Kathopanishad - Adhyaya 1, Valli 2

ॐ

කඨෝපනිෂද් - අධ්යාය 1, වල්ලී 2

Sinhala

අධ්යාය 1

වල්ලී 2

අන්යච්ඡ්රේයෝ-(අ)න්යදුතෛව ප්රේයස්තේ උභේ නානාර්ථේ පුරුෂං සිනීතඃ.

තයෝ-ශ්ශ්රේය ආදදානස්ය සාධුර්භවති හීයතේ-(අ)ර්ථාද්ය උ ප්රේයෝ වෘණීතේ ..1..

ශ්රේයශ්ච ප්රේයශ්ච මනුෂ්යමේතස්තෞ සම්පරීත්ය විවිනක්ති ධීරඃ.

ශ්රේයෝ හි ධීරෝ-(අ)භි ප්රේයසෝ වෘණීතේ ප්රේයෝ මන්දෝ යෝගක්ශේමාද්‌වෘණීතේ ..2..

ස ත්ව-ම්ප්රියාන්ප්රියරූපාංශ්ච කාමානභිධ්යායන්නචිකේතෝ-(අ)ත්යස්රාක්ෂීඃ.

නෛතාං සෘඞ්කාං-විँත්තමයීමවාප්තෝ යස්යා-ම්මජ්ජන්ති බහවෝ මනුෂ්යාඃ ..3..

දූරමේතේ විපරීතේ විෂූචී අවිද්යා යා ච විද්යේති ජ්ඤාතා.

විද්යාභීප්සින-න්නචිකේතස-ම්මන්යේ න ත්වා කාමා බහවෝ-(අ)ලෝලුපන්ත ..4..

අවිද්යායාමන්තරේ වර්තමානා-ස්ස්වය-න්ධීරාඃ පණ්ඩිතම්මන්යමානාඃ.

දන්ද්රම්යමාණාඃ පරියන්ති මූඪා අන්ධේනෛව නීයමානා යථාන්ධාඃ ..5..

න සාම්පරායඃ ප්රතිභාති බාල-ම්ප්රමාද්යන්තං-විँත්තමෝහේන මූඪම්‌.

අයං-ලෝँකෝ නාස්ති පර ඉති මානී පුනඃ පුනර්වශමාපද්යතේ මේ ..6..

ශ්රවණායාපි බහුභිර්යෝ න ලභ්ය-ශ්ශෘණ්වන්තෝ-(අ)පි බහවෝ ය-න්න විද්යුඃ.

ආශ්චර්යෝ වක්තා කුශලෝ-(අ)ස්ය ලබ්ධාශ්චර්යෝ ජ්ඤාතා කුශලානුශිෂ්ටඃ ..7..

න නරේණාවරේණ ප්රෝක්ත ඒෂ සුවිජ්ඤේයෝ බහුධා චින්ත්යමානඃ.

අනන්යප්රෝක්තේ ගතිරත්ර නාස්ත්යණීයාන් හ්යතර්ක්යමණුප්රමාණාත්‌ ..8..

නෛෂා තර්කේණ මතිරාපනේයා ප්රෝක්තාන්යේනෛව සුජ්ඤානාය ප්රේෂ්ඨ.

යා-න්ත්වමාප-ස්සත්යධෘතිර්බතාසි ත්වාදෘඞ නෝ භූයාන්නචිකේතඃ ප්රෂ්ටා ..9..

ජානාම්යහං ශේවධිරිත්යනිත්ය-න්න හ්යධ්රුවෛඃ ප්රාප්යතේ හි ධ්රුව-න්තත්‌.

තතෝ මයා නාචිකේතශ්චිතෝ-(අ)ග්නිරනිත්යෛර්ද්රව්යෛඃ ප්රාප්තවානස්මි නිත්යම්‌ ..10..

කාමස්යාප්ති-ඤ්ජගතඃ ප්රතිෂ්ඨා-ඞ්ක්රතෝරානන්ත්යමභයස්ය පාරම්‌.

ස්තෝමං අහදුරුගාය-ම්ප්රතිෂ්ඨා-න්දෘෂ්ට්වා ධෘත්යා ධීරෝ නචිකේතෝ-(අ)ත්යස්රාක්ෂීඃ ..11..

ත-න්දුර්දර්ශ-ඞ්ගූඪමනුප්රවිෂ්ට-ඞ්ගුහාහිත-ඞ්ගහ්වරේෂ්ඨ-ම්පුරාණම්‌.

අධ්යාත්මයෝගාධිගමේන දේව-ම්මත්වා ධීරෝ හර්ෂශෝකෞ ජහාති ..12..

