📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.8 ਬਾਲਕਾਣ੍ਡ - ਅष੍ਟਮ ਸਰ੍ਗਃ
1.8 Balakanda - Ashtama Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਅष੍ਟਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਤਸ੍ਯ ਤ੍ਵੇਵਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ੍ਯ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਸ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸੁਤਾਰ੍ਥਂ ਤਪ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਨਾਸੀਦ੍ਵਂਸ਼ਕਰਸ੍ਸੁਤਃ ॥ 1 ॥
ਚਿਨ੍ਤਯਾਨਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯੈਵਂ ਬੁਦ੍ਧਿਰਾਸੀਨ੍ਮਹਾਤ੍ਮਨਃ ।
ਸੁਤਾਰ੍ਥਂ ਹਯਮੇਧੇਨ ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਨ ਯਜਾਮ੍ਯਹਮ੍ ॥ 2 ॥
ਸ ਨਿਸ਼੍ਚਿਤਾਂ ਮਤਿਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯष੍ਟਵ੍ਯਮਿਤਿ ਬੁਦ੍ਧਿਮਾਨ੍ ।
ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਭਿਸ੍ਸਹ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵੈਰੇਵ ਕृਤਾਤ੍ਮਭਿਃ ॥ 3 ॥
ਤਤੋऽਬ੍ਰਵੀਦਿਦਂ ਰਾਜਾ ਸੁਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਸਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਸ਼ੀਘ੍ਰਮਾਨਯ ਮੇ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਗੁਰੂਂਸ੍ਤਾਨ੍ ਸਪੁਰੋਹਿਤਾਨ੍ ॥ 4 ॥
ਤਤਸ੍ਸੁਮਨ੍ਤ੍ਰਸ੍ਤ੍ਵਰਿਤਂ ਗਤ੍ਵਾ ਤ੍ਵਰਿਤਵਿਕ੍ਰਮਃ ।
ਸਮਾਨਯਤ੍ਸ ਤਾਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਸਮਸ੍ਤਾਨ੍ਵੇਦਪਾਰਗਾਨ੍ ॥ 5 ॥
ਸੁਯਜ੍ਞਂ ਵਾਮਦੇਵਂ ਚ ਜਾਬਾਲਿਮਥ ਕਾਸ਼੍ਯਪਮ੍ ।
ਪਰੋਹਿਤਂ ਵਸਿष੍ਠਂ ਚ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਵ੍ਦਿਜਸਤ੍ਤਮਾਃ ॥ 6 ॥
ਤਾਨ੍ਪੂਜਯਿਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਰਾਜਾ ਦਸ਼ਰਥਸ੍ਤਦਾ ।
ਇਦਂ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਸਹਿਤਂ ਸ਼੍ਲਕ੍ष੍ਣਂਵਚਨਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ॥ 7 ॥
ਮਮ ਲਾਲਪ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਨ੍ਨਾਸ੍ਤਿ ਵੈ ਸੁਖਮ੍ ।
ਤਦਰ੍ਥਂ ਹਯਮੇਧੇਨ ਯਕ੍ष੍ਯਾਮੀਤਿ ਮਤਿਰ੍ਮਮ ॥ 8 ॥
ਤਦਹਂ ਯष੍ਟੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਦृष੍ਟੇਨ ਕਰ੍ਮਣਾ ।
ਕਥਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਾਮ੍ਯਹਂ ਕਾਮਂ ਬੁਦ੍ਧਿਰਤ੍ਰਵਿਚਾਰ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 9 ॥
ਤਤਸ੍ਸਾਧ੍ਵਿਤਿ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਃ ਪ੍ਰਤ੍ਯਪੂਜਯਨ੍ ।
ਵਸਿष੍ਠਪ੍ਰਮੁਖਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਪਾਰ੍ਥਿਵਸ੍ਯ ਮੁਖਾਚ੍ਚ੍ਯੁਤਮ੍ ॥ 10 ॥
ਊਚੁਸ਼੍ਚ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਦਸ਼ਰਥਂ ਵਚਃ ।
ਸਮ੍ਭਾਰਾਸ੍ਸਮ੍ਭ੍ਰਿਯਨ੍ਤਾਂ ਤੇ ਤੁਰਗਸ਼੍ਚ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 11 ॥
ਸਰ੍ਵਥਾ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਸੇ ਪੁਤ੍ਰਾਨਭਿਪ੍ਰੇਤਾਂਸ਼੍ਚ ਪਾਰ੍ਥਿਵ ।
ਯਸ੍ਯ ਤੇ ਧਾਰ੍ਮਿਕੀ ਬੁਦ੍ਧਿਰਿਯਂ ਪੁਤ੍ਰਾਰ੍ਥਮਾਗਤਾ ॥ 12 ॥
ਤਤਃ ਪ੍ਰੀਤੋऽਭਵਦ੍ਰਾਜਾ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤਦ੍ਵਿਜਭਾषਿਤਮ੍ ।
ਅਮਾਤ੍ਯਾਂਸ਼੍ਚਾਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਜਾ ਹਰ੍षਪਰ੍ਯਾਕੁਲੇਕ੍षਣਃ ॥ 13 ॥
ਸਮ੍ਭਾਰਾਸ੍ਸਮ੍ਭ੍ਰਿਯਨ੍ਤਾਂ ਮੇ ਗੁਰੂਣਾਂ ਵਚਨਾਦਿਹ ।
ਸਮਰ੍ਥਾਧਿष੍ਠਿਤਸ਼੍ਚਾਸ਼੍ਵਸ੍ਸੋਪਾਧ੍ਯਾਯੋ ਵਿਮੁਚ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 14 ॥
ਸਰਯ੍ਵਾਸ਼੍ਚੋਤ੍ਤਰੇ ਤੀਰੇ ਯਜ੍ਞਭੂਮਿਰ੍ਵਿਧੀਯਤਾਮ੍ ।
ਸ਼ਾਨ੍ਤਯਸ਼੍ਚਾਭਿਵਰ੍ਧਨ੍ਤਾਂ ਯਥਾਕਲ੍ਪਂ ਯਥਾਵਿਧਿ ॥ 15 ॥
ਸ਼ਕ੍ਯਃ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੁਮਯਂ ਯਜ੍ਞਸ੍ਸਰ੍ਵੇਣਾਪਿ ਮਹੀਕ੍षਿਤਾ ।
ਨਾਪਰਾਧੋ ਭਵੇਤ੍ਕष੍ਟੋ ਯਦ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਕ੍ਰਤੁਸਤ੍ਤਮੇ ॥ 16 ॥
ਛਿਦ੍ਰਂ ਹਿ ਮृਗਯਨ੍ਤੇऽਤ੍ਰ ਵਿਦ੍ਵਾਂਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਰਾਕ੍षਸਾਃ ।
ਨਿਹਤਸ੍ਯ ਚ ਯਜ੍ਞਸ੍ਯ ਸਦ੍ਯਃ ਕਰ੍ਤਾ ਵਿਨਸ਼੍ਯਤਿ ॥ 17 ॥
ਤਦ੍ਯਥਾ ਵਿਧਿਪੂਰ੍ਵਂ ਮੇ ਕ੍ਰਤੁਰੇष ਸਮਾਪ੍ਯਤੇ ।
ਤਥਾ ਵਿਧਾਨਂ ਕ੍ਰਿਯਤਾਂ ਸਮਰ੍ਥਾਃ ਕਰਣੇष੍ਵਿਹ ॥ 18 ॥
ਤਥੇਤਿ ਚਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ਸਰ੍ਵੇ ਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣਃਪ੍ਰਤ੍ਯਪੂਜਯਨ੍ ।
ਪਾਰ੍ਥਿਵੇਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਾਕ੍ਯਂ ਯਥਾਜ੍ਞਪ੍ਤਂ ਨਿਸ਼ਮ੍ਯ ਤੇ ॥ 19 ॥
ਤਥਾ ਦ੍ਵਿਜਾਸ੍ਤੇ ਧਰ੍ਮਜ੍ਞਾ ਵਰ੍ਧਯਨ੍ਤੋ ਨृਪੋਤ੍ਤਮਮ੍ ।
ਅਨੁਜ੍ਞਾਤਾਸ੍ਤਤਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਪੁਨਰ੍ਜਗ੍ਮੁਰ੍ਯਥਾਗਤਮ੍ ॥ 20 ॥
ਵਿਸਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾ ਤਾਨ੍ਵਿਪ੍ਰਾਨ੍ਸਚਿਵਾਨਿਦਮਬ੍ਰਵੀਤ੍ ।
ऋਤ੍ਵਿਗ੍ਭਿਰੁਪਦਿष੍ਟੋऽਯਂ ਯਥਾਵਤ੍ਕ੍ਰਤੁਰਾਪ੍ਯਤਾਮ੍ ॥ 21 ॥
ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਨृਪਸ਼ਾਰ੍ਦੂਲਸ੍ਸਚਿਵਾਨ੍ਸਮੁਪਸ੍ਥਿਤਾਨ੍ ।
ਵਿਸਰ੍ਜਯਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਂ ਵੇਸ਼੍ਮ ਪ੍ਰਵਿਵੇਸ਼ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤਿਃ ॥ 22 ॥
ਤਤਸ੍ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਤਾਃਪਤ੍ਨੀਰ੍ਨਰੇਨ੍ਦ੍ਰੋ ਹृਦਯਪ੍ਰਿਯਾਃ ।
ਉਵਾਚ ਦੀਕ੍षਾਂ ਵਿਸ਼ਤ ਯਕ੍ष੍ਯੇऽਹਂ ਸੁਤਕਾਰਣਾਤ੍ ॥ 23 ॥
ਤਾਸਾਂ ਤੇਨਾਤਿਕਾਨ੍ਤੇਨ ਵਚਨੇਨ ਸੁਵਰ੍ਚਸਾਮ੍ ।
ਮੁਖਪਦ੍ਮਾਨ੍ਯਸ਼ੋਭਨ੍ਤ ਪਦ੍ਮਾਨੀਵ ਹਿਮਾਤ੍ਯਯੇ ॥ 24 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡੇ ਅष੍ਟਮਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha aṣṭamassargaḥ |
tasya tvevaṃ prabhāvasya dharmajñasya mahātmanaḥ |
sutārthaṃ tapyamānasya nāsīdvaṃśakarassutaḥ || 1 ||
cintayānasya tasyaivaṃ buddhirāsīnmahātmanaḥ |
sutārthaṃ hayamedhena kimarthaṃ na yajāmyaham || 2 ||
sa niścitāṃ matiṃ kṛtvā yaṣṭavyamiti buddhimān |
mantribhissaha dharmātmā sarvaireva kṛtātmabhiḥ || 3 ||
tato'bravīdidaṃ rājā sumantraṃ mantrisattamam |
śīghramānaya me sarvāngurūṃstān sapurohitān || 4 ||
tatassumantrastvaritaṃ gatvā tvaritavikramaḥ |
samānayatsa tān sarvān samastānvedapāragān || 5 ||
suyajñaṃ vāmadevaṃ ca jābālimatha kāśyapam |
parohitaṃ vasiṣṭhaṃ ca ye cānye vdijasattamāḥ || 6 ||
tānpūjayitvā dharmātmā rājā daśarathastadā |
idaṃ dharmārthasahitaṃ ślakṣṇaṃvacanamabravīt || 7 ||
mama lālapyamānasya putrārthannāsti vai sukham |
tadarthaṃ hayamedhena yakṣyāmīti matirmama || 8 ||
tadahaṃ yaṣṭumicchāmi śāstradṛṣṭena karmaṇā |
kathaṃ prāpsyāmyahaṃ kāmaṃ buddhiratravicāryatām || 9 ||
tatassādhviti tadvākyaṃ brāhmaṇāḥ pratyapūjayan |
vasiṣṭhapramukhāssarve pārthivasya mukhāccyutam || 10 ||
ūcuśca paramaprītāssarve daśarathaṃ vacaḥ |
sambhārāssambhriyantāṃ te turagaśca vimucyatām || 11 ||
sarvathā prāpsyase putrānabhipretāṃśca pārthiva |
yasya te dhārmikī buddhiriyaṃ putrārthamāgatā || 12 ||
tataḥ prīto'bhavadrājā śrutvā tadvijabhāṣitam |
amātyāṃścābravīdrājā harṣaparyākulekṣaṇaḥ || 13 ||
sambhārāssambhriyantāṃ me gurūṇāṃ vacanādiha |
samarthādhiṣṭhitaścāśvassopādhyāyo vimucyatām || 14 ||
sarayvāścottare tīre yajñabhūmirvidhīyatām |
śāntayaścābhivardhantāṃ yathākalpaṃ yathāvidhi || 15 ||
śakyaḥ prāptumayaṃ yajñassarveṇāpi mahīkṣitā |
nāparādho bhavetkaṣṭo yadyasminkratusattame || 16 ||
chidraṃ hi mṛgayante'tra vidvāṃso brahmarākṣasāḥ |
nihatasya ca yajñasya sadyaḥ kartā vinaśyati || 17 ||
tadyathā vidhipūrvaṃ me kratureṣa samāpyate |
tathā vidhānaṃ kriyatāṃ samarthāḥ karaṇeṣviha || 18 ||
tatheti cābruvansarve mantriṇaḥpratyapūjayan |
pārthivendrasya tadvākyaṃ yathājñaptaṃ niśamya te || 19 ||
tathā dvijāste dharmajñā vardhayanto nṛpottamam |
anujñātāstatassarve punarjagmuryathāgatam || 20 ||
visarjayitvā tānviprānsacivānidamabravīt |
ṛtvigbhirupadiṣṭo'yaṃ yathāvatkraturāpyatām || 21 ||
ityuktvā nṛpaśārdūlassacivānsamupasthitān |
visarjayitvā svaṃ veśma praviveśa mahādyutiḥ || 22 ||
tatassa gatvā tāḥpatnīrnarendro hṛdayapriyāḥ |
uvāca dīkṣāṃ viśata yakṣye'haṃ sutakāraṇāt || 23 ||
tāsāṃ tenātikāntena vacanena suvarcasām |
mukhapadmānyaśobhanta padmānīva himātyaye || 24 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe aṣṭamassargaḥ ||