📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
4.50 ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡ - ਪਞ੍ਚਾਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
4.50 Kishkindhakanda - Panchasha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸਹ ਤਾਰਾਙ੍ਗਦਾਭ੍ਯਾਂ ਤੁ ਸਙ੍ਗਮ੍ਯ ਹਨੁਮਾਨ੍ਕਪਿਃ ।
ਵਿਚਿਨੋਤਿ ਸ੍ਮ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਸ੍ਯ ਗੁਹਾਸ਼੍ਚ ਗਹਨਾਨਿ ਚ ॥ 1 ॥
ਸਿਂਹਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਜੁष੍ਟੇषੁ ਸ਼ਿਲਾਸ਼੍ਚ ਸਰਿਤਸ੍ਤਦਾ ।
ਵਿषਮੇषੁ ਨਗੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਮਹਾਪ੍ਰਸ੍ਰਵਣੇषੁ ਚ ॥ 2 ॥
ਆਸੇਦੁਸ੍ਤਸ੍ਯ ਸ਼ੈਲਸ੍ਯ ਕੋਟਿਂ ਦਕ੍ष੍ਣਿਪਸ਼੍ਚਿਮਾਮ੍ ।
ਤੇषਾਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਵਸਤਾਂ ਸ ਕਾਲੋ ਵ੍ਯਤ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ॥ 3 ॥
ਸ ਹਿ ਦੇਸ਼ੋ ਦੁਰਨ੍ਵੇषੋ ਗੁਹਾਗਹਨਵਾਨ੍ਮਹਾਨ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਵਾਯੁਸੁਤਸ੍ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਚਿਨੋਤਿ ਸ੍ਮ ਪਰ੍ਵਤਮ੍ ॥ 4 ॥
ਪਰਸ੍ਪਰੇਣ ਹਨੁਮਾ ਨਨ੍ਯੋਨ੍ਯਸ੍ਯਾਵਿਦੂਰਤਃ ।
ਗਜੋ ਗਵਾਕ੍षੋ ਗਵਯਸ਼੍ਸ਼ਰਭੋ ਗਨ੍ਧਮਾਦਨਃ ॥ 5 ॥
ਮੈਨ੍ਦਸ਼੍ਚ ਦ੍ਵਿਵਿਦਸ਼੍ਚੈਵ ਸੁषੇਣੋ ਜਾਮ੍ਬਵਾਨ੍ਨਲਃ ।
ਅਙ੍ਗਦੋ ਯੁਵਰਾਜਸ਼੍ਚ ਤਾਰਸ਼੍ਚ ਵਨਗੋਚਰਃ ॥ 6 ॥
ਗਿਰਿਜਾਲਾਵृਤਾਨ੍ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਮਾਰ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਦਕ੍षਿਣਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ।
ਵਿਚਿਨ੍ਵਨ੍ਤਸ੍ਤਤਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਿਵृਤਂ ਬਿਲਮ੍ ॥ 7 ॥
ਦੁਰ੍ਗਮृਕ੍षਬਿਲਂ ਨਾਮ ਦਾਨਵੇਨਾਭਿਰਕ੍षਿਤਮ੍ ।
ਕ੍षੁਤ੍ਪਿਪਾਸਾਪਰੀਤਾਸ਼੍ਚ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾਸ਼੍ਚ ਸਲਿਲਾਰ੍ਥਿਨਃ ॥ 8 ॥
ਅਵਕੀਰ੍ਣਂ ਲਤਾਵृਕ੍षੈਰ੍ਦਦृਸ਼ੁਸ੍ਤੇ ਮਹਾਬਿਲਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਾਸ਼੍ਚ ਹਂਸਾਸ਼੍ਚ ਸਾਰਸਾਸ਼੍ਚ ਵਿਨਿष੍ਕ੍ਰਮਨ੍ ॥ 9 ॥
ਜਲਾਰ੍ਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰਵਾਕਾਸ਼੍ਚ ਰਕ੍ਤਾਙ੍ਗਾਃ ਪਦ੍ਮਰੇਣੁਭਿਃ ।
ਤਤਸ੍ਤਦ੍ਬਿਲਮਾਸਾਦ੍ਯ ਸੁਗਨ੍ਧਿ ਦੁਰਤਿਕ੍ਰਮਮ੍ ॥ 10 ॥
ਵਿਸ੍ਮਯਵ੍ਯਗ੍ਰਮਨਸੋ ਬਭੂਵੁਰ੍ਵਾਨਰਰ੍षਭਾਃ ।
ਸਂਞ੍ਜਾਤਪਰਿਸ਼ਙ੍ਕਾਸ੍ਤੇ ਤਦ੍ਬਿਲਂ ਪ੍ਲਵਗੋਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 11 ॥
ਅਭ੍ਯਪਦ੍ਯਨ੍ਤ ਸਂਹृष੍ਟਾਸ੍ਤੇਜੋਵਨ੍ਤੋ ਮਹਾਬਲਾਃ ।
ਨਾਨਾਸਤ੍ਤ੍ਵਸਮਾਕੀਰ੍ਣਂ ਦੈਤ੍ਯੇਨ੍ਦ੍ਰਨਿਲਯੋਪਮਮ੍ ॥ 12 ॥
ਦੁਰ੍ਦਰ੍ਸ਼ਮਤਿਘੋਰਂ ਚ ਦੁਰ੍ਵਿਗਾਹਂ ਚ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ।
ਤਤਃ ਪਰ੍ਵਤਕੂਟਾਭੋ ਹਨੂਮਾਨ੍ਪਵਨਾਤ੍ਮਜਃ ॥ 13 ॥
ਅਬ੍ਰਵੀਦ੍ਵਾਨਰਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਨ੍ਤਾਰਵਨਕੋਵਿਦਃ ।
ਗਿਰਿਜਾਲਾਵृਤਾਨ੍ਦੇਸ਼ਾਨ੍ਮਾਰ੍ਗਿਤ੍ਵਾ ਦਕ੍षਿਣਾਂ ਦਿਸ਼ਮ੍ ॥ 14 ॥
ਵਯਂ ਸਰ੍ਵੇ ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾ ਨ ਚ ਪਸ਼੍ਯਾਮ ਮੈਥਿਲੀਮ੍ ।
ਅਸ੍ਮਾਚ੍ਚਾਪਿ ਬਿਲਾਦ੍ਧਂਸਾਃ ਕ੍ਰੌਞ੍ਚਾਸ਼੍ਚ ਸਹ ਸਾਰਸੈਃ ॥ 15 ॥
ਜਲਾਰ੍ਦ੍ਰਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰਵਾਕਾਸ਼੍ਚ ਨਿष੍ਪਤਨ੍ਤਿ ਸ੍ਮ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ।
ਨੂਨਂ ਸਲਿਲਵਾਨਤ੍ਰ ਕੂਪੋ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾ ਹ੍ਰਦਃ ॥ 16 ॥
ਤਥਾ ਚੇਮੇ ਬਿਲਦ੍ਵਾਰਿ ਸ੍ਨਿਗ੍ਧਾਸ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਪਾਦਪਾਃ ।
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦ੍ਬਿਲਂ ਸਰ੍ਵੇ ਵਿਵਿਸ਼ੁਸ੍ਤਿਮਿਰਾਵृਤਮ੍ ॥ 17 ॥
ਅਚਨ੍ਦ੍ਰਸੂਰ੍ਯਂ ਹਰਯੋ ਦਦृਸ਼ੂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍ ।
ਨਿਸ਼ਾਮ੍ਯ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸ਼ਿਂਹਾਂਸ਼੍ਚ ਤਾਂਸ੍ਤਾਂਸ਼੍ਚ ਮृਗਪਕ੍ष੍ਣਿਃ ॥ 18 ॥
ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾ ਹਰਿਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਾ ਬਿਲਂ ਤਿਮਿਰਸਂਵृਤਮ੍ ।
ਨ ਤੇषਾਂ ਸਜ੍ਜਤੇ ਚਕ੍षੁਰ੍ਨ ਤੇਜੋ ਨ ਪਰਾਕ੍ਰਮਃ ॥ 19 ॥
ਵਾਯੋਰਿਵ ਗਤਿਸ੍ਤੇषਾਂ ਦृष੍ਟਿਸ੍ਤਮਸਿ ਵਰ੍ਤਤੇ ।
ਤੇ ਪ੍ਰਵਿष੍ਟਾਸ੍ਤੁ ਵੇਗੇਨ ਤਦ੍ਬਿਲਂ ਕਪਿਕੁਞ੍ਜਰਾਃ ॥ 20 ॥
ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਭਿਰਾਮਂ ਚ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਦੇਸ਼ਮੁਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਤਤਸ੍ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਬਿਲੇ ਦੁਰ੍ਗੇ ਨਾਨਾਪਾਦਪਸਙ੍ਕੁਲੇ ॥ 21 ॥
ਅਨ੍ਯੋਨ੍ਯਂ ਸਮ੍ਪਰਿष੍ਵਜ੍ਯ ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਯੋਜਨਮਨ੍ਤਰਮ੍ ।
ਤੇ ਨष੍ਟਸਞ੍ਜ੍ਞਾਸ੍ਤृषਿਤਾਸ੍ਸਮ੍ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਾਸ੍ਸਲਿਲਾਰ੍ਥਿਨਃ ॥ 22 ॥
ਪਰਿਪੇਤੁਰ੍ਬਿਲੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਕਞ੍ਚਿਤ੍ਕਾਲਮਤਨ੍ਦ੍ਰਿਤਾਃ ।
ਤੇ ਕृਸ਼ਾ ਦੀਨਵਦਨਾਃ ਪਰਿਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਾਃ ਪ੍ਲਵਙ੍ਗਮਾਃ ॥ 23 ॥
ਆਲੋਕਂ ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵੀਰਾ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਜੀਵਿਤੇ ਯਦਾ ।
ਤਤਸ੍ਤਂ ਦੇਸ਼ਮਾਗਮ੍ਯ ਸੌਮ੍ਯਾ ਵਿਤਿਮਿਰਂ ਵਨਮ੍ ॥ 24 ॥
ਦਦृਸ਼ੁਃ ਕਾਞ੍ਚਨਾਨ੍ਵृਕ੍षਾਨ੍ਦੀਪ੍ਤਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਪ੍ਰਭਾਨ੍ ।
ਸਾਲਾਂ ਸ੍ਤਾਲਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁਨ੍ਨਾਗਾਨ੍ਕਕੁਭਾਨ੍ਵਞ੍ਜੁਲਾਨ੍ਧਵਾਨ੍ ॥ 25 ॥
ਚਮ੍ਪਕਾਨ੍ ਨਾਗਵृਕ੍षਾਂਸ਼੍ਚ ਕਰ੍ਣਿਕਾਰਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁष੍ਪਿਤਾਨ੍ ।
ਸ੍ਤਬਕੈਃ ਕਾਞ੍ਚਨੈਸ਼੍ਚਿਤ੍ਰੈ ਰਕ੍ਤੈਃ ਕਿਸਲਯੈਸ੍ਤਥਾ ॥ 26 ॥
ਆਪੀਡੈਸ਼੍ਚ ਲਤਾਭਿਸ਼੍ਚ ਹੇਮਾਭਰਣਭੂषਿਤਾਨ੍ ।
ਤਰੁਣਾਦਿਤ੍ਯਸਙ੍ਕਾਸ਼ਾਨ੍ਵੈਢੂਰ੍ਯਕृਤਵੇਦਿਕਾਨ੍ ॥ 27 ॥
ਵਿਭ੍ਰਾਜਮਾਨਾਨ੍ਵਪੁषਾ ਪਾਦਪਾਂਸ਼੍ਚ ਹਿਰਣ੍ਮਯਾਨ੍ ।
ਨੀਲਵੈਢੂਰ੍ਯਵਰ੍ਣਾਸ਼੍ਚ ਪਦ੍ਮਿਨੀਃ ਪਤਗਾਵृਤਾਃ ॥ 28 ॥
ਮਹਦ੍ਭਿਃ ਕਾਞ੍ਚਨੈਃ ਪਦ੍ਮੈਰ੍ਵृਤਾ ਬਾਲਾਰ੍ਕਸਨ੍ਨਿਭੈਃ ।
ਜਾਤਰੂਪਮਯੈਰ੍ਮਤ੍ਸ੍ਯੈਰ੍ਮਹਦ੍ਭਿਸ਼੍ਚ ਸਕਚ੍ਛਪੈਃ ॥ 29 ॥
ਤਪਨੀਯ ਗਵਾਕ੍षਾਣਿ ਮੁਕ੍ਤਾ ਜਾਲ ਆਵृਤਾਨਿ ਚ ।
ਹੈਮ ਰਾਜਤ ਭੌਮਾਨਿ ਵੈਦੂਰ੍ਯ ਮਣਿਮਨ੍ਤਿ ਚ ॥ 30 ॥
ਤਪਨੀਯਗਵਾਕ੍षਾਣਿ ਮੁਕ੍ਤਾਜਾਲਾਵृਤਾਨਿ ਚ ।
ਹੈਮਰਾਜਤਭੌਮਾਨਿ ਵੈਦੂਰ੍ਯਮਣਿਮਨ੍ਤਿ ਚ ॥ 31 ॥
ਕਾਞ੍ਚਨ ਭ੍ਰਮਰਾਨ੍ ਚੈਵ ਮਧੂਨਿ ਚ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਮਣਿ ਕਾਞ੍ਚਨ ਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਯਨਾਨਿ ਆਸਨਾਨਿ ਚ ॥ 32 ॥
ਕਾਞ੍ਚਨਭ੍ਰਮਰਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਮਧੂਨਿ ਚ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਮਣਿਕਾਞ੍ਚਨਚਿਤ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਯਨਾਨ੍ਯਾਸਨਾਨਿ ਚ ॥ 33 ॥
ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਿ ਚਯਾਨਾਨਿ ਦਦृਸ਼ੁਸ੍ਤੇ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਹੈਮਰਾਜਤਕਾਂਸ੍ਯਾਨਾਂ ਭਾਜਨਾਨਾਂ ਚ ਸਂਞ੍ਚਯਾਨ੍ ॥ 34 ॥
ਅਗਰੂਣਾਂ ਚ ਦਿਵ੍ਯਾਨਾਂ ਚਨ੍ਦਨਾਨਾਂ ਚ ਸਂਞ੍ਚਾਯਾਨ੍ ।
ਸ਼ੁਚੀਨ੍ਯਭ੍ਯਵਹਾਰ੍ਯਾਣਿ ਮੂਲਾਨਿ ਚ ਫਲਾਨਿ ਚ ॥ 35 ॥
ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਿ ਚ ਪਾਨਾਨਿ ਮਧੂਨਿ ਰਸਵਨ੍ਤਿ ਚ ।
ਦਿਵ੍ਯਾਨਾਮਮ੍ਬਰਾਣਾਂ ਚ ਮਹਾਰ੍ਹਾਣਾਂ ਚ ਸਞ੍ਚਯਾਨ੍ ॥ 36 ॥
ਕਮ੍ਬਲਾਨਾਂ ਚ ਚਿਤ੍ਰਾਣਾਮਜਿਨਾਨਾਂ ਚ ਸਞ੍ਚਯਾਨ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਚ ਵਿਨ੍ਯਸ੍ਤਾਨ੍ਦੀਪ੍ਤਾਨ੍ਵੈਸ਼੍ਵਾਨਰਪ੍ਰਭਾਨ੍ ॥ 37 ॥
ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਾਨਰਾਸ਼੍ਸ਼ੁਭ੍ਰਾਞ੍ਜਾਤਰੂਪਸ੍ਯ ਸਞ੍ਚਯਾਨ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਵਿਚਿਨ੍ਵਨ੍ਤੋ ਬਿਲੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਮਹਾਬਲਾਃ ॥ 38 ॥
ਦਦृਸ਼ੁਰ੍ਵਾਨਰਾਸ਼੍ਸ਼ੂਰਾਃ ਸ੍ਤ੍ਰਿਯਂ ਕਾਞ੍ਚਿਦਦੂਰਤਃ ।
ਤਾਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭृਸ਼ਸਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚੀਰਕृष੍ਣਾਜਿਨਾਮ੍ਬਰਾਮ੍ ॥ 39 ॥
ਤਾਪਸੀਂ ਨਿਯਤਾਹਾਰਾਂ ਜ੍ਵਲਨ੍ਤੀਮਿਵ ਤੇਜਸਾ ।
ਵਿਸ੍ਮਿਤਾ ਹਰਯਸ੍ਤਤ੍ਰ ਵ੍ਯਵਤਿष੍ਠਨ੍ਤ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ॥ 40 ॥
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਹਨੁਮਾਂਸ੍ਤਤ੍ਰ ਕਾऽਸਿ ਤ੍ਵਂ ਕਸ੍ਯ ਵਾ ਬਿਲਮ੍ ।
ਤਤੋ ਹਨੂਮਾਨ੍ਗਿਰਿਸਨ੍ਨਿਕਾਸ਼ਃ ਕृਤਾਜ੍ਞਲਿਸ੍ਤਾਮਭਿਵਾਦ੍ਯ ਵृਦ੍ਧਾਮ੍ ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਕਾ ਤ੍ਵਂ ਭਵਨਂ ਬਿਲਂ ਚ ਰਤ੍ਨਾਨਿ ਚੇਮਾਨਿ ਵਦਸ੍ਵ ਕਸ੍ਯ ॥ 41 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਕਿष੍ਕਿਨ੍ਧਾਕਾਣ੍ਡੇ ਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha pañcāśassargaḥ |
saha tārāṅgadābhyāṃ tu saṅgamya hanumānkapiḥ |
vicinoti sma vindhyasya guhāśca gahanāni ca || 1 ||
siṃhaśārdūlajuṣṭeṣu śilāśca saritastadā |
viṣameṣu nagendrasya mahāprasravaṇeṣu ca || 2 ||
āsedustasya śailasya koṭiṃ dakṣṇipaścimām |
teṣāṃ tatraiva vasatāṃ sa kālo vyatyavartata || 3 ||
sa hi deśo duranveṣo guhāgahanavānmahān |
tatra vāyusutassarvaṃ vicinoti sma parvatam || 4 ||
paraspareṇa hanumā nanyonyasyāvidūrataḥ |
gajo gavākṣo gavayaśśarabho gandhamādanaḥ || 5 ||
maindaśca dvividaścaiva suṣeṇo jāmbavānnalaḥ |
aṅgado yuvarājaśca tāraśca vanagocaraḥ || 6 ||
girijālāvṛtāndeśānmārgitvā dakṣiṇāṃ diśam |
vicinvantastatastatra dadṛśurvivṛtaṃ bilam || 7 ||
durgamṛkṣabilaṃ nāma dānavenābhirakṣitam |
kṣutpipāsāparītāśca śrāntāśca salilārthinaḥ || 8 ||
avakīrṇaṃ latāvṛkṣairdadṛśuste mahābilam |
tatra krauñcāśca haṃsāśca sārasāśca viniṣkraman || 9 ||
jalārdrāścakravākāśca raktāṅgāḥ padmareṇubhiḥ |
tatastadbilamāsādya sugandhi duratikramam || 10 ||
vismayavyagramanaso babhūvurvānararṣabhāḥ |
saṃñjātapariśaṅkāste tadbilaṃ plavagottamāḥ || 11 ||
abhyapadyanta saṃhṛṣṭāstejovanto mahābalāḥ |
nānāsattvasamākīrṇaṃ daityendranilayopamam || 12 ||
durdarśamatighoraṃ ca durvigāhaṃ ca sarvaśaḥ |
tataḥ parvatakūṭābho hanūmānpavanātmajaḥ || 13 ||
abravīdvānarānsarvānkāntāravanakovidaḥ |
girijālāvṛtāndeśānmārgitvā dakṣiṇāṃ diśam || 14 ||
vayaṃ sarve pariśrāntā na ca paśyāma maithilīm |
asmāccāpi bilāddhaṃsāḥ krauñcāśca saha sārasaiḥ || 15 ||
jalārdrāścakravākāśca niṣpatanti sma sarvaśaḥ |
nūnaṃ salilavānatra kūpo vā yadi vā hradaḥ || 16 ||
tathā ceme biladvāri snigdhāstiṣṭhanti pādapāḥ |
ityuktvā tadbilaṃ sarve viviśustimirāvṛtam || 17 ||
acandrasūryaṃ harayo dadṛśū romaharṣaṇam |
niśāmya tasmāt śiṃhāṃśca tāṃstāṃśca mṛgapakṣṇiḥ || 18 ||
praviṣṭā hariśārdūlā bilaṃ timirasaṃvṛtam |
na teṣāṃ sajjate cakṣurna tejo na parākramaḥ || 19 ||
vāyoriva gatisteṣāṃ dṛṣṭistamasi vartate |
te praviṣṭāstu vegena tadbilaṃ kapikuñjarāḥ || 20 ||
prakāśamabhirāmaṃ ca dadṛśurdeśamuttamam |
tatastasminbile durge nānāpādapasaṅkule || 21 ||
anyonyaṃ sampariṣvajya jagmuryojanamantaram |
te naṣṭasañjñāstṛṣitāssambhrāntāssalilārthinaḥ || 22 ||
paripeturbile tasminkañcitkālamatandritāḥ |
te kṛśā dīnavadanāḥ pariśrāntāḥ plavaṅgamāḥ || 23 ||
ālokaṃ dadṛśurvīrā nirāśā jīvite yadā |
tatastaṃ deśamāgamya saumyā vitimiraṃ vanam || 24 ||
dadṛśuḥ kāñcanānvṛkṣāndīptavaiśvānaraprabhān |
