📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
සරස්වතී ස්තෝත්රම් (යාජ්ඤවල්ක්ය කෘතම්)
Sarasvati Stotram (yajnavalkya Kritam)
Saraswati Stotram Yagnavalkya Sinhala
නාරායණ උවාච .
වාග්දේවතායාඃ ස්තවනං ශ්රූයතාං සර්වකාමදම් .
මහාමුනිර්යාජ්ඤවල්ක්යෝ යේන තුෂ්ටාව තාං පුරා .. 1 ..
ගුරුශාපාච්ච ස මුනිර්හතවිද්යෝ බභූව හ .
තදා ජගාම දුඃඛාර්තෝ රවිස්ථානං ච පුණ්යදම් .. 2 ..
සම්ප්රාප්යතපසා සූර්යං කෝණාර්කේ දෘෂ්ටිගෝචරේ .
තුෂ්ටාව සූර්යං ශෝකේන රුරෝද ච පුනඃ පුනඃ .. 3 ..
සූර්යස්තං පාඨයාමාස වේදවේදාඞ්ගමීශ්වරඃ .
උවාච ස්තුහි වාග්දේවීං භක්ත්යා ච ස්මෘතිහේතවේ .. 4 ..
තමිත්යුක්ත්වා දීනනාථෝ හ්යන්තර්ධානං ජගාම සඃ .
මුනිඃ ස්නාත්වා ච තුෂ්ටාව භක්තිනම්රාත්මකන්ධරඃ .. 5 ..
යාජ්ඤවල්ක්ය උවාච .
කෘපාං කුරු ජගන්මාතර්මාමේවං හතතේජසම් .
ගුරුශාපාත්ස්මෘතිභ්රෂ්ටං විද්යාහීනං ච දුඃඛිතම් .. 6 ..
ජ්ඤානං දේහි ස්මෘතිං දේහි විද්යාං විද්යාධිදේවතේ .
ප්රතිෂ්ඨාං කවිතාං දේහි ශක්තිං ශිෂ්යප්රබෝධිකාම් .. 7 ..
ග්රන්ථනිර්මිතිශක්තිං ච සච්ඡිෂ්යං සුප්රතිෂ්ඨිතම් .
ප්රතිභාං සත්සභායාං ච විචාරක්ෂමතාං ශුභාම් .. 8 ..
ලුප්තාං සර්වාං දෛවවශාන්නවං කුරු පුනඃ පුනඃ .
යථාඞ්කුරං ජනයති භගවාන්යෝගමායයා .. 9 ..
බ්රහ්මස්වරූපා පරමා ජ්යෝතිරූපා සනාතනී .
සර්වවිද්යාධිදේවී යා තස්යෛ වාණ්යෛ නමෝ නමඃ .. 10 ..
යයා විනා ජගත්සර්වං ශශ්වජ්ජීවන්මෘතං සදා .
ජ්ඤානාධිදේවී යා තස්යෛ සරස්වත්යෛ නමෝ නමඃ .. 11 ..
යයා විනා ජගත්සර්වං මූකමුන්මත්තවත්සදා .
වාගධිෂ්ඨාතෘදේවී යා තස්යෛ වාණ්යෛ නමෝ නමඃ .. 12 ..
හිමචන්දනකුන්දේන්දුකුමුදාම්භෝජසන්නිභා .
වර්ණාධිදේවී යා තස්යෛ චාක්ෂරායෛ නමෝ නමඃ .. 13 ..
විසර්ග බින්දුමාත්රාණාං යදධිෂ්ඨානමේව ච .
ඉත්ථං ත්වං ගීයසේ සද්භිර්භාරත්යෛ තේ නමෝ නමඃ .. 14 ..
යයා විනා(අ)ත්ර සඞ්ඛ්යාකෘත්සඞ්ඛ්යාං කර්තුං න ශක්නුතේ .
කාලසඞ්ඛ්යාස්වරූපා යා තස්යෛ දේව්යෛ නමෝ නමඃ .. 15 ..
ව්යාඛ්යාස්වරූපා යා දේවී ව්යාඛ්යාධිෂ්ඨාතෘදේවතා .
භ්රමසිද්ධාන්තරූපා යා තස්යෛ දේව්යෛ නමෝ නමඃ .. 16 ..
ස්මෘතිශක්තිර්ජ්ඤානශක්තිර්බුද්ධිශක්තිස්වරූපිණී .
ප්රතිභා කල්පනාශක්තිර්යා ච තස්යෛ නමෝ නමඃ .. 17 ..
සනත්කුමාරෝ බ්රහ්මාණං ජ්ඤානං පප්රච්ඡ යත්ර වෛ .
බභූව ජඩවත්සෝ(අ)පි සිද්ධාන්තං කර්තුමක්ෂමඃ .. 18 ..
තදාජගාම භගවානාත්මා ශ්රීකෘෂ්ණ ඊශ්වරඃ .
උවාච සත්තමං ස්තෝත්රං වාණ්යා ඉති විධිං තදා .. 19 ..
ස ච තුෂ්ටාව තාං බ්රහ්මා චාජ්ඤයා පරමාත්මනඃ .
චකාර තත්ප්රසාදේන තදා සිද්ධාන්තමුත්තමම් .. 20 ..
යදාප්යනන්තං පප්රච්ඡ ජ්ඤානමේකං වසුන්ධරා .
බභූව මූකවත්සෝ(අ)පි සිද්ධාන්තං කර්තුමක්ෂමඃ .. 21 ..
තදා ත්වාං ච ස තුෂ්ටාව සන්ත්රස්තඃ කශ්යපාජ්ඤයා .
තතශ්චකාර සිද්ධාන්තං නිර්මලං භ්රමභඤ්ජනම් .. 22 ..
ව්යාසඃ පුරාණසූත්රං ච සමපෘච්ඡත වාල්මිකිම් .
මෞනීභූතඃ ස සස්මාර ත්වාමේව ජගදම්බිකාම් .. 23 ..
තදා චකාර සිද්ධාන්තං ත්වද්වරේණ මුනීශ්වරඃ .
ස ප්රාප නිර්මලං ජ්ඤානං ප්රමාදධ්වංසකාරණම් .. 24 ..
පුරාණ සූත්රං ශ්රුත්වා ස ව්යාසඃ කෘෂ්ණකලෝද්භවඃ .
ත්වාං සිෂේවේ ච දධ්යෞ ච ශතවර්ෂං ච පුෂ්කරේ .. 25 ..
තදා ත්වත්තෝ වරං ප්රාප්ය ස කවීන්ද්රෝ බභූව හ .
තදා වේදවිභාගං ච පුරාණානි චකාර හ .. 26 ..
යදා මහේන්ද්රේ පප්රච්ඡ තත්ත්වජ්ඤානං ශිවා ශිවම් .
ක්ෂණං ත්වාමේව සඤ්චින්ත්ය තස්යෛ ජ්ඤානං දධෞ විභුඃ .. 27 ..
පප්රච්ඡ ශබ්දශාස්ත්රං ච මහේන්ද්රශ්ච බෘහස්පතිම් .
දිව්යං වර්ෂසහස්රං ච ස ත්වාං දධ්යෞ ච පුෂ්කරේ .. 28 ..
තදා ත්වත්තෝ වරං ප්රාප්ය දිව්යං වර්ෂසහස්රකම් .
උවාච ශබ්දශාස්ත්රං ච තදර්ථං ච සුරේශ්වරම් .. 29 ..
අධ්යාපිතාශ්ච යෛඃ ශිෂ්යාඃ යෛරධීතං මුනීශ්වරෛඃ .
තේ ච ත්වාං පරිසඤ්චින්ත්ය ප්රවර්තන්තේ සුරේශ්වරි .. 30 ..
ත්වං සංස්තුතා පූජිතා ච මුනීන්ද්රමනුමානවෛඃ .
දෛත්යේන්ද්රෛශ්ච සුරෛශ්චාපි බ්රහ්මවිෂ්ණුශිවාදිභිඃ .. 31 ..
ජඩීභූතඃ සහස්රාස්යඃ පඤ්චවක්ත්රශ්චතුර්මුඛඃ .
යාං ස්තෝතුං කිමහං ස්තෞමි තාමේකාස්යේන මානවඃ .. 32 ..
ඉත්යුක්ත්වා යාජ්ඤවල්ක්යශ්ච භක්තිනම්රාත්මකන්ධරඃ .
ප්රණනාම නිරාහාරෝ රුරෝද ච මුහුර්මුහුඃ .. 33 ..
තදා ජ්යෝතිස්ස්වරූපා සා තේනාදෘෂ්ටාප්යුවාච තම් .
සුකවීන්ද්රෝ භවේත්යුක්ත්වා වෛකුණ්ඨං ච ජගාම හ .. 34 ..
යාජ්ඤවල්ක්ය කෘතං වාණීස්තෝත්රං යඃ සංයතඃ පඨේත් .
ස කවීන්ද්රෝ මහාවාග්මී බෘහස්පති සමෝ භවේත් .. 35 ..
මහාමූර්ඛශ්ච දුර්මේධා වර්ෂමේකං ච යඃ පඨේත් .
ස පණ්ඩිතශ්ච මේධාවී සුකවිශ්ච භවේද්ධ්රුවම් .. 35 ..
ඉති ශ්රී බ්රහ්මවෛවර්තේ මහාපුරාණේ ප්රකෘති ඛණ්ඩේ නාරද නාරායණ සංවාදේ යාජ්ඤවල්ක්යෝක්ත වාණී ස්තවනං නාම පඤ්චමෝ(අ)ධ්යායඃ ..
Roman (IAST) Transliteration
nārāyaṇa uvāca |
vāgdevatāyāḥ stavanaṃ śrūyatāṃ sarvakāmadam |
mahāmuniryājñavalkyo yena tuṣṭāva tāṃ purā || 1 ||
guruśāpācca sa munirhatavidyo babhūva ha |
tadā jagāma duḥkhārto ravisthānaṃ ca puṇyadam || 2 ||
samprāpyatapasā sūryaṃ koṇārke dṛṣṭigocare |
tuṣṭāva sūryaṃ śokena ruroda ca punaḥ punaḥ || 3 ||
sūryastaṃ pāṭhayāmāsa vedavedāṅgamīśvaraḥ |
uvāca stuhi vāgdevīṃ bhaktyā ca smṛtihetave || 4 ||
tamityuktvā dīnanātho hyantardhānaṃ jagāma saḥ |
muniḥ snātvā ca tuṣṭāva bhaktinamrātmakandharaḥ || 5 ||
yājñavalkya uvāca |
kṛpāṃ kuru jaganmātarmāmevaṃ hatatejasam |
guruśāpātsmṛtibhraṣṭaṃ vidyāhīnaṃ ca duḥkhitam || 6 ||
jñānaṃ dehi smṛtiṃ dehi vidyāṃ vidyādhidevate |
pratiṣṭhāṃ kavitāṃ dehi śaktiṃ śiṣyaprabodhikām || 7 ||
granthanirmitiśaktiṃ ca sacchiṣyaṃ supratiṣṭhitam |
pratibhāṃ satsabhāyāṃ ca vicārakṣamatāṃ śubhām || 8 ||
luptāṃ sarvāṃ daivavaśānnavaṃ kuru punaḥ punaḥ |
yathāṅkuraṃ janayati bhagavānyogamāyayā || 9 ||
brahmasvarūpā paramā jyotirūpā sanātanī |
sarvavidyādhidevī yā tasyai vāṇyai namo namaḥ || 10 ||
yayā vinā jagatsarvaṃ śaśvajjīvanmṛtaṃ sadā |
jñānādhidevī yā tasyai sarasvatyai namo namaḥ || 11 ||
yayā vinā jagatsarvaṃ mūkamunmattavatsadā |
vāgadhiṣṭhātṛdevī yā tasyai vāṇyai namo namaḥ || 12 ||
himacandanakundendukumudāmbhojasannibhā |
varṇādhidevī yā tasyai cākṣarāyai namo namaḥ || 13 ||
visarga bindumātrāṇāṃ yadadhiṣṭhānameva ca |
itthaṃ tvaṃ gīyase sadbhirbhāratyai te namo namaḥ || 14 ||
yayā vinā'tra saṅkhyākṛtsaṅkhyāṃ kartuṃ na śaknute |
kālasaṅkhyāsvarūpā yā tasyai devyai namo namaḥ || 15 ||
vyākhyāsvarūpā yā devī vyākhyādhiṣṭhātṛdevatā |
bhramasiddhāntarūpā yā tasyai devyai namo namaḥ || 16 ||
smṛtiśaktirjñānaśaktirbuddhiśaktisvarūpiṇī |
pratibhā kalpanāśaktiryā ca tasyai namo namaḥ || 17 ||
sanatkumāro brahmāṇaṃ jñānaṃ papraccha yatra vai |
babhūva jaḍavatso'pi siddhāntaṃ kartumakṣamaḥ || 18 ||
tadājagāma bhagavānātmā śrīkṛṣṇa īśvaraḥ |
uvāca sattamaṃ stotraṃ vāṇyā iti vidhiṃ tadā || 19 ||
sa ca tuṣṭāva tāṃ brahmā cājñayā paramātmanaḥ |
cakāra tatprasādena tadā siddhāntamuttamam || 20 ||
yadāpyanantaṃ papraccha jñānamekaṃ vasundharā |
babhūva mūkavatso'pi siddhāntaṃ kartumakṣamaḥ || 21 ||
tadā tvāṃ ca sa tuṣṭāva santrastaḥ kaśyapājñayā |
tataścakāra siddhāntaṃ nirmalaṃ bhramabhañjanam || 22 ||
vyāsaḥ purāṇasūtraṃ ca samapṛcchata vālmikim |
maunībhūtaḥ sa sasmāra tvāmeva jagadambikām || 23 ||
tadā cakāra siddhāntaṃ tvadvareṇa munīśvaraḥ |
sa prāpa nirmalaṃ jñānaṃ pramādadhvaṃsakāraṇam || 24 ||
purāṇa sūtraṃ śrutvā sa vyāsaḥ kṛṣṇakalodbhavaḥ |
tvāṃ siṣeve ca dadhyau ca śatavarṣaṃ ca puṣkare || 25 ||
tadā tvatto varaṃ prāpya sa kavīndro babhūva ha |
tadā vedavibhāgaṃ ca purāṇāni cakāra ha || 26 ||
yadā mahendre papraccha tattvajñānaṃ śivā śivam |
kṣaṇaṃ tvāmeva sañcintya tasyai jñānaṃ dadhau vibhuḥ || 27 ||
papraccha śabdaśāstraṃ ca mahendraśca bṛhaspatim |
divyaṃ varṣasahasraṃ ca sa tvāṃ dadhyau ca puṣkare || 28 ||
tadā tvatto varaṃ prāpya divyaṃ varṣasahasrakam |
uvāca śabdaśāstraṃ ca tadarthaṃ ca sureśvaram || 29 ||
adhyāpitāśca yaiḥ śiṣyāḥ yairadhītaṃ munīśvaraiḥ |
te ca tvāṃ parisañcintya pravartante sureśvari || 30 ||
tvaṃ saṃstutā pūjitā ca munīndramanumānavaiḥ |
daityendraiśca suraiścāpi brahmaviṣṇuśivādibhiḥ || 31 ||
jaḍībhūtaḥ sahasrāsyaḥ pañcavaktraścaturmukhaḥ |
yāṃ stotuṃ kimahaṃ staumi tāmekāsyena mānavaḥ || 32 ||
ityuktvā yājñavalkyaśca bhaktinamrātmakandharaḥ |
praṇanāma nirāhāro ruroda ca muhurmuhuḥ || 33 ||
tadā jyotissvarūpā sā tenādṛṣṭāpyuvāca tam |
sukavīndro bhavetyuktvā vaikuṇṭhaṃ ca jagāma ha || 34 ||
yājñavalkya kṛtaṃ vāṇīstotraṃ yaḥ saṃyataḥ paṭhet |
sa kavīndro mahāvāgmī bṛhaspati samo bhavet || 35 ||
mahāmūrkhaśca durmedhā varṣamekaṃ ca yaḥ paṭhet |
sa paṇḍitaśca medhāvī sukaviśca bhaveddhruvam || 35 ||
iti śrī brahmavaivarte mahāpurāṇe prakṛti khaṇḍe nārada nārāyaṇa saṃvāde yājñavalkyokta vāṇī stavanaṃ nāma pañcamo'dhyāyaḥ ||