6.65 Yuddhakanda - Panchashashtitama Sargah

ॐ

6.65 යුද්ධකාණ්ඩ - පඤ්චෂෂ්ටිතම සර්ගඃ

Valmiki Sinhala

ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ යුද්ධකාණ්ඩම් .

අථ පඤ්චෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ .

ස තථෝක්තස්තුනිර්භර්ත්ස්යකුම්භකර්ණෝමහෝදරම් .

අබ්රවීද්රාක්ෂසශ්රේෂ්ඨම්භ්රාතරංරාවණන්තතඃ .. 1 ..

සෝ(අ)හන්තවභයඞ්ඝෝරංවධාත්තස්යදුරාත්මනඃ .

රාමස්යාද්යප්රමාර්ජාමිනිර්වෛරෝහිසුඛීභව .. 2 ..

ගර්ජන්ති න වෘථාශූරානිර්ජලාඉවතෝයදාඃ .

පශ්යසම්පද්යමානන්තුගර්ජිතංයුධිකර්මණා .. 3 ..

න මර්ෂයන්තිචාත්මානංසම්භාවයතිනාත්මනා .

අදර්ශයිත්වාශූරාස්තුකර්මකුර්වන්තිදුෂ්කරම් .. 4 ..

වික්ලබානාමබුද්ධීනාංරාජ්ඤාපණ්ඩිතමානිනාම් .

ශ්රෘණ්වතාසදිතමිදන්ත්වාද්විධානාම්මහෝදර .. 5 ..

යුද්ධේකාපුරුෂෛර්නිත්යම්භවද්භිඃප්රියවාදිභිඃ .

රාජානමනුගච්ඡද්භිඃසර්වඞ්කෘත්යමෝද්ධිසාදිතම් .. 6 ..

රාජශේෂාකෘතාලඞ්කාක්ෂීණඃකෝශෝබලංහතම් .

රාජානමිමමාසාද්යසුහෘචචිහ්නමමිත්රකම් .. 7 ..

ඒෂනිර්යාම්යහංයුද්ධමුද්යතශ්ශත්රුනිර්ජයේ .

දුර්නයම්භවතාමද්යසමීකර්තුම්මිහාහවේ .. 8 ..

ඒවමුක්තවතෝවාක්යඞ්කුම්භකර්ණස්යධීමතඃ .

ප්රත්යුවාචතතෝවාක්යම්ප්රහසන්රාක්ෂසාධිපඃ .. 9 ..

මහෝදරෝ(අ)යංරාමාත්තුපරිත්රස්තෝ න සංශයඃ .

න හිරෝචයතේතාත යුද්ධංයුද්ධවිශාරද .. 10 ..

කශ්චින්මේත්වත්සමෝනාස්තිසෞහෘදේනබලේන ච .

ගච්ඡශත්රුවධායත්වඞ්කුම්භකර්ණජයාය ච .. 11 ..

තස්මාත්තුශත්රුනාශාර්ථම්භවාන්සම්බෝධිතෝමයා .

අයංහිකාලස්සුහෘදාංරාක්ෂසානාමරින්දම .. 12 ..

තද්ගච්ඡ ශූලමාදාය පාශහස්ත ඉවාන්තකඃ .

වානරාන් රාජපුත්රෞ ච භක්ෂයාදිත්යතේජසෞ .. 13 ..

සමාලෝක්යතුතේරූපංවිද්රවිෂ්යන්තිවානරාඃ .

රාමලක්ෂ්මණයෝශ්චාපිහෘදයේප්රස්ඵුටිෂ්යතඃ .. 14 ..

ඒවමුක්ත්වාමහාතේජාඃකුම්භකර්ණම්මහාබලම් .

පුනර්ජාතමිවාත්මානම්මේනේරාක්ෂසපුඞ්ගවඃ .. 15 ..

කුම්භකර්ණබලාභිජ්ඤෝ ජානංස්තස්ය පරාක්රමම් .

බභූව මුදිතෝ රාජා ශශාඞ්ක ඉව නිර්මලඃ .. 16 ..

