📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
சாணக்ய நீதி - த்விதீயோऽத்யாயஃ
Chanakya Niti - Dvitiyo'dhyayah
Tamil
அந்ரு'தம் ஸாஹஸம் மாயா மூர்கத்வமதிலோபிதா ।
அஶௌசத்வம் நிர்தயத்வம் ஸ்த்ரீணாம் தோஷாஃ ஸ்வபாவஜாஃ ॥ 01 ॥
போஜ்யம் போஜநஶக்திஶ்ச ரதிஶக்திர்வராங்கநா ।
விபவோ தாநஶக்திஶ்ச நால்பஸ்ய தபஸஃ பலம் ॥ 02 ॥
யஸ்ய புத்ரோ வஶீபூதோ பார்யா சந்தாநுகாமிநீ ।
விபவே யஶ்ச ஸந்துஷ்டஸ்தஸ்ய ஸ்வர்க இஹைவ ஹி ॥ 03 ॥
தே புத்ரா யே பிதுர்பக்தாஃ ஸ பிதா யஸ்து போஷகஃ ।
தந்மித்ரம் யத்ர விஶ்வாஸஃ ஸா பார்யா யத்ர நிர்வ்ரு'திஃ ॥ 04 ॥
பரோக்ஷே கார்யஹந்தாரம் ப்ரத்யக்ஷே ப்ரியவாதிநம் ।
வர்ஜயேத்தாத்ரு'ஶம் மித்ரம் விஷகும்பம் பயோமுகம் ॥ 05 ॥
ந விஶ்வஸேத்குமித்ரே ச மித்ரே சாபி ந விஶ்வஸேத் ।
கதாசித்குபிதம் மித்ரம் ஸர்வம் குஹ்யம் ப்ரகாஶயேத் ॥ 06 ॥
மநஸா சிந்திதம் கார்யம் வாசா நைவ ப்ரகாஶயேத் ।
மந்த்ரேண ரக்ஷயேத்கூடம் கார்யே சாபி நியோஜயேத் ॥ 07 ॥
கஷ்டம் ச கலு மூர்கத்வம் கஷ்டம் ச கலு யௌவநம் ।
கஷ்டாத்கஷ்டதரம் சைவ பரகேஹநிவாஸநம் ॥ 08 ॥
ஶைலே ஶைலே ச மாணிக்யம் மௌக்திகம் ந கஜே கஜே ।
ஸாதவோ ந ஹி ஸர்வத்ர சந்தநம் ந வநே வநே ॥ 09 ॥
புத்ராஶ்ச விவிதைஃ ஶீலைர்நியோஜ்யாஃ ஸததம் புதைஃ ।
நீதிஜ்ஞாஃ ஶீலஸம்பந்நா பவந்தி குலபூஜிதாஃ ॥ 10 ॥
மாதா ஶத்ருஃ பிதா வைரீ யாப்யாம் பாலா ந பாடிதாஃ ।
ஸபாமத்யே ந ஶோபந்தே ஹம்ஸமத்யே பகோ யதா ॥ 11 ॥
லாலநாத்பஹவோ தோஷாஸ்தாடநே பஹவோ குணாஃ ।
தஸ்மாத்புத்ரம் ச ஶிஷ்யம் ச தாடயேந்ந து லாலயேத் ॥ 12 ॥
ஶ்லோகேந வா ததர்தேந ததர்தார்தாக்ஷரேண வா ।
அபந்த்யம் திவஸம் குர்யாத்தாநாத்யயநகர்மபிஃ ॥ 13 ॥
காந்தாவியோகஃ ஸ்வஜநாபமாநம்
ரு'ணஸ்ய ஶேஷம் குந்ரு'பஸ்ய ஸேவா ।
தாரித்ர்யபாவாத்விமுகம் ச மித்ரம்
விநாக்நிநா பஞ்ச தஹந்தி காயம் ॥ 14 ॥
நதீதீரே ச யே வ்ரு'க்ஷாஃ பரகேஹேஷு காமிநீ ।
மந்த்ரஹீநாஶ்ச ராஜாநஃ ஶீக்ரம் நஶ்யந்த்யஸம்ஶயம் ॥ 15 ॥
பலம் வித்யா ச விப்ராணாம் ராஜ்ஞாம் ஸைந்யம் பலம் ததா ।
பலம் வித்தம் ச வைஶ்யாநாம் ஶூத்ராணாம் பாரிசர்யகம் ॥ 16 ॥
நிர்தநம் புருஷம் வேஶ்யா ப்ரஜா பக்நம் ந்ரு'பம் த்யஜேத் ।
ககா வீதபலம் வ்ரு'க்ஷம் புக்த்வா சாப்யாகதோ க்ரு'ஹம் ॥ 17 ॥
க்ரு'ஹீத்வா தக்ஷிணாம் விப்ராஸ்த்யஜந்தி யஜமாநகம் ।
ப்ராப்தவித்யா குரும் ஶிஷ்யா தக்தாரண்யம் ம்ரு'காஸ்ததா ॥ 18 ॥
துராசாரீ துராத்ரு'ஷ்டிர்துராவாஸீ ச துர்ஜநஃ ।
யந்மைத்ரீ க்ரியதே பும்பிர்நரஃ ஶீக்ரம் விநஶ்யதி ॥ 19 ॥
ஸமாநே ஶோபதே ப்ரீதிஃ ராஜ்ஞி ஸேவா ச ஶோபதே ।
வாணிஜ்யம் வ்யவஹாரேஷு திவ்யா ஸ்த்ரீ ஶோபதே க்ரு'ஹே ॥ 20 ॥
Roman (IAST) Transliteration
anṛtaṃ sāhasaṃ māyā mūrkhatvamatilobhitā |
aśaucatvaṃ nirdayatvaṃ strīṇāṃ doṣāḥ svabhāvajāḥ || 01 ||
bhojyaṃ bhojanaśaktiśca ratiśaktirvarāṅganā |
vibhavo dānaśaktiśca nālpasya tapasaḥ phalam || 02 ||
yasya putro vaśībhūto bhāryā chandānugāminī |
vibhave yaśca santuṣṭastasya svarga ihaiva hi || 03 ||
te putrā ye piturbhaktāḥ sa pitā yastu poṣakaḥ |
tanmitraṃ yatra viśvāsaḥ sā bhāryā yatra nirvṛtiḥ || 04 ||
parokṣe kāryahantāraṃ pratyakṣe priyavādinam |
varjayettādṛśaṃ mitraṃ viṣakumbhaṃ payomukham || 05 ||
na viśvasetkumitre ca mitre cāpi na viśvaset |
kadācitkupitaṃ mitraṃ sarvaṃ guhyaṃ prakāśayet || 06 ||
manasā cintitaṃ kāryaṃ vācā naiva prakāśayet |
mantreṇa rakṣayedgūḍhaṃ kārye cāpi niyojayet || 07 ||
kaṣṭaṃ ca khalu mūrkhatvaṃ kaṣṭaṃ ca khalu yauvanam |
kaṣṭātkaṣṭataraṃ caiva paragehanivāsanam || 08 ||
śaile śaile ca māṇikyaṃ mauktikaṃ na gaje gaje |
sādhavo na hi sarvatra candanaṃ na vane vane || 09 ||
putrāśca vividhaiḥ śīlairniyojyāḥ satataṃ budhaiḥ |
nītijñāḥ śīlasampannā bhavanti kulapūjitāḥ || 10 ||
mātā śatruḥ pitā vairī yābhyāṃ bālā na pāṭhitāḥ |
sabhāmadhye na śobhante haṃsamadhye bako yathā || 11 ||
lālanādbahavo doṣāstāḍane bahavo guṇāḥ |
tasmātputraṃ ca śiṣyaṃ ca tāḍayenna tu lālayet || 12 ||
ślokena vā tadardhena tadardhārdhākṣareṇa vā |
abandhyaṃ divasaṃ kuryāddānādhyayanakarmabhiḥ || 13 ||
kāntāviyogaḥ svajanāpamānaṃ
ṛṇasya śeṣaṃ kunṛpasya sevā |
dāridryabhāvādvimukhaṃ ca mitraṃ
vināgninā pañca dahanti kāyam || 14 ||
nadītīre ca ye vṛkṣāḥ parageheṣu kāminī |
mantrahīnāśca rājānaḥ śīghraṃ naśyantyasaṃśayam || 15 ||
balaṃ vidyā ca viprāṇāṃ rājñāṃ sainyaṃ balaṃ tathā |
balaṃ vittaṃ ca vaiśyānāṃ śūdrāṇāṃ pāricaryakam || 16 ||
nirdhanaṃ puruṣaṃ veśyā prajā bhagnaṃ nṛpaṃ tyajet |
khagā vītaphalaṃ vṛkṣaṃ bhuktvā cābhyāgato gṛham || 17 ||
gṛhītvā dakṣiṇāṃ viprāstyajanti yajamānakam |
prāptavidyā guruṃ śiṣyā dagdhāraṇyaṃ mṛgāstathā || 18 ||
durācārī durādṛṣṭirdurāvāsī ca durjanaḥ |
yanmaitrī kriyate pumbhirnaraḥ śīghraṃ vinaśyati || 19 ||
samāne śobhate prītiḥ rājñi sevā ca śobhate |
vāṇijyaṃ vyavahāreṣu divyā strī śobhate gṛhe || 20 ||