ඒතච්ඡ්රුත්වා සම්පරිගෘහ්ය මර්ත්යඃ ප්රවෘහ්ය ධර්ම්යමණුමේතමාප්ය.

ස මෝදතේ මෝදනීයං හි ලබ්ධ්වා විවෘතං සද්ම නචිකේතස-ම්මන්යේ ..13..

අන්යත්ර ධර්මාදන්යත්රාධර්මාදන්යත්රාස්මාත්කෘතාකෘතාත්‌.

අන්යත්ර භූතාච්ච භව්යාච්ච යත්තත්පශ්යසි තද්වද ..14..

සර්වේ වේදා යත්පදමාමනන්ති තපාංසි සර්වාණි ච යද්වදන්ති.

යදිච්ඡන්තෝ බ්රහ්මචර්ය-ඤ්චරන්ති තත්තේ පදං සඞ්ග්රහේණ බ්රවීම්යෝමිත්යේතත්‌ ..15..

ඒතද්‌ධ්යේවාක්ෂර-ම්බ්රහ්ම ඒතද්‌ධ්යේවාක්ෂර-ම්පරම්‌.

ඒතද්‌ධ්යේවාක්ෂර-ඤ්ජ්ඤාත්වා යෝ යදිච්ඡති තස්ය තත්‌ ..16..

ඒතදාලම්බනං ශ්රේෂ්ඨමේතදාලම්බන-ම්පරම්‌.

ඒතදාලම්බන-ඤ්ජ්ඤාත්වා බ්රහ්මලෝකේ මහීයතේ ..17..

න ජායතේ ම්රියතේ වා විපශ්චින්නාය-ඞ්කුතශ්චින්න බභූව කශ්චිත්‌.

අජෝ නිත්ය-ශ්ශාශ්වතෝ-(අ)ය-ම්පුරාණෝ න හන්යතේ හන්යමානේ ශරීරේ ..18..

හන්තා චේන්මන්යතේ හන්තුං හතශ්චේන්මන්යතේ හතම්‌.

උභෞ තෞ න විජානීතෝ නායං හන්ති න හන්යතේ ..19..

අණෝරණීයාන්මහතෝ මහීයානාත්මාස්ය ජන්තෝර්නිහිතෝ ගුහායාම්‌.

තමක්රතුඃ පශ්යති වීතශෝකෝ ධාතුප්රසාදාන්මහිමානමාත්මනඃ ..20..

ආසීනෝ දූරං-ව්රँජති ශයානෝ යාති සර්වතඃ.

කස්ත-ම්මදාමද-න්දේව-ම්මදන්යෝ ජ්ඤාතුමර්හති ..21..

අශරීරං ශරීරේෂ්වනවස්ථේෂ්වවස්ථිතම්‌.

මහාන්තං-විँභුමාත්මාන-ම්මත්වා ධීරෝ න ශෝචති ..22..

නායමාත්මා ප්රවචනේන ලභ්යෝ න මේධයා න බහුනා ශ්රුතේන.

යමේවෛෂ වෘණුතේ තේන ලභ්යස්තස්යෛෂ ආත්මා විවෘණුතේ තනූං ස්වාම්‌ ..23..

නාවිරතෝ දුශ්චරිතාන්නාශාන්තෝ නාසමාහිතඃ.

නාශාන්තමානසෝ වාපි ප්රජ්ඤානේනෛනමාප්නුයාත්‌ ..24..

යස්ය බ්රහ්ම ච ක්ෂත්ර-ඤ්ච උභේ භවත ඕදනඃ.

මෘත්යුර්යස්යෝපසේචන-ඞ්ක ඉත්ථා වේද යත්ර සඃ ..25..