ඉත්යේවමුක්තඃසම්හෘෂ්ටෝනිර්ජගාමමහාබලඃ .

රාජ්ඤස්තුවචනංශ්රුත්වාකුම්භකර්ණස්සමුද්යතඃ .. 17 ..

ආදදේනිශිතංශූලංවේගාච්ඡත්රුනිබර්හණම් .

සර්වකාලායසන්දීප්තන්තප්තකාඤ්චනභූෂණම් .. 18 ..

ඉන්ද්රාශනිසමම්භීමංවජ්රප්රතිමගෞරවම් .

දේවදානවගන්ධර්වයක්ෂපන්නගසූදනම් .. 19 ..

රක්තමාල්යම්මහාධාමංස්වතශ්චෝද්ගතපාවකම් .

ආදායනිශිතංශූලංශත්රුශෝණිතරඤ්ජිතම් .. 20 ..

කුම්භකර්ණෝමහාතේජාරාවණංවාක්යමබ්රවීත් .

ගමිෂ්යාම්යහමේකාකීතිෂ්ඨත්විහබලම්මම .. 21 ..

අද්යතාන් ක්ෂුභිතාන් ක්රුද්ධෝභක්ෂයිෂ්යාමිවානරාන් .

කුම්භකර්ණවචශ්ශ්රුත්වාරාවණෝවාක්යමබ්රවීත් .. 22 ..

සෛන්යෛඃපරිවෘතෝගච්ඡශූලමුද්ගතපාණිභිඃ .

වානරාහිමහාත්මානශ්ශීඝ්රාස්සව්යවසායිනඃ .. 23 ..

ඒකාකිනම්ප්රමත්තංවානයේයුද්ධශනෛඃක්ෂ්යම් .

තස්මාත්පරමදුර්ධර්ෂෛඃ සෛන්යෛඃපරිවෘතෝව්රජ .. 24 ..

රක්ෂසාමහිතංසර්වංශත්රුපක්ෂන්නිෂූදය .

අථාසනාත්සමුත්පත්යස්රජං මණිකෘතාන්තරාම් .. 25 ..

ආබබන්ධමහාතේජාඃකුම්භකර්ණස්යරාවණඃ .

අඞ්ගදාන්යඞ්ගුලීවේෂ්ටාන්වරාණ්යාභරණානි ච .. 26 ..

හාරං ච ශ්ශිසඞ්කාශමාබබන්දමහාත්මනඃ .

දිව්යානි ච සුගන්ධීනිමාල්යදාමානිරාවණඃ .. 27 ..

ශ්රෝත්රිචාසඤ්ජයාමාසශ්රීමතීචාස්යකුණ්ඩලේ .

කාඤ්චනාඞ්ගදකේයූරෝනිෂ්කාභරණභූෂිතඃ .. 28 ..

කුම්භකර්ණෝබෘහත්කර්ණස්සුහුතෝ(අ)ග්නිරිවාබභෞ .

ශ්රෝණීසූත්රේණමහතාමේචකේනව්යරාජත .. 29 ..

අමෘතෝත්පාදනේනද්ධෝභුජඞ්ගේනේවමන්දරඃ .

ස කාඤ්චනම්භාරසහන්නිවාතංවිද්යුත්ප්රභන්දීප්තමිවාත්මභාසා .

ආබධ්යමානඃකවචංරරාජසන්ධ්යාභ්රසම්වීතරාජඃ .. 30 ..

සර්වාභරණනද්ධාඞ්ගඃ ශූලපාණිඃ ස රාක්ෂසඃ .

ත්රිවික්රමකෘතෝත්සාහෝ නාරායණ ඉවාබභෞ .. 31 ..

භ්රාතරංසම්පරිෂ්වජ්යකෘත්වාචාපිප්රදක්ෂිණම් .

ප්රණම්යශිරසාතස්මෛසම්ප්රතස්ථේමහාබලඃ .. 32 ..

නිෂ්පතන්තම්මහාකායම්මහානාදම්මහාබලම් .

තමාශීර්භිඃප්රශස්තාභිඃප්රේෂයාමාසරාවණඃ .. 33 ..

ශඞ්ඛදුන්දුභිනිර්ඝෝෂෛස්සෛන්යෛශ්චාපිවරායුථෛඃ .

තඞ්ගජෛශ්චතුරඞ්ගෛශ්චස්යන්දනෛශ්චාම්බුදස්වනෛඃ .. 34 ..

අනුජග්මුර්මහාත්මානං රථිනෝ රථිනාං වරම් .

සර්පෛරුෂ්ට්රෛඃඛරෛරශ්වෛස්සිම්හද්විපමෘගද්විජෛඃ .

අනුජග්මුශ්චතඞ්ඝෝරඞ්කුම්භකර්ණම්මහාබලම් .. 35 ..

ස පුෂ්පවර්ෂෛරවකීර්යමාණෝධෘතාතපත්රඃශිතශූලපාණිඃ .

මදෝත්කටඃශෝණිතගන්ධමත්තෝවිනිර්යයෞදාවනදේවශත්රුඃ .. 36 ..

පදාතයශ්චබහවෝමහානාදාමහාබලාඃ .

අන්වයූරාක්ෂසාභීමාභීමාක්ෂාශ්ශස්ත්රපාණයඃ .. 37 ..

රක්තාක්ෂාස්සුමහාකායානීලාඤ්චනචයෝපමාඃ .

ශූලානුද්යම්යඛඩගාංශ්චනිශිතාංශ්චපරශ්වධාන් .. 38 ..

බහුව්යාමාංශ්චපරිඝාන්ගදාශ්චමුසලානි ච .

තාලස්කන්ධාංශ්චවිපුලාන්ක්ෂේපණීයාන්දුරාසදාන් .. 39 ..

අථාන්යද්වපුරාදායදාරුණංරෝමහර්ෂණම් .

නිෂ්පපාතමහාතේජාඃකුම්භකර්ණෝමහාබලඃ .. 40 ..

ධනුඃශතපරීණාහඃ ස ෂට්ඡත්රසමුච්ඡ්රිතඃ .

රෞද්රඃශකටචක්රාක්ෂෝමහාපර්වතසන්නිභඃ .. 41 ..

සන්නිපත්ය ච රක්ෂාංසිදග්ධශෛලෝපමාමහාන් .

කුම්භකර්ණෝමහාවක්ත්රඃප්රහසන්නිදමබ්රවීත් .. 42 ..

අද්යවානරමුඛ්යානාන්තානියූථානිභාගශ .

නිර්දහිෂ්යාමිසඞ්ඛ්රුද්ධශ්ශලාභානිවපාවකඃ .. 43 ..

නාපරාධ්යන්තිමේකාමංවානරාඃ වනචාරිණඃ .

ජාතිරස්මද්විධානාංසාපුරෝද්යානවිභූෂණම් .. 44 ..

පුරරෝධස්යමූලන්තුරාඝවස්සහලක්ෂ්මණඃ .

හතේතස්මින් හතංසර්වන්තංවධිෂ්යාමිසංයුගේ .. 45 ..

ඒවං තස්ය බ්රුවාණස්ය කුම්භකර්ණස්ය රාක්ෂසාඃ .

නාදං චක්රුර්මහාඝෝරං කම්පයන්ත ඉවාර්ණවම් .. 46 ..

තස්යනිෂ්පතතස්තූර්ණඞ්කුම්භකර්ණස්යධීමතඃ .

බභූවුර්ඝෝරරූපාණිනිමිත්තානිසමන්තතඃ .. 47 ..

උල්කාශනියුතාමේඝාබභූවුර්ගර්ධභාරුණාඃ .

සසාගරවනාචෛවවසුධාසමකම්පත .. 48 ..

ඝෝරරූපාශ්ශිවානේදුස්සජ්වාලකබලෛර්මුඛෛඃ .

මණ්ඩලාන්යපසව්යානිබබන්ධුශ්චවිහඞ්ගමාඃ .. 49 ..

නිෂ්පපාත ච ගෘධ්රෝමාලේවා(අ)ස්යපථිගච්ඡතඃ .

ප්රාස්ඵුරන්නයනඤ්චාස්යසව්යෝබාහුශ්චකම්පත .. 50 ..

නිෂ්පපාතතදාචෝල්කාජ්වලන්තීභීමනිශ්ශ්වනා .

ආදිත්යෝනිෂ්ප්රභශ්චාසීන්නප්රවාති ච (අ)නිලඃ .. 51 ..

අචින්තයන්මහෝත්පාතානුදිතාන්රෝමහර්ෂණාන් .

නිර්යයෞකුම්භකර්ණස්තුකෘතාන්තබලචෝදිතඃ .. 52 ..

න ලඞ්ඝයිත්වාප්රාකාරම්පද්භ්යාම්පර්වතසන්නිභඃ .

දදර්ශාභ්රඝනප්රඛ්යංවානරානීකමද්භුතම් .. 53 ..

තේදෘෂ්ටවාරාක්ෂසශ්රේෂ්ඨංවානරාඃපර්වතෝපමම් .

වායුනුන්නාඉවඝනායයුස්සර්වාදිශස්තදා .. 54 ..

තද්වානරානීකමතිප්රචණ්ඩන්දිශෝද්රවද්භින්නමවාභ්රජාලම් .

ස කුම්භකර්ණස්සමවේක්ෂ්යහර්ෂාන්නනාදභූයෝඝනවද්ඝනාභඃ .. 55 ..

තේතස්යඝෝරන්නිනදන්නිශම්යයථානිනාදන්දිවිවාරිදස්ය .

පේතුර්ධරණ්යාම්බහවඃප්ලවඞ්ගානිකෘත්තමූලාඉවශාලවෘක්ෂාඃ .. 56 ..

විපුලපරිඝවාන් ස කුම්භකර්ණෝරිපුනිධනායවිනිස්පෘතෝත්මා .

කපිෂණභයමාදදත්සුභීමම්ප්රභුරිවදණ්ඩවාන්යුගාන්තේ .. 57 ..

ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ යුද්ධකාණ්ඩේ පඤ්චෂෂ්ටිතමස්සර්ගඃ ..

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha pañcaṣaṣṭitamassargaḥ |

sa tathoktastunirbhartsyakumbhakarṇomahodaram |

abravīdrākṣasaśreṣṭhambhrātaraṃrāvaṇantataḥ || 1 ||

so'hantavabhayaṅghoraṃvadhāttasyadurātmanaḥ |

rāmasyādyapramārjāminirvairohisukhībhava || 2 ||

garjanti na vṛthāśūrānirjalāivatoyadāḥ |

paśyasampadyamānantugarjitaṃyudhikarmaṇā || 3 ||

na marṣayanticātmānaṃsambhāvayatinātmanā |

adarśayitvāśūrāstukarmakurvantiduṣkaram || 4 ||

viklabānāmabuddhīnāṃrājñāpaṇḍitamāninām |

śrṛṇvatāsaditamidantvādvidhānāmmahodara || 5 ||

yuddhekāpuruṣairnityambhavadbhiḥpriyavādibhiḥ |

rājānamanugacchadbhiḥsarvaṅkṛtyamoddhisāditam || 6 ||

rājaśeṣākṛtālaṅkākṣīṇaḥkośobalaṃhatam |

rājānamimamāsādyasuhṛcacihnamamitrakam || 7 ||

eṣaniryāmyahaṃyuddhamudyataśśatrunirjaye |

durnayambhavatāmadyasamīkartummihāhave || 8 ||

evamuktavatovākyaṅkumbhakarṇasyadhīmataḥ |

pratyuvācatatovākyamprahasanrākṣasādhipaḥ || 9 ||

mahodaro'yaṃrāmāttuparitrasto na saṃśayaḥ |

na hirocayatetāta yuddhaṃyuddhaviśārada || 10 ||

kaścinmetvatsamonāstisauhṛdenabalena ca |

gacchaśatruvadhāyatvaṅkumbhakarṇajayāya ca || 11 ||

tasmāttuśatrunāśārthambhavānsambodhitomayā |

ayaṃhikālassuhṛdāṃrākṣasānāmarindama || 12 ||

tadgaccha śūlamādāya pāśahasta ivāntakaḥ |

vānarān rājaputrau ca bhakṣayādityatejasau || 13 ||

samālokyatuterūpaṃvidraviṣyantivānarāḥ |

rāmalakṣmaṇayoścāpihṛdayeprasphuṭiṣyataḥ || 14 ||

evamuktvāmahātejāḥkumbhakarṇammahābalam |

punarjātamivātmānammenerākṣasapuṅgavaḥ || 15 ||

kumbhakarṇabalābhijño jānaṃstasya parākramam |

babhūva mudito rājā śaśāṅka iva nirmalaḥ || 16 ||

ityevamuktaḥsamhṛṣṭonirjagāmamahābalaḥ |

rājñastuvacanaṃśrutvākumbhakarṇassamudyataḥ || 17 ||

ādadeniśitaṃśūlaṃvegācchatrunibarhaṇam |

sarvakālāyasandīptantaptakāñcanabhūṣaṇam || 18 ||

indrāśanisamambhīmaṃvajrapratimagauravam |

devadānavagandharvayakṣapannagasūdanam || 19 ||

raktamālyammahādhāmaṃsvataścodgatapāvakam |

ādāyaniśitaṃśūlaṃśatruśoṇitarañjitam || 20 ||

kumbhakarṇomahātejārāvaṇaṃvākyamabravīt |

gamiṣyāmyahamekākītiṣṭhatvihabalammama || 21 ||

adyatān kṣubhitān kruddhobhakṣayiṣyāmivānarān |

kumbhakarṇavacaśśrutvārāvaṇovākyamabravīt || 22 ||

sainyaiḥparivṛtogacchaśūlamudgatapāṇibhiḥ |

vānarāhimahātmānaśśīghrāssavyavasāyinaḥ || 23 ||

ekākinampramattaṃvānayeyuddhaśanaiḥkṣyam |

tasmātparamadurdharṣaiḥ sainyaiḥparivṛtovraja || 24 ||

rakṣasāmahitaṃsarvaṃśatrupakṣanniṣūdaya |

athāsanātsamutpatyasrajaṃ maṇikṛtāntarām || 25 ||

ābabandhamahātejāḥkumbhakarṇasyarāvaṇaḥ |

aṅgadānyaṅgulīveṣṭānvarāṇyābharaṇāni ca || 26 ||

hāraṃ ca śśisaṅkāśamābabandamahātmanaḥ |

divyāni ca sugandhīnimālyadāmānirāvaṇaḥ || 27 ||

śrotricāsañjayāmāsaśrīmatīcāsyakuṇḍale |

kāñcanāṅgadakeyūroniṣkābharaṇabhūṣitaḥ || 28 ||

kumbhakarṇobṛhatkarṇassuhuto'gnirivābabhau |

śroṇīsūtreṇamahatāmecakenavyarājata || 29 ||

amṛtotpādanenaddhobhujaṅgenevamandaraḥ |

sa kāñcanambhārasahannivātaṃvidyutprabhandīptamivātmabhāsā |

ābadhyamānaḥkavacaṃrarājasandhyābhrasamvītarājaḥ || 30 ||

sarvābharaṇanaddhāṅgaḥ śūlapāṇiḥ sa rākṣasaḥ |

trivikramakṛtotsāho nārāyaṇa ivābabhau || 31 ||

bhrātaraṃsampariṣvajyakṛtvācāpipradakṣiṇam |

praṇamyaśirasātasmaisampratasthemahābalaḥ || 32 ||

niṣpatantammahākāyammahānādammahābalam |

tamāśīrbhiḥpraśastābhiḥpreṣayāmāsarāvaṇaḥ || 33 ||

śaṅkhadundubhinirghoṣaissainyaiścāpivarāyuthaiḥ |

taṅgajaiścaturaṅgaiścasyandanaiścāmbudasvanaiḥ || 34 ||

anujagmurmahātmānaṃ rathino rathināṃ varam |

sarpairuṣṭraiḥkharairaśvaissimhadvipamṛgadvijaiḥ |

anujagmuścataṅghoraṅkumbhakarṇammahābalam || 35 ||

sa puṣpavarṣairavakīryamāṇodhṛtātapatraḥśitaśūlapāṇiḥ |

madotkaṭaḥśoṇitagandhamattoviniryayaudāvanadevaśatruḥ || 36 ||

padātayaścabahavomahānādāmahābalāḥ |

anvayūrākṣasābhīmābhīmākṣāśśastrapāṇayaḥ || 37 ||

raktākṣāssumahākāyānīlāñcanacayopamāḥ |

śūlānudyamyakhaḍagāṃścaniśitāṃścaparaśvadhān || 38 ||

bahuvyāmāṃścaparighāngadāścamusalāni ca |

tālaskandhāṃścavipulānkṣepaṇīyāndurāsadān || 39 ||

athānyadvapurādāyadāruṇaṃromaharṣaṇam |

niṣpapātamahātejāḥkumbhakarṇomahābalaḥ || 40 ||

dhanuḥśataparīṇāhaḥ sa ṣaṭchatrasamucchritaḥ |

raudraḥśakaṭacakrākṣomahāparvatasannibhaḥ || 41 ||

sannipatya ca rakṣāṃsidagdhaśailopamāmahān |

kumbhakarṇomahāvaktraḥprahasannidamabravīt || 42 ||

adyavānaramukhyānāntāniyūthānibhāgaśa |

nirdahiṣyāmisaṅkhruddhaśśalābhānivapāvakaḥ || 43 ||

nāparādhyantimekāmaṃvānarāḥ vanacāriṇaḥ |

jātirasmadvidhānāṃsāpurodyānavibhūṣaṇam || 44 ||

purarodhasyamūlanturāghavassahalakṣmaṇaḥ |

hatetasmin hataṃsarvantaṃvadhiṣyāmisaṃyuge || 45 ||

evaṃ tasya bruvāṇasya kumbhakarṇasya rākṣasāḥ |

nādaṃ cakrurmahāghoraṃ kampayanta ivārṇavam || 46 ||

tasyaniṣpatatastūrṇaṅkumbhakarṇasyadhīmataḥ |

babhūvurghorarūpāṇinimittānisamantataḥ || 47 ||

ulkāśaniyutāmeghābabhūvurgardhabhāruṇāḥ |

sasāgaravanācaivavasudhāsamakampata || 48 ||

ghorarūpāśśivānedussajvālakabalairmukhaiḥ |

maṇḍalānyapasavyānibabandhuścavihaṅgamāḥ || 49 ||

niṣpapāta ca gṛdhromālevā'syapathigacchataḥ |

prāsphurannayanañcāsyasavyobāhuścakampata || 50 ||

niṣpapātatadācolkājvalantībhīmaniśśvanā |

ādityoniṣprabhaścāsīnnapravāti ca 'nilaḥ || 51 ||

acintayanmahotpātānuditānromaharṣaṇān |

niryayaukumbhakarṇastukṛtāntabalacoditaḥ || 52 ||

na laṅghayitvāprākārampadbhyāmparvatasannibhaḥ |

dadarśābhraghanaprakhyaṃvānarānīkamadbhutam || 53 ||

tedṛṣṭavārākṣasaśreṣṭhaṃvānarāḥparvatopamam |

vāyununnāivaghanāyayussarvādiśastadā || 54 ||

tadvānarānīkamatipracaṇḍandiśodravadbhinnamavābhrajālam |

sa kumbhakarṇassamavekṣyaharṣānnanādabhūyoghanavadghanābhaḥ || 55 ||

tetasyaghoranninadanniśamyayathāninādandivivāridasya |

peturdharaṇyāmbahavaḥplavaṅgānikṛttamūlāivaśālavṛkṣāḥ || 56 ||

vipulaparighavān sa kumbhakarṇoripunidhanāyavinispṛtotmā |

kapiṣaṇabhayamādadatsubhīmamprabhurivadaṇḍavānyugānte || 57 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe pañcaṣaṣṭitamassargaḥ ||