📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
3.31 අරණ්යකාණ්ඩ - ඒකත්රිංශ සර්ගඃ
3.31 Aranyakanda - Ekatrimsha Sargah
Valmiki Sinhala
ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අරණ්යකාණ්ඩම් .
අථ ඒකත්රිංශස්සර්ගඃ .
ත්වරමාණස්තතෝ ගත්වා ජනස්ථානාදකම්පනඃ .
ප්රවිශ්ය ලඞ්කාං වේගේන රාවණං වාක්යමබ්රවීත් .. 1 ..
ජනස්ථානස්ථිතා රාජන්රාක්ෂසා බහවෝ හතාඃ .
ඛරශ්ච නිහතස්සඞ්ඛ්යේ කථඤ්චිදහමාගතඃ .. 2 ..
ඒවමුක්තෝ දශග්රීවඃ ක්රුද්ධ ස්සංරක්තලෝචනඃ .
අකම්පනමුවාචේදං නිර්දහන්නිව චක්ෂුෂා .. 3 ..
කේන රම්යං ජනස්ථානං හතං මම පරාසුනා .
කෝ හි සර්වේෂු ලෝකේෂු ගතිං චාධිගමිෂ්යති .. 4 ..
න හි මේ විප්රියං කෘත්වා ශක්යං මඝවතා සුඛම් .
ප්රාප්තුං වෛශ්රවණේනාපි න යමේන න විෂ්ණුනා .. 5 ..
කාලස්ය චාප්යහං කාලෝ දහේයමපි පාවකම් .
මෘත්යුං මරණධර්මේණ සංයෝජයිතුමුත්සහේ .. 6 ..
දහේයමපි සඞ්කෘද්ධස්තේජසා(අ)දිත්යපාවකෞ .
වාතස්ය තරසා වේගං නිහන්තුමහමුත්සහේ .. 7 ..
තථා ක්රුද්ධං දශග්රීවං කෘතාඤ්ජලිරකම්පනඃ .
භයාත්සන්දිග්ධයා වාචා රාවණං යාචතේ(අ)භයම් .. 8 ..
දශග්රීවෝ(අ)භයං තස්මෛ ප්රදදෞ රක්ෂසාං වරඃ .
ස විස්රබ්ධෝ(අ)බ්රවීද්වාක්යමසන්දිග්ධමකම්පනඃ .. 9 ..
පුත්රෝ දශරථස්යාස්ති සිංහසංහනනෝ යුවා .
රාමෝ නාම වෘෂස්කන්ධෝ වෘත්තායතමහාභුජඃ .. 10 ..
වීරඃ පෘථුයශාශ්ශ්රීමානතුල්යබලවික්රමඃ .
හතං තේන ජනස්ථානං ඛරශ්ච සහ දූෂණඃ .. 11 ..
අකම්පනවච ශ්රුත්වා රාවණෝ රාක්ෂසාධිපඃ .
නාගේන්ද්ර ඉව නිශ්වස්ය වචනං චේදමබ්රවීත් .. 12 ..
ස සුරේන්ද්රේණ සංයුක්තෝ රාමස්සර්වාමරෛස්සහ .
උපයාතෝ ජනස්ථානං බ්රූහි කච්චිදකම්පන .. 13 ..
රාවණස්ය පුනර්වාක්යං නිශම්ය තදකම්පනඃ .
ආචචක්ෂේ බලං තස්ය වික්රමං ච මහාත්මනඃ .. 14 ..
රාමෝ නාම මහාතේජා ශ්රේෂ්ඨස්සර්වධනුෂ්මතාම් .
දිව්යාස්ත්රගුණසම්පන්නඃ පුරන්දරසමෝ යුධි .. 15 ..
තස්යානුරූපෝ බලවාන්රක්තාක්ෂෝ දන්දුභිස්වනඃ .
කනීයාන්ලක්ෂ්මණෝ නාම භ්රාතා ශශිනිභානනඃ .. 16 ..
ස තේන සහ සංයුක්තඃ පාවකේනානිලෝ යථා .
ශ්රීමාන්රාජවරස්තේන ජනස්ථානං නිපාතිතම් .. 17 ..
නෛව දේවා මහාත්මානෝ නාත්ර කාර්යා විචාරණා .
ශරා රාමේණ තූත්සෘෂ්ටා රුක්මපුඞ්ඛාඃ පතත්රිණඃ .. 18 ..
සර්පාඃ පඤ්චානනා භූත්වා භක්ෂයන්ති ස්ම රාක්ෂසාන් .
යේන යේන ච ගච්ඡන්ති රාක්ෂසා භයකර්ශිතාඃ .. 19 ..
තේන තේන ස්ම පශ්යන්ති රාමමේවාග්රතඃ ස්ථිතම් .
ඉත්ථං විනාශිතං තේන ජනස්ථානං තවානඝ .. 20 ..
අකම්පනවචශ්රුත්වා රාවණෝ වාක්යමබ්රවීත් .
ජනස්ථානං ගමිෂ්යාමි හන්තුං රාමං සලක්ෂ්මණම් .. 21 ..
අථෛවමුක්තේ වචනේ ප්රෝවාචේදමකම්පනඃ .
ශෘණු රාජන්යථාවෘත්තං රාමස්ය බලපෞරුෂම් .. 22 ..
අසාධ්යඃ කුපිතෝ රාමෝ වික්රමේණ මහායශාඃ .
ආපගායාස්සුපූර්ණායා වේගං පරිහරේච්ඡරෛඃ .. 23 ..
සතාරග්රහනක්ෂත්රං නභශ්චාප්යවසාදයේත් .
අසෞ රාමස්තු සීදන්තීං ශ්රීමානභ්යුද්ධරේන්මහීම් .. 24 ..
භිත්ත්වා වේලාං සමුද්රස්ය ලෝකානාප්ලාවයේද්විභුඃ .
වේගං වාපි සමුද්රස්ය වායුං වා විධමේච්ඡරෛඃ .. 25 ..
සංහෘත්ය වා පුනර්ලෝකාන්වික්රමේණ මහායශාඃ .
ශක්තස්සපුරුෂව්යාඝ්රඃ ස්රෂ්ටුං පුනරපි ප්රජාඃ .. 26 ..
න හි රාමෝ දශග්රීව ශක්යෝ ජේතුං ත්වයා යුධි .
රක්ෂසාං වාපි ලෝකේන ස්වර්ගඃ පාපජනෛරිව .. 27 ..
න තං වධ්යමහං මන්යේ සර්වෛර්දේවාසුරෛරපි .
අයං තස්ය වධෝපායස්තන්මමෛකමනාශ්ශෘණු .. 28 ..
භාර්යා තස්යෝත්තමා ලෝකේ සීතා නාම සුමධ්යමා .
ශ්යාමා සමවිභක්තාඞ්ගී ස්ත්රීරත්නං රත්නභූෂිතා .. 29 ..
නෛව දේවී න ගන්ධර්වී නාප්සරා නාපි දානවී .
තුල්යා සීමන්තිනී තස්යා මානුෂීෂු කුතෝ භවේත් .. 30 ..
තස්යාපහර භාර්යාන්ත්වං ප්රමථ්ය තු මහාවනේ .
සීතයා රහිතඃ කාමී රාමෝ හාස්යති ජීවිතම් .. 31 ..
අරෝචයත තද්වාක්යං රාවණෝ රාක්ෂසාධිපඃ .
චින්තයිත්වා මහාබාහුරකම්පනමුවාච හ .. 32 ..
බාඪං කාල්යං ගමිෂ්යාමි හ්යේකස්සාරථිනා සහ .
ආනයිෂ්යාමි වෛදේහීමිමාං හෘෂ්ටෝ මහාපුරීම් .. 33 ..
අථෛවමුක්ත්වා ප්රයයෞ ඛරයුක්තේන රාවණඃ .
රථේනාදිත්යවර්ණේන දිශස්සර්වාඃ ප්රකාශයන් .. 34 ..
ස රථෝ රාක්ෂසේන්ද්රස්ය නක්ෂත්රපථගෝ මහාන් .
සඤ්චාර්යමාණශ්ශුශුභේ ජලදේ චන්ද්රමා ඉව .. 35 ..
ස මාරීචාශ්රමං ප්රාප්ය තාටකේයමුපාගමත් .
මාරීචේනාර්චිතෝ රාජා භක්ෂ්යභෝජ්යෛරමානුෂෛඃ .. 36 ..
තං ස්වයං පූජයිත්වා තු ආසනේනෝදකේන ච .
අර්ථෝපහිතයා වාචා මාරීචෝ වාක්යමබ්රවීත් .. 37 ..
කච්චිත්සුකුශලං රාජන්ලෝකානාං රාක්ෂසේශ්වර .
ආශඞ්කේ නාථ ජානේ ත්වං යතස්තූර්ණමිහාගතඃ .. 38 ..
ඒවමුක්තෝ මහාතේජා මාරීචේන ස රාවණඃ .
තතඃ පශ්චාදිදං වාක්යමබ්රවීද්වාක්යකෝවිදඃ .. 39 ..
ආරක්ෂෝ මේ හතස්තාත රාමේණාක්ලිෂ්ටකර්මණා .
ජනස්ථානමවධ්ය තත්සර්වං යුධි නිපාතිතම් .. 40 ..
තස්ය මේ කුරු සාචිව්යං තස්ය භාර්යාපහාරණේ .
රාක්ෂසේන්ද්රවචශ්ශ්රුත්වා මාරීචෝ වාක්යමබ්රවීත් .. 41 ..
ආඛ්යාතා කේන සීතා සා මිත්රරූපේණ ශත්රුණා .
ත්වයා රාක්ෂසශාර්දූල කෝ න නන්දති නන්දිතඃ .. 42 ..
සීතාමිහානයස්වේති කෝ බ්රවීති බ්රවීහි මේ .
රක්ෂෝලෝකස්ය සර්වස්ය කශ්ශෘඞ්ගං ඡේත්තුමිච්ඡති .. 43 ..
ප්රෝත්සාහයති කශ්ච ත්වාං ස ච ශත්රුරසංශයඃ .
අශීවිෂමුඛාද්දංෂ්ට්රාමුද්ධර්තුං චේච්ඡති ත්වයා .. 44 ..
කර්මණා කේන කේනාසි කාපථං ප්රතිපාදිතඃ .
සුඛසුප්තස්ය තේ රාජන් ප්රහෘතං කේන මූර්ධනි .. 45 ..
විශුද්ධවංශාභිජනාග්රහස්ත ස්තේජෝමදස්සංස්ථිතදෝර්විෂාණඃ .
උදීක්ෂිතුං රාවණ නේහ යුක්තඃ ස සංයුගේ රාඝවගන්ධහස්තී .. 46 ..
අසෞ රණාන්තඃ ස්ථිතිසන්ධිවාලෝ විදග්ධරක්ෂෝමෘගහා නෘසිංහඃ .
සුප්තස්ත්වයා බෝධයිතුං න යුක්තඃ ශරාඞ්ගපූර්ණෝ නිශිතාසිදංෂ්ට්රඃ .. 47 ..
චාපාපහාරේ භුජවේගපඞ්කේ ශරෝර්මිමාලේ සුමහාහවෞඝේ .
න රාමපාතාලමුඛේ(අ)තිඝෝරේ ප්රස්කන්දිතුං රාක්ෂසරාජ යුක්තම් .. 48 ..
ප්රසීද ලඞ්කේශ්වර රාක්ෂසේන්ද්ර ලඞ්කාං ප්රසන්නෝ භව සාධු ගච්ඡ .
ත්වං ස්වේෂු දාරේෂු රමස්ව නිත්යං රාමස්සභාර්යෝ රමතාං වනේෂු .. 49 ..
ඒවමුක්තෝ දශග්රීවෝ මාරීචේන ස රාවණඃ .
න්යවර්තත පුරීං ලඞ්කාං විවේශ ච ගෘහෝත්තමම් .. 50 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අරණ්යකාණ්ඩේ ඒකත්රිංශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha ekatriṃśassargaḥ |
tvaramāṇastato gatvā janasthānādakampanaḥ |
praviśya laṅkāṃ vegena rāvaṇaṃ vākyamabravīt || 1 ||
janasthānasthitā rājanrākṣasā bahavo hatāḥ |
kharaśca nihatassaṅkhye kathañcidahamāgataḥ || 2 ||
evamukto daśagrīvaḥ kruddha ssaṃraktalocanaḥ |
akampanamuvācedaṃ nirdahanniva cakṣuṣā || 3 ||
kena ramyaṃ janasthānaṃ hataṃ mama parāsunā |
ko hi sarveṣu lokeṣu gatiṃ cādhigamiṣyati || 4 ||
na hi me vipriyaṃ kṛtvā śakyaṃ maghavatā sukham |
prāptuṃ vaiśravaṇenāpi na yamena na viṣṇunā || 5 ||
kālasya cāpyahaṃ kālo daheyamapi pāvakam |
mṛtyuṃ maraṇadharmeṇa saṃyojayitumutsahe || 6 ||
daheyamapi saṅkṛddhastejasā'dityapāvakau |
vātasya tarasā vegaṃ nihantumahamutsahe || 7 ||
tathā kruddhaṃ daśagrīvaṃ kṛtāñjalirakampanaḥ |
bhayātsandigdhayā vācā rāvaṇaṃ yācate'bhayam || 8 ||
daśagrīvo'bhayaṃ tasmai pradadau rakṣasāṃ varaḥ |
sa visrabdho'bravīdvākyamasandigdhamakampanaḥ || 9 ||
putro daśarathasyāsti siṃhasaṃhanano yuvā |
rāmo nāma vṛṣaskandho vṛttāyatamahābhujaḥ || 10 ||
vīraḥ pṛthuyaśāśśrīmānatulyabalavikramaḥ |
hataṃ tena janasthānaṃ kharaśca saha dūṣaṇaḥ || 11 ||
akampanavaca śrutvā rāvaṇo rākṣasādhipaḥ |
nāgendra iva niśvasya vacanaṃ cedamabravīt || 12 ||
sa surendreṇa saṃyukto rāmassarvāmaraissaha |
upayāto janasthānaṃ brūhi kaccidakampana || 13 ||
rāvaṇasya punarvākyaṃ niśamya tadakampanaḥ |
ācacakṣe balaṃ tasya vikramaṃ ca mahātmanaḥ || 14 ||
rāmo nāma mahātejā śreṣṭhassarvadhanuṣmatām |
divyāstraguṇasampannaḥ purandarasamo yudhi || 15 ||
tasyānurūpo balavānraktākṣo dandubhisvanaḥ |
kanīyānlakṣmaṇo nāma bhrātā śaśinibhānanaḥ || 16 ||
sa tena saha saṃyuktaḥ pāvakenānilo yathā |
śrīmānrājavarastena janasthānaṃ nipātitam || 17 ||
naiva devā mahātmāno nātra kāryā vicāraṇā |
śarā rāmeṇa tūtsṛṣṭā rukmapuṅkhāḥ patatriṇaḥ || 18 ||
sarpāḥ pañcānanā bhūtvā bhakṣayanti sma rākṣasān |
yena yena ca gacchanti rākṣasā bhayakarśitāḥ || 19 ||
tena tena sma paśyanti rāmamevāgrataḥ sthitam |
itthaṃ vināśitaṃ tena janasthānaṃ tavānagha || 20 ||
akampanavacaśrutvā rāvaṇo vākyamabravīt |
janasthānaṃ gamiṣyāmi hantuṃ rāmaṃ salakṣmaṇam || 21 ||
athaivamukte vacane provācedamakampanaḥ |
śṛṇu rājanyathāvṛttaṃ rāmasya balapauruṣam || 22 ||
asādhyaḥ kupito rāmo vikrameṇa mahāyaśāḥ |
āpagāyāssupūrṇāyā vegaṃ parihareccharaiḥ || 23 ||
satāragrahanakṣatraṃ nabhaścāpyavasādayet |
asau rāmastu sīdantīṃ śrīmānabhyuddharenmahīm || 24 ||
bhittvā velāṃ samudrasya lokānāplāvayedvibhuḥ |
vegaṃ vāpi samudrasya vāyuṃ vā vidhameccharaiḥ || 25 ||
saṃhṛtya vā punarlokānvikrameṇa mahāyaśāḥ |
śaktassapuruṣavyāghraḥ sraṣṭuṃ punarapi prajāḥ || 26 ||
na hi rāmo daśagrīva śakyo jetuṃ tvayā yudhi |
rakṣasāṃ vāpi lokena svargaḥ pāpajanairiva || 27 ||
na taṃ vadhyamahaṃ manye sarvairdevāsurairapi |
ayaṃ tasya vadhopāyastanmamaikamanāśśṛṇu || 28 ||
bhāryā tasyottamā loke sītā nāma sumadhyamā |
śyāmā samavibhaktāṅgī strīratnaṃ ratnabhūṣitā || 29 ||
naiva devī na gandharvī nāpsarā nāpi dānavī |
tulyā sīmantinī tasyā mānuṣīṣu kuto bhavet || 30 ||
tasyāpahara bhāryāntvaṃ pramathya tu mahāvane |
sītayā rahitaḥ kāmī rāmo hāsyati jīvitam || 31 ||
arocayata tadvākyaṃ rāvaṇo rākṣasādhipaḥ |
cintayitvā mahābāhurakampanamuvāca ha || 32 ||
bāḍhaṃ kālyaṃ gamiṣyāmi hyekassārathinā saha |
ānayiṣyāmi vaidehīmimāṃ hṛṣṭo mahāpurīm || 33 ||
athaivamuktvā prayayau kharayuktena rāvaṇaḥ |
rathenādityavarṇena diśassarvāḥ prakāśayan || 34 ||
sa ratho rākṣasendrasya nakṣatrapathago mahān |
sañcāryamāṇaśśuśubhe jalade candramā iva || 35 ||
sa mārīcāśramaṃ prāpya tāṭakeyamupāgamat |
mārīcenārcito rājā bhakṣyabhojyairamānuṣaiḥ || 36 ||
taṃ svayaṃ pūjayitvā tu āsanenodakena ca |
arthopahitayā vācā mārīco vākyamabravīt || 37 ||
kaccitsukuśalaṃ rājanlokānāṃ rākṣaseśvara |
āśaṅke nātha jāne tvaṃ yatastūrṇamihāgataḥ || 38 ||
evamukto mahātejā mārīcena sa rāvaṇaḥ |
tataḥ paścādidaṃ vākyamabravīdvākyakovidaḥ || 39 ||
ārakṣo me hatastāta rāmeṇākliṣṭakarmaṇā |
janasthānamavadhya tatsarvaṃ yudhi nipātitam || 40 ||
tasya me kuru sācivyaṃ tasya bhāryāpahāraṇe |
rākṣasendravacaśśrutvā mārīco vākyamabravīt || 41 ||
ākhyātā kena sītā sā mitrarūpeṇa śatruṇā |
tvayā rākṣasaśārdūla ko na nandati nanditaḥ || 42 ||
sītāmihānayasveti ko bravīti bravīhi me |
rakṣolokasya sarvasya kaśśṛṅgaṃ chettumicchati || 43 ||
protsāhayati kaśca tvāṃ sa ca śatrurasaṃśayaḥ |
aśīviṣamukhāddaṃṣṭrāmuddhartuṃ cecchati tvayā || 44 ||
karmaṇā kena kenāsi kāpathaṃ pratipāditaḥ |
sukhasuptasya te rājan prahṛtaṃ kena mūrdhani || 45 ||
viśuddhavaṃśābhijanāgrahasta stejomadassaṃsthitadorviṣāṇaḥ |
udīkṣituṃ rāvaṇa neha yuktaḥ sa saṃyuge rāghavagandhahastī || 46 ||
asau raṇāntaḥ sthitisandhivālo vidagdharakṣomṛgahā nṛsiṃhaḥ |
suptastvayā bodhayituṃ na yuktaḥ śarāṅgapūrṇo niśitāsidaṃṣṭraḥ || 47 ||
cāpāpahāre bhujavegapaṅke śarormimāle sumahāhavaughe |
na rāmapātālamukhe'tighore praskandituṃ rākṣasarāja yuktam || 48 ||
prasīda laṅkeśvara rākṣasendra laṅkāṃ prasanno bhava sādhu gaccha |
tvaṃ sveṣu dāreṣu ramasva nityaṃ rāmassabhāryo ramatāṃ vaneṣu || 49 ||
evamukto daśagrīvo mārīcena sa rāvaṇaḥ |
nyavartata purīṃ laṅkāṃ viveśa ca gṛhottamam || 50 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe ekatriṃśassargaḥ ||