📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
2.28 අයෝධ්යාකාණ්ඩ - අෂ්ටාවිංශ සර්ගඃ
2.28 Ayodhyakanda - Ashtavimsha Sargah
Valmiki Sinhala
ශ්රීමද්වාල්මීකීය රාමායණේ අයෝධ්යාකාණ්ඩම් .
අථ අෂ්ටාවිංශස්සර්ගඃ .
ස ඒවං බ්රුවතීං සීතාං ධර්මජ්ඤෝ ධර්මවත්සලඃ .
න නේතුං කුරුතේ බුද්ධිං වනේ දුඃඛානි චින්තයන් .. 1 ..
සාන්ත්වයිත්වා පුනස්තාං තු බාෂ්පදූෂිතලෝචනාම් .
නිවර්තනාර්ථේ ධර්මාත්මා වාක්යමේතදුවාච හ .. 2 ..
සීතේ මහාකුලීනා(අ)සි ධර්මේ ච නිරතා සදා .
ඉහා(අ)චර ස්වධර්මං ත්වං මේ යථා මනසස්සුඛම් .. 3 ..
සීතේ යථා ත්වාං වක්ෂ්යාමි තථා කාර්යං ත්වයා(අ)බලේ .
වනේ හි බහවෝ දෝෂා වදතස්තාන්නිබෝධ මේ .. 4 ..
සීතේ විමුච්යතාමේෂා වනවාසකෘතා මතිඃ .
බහුදෝෂං හි කාන්තාරං වනමිත්යභිධීයතේ .. 5 ..
හිතබුද්ධ්යා ඛලු වචෝ මයෛතදභිධීයතේ .
සදා සුඛං න ජානාමි දුඃඛමේව සදා වනම් .. 6 ..
ගිරිනිර්ඣරසම්භූතා ගිරිකන්දර වාසිනාම් .
සිංහානාං නිනදා දුඃඛා ශ්ශ්රෝතුං දුඃඛමතෝ වනම් .. 7 ..
ක්රීඩමානාශ්ච විස්රබ්ධා මත්තා ශ්ශූන්යේ මහාමෘගාඃ .
දෘෂ්ට්වා සමභිවර්තන්තේ සීතේ දුඃඛමතෝ වනම් .. 8 ..
සග්රාහා ස්සරිතශ්චෛව පඞ්කවත්යස්සු දුස්තරාඃ .
මත්තෛරපි ගජෛර්නිත්යමතෝ දුඃඛතරං වනම් .. 9 ..
ලතාකණ්ටකසඞ්කීර්ණාඃ කෘකවාකූපනාදිතාඃ .
නිරපාශ්ච සුදුර්ගාශ්ච මාර්ගා දුඃඛමතෝ වනම් .. 10 ..
සුප්යතේ පර්ණශය්යාසු ස්වයං භග්නාසු භූතලේ .
රාත්රිෂු ශ්රමඛින්නේන තස්මාද්දුඃඛතරං වනම් .. 11 ..
අහෝරාත්රං ච සන්තෝෂඃ කර්තව්යෝ නියතාත්මනා .
ඵලෛර්වෘක්ෂාවපතිතෛ ස්සීතේ දුඃඛමතෝ වනම් .. 12 ..
උපවාසශ්ච කර්තව්යෝ යථා ප්රාණේන මෛථිලි .
ජටාභාරශ්ච කර්තව්යෝ වල්කලාම්බරධාරිණා .. 13 ..
දේවතානාං පිත්රූණාං කර්තව්යං විධිපූර්වකම් .
ප්රාප්තානාමතිථීනාං ච නිත්යශඃ ප්රතිපූජනම් .. 14 ..
කාර්යස්ත්රිරභිෂේකශ්ච කාලේ කාලේ ච නිත්යශඃ .
චරතා නියමේනෛව තස්මාද්ධුඃඛතරං වනම් .. 15 ..
උපහාරශ්ච කර්තව්යඃ කුසුමෛ ස්ස්වයමාහෘතෛඃ .
ආර්ෂේණ විධිනා වේද්යාං බාලේ දුඃඛමතෝ වනම් .. 16 ..
යථාලබ්ධේන කර්තව්යඃ සන්තෝෂස්තේන මෛථිලි .
යතාහාරෛර්වනචරෛ ර්නිත්යං දුඃඛමතෝ වනම් .. 17 ..
අතීව වාතාස්තිමිරං බුභුක්ෂා චාත්ර නිත්යශඃ .
භයානි ච මහාන්ත්යත්ර තතෝ දුඃඛතරං වනම් .. 18 ..
සරීසෘපාශ්ච බහවෝ බහුරූපාශ්ච භාමිනි .
චරන්ති පෘථිවීං දර්පාත්තතෝ දුඃඛතරං වනම් .. 19 ..
නදී නිලයනා ස්සර්පා නදීකුටිලගාමිනඃ .
තිෂඨ්න්ත්යාවෘත්ය පන්ථානං තතෝ දුඃඛතරං වනම් .. 20 ..
පතඞ්ගා වෘශ්චිකාඃ කීටා දංශාශ්ච මශකෛ ස්සහ .
බාධන්තේ නිත්යමබලේ සර්වං දුඃඛමතෝ වනම් .. 21 ..
ද්රුමාඃ කණ්ටකිනශ්චෛව කුශාඃ කාශාශ්ච භාමිනි .
වනේ ව්යාකුලශාඛාග්රාස්තේන දුඃඛතරං වනම් .. 22 ..
කායක්ලේශාශ්ච බහවෝ භයානි විවිධානි ච .
අරණ්යවාසේ වසතෝ දුඃඛමේව තතෝ වනම් .. 23 ..
ක්රෝධලෝභෞ විමෝක්තව්යෞ කර්තව්යා තපසේ මතිඃ .
න භේතව්යං ච භේතව්යේ නිත්යං දුඃඛමතෝ වනම් .. 24 ..
තදලං තේ වනං ගත්වා ක්ෂමං න හි වනං තව .
විමෘශන්නිහ පශ්යාමි බහුදෝෂතරං වනම් .. 25 ..
වනන්තු නේතුං න කෘතා මතිස්තදා බභූව රාමේණ යදා මහාත්මනා .
න තස්ය සීතා වචනං චකාර ත ත්තතෝ(අ)බ්රවීද්රාමමිදං සුදුඃඛිතා .. 26 ..
ඉත්යාර්ෂේ ශ්රීමද්රාමායණේ වාල්මීකීය ආදිකාව්යේ අයෝධ්යාකාණ්ඩේ අෂ්ටාවිංශස්සර්ගඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha aṣṭāviṃśassargaḥ |
sa evaṃ bruvatīṃ sītāṃ dharmajño dharmavatsalaḥ |
na netuṃ kurute buddhiṃ vane duḥkhāni cintayan || 1 ||
sāntvayitvā punastāṃ tu bāṣpadūṣitalocanām |
nivartanārthe dharmātmā vākyametaduvāca ha || 2 ||
sīte mahākulīnā'si dharme ca niratā sadā |
ihā'cara svadharmaṃ tvaṃ me yathā manasassukham || 3 ||
sīte yathā tvāṃ vakṣyāmi tathā kāryaṃ tvayā'bale |
vane hi bahavo doṣā vadatastānnibodha me || 4 ||
sīte vimucyatāmeṣā vanavāsakṛtā matiḥ |
bahudoṣaṃ hi kāntāraṃ vanamityabhidhīyate || 5 ||
hitabuddhyā khalu vaco mayaitadabhidhīyate |
sadā sukhaṃ na jānāmi duḥkhameva sadā vanam || 6 ||
girinirjharasambhūtā girikandara vāsinām |
siṃhānāṃ ninadā duḥkhā śśrotuṃ duḥkhamato vanam || 7 ||
krīḍamānāśca visrabdhā mattā śśūnye mahāmṛgāḥ |
dṛṣṭvā samabhivartante sīte duḥkhamato vanam || 8 ||
sagrāhā ssaritaścaiva paṅkavatyassu dustarāḥ |
mattairapi gajairnityamato duḥkhataraṃ vanam || 9 ||
latākaṇṭakasaṅkīrṇāḥ kṛkavākūpanāditāḥ |
nirapāśca sudurgāśca mārgā duḥkhamato vanam || 10 ||
supyate parṇaśayyāsu svayaṃ bhagnāsu bhūtale |
rātriṣu śramakhinnena tasmādduḥkhataraṃ vanam || 11 ||
ahorātraṃ ca santoṣaḥ kartavyo niyatātmanā |
phalairvṛkṣāvapatitai ssīte duḥkhamato vanam || 12 ||
upavāsaśca kartavyo yathā prāṇena maithili |
jaṭābhāraśca kartavyo valkalāmbaradhāriṇā || 13 ||
devatānāṃ pitrūṇāṃ kartavyaṃ vidhipūrvakam |
prāptānāmatithīnāṃ ca nityaśaḥ pratipūjanam || 14 ||
kāryastrirabhiṣekaśca kāle kāle ca nityaśaḥ |
caratā niyamenaiva tasmāddhuḥkhataraṃ vanam || 15 ||
upahāraśca kartavyaḥ kusumai ssvayamāhṛtaiḥ |
ārṣeṇa vidhinā vedyāṃ bāle duḥkhamato vanam || 16 ||
yathālabdhena kartavyaḥ santoṣastena maithili |
yatāhārairvanacarai rnityaṃ duḥkhamato vanam || 17 ||
atīva vātāstimiraṃ bubhukṣā cātra nityaśaḥ |
bhayāni ca mahāntyatra tato duḥkhataraṃ vanam || 18 ||
sarīsṛpāśca bahavo bahurūpāśca bhāmini |
caranti pṛthivīṃ darpāttato duḥkhataraṃ vanam || 19 ||
nadī nilayanā ssarpā nadīkuṭilagāminaḥ |
tiṣaṭhntyāvṛtya panthānaṃ tato duḥkhataraṃ vanam || 20 ||
pataṅgā vṛścikāḥ kīṭā daṃśāśca maśakai ssaha |
bādhante nityamabale sarvaṃ duḥkhamato vanam || 21 ||
drumāḥ kaṇṭakinaścaiva kuśāḥ kāśāśca bhāmini |
vane vyākulaśākhāgrāstena duḥkhataraṃ vanam || 22 ||
kāyakleśāśca bahavo bhayāni vividhāni ca |
araṇyavāse vasato duḥkhameva tato vanam || 23 ||
krodhalobhau vimoktavyau kartavyā tapase matiḥ |
na bhetavyaṃ ca bhetavye nityaṃ duḥkhamato vanam || 24 ||
tadalaṃ te vanaṃ gatvā kṣamaṃ na hi vanaṃ tava |
vimṛśanniha paśyāmi bahudoṣataraṃ vanam || 25 ||
vanantu netuṃ na kṛtā matistadā babhūva rāmeṇa yadā mahātmanā |
na tasya sītā vacanaṃ cakāra ta ttato'bravīdrāmamidaṃ suduḥkhitā || 26 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe aṣṭāviṃśassargaḥ ||