Roman (IAST) Transliteration

adhyāya 1

vallī 2

anyacchreyo-'nyadutaiva preyaste ubhe nānārthe puruṣaṃ sinītaḥ|

tayo-śśreya ādadānasya sādhurbhavati hīyate-'rthādya u preyo vṛṇīte ||1||

śreyaśca preyaśca manuṣyametastau samparītya vivinakti dhīraḥ|

śreyo hi dhīro-'bhi preyaso vṛṇīte preyo mando yogakśemād‌vṛṇīte ||2||

sa tva-mpriyānpriyarūpāṃśca kāmānabhidhyāyannaciketo-'tyasrākṣīḥ|

naitāṃ sṛṅkāṃ-vi~ttamayīmavāpto yasyā-mmajjanti bahavo manuṣyāḥ ||3||

dūramete viparīte viṣūcī avidyā yā ca vidyeti jñātā|

vidyābhīpsina-nnaciketasa-mmanye na tvā kāmā bahavo-'lolupanta ||4||

avidyāyāmantare vartamānā-ssvaya-ndhīrāḥ paṇḍitammanyamānāḥ|

dandramyamāṇāḥ pariyanti mūḍhā andhenaiva nīyamānā yathāndhāḥ ||5||

na sāmparāyaḥ pratibhāti bāla-mpramādyantaṃ-vi~ttamohena mūḍham‌|

ayaṃ-lo~ko nāsti para iti mānī punaḥ punarvaśamāpadyate me ||6||

śravaṇāyāpi bahubhiryo na labhya-śśṛṇvanto-'pi bahavo ya-nna vidyuḥ|

āścaryo vaktā kuśalo-'sya labdhāścaryo jñātā kuśalānuśiṣṭaḥ ||7||

na nareṇāvareṇa prokta eṣa suvijñeyo bahudhā cintyamānaḥ|

ananyaprokte gatiratra nāstyaṇīyān hyatarkyamaṇupramāṇāt‌ ||8||

naiṣā tarkeṇa matirāpaneyā proktānyenaiva sujñānāya preṣṭha|

yā-ntvamāpa-ssatyadhṛtirbatāsi tvādṛṅa no bhūyānnaciketaḥ praṣṭā ||9||

jānāmyahaṃ śevadhirityanitya-nna hyadhruvaiḥ prāpyate hi dhruva-ntat‌|

tato mayā nāciketaścito-'gniranityairdravyaiḥ prāptavānasmi nityam‌ ||10||

kāmasyāpti-ñjagataḥ pratiṣṭhā-ṅkratorānantyamabhayasya pāram‌|

stomaṃ ahadurugāya-mpratiṣṭhā-ndṛṣṭvā dhṛtyā dhīro naciketo-'tyasrākṣīḥ ||11||

ta-ndurdarśa-ṅgūḍhamanupraviṣṭa-ṅguhāhita-ṅgahvareṣṭha-mpurāṇam‌|

adhyātmayogādhigamena deva-mmatvā dhīro harṣaśokau jahāti ||12||

etacchrutvā samparigṛhya martyaḥ pravṛhya dharmyamaṇumetamāpya|

sa modate modanīyaṃ hi labdhvā vivṛtaṃ sadma naciketasa-mmanye ||13||

anyatra dharmādanyatrādharmādanyatrāsmātkṛtākṛtāt‌|

anyatra bhūtācca bhavyācca yattatpaśyasi tadvada ||14||

sarve vedā yatpadamāmananti tapāṃsi sarvāṇi ca yadvadanti|

yadicchanto brahmacarya-ñcaranti tatte padaṃ saṅgraheṇa bravīmyomityetat‌ ||15||

etad‌dhyevākṣara-mbrahma etad‌dhyevākṣara-mparam‌|

etad‌dhyevākṣara-ñjñātvā yo yadicchati tasya tat‌ ||16||

etadālambanaṃ śreṣṭhametadālambana-mparam‌|

etadālambana-ñjñātvā brahmaloke mahīyate ||17||

na jāyate mriyate vā vipaścinnāya-ṅkutaścinna babhūva kaścit‌|

ajo nitya-śśāśvato-'ya-mpurāṇo na hanyate hanyamāne śarīre ||18||

hantā cenmanyate hantuṃ hataścenmanyate hatam‌|

ubhau tau na vijānīto nāyaṃ hanti na hanyate ||19||

aṇoraṇīyānmahato mahīyānātmāsya jantornihito guhāyām‌|

tamakratuḥ paśyati vītaśoko dhātuprasādānmahimānamātmanaḥ ||20||

āsīno dūraṃ-vra~jati śayāno yāti sarvataḥ|

kasta-mmadāmada-ndeva-mmadanyo jñātumarhati ||21||

aśarīraṃ śarīreṣvanavastheṣvavasthitam‌|

mahāntaṃ-vi~bhumātmāna-mmatvā dhīro na śocati ||22||

nāyamātmā pravacanena labhyo na medhayā na bahunā śrutena|

yamevaiṣa vṛṇute tena labhyastasyaiṣa ātmā vivṛṇute tanūṃ svām‌ ||23||

nāvirato duścaritānnāśānto nāsamāhitaḥ|

nāśāntamānaso vāpi prajñānenainamāpnuyāt‌ ||24||

yasya brahma ca kṣatra-ñca ubhe bhavata odanaḥ|

mṛtyuryasyopasecana-ṅka itthā veda yatra saḥ ||25||