sālāṃ stālāṃśca punnāgānkakubhānvañjulāndhavān || 25 ||
campakān nāgavṛkṣāṃśca karṇikārāṃśca puṣpitān |
stabakaiḥ kāñcanaiścitrai raktaiḥ kisalayaistathā || 26 ||
āpīḍaiśca latābhiśca hemābharaṇabhūṣitān |
taruṇādityasaṅkāśānvaiḍhūryakṛtavedikān || 27 ||
vibhrājamānānvapuṣā pādapāṃśca hiraṇmayān |
nīlavaiḍhūryavarṇāśca padminīḥ patagāvṛtāḥ || 28 ||
mahadbhiḥ kāñcanaiḥ padmairvṛtā bālārkasannibhaiḥ |
jātarūpamayairmatsyairmahadbhiśca sakacchapaiḥ || 29 ||
tapanīya gavākṣāṇi muktā jāla āvṛtāni ca |
haima rājata bhaumāni vaidūrya maṇimanti ca || 30 ||
tapanīyagavākṣāṇi muktājālāvṛtāni ca |
haimarājatabhaumāni vaidūryamaṇimanti ca || 31 ||
kāñcana bhramarān caiva madhūni ca samantataḥ |
maṇi kāñcana citrāṇi śayanāni āsanāni ca || 32 ||
kāñcanabhramarāṃścaiva madhūni ca samantataḥ |
maṇikāñcanacitrāṇi śayanānyāsanāni ca || 33 ||
mahārhāṇi cayānāni dadṛśuste samantataḥ |
haimarājatakāṃsyānāṃ bhājanānāṃ ca saṃñcayān || 34 ||
agarūṇāṃ ca divyānāṃ candanānāṃ ca saṃñcāyān |
śucīnyabhyavahāryāṇi mūlāni ca phalāni ca || 35 ||
mahārhāṇi ca pānāni madhūni rasavanti ca |
divyānāmambarāṇāṃ ca mahārhāṇāṃ ca sañcayān || 36 ||
kambalānāṃ ca citrāṇāmajinānāṃ ca sañcayān |
tatra tatra ca vinyastāndīptānvaiśvānaraprabhān || 37 ||
dadṛśurvānarāśśubhrāñjātarūpasya sañcayān |
tatra tatra vicinvanto bile tasminmahābalāḥ || 38 ||
dadṛśurvānarāśśūrāḥ striyaṃ kāñcidadūrataḥ |
tāṃ dṛṣṭvā bhṛśasantrastāścīrakṛṣṇājināmbarām || 39 ||
tāpasīṃ niyatāhārāṃ jvalantīmiva tejasā |
vismitā harayastatra vyavatiṣṭhanta sarvaśaḥ || 40 ||
papraccha hanumāṃstatra kā'si tvaṃ kasya vā bilam |
tato hanūmāngirisannikāśaḥ kṛtājñalistāmabhivādya vṛddhām |
papraccha kā tvaṃ bhavanaṃ bilaṃ ca ratnāni cemāni vadasva kasya || 41 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe pañcāśassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever