1.2 - Gavamayanabrahmanam - Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana Pathah - Uddhanyamana-masya

ॐ

1.2 - கவாமயநப்ராஹ்மணம் - க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேத தைத்திரீய ப்ராஹ்மண பாடஃ - உத்தந்யமாந-மஸ்யா

Krishna Tamil

க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே த்விதீயஃ ப்ரபாடகஃ - கவாமயநப்ராஹ்மணம்

ஓ-ந்நமஃ பரமாத்மநே, ஶ்ரீ மஹாகணபதயே நமஃ,

ஶ்ரீ குருப்யோ நமஃ । ஹ॒ரிஃ॒ ஓம் ॥

அநுவாகம் 1 - ஆதாநமந்த்ராஃ பூர்வப்ரபாடகஶேஷபூதாஃ

உ॒த்த॒ந்யமா॑ந-ம॒ஸ்யா அ॑மே॒த்த்யம் । அப॑ பா॒ப்மாநம்॒-யँஜ॑மாநஸ்ய ஹந்து । ஶி॒வா நஃ॑ ஸந்து ப்ர॒திஶ॒ஶ்சத॑ஸ்ரஃ । ஶ-ந்நோ॑ மா॒தா ப்ரு'॑தி॒வீ தோக॑ஸாதா ॥ ஶ-ந்நோ॑ தே॒வீர॒பிஷ்ட॑யே । ஆபோ॑ பவந்து பீ॒தயே᳚ । ஶம்-யோँர॒பி ஸ்ர॑வந்து நஃ ॥ வை॒ஶ்வா॒ந॒ரஸ்ய॑ ரூ॒பம் । ப்ரு'॒தி॒வ்யா-ம்ப॑ரி॒ஸ்ரஸா᳚ । ஸ்யோ॒ந-மாவி॑ஶந்து நஃ ॥ 1 ॥

யதி॒த-ந்தி॒வோ யத॒தஃ ப்ரு'॑தி॒வ்யாஃ । ஸ॒ஜ॒ஞ்ஜ்ஞா॒நே ரோத॑ஸீ ஸம்பபூ॒வதுஃ॑ । ஊஷா᳚ந் க்ரு'॒ஷ்ணம॑வது க்ரு'॒ஷ்ணமூஷாஃ᳚ । இ॒ஹோபயோ᳚-ர்ய॒ஜ்ஞிய॒-மாக॑மிஷ்டாஃ ॥ ஊ॒தீஃ கு॑ர்வா॒ணோ ய-த்ப்ரு'॑தி॒வீமச॑ரஃ । கு॒ஹா॒கார॑-மாகுரூ॒ப-ம்ப்ர॒தீத்ய॑ । த-த்தே॒ ந்ய॑க்தமி॒ஹ ஸ॒பம்ர॑ந்தஃ । ஶ॒த-ஞ்ஜீ॑வேம ஶ॒ரத॒-ஸ்ஸவீ॑ராஃ ॥ ஊர்ஜ॑-ம்ப்ரு'தி॒வ்யா ரஸ॑-மா॒பர॑ந்தஃ । ஶ॒த-ஞ்ஜீ॑வேம ஶ॒ரதஃ॑ புரூ॒சீஃ ॥ 2 ॥

வ॒ம்ரீபி॒-ரநு॑வித்த॒-ங்குஹா॑ஸு । ஶ்ரோத்ர॑-ந்த உ॒ர்வ்யப॑திரா பவாமஃ ॥ ப்ர॒ஜாப॑தி ஸ்ரு'ஷ்டாநா-ம்ப்ர॒ஜாநா᳚ம் । க்ஷு॒தோப॑ஹத்யை ஸுவி॒த-ந்நோ॑ அஸ்து । உப॒ப்ரபி॑ந்ந॒மிஷ॒-மூர்ஜ॑-ம்ப்ர॒ஜாப்யஃ॑ । ஸூத॑-ங்க்ரு'॒ஹேப்யோ॒ ரஸ॒மாப॑ராமி ॥ யஸ்ய॑ ரூ॒ப-ம்பிப்ர॑தி॒மா-மவி॑ந்தத் । குஹா॒ ப்ரவி॑ஷ்டாக்ம் ஸரி॒ரஸ்ய॒ மத்த்யே᳚ । தஸ்யே॒தம்-விँஹ॑த-மா॒பர॑ந்தஃ । அச॑ம்பட்காரம॒ஸ்யாம்-விँ॑தேம ॥ 3 ॥

ய-த்ப॒ர்யப॑ஶ்ய-த்ஸரி॒ரஸ்ய॒ மத்த்யே᳚ । உ॒ர்வீமப॑ஶ்ய॒-ஜ்ஜக॑தஃ ப்ரதி॒ஷ்டாம் । த-த்புஷ்க॑ரஸ்யா॒யத॑நா॒த்தி ஜா॒தம் । ப॒ர்ண-ம்ப்ரு'॑தி॒வ்யாஃ ப்ரத॑நக்ம் ஹராமி ॥ யாபி॒ரத்ரு'க்ம்॑ஹ॒ஜ்ஜக॑தஃ ப்ரதி॒ஷ்டாம் । உ॒ர்வீமி॒மாம்-விँ॑ஶ்வஜ॒நஸ்ய॑ ப॒ர்த்ரீம் । தா நஃ॑ ஶி॒வா-ஶ்ஶர்க॑ரா-ஸ்ஸந்து॒ ஸர்வாஃ᳚ ॥ அ॒க்நே ரேத॑ஶ்ச॒ந்த்ரக்ம் ஹிர॑ண்யம் । அ॒த்ப்ய-ஸ்ஸம்பூ॑த-ம॒ம்ரு'த॑-ம்ப்ர॒ஜாஸு॑ । த-த்ஸ॒பம்ர॑ந்நுத்தர॒தோ நி॒தாய॑ ॥ 4 ॥

அ॒தி॒ ப்ர॒யச்ச॒-ந்துரி॑தி-ந்தரேயம் ॥ அஶ்வோ॑ ரூ॒ப-ங்க்ரு'॒த்வா யத॑ஶ்வ॒த்தே ऽதி॑ஷ்டஃ । ஸம்॒வँ॒த்ஸ॒ர-ந்தே॒வேப்யோ॑ நி॒லாய॑ । தத்தே॒ ந்ய॑க்தமி॒ஹ ஸ॒பம்ர॑ந்தஃ । ஶ॒த-ஞ்ஜீ॑வேம ஶ॒ரத॒-ஸ்ஸவீ॑ராஃ ॥ ஊ॒ர்ஜஃ ப்ரு'॑தி॒வ்யா அத்த்யுத்தி॑தோ-ऽஸி । வந॑ஸ்பதே ஶ॒தவ॑ல்ஶோ॒ விரோ॑ஹ । த்வயா॑ வ॒யமிஷ॒மூர்ஜ॒-ம்மத॑ந்தஃ । ரா॒யஸ்போஷே॑ண॒ ஸமி॒ஷா ம॑தேம ॥ கா॒ய॒த்ரி॒யா ஹ்ரி॒யமா॑ணஸ்ய॒ யத்தே᳚ ॥ 5 ॥

ப॒ர்ணமப॑த-த்த்ரு'॒தீய॑ஸ்யை தி॒வோ-ऽதி॑ । ஸோ॑-ऽய-ம்ப॒ர்ண-ஸ்ஸோ॑மப॒ர்ணாத்தி ஜா॒தஃ । ததோ॑ ஹராமி ஸோமபீ॒தஸ்யாவ॑-ருத்த்யை । தே॒வாநா᳚-ம்ப்ரஹ்மவா॒தம்-வँத॑தாம்॒-யँத் । உ॒பாஶ்ரு'॑ணோ-ஸ்ஸு॒ஶ்ரவா॒ வை ஶ்ரு॒தோ॑-ऽஸி । ததோ॒ மாமாவி॑ஶது ப்ரஹ்மவர்ச॒ஸம் । த-த்ஸ॒பம்ர॒க்க்॒ ஸ்ததவ॑ருந்தீய ஸா॒க்ஷாத் ॥ யயா॑ தே ஸ்ரு'॒ஷ்டஸ்யா॒க்நேஃ । ஹே॒திமஶ॑மய-த்ப்ர॒ஜாப॑திஃ । தாமி॒மாம ப்ர॑தாஹாய ॥ 6 ॥

ஶ॒மீக்ம் ஶாந்த்யை॑ ஹராம்ய॒ஹம் ॥ யத்தே॑ ஸ்ரு'॒ஷ்டஸ்ய॑ ய॒தஃ । விக॑ங்கத॒-ம்பா ஆ᳚ர்சஜ்ஜாதவேதஃ । தயா॑ பா॒ஸா ஸம்மி॑தஃ । உ॒ரு-ந்நோ॑ லோ॒கமநு॒ ப்ரபா॑ஹி ॥ யத்தே॑ தா॒ந்தஸ்ய॒ ஹ்ரு'த॑ய॒மாச்சி॑ந்தந் ஜாதவேதஃ । ம॒ருதோ॒-ऽத்பிஸ்த॑மயி॒த்வா । ஏ॒தத்தே॒ தத॑ஶ॒நே-ஸ்ஸம்ப॑ராமி । ஸாத்மா॑ அக்நே॒ ஸஹ்ரு'॑தயோ பவே॒ஹ ॥ சித்ரி॑யாதஶ்வ॒த்தா-த்ஸம்ப்ரு'॑தா ப்ரு'ஹ॒த்யஃ॑ ॥ 7 ॥

ஶரீ॑ரம॒பி ஸக்க் ஸ்க்ரு'॑தா-ஸ்ஸ்த । ப்ர॒ஜாப॑திநா யஜ்ஞமு॒கேந॒ ஸம்மி॑தாஃ । தி॒ஸ்ரஸ் த்ரி॒வ்ரு'த்பி॑-ர்மிது॒நாஃ ப்ரஜா᳚த்யை ॥ அ॒ஶ்வ॒த்தா-த்த॑வ்யவா॒ஹா-த்தி ஜா॒தாம் । அ॒க்நே ஸ்த॒நூம்-யँ॒ஜ்ஞியா॒க்ம்॒ ஸம்ப॑ராமி । ஶா॒ந்தயோ॑நிக்ம் ஶமீக॒ர்பம் । அ॒க்நயே॒ ப்ரஜ॑நயி॒தவே᳚ ॥ யோ அ॑ஶ்வ॒த்த-ஶ்ஶ॑மீக॒ர்பஃ । ஆ॒ரு॒ரோஹ॒ த்வே ஸசா᳚ । த-ந்தே॑ ஹராமி॒ ப்ரஹ்ம॑ணா ॥ 8 ॥

ய॒ஜ்ஞியைஃ᳚ கே॒துபிஃ॑ ஸ॒ஹ ॥ ய-ந்த்வா॑ ஸ॒மப॑ரந்-ஜாதவேதஃ । ய॒தா॒ ஶ॒ரீ॒ர-ம்பூ॒தேஷு॒ ந்ய॑க்தம் । ஸ ஸம்ப்ரு'॑த-ஸ்ஸீத ஶி॒வஃ ப்ர॒ஜாப்யஃ॑ । உ॒ரு-ந்நோ॑ லோ॒கமநு॑நேஷி வி॒த்வாந் ॥ ப்ர வே॒தஸே॑ க॒வயே॒ மேத்த்யா॑ய । வசோ॑ வ॒ந்தாரு॑ வ்ரு'ஷ॒பாய॒ வ்ரு'ஷ்ணே᳚ । யதோ॑ ப॒யமப॑ய॒-ந்தந்நோ॑ அஸ்து । அவ॑ தே॒வாந். ய॑ஜே॒ ஹேட்யாந்॑ ॥ ஸ॒மிதா॒-ऽக்நி-ந்து॑வஸ்யத ॥ 9 ॥

க்ரு'॒தை-ர்போ॑தய॒தாதி॑திம் । ஆ-ऽஸ்மி॑ந். ஹ॒வ்யா ஜு॑ஹோதந ॥ உப॑ த்வா-ऽக்நே ஹ॒விஷ்ம॑தீஃ । க்ரு'॒தாசீ᳚ர்யந்து ஹர்யத । ஜு॒ஷஸ்வ॑ ஸ॒மிதோ॒ மம॑ ॥ த-ந்த்வா॑ ஸ॒மித்பி॑ரங்கிரஃ । க்ரு'॒தேந॑ வர்தயாமஸி । ப்ரு'॒ஹச்சோ॑சா யவிஷ்ட்ய ॥ ஸ॒மி॒த்த்யமா॑நஃ ப்ரத॒மோ நு தர்மஃ॑ । ஸம॒க்துபி॑ரஜ்யதே வி॒ஶ்வவா॑ரஃ ॥ 10 ॥

ஶோ॒சிஷ்கே॑ஶோ க்ரு'॒தநி॑ர்ணிக்-பாவ॒கஃ । ஸு॒ய॒ஜ்ஞோ அ॒க்நி-ர்ய॒ஜதா॑ய தே॒வாந் ॥ க்ரு'॒தப்ர॑தீகோ க்ரு'॒தயோ॑நிர॒க்நிஃ । க்ரு'॒தை-ஸ்ஸமி॑த்தோ க்ரு'॒தம॒ஸ்யாந்ந᳚ம் । க்ரு'॒த॒ப்ருஷ॑ஸ்த்வா ஸ॒ரிதோ॑ வஹந்தி । க்ரு'॒த-ம்பிபந்᳚-த்ஸு॒யஜா॑ யக்ஷி தே॒வாந் ॥ ஆ॒யு॒ர்தா அ॑க்நே ஹ॒விஷோ॑ ஜுஷா॒ணஃ । க்ரு'॒த ப்ர॑தீகோ க்ரு'॒தயோ॑நிரேதி । க்ரு'॒த-ம்பீ॒த்வா மது॒சாரு॒ கவ்ய᳚ம் । பி॒தேவ॑ பு॒த்ரம॒பி ர॑க்ஷதாதி॒மம் ॥ 11 ॥

த்வாம॑க்நே ஸமிதா॒நம்-யँ॑விஷ்ட । தே॒வா தூ॒த-ஞ்ச॑க்ரிரே ஹவ்ய॒வாஹ᳚ம் । உ॒ரு॒ஜ்ரய॑ஸ-ங்க்ரு'॒தயோ॑நி॒-மாஹு॑தம் । த்வே॒ஷ-ஞ்சக்ஷு॑ர்ததிரே சோத॒யந்வ॑தி ॥ த்வாம॑க்நே ப்ர॒திவ॒ ஆஹு॑த-ங்க்ரு'॒தேந॑ । ஸு॒ம்நா॒யவஃ॑ ஸுஷ॒மிதா॒ ஸமீ॑திரே । ஸ வா॑வ்ரு'தா॒ந ஓஷ॑தீபிருக்ஷி॒தஃ । உ॒ருஜ்ரயாக்ம்॑ஸி॒ பார்தி॑வா॒ விதி॑ஷ்டஸே ॥ க்ரு'॒த ப்ர॑தீகம்-வँ ரு'॒தஸ்ய॑ தூ॒ர்॒ஷத᳚ம் (தூர்॒ஷத᳚ம்) । அ॒க்நி-ம்மி॒த்ரந்ந ஸ॑மிதா॒ந ரு'॑ஞ்ஜதே ॥ 12 ॥

இந்தா॑நோ அ॒க்ரோ வி॒ததே॑ஷு॒ தீத்ய॑த் । ஶு॒க்ரவ॑ர்ணா॒முது॑ நோ யக்ம்ஸதே॒ திய᳚ம் ॥ ப்ர॒ஜா அ॑க்நே॒ ஸம்வாँ॑ஸய । ஆஶா᳚ஶ்ச ப॒ஶுபிஃ॑ ஸ॒ஹ । ரா॒ஷ்ட்ராண்ய॑ஸ்மா॒ ஆதே॑ஹி । யாந்யாஸ᳚ந்-த்ஸவி॒து-ஸ்ஸ॒வே ॥ ம॒ஹீ வி॒ஶ்பத்நீ॒ ஸத॑நே ரு'॒தஸ்ய॑ । அ॒ர்வாசீ॒ ஏத॑-ந்தருணே ரயீ॒ணாம் । அ॒ந்தர்வ॑த்நீ॒ ஜந்ய॑-ஞ்ஜா॒தவே॑தஸம் । அ॒த்த்வ॒ராணா᳚-ஞ்ஜநயதஃ புரோ॒காம் ॥ 13 ॥

ஆரோ॑ஹத-ந்த॒ஶத॒க்ம்॒ ஶக்வ॑ரீ॒-ர்மம॑ । ரு'॒தேநா᳚க்ந॒ ஆயு॑ஷா॒ வர்ச॑ஸா ஸ॒ஹ । ஜ்யோக் ஜீவ॑ந்த॒ உத்த॑ராமுத்தரா॒க்ம்॒ ஸமா᳚ம் । தர்ஶ॑ம॒ஹ-ம்பூ॒ர்ணமா॑ஸம்-யँ॒ஜ்ஞம்-யँதா॒ யஜை᳚ ॥ ரு'த்வி॑யவதீ ஸ்தோ அ॒க்நிரே॑தஸௌ । கர்ப॑-ந்ததாதா॒-ந்தே வா॑ம॒ஹ-ந்த॑தே । த-த்ஸ॒த்யம்-யँ-த்வீ॒ர-ம்பி॑ப்ரு'தஃ । வீ॒ர-ஞ்ஜ॑நயி॒ஷ்யதஃ॑ । தே ம-த்ப்ரா॒தஃ ப்ரஜ॑நிஷ்யேதே । தே மா॒ ப்ரஜா॑தே॒ ப்ரஜ॑நயி॒ஷ்யதஃ॑ ॥ 14 ॥

ப்ர॒ஜயா॑ ப॒ஶுபி॑-ர்ப்ரஹ்மவர்ச॒ஸேந॑ ஸுவ॒ர்கே லோ॒கே ॥ அந்ரு'॑தா-த்ஸ॒த்யமுபை॑மி । மா॒நு॒ஷா-த்தைவ்ய॒-முபை॑மி । தைவீம்॒-வாँசம்॑-யँச்சாமி ॥ ஶல்கை॑ர॒க்நிமி॑ந்தா॒நஃ । உ॒பௌ லோ॒கௌ ஸ॑நேம॒ஹம் । உ॒பயோ᳚-ர்லோ॒கயோர்॑. ரு'॒த்த்வா । அதி॑ ம்ரு'॒த்யு-ந்த॑ராம்ய॒ஹம் ॥ ஜாத॑வேதோ॒ புவ॑நஸ்ய॒ ரேதஃ॑ । இ॒ஹ ஸி॑ஞ்ச॒ தப॑ஸோ॒ யஜ்ஜ॑நி॒ஷ்யதே᳚ ॥ 15 ॥

அ॒க்நிம॑ஶ்வ॒த்தாததி॑ ஹவ்ய॒வாஹ᳚ம் । ஶ॒மீ॒க॒ர்பா-ஜ்ஜ॒நய॒ந॒.யோ ம॑யோ॒ பூஃ ॥ அ॒ய-ந்தே॒ யோநி॑ர்-ரு'॒த்வியஃ॑ । யதோ॑ ஜா॒தோ அரோ॑சதாஃ । த-ஞ்ஜா॒நந்ந॑க்ந॒ ஆரோ॑ஹ । அதா॑ நோ வர்தயா ர॒யிம் ॥ அபே॑த॒ வீத॒ வி ச॑ ஸர்ப॒தாதஃ॑ । யே-ऽத்ர॒ ஸ்த பு॑ரா॒ணா யே ச॒ நூத॑நாஃ । அதா॑தி॒தம்-யँ॒மோ॑-ऽவ॒ஸாந॑-ம்ப்ரு'தி॒வ்யாஃ । அக்ர॑ந்நி॒ம-ம்பி॒தரோ॑ லோ॒கம॑ஸ்மை ॥ 16 ॥

அ॒க்நேர்பஸ்மா᳚ஸ்ய॒க்நேஃ புரீ॑ஷமஸி ॥ ஸ॒ஜ்ஞாந்ந॑மஸி காம॒தர॑ணம் । மயி॑ தே காம॒தர॑ண-ம்பூயாத் ॥ ஸம்-வஃ॑ ँஸ்ரு'ஜாமி॒ ஹ்ரு'த॑யாநி । ஸக்ம் ஸ்ரு'॑ஷ்ட॒-ம்மநோ॑ அஸ்து வஃ । ஸக்ம் ஸ்ரு'॑ஷ்டஃ ப்ரா॒ணோ அ॑ஸ்து வஃ ॥ ஸம்-யாँ வஃ॑ ப்ரி॒யாஸ்த॒நுவஃ॑ । ஸம்ப்ரி॒யா ஹ்ரு'த॑யாநி வஃ । ஆ॒த்மா வோ॑ அஸ்து॒ ஸம்ப்ரி॑யஃ । ஸம்ப்ரி॑யா-ஸ்த॒நுவோ॒ மம॑ ॥ 17 ॥

கல்பே॑தா॒-ந்த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ । கல்ப॑ந்தா॒மாப॒ ஓஷ॑தீஃ । கல்ப॑ந்தாம॒க்நயஃ॒ ப்ரு'த॑க் । மம॒ ஜ்யைஷ்ட்யா॑ய॒ ஸவ்ர॑தாஃ ॥ யே᳚-ऽக்நய॒-ஸ்ஸம॑நஸஃ । அ॒ந்த॒ரா த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ । வாஸ॑ந்திகாவ்ரு'॒தூ அ॒பி கல்ப॑மாநாஃ । இந்த்ர॑மிவ தே॒வா அ॒பி ஸம்விँ॑ஶந்து ॥ தி॒வஸ்த்வா॑ வீ॒ர்யே॑ண । ப்ரு'॒தி॒வ்யை-ம॑ஹி॒ம்நா ॥ 18 ॥

அ॒ந்தரி॑க்ஷஸ்ய॒ போஷே॑ண । ஸ॒ர்வப॑ஶு॒-மாத॑தே ॥ அஜீ॑ஜந-ந்ந॒ம்ரு'த॒-ம்மர்த்யா॑ஸஃ । அ॒ஸ்ரே॒மாண॑-ந்த॒ரணிம்॑-வீँ॒டுஜ॑ம்பம் । தஶ॒ ஸ்வஸா॑ரோ அ॒க்ருவஃ॑ ஸமீ॒சீஃ । புமாக்ம்॑ஸ-ஞ்ஜா॒தம॒பி ஸக்ம்ர॑பந்தாம் ॥ ப்ர॒ஜாப॑தேஸ்த்வா ப்ரா॒ணேநாபி॒ ப்ராணி॑மி । பூ॒ஷ்ணஃ போஷே॑ண॒ மஹ்ய᳚ம் । தீ॒ர்கா॒யு॒த்வாய॑ ஶ॒தஶா॑ரதாய । ஶ॒தக்ம் ஶ॒ரத்ப்ய॒ ஆயு॑ஷே॒ வர்ச॑ஸே ॥ 19 ॥

ஜீ॒வாத்வை புண்யா॑ய ॥ அ॒ஹ-ந்த்வத॑ஸ்மி॒ மத॑ஸி॒ த்வமே॒தத் । மமா॑ஸி॒ யோநி॒ஸ்தவ॒ யோநி॑ரஸ்மி । மமை॒வ ஸந்வஹ॑ ஹ॒வ்யாந்ய॑க்நே । பு॒த்ரஃ பி॒த்ரே லோ॑க॒க்ரு'-ஜ்ஜா॑தவேதஃ ॥ ப்ரா॒ணே த்வா॒ ऽம்ரு'த॒மாத॑தாமி । அ॒ந்நா॒தம॒ந்நாத்யா॑ய । கோ॒ப்தார॒-ங்குப்த்யை᳚ ॥ ஸு॒கா॒ர்॒ஹ॒ப॒த்யோ வி॒தஹ॒ந்நரா॑தீஃ । உ॒ஷஸ॒-ஶ்ஶ்ரேய॑ஸீ-ஶ்ஶ்ரேயஸீ॒-ர்தத॑த் ॥ 20 ॥

அக்நே॑ ஸ॒பத்நாக்ம்॑ அப॒ பாத॑மாநஃ । ரா॒யஸ்போஷ॒-மிஷ॒மூர்ஜ॑-ம॒ஸ்மாஸு॑ தேஹி ॥ இ॒மா உ॒ மாமுப॑திஷ்டந்து॒ ராயஃ॑ । ஆ॒பிஃ ப்ர॒ஜாபி॑ரி॒ஹ ஸம்-வँ॑ஸேய । இ॒ஹோ இடா॑ திஷ்டது விஶ்வரூ॒பீ । மத்த்யே॒ வஸோ᳚-ர்தீதிஹி ஜாதவேதஃ ॥ ஓஜ॑ஸே॒ பலா॑ய॒ த்வோத்ய॑ச்சே । வ்ரு'ஷ॑ணே॒ ஶுஷ்மா॒யாயு॑ஷே॒ வர்ச॑ஸே । ஸ॒ப॒த்ந॒தூர॑ஸி வ்ரு'த்ர॒தூஃ । யஸ்தே॑ தே॒வேஷு॑ மஹி॒மா ஸு॑வ॒ர்கஃ ॥ 21 ॥

யஸ்த॑ ஆ॒த்மா ப॒ஶுஷு॒ ப்ரவி॑ஷ்டஃ । புஷ்டி॒ர்யா தே॑ மநு॒ஷ்யே॑ஷு பப்ர॒தே । தயா॑ நோ அக்நே ஜு॒ஷமா॑ண॒ ஏஹி॑ ॥ தி॒வஃ ப்ரு'॑தி॒வ்யாஃ பர்ய॒ந்தரி॑க்ஷாத் । வாதா᳚-த்ப॒ஶுப்யோ॒ அத்த்யோஷ॑தீப்யஃ । யத்ர॑யத்ர ஜாதவேத-ஸ்ஸ-ம்ப॒பூத॑ । ததோ॑ நோ அக்நே ஜு॒ஷமா॑ண॒ ஏஹி॑ ॥ ப்ராசீ॒மநு॑ ப்ர॒திஶ॒-ம்ப்ரேஹி॑ வி॒த்வாந் । அ॒க்நேர॑க்நே பு॒ரோ அ॑க்நி-ர்பவே॒ஹ । விஶ்வா॒ ஆஶா॒ தீத்யா॑நோ॒ வி பா॑ஹி ॥ 22 ॥

ஊர்ஜ॑-ந்நோ தேஹி த்வி॒பதே॒ சது॑ஷ்பதே ॥ அந்வ॒க்நிரு॒ஷஸா॒-மக்ர॑-மக்யத் । அந்வஹா॑நி ப்ரத॒மோ ஜா॒தவே॑தாஃ । அநு॒ ஸூர்ய॑ஸ்ய புரு॒த்ரா ச॑ ர॒ஶ்மீந் । அநு॒ த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வீ ஆத॑தாந ॥ விக்ர॑மஸ்வ ம॒ஹாக்ம் அ॑ஸி । வே॒தி॒ஷ-ந்மாநு॑ஷேப்யஃ । த்ரி॒ஷு லோ॒கேஷு॑ ஜாக்ரு'ஹி ॥ யதி॒த-ந்தி॒வோ யத॒தஃ ப்ரு'॑தி॒வ்யாஃ । ஸம்॒-விँ॒தா॒நே ரோத॑ஸீ ஸ-ம்பபூ॒வதுஃ॑ ॥ 23 ॥

தயோஃ᳚ ப்ரு'॒ஷ்டே ஸீ॑தது ஜா॒தவே॑தாஃ । ஶ॒பூம்ஃ ப்ர॒ஜாப்ய॑-ஸ்த॒நுவே᳚ ஸ்யோ॒நஃ ॥ ப்ரா॒ண-ந்த்வா॒-ऽம்ரு'த॒ ஆத॑தாமி । அ॒ந்நா॒தம॒ந்நாத்யா॑ய । கோ॒ப்தார॒-ங்குப்த்யை᳚ । யத்தே॑ ஶுக்ர ஶு॒க்ரம்-வँர்சஃ॑ ஶு॒க்ரா த॒நூஃ । ஶு॒க்ர-ஞ்ஜ்யோதி॒-ரஜ॑ஸ்ரம் । தேந॑ மே தீதிஹி॒ தேந॒ த்வா-ऽऽத॑தே । அ॒க்நிநா᳚-ऽऽக்நே॒ ப்ரஹ்ம॑ணா । ஆ॒ந॒ஶே வ்யா॑நஶே॒ ஸர்வ॒மாயு॒-ர்வ்யா॑நஶே ॥ 24 ॥

நர்ய॑ ப்ர॒ஜா-ம்மே॑ கோபாய । அ॒ம்ரு'॒த॒த்வாய॑ ஜீ॒வஸே᳚ । ஜா॒தா-ஞ்ஜ॑நி॒ஷ்யமா॑ணா-ஞ்ச । அ॒ம்ரு'தே॑ ஸ॒த்யே ப்ரதி॑ஷ்டிதாம் ॥ அத॑ர்வ பி॒து-ம்மே॑ கோபாய । ரஸ॒மந்ந॑மி॒ஹாயு॑ஷே । அத॑ப்தா॒யோ-ऽஶீ॑ததநோ । அவி॑ஷ-ந்நஃ பி॒து-ங்க்ரு'॑ணு ॥ ஶக்க்ஸ்ய॑ ப॒ஶூ-ந்மே॑ கோபாய । த்வி॒பாதோ॒ யே சது॑ஷ்பதஃ ॥ 25 ॥

அ॒ஷ்டாஶ॑பாஶ்ச॒ ய இ॒ஹாக்நே᳚ । யே சைக॑ஶபா ஆஶு॒காஃ ॥ ஸப்ர॑த ஸ॒பா-ம்மே॑ கோபாய । யே ச॒ ஸப்யா᳚-ஸ்ஸபா॒ஸதஃ॑ । தாநி॑ந்த்ரி॒யாவ॑தஃ குரு । ஸர்வ॒மாயு॒-ருபா॑ஸதாம் ॥ அஹே॑புத்த்நிய॒ மந்த்ர॑-ம்மே கோபாய । யம்ரு'ஷ॑யஸ்த்ரைவி॒தா வி॒துஃ । ரு'ச॒-ஸ்ஸாமா॑நி॒ யஜூக்ம்॑ஷி । ஸா ஹி ஶ்ரீர॒ம்ரு'தா॑ ஸ॒தாம் ॥ 26 ॥

சதுஃ॑ ஶிகண்டா யுவ॒தி-ஸ்ஸு॒பேஶாஃ᳚ । க்ரு'॒தப்ர॑தீகா॒ புவ॑நஸ்ய॒ மத்த்யே᳚ । ம॒ர்ம்ரு'॒ஜ்யமா॑நா மஹ॒தே ஸௌப॑காய । மஹ்ய॑-ந்துக்ஷ்வ॒ யஜ॑மாநாய॒ காமாந்॑ ॥ இ॒ஹைவ ஸந்தத்ர॑ ஸ॒தோ வோ॑ அக்நயஃ । ப்ரா॒ணேந॑ வா॒சா மந॑ஸா பிபர்மி । தி॒ரோ மா॒ ஸந்த॒மாயு॒ர்மா ப்ரஹா॑ஸீத் । ஜ்யோதி॑ஷா வோ வைஶ்வாந॒ரே-ணோப॑திஷ்டே ॥ ப॒ஞ்ச॒தா-ऽக்நீந்-வ்ய॑க்ராமத் । வி॒ராட்-த்ஸ்ரு'॒ஷ்டா ப்ர॒ஜாப॑தேஃ । ஊ॒ர்த்வா-ऽऽரோ॑ஹ-த்ரோஹி॒ணீ । யோநி॑ர॒க்நேஃ ப்ரதி॑ஷ்டிதிஃ ॥ 27 ॥

(வி॒ஶ॒ந்து॒ நஃ॒ - பு॒ரு॒சீ--ர் வி॑தேம - நி॒தாய॒ - ய-த்தே - ऽப்ர॑தாஹாய - ப்ரு'ஹ॒த்யோ᳚ - ப்ரஹ்ம॑ணா - துவஸ்யத - வி॒ஶ்வவா॑ர - இ॒ம - ம்ரு'॑ஞ்ஜதே - புரோ॒காம் - ப்ரஜ॑நயி॒ஷ்யதோ॑ - ஜநி॒ஷ்யதே᳚-ऽ - ஸ்மை॒ - மம॑ - மஹி॒ம்நா - வர்ச॑ஸே॒ - தத॑த் - ஸுவ॒ர்கா - பா॑ஹி - ஸம்பபூ॒வது॒ - ராயு॒-ர்வ்யா॑நஶே॒ - சது॑ஷ்பதஃ - ஸ॒தாம் - ப்ர॒ஜாப॑தே॒-ர்த்வே ச॑) (அ. 1)

அநுவாகம் 2 - விஷூவந்நாமக-ம்முக்யமஹ, ததுபயபார்ஶ்வவர்தீநி சத்வார்யஹாநி சோச்யந்தே

நவை॒தாந்யஹா॑நி பவந்தி । நவ॒ வை ஸு॑வ॒ர்கா லோ॒காஃ । யதே॒தாந்யஹா᳚-ந்யுப॒யந்தி॑ । ந॒வஸ்வே॒வ த-த்ஸு॑வ॒ர்கேஷு॑ லோ॒கேஷு॑ ஸ॒த்ரிணஃ॑ ப்ரதி॒திஷ்ட॑ந்தோ யந்தி ॥ அ॒க்நி॒ஷ்டோ॒மாஃ பரஃ॑ ஸாமாநஃ கா॒ர்யா॑ இத்யா॑ஹுஃ । அ॒க்நி॒ஷ்டோ॒மஸ॑மிந்த-ஸ்ஸுவ॒ர்கோ லோ॒க இதி॑ । த்வாத॑ஶா-க்நிஷ்டோ॒மஸ்ய॑ ஸ்தோ॒த்ராணி॑ । த்வாத॑ஶ॒ மாஸா᳚-ஸ்ஸம்வँத்ஸ॒ரஃ ॥ த-த்தந்ந ஸூர்க்ஷ்ய᳚ம் । உ॒க்த்யா॑ ஏ॒வ ஸ॑ப்தத॒ஶாஃ பரஃ॑ ஸாமாநஃ கா॒ர்யாஃ᳚ ॥ 28 ॥

ப॒ஶவோ॒ வா உ॒க்தாநி॑ । ப॒ஶூ॒நாமவ॑-ருத்த்யை ॥ வி॒ஶ்வ॒ஜி॒த॒பி॒ஜிதா॑-வக்நிஷ்டோ॒மௌ ॥ உ॒க்த்யா᳚-ஸ்ஸப்தத॒ஶாஃ பரஃ॑ ஸாமாநஃ । தே ஸக்க்ஸ்து॑தா வி॒ராஜ॑ம॒பி ஸம்ப॑த்யந்தே । த்வே சர்சா॒வதி॑ ரிச்யேதே । ஏக॑யா॒ கௌரதி॑ரிக்தஃ । ஏக॒யா-ऽऽயு॑ரூ॒நஃ । ஸு॒வ॒ர்கோ வை லோ॒கோ ஜ்யோதிஃ॑ । ஊர்க் வி॒ராட் ॥ 29 ॥

ஸு॒வ॒ர்கமே॒வ தேந॑ லோ॒கம॒பி ஜ॑யந்தி ॥ ய-த்பர॒க்ம்॒ ராத॑ந்தரம் । த-த்ப்ர॑த॒மே-ऽஹ॑ந்-கா॒ர்ய᳚ம் । ப்ரு'॒ஹ-த்த்வி॒தீயே᳚ । வை॒ரூ॒ப-ந்த்ரு'॒தீயே᳚ । வை॒ரா॒ஜ-ஞ்ச॑து॒ர்தே । ஶா॒க்வ॒ர-ம்ப॑ஞ்ச॒மே । ரை॒வ॒தக்ம் ஷ॒ஷ்டே । தது॑ ப்ரு'॒ஷ்டேப்யோ॒ நய॑ந்தி ॥ ஸ॒தந்ந॑ய ஏ॒தே க்ரஹா॑ க்ரு'ஹ்யந்தே ॥ 30 ॥

அ॒தி॒க்ரா॒ஹ்யாஃ᳚ பரஃ॑ ஸாமஸு । இ॒மாநே॒வைதை-ர்லோ॒காந்-த்ஸந்த॑ந்வந்தி ॥ மி॒து॒நா ஏ॒தே க்ரஹா॑ க்ரு'ஹ்யந்தே । அ॒தி॒க்ரா॒ஹ்யாஃ᳚ பரஃ॑ ஸாமஸு । மி॒து॒நமே॒வ தை-ர்யஜ॑மாநா॒ அவ॑ருந்ததே ॥ ப்ரு'॒ஹ-த்ப்ரு'॒ஷ்ட-ம்ப॑வதி । ப்ரு'॒ஹ-த்வை ஸு॑வ॒ர்கோ லோ॒கஃ । ப்ரு'॒ஹ॒தைவ ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கம்-யँ॑ந்தி ॥ த்ர॒ய॒ஸ்த்ரி॒க்ம்॒ஶி நாம॒ ஸாம॑ । மாத்த்ய॑ந்திநே॒ பவ॑மாநே பவதி ॥ 31 ॥

த்ரய॑ஸ்த்ரிக்ம்ஶ॒த்வை தே॒வதாஃ᳚ । தே॒வதா॑ ஏ॒வாவ॑ருந்ததே ॥ யே வா இ॒தஃ பரா᳚ஞ்சக்ம் ஸம்வँத்ஸ॒ர-மு॑ப॒ யந்தி॑ । ந ஹை॑ந॒-ந்தே ஸ்வ॒ஸ்தி ஸம॑ஶ்ஞுவதே । அத॒ யே॑-ऽமுதோ॒-ऽர்வாஞ்ச॑முப॒ யந்தி॑ । தே ஹை॑நக்க் ஸ்வ॒ஸ்தி ஸம॑ஶ்ஞுவதே । ஏ॒தத்வா அ॒முதோ॒-ऽர்வாஞ்ச॒முப॑ யந்தி । யதே॒வம் । யோ ஹ॒ கலு॒ வாவ ப்ர॒ஜாப॑திஃ । ஸ உ॑ வே॒வேந்த்ரஃ॑ । தது॑ தே॒வேப்யோ॒ நய॑ந்தி ॥ 32 ॥

(கா॒ர்யா॑-வி॒ராட் - க்ரு'॑ஹ்யந்தே॒ - பவ॑மாநே பவ॒தீ - ந்த்ர॒ ஏகம்॑ ச) (அ. 2)

அநுவாகம் 3 - விஷுவத்திநே-ऽதிக்ராஹ்யவிஶேஷாஃ

ஸந்த॑தி॒ர்வா ஏ॒தே க்ரஹாஃ᳚ । ய-த்பரஃ॑ ஸாமாநஃ । வி॒ஷூ॒வாந்-தி॑வாகீ॒ர்த்ய᳚ம் । யதா॒ ஶாலா॑யை॒ பக்ஷ॑ஸீ । ஏ॒வக்ம் ஸம்॑வँத்ஸ॒ரஸ்ய॒ பக்ஷ॑ஸீ । யதே॒தேந க்ரு'॒ஹ்யேரந்ந்॑ । விஷூ॑சீ ஸம்வँத்ஸ॒ரஸ்ய॒ பக்ஷ॑ஸீ॒ வ்யவ॑ஸ்ரக்ம் ஸேயாதாம் । ஆர்தி॒மார்ச்சே॑யுஃ । யதே॒தே க்ரு'॒ஹ்யந்தே᳚ । யதா॒ ஶாலா॑யை॒ பக்ஷ॑ஸீ மத்த்ய॒மம்வँ॒க்ம்॒ஶம॒பி ஸ॑மா॒யச்ச॑தி ॥ 33 ॥

ஏ॒வக்ம் ஸம்॑வँத்ஸ॒ரஸ்ய॒ பக்ஷ॑ஸீ திவாகீ॒ர்த்ய॑ம॒பி ஸந்த॑ந்வந்தி । நார்தி॒மார்ச்ச॑ந்தி ॥ ஏ॒க॒வி॒க்ம்॒ஶ-மஹ॑ர்பவதி । ஶு॒க்ராக்ரா॒ க்ரஹா॑ க்ரு'ஹ்யந்தே । ப்ரத்யுத்த॑ப்த்யை ஸய॒த்வாய॑ ॥ ஸௌ॒ர்ய॑ ஏ॒ததஹஃ॑ ப॒ஶுரால॑ப்யதே । ஸௌ॒ர்யோ॑-ऽதிக்ரா॒ஹ்யோ॑ க்ரு'ஹ்யதே । அஹ॑ரே॒வ ரூ॒பேண॒ ஸம॑ர்தயந்தி । அதோ॒ அஹ்ந॑ ஏ॒வைஷ ப॒லிர்-ஹ்ரி॑யதே ॥ ஸ॒ப்தை-ததஹ॑ரதி-க்ரா॒ஹ்யா॑ க்ரு'ஹ்யந்தே ॥ 34 ॥

ஸ॒ப்த வை ஶீ॑ர்ஷ॒ண்யாஃ᳚ ப்ரா॒ணாஃ । அ॒ஸாவா॑தி॒த்ய-ஶ்ஶிரஃ॑ ப்ர॒ஜாநா᳚ம் । ஶீ॒ர்॒ஷந்நே॒வ ப்ர॒ஜாநா᳚-ம்ப்ரா॒ணா-ந்த॑தாதி । தஸ்மா᳚த்ஸ॒ப்த ஶீ॒ர்॒ஷ-ந்ப்ரா॒ணாஃ ॥ இந்த்ரோ॑ வ்ரு'॒த்ரக்ம் ஹ॒த்வா । அஸு॑ரா-ந்பரா॒பாவ்ய॑ । ஸ இ॒மாँல்லோ॒கா-ந॒ப்ய॑ஜயத் । தஸ்யா॒ஸௌ லோ॒கோ-ऽந॑பிஜித ஆஸீத் । தம்-விँ॒ஶ்வக॑ர்மா பூ॒த்வா-ऽப்ய॑ஜயத் । ய-த்வை᳚ஶ்வகர்ம॒ணோ க்ரு'॒ஹ்யதே᳚ ॥ 35 ॥

ஸு॒வ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்யா॒-பிஜி॑த்யை ॥ ப்ர வா ஏ॒தே᳚-ऽஸ்மா-ல்லோ॒கா-ச்ச்ய॑வந்தே । யே வை᳚ஶ்வகர்ம॒ண-ங்க்ரு'॒ஹ்ணதே᳚ । ஆ॒தி॒த்யஶ்ஶ்வோ க்ரு'॑ஹ்யதே । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ । அ॒ஸ்யாமே॒வ ப்ரதி॑திஷ்டந்தி ॥ அ॒ந்யோ᳚ந்யோ க்ரு'ஹ்யேதே । விஶ்வா᳚ந்யே॒வாந்யேந॒ கர்மா॑ணி குர்வா॒ணா ய॑ந்தி । அ॒ஸ்யாம॒ந்யேந॒ ப்ரதி॑ திஷ்டந்தி ॥ தாவா-ऽப॑ரா॒ர்தா-த்ஸம்॑வँத்ஸ॒ரஸ்யா॒-ந்யோ᳚ந்யோ க்ரு'ஹ்யேதே ॥ தாவு॒பௌ ஸ॒ஹ ம॑ஹாவ்ர॒தே க்ரு'॑ஹ்யேதே । ய॒ஜ்ஞஸ்யை॒வாந்த॑-ங்க॒த்வா । உ॒பயோ᳚-ர்லோ॒கயோஃ॒ ப்ரதி॑ திஷ்டந்தி ॥ அ॒ர்க்ய॑மு॒க்த-ம்ப॑வதி ।

அ॒ந்நாத்ய॒ஸ்யா-வ॑ருத்த்யை ॥ 36 ॥

(ஸ॒மா॒யச்ச॑ - த்யதிக்ரா॒ஹ்யா॑ க்ரு'ஹ்யந்தே - க்ரு'॒ஹ்யதே॑ - ஸம்வँத்ஸ॒ரஸ்தா॒ந்யோ᳚ந்யோ க்ரு'ஹ்யேதே॒ பஞ்ச॑ ச ) (அ. 3)

அநுவாகம் 4 - தஸ்மிந்நேவ திநே திவாகீர்த்யநாமாநி ஸாமாநி

ஏ॒க॒வி॒க்ம்॒ஶ ஏ॒ஷ ப॑வதி । ஏ॒தேந॒ வை தே॒வா ஏ॑கவி॒க்ம்॒ஶேந॑ । ஆ॒தி॒த்யமி॒த உ॑த்த॒மக்ம் ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒க-மாரோ॑ஹயந்ந் । ஸ வா ஏ॒ஷ இ॒த ஏ॑கவி॒க்ம்॒ஶஃ । தஸ்ய॒ தஶா॒வஸ்தா॒தஹா॑நி । தஶ॑ ப॒ரஸ்தா᳚த் । ஸ வா ஏ॒ஷ வி॒ராஜ்யு॑ப॒யதஃ॒ ப்ரதி॑ஷ்டிதஃ । வி॒ராஜி॒ ஹி வா ஏ॒ஷ உ॑ப॒யதஃ॒ ப்ரதி॑ஷ்டிதஃ । தஸ்மா॑தந்த॒ரேமௌ லோ॒கௌ யந்ந் । ஸர்வே॑ஷு ஸுவ॒ர்கேஷு॑ லோ॒கே-ஷ்வ॑பி॒தப॑ந்நேதி ॥ 37 ॥

தே॒வா வா ஆ॑தி॒த்யஸ்ய॑ ஸுவ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॑ । பரா॑சோ-ऽதிபா॒தாத॑பிபயுஃ । த-ஞ்சந்தோ॑பிரத்ரு'க்ம் ஹ॒ந்த்ரு'த்யை᳚ । தே॒வா வா ஆ॑தி॒த்யஸ்ய॑ ஸுவ॒ர்கஸ்ய॑ லோ॒கஸ்ய॑ । அவா॑சோ-ऽவபா॒தாத॑பிபயுஃ । த-ம்ப॒ஞ்சபீ॑ ர॒ஶ்மிபி॒-ருத॑வயந்ந் । தஸ்மா॑தேகவி॒க்ம்॒ஶே ऽஹ॒-ந்பஞ்ச॑ திவாகீ॒ர்த்யா॑நி க்ரியந்தே । ர॒ஶ்மயோ॒ வை தி॑வாகீ॒ர்த்யா॑நி ॥ யே கா॑ய॒த்ரே । தே கா॑ய॒த்ரீஷூத்த॑ரயோஃ॒ பவ॑மாநயோஃ ॥ 38 ॥

ம॒ஹாதி॑வாகீர்த்ய॒க்ம்॒ ஹோதுஃ॑ ப்ரு'॒ஷ்டம் । வி॒க॒ர்ண-ம்ப்ர॑ஹ்மஸா॒மம் । பா॒ஸோ᳚-ऽக்நிஷ்டோ॒மஃ ॥ அதை॒தாநி॒ பரா॑ணி । பரை॒ர்வை தே॒வா ஆ॑தி॒த்யக்ம் ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கம॑பாரயந்ந் । யதபா॑ரயந்ந் । த-த்பரா॑ணா-ம்பர॒த்வம் । பா॒ரய॑ந்த்யேந॒-ம்பரா॑ணி । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ । அதை॒தாநி॒ ஸ்பரா॑ணி । ஸ்பரை॒ர்வை தே॒வா ஆ॑தி॒த்யக்ம் ஸு॑வ॒ர்கம்-லோँ॒கம॑ஸ்பாரயந்ந் । யதஸ்பா॑ரயந்ந் । த-த்ஸ்பரா॑ணாக் ஸ்பர॒த்வம் । ஸ்பா॒ரய॑ந்த்யேந॒க்க்॒ ஸ்பரா॑ணி । ய ஏ॒வம்-வேँத॑ ॥ 39 ॥

(ஏ॒தி॒-பவ॑மாநயோஃ॒-ஸ்பரா॑ணீ॒ பஞ்ச॑ ச) (அ. 4)

அநுவாகம் 5 - பஶவஃ வைஷ்ணவாத்யா நவ

அப்ர॑திஷ்டாம்॒-வாँ ஏ॒தே க॑ச்சந்தி । யேஷாக்ம்॑ ஸம்வँத்ஸ॒ரே-ऽநா॒ப்தே-ऽத॑ । ஏ॒கா॒த॒ஶிந்யா॒ப்யதே᳚ ॥ வை॒ஷ்ண॒வம்-வாँ॑ம॒ந-மால॑பந்தே । ய॒ஜ்ஞோ வை விஷ்ணுஃ॑ । ய॒ஜ்ஞமே॒வால॑பந்தே॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை । ஐ॒ந்த்ரா॒க்ந-மால॑பந்தே । இ॒ந்த்ரா॒க்நீ வை தே॒வாநா॒-மயா॑தயாமாநௌ । யே ஏ॒வ தே॒வதே॒ அயா॑தயாம்நீ । தே ஏ॒வால॑பந்தே ॥ 40 ॥

வை॒ஶ்வ॒தே॒வ-மால॑பந்தே । தே॒வதா॑ ஏ॒வாவ॑-ருந்ததே । த்யா॒வா॒ப்ரு'॒தி॒வ்யா᳚-ந்தே॒நு-மால॑பந்தே । த்யாவா॑ப்ரு'தி॒வ்யோரே॒வ ப்ரதி॑ திஷ்டந்தி । வா॒ய॒வ்யம்॑-வँ॒த்ஸமால॑பந்தே । வா॒யுரே॒வைப்யோ॑ யதா-ऽऽயத॒நா-த்தே॒வதா॒ அவ॑ருந்தே । ஆ॒தி॒த்யாமவிம்॑-வँ॒ஶா-மால॑பந்தே । இ॒யம்-வாँ அதி॑திஃ । அ॒ஸ்யாமே॒வ ப்ரதி॑ திஷ்டந்தி । மை॒த்ரா॒வ॒ரு॒ணீ-மால॑பந்தே ॥ 41 ॥

மி॒த்ரேணை॒வ ய॒ஜ்ஞஸ்ய॒ ஸ்வி॑ஷ்டக்ம் ஶமயந்தி । வரு॑ணேந॒ துரி॑ஷ்டம் । ப்ரா॒ஜா॒ப॒த்ய-ந்தூ॑ப॒ர-ம்ம॑ஹாவ்ர॒த ஆல॑பந்தே । ப்ரா॒ஜா॒ப॒த்யோ॑-ऽதிக்ரா॒ஹ்யோ॑ க்ரு'ஹ்யதே । அஹ॑ரே॒வ ரூ॒பேண॒ ஸம॑ர்தயந்தி । அதோ॒ அஹ்ந॑ ஏ॒வைஷ ப॒லிர்-ஹ்ரி॑யதே । ஆ॒க்நே॒யமால॑பந்தே॒ ப்ரதி॒ ப்ரஜ்ஞா᳚த்யை ॥ அ॒ஜ॒பே॒த்வாந். வா ஏ॒தே பூர்வை॒ர்மாஸை॒ர-வ॑ருந்ததே । யதே॒தே க॒வ்யாஃ ப॒ஶவ॑ ஆல॒ப்யந்தே᳚ । உ॒பயே॑ஷா-ம்பஶூ॒நா-மவ॑ருத்த்யை ॥ 42 ॥

யததி॑ரிக்தா-மேகாத॒ஶிநீ॑-மா॒லபே॑ரந்ந் । அப்ரி॑ய॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்ய-ம॒ப்யதி॑ரிச்யேத । ய-த்த்வௌத்வௌ॑ ப॒ஶூ ஸ॒மஸ்யே॑யுஃ । கநீ॑ய॒ ஆயுஃ॑ குர்வீரந்ந் । யதே॒தே ப்ராஹ்ம॑ணவந்தஃ ப॒ஶவ॑ ஆல॒ப்யந்தே᳚ । நாப்ரி॑ய॒-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்ய-ம॒ப்ய॑தி॒ரிச்ய॑தே । ந கநீ॑ய॒ ஆயுஃ॑ குர்வதே ॥ 43 ॥

(தே-ஏ॒வால॑பந்தே-மைத்ராவரு॒ணீமால॑ப॒ந்தே-ऽவ॑ருத்த்யை-+ஸ॒ப்த ச॑) (அ. 5)

அநுவாகம் 6 - மஹாவ்ரதம்

ப்ர॒ஜாப॑திஃ ப்ர॒ஜா-ஸ்ஸ்ரு'॒ஷ்ட்வா வ்ரு'॒த்தோ॑-ऽஶயத் । த-ந்தே॒வா பூ॒தாநா॒க்ம்॒ ரஸ॒-ந்தேஜஃ॑ ஸ॒ப்ரு'ந்த்ய॑ । தேநை॑நமபிஷஜ்யந்ந் । ம॒ஹாந॑வவ॒ர்தீதி॑ । த-ந்ம॑ஹாவ்ர॒தஸ்ய॑ மஹாவ்ரத॒த்வம் । ம॒ஹ-த்வ்ர॒தமிதி॑ । த-ந்ம॑ஹாவ்ர॒தஸ்ய॑ மஹாவ்ரத॒த்வம் । ம॒ஹ॒தோ வ்ர॒தமிதி॑ । த-ந்ம॑ஹாவ்ர॒தஸ்ய॑ மஹாவ்ரத॒த்வம் ॥ ப॒ஞ்ச॒வி॒க்ம்॒ஶ-ஸ்ஸ்தோமோ॑ பவதி ॥ 44 ॥

சது॑ர்விக்ம்ஶ-த்யர்தமாஸ-ஸ்ஸம்வँத்ஸ॒ரஃ । ய-த்வா ஏ॒தஸ்மிந்᳚-த்ஸம்வँத்ஸ॒ரே ऽதி॒ப்ராஜா॑யத । ததந்ந॑-ம்பஞ்சவி॒க்ம்॒ஶ-ம॑பவத் ॥ ம॒த்த்ய॒தஃ க்ரி॑யதே । ம॒த்த்ய॒தோ ஹ்யந்ந॑மஶி॒த-ந்தி॒நோதி॑ । அதோ॑ மத்த்ய॒த ஏ॒வ ப்ர॒ஜாநா॒மூர்க்தீ॑யதே ॥ அத॒ யத்வா இ॒தம॑ந்த॒தஃ க்ரி॒யதே᳚ । தஸ்மா॑துத॒ந்தே ப்ர॒ஜா-ஸ்ஸமே॑தந்தே । அ॒ந்த॒தஃ க்ரி॑யதே ப்ர॒ஜந॑நாயை॒வ ॥ த்ரி॒வ்ரு'ச்சிரோ॑ பவதி ॥ 45 ॥

த்ரே॒தா॒ வி॒ஹி॒தக்ம் ஹி ஶிரஃ॑ । லோம॑ ச॒வீரஸ்தி॑ ॥ பரா॑சா ஸ்துவந்தி । தஸ்மா॒-த்த-த்ஸ॒த்ரு'கே॒வ । ந மேத்ய॒தோ-ऽநு॑ மேத்யதி । ந க்ரு'ஶ்ய॒தோ-ऽநு॑ க்ரு'ஶ்யதி ॥ ப॒ஞ்ச॒த॒ஶோ᳚-ऽந்யஃ ப॒க்ஷோ ப॑வதி । ஸ॒ப்த॒த॒ஶோ᳚-ऽந்யஃ । தஸ்மா॒-த்வயாக்॑ஸ்ய-ந்யத॒ரம॒ர்தம॒பி ப॒ர்யாவ॑ர்தந்தே । அ॒ந்ய॒த॒ரதோ॒ ஹி த-த்கரீ॑யஃ க்ரி॒யதே᳚ ॥ 46 ॥

ப॒ஞ்ச॒வி॒க்ம்॒ஶ ஆ॒த்மா ப॑வதி । தஸ்மா᳚-ந்மத்த்ய॒தஃ ப॒ஶவோ॒ வரி॑ஷ்டாஃ ॥ ஏ॒க॒வி॒க்ம்॒ஶ-ம்புச்ச᳚ம் । த்வி॒பதா॑ஸு ஸ்துவந்தி॒ ப்ரதி॑ஷ்டித்யை ॥ ஸர்வே॑ண ஸ॒ஹ ஸ்து॑வந்தி । ஸர்வே॑ண॒ ஹ்யா᳚த்மநா᳚-ऽऽத்ம॒ந்வீ । ஸ॒ஹோத்பத॑ந்தி ॥ ஏகை॑கா॒-முச்சிக்ம்॑ஷந்தி । ஆ॒த்மந்ந். ஹ்யங்கா॑நி ப॒த்தாநி॑ ॥ ந வா ஏ॒தேந॒ ஸர்வஃ॒ புரு॑ஷஃ ॥ 47 ॥

யதி॒த இ॑தோ॒ லோமா॑நி த॒தோ ந॒காந் । ப॒ரி॒மாதஃ॑ க்ரியந்தே । தாந்யே॒வ தேந॒ ப்ரத்யு॑ப்யந்தே ॥ ஔது॑ம்பர॒ஸ்தல்போ॑ பவதி । ஊர்க்வா அந்ந॑முது॒ம்பரஃ॑ । ஊ॒ர்ஜ ஏ॒வாந்நாத்ய॒ஸ்யா-வ॑ருத்த்யை ॥ யஸ்ய॑ தல்ப॒ஸத்ய॒-மந॑பிஜித॒க்க்॒ ஸ்யாத் । ஸ தே॒வாநா॒க்ம்॒ ஸாம்ய॑க்ஷே । த॒ல்ப॒ஸத்ய॑-ம॒பிஜ॑யா॒நீதி॒ தல்ப॑மா॒-ருஹ்யோ-த்கா॑யேத் । த॒ல்ப॒ஸத்ய॑-மே॒வாபிஜ॑யதி ॥ 48 ॥

யஸ்ய॑ தல்ப॒ஸத்ய॑-ம॒பிஜி॑த॒க்க்॒ ஸ்யாத் । ஸ தே॒வாநா॒க்ம்॒ ஸாம்ய॑க்ஷே । த॒ல்ப॒ஸத்ய॒-ம்மா பரா॑ஜே॒ஷீதி॒ தல்ப॑-மா॒ருஹ்யோ-த்கா॑யேத் । ந த॑ல்ப॒ஸத்ய॒-ம்பரா॑ஜயதே ॥ ப்லே॒ங்கே ஶக்ம்॑ஸதி । மஹோ॒ வை ப்லே॒ங்கஃ । மஹ॑ஸ ஏ॒வாந்நாத்ய॒ஸ்யா-வ॑ருத்த்யை ॥ தே॒வா॒ஸு॒ரா-ஸ்ஸம்யँ॑த்தா ஆஸந்ந் । த ஆ॑தி॒த்யே வ்யாய॑ச்சந்த । த-ந்தே॒வா-ஸ்ஸம॑ஜயந்ந் ॥ 49 ॥

ப்ரா॒ஹ்ம॒ணஶ்ச॑ ஶூ॒த்ரஶ்ச॑ சர்மக॒ர்தே வ்யாய॑ச்சேதே । தைவ்யோ॒ வை வர்ணோ᳚ ப்ராஹ்ம॒ணஃ । அ॒ஸ॒ர்யஃ॑ ஶூ॒த்ரஃ । இ॒மே॑-ऽரா-த்ஸுரி॒மே ஸு॑பூ॒த-ம॑க்ர॒-ந்நித்ய॑ந்யத॒ரோ ப்ரூ॑யாத் । இ॒ம உ॑த்வாஸீகா॒ரிண॑ இ॒மே து॑ர்பூ॒த-ம॑க்ர॒ந்நித்ய॑ந்யத॒ரஃ । யதே॒வைஷாக்ம்॑ ஸுக்ரு'॒தம்-யாँ ராத்திஃ॑ । தத॑ந்யத॒ரோ॑-ऽபிஶ்ரீ॑ணாதி । யதே॒வைஷா᳚-ந்துஷ்க்ரு'॒தம்-யாँ-ऽரா᳚த்திஃ । தத॑ந்யத॒ரோ-ऽப॑ஹந்தி । ப்ரா॒ஹ்ம॒ண-ஸ்ஸ-ஞ்ஜ॑யதி । அ॒முமே॒வாதி॒த்ய-ம்ப்ராத்ரு'॑வ்யஸ்ய॒ ஸம்விँ॑ந்தந்தே ॥ 50 ॥

(ப॒வ॒தி॒ - ப॒வ॒தி॒ - க்ரி॒யதே॒ - புரு॑ஷோ - ஜயத்ய - ஜய - ஞ்ஜய॒த்யேக॑-ஞ்ச) (அ. 6)

(உ॒த்த்ய॒ந்யமா॑நம்॒ - நவை॒தாநி॒ - ஸந்த॑தி - ரேகவி॒க்ம்॒ஶ ஏ॒ஷோ - ऽப்ர॑திஷ்டாம் - ப்ர॒ஜாப॑தி-ர்வ்ரு'॒த்த-ஷ்ஷட் )

(உ॒த்த॒ந்யமா॑நக்ம் - ஶோ॒சிஷ்கே॒ஶோ - ऽக்நே॑ ஸ॒பத்நா॑ - நதிக்ரா॒ஹ்யா॑ - வைஶ்வதே॒வமால॑பந்தே பஞ்சா॒ஶத் )

(உ॒த்த॒ந்யமா॑ந॒க்ம்॒ - ஸம்விँ॑ந்தந்தே )

॥ ஹரிஃ॑ ஓம் ॥

॥ க்ரு'ஷ்ண யஜுர்வேதீய தைத்திரீய ப்ராஹ்மணே ப்ரதமாஷ்டகே த்விதீயஃ ப்ரபாடக-ஸ்ஸமாப்தஃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake dvitīyaḥ prapāṭhakaḥ - gavāmayanabrāhmaṇaṃ

o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,

śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||

anuvākaṃ 1 - ādhānamantrāḥ pūrvaprapāṭhakaśeṣabhūtāḥ

u॒ddha॒nyamā̭na-ma॒syā a̭me॒ddhyam | apa̭ pā॒pmānaṃ॒-ya~ja̭mānasya hantu | śi॒vā naḥ̭ santu pra॒diśa॒ścata̭sraḥ | śa-nno̭ mā॒tā pṛ̭thi॒vī toka̭sātā || śa-nno̭ de॒vīra॒bhiṣṭa̭ye | āpo̭ bhavantu pī॒taye᳚ | śaṃ-yo~ra॒bhi sra̭vantu naḥ || vai॒śvā॒na॒rasya̭ rū॒pam | pṛ॒thi॒vyā-mpa̭ri॒srasā᳚ | syo॒na-māvi̭śantu naḥ || 1 ||

yadi॒da-ndi॒vo yada॒daḥ pṛ̭thi॒vyāḥ | sa॒ja॒ñjñā॒ne roda̭sī sambabhū॒vatuḥ̭ | ūṣā᳚n kṛ॒ṣṇama̭vatu kṛ॒ṣṇamūṣāḥ᳚ | i॒hobhayo᳚-rya॒jñiya॒-māga̭miṣṭhāḥ || ū॒tīḥ kṷrvā॒ṇo ya-tpṛ̭thi॒vīmaca̭raḥ | gu॒hā॒kāra̭-mākhurū॒pa-mpra॒tītya̭ | ta-tte॒ nya̭ktami॒ha sa॒bhaṃra̭ntaḥ | śa॒ta-ñjī̭vema śa॒rada॒-ssavī̭rāḥ || ūrja̭-mpṛthi॒vyā rasa̭-mā॒bhara̭ntaḥ | śa॒ta-ñjī̭vema śa॒radaḥ̭ purū॒cīḥ || 2 ||

va॒mrībhi॒-ranṷvitta॒-ṅguhā̭su | śrotra̭-nta u॒rvyaba̭dhirā bhavāmaḥ || pra॒jāpa̭ti sṛṣṭānā-mpra॒jānā᳚m | kṣu॒dhopa̭hatyai suvi॒ta-nno̭ astu | upa॒prabhi̭nna॒miṣa॒-mūrja̭-mpra॒jābhyaḥ̭ | sūda̭-ṅgṛ॒hebhyo॒ rasa॒mābha̭rāmi || yasya̭ rū॒pa-mbibhra̭di॒mā-mavi̭ndat | guhā॒ pravi̭ṣṭāgṃ sari॒rasya॒ maddhye᳚ | tasye॒daṃ-vi~ha̭ta-mā॒bhara̭ntaḥ | acha̭mbaṭkārama॒syāṃ-vi~̭dhema || 3 ||

ya-tpa॒ryapa̭śya-thsari॒rasya॒ maddhye᳚ | u॒rvīmapa̭śya॒-jjaga̭taḥ prati॒ṣṭhām | ta-tpuṣka̭rasyā॒yata̭nā॒ddhi jā॒tam | pa॒rṇa-mpṛ̭thi॒vyāḥ pratha̭nagṃ harāmi || yābhi॒radṛgṃ̭ha॒jjaga̭taḥ prati॒ṣṭhām | u॒rvīmi॒māṃ-vi~̭śvaja॒nasya̭ bha॒rtrīm | tā naḥ̭ śi॒vā-śśarka̭rā-ssantu॒ sarvāḥ᳚ || a॒gne reta̭śca॒ndragṃ hira̭ṇyam | a॒dbhya-ssambhṷ̄ta-ma॒mṛta̭-mpra॒jāsṷ | ta-thsa॒bhaṃra̭nnuttara॒to ni॒dhāya̭ || 4 ||

a॒ti॒ pra॒yaccha॒-nduri̭ti-ntareyam || aśvo̭ rū॒pa-ṅkṛ॒tvā yada̭śva॒tthe 'ti̭ṣṭhaḥ | saṃ॒va~॒thsa॒ra-nde॒vebhyo̭ ni॒lāya̭ | tatte॒ nya̭ktami॒ha sa॒bhaṃra̭ntaḥ | śa॒ta-ñjī̭vema śa॒rada॒-ssavī̭rāḥ || ū॒rjaḥ pṛ̭thi॒vyā addhyutthi̭to-'si | vana̭spate śa॒tava̭lśo॒ viro̭ha | tvayā̭ va॒yamiṣa॒mūrja॒-mmada̭ntaḥ | rā॒yaspoṣḙṇa॒ sami॒ṣā ma̭dema || gā॒ya॒tri॒yā hri॒yamā̭ṇasya॒ yatte᳚ || 5 ||

pa॒rṇamapa̭ta-ttṛ॒tīya̭syai di॒vo-'dhi̭ | so̭-'ya-mpa॒rṇa-sso̭mapa॒rṇāddhi jā॒taḥ | tato̭ harāmi somapī॒thasyāva̭-ruddhyai | de॒vānā᳚-mbrahmavā॒daṃ-va~da̭tāṃ॒-ya~t | u॒pāśṛ̭ṇo-ssu॒śravā॒ vai śru॒to̭-'si | tato॒ māmāvi̭śatu brahmavarca॒sam | ta-thsa॒bhaṃra॒gg॒ stadava̭rundhīya sā॒kṣāt || yayā̭ te sṛ॒ṣṭasyā॒gneḥ | he॒timaśa̭maya-tpra॒jāpa̭tiḥ | tāmi॒māma pra̭dāhāya || 6 ||

śa॒mīgṃ śāntyai̭ harāmya॒ham || yattḙ sṛ॒ṣṭasya̭ ya॒taḥ | vika̭ṅkata॒-mbhā ā᳚rchajjātavedaḥ | tayā̭ bhā॒sā sammi̭taḥ | u॒ru-nno̭ lo॒kamanu॒ prabhā̭hi || yattḙ tā॒ntasya॒ hṛda̭ya॒mācchi̭ndan jātavedaḥ | ma॒ruto॒-'dbhista̭mayi॒tvā | e॒tatte॒ tada̭śa॒ne-ssambha̭rāmi | sātmā̭ agne॒ sahṛ̭dayo bhave॒ha || citri̭yādaśva॒tthā-thsambhṛ̭tā bṛha॒tyaḥ̭ || 7 ||

śarī̭rama॒bhi sagg skṛ̭tā-sstha | pra॒jāpa̭tinā yajñamu॒khena॒ sammi̭tāḥ | ti॒sras tri॒vṛdbhi̭-rmithu॒nāḥ prajā᳚tyai || a॒śva॒tthā-ddha̭vyavā॒hā-ddhi jā॒tām | a॒gne sta॒nūṃ-ya~॒jñiyā॒gṃ॒ sambha̭rāmi | śā॒ntayo̭nigṃ śamīga॒rbham | a॒gnaye॒ praja̭nayi॒tave᳚ || yo a̭śva॒ttha-śśa̭mīga॒rbhaḥ | ā॒ru॒roha॒ tve sacā᳚ | ta-ntḙ harāmi॒ brahma̭ṇā || 8 ||

ya॒jñiyaiḥ᳚ ke॒tubhiḥ̭ sa॒ha || ya-ntvā̭ sa॒mabha̭ran-jātavedaḥ | ya॒thā॒ śa॒rī॒ra-mbhū॒teṣu॒ nya̭ktam | sa sambhṛ̭ta-ssīda śi॒vaḥ pra॒jābhyaḥ̭ | u॒ru-nno̭ lo॒kamanṷneṣi vi॒dvān || pra ve॒dhasḙ ka॒vaye॒ meddhyā̭ya | vaco̭ va॒ndārṷ vṛṣa॒bhāya॒ vṛṣṇe᳚ | yato̭ bha॒yamabha̭ya॒-ntanno̭ astu | ava̭ de॒vān. ya̭je॒ heḍyāṋ || sa॒midhā॒-'gni-ndṷvasyata || 9 ||

ghṛ॒tai-rbo̭dhaya॒tāti̭thim | ā-'smi̭n. ha॒vyā jṷhotana || upa̭ tvā-'gne ha॒viṣma̭tīḥ | ghṛ॒tācī᳚ryantu haryata | ju॒ṣasva̭ sa॒midho॒ mama̭ || ta-ntvā̭ sa॒midbhi̭raṅgiraḥ | ghṛ॒tena̭ vardhayāmasi | bṛ॒haccho̭cā yaviṣṭhya || sa॒mi॒ddhyamā̭naḥ pratha॒mo nu dharmaḥ̭ | sama॒ktubhi̭rajyate vi॒śvavā̭raḥ || 10 ||

śo॒ciṣkḙśo ghṛ॒tani̭rṇik-pāva॒kaḥ | su॒ya॒jño a॒gni-rya॒jathā̭ya de॒vān || ghṛ॒tapra̭tīko ghṛ॒tayo̭nira॒gniḥ | ghṛ॒tai-ssami̭ddho ghṛ॒tama॒syānna᳚m | ghṛ॒ta॒pruṣa̭stvā sa॒rito̭ vahanti | ghṛ॒ta-mpiban᳚-thsu॒yajā̭ yakṣi de॒vān || ā॒yu॒rdā a̭gne ha॒viṣo̭ juṣā॒ṇaḥ | ghṛ॒ta pra̭tīko ghṛ॒tayo̭niredhi | ghṛ॒ta-mpī॒tvā madhu॒cāru॒ gavya᳚m | pi॒teva̭ pu॒trama॒bhi ra̭kṣatādi॒mam || 11 ||

tvāma̭gne samidhā॒naṃ-ya~̭viṣṭha | de॒vā dū॒ta-ñca̭krire havya॒vāha᳚m | u॒ru॒jraya̭sa-ṅghṛ॒tayo̭ni॒-māhṷtam | tve॒ṣa-ñcakṣṷrdadhire coda॒yanva̭ti || tvāma̭gne pra॒diva॒ āhṷta-ṅghṛ॒tena̭ | su॒mnā॒yavaḥ̭ suṣa॒midhā॒ samī̭dhire | sa vā̭vṛdhā॒na oṣa̭dhībhirukṣi॒taḥ | u॒rujrayāgṃ̭si॒ pārthi̭vā॒ viti̭ṣṭhase || ghṛ॒ta pra̭tīkaṃ-va~ ṛ॒tasya̭ dhū॒r॒ṣada᳚m (dhūr॒ṣada᳚m) | a॒gni-mmi॒tranna sa̭midhā॒na ṛ̭ñjate || 12 ||

indhā̭no a॒kro vi॒dathḙṣu॒ dīdya̭t | śu॒krava̭rṇā॒mudṷ no yagṃsate॒ dhiya᳚m || pra॒jā a̭gne॒ saṃvā~̭saya | āśā᳚śca pa॒śubhiḥ̭ sa॒ha | rā॒ṣṭrāṇya̭smā॒ ādhḙhi | yānyāsa᳚n-thsavi॒tu-ssa॒ve || ma॒hī vi॒śpatnī॒ sada̭ne ṛ॒tasya̭ | a॒rvācī॒ eta̭-ndharuṇe rayī॒ṇām | a॒ntarva̭tnī॒ janya̭-ñjā॒tavḙdasam | a॒ddhva॒rāṇā᳚-ñjanayathaḥ puro॒gām || 13 ||

āro̭hata-nda॒śata॒gṃ॒ śakva̭rī॒-rmama̭ | ṛ॒tenā᳚gna॒ āyṷṣā॒ varca̭sā sa॒ha | jyog jīva̭nta॒ utta̭rāmuttarā॒gṃ॒ samā᳚m | darśa̭ma॒ha-mpū॒rṇamā̭saṃ-ya~॒jñaṃ-ya~thā॒ yajai᳚ || ṛtvi̭yavatī stho a॒gnirḙtasau | garbha̭-ndadhāthā॒-nte vā̭ma॒ha-nda̭de | ta-thsa॒tyaṃ-ya~-dvī॒ra-mbi̭bhṛthaḥ | vī॒ra-ñja̭nayi॒ṣyathaḥ̭ | te ma-tprā॒taḥ praja̭niṣyethe | te mā॒ prajā̭te॒ praja̭nayi॒ṣyathaḥ̭ || 14 ||

pra॒jayā̭ pa॒śubhi̭-rbrahmavarca॒sena̭ suva॒rge lo॒ke || anṛ̭tā-thsa॒tyamupai̭mi | mā॒nu॒ṣā-ddaivya॒-mupai̭mi | daivīṃ॒-vā~caṃ̭-ya~cchāmi || śalkai̭ra॒gnimi̭ndhā॒naḥ | u॒bhau lo॒kau sa̭nema॒ham | u॒bhayo᳚-rlo॒kayor̭. ṛ॒ddhvā | ati̭ mṛ॒tyu-nta̭rāmya॒ham || jāta̭vedo॒ bhuva̭nasya॒ retaḥ̭ | i॒ha si̭ñca॒ tapa̭so॒ yajja̭ni॒ṣyate᳚ || 15 ||

a॒gnima̭śva॒tthādadhi̭ havya॒vāha᳚m | śa॒mī॒ga॒rbhā-jja॒naya॒na॒.yo ma̭yo॒ bhūḥ || a॒ya-nte॒ yoni̭r-ṛ॒tviyaḥ̭ | yato̭ jā॒to aro̭cathāḥ | ta-ñjā॒nanna̭gna॒ āro̭ha | athā̭ no vardhayā ra॒yim || apḙta॒ vīta॒ vi ca̭ sarpa॒tātaḥ̭ | ye-'tra॒ stha pṷrā॒ṇā ye ca॒ nūta̭nāḥ | adā̭di॒daṃ-ya~॒mo̭-'va॒sāna̭-mpṛthi॒vyāḥ | akra̭nni॒ma-mpi॒taro̭ lo॒kama̭smai || 16 ||

a॒gnerbhasmā᳚sya॒gneḥ purī̭ṣamasi || sa॒jñānna̭masi kāma॒dhara̭ṇam | mayi̭ te kāma॒dhara̭ṇa-mbhūyāt || saṃ-vaḥ̭ ~sṛjāmi॒ hṛda̭yāni | sagṃ sṛ̭ṣṭa॒-mmano̭ astu vaḥ | sagṃ sṛ̭ṣṭaḥ prā॒ṇo a̭stu vaḥ || saṃ-yā~ vaḥ̭ pri॒yāsta॒nuvaḥ̭ | sampri॒yā hṛda̭yāni vaḥ | ā॒tmā vo̭ astu॒ sampri̭yaḥ | sampri̭yā-sta॒nuvo॒ mama̭ || 17 ||

kalpḙtā॒-ndyāvā̭pṛthi॒vī | kalpa̭ntā॒māpa॒ oṣa̭dhīḥ | kalpa̭ntāma॒gnayaḥ॒ pṛtha̭k | mama॒ jyaiṣṭhyā̭ya॒ savra̭tāḥ || ye᳚-'gnaya॒-ssama̭nasaḥ | a॒nta॒rā dyāvā̭pṛthi॒vī | vāsa̭ntikāvṛ॒tū a॒bhi kalpa̭mānāḥ | indra̭miva de॒vā a॒bhi saṃvi~̭śantu || di॒vastvā̭ vī॒ryḙṇa | pṛ॒thi॒vyai-ma̭hi॒mnā || 18 ||

a॒ntari̭kṣasya॒ poṣḙṇa | sa॒rvapa̭śu॒-māda̭dhe || ajī̭jana-nna॒mṛta॒-mmartyā̭saḥ | a॒sre॒māṇa̭-nta॒raṇiṃ̭-vī~॒ḍuja̭mbham | daśa॒ svasā̭ro a॒gruvaḥ̭ samī॒cīḥ | pumāgṃ̭sa-ñjā॒tama॒bhi sagṃra̭bhantām || pra॒jāpa̭testvā prā॒ṇenābhi॒ prāṇi̭mi | pū॒ṣṇaḥ poṣḙṇa॒ mahya᳚m | dī॒rghā॒yu॒tvāya̭ śa॒taśā̭radāya | śa॒tagṃ śa॒radbhya॒ āyṷṣe॒ varca̭se || 19 ||

jī॒vātvai puṇyā̭ya || a॒ha-ntvada̭smi॒ mada̭si॒ tvame॒tat | mamā̭si॒ yoni॒stava॒ yoni̭rasmi | mamai॒va sanvaha̭ ha॒vyānya̭gne | pu॒traḥ pi॒tre lo̭ka॒kṛ-jjā̭tavedaḥ || prā॒ṇe tvā॒ 'mṛta॒māda̭dhāmi | a॒nnā॒dama॒nnādyā̭ya | go॒ptāra॒-ṅguptyai᳚ || su॒gā॒r॒ha॒pa॒tyo vi॒daha॒nnarā̭tīḥ | u॒ṣasa॒-śśreya̭sī-śśreyasī॒-rdadha̭t || 20 ||

agnḙ sa॒patnāgṃ̭ apa॒ bādha̭mānaḥ | rā॒yaspoṣa॒-miṣa॒mūrja̭-ma॒smāsṷ dhehi || i॒mā u॒ māmupa̭tiṣṭhantu॒ rāyaḥ̭ | ā॒bhiḥ pra॒jābhi̭ri॒ha saṃ-va~̭seya | i॒ho iḍā̭ tiṣṭhatu viśvarū॒pī | maddhye॒ vaso᳚-rdīdihi jātavedaḥ || oja̭se॒ balā̭ya॒ tvodya̭cche | vṛṣa̭ṇe॒ śuṣmā॒yāyṷṣe॒ varca̭se | sa॒pa॒tna॒tūra̭si vṛtra॒tūḥ | yastḙ de॒veṣṷ mahi॒mā sṷva॒rgaḥ || 21 ||

yasta̭ ā॒tmā pa॒śuṣu॒ pravi̭ṣṭaḥ | puṣṭi॒ryā tḙ manu॒ṣyḙṣu papra॒the | tayā̭ no agne ju॒ṣamā̭ṇa॒ ehi̭ || di॒vaḥ pṛ̭thi॒vyāḥ parya॒ntari̭kṣāt | vātā᳚-tpa॒śubhyo॒ addhyoṣa̭dhībhyaḥ | yatra̭yatra jātaveda-ssa-mba॒bhūtha̭ | tato̭ no agne ju॒ṣamā̭ṇa॒ ehi̭ || prācī॒manṷ pra॒diśa॒-mprehi̭ vi॒dvān | a॒gnera̭gne pu॒ro a̭gni-rbhave॒ha | viśvā॒ āśā॒ dīdyā̭no॒ vi bhā̭hi || 22 ||

ūrja̭-nno dhehi dvi॒pade॒ catṷṣpade || anva॒gniru॒ṣasā॒-magra̭-makhyat | anvahā̭ni pratha॒mo jā॒tavḙdāḥ | anu॒ sūrya̭sya puru॒trā ca̭ ra॒śmīn | anu॒ dyāvā̭pṛthi॒vī āta̭tāna || vikra̭masva ma॒hāgṃ a̭si | ve॒di॒ṣa-nmānṷṣebhyaḥ | tri॒ṣu lo॒keṣṷ jāgṛhi || yadi॒da-ndi॒vo yada॒daḥ pṛ̭thi॒vyāḥ | saṃ॒-vi~॒dā॒ne roda̭sī sa-mbabhū॒vatuḥ̭ || 23 ||

tayoḥ᳚ pṛ॒ṣṭhe sī̭datu jā॒tavḙdāḥ | śa॒bhūṃḥ pra॒jābhya̭-sta॒nuve᳚ syo॒naḥ || prā॒ṇa-ntvā॒-'mṛta॒ āda̭dhāmi | a॒nnā॒dama॒nnādyā̭ya | go॒ptāra॒-ṅguptyai᳚ | yattḙ śukra śu॒kraṃ-va~rcaḥ̭ śu॒krā ta॒nūḥ | śu॒kra-ñjyoti॒-raja̭sram | tena̭ me dīdihi॒ tena॒ tvā-''da̭dhe | a॒gninā᳚-''gne॒ brahma̭ṇā | ā॒na॒śe vyā̭naśe॒ sarva॒māyu॒-rvyā̭naśe || 24 ||

narya̭ pra॒jā-mmḙ gopāya | a॒mṛ॒ta॒tvāya̭ jī॒vase᳚ | jā॒tā-ñja̭ni॒ṣyamā̭ṇā-ñca | a॒mṛtḙ sa॒tye prati̭ṣṭhitām || atha̭rva pi॒tu-mmḙ gopāya | rasa॒manna̭mi॒hāyṷṣe | ada̭bdhā॒yo-'śī̭tatano | avi̭ṣa-nnaḥ pi॒tu-ṅkṛ̭ṇu || śaggsya̭ pa॒śū-nmḙ gopāya | dvi॒pādo॒ ye catṷṣpadaḥ || 25 ||

a॒ṣṭāśa̭phāśca॒ ya i॒hāgne᳚ | ye caika̭śaphā āśu॒gāḥ || sapra̭tha sa॒bhā-mmḙ gopāya | ye ca॒ sabhyā᳚-ssabhā॒sadaḥ̭ | tāni̭ndri॒yāva̭taḥ kuru | sarva॒māyu॒-rupā̭satām || ahḙbuddhniya॒ mantra̭-mme gopāya | yamṛṣa̭yastraivi॒dā vi॒duḥ | ṛca॒-ssāmā̭ni॒ yajūgṃ̭ṣi | sā hi śrīra॒mṛtā̭ sa॒tām || 26 ||

catuḥ̭ śikhaṇḍā yuva॒ti-ssu॒peśāḥ᳚ | ghṛ॒tapra̭tīkā॒ bhuva̭nasya॒ maddhye᳚ | ma॒rmṛ॒jyamā̭nā maha॒te saubha̭gāya | mahya̭-ndhukṣva॒ yaja̭mānāya॒ kāmāṋ || i॒haiva santatra̭ sa॒to vo̭ agnayaḥ | prā॒ṇena̭ vā॒cā mana̭sā bibharmi | ti॒ro mā॒ santa॒māyu॒rmā prahā̭sīt | jyoti̭ṣā vo vaiśvāna॒re-ṇopa̭tiṣṭhe || pa॒ñca॒dhā-'gnīn-vya̭krāmat | vi॒rāṭ-thsṛ॒ṣṭā pra॒jāpa̭teḥ | ū॒rdhvā-''ro̭ha-drohi॒ṇī | yoni̭ra॒gneḥ prati̭ṣṭhitiḥ || 27 ||

(vi॒śa॒ntu॒ naḥ॒ - pu॒ru॒cī--r vi̭dhema - ni॒dhāya॒ - ya-tte - 'pra̭dāhāya - bṛha॒tyo᳚ - brahma̭ṇā - duvasyata - vi॒śvavā̭ra - i॒ma - mṛ̭ñjate - puro॒gāṃ - praja̭nayi॒ṣyatho̭ - jani॒ṣyate᳚-' - smai॒ - mama̭ - mahi॒mnā - varca̭se॒ - dadha̭th - suva॒rgā - bhā̭hi - sambabhū॒vatu॒ - rāyu॒-rvyā̭naśe॒ - catṷṣpadaḥ - sa॒tāṃ - pra॒jāpa̭te॒-rdve ca̭) (a. 1)

anuvākaṃ 2 - viṣūvannāmaka-mmukhyamaha, tadubhayapārśvavartīni catvāryahāni cocyante

navai॒tānyahā̭ni bhavanti | nava॒ vai sṷva॒rgā lo॒kāḥ | yade॒tānyahā᳚-nyupa॒yanti̭ | na॒vasve॒va ta-thsṷva॒rgeṣṷ lo॒keṣṷ sa॒triṇaḥ̭ prati॒tiṣṭha̭nto yanti || a॒gni॒ṣṭo॒māḥ paraḥ̭ sāmānaḥ kā॒ryā̭ ityā̭huḥ | a॒gni॒ṣṭo॒masa̭minta-ssuva॒rgo lo॒ka iti̭ | dvāda̭śā-gniṣṭo॒masya̭ sto॒trāṇi̭ | dvāda̭śa॒ māsā᳚-ssaṃva~thsa॒raḥ || ta-ttanna sūrkṣya᳚m | u॒kthyā̭ e॒va sa̭ptada॒śāḥ paraḥ̭ sāmānaḥ kā॒ryāḥ᳚ || 28 ||

pa॒śavo॒ vā u॒kthāni̭ | pa॒śū॒nāmava̭-ruddhyai || vi॒śva॒ji॒da॒bhi॒jitā̭-vagniṣṭo॒mau || u॒kthyā᳚-ssaptada॒śāḥ paraḥ̭ sāmānaḥ | te saggstṷtā vi॒rāja̭ma॒bhi sampa̭dyante | dve carcā॒vati̭ ricyete | eka̭yā॒ gaurati̭riktaḥ | eka॒yā-''yṷrū॒naḥ | su॒va॒rgo vai lo॒ko jyotiḥ̭ | ūrg vi॒rāṭ || 29 ||

su॒va॒rgame॒va tena̭ lo॒kama॒bhi ja̭yanti || ya-tpara॒gṃ॒ rātha̭ntaram | ta-tpra̭tha॒me-'ha̭n-kā॒rya᳚m | bṛ॒ha-ddvi॒tīye᳚ | vai॒rū॒pa-ntṛ॒tīye᳚ | vai॒rā॒ja-ñca̭tu॒rthe | śā॒kva॒ra-mpa̭ñca॒me | rai॒va॒tagṃ ṣa॒ṣṭhe | tadṷ pṛ॒ṣṭhebhyo॒ naya̭nti || sa॒tanna̭ya e॒te grahā̭ gṛhyante || 30 ||

a॒ti॒grā॒hyāḥ᳚ paraḥ̭ sāmasu | i॒māne॒vaitai-rlo॒kān-thsanta̭nvanti || mi॒thu॒nā e॒te grahā̭ gṛhyante | a॒ti॒grā॒hyāḥ᳚ paraḥ̭ sāmasu | mi॒thu॒name॒va tai-ryaja̭mānā॒ ava̭rundhate || bṛ॒ha-tpṛ॒ṣṭha-mbha̭vati | bṛ॒ha-dvai sṷva॒rgo lo॒kaḥ | bṛ॒ha॒taiva sṷva॒rgaṃ-lo~॒kaṃ-ya~̭nti || tra॒ya॒stri॒gṃ॒śi nāma॒ sāma̭ | māddhya̭ndine॒ pava̭māne bhavati || 31 ||

traya̭strigṃśa॒dvai de॒vatāḥ᳚ | de॒vatā̭ e॒vāva̭rundhate || ye vā i॒taḥ parā᳚ñcagṃ saṃva~thsa॒ra-mṷpa॒ yanti̭ | na hai̭na॒-nte sva॒sti sama̭śñuvate | atha॒ yḙ-'muto॒-'rvāñca̭mupa॒ yanti̭ | te hai̭nagg sva॒sti sama̭śñuvate | e॒tadvā a॒muto॒-'rvāñca॒mupa̭ yanti | yade॒vam | yo ha॒ khalu॒ vāva pra॒jāpa̭tiḥ | sa ṷ ve॒vendraḥ̭ | tadṷ de॒vebhyo॒ naya̭nti || 32 ||

(kā॒ryā̭-vi॒rāḍ - gṛ̭hyante॒ - pava̭māne bhava॒tī - ndra॒ ekaṃ̭ ca) (a. 2)

anuvākaṃ 3 - viṣuvaddine-'tigrāhyaviśeṣāḥ

santa̭ti॒rvā e॒te grahāḥ᳚ | ya-tparaḥ̭ sāmānaḥ | vi॒ṣū॒vān-di̭vākī॒rtya᳚m | yathā॒ śālā̭yai॒ pakṣa̭sī | e॒vagṃ saṃ̭va~thsa॒rasya॒ pakṣa̭sī | yade॒tena gṛ॒hyeranṋ | viṣṷ̄cī saṃva~thsa॒rasya॒ pakṣa̭sī॒ vyava̭sragṃ seyātām | ārti॒mārcchḙyuḥ | yade॒te gṛ॒hyante᳚ | yathā॒ śālā̭yai॒ pakṣa̭sī maddhya॒maṃva~॒gṃ॒śama॒bhi sa̭mā॒yaccha̭ti || 33 ||

e॒vagṃ saṃ̭va~thsa॒rasya॒ pakṣa̭sī divākī॒rtya̭ma॒bhi santa̭nvanti | nārti॒mārccha̭nti || e॒ka॒vi॒gṃ॒śa-maha̭rbhavati | śu॒krāgrā॒ grahā̭ gṛhyante | pratyutta̭bdhyai saya॒tvāya̭ || sau॒rya̭ e॒tadahaḥ̭ pa॒śurāla̭bhyate | sau॒ryo̭-'tigrā॒hyo̭ gṛhyate | aha̭re॒va rū॒peṇa॒ sama̭rdhayanti | atho॒ ahna̭ e॒vaiṣa ba॒lir-hri̭yate || sa॒ptai-tadaha̭rati-grā॒hyā̭ gṛhyante || 34 ||

sa॒pta vai śī̭rṣa॒ṇyāḥ᳚ prā॒ṇāḥ | a॒sāvā̭di॒tya-śśiraḥ̭ pra॒jānā᳚m | śī॒r॒ṣanne॒va pra॒jānā᳚-mprā॒ṇā-nda̭dhāti | tasmā᳚thsa॒pta śī॒r॒ṣa-nprā॒ṇāḥ || indro̭ vṛ॒tragṃ ha॒tvā | asṷrā-nparā॒bhāvya̭ | sa i॒mā~llo॒kā-na॒bhya̭jayat | tasyā॒sau lo॒ko-'na̭bhijita āsīt | taṃ-vi~॒śvaka̭rmā bhū॒tvā-'bhya̭jayat | ya-dvai᳚śvakarma॒ṇo gṛ॒hyate᳚ || 35 ||

su॒va॒rgasya̭ lo॒kasyā॒-bhiji̭tyai || pra vā e॒te᳚-'smā-llo॒kā-ccya̭vante | ye vai᳚śvakarma॒ṇa-ṅgṛ॒hṇate᳚ | ā॒di॒tyaśśvo gṛ̭hyate | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syāme॒va prati̭tiṣṭhanti || a॒nyo᳚nyo gṛhyete | viśvā᳚nye॒vānyena॒ karmā̭ṇi kurvā॒ṇā ya̭nti | a॒syāma॒nyena॒ prati̭ tiṣṭhanti || tāvā-'pa̭rā॒rdhā-thsaṃ̭va~thsa॒rasyā॒-nyo᳚nyo gṛhyete || tāvu॒bhau sa॒ha ma̭hāvra॒te gṛ̭hyete | ya॒jñasyai॒vānta̭-ṅga॒tvā | u॒bhayo᳚-rlo॒kayoḥ॒ prati̭ tiṣṭhanti || a॒rkya̭mu॒ktha-mbha̭vati |

a॒nnādya॒syā-va̭ruddhyai || 36 ||

(sa॒mā॒yaccha̭ - tyatigrā॒hyā̭ gṛhyante - gṛ॒hyatḙ - saṃva~thsa॒rasthā॒nyo᳚nyo gṛhyete॒ pañca̭ ca ) (a. 3)

anuvākaṃ 4 - tasminneva dine divākīrtyanāmāni sāmāni

e॒ka॒vi॒gṃ॒śa e॒ṣa bha̭vati | e॒tena॒ vai de॒vā ḙkavi॒gṃ॒śena̭ | ā॒di॒tyami॒ta ṷtta॒magṃ sṷva॒rgaṃ-lo~॒ka-māro̭hayann | sa vā e॒ṣa i॒ta ḙkavi॒gṃ॒śaḥ | tasya॒ daśā॒vastā॒dahā̭ni | daśa̭ pa॒rastā᳚t | sa vā e॒ṣa vi॒rājyṷbha॒yataḥ॒ prati̭ṣṭhitaḥ | vi॒rāji॒ hi vā e॒ṣa ṷbha॒yataḥ॒ prati̭ṣṭhitaḥ | tasmā̭danta॒remau lo॒kau yann | sarvḙṣu suva॒rgeṣṷ lo॒ke-ṣva̭bhi॒tapa̭nneti || 37 ||

de॒vā vā ā̭di॒tyasya̭ suva॒rgasya̭ lo॒kasya̭ | parā̭co-'tipā॒dāda̭bibhayuḥ | ta-ñchando̭bhiradṛgṃ ha॒ndhṛtyai᳚ | de॒vā vā ā̭di॒tyasya̭ suva॒rgasya̭ lo॒kasya̭ | avā̭co-'vapā॒dāda̭bibhayuḥ | ta-mpa॒ñcabhī̭ ra॒śmibhi॒-ruda̭vayann | tasmā̭dekavi॒gṃ॒śe 'ha॒-npañca̭ divākī॒rtyā̭ni kriyante | ra॒śmayo॒ vai di̭vākī॒rtyā̭ni || ye gā̭ya॒tre | te gā̭ya॒trīṣūtta̭rayoḥ॒ pava̭mānayoḥ || 38 ||

ma॒hādi̭vākīrtya॒gṃ॒ hotuḥ̭ pṛ॒ṣṭham | vi॒ka॒rṇa-mbra̭hmasā॒mam | bhā॒so᳚-'gniṣṭo॒maḥ || athai॒tāni॒ parā̭ṇi | parai॒rvai de॒vā ā̭di॒tyagṃ sṷva॒rgaṃ-lo~॒kama̭pārayann | yadapā̭rayann | ta-tparā̭ṇā-mpara॒tvam | pā॒raya̭ntyena॒-mparā̭ṇi | ya e॒vaṃ-ve~da̭ | athai॒tāni॒ sparā̭ṇi | sparai॒rvai de॒vā ā̭di॒tyagṃ sṷva॒rgaṃ-lo~॒kama̭spārayann | yadaspā̭rayann | ta-thsparā̭ṇāg spara॒tvam | spā॒raya̭ntyena॒gg॒ sparā̭ṇi | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || 39 ||

(e॒ti॒-pava̭mānayoḥ॒-sparā̭ṇī॒ pañca̭ ca) (a. 4)

anuvākaṃ 5 - paśavaḥ vaiṣṇavādyā nava

apra̭tiṣṭhāṃ॒-vā~ e॒te ga̭cchanti | yeṣāgṃ̭ saṃva~thsa॒re-'nā॒pte-'tha̭ | e॒kā॒da॒śinyā॒pyate᳚ || vai॒ṣṇa॒vaṃ-vā~̭ma॒na-māla̭bhante | ya॒jño vai viṣṇuḥ̭ | ya॒jñame॒vāla̭bhante॒ prati̭ṣṭhityai | ai॒ndrā॒gna-māla̭bhante | i॒ndrā॒gnī vai de॒vānā॒-mayā̭tayāmānau | ye e॒va de॒vate॒ ayā̭tayāmnī | te e॒vāla̭bhante || 40 ||

vai॒śva॒de॒va-māla̭bhante | de॒vatā̭ e॒vāva̭-rundhate | dyā॒vā॒pṛ॒thi॒vyā᳚-ndhe॒nu-māla̭bhante | dyāvā̭pṛthi॒vyore॒va prati̭ tiṣṭhanti | vā॒ya॒vyaṃ̭-va~॒thsamāla̭bhante | vā॒yure॒vaibhyo̭ yathā-''yata॒nā-dde॒vatā॒ ava̭rundhe | ā॒di॒tyāmaviṃ̭-va~॒śā-māla̭bhante | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syāme॒va prati̭ tiṣṭhanti | mai॒trā॒va॒ru॒ṇī-māla̭bhante || 41 ||

mi॒treṇai॒va ya॒jñasya॒ svi̭ṣṭagṃ śamayanti | varṷṇena॒ duri̭ṣṭam | prā॒jā॒pa॒tya-ntṷ̄pa॒ra-mma̭hāvra॒ta āla̭bhante | prā॒jā॒pa॒tyo̭-'tigrā॒hyo̭ gṛhyate | aha̭re॒va rū॒peṇa॒ sama̭rdhayanti | atho॒ ahna̭ e॒vaiṣa ba॒lir-hri̭yate | ā॒gne॒yamāla̭bhante॒ prati॒ prajñā᳚tyai || a॒ja॒pe॒tvān. vā e॒te pūrvai॒rmāsai॒ra-va̭rundhate | yade॒te ga॒vyāḥ pa॒śava̭ āla॒bhyante᳚ | u॒bhayḙṣā-mpaśū॒nā-mava̭ruddhyai || 42 ||

yadati̭riktā-mekāda॒śinī̭-mā॒labhḙrann | apri̭ya॒-mbhrātṛ̭vya-ma॒bhyati̭ricyeta | ya-ddvaudvaṷ pa॒śū sa॒masyḙyuḥ | kanī̭ya॒ āyuḥ̭ kurvīrann | yade॒te brāhma̭ṇavantaḥ pa॒śava̭ āla॒bhyante᳚ | nāpri̭ya॒-mbhrātṛ̭vya-ma॒bhya̭ti॒ricya̭te | na kanī̭ya॒ āyuḥ̭ kurvate || 43 ||

(te-e॒vāla̭bhante-maitrāvaru॒ṇīmāla̭bha॒nte-'va̭ruddhyai-+sa॒pta ca̭) (a. 5)

anuvākaṃ 6 - mahāvratam

pra॒jāpa̭tiḥ pra॒jā-ssṛ॒ṣṭvā vṛ॒tto̭-'śayat | ta-nde॒vā bhū॒tānā॒gṃ॒ rasa॒-ntejaḥ̭ sa॒bhṛntya̭ | tenai̭namabhiṣajyann | ma॒hāna̭vava॒rtīti̭ | ta-nma̭hāvra॒tasya̭ mahāvrata॒tvam | ma॒ha-dvra॒tamiti̭ | ta-nma̭hāvra॒tasya̭ mahāvrata॒tvam | ma॒ha॒to vra॒tamiti̭ | ta-nma̭hāvra॒tasya̭ mahāvrata॒tvam || pa॒ñca॒vi॒gṃ॒śa-sstomo̭ bhavati || 44 ||

catṷrvigṃśa-tyardhamāsa-ssaṃva~thsa॒raḥ | ya-dvā e॒tasmin᳚-thsaṃva~thsa॒re 'dhi॒prājā̭yata | tadanna̭-mpañcavi॒gṃ॒śa-ma̭bhavat || ma॒ddhya॒taḥ kri̭yate | ma॒ddhya॒to hyanna̭maśi॒ta-ndhi॒noti̭ | atho̭ maddhya॒ta e॒va pra॒jānā॒mūrgdhī̭yate || atha॒ yadvā i॒dama̭nta॒taḥ kri॒yate᳚ | tasmā̭duda॒nte pra॒jā-ssamḙdhante | a॒nta॒taḥ kri̭yate pra॒jana̭nāyai॒va || tri॒vṛcchiro̭ bhavati || 45 ||

tre॒dhā॒ vi॒hi॒tagṃ hi śiraḥ̭ | loma̭ cha॒vīrasthi̭ || parā̭cā stuvanti | tasmā॒-tta-thsa॒dṛge॒va | na medya॒to-'nṷ medyati | na kṛśya॒to-'nṷ kṛśyati || pa॒ñca॒da॒śo᳚-'nyaḥ pa॒kṣo bha̭vati | sa॒pta॒da॒śo᳚-'nyaḥ | tasmā॒-dvayāg̭sya-nyata॒rama॒rdhama॒bhi pa॒ryāva̭rtante | a॒nya॒ta॒rato॒ hi ta-dgarī̭yaḥ kri॒yate᳚ || 46 ||

pa॒ñca॒vi॒gṃ॒śa ā॒tmā bha̭vati | tasmā᳚-nmaddhya॒taḥ pa॒śavo॒ vari̭ṣṭhāḥ || e॒ka॒vi॒gṃ॒śa-mpuccha᳚m | dvi॒padā̭su stuvanti॒ prati̭ṣṭhityai || sarvḙṇa sa॒ha stṷvanti | sarvḙṇa॒ hyā᳚tmanā᳚-''tma॒nvī | sa॒hotpata̭nti || ekai̭kā॒-mucchigṃ̭ṣanti | ā॒tmann. hyaṅgā̭ni ba॒ddhāni̭ || na vā e॒tena॒ sarvaḥ॒ purṷṣaḥ || 47 ||

yadi॒ta i̭to॒ lomā̭ni da॒to na॒khān | pa॒ri॒mādaḥ̭ kriyante | tānye॒va tena॒ pratyṷpyante || audṷmbara॒stalpo̭ bhavati | ūrgvā anna̭mudu॒mbaraḥ̭ | ū॒rja e॒vānnādya॒syā-va̭ruddhyai || yasya̭ talpa॒sadya॒-mana̭bhijita॒gg॒ syāt | sa de॒vānā॒gṃ॒ sāmya̭kṣe | ta॒lpa॒sadya̭-ma॒bhija̭yā॒nīti॒ talpa̭mā॒-ruhyo-dgā̭yet | ta॒lpa॒sadya̭-me॒vābhija̭yati || 48 ||

yasya̭ talpa॒sadya̭-ma॒bhiji̭ta॒gg॒ syāt | sa de॒vānā॒gṃ॒ sāmya̭kṣe | ta॒lpa॒sadya॒-mmā parā̭je॒ṣīti॒ talpa̭-mā॒ruhyo-dgā̭yet | na ta̭lpa॒sadya॒-mparā̭jayate || ple॒ṅkhe śagṃ̭sati | maho॒ vai ple॒ṅkhaḥ | maha̭sa e॒vānnādya॒syā-va̭ruddhyai || de॒vā॒su॒rā-ssaṃya~̭ttā āsann | ta ā̭di॒tye vyāya̭cchanta | ta-nde॒vā-ssama̭jayann || 49 ||

brā॒hma॒ṇaśca̭ śū॒draśca̭ carmaka॒rte vyāya̭cchete | daivyo॒ vai varṇo᳚ brāhma॒ṇaḥ | a॒sa॒ryaḥ̭ śū॒draḥ | i॒mḙ-'rā-thsuri॒me sṷbhū॒ta-ma̭kra॒-nnitya̭nyata॒ro brṷ̄yāt | i॒ma ṷdvāsīkā॒riṇa̭ i॒me dṷrbhū॒ta-ma̭kra॒nnitya̭nyata॒raḥ | yade॒vaiṣāgṃ̭ sukṛ॒taṃ-yā~ rāddhiḥ̭ | tada̭nyata॒ro̭-'bhiśrī̭ṇāti | yade॒vaiṣā᳚-nduṣkṛ॒taṃ-yā~-'rā᳚ddhiḥ | tada̭nyata॒ro-'pa̭hanti | brā॒hma॒ṇa-ssa-ñja̭yati | a॒mume॒vādi॒tya-mbhrātṛ̭vyasya॒ saṃvi~̭ndante || 50 ||

(bha॒va॒ti॒ - bha॒va॒ti॒ - kri॒yate॒ - purṷṣo - jayatya - jaya - ñjaya॒tyeka̭-ñca) (a. 6)

(u॒ddhya॒nyamā̭naṃ॒ - navai॒tāni॒ - santa̭ti - rekavi॒gṃ॒śa e॒ṣo - 'pra̭tiṣṭhāṃ - pra॒jāpa̭ti-rvṛ॒tta-ṣṣaṭ )

(u॒ddha॒nyamā̭nagṃ - śo॒ciṣke॒śo - 'gnḙ sa॒patnā̭ - natigrā॒hyā̭ - vaiśvade॒vamāla̭bhante pañcā॒śat )

(u॒ddha॒nyamā̭na॒gṃ॒ - saṃvi~̭ndante )

|| hariḥ̭ om ||

|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe prathamāṣṭake dvidīyaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||