭kṣiṇa॒to vedyai̭ ni॒dhāya̭ | sa॒rpa॒rā॒jñiyā̭ ṛ॒gbhi-sstṷyuḥ | i॒yaṃ-vai~ sarpa̭to॒ rājñī᳚ | a॒syā e॒vaina॒-mpari̭dadati || vyṛ̭ddha॒-ntadityā̭huḥ | ya-thstu॒ta-mana̭nuśasta॒-miti̭ | hotā᳚ pratha॒maḥ prā̭cīnāvī॒tī mā᳚rjā॒līya॒-mparī̭yāt | yā॒mīra̭nu-bru॒vann | sa॒rpa॒rā॒jñīnā᳚-ṅkīrtayet | u॒bhayo̭re॒vainaṃ̭-lo~॒kayoḥ॒ pari̭dadati || 37 ||
atho̭ dhu॒vantye॒vaina᳚m | atho॒ nyḙvāsmai᳚ hnuvate || triḥ pari̭yanti | traya̭ i॒me lo॒kāḥ | e॒bhya e॒vainaṃ̭-lo~॒kebhyo̭ dhuvate | triḥ punaḥ॒ pari̭yanti | ṣaṭ-thsampa̭dyante | ṣaḍvā ṛ॒tavaḥ̭ | ṛ॒tubhi̭re॒vaina̭-ndhuvate || agna॒ āyūgṃ̭ṣi pavasa॒ iti̭ prati॒pada̭-ṅkurvīrann | ra॒tha॒nta॒rasā̭maiṣā॒gṃ॒ somaḥ̭ syāt | āyṷre॒vātman-da̭dhate | atho̭ pā॒pmāna̭me॒va vi॒jaha̭to yanti || 38 ||
(a॒bhiji̭tyai - pṛthi॒vyāśca॒ - syā - da̭ddhva॒ryu--r brṷyāl - lo॒kayoḥ॒ pari̭dadati - kurvara॒gg॒ strīṇi̭ ca) (a. 6)
anuvākaṃ 7 - yūpavirohaṇādiprāyaścittam
a॒su॒ryaṃ̭-vā~ e॒tasmā॒-dvarṇa̭-ṅkṛ॒tvā | pa॒śavo̭ vī॒rya̭-mapa̭krāmanti | yasya॒ yūpo̭ vi॒roha̭ti | tvā॒ṣṭra-mba̭hurū॒pa-māla̭bheta | tvaṣṭā॒ vai rū॒pāṇā̭mīśe | ya e॒va rū॒pāṇā॒mīśe᳚ | so᳚-'smi-npa॒śūn. vī॒ryaṃ̭-ya~cchati | nāsmā᳚t-pa॒śavo̭ vī॒rya̭-mapa̭krāmanti || ārtiṃ॒-vā~ e॒te niya̭nti | yeṣā᳚-ndīkṣi॒tānā̭-ma॒gni-ru॒dvāya̭ti || 39 ||
yadā̭hava॒nīya̭ u॒dvāye᳚t | yatta-mmanthe᳚t | vicchi̭ndyāt | bhrātṛ̭vyamasmai janayet | yadā̭hava॒nīya̭ u॒dvāye᳚t | āgnī᳚ddhrā॒-duddha̭ret | yadāgnī᳚ddhra u॒dvāye᳚t | gār​ha̭patyā॒-duddha̭ret | ya-dgār​ha̭patya u॒dvāye᳚t | ata̭ e॒va puna̭-rmanthet || 40 ||
atra॒ vāva sa nila̭yate | yatra॒ khalu॒ vai nilī̭na-mutta॒ma-mpaśya̭nti | tadḙna-micchanti || yasmā॒-ddāro̭ru॒dvāye᳚t | tasyā॒raṇī̭ kuryāt | kru॒mu॒kamapi̭ kuryāt | e॒ṣā vā a॒gneḥ pri॒yā ta॒nūḥ | yat-krṷmu॒kaḥ | pri॒yayai॒vaina̭-nta॒nuvā॒ sama̭rdhayati || gār​ha̭patya-mmanthati || 41 ||
gār​ha̭patyo॒ vā a॒gneryoniḥ̭ | svāde॒vainaṃ॒-yo~ne᳚-rjanayati | nāsmai॒ bhrātṛ̭vya-ñjanayati || yasya॒ soma̭ upa॒dasye᳚t | su॒varṇa॒gṃ॒ hira̭ṇya-ndve॒dhā vi॒cchidya̭ | ṛ॒jī॒ṣe᳚-'nyadā̭dhūnu॒yāt | ju॒hu॒yāda॒nyat | soma̭me॒vā-bhi̭ṣu॒ṇoti̭ | soma̭-ñjuhoti || soma̭sya॒ vā a̭bhiṣū॒yamā̭ṇasya pri॒yā ta॒nū-ruda̭krāmat || 42 ||
ta-thsu॒varṇa॒gṃ॒ hira̭ṇya-mabhavat | ya-thsu॒varṇa॒gṃ॒ hira̭ṇya-ṅku॒rvanti̭ | pri॒yayai॒vaina̭-nta॒nuvā॒ sama̭rdhayanti || yasyākrī̭ta॒gṃ॒ soma̭-mapa॒harḙyuḥ | krī॒ṇī॒yāde॒va | saiva tataḥ॒ prāya̭ścittiḥ || yasya̭ krī॒tama̭pa॒harḙyuḥ | ā॒dā॒rāg​śca̭ phālgu॒nāni̭ cā॒bhiṣṷṇuyāt | gā॒ya॒trī yagṃ soma॒māha̭rat | tasya॒ yo-'gṃ̭śuḥ pa॒rā-'pa̭tat || 43 ||
ta ā̭dā॒rā a̭bhavann | indro̭ vṛ॒trama̭hann | tasya̭ va॒lkaḥ parā̭-'patat | tāni̭ phālgu॒nānya̭bhavann | pa॒śavo॒ vai phā᳚lgu॒nāni̭ | pa॒śava॒-ssomo॒ rājā᳚ | yadā̭dā॒rāg​śca̭ phālgu॒nāni̭ cābhiṣu॒ṇoti̭ | soma̭me॒va rājā̭nama॒bhiṣṷṇoti || śṛ॒tena̭ prātassava॒ne śrī̭ṇīyāt | da॒ddhnā ma॒ddhyandi̭ne || 44 ||
nī॒ta॒mi॒śreṇa̭ tṛtīyasava॒ne | a॒gi॒ṣṭo॒ma-ssomaḥ̭ syā-drathanta॒rasā̭mā | ya e॒vartvijo̭ vṛ॒tā-ssyuḥ | ta ḙnaṃ-yā~jayeyuḥ | ekā॒-ṅgā-ndakṣi̭ṇā-ndadyā॒ttebhya̭ e॒va | puna॒-ssoma̭-ṅkrīṇīyāt | ya॒jñenai॒va ta-dya॒jña-mi̭cchati | saiva tataḥ॒ prāya̭ścittiḥ || sarvā᳚bhyo॒ vā e॒ṣa de॒vatā᳚bhya॒-ssarve᳚bhyaḥ pṛ॒ṣṭhebhya̭ ā॒tmāna॒-māgṷrate | ya-ssa॒trāyā̭gu॒rate᳚ | e॒tāvā॒n-khalu॒ vai purṷṣaḥ | yāva̭dasya vi॒ttam | sa॒rva॒ve॒da॒sena̭ yajeta | sarva̭pṛṣṭho-'sya॒ somaḥ̭ syāt | sarvā᳚bhya e॒va de॒vatā᳚bhya॒-ssarve᳚bhyaḥ pṛ॒ṣṭhebhya̭ ā॒tmāna॒-nniṣkrī̭ṇīte || 45 ||
(u॒dvāya̭ti - manthen - mantha - tyakrāmat - pa॒rā-'pa̭tan - ma॒ddhyandi̭na - āgu॒rate॒ pañca̭ ca) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - pāvamānīmantrāḥ (smārte śñānādau mārjanārthāśca)
pava̭māna॒-ssuva॒rjanaḥ̭ | pa॒vitrḙṇa॒ vica̭r​ṣaṇiḥ | yaḥ potā॒ sa pṷnātu mā || pu॒nantṷ mā devaja॒nāḥ | pu॒nantu॒ mana̭ vo dhi॒yā | pu॒nantu॒ viśva̭ ā॒yavaḥ̭ || jāta̭vedaḥ pa॒vitra̭vat | pa॒vitrḙṇa punāhi mā | śu॒kreṇa̭ deva॒ dīdya̭t | agne॒ kratvā॒ kratū॒gṃ॒ ranṷ || 46 ||
yattḙ pa॒vitra̭-ma॒rciṣi̭ | agne॒ vita̭tamanta॒rā | brahma॒ tena̭ punīmahe || u॒bhābhyā᳚-ndeva savitaḥ |pa॒vitrḙṇa sa॒vena̭ ca | i॒da-mbrahma̭ punīmahe || vai॒śva॒de॒vī pṷna॒tī de॒vyāgā᳚t | yasyai̭ ba॒hvī-sta॒nuvo̭ vī॒tapṛ̭ṣṭhāḥ | tayā॒ mada̭nta-ssadha॒mādyḙṣu | va॒yagg​ syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām || 47 ||
vai॒śvā॒na॒ro ra॒śmibhi̭rmā punātu | vātaḥ̭ prā॒ṇenḙṣi॒ro ma̭yo॒bhūḥ | dyāvā̭pṛthi॒vī paya̭sā॒ payo̭bhiḥ | ṛ॒tāva̭rī ya॒jñiyḙ mā punītām || bṛ॒hadbhiḥ̭ savita॒stṛbhiḥ̭ | var​ṣi̭ṣṭhai-rdeva॒ manma̭bhiḥ | agne॒ dakṣaiḥ᳚ punāhi mā || yena̭ de॒vā apṷnata | yenāpo̭ di॒vya-ṅkaśaḥ̭ | tena̭ di॒vyena॒ brahma̭ṇā || 48 ||
i॒da-mbrahma̭ punīmahe || yaḥ pā̭vamā॒nīra॒ddhyeti̭ | ṛṣi̭bhi॒-ssambhṛ̭ta॒gṃ॒ rasa᳚m | sarva॒gṃ॒ sa pū॒tama̭śñāti | sva॒di॒ta-mmā̭ta॒riśva̭nā || pā॒va॒mā॒nīryo a॒ddhyeti̭ | ṛṣi̭bhi॒-ssambhṛ̭ta॒gṃ॒ rasa᳚m | tasmai॒ sara̭svatī duhe | kṣī॒ragṃ sa॒rpi-rmadhṷ̄da॒kam || pā॒va॒mā॒nī-ssva॒styaya̭nīḥ || 49 ||
su॒dughā॒ hi paya̭svatīḥ | ṛṣi̭bhi॒-ssambhṛ̭to॒ rasaḥ̭ | brā॒hma॒ṇeṣva॒mṛtagṃ̭ hi॒tam || pā॒va॒mā॒nī-rdi̭śantu naḥ | i॒maṃ-lo~॒kamatho̭ a॒mum | kāmā॒n-thsama̭rdhayantu naḥ | de॒vī-rde॒vai-ssa॒mābhṛ̭tāḥ || pā॒va॒mā॒nī-ssva॒styaya̭nīḥ | su॒dughā॒hi ghṛ̭ta॒ścutaḥ̭ | ṛṣi̭bhi॒-ssambhṛ̭to॒ rasaḥ̭ || 50 ||
brā॒hma॒ṇeṣva॒mṛtagṃ̭ hi॒tam || yena̭ de॒vāḥ pa॒vitrḙṇa | ā॒tmāna̭-mpu॒nate॒ sadā᳚ | tena̭ sa॒hasra̭dhāreṇa | pā॒va॒mā॒nyaḥ pṷnantu mā || prā॒jā॒pa॒tya-mpa॒vitra᳚m | śa॒todyā̭magṃ hira॒ṇmaya᳚m | tena̭ brahma॒ vido̭ va॒yam | pū॒ta-mbrahma̭ punīmahe || indraḥ̭ sunī॒tī sa॒ha mā̭ punātu | somaḥ̭ sva॒styā varṷṇa-ssa॒mīcyā᳚ | ya॒mo rājā᳚ pramṛ॒ṇābhiḥ̭ punātu mā | jā॒tavḙdā mo॒rjaya̭ntyā punātu || 51 ||
(anṷ - rayī॒ṇāṃ - brahma̭ṇā - sva॒styaya̭nīḥ - su॒dughā॒ hi ghṛ̭ta॒ścuta॒ ṛṣi̭bhi॒-ssambhṛ̭to॒ rasaḥ̭ - punātu॒ trīṇi̭ ca ) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - rājasūyagatacāturmāsyaśeṣaḥ
pra॒jā vai sa॒tramā̭sata॒ tapa॒stapya̭mānā॒ ajṷhvatīḥ | de॒vā a̭paśya-ñcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhām | tamupoda̭tiṣṭha॒nta-ma̭juhavuḥ | tenā᳚rdhamā॒sa ūrja॒mavā̭rundhata | tasmā̭dardhamā॒se de॒vā i̭jyante || pi॒taro̭-'paśya-ñcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhām | tamupoda̭tiṣṭha॒nta- ma̭juhavuḥ | tena̭ mā॒syūrja॒mavā̭rundhata | tasmā᳚-nmā॒si pi॒tṛbhyaḥ̭ kriyate | ma॒nu॒ṣyā̭ apaśya-ñcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhām || 52 ||
tamupoda̭tiṣṭha॒nta-ma̭juhavuḥ | tena̭-dva॒yīmūrja॒mavā̭rundhata | tasmā॒-ddvirahno̭-manu॒ṣye᳚bhya॒ upa̭hriyate | prā॒taśca̭ sā॒ya-ñca̭ | pa॒śavo̭-'paśya-ñcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhām | tamupoda̭tiṣṭha॒nta-ma̭juhavuḥ | tena̭-tra॒yīmūrja॒mavā̭-rundhata | tasmā॒-ttrirahnaḥ̭ pa॒śavaḥ॒ prera̭te | prā॒tassa̭gaṃ॒ve sā॒yam | asṷrā apaśya-ñcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhām || 53 ||
tamupoda̭tiṣṭha॒nta-ma̭juhavuḥ | tena̭ saṃ​va~thsa॒ra ūrja॒mavā̭-rundhata || te de॒vā a̭manyanta | a॒mī vā i॒dama̭bhūvann | yadva॒yagg​sma iti̭ | ta e॒tāni̭ cāturmā॒syānya̭paśyann | tāni॒ nira̭vapann | taire॒vaiṣā॒-ntāmūrja̭mavṛñjata | tato̭ de॒vā abha̭vann | parā-'sṷrāḥ || 54 ||
ya-dyaja̭te | yāme॒va de॒vā ūrja̭ma॒vārṷndhata | tā-ntenā-va̭rundhe | ya-tpi॒tṛbhyaḥ̭ ka॒roti̭ | yāme॒va pi॒tara॒ ūrja̭ma॒vā-rṷndhata | tā-ntenā-va̭rundhe | yadā̭vasa॒the-'nna॒gṃ॒ hara̭nti | yāme॒va ma̭nu॒ṣyā̭ ūrja̭ma॒vā-rṷndhata | tā-ntenā-va̭rundhe | ya-ddakṣi̭ṇā॒-ndadā̭ti || 55 ||
yāme॒va pa॒śava॒ ūrja̭ma॒vā-rṷndhata | tā-ntenā-va̭rundhe | yaccā̭tu-rmā॒syai-ryaja̭te | yāme॒vāsṷrā॒ ūrja̭ma॒-vārṷndhata | tā-ntenā-va̭rundhe | bhava̭tyā॒tmanā᳚ | parā᳚-'sya॒ bhrātṛ̭vyo bhavati || vi॒rājo॒ vā e॒ṣā vikrā᳚ntiḥ | yaccā̭tu-rmā॒syāni̭ | vai॒śva॒de॒venā॒smi~llo॒ke pratya̭tiṣṭhat | va॒ru॒ṇa॒ pra॒ghā॒sai-ra॒ntari̭kṣe | sā॒ka॒me॒dhai-ra॒muṣmi̭~llo॒ke | e॒ṣa ha॒ tvāvaita-thsarva̭-mbhavati | ya e॒vaṃ-vi~॒dvāg​ścā̭turmā॒syai-ryaja̭te || 56 ||
(ma॒nu॒ṣyā̭ apaśyañcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhā-masṷrā apaśyañcama॒sa-ṅghṛ॒tasya̭ pū॒rṇagg​ sva॒dhā-masṷrā॒-dadā᳚-tyatiṣṭha cca॒tvāri̭ ca) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - cāturmāsyapraśaṃsanam
a॒gnirvāva saṃ̭​va~thsa॒raḥ | ā॒di॒tyaḥ pa̭rivathsa॒raḥ | ca॒ndramā̭ idāvathsa॒raḥ | vā॒yu-ra̭nuvathsa॒raḥ || ya-dvai᳚śvade॒vena॒ yaja̭te | a॒gnime॒va ta-thsaṃ̭​va~thsa॒ra-mā᳚pnoti | tasmā᳚-dvaiśvade॒vena॒ yaja̭mānaḥ | saṃ॒​va~॒thsa॒rīṇāg̭ sva॒sti-māśā᳚sta॒ ityāśā̭sīta || ya-dva̭ruṇa praghā॒sai-ryaja̭te | ā॒di॒tyame॒va ta-tpa̭rivathsa॒ra-mā᳚pnoti || 57 ||
tasmā᳚-dvaruṇa-praghā॒sai-ryaja̭mānaḥ | pa॒ri॒va॒thsa॒rīṇāg̭ sva॒sti-māśā᳚sta॒ ityāśā̭sīta | ya-thsā̭kame॒dhai-ryaja̭te | ca॒ndrama̭same॒va tadi̭dāvathsa॒ra-mā᳚pnoti | tasmā᳚-thsākame॒dhai-ryaja̭mānaḥ | i॒dā॒va॒thsa॒rīṇāg̭ sva॒sti-māśā᳚sta॒ ityāśā̭sīta || ya-tpi̭tṛ ya॒jñena॒ yaja̭te | de॒vāne॒va tada॒nvava̭syati || atha॒ vā a̭sya vā॒yuścā̭-nuvathsa॒raścā prī̭tā॒vucchi̭ṣyete | yacchṷnāsī॒rīyḙṇa॒ yaja̭te || 58 ||
vā॒yume॒va tada̭nuvathsa॒ra-mā᳚pnoti | tasmā᳚-cchunāsī॒rīyḙṇa॒ yaja̭mānaḥ | a॒nu॒va॒thsa॒rīṇāg̭ sva॒sti-māśā᳚sta॒ ityāśā̭sīta || saṃ॒​va~॒thsa॒raṃ-vā~ e॒ṣa ī᳚phsa॒tītyā̭huḥ | yaścā̭tu-rmā॒syai-ryaja̭ta॒ iti̭ | e॒ṣa ha॒ tvai sa̭van​thsa॒ra-mā᳚pnoti | ya e॒vaṃ-vi~॒dvāg​ ścā̭turmā॒syai-ryaja̭te || viśvḙ de॒vā-ssama̭yajanta | te᳚-'gnime॒vāya̭janta | ta e॒taṃ-lo~॒kama̭jayann || 59 ||
yasmi̭nna॒gniḥ | ya-dvai᳚śvade॒vena॒ yaja̭te | e॒tame॒va lo॒ka-ñja̭yati | yasmi̭nna॒gniḥ | a॒gnere॒va sāyṷjya॒mupai̭ti || ya॒dā vai᳚śvade॒vena॒ yaja̭te | atha̭ saṃ​va~thsa॒rasya̭ gṛ॒hapa̭ti-māpnoti | ya॒dā saṃ̭​va~thsa॒rasya̭ gṛ॒hapa̭ti-mā॒pnoti̭ | atha̭ sahasrayā॒jina̭-māpnoti | ya॒dā sa̭hasrayā॒jina̭-mā॒pnoti̭ || 60 ||
atha̭ gṛhame॒dhina̭-māpnoti | ya॒dā gṛ̭hame॒dhina̭-mā॒pnoti̭ | athā॒gni-rbha̭vati | ya॒dā-'gni-rbhava̭ti | atha॒ gaurbha̭vati | e॒ṣā vai vai᳚śvade॒vasya॒ mātrā᳚ | e॒ta-dvā e॒teṣā̭mava॒mam | ato̭-'to॒ vā utta̭rāṇi॒ śreyāgṃ̭si bhavanti | ya-dviśvḙ de॒vā-ssa॒maya̭janta | ta-dvai᳚śvade॒vasya̭ vaiśvadeva॒tvam || 61 ||
athā̭di॒tyo varṷṇa॒gṃ॒ rājā̭naṃ-va~ruṇa praghā॒saira̭yajata | sa e॒taṃ-lo~॒kama̭jayat | yasmi̭nnādi॒tyaḥ | ya-dva̭ruṇa-praghā॒sai-ryaja̭te | e॒tame॒va lo॒ka-ñja̭yati | yasmi̭nnādi॒tyaḥ | ā॒di॒tyasyai॒va-sāyṷjya॒-mupai̭ti | yadā̭di॒tyo varṷṇa॒gṃ॒ rājā̭naṃ-va~ruṇa praghā॒sairaya̭jata | ta-dva̭ruṇa praghā॒sānāṃ᳚-va~ruṇa praghāsa॒tvam || atha॒ somo॒ rājā॒ chandāgṃ̭si sākame॒dhaira̭yajata || 62 ||
sa e॒taṃ-lo~॒kama̭jayat | yasmigg̭ śca॒ndramā̭ vi॒bhāti̭ | ya-thsā̭kame॒dhai-ryaja̭te | e॒tame॒va lo॒ka-ñja̭yati | yasmigg̭ śca॒ndramā̭ vi॒bhāti̭ | ca॒ndrama̭sa e॒va sāyṷjya॒-mupai̭ti | somo॒ vai ca॒ndramāḥ᳚ | e॒ṣa ha॒ tvai sā॒kṣā-thsoma̭-mbhakṣayati | ya e॒vaṃ-vi~॒dvān-thsā̭kame॒dhai-ryaja̭te | ya-thsoma̭śca॒ rājā॒ chandāgṃ̭si ca sa॒maidha̭nta || 63 ||
ta-thsā̭kame॒dhānāgṃ̭ sākamedha॒tvam || atha॒rtavaḥ̭ pi॒taraḥ̭ pra॒jāpa̭ti-mpi॒tara̭-mpitṛya॒jñe-nā̭yajanta | ta e॒taṃ-lo~॒kama̭jayann | yasmi̭nnṛ॒tavaḥ̭ | ya-tpi̭tṛya॒jñena॒ yaja̭te | e॒tame॒va lo॒ka-ñja̭yati | yasmi̭nnṛ॒tavaḥ̭ | ṛ॒tū॒nāme॒va sāyṷjya॒-mupai̭ti | yad-ṛ॒tavaḥ̭ pi॒taraḥ̭ pra॒jāpa̭ti-mpi॒tara̭-mpitṛya॒jñenāya̭janta | ta-tpi̭tṛya॒jñasya̭ pitṛyajña॒tvam || 64 ||
athauṣa̭dhaya i॒ma-nde॒va-ntrya̭mbakai-rayajanta॒ prathḙma॒hīti̭ | tato॒ vai tā a̭prathanta | ya e॒vaṃ-vi~॒dvāg​ strya̭mbakai॒-ryaja̭te | pratha̭te pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ || atha̭ vā॒yuḥ pa̭rame॒ṣṭhinagṃ̭ śunāsī॒rīyḙṇāyajata | sa e॒taṃ-lo~॒kama̭jayat | yasmi̭n-vā॒yuḥ | yacchṷnāsī॒rīyḙṇa॒ yaja̭te | e॒tame॒va lo॒ka-ñja̭yati | yasmi̭n-vā॒yuḥ || 65 ||
vā॒yore॒va sāyṷjya॒-mupai̭ti || bra॒hma॒vā॒dino̭ vadanti | pra cā̭turmāsyayā॒jī-mī̭ya॒tā(3) na pramī̭ya॒tā(3) iti̭ | jīva॒nvā e॒ṣa ṛ॒tūnapyḙti | yadi̭ va॒santā᳚ pra॒mīya̭te | va॒sa॒nto bha̭vati | yadi̭ grī॒ṣme grī॒ṣmaḥ | yadi̭ va॒r॒ṣāsṷ va॒r॒ṣāḥ | yadi̭ śa॒radi̭ śa॒rat | yadi॒ hema̭n. hema॒ntaḥ | ṛ॒turbhū॒tvā saṃ̭​va~thsa॒ramapyḙti | saṃ॒​va~॒thsa॒raḥ pra॒jāpa̭tiḥ | pra॒jāpa̭ti॒rvā vaiṣaḥ || 66 ||
(pa॒ri॒va॒thsa॒ramā᳚pnoti - śunāsī॒rīyḙṇa॒ yaja̭te - 'jayanth - sahasrayā॒jina̭mā॒pnoti̭ - vaiśvadeva॒tvagṃ - sā̭kame॒dhaira̭yajata - sa॒maidha̭nta - pitṛyajña॒tvaṃ - ja̭yati॒ yasmi̭n vā॒yu--r hḙma॒nta strīṇī̭ ca) (a. 10)
(u॒bhayḙ - yu॒vagṃ su॒rāma॒ - muda̭sthā॒n - ni vai - yasya̭ prātassava॒na - ekai̭ko - 'su॒ryam - pava̭mānaḥ - pra॒jā vai sa॒tramā̭sa - tā॒gnirvāva saṃ̭​va~thsa॒ro daśa̭ )
(u॒bhaye॒ vā - uda̭sthā॒th - sarvā̭bhi--r maddhya॒to - 'tra॒ vāva - brā᳚hma॒ṇeṣva - tha̭ gṛhame॒dhina॒gṃ॒ ṣaṭ-thṣa̭ṣṭiḥ)
(u॒bhaye॒ - vāvaiṣaḥ)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake caturthaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||
1 kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭakaṃ